Żądanie przez powodów odszkodowania w wysokości zagwarantowanej w umowie nie pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Stosowanie art. 8 k.p. może mieć miejsce jedynie w sytuacjach wyjątkowych, w przeciwnym wypadku doszłoby do zachwiania bezpieczeństwa obrotu prawnego. Strona pozwana nie wskazała w żaden sposób, aby zaszły jakiekolwiek zdarzenia sprzeciwiające się wykonaniu zobowiązania umownego.
\nMając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na mocy art. 386 § 1 kpc zmienił zaskarżony wyrok w punkcie drugim w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz powoda R. S. (1) kwotę 433.407,00 zł tytułem dalszego odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 24 maja 2016 roku i w punkcie czwartym w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz powoda P. S. (1) kwotę 187.525,00 zł tytułem dalszego odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 24 maja 2016 roku. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 kc w zw. z art 455 kc w zw. z art. 300 kp.
\nRównież rozstrzygnięcie Sądu I instancji w zakresie odsetek ustawowych od zasądzonego odszkodowania jest nieprawidłowe. W wyroku z dnia 14 marca 2017 r (II PK 5/16) Sąd Najwyższy wskazał, że odszkodowanie za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, zasądzone na podstawie art. 58 KP, jak również dalej idące przepisy Kodeksu cywilnego, jako zobowiązanie bezterminowe, staje się wymagalne z chwilą wezwania dłużnika do zapłaty w trybie art. 455 KC.
\nPowodowie przed wytoczeniem powództwa wezwali pozwaną do zapłaty odszkodowania w kwotach objętych pozwem, zakreślając termin na spełnienie żądania. Odsetki ustawowe za opóźnienie winny zostać zasądzone od dnia 24 maja 2016 roku.
\nMając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 §1 kpc zmienił zaskarżony wyroku w punkcie pierwszym i trzecim, w ten sposób, że odsetki ustawowe za opóźnienie zasądził od dnia 24 maja 2016 roku, tj. od upływu terminu wskazanego w wezwaniu do zapłaty.
\nApelacja powoda R. S. (2) również jest uzasadniona.
\nW żadnym wypadku nie można podzielić stanowiska Sądu I instancji iż żądanie powoda przywrócenia do pracy i zasądzenia wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego to jest - art. 8 kp.
\nBezspornym było, iż umowa o prace powoda R. S. (2) przekształciła się w umowę o pracę na czas nieokreślony, albowiem powód zatrudniony był u pozwanej od dnia 1 września 2000 r. na podstawie umowy o pracę na czas określony- czas pełnienia funkcji członka zarządu, następnie został zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas określony z dnia 1 lutego 2011 roku do dnia 31 sierpnia 2013 roku, następnie na mocy aneksu z dnia 14 listopada 2011 roku wydłużono okres trwania umowy do dnia 15 kwietnia 2018 roku, a na mocy aneksu z dnia 30 listopada 2015 roku do dnia 31 sierpnia 2018 roku. Bez względu na to czy pierwszą umową okresową była umowa z dnia 1 września 2000 r. czy umowę z dnia 1 lutego 2011 r. doszło do przekształcenia umowy o prace powoda w umowę na czas nieokreśłony, zgodnie z brzmieniem art. 25 1 kp.
\nStosunek pracy powoda podlegał szczególnej ochronie, ponieważ w dacie rozwiązania stosunku pracy, powodowi brakowało nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego - prawo do emerytury z wieku powszechnego powód urodzony w dniu (...) nabyłby z dniem 10 lutego 2020 roku według przepisów obowiązujących w dacie rozwiązania z powodem umowy o pracę (art. 24 ust 1 b pkt 18 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych).
\nNie jest zatem możliwe zastosowanie art. 45 §2 kp w związku z art. 56 § 2 kp. W stosunku do pracownika, który osiągnął wiek przedemerytalny w rozumieniu art. 39 k.p. można natomiast uznać, że jego roszczenie o przywrócenie do pracy nie zasługuje na ochronę w świetle zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa.
\nZgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego oraz doktryny prawa pracy zastosowanie do sprawy art. 8 k.p. może mieć miejsce jedynie w przypadkach wyjątkowych (ekstremalnych), gdyż niewątpliwie zagraża to bezpieczeństwu obrotu prawnego. Zasada ta ma z pewnością zastosowanie do roszczeń pracownika z tytułu naruszenia przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę.
\nW orzecznictwie Sądu Najwyższego miały miejsce liczne przypadki nieuwzględnienia roszczenia o przywrócenie do pracy i przyznanie jedynie odszkodowania w oparciu o art. 8 k.p. Jednak uzasadniały to wyjątkowe okoliczności sprawy, tip. dotyczące szczególnie rażącego naruszenia obowiązków, okoliczności objęcia ochroną szczególną, czy braku uzyskania zgody na rozwiązanie stosunku pracy (zol), na ten temat uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z driia 17 lipca 2009 r., I PK 45/09, LEX nr 607245).
\nJak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 lutego 2015 roku (III PK 68/14), stosowanie art. 8 KP (podobnie jak analogicznego art. 5 KC) oznacza pozbawienie danego podmiotu możliwości korzystania z prawa, które mu w świetle przepisów prawa podmiotowego przysługuje. Prowadzi to więc zawsze do osłabienia zasady pewności prawa i przełamuje domniemanie korzystania z prawa w sposób zgodny z zasadami współżycia społecznego i jego społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Z tego względu zastosowanie przez sąd konstrukcji nadużycia prawa jest dopuszczalne tylko wyjątkowo i musi być, zgodnie z ustalonym stanowiskiem orzecznictwa i doktryny prawa, szczegółowo uzasadnione. Uzasadnienie to musi wykazać, że w danej indywidualnej i konkretnej sytuacji, wyznaczone przez obowiązujące normy prawne typowe zachowanie podmiotu korzystającego ze swego prawa, jest ze względów moralnych, wyznaczających zasady współżycia społecznego, niemożliwe do zaakceptowania, ponieważ w określonych, nietypowych okolicznościach zagraża podstawowym wartościom, na których opiera się porządek społeczny i którym prawo powinno służyć.
\nPowodowi R. S. (2), nie można przypisać żadnego nagannego zachowania. Lektura uzasadnienia Sądu I instancji prowadzi do wniosku, iż sprzeczność żądania powoda z zasadami współżycia społecznego, Sąd ten wywiódł wyłącznie z faktu, iż powód przebywa obecnie na emeryturze i „nie chce pracować”, a zgłoszone żądanie ma służyć wyłącznie możliwości uzyskania wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy. Takie wnioski są całkowicie nieuprawnione i niezrozumiałe. Nie wiadomo na podstawie jakich dowodów Sąd 1 instancji wywiódł tezę, iż powód „nie chce pracować”. Nadużycia prawa nie można wywodzić z faktu, iż pracownik który był w okresie ochronnym prawo do emerytury w końcu uzyskał, jak i z faktu iż korzysta z roszczeń zagwarantowanych przepisami prawa. Brak jakichkolwiek podstaw do uznania, że zachowanie powoda, który w toku procesu nabył prawo do emerytury i nadal domaga się przywrócenia do pracy jest ze względów moralnych niemożliwe do zaakceptowania. Trudno także uznać, że ewentualny brak kwalifikacji wykonywania obowiązków doradcy zarządu (czego, co należy podkreślić w żadnym wypadku nie można uznać za słuszne, biorąc pod uwagę doświadczenie zawodowe powoda, wieloletnie sprawowanie funkcji Prezesa Zarządu spółki oraz jego realny wpływ na rozwój spółki) świadczy o sprzeczności żądania z art. 8 kp.
\nZgodnie z. utrwalonym poglądem judykatury, ochrony przewidzianej w art. 8 kodeksu pracy może żądać jedynie ten kto sam postępuje nienagannie, (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2016 r., I PK 134/15, wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 października 2016 r., III APa 22/16). W rozpoznawanej sprawie to pracodawca zachował się w sposób bezprawny dokonując rozwiązania z powodem umowy o pracę z naruszeniem art. 52 § 1 kp. Pozwany nie może zatem podnosić zarzutu działania powoda niezgodnie z zasadami współżycia społecznego, gdyż to pozwany naruszył przepisy prawa.
\nMając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 kpc zmienił zaskarżony wyrok w punkcie piątym w ten sposób, że w miejsce zasądzonego odszkodowania na podstawie art. 56 § 1 kp, przywrócił powoda R. S. (2) do pracy u pozwanej na dotychczasowych warunkach oraz w punkcie szóstym w ten sposób, że na podstawie art. 56§1 kp w zw z art. 57§ 2 kp, zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwoty: 7.411,99 zł za miesiąc maj 2016 r (z uwzględnieniem wypłaconego powodowi za ten miesiąc wynagrodzenia wynikającego z dokumentacji placowej) i po 8.500 zł miesięcznie od dnia 1 czerwca 2016 roku do dnia wydania wyroku, tytułem wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, pod warunkiem podjęcia pracy przez powoda w terminie 7 dni od dnia wydania wyroku.
\nW pozostałym zakresie tj w zakresie żądania zapłaty ponad kwotę 7.411,99 zł za miesiąc maj 2016 r. oraz zapłaty odsetek ustawowych od zasądzonego wynagrodzenia za cały czas pozostawania bez pracy- powództwo zostało oddalone. Pracodawca nie pozostaje w opóźnieniu z zapłatą wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy w okresie przed przywróceniem pracownika do pracy, zgłoszeniem przez niego gotowości niezwłocznego podjęcia pracy i restytucją stosunku pracy. W wyroku z dnia 6 stycznia 2009 r ił PK 117/08 (Legalis numer 230689) Sąd Najwyższy orzekł, że świadczenie pracodawcy staje się wymagalne dopiero z chwilą zgłoszenia przez pracownika gotowości niezwłocznego podjęcia pracy po przywróceniu do pracy i dopiero od tej daty mogą być naliczane odsetki od wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy (także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2005 r, 11 PK 363/04, OSNP 2006 nr 7-8, poz. 111).
\nApelacja zatem w tym zakresie została oddalona na podstawie art. 385 kpc.
\nSąd Okręgowy oddalił wnioski dowodowe powodów zgłoszone w postępowaniu apelacyjnym jako spóźnione na podstawie art.381 kpc.
\nZmiana wyroku skutkowała zmianą orzeczenia o kosztach procesu i tak na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art.98 § 1 i 3 kpc i art. 99 kpc. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok: - w punkcie siódmym, w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz powoda R. S. (1) kwotę 9.720 zł tytułem zwrotu dalszych kosztów procesu, stanowiących różnicę pomiędzy łącznymi kosztami w kwocie 34.721 zł, a zasądzonymi przez Sąd I instancji w kwocie 25.001 zł. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego ustalona została na podstawie § 2 pkt 7 w zw z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2015 r., po (...)) obowiązującego w dacie wniesienia pozwu. - w punkcie ósmym w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz powoda P. S. (1) kwotę 9.720 zł tytułem zwrotu dalszych kosztów procesu, stanowiących różnicę pomiędzy łącznymi kosztami w kwocie 21.152 zł, a zasądzonymi przez Sąd I instancji w kwocie 11.432 zł. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego ustalona została na podstawie § 2 pkt 7 w zw z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2015 r., po (...)) obowiązującego w dacie wniesienia pozwu. - w punkcie dziewiątym w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz powoda R. S. (2) kwotę 10.080 zł tytułem zwrotu dalszych kosztów procesu, stanowiących różnicę pomiędzy łącznymi kosztami w kwocie 16.260 zł, a zasądzonymi przez Sąd I instancji w kwocie 6.180 zł. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego ustalona została na podstawie § 9 ust 1 pkt 1i § 2 pkt 7 w zw z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2015 r., po (...)) obowiązującego w dacie wniesienia pozwu.
\nO kosztach procesu w postępowaniu apelacyjnym orzeczono na mocy art. 98 § 1 i 3 kpc oraz art. 99 kpc .
\nKoszty procesu w postępowaniu apelacyjnym na rzecz powoda R. S. (1) wyniosły 25.721 zł. Na tą kwotę złożyła się opłata od apelacji w kwocie 21.671 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 4.050 zł ustalone w oparciu o § 2 pkt 7 w zw z §9 ust 1 pkt 2 i § 10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2016 roku, poz 1667).
\nKoszty procesu w postępowaniu apelacyjnym na rzecz powoda P. S. (1) wyniosły 11.402 zł. Na tą kwotę złożyła się opłata od apelacji w kwocie 9.377 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 2.025 zł ustalone w oparciu o § 2 pkt 6 w zw z §9 ust 1 pkt 2 i § 10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2016 roku, poz 1667).
\nKoszty procesu w postępowaniu apelacyjnym na rzecz powoda R. S. (2) wyniosły 9.270 zł. Na tą kwotę złożyła się opłata od apelacji w kwocie 5.100 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 4.170 zł ustalone w oparciu o § 2 pkt 7 w zw z §9 ust 1 pkt 2 oraz § 9 ust 1 pkt 1 i § 10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2016 roku, poz 1667). (-) SSR del. Magdalena Kimel (spr.) (-) SSO Jolanta Łanowy-Klimek (-) SSO Patrycja Bogacińska-Piątek Sędzia Przewodniczący Sędzia