Orzekając o zadośćuczynieniu na rzecz powodów Sąd wziął więc pod uwagę długotrwałość cierpień, ich nasilenie i reperkusje jakie w psychice każdego z powodów spowodowała śmierć M. P. i w tym zakresie uwzględnił treść niekwestionowanych opinii psychologicznej i psychiatrycznej dotyczącej powodów, w tym ich końcowe wnioski. Wynika z nich, że dla każdego z powodów śmierć M. P. była silną traumą, właściwą dla nagłego odejścia osoby bliskiej, jednak proces żałoby nie przybrał u powodów patologicznej formy, oraz że śmierć syna i narzeczonego nie spowodowała u powodów uszczerbku na zdrowiu psychicznym, a rokowania co do stanu zdrowia psychicznego powodów są dobre. Uwzględniając powyższe, w ocenie Sądu Okręgowego adekwatną kwotą tytułem zadośćuczynienia rekompensującą krzywdę powodów jest kwota 80.000zł. , którą należało pomniejszyć o 20/% stopień przyczynienia M. P. do wypadku. Zatem powodom A. P. i R. P. zadośćuczynienie za doznaną krzywdę zamyka się kwotą 64.000zł. dla każdego z nich .
\nOdnośnie do powódki E. P. przyznane zadośćuczynienie 80.000zł. należało pomniejszyć o kwotę 20.000zł. otrzymaną z tego tytułu od pozwanego pracodawcy co stanowi 60.000zł. , a tę należało z kolei pomniejszyć o 20% przyczynienia się M. P. , tj. o kwotę 12000zł. W efekcie należne na rzecz powódki E. P. zadośćuczynienie za doznaną krzywdę zamyka się kwotą 48.000zł.
\nOdnośnie do zadośćuczynienia dochodzonego na rzecz syna M. P. (2) – M. , w orzecznictwie wskazuje się , że w przypadku śmierci rodzica małego dziecka, dziecku temu należy się wysokie zadośćuczynienie, gdyż nawet na najwcześniejszym etapie jego życia i rozwoju emocjonalnego odczuwa ono brak rodzica i przeżywa cierpienie z powodu jego straty. Potrzebę wysokiego wymiaru zadośćuczynienia w takim przypadku uzasadnia się również tym, że o rozmiarze krzywdy małego dziecka doznanej wskutek śmierci rodzica decyduje przede wszystkim pozbawienie go udziału tego rodzica w życiu dziecka, jego rozwoju, dorastaniu, dojrzewaniu (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 30 listopada 2015 r., I ACa 591/15).
\nW ocenie Sądu kwota 120.000zł. stanowi adekwatną rekompensatę z tytułu zadośćuczynienia dla małoletniego M. za utratę ojca , którego dziecko nigdy nie zdoła poznać i nie zazna więzi łączącej ojca z synem , jego obecności w dalszym życiu oraz w procesie wychowawczym. Tę kwotę należało pomniejszyć o wypłaconą z tego tytułu przez pracodawcę na rzecz małoletniego kwotę 20.000zł. , co stanowi 100.000zł., którą należało z kolei pomniejszyć o 20% przyczynienia, czyli 20.000zł. W efekcie należne na rzecz małoletniego zadośćuczynienie za doznaną krzywdę zamyka się kwotą 80.000zł.
\nRoszczenie powoda R. P. o zwrot kosztów pogrzebu określone na łączną kwotę 21.500zł. , wywodzone z przepisu art. 446 § 1 k.c. zasługuje na uwzględnienie . Przepis ten stanowi , że jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł.
\nStrona pozwana nie kwestionowała wysokości poniesionych kosztów pogrzebu, za wyjątkiem kosztów postawienia nagrobka uznając je za zawyżone , a na uzasadnienie twierdzeń powołano się na informacje ze stron internetowych. Powód udokumentował fakturą poniesione koszty nagrobka na kwotę 14.050zł. i w ocenie Sądu brak podstaw do jej kwestionowania, a powoływane przez pozwanych informacje ze stron internetowych nie mogą uzasadniać przyjęcia niższych kosztów postawienia nagrobka od objętego fakturą. Co do wydatków za konsolację zwłok, wprawdzie powód R. P. nie przedstawił rachunku, to jednak w tym zakresie pozwani kwoty należnej z tego tytułu nie kwestionowali , zaś jest powszechnie znane , że koszty konsolacji są zawsze pobierane. Zatem Sąd uwzględnił wszystkie wydatki związane z pochówkiem i postawieniem nagrobka dochodzone w ogólnej kwocie 21.500zł. , pomniejszając je o 20% przyczynienia , tj. o 4.300, co ostatecznie daje kwotę 17.200zł.
\nPrzechodząc do roszczenia odszkodowawczego, dochodzonego przez E. P. z tytułu znacznego pogorszenia sytuacji życiowej z powodu śmierci narzeczonego , to co do zasady jest ono uzasadnione.
\nZnaczne pogorszenie sytuacji życiowej, o którym mowa w art. 446 § 3 k.c., obejmuje wszelkie niekorzystne zmiany bezpośrednio w sytuacji materialnej najbliższych członków rodziny zmarłego, jak też zmiany w sferze dóbr niematerialnych, ale wyłącznie takie, które rzutują na ich sytuację materialną, przy czym pogorszenie sytuacji życiowej polega nie tylko na pogorszeniu obecnej sytuacji materialnej, lecz także na utracie realnej możliwości polepszenia warunków życia w przyszłości. Odszkodowanie należne poszkodowanemu na podstawie art. 446 § 3 k.c. nie jest pełnym odszkodowaniem w rozumieniu art. 361 § 2 k.c. Wskazuje na to już sama redakcja przepisu art. 446 § 3 k.c. Ustawodawca zdecydował się bowiem na przyznanie członkowi rodziny zmarłego \"stosownego\" świadczenia, które posłużyć ma przystosowaniu się uprawnionego do zmienionych warunków. Nie obejmuje więc ono utraty wszystkich możliwych w przyszłości korzyści od osoby, która utraciła życie. Poza tym, przepis ten posługuje się pojęciem \"znacznego pogorszenia sytuacji życiowej najbliższych członków rodziny zmarłego\". Oznacza to, że w ramach odszkodowania z art. 446 § 3 k.c. nie mieszczą się wszelkie możliwe szkody majątkowe pozostające w związku przyczynowym ze śmiercią poszkodowanego, w tym zwłaszcza ta kategoria szkód, która nie stanowi i nie wynika ze \"znacznego pogorszenia sytuacji życiowej\" ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 22 stycznia 2020 r. I ACa 436/190) .
\nJest niekwestionowane , że M. P. (2) i E. P. planowali małżeństwo , by stworzyć rodzinę. M. P. zachował się odpowiedzialnie w nowej dla narzeczonych sytuacji życiowej . Podjął pracę w pozwanej Spółce , by zapewnić utrzymanie narzeczonej, a w przyszłości małżonce oraz wspólnemu dziecku . Uznał swoje ojcowstwo, wspierał narzeczoną , interesował się stanem jej zdrowia i mającego narodzić się dziecka uczestnicząc w wizytach lekarskich. M. P. (2) aktywnie uczestniczył w remoncie pokoju, celem przystosowania go do wspólnego zamieszkania z mającym narodzić się dzieckiem. Jak wynika z zeznań E. P. mogła liczyć na pomoc M. , był odpowiedzialny był dla niej wsparciem, wspólnie ponosili koszty utrzymania mieszkania. Niewątpliwie śmierć M. P. zburzyła wszelkie wspólne plany życiowe. Powódka została pozbawiona nie tylko wsparcia duchowego, ale także finansowego.
\nPełnomocnik powódki wskazał , że obliczając wysokość należnego E. P. odszkodowania brano pod uwagę miesięczne zarobki M. P. wynoszące 2.300zł. netto, w skali 2 – 3 lat . Zatem przyjmując tę metodologię, za okres 2 lat stanowi to kwotę 55. 200zł. Jednakże nie jest uzasadnione przyjęcie tej kwoty w całości dla E. P., lecz 1/2 , bowiem należy w tym także uwzględnić koszty utrzymania M. P. (2) gdyby żył. W związku z tym stanowi to kwotę 27.600zł., którą należało pomniejszyć o 20% przyczynienia, co daje 22.080zł.
\nZaakcentować przy tym trzeba , iż Sąd orzekając o odszkodowaniu z art. 446 § 3 k.c. na rzecz E. P. , nie brał pod uwagę comiesięcznej kwoty 1200zł., wypłacanej od kwietnia 2018r , bowiem pozwana Spółka wypłaca ją na rzecz małoletniego M. i zgodnie z jej intencją stanowi to dobrowolną pomoc finansową wobec pogorszenia się sytuacji życiowej i ma wspomóc w ustabilizowaniu sytuacji materialnej najbliższej rodziny M. P. ( piśmie procesowym pozwana spółka podaje się , że jest to comiesięczna renta).
\nZ przyczyn wskazanych powyżej , roszczenia powodów co do wysokości jako dalej idące podlegały oddaleniu.
\nCo do odsetek za opóźnienie z art. 481 kc. , to w pierwszej kolejności stwierdzić, iż rozbieżności stanowisk w orzecznictwie Sądu Najwyższego co do początkowego terminu naliczania odsetek za opóźnienie w zapłacie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę zostały jednoznacznie wyjaśnione w wyroku tegoż Sądu z dnia 18 lutego 2011 r., sygn. akt I CSK 243/10 Orzeczenie to dało podstawy do jednolitej obecnie linii judykatury, w której ogólnie rzecz ujmując przyjmuje się, że kwestia ustalenia daty początkowej naliczania odsetek ustawowych od tegoż świadczenia może się różnie kształtować w zależności od okoliczności danej sprawy. Jakkolwiek bezterminowy charakter roszczenia o zadośćuczynienie oznacza, że jego spełnienie powinno nastąpić niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania (art. 455kc), przy uwzględnieniu regulacji wynikających z przepisów szczególnych ( art. 817 k.c., art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. tj. z 2013 r., poz. 392 z późn. zm.), to jednak biorąc pod uwagę charakter tego świadczenia, które może kompensować zarówno krzywdę istniejącą już w dacie wezwania do zapłaty, jak i trwającą jeszcze w trakcie przewodu sądowego, odsetki za opóźnienie mogą się należeć zarówno od daty wezwania do zapłaty, jak i od daty późniejszej, w tym także od daty wyrokowania. Kwestia ta powinna być oceniana i rozstrzygana indywidualnie w każdym konkretnym przypadku, w zależności od okoliczności faktycznych danej sprawy.
\nPrzewidziana w art. 316 k.p.c. zasada, na która powołuje się pozwany ubezpieczyciel, iż sąd wydaje wyrok biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy, nie oznacza, że ten stan rzeczy nie może istnieć w dacie wcześniejszej niż data wyrokowania. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Powodowie dochodzą roszczeń odszkodowawczych związanych z wypadkiem przy pracy, w wyniku którego poniósł śmierć pracownik M. P.. W postępowaniu przedsądowym zgłosili do pozwanego pracodawcy swoje roszczenia, a z racji zawartej umowy ubezpieczenia przekazał je ubezpieczycielowi. Ten nie uwzględniając zgłoszonych roszczeń, przyjął bezrefleksyjnie ,,wyłączną odpowiedzialność M. P. za zdarzenie”, tracąc z pola widzenia szereg naruszeń z zakresu bhp leżących po stronie pracodawcy, a wykazanych wówczas przez PIP, co profesjonalnemu podmiotowi jakim jest ubezpieczyciel nie powinno ujść uwadze, zwłaszcza wobec odpowiedzialności pozwanej spółki (...) na zasadzie ryzyka. Istnienie przyczyn pośrednich leżących po stronie zakładu pracy, a pozostających w związku przyczynowym z przedmiotowym wypadkiem wykazało także niniejsze postępowanie sądowe. W rezultacie co do zgłoszonej 10.10.2018r. szkody, ubezpieczyciel wznowił jednak postępowanie likwidacyjne, wnosząc o przesłanie przez pełnomocnika dodatkowych dokumentów, co ten uczynił w piśmie doręczonym ubezpieczycielowi 15 grudnia 2018r. Sąd podzielił więc stanowisko powodów, że odsetki za opóźnienie należało przyjąć od tej daty.
\nCo do żądania E. P. zwrotu kosztów z tytułu pomocy prawnej udzielonej na etapie postępowania przedsądowego, to roszczenie to jest w pełni uzasadnione. Powódka korzystając z pomocy profesjonalnego pełnomocnika faktycznie koszty te poniosła , co wykazała fakturą. Odsetki za opóźnienie w tym wypadku należało zasądzić od daty doręczenia odpisu pozwu , czyli od 29 marca 2019r.
\nO kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100kpc. Sąd uwzględnił przy tym fakt reprezentacji wszystkich powodów przez jednego pełnomocnika .
\nZgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 8 października 2015r. III CZP 58/15 współuczestnikom formalnym ( art. 72§ 1 pkt. 2 kpc. ) reprezentowanym przez jednego pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym , należy się zwrot kosztów procesu obejmujących jego wynagrodzenie ustalone odrębnie w stosunku do każdego współuczestnika. Sąd powinien jednak obniżyć to wynagrodzenie , jeżeli przemawia za tym nakład pracy pełnomocnika , podjęte przez niego czynności oraz charakter sprawy ( art. 109§ 2 k.p.c.).
\nW rozpoznawanej sprawie nakład pracy pełnomocnika wynikający z rodzaju dochodzonych przez powodów roszczeń na tej samej podstawie faktycznej, a także zbieżnej podstawie prawnej ( zadośćuczynienie), powoływane w sprawie dowody odnoszące się do wszystkich powodów , w ocenie Sądu uzasadniają obniżenie należnego pełnomocnikowi wynagrodzenia do kwoty wyjściowej 1350 zł., odrębnie w stosunku do każdego z powodów , która to kwota stanowi ½ stawki przewidzianej w § 2 pkt. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 roku, poz. 615 ze zm.), gdyż wartość dochodzonych roszczeń przez każdego z powodów ( wps) mieści się w przedziale, dla którego stawka wynosi 5400zł., podzielona przez 4 współuczestników formalnych (powodów) daje 1350zł. dla każdego z nich Uwzględniając przy tym wynik sprawy : A. P. 58% , R. P. 61% , E. P. (3) 48%, M. P. (1) 53%., należne powodom wynagrodzenie tytułem kosztów zastępstwa prawnego wynosi odpowiednio: 783zł., 824 zł. , 648zł. , 715zł.
\nStosując zasadę wyrażoną w art. 100kpc. o kosztach sądowych w spawach cywilnych , na które składa się opłata od pozwu, od uiszczenia której powodowie zostali zwolnieni oraz wydatki związane z wynagrodzeniem biegłych za sporządzenie opinii, Sąd orzekł na podstawie art. 113 w związku z art. 2 ustawy z 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( Dz. U. z 2019r. , poz. 1043, ze zm), przejmując na rachunek Skarbu Państwa pozostałą ich część.