Podkreślić przy tym trzeba, że założenie powódki, iż umowa zostanie rozwiązana wyrokiem Sądu jest w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę bezpodstawne w świetle treści złożonego pozwu datowanego na 30 października 2018 r. (zwróconego ostatecznie wskutek nieusunięcia braków formalnych), jak i w świetle argumentacji podnoszonej przez powódkę w toku niniejszego procesu, gdzie powódka nie przedstawiła żadnych dowodów pozwalających na dokonanie oceny, czy w ogóle poniosłaby stratę, gdyby wykonała obie umowy, zamiast tego powołując się tylko na nieplanowane i nieprzewidziane w chwili zawierania umów wydatki.
\nTym samym zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę na tle ustalonego stanu faktycznego należało uznać, że odstąpienie od umowy przez pozwanego na mocy oświadczeń datowanych na 19 listopada 2018 r. (doręczonych powódce 22 listopada 2018 r.) było skuteczne, a co więcej nastąpiło z przyczyn, za które powódka ponosi odpowiedzialność, gdyż to sama powódka – nie mając ku temu podstawy prawnej – oświadczyła pozwanemu w piśmie z 30 października 2018 r., że łączących strony umów nie będzie wykonywać (zawiesza wykonywanie prac).
\nSkutki realizacji prawa do odstąpienia na podstawie art. 635 k.c. reguluje art. 494 k.c., zgodnie z którym:
\nStrona, która odstępuje od umowy wzajemnej, obowiązana jest zwrócić drugiej stronie wszystko, co otrzymała od niej na mocy umowy, a druga strona obowiązana jest to przyjąć. Strona, która odstępuje od umowy, może żądać nie tylko zwrotu tego, co świadczyła, lecz również na zasadach ogólnych naprawienia szkody wynikłej z niewykonania zobowiązania. W doktrynie na tle tego przepisu wskazuje się, iż w odniesieniu do roszczenia o zwrot skutek następuje ex tunc, natomiast w zakresie odpowiedzialności odszkodowawczej skutek następuje ex nunc, co sprawia, że odpowiedzialność ta objęta jest reżimem ex contractu [por. Ł. Ż. w: red. B. (red. serii O.), Kodeks cywilny. Komentarz, Legalis 2021, art. 635 k.c.]. O ile przy tym dla możliwości wykonania prawa odstąpienia na podstawie art. 635 k.c. zagrożenie dla terminowego wykonania dzieła nie musi być skutkiem okoliczności, za które przyjmujący zamówienie ponosi odpowiedzialność, o tyle od tego, czy okoliczności takie zachodzą, zależy możliwość wystąpienia przez zamawiającego z roszczeniem odszkodowawczym z tytułu niewykonania umowy na zasadach ogólnych [por. uzasadnienie wyroku SN z 21.09.2006 r. w sprawie I CSK 129/06, L.].
\nObowiązkiem pozwanego wynikającym z art. 494 k.c. w związku ze zrealizowaniem przez niego prawa do odstąpienia od umów nr (...) jest w konsekwencji dokonanie na rzecz powódki zwrotu wszystkiego, co powódka świadczyła na jego rzecz w ramach wykonania obu umów. Jak wskazuje się bowiem w doktrynie wygaśnięcie wskutek odstąpienia od umowy wynikającego z niej stosunku zobowiązaniowego prowadzi bezpośrednio do odpadnięcia causae dokonanych przysporzeń, a to sprawia, że konieczne jest dokonanie rozliczeń stron, których przedmiotem jest zwrot spełnionego świadczenia [por. Z. w: red. G., M., Kodeks cywilny. Komentarz, W. 2021, art. 494 k.c.]. Zasadniczo powinien być on dokonany w naturze [por. J. D., w: (...) Prawa Cywilnego, t. 3, cz. 1, W. 1981, s. 825] i to w stanie niezmienionym, chyba że owa zmiana była konieczna w granicach zwykłego zarządu.
\nPodstawę rozliczeń stron w przypadku odstąpienia od umowy stanowi również wspomniany art. 494 k.c., dlatego nie mają tu zastosowania przepisy dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia, w szczególności nie jest możliwa obrona zobowiązanego polegająca na wykazaniu braku wzbogacenia [por. uzasadnienie orzeczenia SN z 21.11.1952 r. w sprawie C 178/52, Państwo i Prawo z 1954 r. Nr 4, s. 725; Z. w: red. G., M., Kodeks cywilny. Komentarz, W. 2021, art. 494 k.c.]. Nie znajdują zatem zastosowania w przypadku skutków odstąpienia od umowy przepisy art. 410 i art. 409 k.c. Strona odstępująca od umowy nie ma też obowiązku zapłaty wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy, a nawet takie zastrzeżenie umowne będzie nieważne [por. uchwała SN z 26.10.1972 r. w sprawie III CZP 48/72, OSNAPiUS z 1973 r. Nr 2, poz. 23], ale tylko za okres do czasu odstąpienia [por. Z., w: red. G., M., Kodeks cywilny. Komentarz, W. 2021, art. 494 k.c.], gdyż do tego momentu była posiadaczem w dobrej wierze. W sytuacji, w której zwrotowi ma podlegać rzecz oznaczona co do tożsamości, zaś świadczenie to stało się niemożliwe, należy zwrócić surogaty (stosownie do art. 475 § 2 k.c.). To, czy naprawieniu będzie też podlegała wyrządzona szkoda, wynikać będzie z tego, czy niemożliwość świadczenia była zawiniona, czy też nie. Jeżeli zaś zwrot nie jest możliwy z powodu charakteru świadczenia (np. świadczenie z umowy o roboty budowlane), zamiast świadczenia w naturze strona powinna zapłacić drugiej równowartość tych prac, w kwocie nie wyższej jednak niż przewidziana w umowie [por. uzasadnienie wyroku SA w Warszawie z 7.03.2001 r. w sprawie I ACa 512/00, PG z 2002 r. Nr 5, s. 50; J.M. K. w: red. B. (red serii O.), Kodeks cywilny. Komentarz, Legalis 2021, art. 494 k.c.].
\nKonsekwencją powyższego w przełożeniu na stan faktyczny niniejszej sprawy oraz na dochodzone przez powódkę roszczenia było uznanie, iż art. 494 k.c. daje powódce podstawę jedynie do dochodzenia wskazanych na wstępie rozważań w pkt 1 lit. a i b roszczeń o zapłatę kwot 32.595 zł z tytułu zwrotu kaucji uiszczonej na zabezpieczenie zgodnie z § 12 ust. 1 umowy nr (...) oraz 32.349 zł z tytułu zwrotu kaucji uiszczonej na zabezpieczenie zgodnie z § 12 ust. 1 umowy nr (...) (a zatem o zapłatę łącznie kwoty 64.944 zł – por strona 5 pozwu).
\nBrak jest natomiast podstaw do żądania przez powódkę zwrotu kosztów, jakie poniosła zlecając podmiotom trzecim (podwykonawcom) wykonanie map do celów projektowych (w łącznej wysokości 114.021 zł), przeprowadzenie badań geotechnicznych (w łącznej wysokości 34.440 zł), wykonanie raportów o oddziaływaniu na środowisko (w łącznej wysokości 46.125 zł), jak i do żądania zapłaty wynagrodzenia za wykonanie przez powódkę części świadczenia (w łącznej wysokości 38.007 zł, w tym 19.771,50 zł w ramach umowy nr (...) i 18.265,50 zł w ramach umowy nr (...)). Zamiast tego powódce przysługuje na podstawie art. 494 k.c. roszczenie o zwrot w naturze przekazanych pozwanemu elementów świadczenia określonego poszczególnymi umowami (z takim roszczeniem powódka jednak nie wystąpiła).
\nDodać trzeba, że pozwany w przekonywujący sposób w odpowiedzi na pozew wskazywał, dlaczego elementy świadczenia oddawane mu w ramach jednego etapu nie miały dla niego znaczenia, co więcej wskazywał na to ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny, a mianowicie dezaktualizowanie się dostarczonej dokumentacji z upływem czasu, z uwagi czy to na zmiany zachodzące w terenie, czy z uwagi na zmiany określonych regulacji prawnych.
\nPrzed roszczeniami powódki o zwrot kwot 32.595 zł z tytułu zwrotu kaucji uiszczonej na zabezpieczenie zgodnie z § 12 ust. 1 umowy nr (...) oraz 32.349 zł z tytułu zwrotu kaucji uiszczonej na zabezpieczenie zgodnie z § 12 ust. 1 umowy nr (...) pozwany bronił się powołując się w odpowiedzi na pozew na pisma datowane na 3 grudnia 2018 r. (doręczone powódce 7 grudnia 2018 r.) zawierające oświadczenia o potrąceniu z tymi wierzytelnościami własnych wierzytelności pozwanego z tytułu kar umownych w kwotach odpowiednio 32.595 zł oraz 32.349 zł, naliczonych na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 obu umów w wysokości 10% wynagrodzenia brutto określonego w § 3 ust. 1 za odstąpienie od umowy z przyczyn leżących po stronie powódki jako (...), przy czym z treści oświadczeń o potrąceniu wprost wynikało, że noty księgowe odpowiednio nr (...) również zostały wystawione 3 grudnia 2018 r. i przesłane jednocześnie z oświadczeniami o potrąceniu. Pozwany zatem nie kierował wcześniej do powódki żadnych wezwań do zapłaty naliczonych kar umownych, jak też o samym fakcie ich naliczenia poinformował jednocześnie ze złożeniem oświadczenia o potrąceniu.
\nNa gruncie postępowania cywilnego dopuszczalność powołania się na potrącenie w ramach obranej linii obrony reguluje art. 203 1 § 1 k.p.c., zgodnie z którym podstawą zarzutu potrącenia może być tylko wierzytelność pozwanego z tego samego stosunku prawnego co wierzytelność dochodzona przez powoda, chyba że wierzytelność pozwanego jest niesporna lub uprawdopodobniona dokumentem niepochodzącym wyłącznie od pozwanego. Na gruncie niniejszej sprawy spełniony był warunek wprowadzenia kwestii potrącenia do postępowania, bowiem pozwany powoływał się na potrącenie z omawianymi wierzytelnościami dochodzonymi przez powódkę własne roszczenia z tytułu kar umownych wynikających z tych samych umów, co roszczenia powódki. Dodatkowo § 2 wskazanej jednostki redakcyjnej ogranicza moment, w którym kwestia potrącenia może zostać wprowadzona do procesu, stanowiąc, iż pozwany może podnieść zarzut potrącenia nie później niż przy wdaniu się w spór co do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy jego wierzytelność stała się wymagalna. W niniejszej sprawie warunek ten również został spełniony (wraz z warunkiem określonym w § 1) bowiem pozwany powołał się na dokonanie potrącenia własnych wierzytelności z wierzytelnościami powódki w odpowiedzi na pozew (por. k. 144, dowód nr xxxii).
\nInstytucja potrącenia została z kolei uregulowana w zakresie prawa materialnego w art. 498 i nast. k.c. Zgodnie z art. 498 § 1 k.c. gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym, zaś wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej (§ 2). Zgodnie natomiast z art. 499 k.c. potrącenia dokonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie. Oświadczenie ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe.
\nW doktrynie wskazuje się na tle art. 498 k.c., że potrącenie może być skutecznie dokonane, jeżeli łącznie spełnione są następujące przesłanki: wierzytelności muszą być wzajemne, co oznacza, że każda ze stron jest wierzycielem drugiej i jednocześnie jej dłużnikiem, muszą być one jednorodzajowe, a nadto wierzytelność strony korzystającej z potrącenia ma być wymagalna i zaskarżalna [por. Z. w: red. G., M., Kodeks cywilny. Komentarz, W. 2021, art. 498 k.c.]. Co przy tym oczywiste wymogiem skutecznego potrącenia jest również istnienie wierzytelności aktywnej. Wymóg wymagalności wierzytelności strony korzystającej z potrącenia oznacza z kolei, że upłynął już termin spełnienia świadczenia drugiej strony, a wierzyciel ma prawną możliwość żądania zaspokojenia przysługującej mu wierzytelności, zaś dłużnik jest obowiązany spełnić świadczenie [por. uzasadnienie postanowienia SN z 12.02.2019 r. w sprawie II CSK 413/18, L.; uzasadnienie wyroku SN z 18.01.2008 r. w sprawie V CSK 367/07, L.; uzasadnienie wyroku SA w Białymstoku z 21.12.2015 r. w sprawie I ACa 770/15, L. oraz uzasadnienie wyroku SA w Białymstoku z 16.03.2016 r. w sprawie I ACa 809/15, L.].
\nNależy mieć przy tym na względzie, że świadczenia odszkodowawcze z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania mają charakter bezterminowy w rozumieniu art. 455 k.c. [por. W. B. w: red. B. (red. serii O.), Kodeks cywilny. Komentarz, Legalis 2021, art. 455 k.c.]. Zgodnie zaś z art. 455 k.c. jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Co za tym idzie, aby wierzytelność mająca charakter odszkodowawczy z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania (w tym wierzytelność z tytułu kary umownej) stała się wymagalna, konieczne jest uprzednie wezwanie dłużnika do zapłaty.
\nCo ważne na tle rozpoznawanej sprawy - oświadczenie o potrąceniu nie zastępuje ani nie zawiera w sobie wezwania dłużnika do zapłaty w odniesieniu do zobowiązań bezterminowych [por. uzasadnienie wyroku SN z 16.12.2015 r. w sprawie IV CSK 141/15, L.; uzasadnienie wyroku SA w Katowicach z 28.05.2015 r. w sprawie V ACa 847/15, OSA/Kat. z 2015 r. Nr 3, poz. 6].
\nPrzekładając powyższe na grunt niniejszej sprawy należało uznać, iż niezależnie od tego, czy rzeczywiście po stronie pozwanego powstało uprawnienie do naliczenia kar umownych notami nr (...) i nr (...) na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 umów nr (...), to złożenie przez pozwanego 7 grudnia 2018 r. oświadczeń o potrąceniu datowanych na 3 grudnia 2018 r. nie było skuteczne i nie wywołało skutków prawnych, bowiem w dacie tej nie była spełniona jedna z kumulatywnych przesłanek potrącenia, a mianowicie aktywne wierzytelności pozwanego z tytułu kar umownych nie były wymagalne w chwili złożenia oświadczenia o potrąceniu. Pozwany poinformował bowiem powódkę o fakcie naliczenia kar umownych jednocześnie ze złożeniem oświadczeń o potrąceniu, wcześniej nie wzywając do zapłaty kar umownych, mimo iż stosownie do art. 455 k.c. skierowanie do dłużnika wezwania do zapłaty jest niezbędne do tego, aby mające bezterminowy charakter roszczenie odszkodowawcze stało się wymagalne. Tym samym pozwany nie doprowadził do umorzenia w drodze potrącenia dochodzonych przez powódkę wierzytelności w kwotach 32.595 zł oraz 32.349 zł z tytułu zwrotu (w związku z odstąpieniem od umów) kaucji uiszczonych na rzecz pozwanego przez powódkę na zabezpieczenie należytego wykonania umów nr (...). To zaś sprawia, że – w kontekście wyżej poczynionych rozważań – pozwany zobowiązany jest do zwrotu tych kwot na rzecz powódki i w tym zakresie wytoczone przez nią powództwo podlegało uwzględnieniu.
\nMając powyższe na względzie Sąd rozstrzygając niniejszą sprawę zasądził na podstawie art. 494 k.c. od pozwanego na rzecz powódki kwotę 64.944 zł, na którą składały się (zgodnie z żądaniem pozwu): kwota 32.595 zł z tytułu zwrotu zabezpieczenia wykonania umowy nr (...) oraz kwota 32.349 zł z tytułu zwrotu zabezpieczenia wykonania umowy nr (...). Istnienie tych wierzytelności powódki było niesporne (niekwestionowane przez pozwanego), zaś podniesiony przez pozwanego zarzut potrącenia okazał się nieskuteczny. Nie pozbawia to pozwanego uprawnienia do dochodzenia kar umownych w osobnym procesie.
\nO odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 k.c. zasądzając je w wysokości określonej w art. 481 § 2 k.c., jakkolwiek bowiem powódka (działająca bez zawodowego pełnomocnika) żądanie zapłaty odsetek sformułowała w pozwie jako „odsetki ustawowe za zwłokę”, to kodeks cywilny nie przewiduje tak nazwanych odsetek ustawowych, lecz stosownie do art. 481 § 1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. „ Żądanie zapłaty odsetek było częściowo niezasadne w zakresie okresu ich naliczania, bowiem powódka domagała się zasądzenia odsetek począwszy od 19 listopada 2018 r., podczas gdy oświadczenia o odstąpieniu od umowy zostały jej doręczone 22 listopada 2018 r., a co za tym idzie (stosownie do art. 61 § 1 k.c.) dopiero w tej dacie zaistniał skutek oświadczeń o odstąpieniu od umów w postaci powstania obowiązku zwrotu wzajemnych świadczeń stron na podstawie art. 494 k.c. Pozwany pozostawał zatem w opóźnieniu ze zwrotem pobranych od powódki kaucji od 23 listopada 2018 r., stąd też od tej daty należało na rzecz powódki zasądzić odsetki ustawowe za opóźnienie od łącznie zasądzonej kwoty 64.944 zł.
\nPowództwo oddalono w pozostałym zakresie, a zatem co do kwot łącznie 114.021 zł z tytułu kosztów poniesionych przez powódkę na zlecenie podmiotom trzecim wykonania map do celów projektowych, łącznie 34.440 zł z tytułu kosztów poniesionych przez powódkę na zlecenie podmiotom trzecim przeprowadzenia badań geotechnicznych, łącznie 46.125 zł z tytułu kosztów poniesionych przez powódkę na zlecenie podmiotom trzecim wykonania raportów o oddziaływaniu na środowisko, czy wreszcie co do kwot łącznie 38.007 zł z tytułu wynagrodzenia za wykonanie przez powódkę części świadczenia (w tym 19.771,50 zł w ramach umowy nr (...) i 18.265,50 zł w ramach umowy nr (...)), jak również co do pozostałego roszczenia o zapłatę odsetek.
\nW ustalonym stanie faktycznym niniejszej sprawy nie sposób było dopatrzyć się jakiejkolwiek podstawy prawnej, która pozwalałaby na uwzględnienie wskazanych roszczeń.
\nNie powstało roszczenie o zapłatę wynagrodzenia za elementy świadczenia, które powódka wykonała (a były to „fragmenty” świadczenia, które powódka miała wykonać w ramach I etapu realizacji umowy), strony nie przewidziały bowiem, że płatności będą dokonywane częściami wraz z wykonaniem przez powódkę określonych elementów świadczenia, zamiast tego strony postanowiły, że wynagrodzenie będzie płatne jednorazowo za pracę określone w etapie I i jednorazowo za prace określone w etapie II.
\nNie można przyjąć, że roszczenia powódki stanowiły roszczenia odszkodowawcze (tak w ramach reżimu deliktowego, jak i kontraktowego), bowiem skorzystanie przez pozwanego z uprawnienia do odstąpienia od umowy (na podstawie § 16 pkt 2 umów - a w istocie w oparciu o art. 635 k.c., powtórzony przez strony w § 16 pkt 2 umów) nie stanowi czynu zabronionego, ani też nie stanowi nienależytego wykonania zobowiązania przez pozwanego w sytuacji, w której w ustalonym stanie faktycznym ziściły się przesłanki dla takiego odstąpienia, bowiem wobec oświadczenia powódki o „zawieszeniu” dalszych prac, gdy termin ukończenia etapu I upływał 30 listopada 2018 r., było oczywiste, iż wobec wyraźnego braku woli powódki ukończenia przedmiotu umowy nie zostanie on wykonany i oddany w terminie.
\nCzynu zabronionego ani nienależytego wykonania umowy po stronie pozwanego nie sposób upatrywać również w tym, że powódka poniosła określone koszty w związku z wykonywaniem umówionego dzieła (nie przewidziane przez strony w chwili zawierania umów), by ostatecznie dzieła tego nie ukończyć i nie oddać pozwanemu. Na pozwanym nie spoczywało zatem żadne zobowiązanie czy to z tytułu czynów niedozwolonych czy z tytułu nienależytego wykonania zobowiązania do zapłaty, żądanych przez powódkę kwot (ponad zasądzoną kwotę 64.944 zł). W związku z odstąpieniem od umowy powódce na podstawie art. 494 k.c. przysługiwałoby natomiast roszczenie o zwrot w naturze elementów umówionych dzieł, które w toku realizacji umów przed odstąpieniem od nich dostarczyła pozwanemu, jednakże roszczenie takie nie było objęte powództwem w niniejszej sprawie, ani też powódka nie udowodniła (ani nawet nie twierdziła), że takie wydanie ich w naturze jest niemożliwe i w związku z tym domaga się zwrotu ich wartości.
\nJak już sygnalizowano we wcześniejszych rozważaniach art. 494 k.c. ma charakter autonomiczny w stosunku do przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu i wyłącza ich zastosowanie do rozliczenia stron w związku z odstąpieniem od umowy spowodowanym naruszeniem zobowiązania przez jedną ze stron, tym samym w ocenie Sądu brak było również podstaw do uwzględnienia powództwa na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 k.c.), czy też o świadczeniu nienależnym (art. 410 k.c.). Powódka nie wykazała bowiem przesłanek zastosowania żadnego z tych przepisów, w tym w szczególności nie wykazała zaistnienia w stanie faktycznym niniejszej sprawy przesłanek żadnego z czterech roszczeń kondykcyjnych uregulowanych w art. 410 k.c. (tj. condictio indebiti, condictio causa finita, condictio ob rem, condictio sine causa). W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie zaistniała bowiem ani sytuacja, w której powódka świadczyłaby na rzecz pozwanego, w sytuacji, gdy nie była do tego zobowiązana, ani sytuacja, w której podstawa ta istniałaby w chwili spełnienia świadczenia, ale po jego spełnieniu upadła (bowiem regulacja tak art. 494 k.c. jak i art. 395 § 2 k.c. ma charakter szczególny i wyłącza zastosowanie condictio causa finita), ani sytuacja, w której podstawa świadczenia jeśli nie występowała to nie zaistniała także w wyniku spełnienia świadczenia dokonywanego w realizacji określonego celu mającego uzasadnić przysporzenie, ani wreszcie sytuacja, w której doszło by do spełnienia świadczenia w wykonaniu nieważnej czynności prawnej.
\nUstalając stan faktyczny niniejszej sprawy Sąd opierał się wyłącznie na dowodach z przedstawionych przez strony dokumentów, przy czym żadna ze stron nie kwestionowała ich autentyczności.
\nPowódka podnosiła jedynie, że notatki ze spotkań z 9 października 2017 r. oraz z 18 maja 2018 r. nie odzwierciedlają rzeczywistych ustaleń poczynionych przez strony podczas tych spotkań, z kolei pozwana wnosiła o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków P. S. i K. N., którzy mieliby potwierdzić, że notatki te odzwierciedlają przebieg spotkań. Z kolei powódka sprzeciwiała się wyraźnie przeprowadzeniu tego dowodu podnosząc, iż rozbieżność stanowisk stron jak i ich treść przedstawiona jest w obszernej korespondencji złożonej jako dowody do akt sprawy.
\nSąd w konsekwencji pominął dowód z zeznań świadków powołanych przez pozwaną na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 1 w zw. z art. 458 10 k.p.c., mając na uwadze, że kwestia treści tych notatek nie miała istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w świetle pozostałego zgromadzonego materiału dowodowego. Sąd za zbędne uznał również przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron z uwagi na to, iż rzeczywiście przebieg współpracy stron i wzajemnego informowania się o stanie realizacji łączących je umów, czy też komplikacji z ich realizacją, w sposób obszerny utrwalony został w złożonych przez strony dokumentach. Sąd nie powziął przy tym wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, traktując przy tym dokumenty prywatne stosownie do art. 245 k.p.c., a zatem jako dowód, że podpisująca dokument osoba złożyła oświadczenie o określonej treści, nie zaś jako dowód tego, że istniał w rzeczywistości określony stan, który miał istnieć według przekonania osoby składającej dane oświadczenie, co dotyczyło w szczególności formułowanych przez strony ocen zasadności przedstawianych przez powódkę roszczeń o podwyższenie ryczałtu i istnienia ku niemu podstaw.
\nO kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 108 § 1 w zw. z art. 98 § 1 oraz z art. 100 k.p.c. stosując zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy i dokonując stosunkowego rozliczenia między stronami kosztów procesu zgodnie ze stopniem, w jakim wygrały sprawę, przy czym powódka dochodziła zapłaty łącznie 297.537 zł, zaś wygrała tylko co do kwoty 64.944 zł, co sprawia, iż wygrała w 21,83%, natomiast pozwany wygrał w 78,17%.
\nNa koszty postępowania poniesione przez powódkę złożyła się opłata stosunkowa od pozwu w wysokości 14.876,35 zł (stosownie do art. 13 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych), natomiast na koszty poniesione przez pozwanego złożyła się kwota 10.800 zł tytułem wynagrodzenia jednego zawodowego pełnomocnika będącego radcą prawnym stosownie do art. 98 § 3 w zw. z art. 99 k.p.c. i według stawki określonej w § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
\nPonieważ powódka wygrała w 21,83%, to w takiej części poniesione przez nią koszty postępowania okazały się niezbędne do celowego dochodzenia jej spraw i w związku z tym pozwany winien zwrócić jej kwotę 3.247,51 zł. Z kolei pozwany wygrał w 78,17% i w takiej części poniesione przez niego koszty były niezbędne do celowej obrony, wobec czego powódka powinna zwrócić mu kwotę 8.442,36 zł. Powódka winna w konsekwencji wrócić pozwanemu tytułem kosztów postępowania różnicę, tj. kwotę 5.194,85 zł.