W efekcie Sąd II instancji stwierdził, że Sąd Rejonowy trafnie ustalił, że wręczone powodowi w dniu 17 października 2019 r. przez pozwaną przygotowane pismo zawierające oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenie na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p., tj. w trybie dyscyplinarnym, w sposób ogólnikowy wskazywało przyczyny, mające składać się według pracodawcy na ciężkie naruszenie przez powoda podstawowych obowiązków pracowniczych. Z bezbłędnych ustaleń sądu meriti wynika również, że pozwana nie podpisała się pod treścią tego pisma, ani też nie uczynił tego drugi wspólnik Spółki - (...), obecny podczas spotkania z powodem. Okoliczność ta została przy tym przyznana wprost przez pełnomocnika pozwanych nie tylko w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, ale także na rozprawie apelacyjnej w dniu 21 czerwca 2023 r. (oświadczenie pełnomocnika pozwanych e-prot. z 21.06.2023 r.: 00:02:57). Mimo to w aktach osobowych powoda znajduje się podpisane takie oświadczenie przez pozwaną M. P.. Zdaniem Sądu II instancji w świetle powyższych okoliczności należy uznać, iż brak podpisania przez pozwanych pisma zawierającego ich oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia skutkowało jego wadliwością, co trafnie dostrzegł sąd a quo. W rezultacie wada ta uzasadniała uznanie roszczenia powoda o odszkodowanie, co oznacza, że Sąd I instancji, wydając zaskarżony wyrok zgodnie z żądaniem pozwu, nie naruszył dyspozycji art. 52 § 1 pkt 1 kp w zw. art.56 i 58 w zw. z art. 30 kp.
\nRównież zarzut apelacyjny dotyczący naruszenia art. 8 kp przez powoda okazał się w całości chybiony. Sąd II instancji w całości aprobuje rozważania Sądu Rejonowego, który badając możliwość zastosowania przepisu art. 8 k.p. w realiach badanej sprawie starannie odniósł się do całokształtu odtworzonych okoliczności, do stawianych powodowi zarzutów w treści oświadczenia pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia, jak i do podanych przez pozwanych okoliczności zaistniałych już po odejściu powoda z pracy. Owszem, zdaniem Sądu Okręgowego, należy zgodzić się z sądem meriti, że zachowania powoda naruszały zasadę lojalności czy dbałości o interesy pracodawcy. Wyraźnie należy w tym kontekście zaznaczyć, że sąd a quo wyciągnął jedyny logiczny wniosek, iż powód zajmował się dodatkową działalnością naruszającą w/w zasadę lojalności i obowiązek dbałości o interes pracodawcy, skoro powód sam przyznał, że wystarczyłoby, aby pozwana przyszła i powiedziała mu, aby tego nie robił.
\nSąd II instancji z całą mocą pragnie też wskazać, że argumentacja powoda zawarta w jego odpowiedzi na apelację, w której twierdził, że nie naruszył zasady lojalności i dbałości o dobro zakładu pracy, jest niczym nieuzasadnioną polemiką z powyższą oceną sądu meriti. Jednocześnie jednak to, że powód usilnie nieudolnie próbował przekonać również Sąd Odwoławczy, że jego zachowanie nie naruszało zasady lojalności czy dbałości o dobro zakładu pracy, musiało ustąpić temu, że sposób określenia przez pozwanych stawianych powodowi zarzutów, a także wiedzy pozwanych na moment złożenia przez nich oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę powodowi, nie uzasadniały zastosowania dyscyplinarnego trybu rozwiązania z powodem umowy o pracę.
\nSąd Rejonowy dokonał wszechstronnej oceny podnoszonych przez stronę pozwaną okoliczności związanych z wiekiem pozwanej M. P. oraz brakiem doświadczeniem w prowadzeniu Spółki, a także związane z ciążą i zachowaniem powoda. Żadna z tych okoliczności nie mogła również w ocenie Sądu II instancji, stanowić podstawy do zastosowania art. 8 k.p. W szczególności należy powtórzyć za sądem a quo, że decyzja o prowadzeniu firmy należała do pozwanej, która zresztą w badanym okresie już od czterech lat zajmowała się sprawami Spółki. Niespornym jest też, że pozwana jest osobą dorosłą, a także, że razem z nią w spotkaniach uczestniczył drugi wspólnik, będący jej mężem, mimo iż nie do końca władał on wówczas dobrze językiem polskim.
\nSąd II instancji podziela stanowisko Sądu Rejonowego, że pozwana nie była w czasie tych czynności sama, a ponadto pozwana sama przyznała, że korzystała z porady PIP. Nie budzi również żadnych zastrzeżeń Sądu Okręgowego poprawność analizy sadu meriti w zakresie treści pisemnego oświadczenia pozwanego pracodawcy, z którego wynika, że było ono dokładnie przygotowywane w zakresie opisu zarzutów stawianych powodowi. Podkreślić należy, że Sąd II instancji w całości podzielił ocenę sądu a quo, że niedopełnienie przez pracodawcę wymogów formalnych przy złożeniu oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę z powodem w trybie dyscyplinarnym z uwagi na brak podpisania tego oświadczenia, przy jednoczesnej niemożności przypisania ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych powodowi, nie może w takim stanie usprawiedliwiać pozwanej.
\nNie sposób też nie zauważyć, że Sąd Rejonowy odnosząc się do możliwości zastosowania przepisu art. 8 k.p., na który powoływała się strona pozwana, bardzo starannie uwzględnił chronologiczny przebieg zdarzeń i ich wzajemne powiązania. W szczególności Sąd I instancji trafnie stwierdził, że nie może być wątpliwości, iż w sprawie zostało wykazane, że powód już wcześniej współpracował z E. K. (1), gdy jeszcze pracował u pozwanej. Poza w/w niewłaściwym postępowaniem powoda wykazano też, że podjął on pracę w firmie powiązanej z E. K. (1), gdzie zajmuje się działalnością konkurencyjną dla pozwanej, jak produkcją kombajnu do jabłek. Nie umknęło przy tym Sądowi Rejonowemu, że tego typu kombajn nie jest produkowany u pozwanej, choć hipotetycznie mógłby być, albowiem główna działalność pozwanej dotyczyła wówczas kombajnu do zbioru borówki, czym zajmował się powód.
\nSąd II instancji zważył, że nie można też odmówić logiki rozumowaniu sądu meriti, że skoro po paru miesiącach do E. K. (1) przeszli też innymi pracownicy pozwanej –to świadczy to o tym, że powód miał w tym swój udział, gdyż inaczej nie znaleźliby tam, tak szybko pracy. Jednakże dla sprawy ważne było to, że nie miało to miejsca w 2019 r., ale dopiero w 2020 r., tzn. już po pewnym okresie od zaprzestania działalności powoda na rzecz pozwanej. Kwestię tę także trafnie wychwycił sąd meriti, czemu dał wyraz w pisemnych motywach swego rozstrzygnięcia. Należy,, również zgodzić się z sądem a quo, że w sprawie nie bez znaczenia jest i to, że pozwani nie zabezpieczyli we właściwym momencie swoich interesów umową o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy w stosunku do tych osób.
\nW tym stanie rzeczy, wobec szczegółowo omówionych przez sąd pierwszej instancji uchybień pozwanej, Sąd II instancji stwierdził, że powoływanie się przez pozwaną również w apelacji na art. 8 k.p. nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Sąd Rejonowy bowiem wszechstronnie odniósł się do okoliczności badanej sprawy, starannie i wnikliwie zważył interesy prawne każdej ze stron przed podjęciem ostatecznej oceny jurydycznej, które z nich zasługują na ochronę prawną również w świetle zasad współżycia społecznego. Sąd Okręgowy wobec opisanych powyżej okoliczności w całości podzielił tę ocenę i w efekcie również stwierdził, że wystąpienie powoda z żądaniem odszkodowania za bezzasadne rozwiązanie z nim umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym nie uzasadnia stwierdzenia, że działanie to jest sprzeczne z art. 8 k.p.
\nW efekcie zdaniem Sądu II instancji zarzut apelacyjny naruszenia tego przepisu i przytoczona na jego uzasadnienie argumentacja w uzasadnieniu apelacji nie zasługują na aprobatę.
\nSąd Rejonowy prawidłowo także zasądził odsetki od dnia doręczenia pozwu, albowiem w tej dacie roszczenie stało się wymagalne. O odsetkach ustawowych za opóźnienie orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. w związku z art. 300 k.p. Słusznie jako początkową datę odsetek Sąd przyjął datę doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, jako że wtedy doszło do doręczenia pozwanemu wezwania do zapłaty w rozumieniu art. 455 k.c. (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 2003 r., III PZP 3/03, OSNP 2004/5/74 i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2012 r., II PK 24/12, LEX Nr 1232773). Sąd II instancji zważył, że w powołanym w uzasadnieniu apelacji wyroku z dnia 14 marca 2017 r. (II PK 5/16) Sąd Najwyższy wskazał, że odszkodowanie za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, zasądzone na podstawie art. 58 k.p., jak również dalej idące przepisy Kodeksu cywilnego, jako zobowiązanie bezterminowe, staje się wymagalne z chwilą wezwania dłużnika do zapłaty w trybie art. 455 k.c.
\nZgodnie z ugruntowanym poglądem, roszczenie pozwu jest wymagalne w dniu doręczenia pozwu pracodawcy. Sąd II instancji przyjął zatem, że sąd meriti bezbłędnie uznał, że roszczenie stało się wymagalne w dniu doręczenia pracodawcy odpisu pozwu zawierającego żądanie zapłaty tego odszkodowania, o ile pracownik zgłosi wraz z roszczeniem o odszkodowanie roszczenie o odsetki (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 2003 r., III PZP 3/03). W związku z tym, w rozpatrywanej sprawie, apelacja, również, i w tym zakresie, okazała się pozbawiona uzasadnionych podstaw. W rezultacie, Sąd II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 481 § 1 kc w zw. z art. 300 k.p. sąd meriti bezbłędnie uznał, iż powodowi należą się zatem odsetki ustawowe za opóźnienie od dochodzonego roszczenia od dnia doręczenia pozwu.
\nChybiony okazał się, również, zarzut apelacyjny, dotyczący naruszenia art. 264 k.p. Sąd II instancji nie podzielił argumentacji strony pozwanej i stwierdził, że powód składając pozew o odszkodowania nie przekroczył terminu do złożenia odwołania przewidzianego w art.264 k.p. Sąd Rejonowy trafnie uznał, że samo doprecyzowanie w późniejszym piśmie strony pozwanej, nie powoduję przekroczenia terminu zawartego w artykule 264 k.p. Sąd II instancji miał też na względzie podnoszoną w uzasadnieniu skarżonego wyroku, jak i w odpowiedzi na apelację przez powoda kwestię, że zagadnienie kogo pozwać dochodząc roszczenia ze spółki cywilnej, czy spółkę, czy też jej wspólników, budziło w orzecznictwie wiele wątpliwości. Poza tym, Sąd Rejonowy, trafnie dostrzegł, że przecież, również, i sam pracodawca, określał się na dokumentach jako J. (...), np. umowie o pracę, czy innych. Według Sądu Okręgowego należy wobec powyższego uznać za prawidłowe stanowisko sądu pierwszej instancji, że pozwanie spółki cywilnej a następnie jedynie doprecyzowania pozwu poprzez wskazania dodatkowo wspólników nie uchybia terminowi do złożenia pozwu. W efekcie Sąd II instancji uznał, że stanowisko Sądu Rejonowego jest w tej kwestii prawidłowe, co czyni apelację i w tym zakresie niezasadną.
\nMając zatem na uwadze powyższe rozważania, Sąd Okręgowy uznał, iż wyrok Sądu I instancji nie jest obarczony żadną wadą – ani o charakterze procesowym, ani materialnym, a apelacja pozwanego pracodawcy nie zawierała takich argumentów, które rozstrzygnięcie tego Sądu mogłyby skutecznie podważyć. W takim wypadku nie było jakichkolwiek podstaw do jego zmiany, ani też do jego uchylenie, jak o to wnosiła strona skarżąca.
\nPowyższe skutkowało uznaniem wniosku apelacyjnego o zasądzenie na rzecz pozwanych zwrotu kwoty 6410 zł wypłaconej w wykonaniu rygoru natychmiastowej wykonalności za całkowicie bezzasadny.
\nZ tych wszystkich względów, na mocy art. 385 k.p.c., Sąd Okręgowy oddalił apelację strony pozwanej, o czym orzeczono, jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
\nRozstrzygając o kosztach procesu w drugiej instancji Sąd Okręgowy zważył, że zgodnie z art. 108 § 1 KPC, sąd obowiązany jest rozstrzygnąć o kosztach postępowania w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, biorąc pod uwagę wniosek strony procesu o zwrot kosztów postępowania. Orzekanie o kosztach procesu dokonywane jest w oparciu o zasadę odpowiedzialności strony przegrywającej za wynik sprawy (art. 98 § 1 KPC) oraz uzupełniających ją zasadach kompensaty, słuszności i zawinienia (art. 100 do 104 1 i art. 110 KPC). Zasada odpowiedzialności za wynik procesu oznacza, że strona, która sprawę przegrała, zobowiązana jest zwrócić przeciwnikowi poniesione przez niego koszty procesu. Trzeba wskazać, że przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania jednej z zasad uzupełniających powinno być połączone z ustaleniem, że okoliczności sprawy przemawiają za odstąpieniem od zasady ogólnej. Wskazane wyjątki nie mogą być interpretowane rozszerzająco, zatem sąd, orzekając o kosztach - zgodnie z art. 102 KPC - może w wypadkach szczególnie uzasadnionych zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów, albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Przepis ten ustanawia zasadę słuszności, będącą odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu i jest rozwiązaniem szczególnym, niepodlegającym wykładni rozszerzającej, wykluczającym stosowanie wszelkich uogólnień.
\nWymaga on - do swego zastosowania wystąpienia wyjątkowych okoliczności, jednakże nie konkretyzuje pojęcia „wypadków szczególnie uzasadnionych”, pozostawiając ich kwalifikację - przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności danej sprawy - sądowi (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 1973 r., II CZ 210/73, Lex nr 7366). Wskazać jednak należy, że zgodnie z judykaturą do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i fakty leżące na zewnątrz procesu. Okoliczności te powinny być oceniane, przez sąd, przede wszystkim, z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (postanowienie Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1974 r., II CZ 223/73, Lex nr 7379, postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 2011 r., I CZ 26/11, Lex nr 1101325 oraz z dnia 25 sierpnia 2011 r., II CZ 51/11, Lex nr 949023).
\nKwestia zastosowania tej regulacji, powinna być, zatem, oceniana w całokształcie okoliczności, które uzasadniałyby odstępstwo od podstawowych zasad, decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Tym samym ocena sądu, czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony, o którym mowa w art. 102 KPC, ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem oraz oceną okoliczności rozpoznawanej sprawy.
\nSądu II instancji, dostrzegając fakt subiektywnego przekonania strony pozwanej o zasadności zarzutów apelacyjnych, które nie dawało, jednak, podstaw do uwzględnienia jej apelacji, jednocześnie, wziął pod uwagę szczególny charakter roszczenia powoda oraz omówione wyżej okoliczności badanej sprawy, z których wynika, że powód zachował się w sposób niewłaściwy, względem swojego pracodawcy, i w efekcie uznał, iż za nieobciążaniem strony skarżącej kosztami postępowania apelacyjnego, na mocy art. 102 k.p.c., przemawiają względy słuszności oraz powszechne poczucie sprawiedliwości. Z tych względów orzeczono, jak w punkcie 2 sentencji wyroku zgodnie z art. 102 k.p.c.
\nA.P.
\nPrzewodnicząca: Sędziowie: