Wskutek analizy okoliczności niniejszej sprawy, Sąd wyeliminował z podstawy prawnej skazania przepis art. 72 pkt 2 Ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom U. w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, zaostrzające odpowiedzialność karną w stosunku do sprawców, którzy popełnili w czasie trwania konfliktu zbrojnego na terytorium U. przestępstwo, o którym mowa w art. 204 §1 i 2 k.k., ustalając iż za czyn taki sąd orzeka karę pozbawienia wolności w wysokości od lat 5 do 15.
\nJak słusznie zauwazył Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, „przywołany wyżej przepis został poddany słusznej krytyce w doktrynie i uznany za przejaw „populizmu penalnego\". Wskazywano, że: „władze, zamiast podjąć działania prewencyjne i ochronne, zdecydowały się na najłatwiejsze rozwiązanie - zmienili przepisy prawa karnego, podwyższając kary za wymienione w art. 72 czyny. Złapanie potencjalnych sprawców pozostawili poza zasięgiem swoich prac oraz działań. Można zatem powiedzieć, że wprowadzone przepisy mają na celu udawanie zajmowania się przeciwdziałaniem tym poważnym przestępstwom, mają więc one charakter więcej niż pozorny\". (Ustawa o pomocy obywatelom U. w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Komentarz. Klaus Witold Antoni (red.)).
\nOmawiany przepis, zapewne - bo w uzasadnieniu projektu ustawy brak odniesienia do powyższej kwestii - miał służyć odstraszaniu potencjalnych sprawców wymienionych w przepisie przestępstw, mogących być popełnianych na obywatelach U., których klika milionów uciekło do (...) w 2022r. przed wojną wywołaną przez Federację Rosyjską. Tyle tylko, że nie wynika to z brzmienia przepisu. Sąd Apelacyjny podziela sformułowane w doktrynie wątpliwości interpretacyjne dotyczące sformułowania „Skazując sprawcę, który w czasie trwania konfliktu zbrojnego na terytorium Ukrainy popełnił przestępstwo (...)\". Jak trafnie zauważył W. K. jest ono bowiem na tyle ogólnie sformułowane, że nie wiadomo, kogo ma to rozwinięcie dotyczyć.
\nMożna by założyć, że ustawodawcy chodziło o sprawców, którzy popełnili jedno z wymienionych przestępstw na terytorium Ukrainy w trakcie trwania konfliktu zbrojnego lub też wobec osób, które uciekły z Ukrainy w wyniku tego konfliktu. Jednak treść art. 5 k.k. każę wyłączyć z jego zakresu czyny popełnione na terytorium Ukrainy. Dodatkowo wykładnia językowa tego przepisu nakazuje objąć nim wszystkie osoby, które na terenie Polski popełniły któryś z wymienionych czynów po 24.02.2022 r„ niezależnie od narodowości osób pokrzywdzonych, których to przestępstwo dotknęło. Innymi słowy, czasowo - aż do zakończenia konfliktu zbrojnego w Ukrainie - ustawodawca zmienił wysokość wymiaru kar za wybrane przestępstwa dla wszystkich ich sprawców, podwyższając je w drakoński i dość dowolny sposób, bez żadnego racjonalnego uzasadnienia odnośnie do potrzeb zmiany granic karania - przede wszystkim podniesienia dolnej granicy kary. (Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Komentarz. Klaus Witold Antoni (red.)).
\nOmawiana regulacja jest sprzeczna z zasadą stabilności prawa. Nie można zaakceptować zmiany zasad odpowiedzialności karnej na zasadzie „wrzutki ustawowej\" bez jakiegokolwiek racjonalnego powodu. Omawiany przepis narusza tym samym zasady demokratycznego państwa prawnego, zasadę ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa (art. 2 Konstytucji).” (wyrok SA we Wrocławiu z dnia 12.07.2023 r. sygn. II AKa 214/23) Nie sposób odpowiedzieć też na pytanie, jak obywatelom U. pomóc miałoby surowsze skazanie oskarżonych K., D. i W. W. (2) za popełnione przestępstwo – na kanwie którego prostytuujących się kobiet nie sposób, zgodnie z wykładnią przepisu art. 204 k.k., uznać za pokrzywdzone. Inkryminowane zdarzenie nie ma ponadto jakiegokolwiek, choćby najmniejszego, związku z Ukrainą, Federacją Rosyjską i trwającą między tymi państwami wojną.
\nJak również wynika z przytoczonego rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, „z zasady demokratycznego państwa prawnego wywodzone są zasady prawidłowej (przyzwoitej) legislacji, które nakazują, aby przepisy formułowane były w sposób poprawny, jasny i precyzyjny, zwłaszcza wówczas, gdy dotyczą praw i wolności jednostki (zob. TK - K 7/99, K 24/00). Przepis niejasny i nieprecyzyjny rodzi u jego adresatów niepewność co do zakresu ich praw i obowiązków, a organom, które go stosują, daje zbyt dużą swobodę i możliwość zastępowania prawodawcy w zakresie przesądzania tych kwestii, które uregulował on w sposób niejasny i nieprecyzyjny. Ustawodawca nie może poprzez niejasne formułowanie tekstu przepisów pozostawiać organom, które mają je stosować, nadmiernej swobody przy ustalaniu zakresu ograniczeń konstytucyjnych wolności i praw jednostki. Założenie to określane jest mianem zasady określoności ustawowej ingerencji w sferę konstytucyjnych wolności i praw jednostki. Przekroczenie pewnego poziomu niejasności przepisów prawnych może stanowić samoistną przesłankę stwierdzenia ich niezgodności z zasadą państwa prawnego (zob. TK - K 6/02). Dla oceny zgodności sformułowania określonego przepisu prawa z wymaganiami poprawnej legislacji istotne są przy tym trzy założenia: 1) każdy przepis ograniczający konstytucyjne wolności lub prawa winien być sformułowany w sposób pozwalający jednoznacznie ustalić, kto i w jakiej sytuacji podlega ograniczeniom; 2) przepis ten powinien być na tyle precyzyjny, aby zapewniona była jego jednolita wykładnia i stosowanie; 3) przepis taki powinien być tak ujęty, aby zakres jego zastosowania obejmował tylko te sytuacje, w których działający racjonalnie ustawodawca istotnie zamierzał wprowadzić regulację ograniczającą korzystanie z konstytucyjnych wolności i praw (zob. TK - K 33/00). (…) Tymczasem w niniejszej sprawie wątpliwości interpretacyjne budzi zakres obowiązywania omawianego przepisu. Jego wykładnia językowa, prowadząca do przekonania, że obostrzeniem objęto wszystkie wypadki popełnienia wymienionych w przepisie przestępstw, jest nie do pogodzenia z założeniem racjonalności ustawodawcy.”
\nRównież dalsze, przytoczone w cytowanym orzeczeniu argumenty Sąd Okręgowy we Wrocławiu w pełni podzielił i przyjął za własne i uznał, iż. analizowany przepis nie może stanowić normatywnej podstawy rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Orzeczenie wydane z uwzględnieniem omawianej normy byłoby sprzeczne z zasadami słuszności prawa i sprawiedliwego rozstrzygnięcia.
\nJak również trafnie zauważył Sąd Okręgowy Warszawa-Praga (wyrok z dnia 28.04.2025 r., sygn. VI Ka 499/24) oraz Sąd Rejonowy w Kaliszu (wyrok z dnia 25 października 2024r., sygn. II K 258/23), przyjęcie odmiennego poglądu – a zatem uznanie, iż art. 72 ustawy o pomocy Obywatelom U., w zakresie wymiaru kary, stanowi lex specialis względem przepisów kodeksu karnego, jest sprzeczny zarówno z zasadami wykładni systemowej, jak i celowościowej. W przeciwnym razie należałoby bowiem przyjąć, że art. 72 ustawy obejmuje swoim zakresem wszystkie sytuacje, wszystkich sprawców i pokrzywdzonych przestępstwami wymienionymi w tym przepisie. Należy przyjąć, że gdyby taki był cel ustawodawcy – zmieniłby on raczej przepisy kodeksu karnego, a tak się nie stało.
\nPo drugie, wykładnia celowościowa, mająca w omawianym przypadku kluczowe znaczenie, przemawia za tym, że zaostrzenie odpowiedzialności karnej dotyczy wyłącznie tych obywateli U., którzy ze względu na konflikt zbrojny schronili się w P. i przez to stali się bardziej podatni na czyny zabronione wykorzystujące ich trudną sytuację. Tymczasem, jak wynika z poczynionych ustaleń, współrpacujące z oskarżonymi kobiety pochodzenia u. przebywają w P. od wielu lat, ich przyjazd do kraju nie miał nic wspólnego z konfliktem zbrojnym, a dodatkowo O. G. posiada również p. obywatelstwo. Jedynie K. P. przyjechała do (...) po wybuchu pełnoskalowej agresji wobec U.. Należy jednakże zauważyć, iż jak wynika z jej zeznań, w pełni samodzielnie podjęłą decyzję o prostytuowaniu się, porzucając uprzednio wykonywane zajęcie w postaci sprzątania.
\nUznała bowiem, że ten sposób zarobkowania będzie dla niej korzystny, nie sposób więc uznać, iż w tym postępowaniu miałaby być w jakikolwiek sposób pokrzywdzona.
\nCo więcej, zgodnie z ugruntowanym w doktrynie stanowiskiem, przedmiotem ochrony art. 204 k.k. jest obyczajowość. Nie można zatem przyjmować, że osoba prostytuująca się jest pokrzywdzoną w rozumieniu tego przepisu, a w konsekwencji nienależna, niegodziwa korzyść majątkowa osiągnięta przez sprawców wskazanego czynu – nie jest szkodą majątkową w rozumieniu cywilnoprawnym, poniesioną przez osobę uprawiającą prostytucję. Nie jest wobec tego możliwe dokonanie zwrotu kwoty, jaką taki sprawca pozyskał z uprawiania prostytucji nie dlatego, że prostytucja jest nielegalna, ale dlatego, że wykluczone jest, aby szkodę osoby świadczącej usługi seksualne utożsamiać z kwotą, jaką utraciła na skutek zachowania oskarżonego, który zawłaszczył zarobione przez nią pieniądze. (tak: wyrok SA w Szczecinie z 12.02.2020 r., II AKa 263/19, OSASz 2020/1, poz. 137).
\n7.
\nKOsztY procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności XXII.
\nRozstrzygnięcie w przedmiocie zasądzenia r.pr. A. R. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonej W. W. (2) z urzędu znajdowało swoje oparcie w przepisach art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k., art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze i § 17 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 5 i § 20 w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 maja 2024 r. (Dz.U.2024.763) w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
\nXXIII.
\nRozstrzygnięcie o kosztach procesu znajdowało swoje oparcie w przepisie art. 626 § 1 k.p.k. oraz art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych. Analiza sytuacji materialnej i osobistej trojga oskarżonych doprowadziła Sąd do przekonania, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do zwolnienia ich z obowiązku poniesienia kosztów i opłaty.
\n8.
\nPodpis