{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">odwołanie do wojewody w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta może być zmieniona przez wojewodę również z urzędu, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów prawa. Wniesienie odwołania nie wstrzymuje powołania do zasadniczej służby wojskowej osoby podlegającej obowiązkowi odbycia tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ostateczne decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1, są wiążące dla wojskowych komendantów uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb orzekania o konieczności sprawowania przez osobę podlegającą obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny oraz dokumenty wymagane w tych sprawach, uwzględniając wymóg, że orzekanie o konieczności sprawowania przez osobę podlegającą obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny następuje na uzasadniony wniosek osoby podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej lub członka jej rodziny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4086\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4086</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Osoba podlegająca obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej korzystająca z odroczenia zasadniczej służby wojskowej jest obowiązana stawić się przed wojskowym komendantem uzupełnień niezwłocznie po upływie okresu odroczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-41\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 41</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).88)Przez art. 1 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 10.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4289\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4289</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzekanie o udzieleniu osobom podlegającym obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej odroczeń tej służby należy do wojskowych komendantów uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o udzieleniu odroczenia można ogłosić ustnie, z zastrzeżeniem ust. 3. W takim przypadku potwierdzenia wydanej decyzji administracyjnej dokonuje się w formie wpisu lub zamieszczenia danych w wojskowym dokumencie osobistym i przez wprowadzenie danych do ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odmowa udzielenia odroczenia lub udzielenie odroczenia w treści innej niż żądanie osoby podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, określone w jej wniosku o udzielenie tego odroczenia, a także udzielanie odroczeń, o których mowa w art. 39 ust. 3, następuje w drodze decyzji administracyjnej, którą doręcza się osobie podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, na piśmie wraz z uzasadnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od orzeczenia wojskowego komendanta uzupełnień przysługuje osobie podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej odwołanie do szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego w terminie czternastu dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie odwołania nie wstrzymuje powołania do zasadniczej służby wojskowej osoby podlegającej obowiązkowi odbycia tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzeczenie wojskowego komendanta uzupełnień może być zmienione przez szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego również z urzędu, jeżeli zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">690)</span>Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Z dniem upływu okresu trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego wygasają decyzje o udzieleniu osobom podlegającym obowiązkowi odbywania zasadniczej służby wojskowej odroczenia tej służby.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">790)</span>Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w ust. 6, wojskowy komendant uzupełnień przenosi do rezerwy z dniem następującym po dniu, w którym upłynął okres trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">890)</span>Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienie do rezerwy, o którym mowa w ust. 7, następuje z urzędu i nie wymaga zgody lub udziału osób, o których mowa w ust. 6.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4391\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4391</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych i Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określą, w drodze rozporządzenia, sposób wzywania do kwalifikacji wojskowej oraz treść obwieszczeń i wzory wezwań w tych sprawach, sposób organizacji i przebieg kwalifikacji wojskowej oraz dokumenty, jakie osoby podlegające temu obowiązkowi powinny przedstawić przy kwalifikacji wojskowej, uwzględniając czynności wojewodów, starostów, wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast) i wojskowych komendantów uzupełnień w tym zakresie. Rozporządzenie powinno umożliwić współpracę organów wykonujących zadania w czasie kwalifikacji wojskowej oraz zapewnić warunki do obsłużenia przez te organy określonej liczby osób w danym dniu, w sposób jak najmniej uciążliwy dla tych osób, a także uwzględnić możliwość stawiania się do kwalifikacji wojskowej ochotników, w tym kobiet.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4491\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4491</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie powołuje się do czynnej służby wojskowej osób podlegających obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej uznanych za zdolne do tej służby:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>obywateli polskich, którzy stale zamieszkują za granicą i którzy nie posiadają miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">292)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) absolwentów szkół i ośrodków szkolenia Państwowej Straży Pożarnej, którzy w terminie do trzech miesięcy od dnia zakończenia studiów (nauki) podjęli służbę w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego, Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Służbie Więziennej lub Państwowej Straży Pożarnej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">392)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) absolwentów szkół wyższych, którzy bezpośrednio po zakończeniu studiów podjęli służbę w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Policji, Biurze Ochrony Rządu lub Straży Granicznej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach, o których mowa w ust. 1, orzeka wojskowy komendant uzupełnień na wniosek osoby podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej. Decyzję wojskowego komendanta uzupełnień doręcza się osobie podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej na piśmie wraz z uzasadnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji wojskowego komendanta uzupełnień przysługuje osobie podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej odwołanie do szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta może być zmieniona przez szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego również z urzędu, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, wygasają z dniem powrotu osoby podlegającej obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej do kraju i zameldowania się na pobyt stały lub pobyt czasowy trwający ponad trzy miesiące. Przepis art. 46 ust. 3 pkt 4 stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobę, o której mowa w ust. 1 pkt 2, wojskowy komendant uzupełnień na jej wniosek, udokumentowany zaświadczeniem o podjęciu służby, wystawionym przez kierownika jednostki organizacyjnej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Policji, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Więziennej lub Państwowej Straży Pożarnej, przenosi do rezerwy z dniem poprzedzającym dzień podjęcia służby.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">693)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Osobę, o której mowa w ust. 1 pkt 3, wojskowy komendant uzupełnień, na podstawie otrzymanego od kierownika jednostki organizacyjnej Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Policji, Biura Ochrony Rządu lub Straży Granicznej zawiadomienia o reklamowaniu z urzędu, przenosi do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 44a94)Dodany przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 41; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobę powoływaną do czynnej służby wojskowej wojskowy komendant uzupełnień kieruje do wojskowej pracowni psychologicznej w celu wydania orzeczenia psychologicznego w zakresie braku przeciwwskazań do odbywania tej służby na stanowiskach, funkcjach wojskowych lub w rodzajach oraz wyspecjalizowanych służbach Sił Zbrojnych wymagających szczególnych predyspozycji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">O skierowaniu osoby, o której mowa w ust. 1, do wojskowej pracowni psychologicznej wojskowy komendant uzupełnień informuje kierownika tej pracowni.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik wojskowej pracowni psychologicznej informuje wojskowego komendanta uzupełnień o fakcie niestawienia się osoby, o której mowa w ust. 1, do wojskowej pracowni psychologicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzeczenie psychologiczne wojskowej pracowni psychologicznej wydaje psycholog tej pracowni uprawniony do przeprowadzenia badań psychologicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzeczenie psychologiczne wojskowej pracowni psychologicznej doręcza się na piśmie osobie, o której mowa w ust. 1, oraz wojskowemu komendantowi uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od orzeczenia psychologicznego wojskowej pracowni psychologicznej przysługuje osobie, o której mowa w ust. 1, oraz wojskowemu komendantowi uzupełnień odwołanie do wojskowej pracowni psychologicznej będącej organem wyższego stopnia.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ostateczne orzeczenia psychologiczne wojskowych pracowni psychologicznych są wiążące dla wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydawanie orzeczeń psychologicznych przez wojskowe pracownie psychologiczne nie narusza uprawnień psychologów tych pracowni i psychologów jednostek wojskowych do prowadzenia innych badań psychologicznych i wydawania opinii psychologicznych w stosunku do kierowanych na te badania osób, o których mowa w ust. 1, oraz żołnierzy czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">W celu wydania opinii psychologicznej, o której mowa w ust. 8, na badania psychologiczne kieruje wojskowy komendant uzupełnień w przypadku osób, o których mowa w ust. 1, oraz dowódca jednostki wojskowej w przypadku żołnierzy czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowe pracownie psychologiczne są również właściwe do wydawania orzeczeń psychologicznych w zakresie braku przeciwwskazań do pełnienia zawodowej służby wojskowej przez osoby, które zgłosiły chęć pełnienia tej służby na zasadach określonych w art. 5a ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593, z późn. zm.95)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2010 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 107, poz. 679, Nr 113, poz. 745, Nr 127, poz. 857, Nr 182, poz. 1228 i Nr 238, poz. 1578 oraz z 2011 r. Nr 22, poz. 114, Nr 112, poz. 654, Nr 122, poz. 696, Nr 171, poz. 1016 i Nr 236, poz. 1396.).</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, w drodze rozporządzenia, tworzy, przekształca i znosi wojskowe pracownie psychologiczne oraz określa ich siedziby i zasięg działania, z uwzględnieniem w szczególności podziału terytorialnego państwa i różnych rodzajów oraz wyspecjalizowanych służb Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">12.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, uwzględniając stanowiska, funkcje wojskowe lub rodzaje oraz wyspecjalizowane służby Sił Zbrojnych wymagające szczególnych predyspozycji, określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zakres badań psychologicznych, którym jest obowiązana poddać się osoba, o której mowa w ust. 1;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>tryb kierowania do wojskowych pracowni psychologicznych oraz sposób i tryb wydawania orzeczeń psychologicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>tryb odwoływania się od orzeczeń psychologicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>tryb kontroli wykonywania i dokumentowania badań psychologicznych oraz wydawania orzeczeń psychologicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>sposób postępowania z dokumentacją związaną z badaniami psychologicznymi oraz wzory stosowanych dokumentów i orzeczeń, z wyjątkiem wzorów orzeczeń dotyczących badań kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4591\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4591</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby uznane za zdolne do czynnej służby wojskowej i podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej wojskowy komendant uzupełnień przeznacza do służby, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych, orzeczenie właściwej komisji lekarskiej oraz stosownie do potrzeb orzeczenie lub opinię psychologiczną, kwalifikacje zawodowe, a także, w miarę możliwości, życzenia tych osób.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w ust. 1, powinny być powoływane do odbycia czynnej służby wojskowej, w miarę możliwości, w jednostce wojskowej mającej siedzibę w pobliżu ich miejsca pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowy komendant uzupełnień na wniosek osoby, o której mowa w ust. 1, udziela jej informacji o przewidywanym terminie powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady przeznaczania osób, o których mowa w ust. 1, do służby, z uwzględnieniem wymogów niezbędnych do kierowania tych osób do poszczególnych rodzajów Sił Zbrojnych i rodzajów wojsk oraz kryteriów ich kierowania na poszczególne stanowiska i funkcje wojskowe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-4691\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 4691</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 30</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">196)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i niepowołane do jej odbycia w ciągu osiemnastu miesięcy od dnia stawienia się do kwalifikacji wojskowej albo od dnia zgłoszenia się do wojskowego komendanta uzupełnień w celu uregulowania stosunku do powszechnego obowiązku obrony w przypadku, o którym mowa w art. 34, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu tego okresu, z zastrzeżeniem art. 47a ust. 3 i art.</p>\n<p class=\"lf-p\">93 ust. 2a.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepis ust. 1 nie ma zastosowania do osób, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie mogły być powołane do odbycia zasadniczej służby wojskowej w okresie, o którym mowa w ust. 1, z powodu odroczenia tej służby albo złożenia wniosku o przeznaczenie do odbycia służby zastępczej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>z przyczyn niezależnych od organów wojskowych nie mogły być powołane do odbycia zasadniczej służby wojskowej w terminie określonym w ust. 1 ze względu na: a) odbywanie kary pozbawienia wolności, b) orzeczenie środka karnego pozbawienia praw publicznych, c) czasowe przebywanie za granicą, d) niespełnienie wojskowego obowiązku meldunkowego, e) niestawienie się na wezwanie organów wojskowych w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony lub niepoddanie się badaniom lekarskim lub psychologicznym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zostały uznane za czasowo niezdolne do czynnej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zostały uznane za niezdolne do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>spełniły obowiązek służby wojskowej w innym kraju, którego równocześnie były lub są obywatelami.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i niepowołane do jej odbycia z powodu:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odroczenia tej służby, z zastrzeżeniem ust. 4, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu osiemnastu miesięcy następujących po dniu uchylenia lub wygaśnięcia decyzji o odroczeniu zasadniczej służby wojskowej albo powzięcia wiadomości przez wojskowego komendanta uzupełnień o tym wygaśnięciu, a jeżeli odroczenie zostało udzielone ze względu na pobieranie nauki, w przypadku skreślenia z listy uczniów lub studentów albo wydalenia ze szkoły wyższej, zakładu kształcenia nauczycieli, szkoły ponadgimnazjalnej, po dniu otrzymania zawiadomienia przez wojskowego komendanta uzupełnień o tym skreśleniu lub wydaleniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">297)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) złożenia wniosku o przeznaczenie do odbycia służby zastępczej przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu trzydziestu sześciu miesięcy, a w przypadku absolwentów szkół wyższych - osiemnastu miesięcy, następujących po dniu przeznaczenia do służby zastępczej, jeżeli osoba ta nie została skierowana do odbycia tej służby, albo w ostatnim dniu upływu okresu osiemnastu miesięcy następującego po dniu uchylenia orzeczenia o przeznaczeniu do służby zastępczej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>odbywania kary pozbawienia wolności lub orzeczenia środka karnego pozbawienia praw publicznych przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu osiemnastu miesięcy następujących po dniu otrzymania zawiadomienia przez wojskowego komendanta uzupełnień o odbyciu kary lub zakończenia obowiązywania środka karnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>czasowego przebywania za granicą albo niespełnienia wojskowego obowiązku meldunkowego, niestawienia się na wezwanie organów wojskowych w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony lub niepoddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu osiemnastu miesięcy następujących po dniu otrzymania zawiadomienia przez wojskowego komendanta uzupełnień o powrocie z zagranicy albo spełnienia wojskowego obowiązku meldunkowego, obowiązku stawienia się na wezwanie organów wojskowych w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony lub poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>uznania za czasowo niezdolne do czynnej służby wojskowej przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu osiemnastu miesięcy następujących po dniu, w którym orzeczenie komisji lekarskiej stwierdzającej zdolność do czynnej służby wojskowej stało się ostateczne;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>uznania za niezdolne do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju przenosi się do rezerwy z dniem uprawomocnienia się orzeczenia komisji lekarskiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>spełnienia obowiązku służby wojskowej w innym kraju, którego równocześnie były lub są obywatelami, przenosi się do rezerwy z dniem otrzymania udokumentowanego zawiadomienia przez wojskowego komendanta uzupełnień o spełnieniu obowiązku służby wojskowej w innym kraju.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i niepowołane do jej odbycia z powodu odroczenia tej służby, o którym mowa w art. 39 ust. 1 pkt 3, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu łącznego okresu trzydziestu sześciu miesięcy tych odroczeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i przeznaczone do służby zastępczej, którym odroczono odbycie tej służby z przyczyn określonych w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o służbie zastępczej lub które zwolniono ze służby zastępczej przed jej odbyciem na podstawie art. 31 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu łącznego okresu trzydziestu sześciu miesięcy tych odroczeń lub zwolnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Termin przeniesienia do rezerwy określony w ust. 3 pkt 2 nie ma zastosowania do osób przeznaczonych do służby zastępczej, które nie mogły być skierowane do odbycia tej służby lub jej nie rozpoczęły z powodu odroczenia tej służby, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5 oraz ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o służbie zastępczej lub z przyczyn niezależnych od marszałka województwa, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. a-e i pkt 3 i 4.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">798)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w ust. 6, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu okresu trzydziestu sześciu miesięcy, a w przypadku absolwentów szkół wyższych - osiemnastu miesięcy, następujących po dniu uchylenia lub wygaśnięcia decyzji o odroczeniu służby zastępczej lub ustania przyczyn niezależnych od marszałka województwa, o których mowa w ust. 2 pkt 2-4, uniemożliwiających ich skierowanie do służby zastępczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, którym przerwano odbywanie służby zastępczej z przyczyn rozwiązania umowy z podmiotem o wykonywanie pracy przez osobę skierowaną do odbycia tej służby, przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu łącznego okresu trzydziestu sześciu miesięcy, a w przypadku absolwentów szkół wyższych osiemnastu miesięcy, oczekiwania na skierowanie do odbycia tej służby, następującego po dniu rozwiązania umowy z przyczyn leżących po stronie podmiotu lub po ustaniu innych przyczyn, które uzasadniały przerwanie tej służby.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">999)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Do okresu, o którym mowa w ust. 8, wlicza się czas liczony od dnia następującego po dniu przeznaczenia do służby zastępczej do dnia jej rozpoczęcia, z wyjątkiem czasu trwania odroczeń lub przyczyn określonych w ust. 2 pkt 2-4.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, wobec których przeprowadzone postępowanie kwalifikacyjne do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego albo Centralnym Biurze Antykorupcyjnym zakończyło się pozytywną oceną predyspozycji do służby i które zamierza się przyjąć do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego albo Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, wojskowy komendant uzupełnień, na wniosek kierownika jednostki organizacyjnej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego albo Centralnego Biura Antykorupcyjnego właściwej w sprawach kadr, przenosi do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i niepowołane do odbycia tej służby lub przeszkolenia wojskowego przenosi do rezerwy wojskowy komendant uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">12.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może zarządzić, w drodze rozporządzenia, przeniesienie określonej części osób podlegających obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, w tym również absolwentów szkół wyższych podlegających obowiązkowi odbycia przeszkolenia wojskowego, do rezerwy, przed upływem okresu, w którym podlegają powołaniu do odbycia służby wojskowej, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych dotyczące uzupełnień. Rozporządzenie w szczególności powinno określić grupę lub grupy osób podlegających przeniesieniu do rezerwy oraz termin tego przeniesienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-47\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 47</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1100)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, które zostały duchownymi lub członkami zakonów (po profesji wieczystej), przenosi się do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 oraz innych przepisów ustawy dotyczących duchownych lub członków zakonów nie stosuje się do:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>duchownych wybieranych na określoną kadencję;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>duchownych lub członków zakonów kościołów i innych związków wyznaniowych nieposiadających osobowości prawnej.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 47a101)Dodany przez art. 1 pkt 13 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby uznane za zdolne do czynnej służby wojskowej można powołać do odbycia zasadniczej służby wojskowej, w tym również w trybie ochotniczym, wyłącznie w okresie trwania obowiązku jej odbywania, nie później jednak niż do czasu przeniesienia ich do rezerwy na podstawie art. 46.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające powołaniu, w tym również w trybie ochotniczym, do odbycia zasadniczej służby wojskowej, po upływie okresu trwania obowiązku jej odbywania, wojskowy komendant uzupełnień przenosi do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku osób, o których mowa w ust. 2, ich przeniesienie do rezerwy następuje z dniem następującym po dniu upływu okresu trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego, a w przypadku osób podlegających poza tym okresem kwalifikacji wojskowej lub zgłoszeniu się do wojskowego komendanta uzupełnień w trybie art. 34 - z dniem, w którym orzeczenie o ich zdolności do czynnej służby wojskowej stało się ostateczne.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienie do rezerwy osób, o których mowa w ust. 3, następuje z urzędu i nie wymaga zgody lub udziału osoby przenoszonej do rezerwy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-48\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 48</span><span class=\"lf-art-t\">1102)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Kobiety posiadające kwalifikacje przydatne do czynnej służby wojskowej oraz kobiety pobierające naukę w celu uzyskania tych kwalifikacji, które w danym roku szkolnym lub akademickim kończą naukę albo będące studentkami lub absolwentkami szkół wyższych, mogą być poddane obowiązkowi stawienia się do kwalifikacji wojskowej, poczynając od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą dziewiętnaście lat życia.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a. (uchylony).103)Dodany przez art. 1 pkt 22 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 10; uchylony przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</p>\n<p class=\"lf-p\">2104)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Za kwalifikacje, o których mowa w ust. 1, uznaje się wykształcenie lub kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania zawodów medycznych, weterynaryjnych, morskich oraz lotniczych, a także zawodów: psychologów, rehabilitantów, radiologów, diagnostyków laboratoryjnych, informatyków, teleinformatyków, nawigatorów oraz tłumaczy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3105)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie wprowadzenia obowiązku stawienia się do kwalifikacji wojskowej kobiet:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dyrektorzy szkół, o których mowa w ust. 1, przesyłają wojskowemu komendantowi uzupełnień, właściwemu ze względu na siedzibę szkoły, imienny wykaz kobiet, które kończą naukę w danym roku kalendarzowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wojskowy komendant uzupełnień, właściwy ze względu na siedzibę szkoły, o której mowa w ust. 1, przesyła wojskowym komendantom uzupełnień, właściwym ze względu na miejsce pobytu stałego kobiet lub miejsce ich czasowego pobytu trwającego ponad trzy miesiące, imienne wykazy kobiet, podlegających obowiązkowi stawienia się do kwalifikacji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wojskowi komendanci uzupełnień po otrzymaniu wykazów, o których mowa w pkt 2, przesyłają je wójtom lub burmistrzom (prezydentom miast) w celu wezwania kobiet do kwalifikacji wojskowej. Wykazy te uzupełniają dodatkowym zestawieniem kobiet, o których mowa w ust. 4.</div>\n<p class=\"lf-p\">3a106)Dodany przez art. 1 pkt 14 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W imiennych wykazach kobiet, o których mowa w ust. 3 pkt 1 i 2, w zakresie danych osobowych osób objętych tymi wykazami zamieszcza się następujące dane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwisko;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>imię lub imiona;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>nazwisko rodowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>numer ewidencyjny PESEL;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>miejsce urodzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>serię i numer dowodu osobistego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>adres do korespondencji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>rok i kierunek nauki oraz nazwę i siedzibę szkoły;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>kwalifikacje przydatne do czynnej służby wojskowej, których posiadanie skutkuje obowiązkiem stawienia się do kwalifikacji wojskowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">4107)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do kwalifikacji wojskowej stawać również mogą, w terminie określonym w ust. 1, kobiety, które ochotniczo zgłosiły się do pełnienia czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5107)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Kobiety, które stawiły się do kwalifikacji wojskowej, podlegają obowiązkowi czynnej służby wojskowej na zasadach ogólnych.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6.</span>(uchylony).108)Przez art. 1 pkt 20 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7.</span>(uchylony).108)Przez art. 1 pkt 20 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8.</span>(uchylony).108)Przez art. 1 pkt 20 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</div>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, nakłada obowiązki, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, wskazując grupy kobiet poddane temu obowiązkowi oraz określa stanowiska służbowe lub funkcje, na które przeznacza się kobiety do czynnej służby wojskowej, uwzględniając przepisy w sprawie prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet oraz potrzeby Sił Zbrojnych.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Ewidencja</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-49\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 49</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1109)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ewidencję wojskową osób podlegających rejestracji, kwalifikacji wojskowej oraz podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej, a także podlegających innym rodzajom powszechnego obowiązku obrony prowadzą:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>na szczeblu centralnym - Minister Obrony Narodowej dla terytorium całego państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>na szczeblu wojewódzkim - szef wojewódzkiego sztabu wojskowego dla obszaru województwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>na szczeblu terenowym - wojskowy komendant uzupełnień dla obszaru objętego terytorialnym zasięgiem działania tego komendanta.</div>\n<p class=\"lf-p\">1a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowi komendanci uzupełnień współpracują z Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań ustawowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ewidencję wojskową, o której mowa w ust. 1, w zakresie osób odbywających w jednostkach wojskowych czynną służbę wojskową oraz posiadających przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny do tych jednostek prowadzą również dowódcy tych jednostek.</p>\n<p class=\"lf-p\">1c110)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy prowadzące ewidencję wojskową są obowiązane do wzajemnego przekazywania danych zgromadzonych w tej ewidencji.</p>\n<p class=\"lf-p\">1d110)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dane osobowe zgromadzone w ewidencji wojskowej mogą być udostępniane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dowódcom jednostek wojskowych oraz ich przełożonym - jeżeli wymagają tego ich zadania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przełożonym wojskowego komendanta uzupełnień;</div>\n<p class=\"lf-p\">3111)W brzmieniu ustalonym przez art. 8 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 6.) sądom wojskowym, wojskowym jednostkom organizacyjnym prokuratury, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego i Żandarmerii Wojskowej - jeżeli wymagają tego ich zadania;</p>\n<p class=\"lf-p\">4112)W brzmieniu ustalonym przez art. 144 pkt 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz. U. Nr 104, poz. 708), która weszła w życie z dniem 24 lipca 2006 r.) sądom powszechnym, powszechnym jednostkom organizacyjnym prokuratury, Policji, Straży Granicznej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu i Biuru Ochrony Rządu - jeżeli wymagają tego ich zadania i jest to niezbędne do prowadzonego przez nie postępowania;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>pracodawcom - w zakresie stosunku zatrudnianych przez nich pracowników do powszechnego obowiązku obrony oraz rodzaju i terminu wykonania tego obowiązku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>osobom, których dotyczą dane osobowe zgromadzone w ewidencji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>innym podmiotom uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów.</div>\n<p class=\"lf-p\">1e113)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Udostępnianie danych osobowych zgromadzonych w ewidencji wojskowej podmiotom wymienionym w ust. 1d następuje nieodpłatnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">1f113)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmioty, o których mowa w ust. 1d pkt 1 i 2, są uprawnione również do wglądu w dane osobowe zgromadzone w ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji publicznej obowiązane są do bezpłatnego udostępniania danych osobowych w celu ich przetwarzania w ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2a114)W brzmieniu ustalonym przez art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o zmianie ustaw w celu ujednolicenia terminologii informatycznej (Dz. U. Nr 171, poz. 1056), która weszła w życie z dniem 8 października 2008 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do ewidencji wojskowej prowadzonej na szczeblu centralnym, w ramach udostępniania danych osobowych, niezbędnych do jej prowadzenia, przekazuje się na informatycznym nośniku danych lub w drodze teletransmisji dane ze zbiorów Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, zwanego dalej „PESEL”, oraz centralnej ewidencji kierowców i Krajowego Rejestru Karnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2b.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ewidencji wojskowej prowadzonej na szczeblu centralnym w zakresie przekazywania danych ze zbiorów, o których mowa w ust. 2a, gromadzi się następujące dane:</p>\n<p class=\"lf-p\">1115)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 10; w tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 116.) ze zbioru danych osobowych PESEL - określone w art. 44a ust. 2 pkt 1-6, 8-10 i 13-17 oraz ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych;</p>\n<p class=\"lf-p\">1116)W brzmieniu ustalonym przez art. 61 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 64.) z rejestru PESEL - określone w art. 8 pkt 1-5, 7, 9-11, 14, 17-21 i 26 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>z centralnej ewidencji kierowców - określone w art. 100b ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.117)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">Nr 109, poz. 925, Nr 175, poz. 1462, Nr 179, poz. 1486 i Nr 180, poz. 1494 i 1497, z 2006 r. Nr 17, poz. 141, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 190, poz. 1400, Nr 191, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1410 i Nr 235, poz. 1701, z 2007 r. Nr 52, poz. 343, Nr 57, poz. 381, Nr 99, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">661, Nr 123, poz. 845 i Nr 176, poz. 1238, z 2008 r. Nr 37, poz. 214, Nr 100, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">649, Nr 163, poz. 1015, Nr 209, poz. 1320, Nr 220, poz. 1411 i 1426, Nr 223, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1461 i 1462 i Nr 234, poz. 1573 i 1574, z 2009 r. Nr 3, poz. 11, Nr 18, poz. 97, Nr 79, poz. 663, Nr 91, poz. 739, Nr 92, poz. 753, Nr 97, poz. 802 i 803, Nr 98, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">817 i Nr 168, poz. 1323, z 2010 r. Nr 40, poz. 230, Nr 43, poz. 246, Nr 122, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">827, Nr 151, poz. 1013, Nr 152, poz. 1018, Nr 182, poz. 1228, Nr 219, poz. 1443, Nr 225, poz. 1466 i Nr 257, poz. 1726, z 2011 r. Nr 30, poz. 151, Nr 92, poz. 530, Nr 102, poz. 585, Nr 106, poz. 622, Nr 171, poz. 1016, Nr 204, poz. 1195, Nr 205, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1210, Nr 208, poz. 1240 i 1241, Nr 222, poz. 1321, Nr 227, poz. 1367, Nr 244, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1454 i Nr 291, poz. 1707 oraz z 2012 r. poz. 113.);</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>z Krajowego Rejestru Karnego - określone w art. 20 ust. 1 pkt 1 (obejmujące nazwisko, imiona i numer ewidencyjny PESEL) i pkt 2 (obejmujące stwierdzenie czy dana osoba figuruje lub nie figuruje w Rejestrze) ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 292, z późn. zm.118)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2009 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">Nr 53, poz. 432 i Nr 168, poz. 1323, z 2010 r. Nr 212, poz. 1385 i Nr 229, poz. 1497 oraz z 2011 r. Nr 240, poz. 1430 i 1432.).</p>\n<p class=\"lf-p\">2c119)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">W ewidencji wojskowej mogą być gromadzone i przetwarzane następujące dane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>imię lub imiona oraz nazwisko, w tym nazwisko rodowe, oraz nazwiska i imiona poprzednie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>data i miejsce urodzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>numer ewidencyjny PESEL;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>imiona i nazwiska rodowe rodziców;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>stan cywilny i rodzinny, w tym imiona i nazwisko oraz data urodzenia małżonka i dzieci;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>obywatelstwo;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>płeć;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>seria i numer dowodu osobistego;</div>\n<p class=\"lf-p\">9120)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 13 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 41.) miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące oraz adres do korespondencji, a także adres najbliższej rodziny;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>dotyczące wykształcenia i zawodu wyuczonego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>dotyczące nauki, w tym miejsce jej pobierania, oraz posiadane kwalifikacje zawodowe, w tym uprawnienia do wykonywania zawodów lub czynności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">12)</span>dotyczące zatrudnienia lub prowadzonej działalności gospodarczej, w tym ich miejsce, rodzaj i okres oraz zajmowane stanowisko;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">13)</span>dotyczące zdolności do czynnej służby wojskowej;</div>\n<p class=\"lf-p\">13a121)Dodany przez art. 1 pkt 13 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41.) dotyczące szkodliwego używania alkoholu lub używania środków odurzających, substancji psychotropowych lub środków zastępczych;</p>\n<p class=\"lf-p\">13b121)Dodany przez art. 1 pkt 13 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41.) dotyczące orzeczeń lub opinii psychologicznych;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">14)</span>stopień wojskowy, specjalność wojskowa, klasa kwalifikacyjna, korpus osobowy i grupa osobowa;</div>\n<p class=\"lf-p\">15122)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) przeznaczenie do czynnej służby wojskowej lub jej form równorzędnych oraz służby zastępczej lub innych form powszechnego obowiązku obrony;</p>\n<p class=\"lf-p\">16122)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) przydział kryzysowy, przydział mobilizacyjny, pracowniczy przydział mobilizacyjny lub przydział organizacyjno-mobilizacyjny albo reklamowanie od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">17)</span>przebieg czynnej służby wojskowej lub jej form równorzędnych albo zastępczych;</div>\n<p class=\"lf-p\">18123)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) cechy wojskowego dokumentu osobistego, karty przydziału kryzysowego, karty mobilizacyjnej lub karty przydziału organizacyjno-mobilizacyjnego oraz karty i tabliczki tożsamości;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">19)</span>dotyczące prawomocnych orzeczeń w sprawach karnych oraz w sprawach o wykroczenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">20)</span>o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, o osadzeniu w zakładzie karnym lub areszcie śledczym lub o umieszczeniu w zakładzie poprawczym oraz o zwolnieniu z tych zakładów lub aresztu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">21)</span>informacje o osobie z Krajowego Rejestru Karnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">22)</span>data zgonu, numer aktu zgonu oraz oznaczenie urzędu stanu cywilnego, który sporządził akt zgonu.</div>\n<p class=\"lf-p\">2d119)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przetwarzanie danych osobowych zgromadzonych w ewidencji wojskowej może odbywać się bez zgody i wiedzy osoby, której dotyczą te dane.</p>\n<p class=\"lf-p\">2e119)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające ewidencji wojskowej są obowiązane do udzielania informacji organom prowadzącym tę ewidencję w zakresie danych dotyczących tych osób i przetwarzanych w ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2f124)Dodany przez art. 1 pkt 15 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do pozyskiwania danych ze zbiorów, o których mowa w ust. 2a, nie wymaga się odrębnego żądania, zapytania lub wniosku w tej sprawie, a ich przekazywanie następuje bezpłatnie w sposób ustalony w porozumieniu zawartym między Ministrem Obrony Narodowej i, w zakresie zbiorów:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>PESEL - z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>centralnej ewidencji kierowców - z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>Krajowego Rejestru Karnego - z Ministrem Sprawiedliwości.</div>\n<p class=\"lf-p\">3125)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia ewidencji wojskowej, szczegółowy zakres danych gromadzonych i przetwarzanych w ewidencji wojskowej, dokumenty stanowiące ewidencję wojskową i dokumenty będące podstawą wprowadzenia danych do tej ewidencji oraz okres prowadzenia ewidencji wojskowej i przechowywania danych zgromadzonych w tej ewidencji, uwzględniając w szczególności kategorie osób objętych ewidencją wojskową, formy spełniania powszechnego obowiązku obrony oraz zakres danych, o których mowa w ust. 2c, gromadzonych i przetwarzanych w ewidencji wojskowej. Rozporządzenie powinno zapewniać prawidłowe spełnianie przez obywateli polskich powszechnego obowiązku obrony oraz niezbędną ochronę danych osobowych i informacji niejawnych gromadzonych i przetwarzanych w ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób odtwarzania ewidencji wojskowej osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej, z uwzględnieniem przypadków, kiedy następuje potrzeba odtworzenia ewidencji wojskowej oraz miejsca odtworzenia tej ewidencji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-50\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 50</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1126)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawcy są obowiązani zawiadomić, nie później niż przed upływem czternastu dni, wojskowych komendantów uzupełnień, właściwych ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące pracownika, o jego zatrudnieniu i zwolnieniu oraz o kwalifikacjach i zajmowanym stanowisku.</p>\n<p class=\"lf-p\">2126)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rektorzy szkół wyższych, dyrektorzy zakładów kształcenia nauczycieli, dyrektorzy szkół ponadgimnazjalnych są obowiązani zawiadomić, nie później niż przed upływem czternastu dni od dnia zaistnienia zdarzenia, wojskowych komendantów uzupełnień właściwych ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące studenta (ucznia) o przyjęciu go do szkoły, przewidywanym czasie studiów (nauki), powtarzaniu roku lub semestru studiów (nauki), skreśleniu z listy studentów (uczniów) lub wydaleniu ze szkoły wyższej oraz o uzyskaniu statusu absolwenta szkoły wyższej albo o ukończeniu przez niego nauki w szkole.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zawiadomienia, o których mowa w ust. 1 i 2, dotyczą tylko określonych osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawcy, szkoły oraz inne jednostki organizacyjne są obowiązane wydawać zaświadczenia w sprawach powszechnego obowiązku obrony na żądanie osób zainteresowanych i właściwych organów wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres obowiązków i tryb postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1-4, uwzględniając pisemną formę zawiadomień i dane, jakie powinny zawierać zawiadomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-51\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 51</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowi komendanci uzupełnień, a w przypadku wprowadzenia obowiązku zgłoszenia się określonych osób do rejestracji również organy przeprowadzające tę rejestrację, są zawiadamiani:127)Zdanie wprowadzające do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przez sądy - o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej i o prawomocnym skazaniu tych osób;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przez zakłady karne i poprawcze oraz areszty śledcze - o osadzeniu w zakładzie karnym lub areszcie śledczym osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej lub o umieszczeniu takich osób w zakładzie poprawczym oraz o zwolnieniu z tych zakładów lub aresztu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony).</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości, Minister Obrony Narodowej i minister właściwy do spraw wewnętrznych określą, w drodze rozporządzenia, zakres zawiadomień, o których mowa w ust. 1, oraz sposób i terminy ich przesyłania, uwzględniając pisemną lub elektroniczną formę zawiadomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-52\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 52</span><span class=\"lf-art-t\">1128)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające powszechnemu obowiązkowi obrony są obowiązane do osobistego stawienia się na wezwanie właściwych organów w sprawach dotyczących tego obowiązku w terminie i miejscu określonym w wezwaniu oraz do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikom wezwanym do osobistego stawienia się przed właściwy organ w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony, którzy nie otrzymali od pracodawcy wynagrodzenia za czas opuszczony z powodu wezwania, przysługuje, na ich żądanie, zryczałtowana rekompensata za utracone zarobki, za każdy dzień w wysokości 1/30 minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedniego, ustalanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314). Rekompensatę wypłaca organ wzywający na podstawie zaświadczeń wydanych przez pracodawców.</p>\n<p class=\"lf-p\">3129)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom wezwanym przez właściwy organ do osobistego stawienia się w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony przysługuje, na ich żądanie, zwrot kosztów przejazdu do miejsca stawienia się i powrotu do miejsca pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące. Koszty te organ wzywający zwraca na podstawie udokumentowanego oświadczenia osoby wezwanej, według zasad określonych w przepisach o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli wezwanie do stawienia się następuje wskutek niespełnienia lub nienależytego spełnienia, z winy osoby wezwanej, obowiązków określonych w ustawie, przepisów ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 i 3 nie stosuje się.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których osoby podlegające powszechnemu obowiązkowi obrony są obowiązane do osobistego stawienia się na wezwanie organów wojskowych, tryb wzywania, organy wojskowe właściwe w tych sprawach oraz wzór wezwania, uwzględniając przypadki, w których miejsce stawienia się osoby wezwanej jest inne niż siedziba organu wzywającego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-53\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 53</span><span class=\"lf-art-t\">1130)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi czynnej służby wojskowej są obowiązane do spełniania wojskowego obowiązku meldunkowego, polegającego na zgłaszaniu wójtom lub burmistrzom (prezydentom miast) albo właściwym organom wojskowym zmian miejsca pobytu (zamieszkania), imienia, nazwiska, wykształcenia i zawodu, a także faktu wyjazdu za granicę na okres dłuższy niż trzy miesiące oraz powrotu z tego wyjazdu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2131)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi czynnej służby wojskowej, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie stawiły się do kwalifikacji wojskowej - od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą dziewiętnaście lat życia, albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zostały powołane do odbycia czynnej służby wojskowej, zasadniczej służby lub szkolenia w obronie cywilnej albo służby zastępczej - od dnia doręczenia karty powołania (karty skierowania) do tej służby</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>są obowiązane uzyskać zezwolenie Ministra Obrony Narodowej lub organu wojskowego przez niego upoważnionego na wyjazd i pobyt za granicą.</div>\n<p class=\"lf-p\">3132)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wójtowie lub burmistrzowie (prezydenci miast):</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokonują zameldowania osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej po uprzednim wymeldowaniu się ich z poprzedniego miejsca pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zawiadamiają wojskowych komendantów uzupełnień oraz wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast) właściwych ze względu na poprzednie miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej o zmianach zgłoszonych przy spełnianiu wojskowego obowiązku meldunkowego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3a132)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy, którym nadano przydział mobilizacyjny, oraz osoby, którym nadano pracowniczy przydział mobilizacyjny, a także osoby, którym wydano karty powołania, z wyjątkiem żołnierzy rezerwy, mają obowiązek powiadomienia wojskowego komendanta uzupełnień o:133)Zdanie wprowadzające do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zmianie miejsca pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wyjeździe za granicę z zamiarem pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące i powrocie z tego pobytu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>adresie do korespondencji, w przypadku wyjazdu z miejsca pobytu stałego na pobyt czasowy trwający ponad trzy miesiące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.</div>\n<p class=\"lf-p\">3b134)Dodany przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy, którym nadano przydział kryzysowy, mają również obowiązek powiadamiania dowódcy jednostki wojskowej, w sposób ustalony z tym dowódcą, o aktualnym adresie korespondencyjnym lub sposobie ich zawiadamiania o sprawach związanych z nadanym przydziałem kryzysowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze zwolnieni z zasadniczej służby wojskowej przedterminowo, w trybie określonym w art. 90, są obowiązani do uzyskania zezwolenia dowódcy jednostki wojskowej na zmianę miejsca pobytu; obowiązek ten trwa do czasu przeniesienia do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb i zakres spełniania obowiązków, o których mowa w ust. 1-3a, oraz organy właściwe w tych sprawach, uwzględniając wymóg okazania dokumentów potwierdzających zgłaszane zmiany.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-54\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 54</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowi komendanci uzupełnień wydają dla potrzeb powszechnego obowiązku obrony osobom objętym ewidencją wojskową, wojskowe dokumenty osobiste.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wpisów lub zamieszczenia danych w wojskowych dokumentach osobistych dokonują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wojskowy komendant uzupełnień - w zakresie powszechnego obowiązku obrony;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dowódca jednostki wojskowej lub wojskowy komendant uzupełnień - w zakresie przebiegu czynnej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wójt lub burmistrz (prezydent miasta) - w zakresie obowiązku meldunkowego.</div>\n<p class=\"lf-p\">1b.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności, o których mowa w ust. 1a, można dokonywać pisemnie lub w formie elektronicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">1c.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby będące żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, którym wydano wojskowe dokumenty osobiste, są obowiązane do okazania tych dokumentów na żądanie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przełożonych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>starszych stopniem wojskowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>terenowych organów administracji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>dowódców jednostek wojskowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>żołnierzy Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organów porządkowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>sądów i jednostek organizacyjnych prokuratury;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>innych upoważnionych podmiotów.</div>\n<p class=\"lf-p\">1d.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby niebędące żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, którym wydano wojskowe dokumenty osobiste, są obowiązane do okazania tych dokumentów na żądanie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>terenowych organów administracji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sądów i jednostek organizacyjnych prokuratury;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>starostów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>marszałków województw;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>organów zatrudnienia i organów rentowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>pracodawców;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>rektorów (dyrektorów) szkół wyższych i wyższych szkół zawodowych oraz dyrektorów szkół ponadgimnazjalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>innych upoważnionych podmiotów.</div>\n<p class=\"lf-p\">1e.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, nie może rozporządzać tym dokumentem i na żądanie wojskowego komendanta uzupełnień, a w przypadku żołnierzy w czynnej służbie wojskowej również dowódcy jednostki wojskowej, obowiązana jest zwrócić ten dokument organom wojskowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">1f.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, jest obowiązana powiadomić wojskowego komendanta uzupełnień, a będąca żołnierzem w czynnej służbie wojskowej dowódcę jednostki wojskowej, w razie utraty lub zniszczenia tego dokumentu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór wojskowego dokumentu osobistego (książeczki wojskowej), jego przeznaczenie, sposób wydawania i ewidencjonowania oraz zwrotu, zakres informacji dotyczących powszechnego obowiązku obrony i przebiegu czynnej służby wojskowej oraz danych osobowych wpisywanych lub zamieszczonych w tych dokumentach, uwzględniając, że dane osobowe, które powinien zawierać wojskowy dokument osobisty, obejmują w szczególności imię (imiona), nazwisko, datę i miejsce urodzenia, adres zameldowania oraz stopień wojskowy; wojskowy dokument osobisty powinien zawierać również fotografię.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowych dokumentów osobistych nie wolno przenosić, przewozić ani przesyłać za granicę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określa, w drodze rozporządzenia, sposób doręczania wojskowych dokumentów osobistych, tryb postępowania w razie ich utraty, zniszczenia lub nieprzyjęcia oraz organ, któremu osoba wyjeżdżająca za granicę jest obowiązana złożyć wojskowy dokument osobisty na przechowanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-54a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 54a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy wojskowe wyposażają żołnierzy w czynnej służbie wojskowej oraz osoby pełniące służbę w jednostkach zmilitaryzowanych przydzielonych do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, cywilny personel medyczno-sanitarny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, osoby cywilne towarzyszące Siłom Zbrojnym Rzeczypospolitej Polskiej, personel organizacji „Polski Czerwony Krzyż” i innych ochotniczych organizacji pomocy, osoby cywilne wykonujące czynności duszpasterskie oraz inne osoby określone prawem międzynarodowym - w karty i tabliczki tożsamości.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karty tożsamości, o których mowa w ust. 1, wydawane żołnierzom w czynnej służbie wojskowej wyjeżdżającym w celach służbowych za granicę stanowią również dowód tożsamości, o którym mowa w art. III ust. 2 lit. a Umowy między Państwami-Stronami Traktatu Północnoatlantyckiego dotyczącej statusu ich sił zbrojnych, sporządzonej w Londynie dnia 19 czerwca 1951 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 21, poz. 257 oraz z 2008 r. Nr 170, poz. 1052).</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom, o których mowa w ust. 2, wydaje się również indywidualny lub zbiorowy rozkaz wyjazdu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W kartach tożsamości, o których mowa w ust. 1, zamieszcza się odpowiednio:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwisko i imię (imiona) posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>datę urodzenia posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>stopień wojskowy i oznaczenie książeczki wojskowej posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>numer PESEL posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>rodzaj służby (status) posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>grupę krwi posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>fotografię i podpis posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>suchy odcisk pieczęci urzędowej organu wystawiającego kartę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>nazwę państwa wystawiającego kartę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>serię i numer karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>elementy zabezpieczające kartę.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje oraz wzory kart i tabliczek tożsamości wydawanych osobom, o których mowa w ust. 1, organy wojskowe właściwe do ich wydawania i ewidencjonowania, tryb ich ewidencjonowania, doręczania i postępowania w razie ich zniszczenia lub utraty, z uwzględnieniem przeznaczenia oraz wykorzystania kart i tabliczek tożsamości przez osoby, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, a także wzór rozkazu wyjazdu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział III</h3>\n<p class=\"lf-p\">Służba wojskowa</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ogólne Art. 55135)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek służby wojskowej polega na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbywaniu ćwiczeń wojskowych przez: a) żołnierzy rezerwy, b) osoby przeniesione do rezerwy niebędące żołnierzami rezerwy, c) ochotników, którzy zgłoszą się do ich odbycia i nie podlegają obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pełnieniu służby przygotowawczej przez: a) osoby przeniesione do rezerwy, w tym żołnierzy rezerwy, którzy dotychczas nie odbywali czynnej służby wojskowej, b) ochotników, którzy zgłoszą się do jej odbycia i nie podlegają obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>pełnieniu okresowej służby wojskowej przez żołnierzy rezerwy.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku zagrożenia bezpieczeństwa państwa, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia możliwości wykonywania zadań związanych z przeznaczeniem Sił Zbrojnych, obowiązek służby wojskowej polega także na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbywaniu zasadniczej służby wojskowej przez osoby podlegające temu obowiązkowi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odbywaniu przeszkolenia wojskowego przez absolwentów szkół wyższych.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, na wniosek Rady Ministrów, określa, w drodze rozporządzenia, termin rozpoczęcia i okres trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego, uwzględniając stopień zagrożenia bezpieczeństwa państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny obowiązek służby wojskowej polega na pełnieniu służby wojskowej przez:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>osoby podlegające kwalifikacji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>osoby przeniesione do rezerwy, w tym żołnierzy rezerwy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>żołnierzy pozostawionych w czynnej służbie wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>inne osoby, które zgłoszą się do tej służby w ramach zaciągu ochotniczego.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ramach obowiązku służby wojskowej osoby podlegające kwalifikacji wojskowej - zamiast do zasadniczej służby wojskowej - mogą być przeznaczone do odbycia zasadniczej służby lub szkolenia w obronie cywilnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za spełnienie obowiązku służby wojskowej uznaje się również pełnienie, na zasadach określonych w ustawie z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, służby kandydackiej oraz zawodowej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 55a136)Dodany przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku, o którym mowa w art. 55 ust. 2 i 3, z mocy prawa powstaje również obowiązek odbywania zasadniczej służby lub szkolenia w obronie cywilnej, służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych oraz służby zastępczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową lub przeszkolenie wojskowe w dniu upływu okresu trwania obowiązku odbywania tej służby oraz przeszkolenia, podlegają zwolnieniu z czynnej służby wojskowej i przeniesieniu do rezerwy z tym dniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby odbywające zasadniczą służbę lub szkolenie w obronie cywilnej, służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych lub służbę zastępczą w dniu upływu okresu trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego, podlegają zwolnieniu z tych służb albo szkolenia z tym dniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w ust. 3, z dniem zwolnienia ze służby albo szkolenia, wojskowy komendant uzupełnień przenosi do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 56137)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 25 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Równoznaczne ze spełnianiem obowiązku zasadniczej służby wojskowej przez osoby podlegające jej odbyciu jest pełnienie służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a138)Dodany przez art. 1 pkt 19 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych można pełnić wyłącznie w okresie trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych wynosi dwanaście miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3139)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych określa, w drodze rozporządzenia, terminy kierowania osób, o których mowa w ust. 1, do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych i terminy zwalniania z tej służby, uwzględniając potrzeby uzupełnieniowe tych formacji oraz okresy szkolenia w tych formacjach. Rozporządzenie wydaje się corocznie w okresie trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych może, w drodze rozporządzenia, ograniczać czas trwania służby osób, o których mowa w ust. 1, w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, stosownie do potrzeb uzupełnieniowych tych formacji, jeżeli nie zagraża to bezpieczeństwu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach gdy wymaga tego konieczność zapewnienia bezpieczeństwa państwa, Rada Ministrów może przedłużyć, w drodze rozporządzenia, czas trwania służby osób, o których mowa w ust. 1, w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych o okres nieprzekraczający łącznie sześciu miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, formacje uzbrojone niewchodzące w skład Sił Zbrojnych, w których pełnienie służby jest równoznaczne ze spełnieniem obowiązku zasadniczej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom, o których mowa w ust. 1, pełniącym służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych i członkom ich rodzin, niezależnie od uprawnień określonych dla tych osób w przepisach z tytułu tej służby, przysługują szczególne uprawnienia przewidziane w niniejszej ustawie oraz w przepisach wydanych na jej podstawie dla żołnierzy zasadniczej służby wojskowej i ich rodzin w zakresie określonym przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Skierowanie do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych może nastąpić tylko za zgodą osoby, o której mowa w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">9140)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrami, którym są podporządkowane formacje, o których mowa w ust. 6, określa, w drodze rozporządzenia, tryb postępowania w sprawie przeznaczania i kierowania osób, o których mowa w ust. 1, do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, a także przebieg tej służby, zapewniając współdziałanie w tych sprawach wojskowego komendanta uzupełnień i komendanta jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej niewchodzącej w skład Sił Zbrojnych lub innego właściwego w tych sprawach organu, a w zakresie przeznaczania i kierowania do tej służby uwzględniając także konieczność uzupełniania Sił Zbrojnych w pierwszej kolejności.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 56a141)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w art. 56 ust. 1, pełniące służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, określonych na podstawie art. 56 ust. 6, są objęte obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.142)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2008 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 216, poz. 1367, Nr 225, poz. 1486, Nr 227, poz. 1505, Nr 234, poz. 1570 i Nr 237, poz. 1654, z 2009 r. Nr 6, poz. 33, Nr 22, poz. 120, Nr 26, poz. 157, Nr 38, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">299, Nr 92, poz. 753, Nr 97, poz. 800, Nr 98, poz. 817, Nr 111, poz. 918, Nr 118, poz. 989, Nr 157, poz. 1241, Nr 161, poz. 1278 i Nr 178, poz. 1374, z 2010 r. Nr 50, poz. 301, Nr 107, poz. 679, Nr 125, poz. 842, Nr 127, poz. 857, Nr 165, poz. 1116, Nr 182, poz. 1228, Nr 205, poz. 1363, Nr 225, poz. 1465, Nr 238, poz. 1578 i Nr 257, poz. 1723 i 1725, z 2011 r. Nr 45, poz. 235, Nr 73, poz. 390, Nr 81, poz. 440, Nr 106, poz. 622, Nr 112, poz. 654, Nr 113, poz. 657, Nr 122, poz. 696, Nr 138, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">808, Nr 149, poz. 887, Nr 171, poz. 1016, Nr 205, poz. 1203 i Nr 232, poz. 1378 oraz z 2012 r. poz. 123.).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-56b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 56b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, o których mowa w art. 56a, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, mają prawo wyboru:143)Zdanie wprowadzające do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>lekarza i pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>lekarza dentysty,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>szpitala -144)Tiret w brzmieniu ustalonym przez art. 125 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 11. w miejscu pełnienia służby, spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będących jednostkami budżetowymi tworzonymi i nadzorowanymi przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, posiadających w strukturze organizacyjnej ambulatorium, ambulatorium z izbą chorych lub lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, albo będących podmiotami leczniczymi utworzonymi przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2145)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy osoby, o których mowa w ust. 1, nie mogą uzyskać świadczenia opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy określonego w ust. 1, mają prawo wyboru innego świadczeniodawcy spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3145)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Koszty częściowej lub całkowitej odpłatności za leki wydawane osobom, o których mowa w art. 56a, na zasadach i w zakresie określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, są finansowane z budżetu państwa, z części pozostającej w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb finansowania kosztów leków, o których mowa w ust. 3, uwzględniając zasady i sposób wydatkowania środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 57146)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, liczbę osób, które mogą być powołane w danym roku kalendarzowym do czynnej służby wojskowej, zasadniczej służby lub szkolenia w obronie cywilnej oraz do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 1, należy uwzględnić odpowiednio potrzeby uzupełnieniowe Sił Zbrojnych, ze wskazaniem rodzajów czynnej służby wojskowej oraz poszczególnych formacji, do których następowałoby powołanie, a także możliwość odbywania danego rodzaju służby przez ochotników w ramach limitu osób określonego w tym rozporządzeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-58\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 58</span><span class=\"lf-art-t\">1147)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej, w zakresie określonym w niniejszej ustawie, podlegają obywatele polscy począwszy od dnia, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt lat życia, a posiadający stopień podoficerski lub oficerski - sześćdziesiąt lat życia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej nie podlegają jednak osoby wymienione w ust. 1, które zostały uznane ze względu na stan zdrowia za trwale niezdolne do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej nie podlegają kobiety:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w ciąży oraz w okresie sześciu miesięcy po odbyciu porodu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sprawujące opiekę nad dziećmi do lat ośmiu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>sprawujące opiekę nad: a) dziećmi od lat ośmiu do szesnastu, b) osobami obłożnie chorymi, c) osobami, wobec których orzeczono stałą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, d) osobami, wobec których orzeczono całkowitą niezdolność do pracy oraz samodzielnej egzystencji na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, e) osobami zaliczonymi do znacznego stopnia niepełnosprawności w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, jeżeli osoby te wspólnie z nimi zamieszkują i opieki tej nie można powierzyć innym osobom.</div>\n<p class=\"lf-p\">4148)Dodany przez art. 1 pkt 22 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi służby wojskowej będące żołnierzami rezerwy i zdolne do czynnej służby wojskowej, w tym do zawodowej służby wojskowej, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt lat życia, a posiadające stopień podoficerski lub oficerski</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>sześćdziesiąt lat życia, tworzą zasoby osobowe na potrzeby Narodowych Sił Rezerwowych.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 59149)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, w rozumieniu niniejszej ustawy, są osoby, które odbywają lub pełnią następujące jej rodzaje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zasadniczą służbę wojskową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przeszkolenie wojskowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>ćwiczenia wojskowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>służbę przygotowawczą;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>okresową służbę wojskową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59a</span><span class=\"lf-art-t\">1150)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzy rezerwy, których w pierwszej kolejności przewiduje się powołać do czynnej służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, przeznacza się do tej służby przez nadanie w czasie pokoju przydziału mobilizacyjnego na stanowiska służbowe lub do pełnienia funkcji wojskowych, które są określone w etacie jednostki wojskowej i występują w czasie wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">2150)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikom zatrudnionym w jednostkach wojskowych, a w razie potrzeby również pracownikom zatrudnionym u innych pracodawców oraz innym osobom niebędącym pracownikami, mogą być nadawane w czasie pokoju pracownicze przydziały mobilizacyjne na stanowiska pracownicze, które są określone w etacie jednostki wojskowej i występują w czasie wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracowniczych przydziałów mobilizacyjnych nie nadaje się osobom, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie ukończyły osiemnastu lat życia;</div>\n<p class=\"lf-p\">2151)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) ukończyły sześćdziesiąt lat życia, z wyjątkiem osób zatrudnionych w jednostce wojskowej, które wyraziły zgodę na nadanie im tego przydziału;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony);152)Przez art. 1 pkt 28 ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</div>\n<p class=\"lf-p\">4153)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) posiadają nadany przydział kryzysowy lub przydział mobilizacyjny;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>są sędziami lub prokuratorami;</div>\n<p class=\"lf-p\">6154)W brzmieniu ustalonym przez art. 144 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 112.) są funkcjonariuszami Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Biura Ochrony Rządu, Straży Granicznej, Służby Więziennej, Państwowej Straży Pożarnej, Straży Ochrony Kolei lub pracownikami specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych w jednostkach organizacyjnych podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez ministrów, kierowników urzędów centralnych, wojewodów, Prezesa Narodowego Banku Polskiego oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>są reklamowane od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>zostały uznane za stale lub długotrwale niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników lub za całkowicie niezdolne do pracy oraz samodzielnej egzystencji albo całkowicie niezdolne do pracy na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub zaliczone do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności albo umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przydziały mobilizacyjne oraz pracownicze przydziały mobilizacyjne nadaje oraz unieważnia wojskowy komendant uzupełnień, działając w porozumieniu z dowódcą jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie przydziału mobilizacyjnego oraz pracowniczego przydziału mobilizacyjnego następuje w formie karty mobilizacyjnej. Osoba, której nadano przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny, jest obowiązana przyjąć kartę mobilizacyjną.</p>\n<p class=\"lf-p\">6155)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Kartę mobilizacyjną wojskowy komendant uzupełnień doręcza w trybie, o którym mowa w art. 52. Kartę mobilizacyjną można także doręczyć w czasie ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy, a w przypadku pracowników zatrudnionych w jednostkach wojskowych - w miejscu pracy, a także w trybie określonym w art. 39 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>tryb nadawania przydziałów mobilizacyjnych oraz pracowniczych przydziałów mobilizacyjnych, uwzględniając w szczególności warunki, jakie powinni spełniać odpowiednio żołnierze rezerwy, pracownicy lub inne osoby niebędące pracownikami, do przeznaczenia ich do czynnej służby wojskowej lub pracy w jednostkach wojskowych w razie ogłoszenia mobilizacji lub w czasie wojny, czynności wojskowego komendanta uzupełnień i dowódcy jednostki wojskowej poprzedzające nadanie przydziałów, sposób ich nadawania, przypadki, w jakich się je unieważnia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wzory kart mobilizacyjnych oraz ich przeznaczenie. Karta mobilizacyjna powinna zawierać dane dotyczące daty wydania karty, organu wydającego, dane osobowe żołnierza rezerwy, pracownika lub innej osoby niebędącej pracownikiem, w tym stopień wojskowy, imię i nazwisko, dane jednostki wojskowej, w tym nazwę, adres, numer mobilizacyjny, pododdział, odpowiednio przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny, a także termin i miejsce stawienia się do jednostki wojskowej. Karta mobilizacyjna powinna zawierać również pouczenie o skutkach uchylania się odpowiednio od obowiązku czynnej służby wojskowej lub pracy, sposób postępowania w razie utraty karty oraz w przypadku niemożliwości stawienia się do miejsca określonego w tej karcie, a także wykaz przedmiotów użytku osobistego, które żołnierz rezerwy, pracownik lub inna osoba niebędąca pracownikiem powinna zabrać ze sobą, stawiając się do jednostki wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W karcie mobilizacyjnej nie podaje się uzasadnienia.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 59b156)Dodany przez art. 1 pkt 25 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom rezerwy mogą być nadawane w czasie pokoju przydziały kryzysowe na stanowiska służbowe, które są określone w etacie jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Warunkiem nadania przydziału kryzysowego jest zawarcie kontraktu na wykonywanie obowiązków w ramach Narodowych Sił Rezerwowych, zwanego dalej „kontraktem”, między żołnierzem rezerwy, który ochotniczo zgłosił się do wykonywania obowiązków w ramach Narodowych Sił Rezerwowych i złożył pisemny wniosek do wojskowego komendanta uzupełnień o zawarcie kontraktu oraz spełnia warunki jego zawarcia, a dowódcą jednostki wojskowej, w której ma być nadany ten przydział.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrakt może być również zawarty z żołnierzem w czynnej służbie wojskowej, który ochotniczo zgłosił się do wykonywania obowiązków w ramach Narodowych Sił Rezerwowych i złożył pisemny wniosek o zawarcie kontraktu oraz spełnia warunki jego zawarcia, i który:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbywa zasadniczą służbę wojskową - nie wcześniej niż w ostatnim dniu czasu trwania tej służby;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pełni służbę przygotowawczą i zdał egzamin, o którym mowa w art. 98b ust. 5 - nie wcześniej niż na trzy dni przed dniem zwolnienia z tej służby;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>odbywa ćwiczenia wojskowe - nie wcześniej niż na trzy dni przed dniem zwolnienia z tych ćwiczeń;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>pełni zawodową służbę wojskową lub służbę kandydacką - nie wcześniej niż w dniu, w którym decyzja o jego zwolnieniu z czynnej służby wojskowej stała się ostateczna.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przydział kryzysowy nadaje się na okres od dwóch do sześciu lat z możliwością jego ponownego nadania, nie dłużej jednak niż łącznie na okres piętnastu lat. Po upływie okresu, na który nadano przydział kryzysowy, przydział ten wygasa z mocy prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przydziały kryzysowe nadaje oraz unieważnia wojskowy komendant uzupełnień, działając w porozumieniu z dowódcą jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie przydziału kryzysowego następuje w formie karty przydziału kryzysowego stanowiącej decyzję administracyjną. W karcie przydziału kryzysowego nie podaje się uzasadnienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie przydziału kryzysowego jest tożsame z nadaniem przydziału mobilizacyjnego na to samo stanowisko służbowe występujące również w czasie wojny, o ile nie zostanie nadany przydział mobilizacyjny na inne stanowisko służbowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kartę przydziału kryzysowego wojskowy komendant uzupełnień doręcza w trybie, o którym mowa w art. 52.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do czasu wygaśnięcia lub unieważnienia przydziału kryzysowego żołnierz rezerwy jest obowiązany do wykonywania obowiązków wynikających z tego przydziału.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Unieważnienie przydziału kryzysowego żołnierzowi rezerwy następuje w przypadku:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zrzeczenia się obywatelstwa polskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>osiągnięcia wieku określonego w art. 58 ust. 4 - odpowiednio do posiadanego stopnia wojskowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wybrania na posła, w tym do Parlamentu Europejskiego, senatora, na kierownicze stanowisko państwowe oraz do organów wykonawczych samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>uznania go ze względu na stan zdrowia za czasowo niezdolnego do czynnej służby wojskowej lub niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju albo za trwale i całkowicie niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>utraty stopnia wojskowego albo degradacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>zwolnienia z okresowej służby wojskowej w wyniku prawomocnego orzeczenia kary dyscyplinarnej usunięcia z tej służby;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>prawomocnego orzeczenia środka karnego pozbawienia praw publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>skazania prawomocnym wyrokiem na karę pozbawienia wolności albo karę aresztu wojskowego, bez warunkowego zawieszenia jej wykonania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>powołania do zawodowej służby wojskowej lub przyjęcia do służby wojskowej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>niewyrażenia przez żołnierza rezerwy zgody na zmianę przydziału kryzysowego na stanowisko służbowe w innej jednostce wojskowej, w przypadku rozformowania jednostki wojskowej, w której posiadał dotychczasowy przydział kryzysowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>niewyrażenia przez żołnierza rezerwy zgody na zmianę przydziału kryzysowego na inne stanowisko służbowe, w przypadku skreślenia w etacie jednostki wojskowej stanowiska służbowego, na które posiadał dotychczasowy przydział kryzysowy.</div>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Unieważnienie przydziału kryzysowego żołnierzowi rezerwy może nastąpić w przypadku:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odmowy przyjęcia skierowania do wojskowej komisji lekarskiej lub wojskowej pracowni psychologicznej, niezgłoszenia się do tej komisji lub pracowni w określonym terminie i miejscu albo niepoddania się badaniom, do których żołnierz rezerwy został zobowiązany przez tę komisję lub pracownię;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odmowy przyjęcia lub nieodebrania karty powołania albo niestawienia się, w przypadku powołania do czynnej służby wojskowej, w określonym terminie i miejscu do odbycia ćwiczeń wojskowych lub okresowej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>skazania prawomocnym wyrokiem na karę pozbawienia wolności albo karę aresztu wojskowego, z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>odmowy wydania lub cofnięcia żołnierzowi rezerwy wymaganego poświadczenia bezpieczeństwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 10 pkt 10 i 11, jeżeli brak jest możliwości zmiany przydziału kryzysowego żołnierzowi rezerwy na inne stanowisko służbowe w tej samej lub innej jednostce wojskowej, odpowiadające jego przygotowaniu zawodowemu oraz kwalifikacjom i umiejętnościom przydatnym w służbie wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wniosku żołnierza rezerwy, uzasadnionego szczególnie ważnymi względami osobistymi lub rodzinnymi.</div>\n<p class=\"lf-p\">12.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>tryb nadawania i unieważniania przydziałów kryzysowych, uwzględniając zapewnienie współdziałania wojskowego komendanta uzupełnień i dowódcy jednostki wojskowej przy realizacji czynności związanych z nadawaniem i unieważnianiem przydziałów kryzysowych oraz udokumentowanie okoliczności powodujących ich nadanie lub unieważnienie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wzór karty przydziału kryzysowego, biorąc pod uwagę w szczególności to, że karta ta powinna zawierać dane dotyczące daty jej wydania, organu wydającego, dane osobowe żołnierza rezerwy, w tym stopień wojskowy, imię i nazwisko, dane jednostki wojskowej, w tym nazwę, adres, pododdział, przydział kryzysowy oraz informacje o sposobie postępowania w razie utraty karty.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-60\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 60</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołanie do czynnej służby wojskowej następuje za pomocą kart powołania, kart mobilizacyjnych albo w drodze obwieszczeń lub w inny sposób określony przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karta powołania jest decyzją administracyjną.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powoływanie do czynnej służby wojskowej należy do wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">2a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji o powołaniu do czynnej służby wojskowej służy powołanemu odwołanie do szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego, składane za pośrednictwem wojskowego komendanta uzupełnień w terminie czternastu dni od dnia jej doręczenia. Wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji. W razie ogłoszenia mobilizacji lub w czasie wojny odwołanie nie przysługuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">3157)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dniem powołania do czynnej służby wojskowej jest określony w karcie powołania dzień stawienia się do tej służby, a w przypadku ćwiczeń wojskowych rotacyjnych dzień stawienia się do tych ćwiczeń w pierwszym dniu ich rozpoczęcia w danym roku kalendarzowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a158)Dodany przez art. 1 pkt 26 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do karty powołania na ćwiczenia wojskowe rotacyjne dołącza się, jako załącznik, wykaz dni, w których w danym roku kalendarzowym odbywają się te ćwiczenia, będący wyciągiem z wykazu, o którym mowa w art. 101c ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">4159)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zorganizowanie doręczania i doręczanie kart powołania do odbycia ćwiczeń wojskowych przeprowadzanych w trybie natychmiastowego stawiennictwa, okresowej służby wojskowej, pełnionej w trybie natychmiastowego stawiennictwa, oraz do czynnej służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny należy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w gminach - do wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w powiatach - do starostów (prezydentów miast na prawach powiatu).</div>\n<p class=\"lf-p\">5160)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 5 września 2008 r. o komercjalizacji państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej „Poczta Polska” (Dz. U. Nr 180, poz. 1109), który wszedł w życie z dniem 1 września 2009 r.; postanowienie o wpisie, o którym mowa w art. 9 ust. 3 tej ustawy, zostało wydane w dniu 13 sierpnia 2008 r. przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, sygnatura sprawy: WA.XIII NS-REJ.KRS/025533/09/067..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach, o których mowa w ust. 4, doręczenie kart powołania może nastąpić również przez jednostki wojskowe, jednostki organizacyjne Poczty Polskiej Spółki Akcyjnej lub Policję.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozplakatowanie obwieszczeń o powołaniu osób do czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny należy do wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast).</p>\n<p class=\"lf-p\">7160)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 5 września 2008 r. o komercjalizacji państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej „Poczta Polska” (Dz. U. Nr 180, poz. 1109), który wszedł w życie z dniem 1 września 2009 r.; postanowienie o wpisie, o którym mowa w art. 9 ust. 3 tej ustawy, zostało wydane w dniu 13 sierpnia 2008 r. przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, sygnatura sprawy: WA.XIII NS-REJ.KRS/025533/09/067..</p>\n<p class=\"lf-p\">Karty powołania w uzasadnionych przypadkach mogą być doręczane również w dniach ustawowo wolnych od pracy i o każdej porze doby. O potrzebie doręczenia kart powołania w dni ustawowo wolne od pracy przez jednostki organizacyjne Poczty Polskiej Spółki Akcyjnej, w celach określonych w ust. 8 pkt 1, Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego powiadamia każdorazowo Dyrektora Generalnego tego przedsiębiorstwa z co najmniej dwudniowym wyprzedzeniem przed dniem ustawowo wolnym od pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołanie do odbycia ćwiczeń wojskowych, przeprowadzanych w trybie natychmiastowego stawiennictwa, może nastąpić w celu:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprawdzenia gotowości mobilizacyjnej i bojowej jednostek wojskowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>udziału jednostek wojskowych w zwalczaniu klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków.</div>\n<p class=\"lf-p\">8a161)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołanie do okresowej służby wojskowej, pełnionej w trybie natychmiastowego stawiennictwa, może nastąpić w celu udziału jednostek wojskowych w zwalczaniu klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków, działaniach antyterrorystycznych i z zakresu ochrony mienia, akcjach poszukiwawczych oraz ratowania lub ochrony zdrowia i życia ludzkiego, oczyszczaniu terenów z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych pochodzenia wojskowego oraz ich unieszkodliwiania, a także w realizacji zadań z zakresu zarządzania kryzysowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzory kart powołania i ich przeznaczenie, a także wzory obwieszczeń. Wzory kart powołania powinny zawierać pouczenie o skutkach uchylenia się od obowiązku czynnej służby wojskowej i o postępowaniu w razie utraty karty oraz w przypadku niemożności stawienia się do czynnej służby wojskowej, a także wykaz dokumentów i przedmiotów użytku osobistego, które osoba powołana do czynnej służby wojskowej powinna zabrać ze sobą, stawiając się do tej służby.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 61</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołani do czynnej służby wojskowej są obowiązani stawić się do tej służby w określonym terminie i miejscu. Stają się oni żołnierzami w czynnej służbie wojskowej z chwilą stawienia się do tej służby w określonym miejscu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2162)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 27 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie niestawienia się powołanego do czynnej służby wojskowej bez uzasadnionej przyczyny, z wyjątkiem ćwiczeń wojskowych rotacyjnych, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące, na wniosek wojskowego komendanta uzupełnień, zarządza przymusowe doprowadzenie powołanego przez Policję do wskazanej jednostki wojskowej, w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 62163)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 21 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 160; wszedł w życie z dniem 1 września 2009 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych, Minister Obrony Narodowej oraz minister właściwy do spraw łączności, określą, w drodze rozporządzenia, tryb doręczania kart powołania i rozplakatowania obwieszczeń, uwzględniając w szczególności tryb postępowania organów jednostek wojskowych, Policji i Poczty Polskiej Spółki Akcyjnej w tym zakresie oraz sposób pokrywania kosztów związanych z doręczeniem dokumentów powołania, a także wzór upoważnień dla kurierów akcji kurierskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-63\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63</span><span class=\"lf-art-t\">Sposób odbywania czynnej służby wojskowej oraz obowiązki i uprawnienia żołnierzy określa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawa oraz wydane na jej podstawie rozporządzenia i zarządzenia, a także regulaminy i rozkazy wydane przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-63a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom w czynnej służbie wojskowej dowódca jednostki wojskowej może nadawać klasy kwalifikacyjne odpowiadające poziomowi ich wyszkolenia wojskowego i specjalistycznego, zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym lub pełnioną funkcją wojskową, z zastrzeżeniem ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Klasę kwalifikacyjną nadaje się żołnierzom w czynnej służbie wojskowej po zdaniu egzaminu przed komisją egzaminacyjną powołaną przez dowódcę jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustala się cztery rodzaje klas kwalifikacyjnych: trzecią, drugą, pierwszą i mistrzowską.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób nadawania klasy kwalifikacyjnej, tryb jej nadawania, potwierdzania, podwyższania i utraty, sposób przeprowadzania i zdawania egzaminu oraz zakres wiedzy i umiejętności sprawdzanych w czasie egzaminu, a także właściwość dowódców jednostek wojskowych i składy komisji egzaminacyjnych, uwzględniając specyfikę służby oraz fakt, że nadanie klasy kwalifikacyjnej następuje rozkazem dowódcy jednostki wojskowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-63b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).164)Dodany przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 41; uchylony przez art.</p>\n<p class=\"lf-p\">89 ustawy z dnia 9 października 2009 r. o dyscyplinie wojskowej (Dz. U. Nr 190, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1474), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2010 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-64\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 64</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze są obowiązani do zachowania w tajemnicy wszystkich wiadomości, z którymi zapoznali się bezpośrednio lub w związku z odbywaniem czynnej służby wojskowej, jeżeli wiadomości te stanowią informacje niejawne.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek zachowania tajemnicy trwa zarówno w czasie pełnienia czynnej służby wojskowej, jak i po zwolnieniu z niej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od obowiązku zachowania tajemnicy może zwolnić żołnierza w czynnej służbie wojskowej dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, a żołnierza zwolnionego z czynnej służby wojskowej Minister Obrony Narodowej, z zastrzeżeniem przypadków określonych w przepisach ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, z późn. zm.165)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 931, z 2000 r. Nr 50, poz. 580, Nr 62, poz. 717, Nr 73, poz. 852 i Nr 93, poz. 1027, z 2001 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 98, poz. 1071 i Nr 106, poz. 1149, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, z 2003 r. Nr 17, poz. 155, Nr 111, poz. 1061 i Nr 130, poz. 1188, z 2004 r. Nr 51, poz. 514, Nr 69, poz. 626, Nr 93, poz. 889, Nr 240, poz. 2405 i Nr 264, poz. 2641, z 2005 r. Nr 10, poz. 70, Nr 48, poz. 461, Nr 77, poz. 680, Nr 96, poz. 821, Nr 141, poz. 1181, Nr 143, poz. 1203, Nr 163, poz. 1363, Nr 169, poz. 1416 i Nr 178, poz. 1479, z 2006 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 15, poz. 118, Nr 66, poz. 467, Nr 95, poz. 659, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 141, poz. 1009 i 1013, Nr 167, poz. 1192 i Nr 226, poz. 1647 i 1648, z 2007 r. Nr 20, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">116, Nr 64, poz. 432, Nr 80, poz. 539, Nr 89, poz. 589, Nr 99, poz. 664, Nr 112, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">766, Nr 123, poz. 849 i Nr 128, poz. 903, z 2008 r. Nr 27, poz. 162, Nr 100, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">648, Nr 107, poz. 686, Nr 123, poz. 802, Nr 182, poz. 1133, Nr 208, poz. 1308, Nr 214, poz. 1344, Nr 225, poz. 1485, Nr 234, poz. 1571 i Nr 237, poz. 1651, z 2009 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 8, poz. 39, Nr 20, poz. 104, Nr 28, poz. 171, Nr 68, poz. 585, Nr 85, poz. 716, Nr 127, poz. 1051, Nr 144, poz. 1178, Nr 168, poz. 1323, Nr 178, poz. 1375, Nr 190, poz. 1474 i Nr 206, poz. 1589, z 2010 r. Nr 7, poz. 46, Nr 98, poz. 626, Nr 106, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">669, Nr 122, poz. 826, Nr 125, poz. 842, Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 48, poz. 245 i 246, Nr 53, poz. 273, Nr 112, poz. 654, Nr 117, poz. 678, Nr 142, poz. 829, Nr 191, poz. 1135, Nr 217, poz. 1280, Nr 240, poz. 1430, 1431 i 1438 i Nr 279, poz. 1645.).</p>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej nie mogą bez zezwolenia Ministra Obrony Narodowej rozpowszechniać rezultatów swej działalności naukowej, literackiej, artystycznej lub publicystycznej, zawierających informacje niejawne. Zezwolenie stanowi decyzję administracyjną.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb udzielania żołnierzom w czynnej służbie wojskowej zezwoleń na rozpowszechnianie rezultatów ich działalności naukowej, literackiej, artystycznej lub publicystycznej, zawierających informacje niejawne, uwzględniając fakt, że zezwolenie wydaje się na wniosek żołnierza lub redaktora naczelnego, redakcji, wydawcy, kierownika podmiotu gospodarczego albo dowódcy jednostki wojskowej (instytucji wojskowej), zamierzającego rozpowszechniać rezultat działalności żołnierza, wymagający zezwolenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">5166)W brzmieniu ustalonym przez art. 78 pkt 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 182, poz. 1228), która weszła w życie z dniem 2 stycznia 2011 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej i żołnierze rezerwy, którzy w związku z nadaniem przydziałów kryzysowych lub przydziałów mobilizacyjnych mają lub będą mieć dostęp do informacji niejawnych, podlegają, na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych, właściwemu postępowaniu sprawdzającemu. Zwykłe postępowanie sprawdzające przeprowadza właściwy wojskowy komendant uzupełnień, natomiast poszerzone postępowanie sprawdzające przeprowadza Służba Kontrwywiadu Wojskowego na pisemny wniosek dowódcy jednostki wojskowej lub wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 64a167)Dodany przez art. 1 pkt 29 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W czasie pokoju dowódca jednostki wojskowej nadaje i unieważnia przydziały mobilizacyjne na stanowiska służbowe lub funkcje wojskowe określone w etacie jednostki wojskowej żołnierzom w czynnej służbie wojskowej, którzy będą pełnili służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny na stanowiskach służbowych lub funkcjach wojskowych innych niż te, które zajmują w czasie pokoju.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przydziale mobilizacyjnym określa się stanowisko służbowe lub funkcję wojskową oraz nazwę lub numer jednostki wojskowej, w której żołnierz będzie pełnił służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Fakt nadania lub unieważnienia przydziału mobilizacyjnego, o którym mowa w ust. 1, stwierdza się w rozkazie dziennym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z rozkazem, o którym mowa w ust. 3, zapoznaje się żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom pełniącym okresową służbę wojskową lub odbywającym ćwiczenia wojskowe przydziały mobilizacyjne nadaje i je unieważnia, na zasadach określonych dla żołnierzy rezerwy, wojskowy komendant uzupełnień, działając w porozumieniu z dowódcą jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze pełniący okresową służbę wojskową lub odbywający ćwiczenia wojskowe, którzy posiadali nadane przydziały mobilizacyjne przed powołaniem do tej służby, zachowują je do czasu ich unieważnienia przez wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przydział mobilizacyjny wygasa z mocy prawa z dniem zwolnienia żołnierza z czynnej służby wojskowej, z wyjątkiem przydziału mobilizacyjnego nadanego żołnierzowi, o którym mowa w ust. 5 lub 6.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzowi odbywającemu zasadniczą służbę wojskową lub przeszkolenie wojskowe albo służbę przygotowawczą można nie nadawać imiennie oznaczonego przydziału mobilizacyjnego, jeżeli dla stanowiska służbowego lub funkcji wojskowej, którą zajmuje lub pełni ten żołnierz, dowódca jednostki wojskowej określił taki przydział.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wyznaczenie żołnierza w czasie pokoju na stanowisko służbowe lub funkcję wojskową, na których również będzie pełnić służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, jest równoznaczne z nadaniem temu żołnierzowi przydziału mobilizacyjnego na to stanowisko lub funkcję.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, warunki i tryb nadawania oraz unieważniania przydziałów mobilizacyjnych żołnierzom w czynnej służbie wojskowej pełnionej w czasie pokoju oraz właściwość organów wojskowych w tych sprawach, uwzględniając niejawny charakter tego zarządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-65\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 65</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie odbywania czynnej służby wojskowej członkostwo żołnierzy w partiach politycznych ulega zawieszeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie odbywania czynnej służby wojskowej żołnierze nie mogą brać udziału w działalności ruchów obywatelskich i innych ugrupowań obywateli o charakterze politycznym ani też prowadzić żadnej działalności politycznej na terenie jednostki (instytucji) wojskowej, w tym rozpowszechniać publikacji dotyczących zagadnień politycznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej w umundurowaniu oraz odznakach i oznakach wojskowych nie mogą brać udziału w zgromadzeniach o charakterze politycznym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4168)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w przypadku kandydowania żołnierza w czynnej służbie wojskowej do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej lub Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Parlamentu Europejskiego lub organów samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej nie mogą tworzyć i wstępować do związków zawodowych ani brać udziału w działalności związków zawodowych, których byli członkami w chwili powołania do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej mogą wstępować do stowarzyszeń i innych organizacji działających poza wojskiem oraz brać udział w działalności stowarzyszeń i innych organizacji, do których należeli w chwili powołania do tej służby, tylko za zezwoleniem przełożonego o uprawnieniach co najmniej dowódcy pułku.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Działalność partii politycznych oraz stowarzyszeń i innych organizacji na terenie jednostek (instytucji) wojskowych określają odrębne ustawy, z tym że na terenie jednostek (instytucji) wojskowych nie mogą być tworzone i nie mogą działać środowiskowe stowarzyszenia i inne organizacje zrzeszające żołnierzy w czynnej służbie wojskowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-66\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 66</span><span class=\"lf-art-t\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej są obowiązani uzyskać zezwolenie Ministra Obrony</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Narodowej lub organu wojskowego przez niego upoważnionego na wyjazd i pobyt za granicą w trybie określonym przez Ministra Obrony Narodowej w drodze rozporządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-67\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 67</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej są obowiązani w czasie wykonywania zadań służbowych nosić umundurowanie oraz odznaki i oznaki wojskowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom, którzy nie pełnią czynnej służby wojskowej, mogą być wydawane przedmioty umundurowania i wyekwipowania wojskowego do celów związanych z wykonywaniem powszechnego obowiązku obrony. Żołnierze ci są obowiązani stawić się w wydanym umundurowaniu i z ekwipunkiem w razie powołania do służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W innych przypadkach niż określone w ust. 1 i 2 żołnierze mogą nosić umundurowanie oraz odznaki i oznaki wojskowe tylko w razie uzyskania zezwolenia w trybie i na zasadach określonych przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb postępowania w sprawach o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 3, z uwzględnieniem w szczególności warunku uzyskania przez żołnierza pozytywnej opinii właściwego organu wojskowego prowadzącego ewidencję żołnierza, wywiązywania się przez niego z powszechnego obowiązku obrony, jeżeli jemu podlega, i zasadności motywów, jakie przytoczył żołnierz w swojej prośbie o uzyskanie zezwolenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wzory, zasady i sposób noszenia umundurowania oraz odznak i oznak wojskowych, jak również zasady i sposób noszenia uzbrojenia,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przypadki, w których żołnierze są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania oraz odznak i oznak wojskowych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zasady i sposób noszenia przez żołnierzy orderów, odznaczeń, medali i odznak innych niż wojskowe,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zasady wydawania przedmiotów umundurowania i wyekwipowania wojskowego w przypadkach, o których mowa w ust. 2</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w szczególności z uwzględnieniem podziału mundurów na wyjściowe, ćwiczebne i polowe, specyfiki związanej z oznakowaniem mundurów, zestawów ubiorczych dla żołnierzy poszczególnych rodzajów wojsk i służb, sposobu oraz okoliczności noszenia umundurowania, odznak i oznak wojskowych oraz charakteru wykonywanych zadań.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-68\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 68</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej otrzymują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>bezpłatne wyżywienie lub równoważnik pieniężny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>umundurowanie i wyekwipowanie wojskowe w naturze lub równoważnik pieniężny.</div>\n<p class=\"lf-p\">1a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których żołnierze otrzymują świadczenia, o których mowa w ust. 1, szczegółowe zasady oraz normy ich otrzymywania z uwzględnieniem w szczególności warunków pełnionej służby, sposobów realizacji dodatkowych norm wyżywienia oraz warunków, trybu i terminów wypłacania równoważników pieniężnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uprawnienia żołnierzy do zakwaterowania, uposażenia, świadczeń odszkodowawczych i emerytalnych oraz zaopatrzenia inwalidzkiego określają odrębne ustawy i akty prawne wydane na ich podstawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 69169)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe lub ćwiczenia wojskowe oraz żołnierze pełniący służbę przygotowawczą lub służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny są objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 69a169)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze pełniący okresową służbę wojskową są objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-69b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 69b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze, o których mowa w art. 69, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, mają prawo wyboru:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>lekarza i pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>lekarza dentysty,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>szpitala -170)Tiret w brzmieniu ustalonym przez art. 125 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 11. w miejscu pełnienia służby, spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będących podmiotami leczniczymi utworzonymi przez Ministra Obrony Narodowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy żołnierze, o których mowa w ust. 1, nie mogą uzyskać świadczenia opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy określonego w ust. 1, mają prawo wyboru innego świadczeniodawcy spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3171)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 21; wszedł w życie z dniem 15 lutego 2011 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe, kandydatom na żołnierzy zawodowych oraz pełniącym służbę przygotowawczą lub służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w produkty lecznicze, wyroby medyczne i wyposażenie wyrobów medycznych, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych (Dz. U. Nr 107, poz. 679 oraz z 2011 r. Nr 102, poz. 586 i Nr 113, poz. 657), inne niż oznaczone znakiem „Rp”, finansowane z budżetu państwa, z części pozostającej w dyspozycji Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4172)W brzmieniu ustalonym przez art. 105 ustawy z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych (Dz. U. Nr 107, poz. 679), która weszła w życie z dniem 18 września 2010 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, wykaz produktów leczniczych oznaczonych symbolem OTC i wyrobów, o których mowa w ust. 3, wydawanych bezpłatnie, oraz sposób i tryb finansowania ponoszonych kosztów, uwzględniając zasady i sposób wydatkowania środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 70173)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W czasie odbywania czynnej służby wojskowej żołnierzom można udzielać następujących urlopów:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wypoczynkowego - żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową, okresową służbę wojskową, służbę przygotowawczą lub służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dodatkowego - żołnierzom pełniącym okresową służbę wojskową lub służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zdrowotnego - żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową lub pełniącym okresową służbę wojskową, służbę przygotowawczą oraz służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>okolicznościowego - żołnierzom w czynnej służbie wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>nagrodowego - żołnierzom w czynnej służbie wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>z tytułu honorowego krwiodawstwa - żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową lub pełniącym okresową służbę wojskową udziela się urlopu na czas trwania ich własnej kampanii wyborczej, w przypadku kandydowania do organów, o których mowa w art. 65 ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urlopów, o których mowa w ust. 1 i 2, udziela dowódca jednostki wojskowej, a urlopu, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, udziela również organ właściwy do wyróżniania żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dowódca jednostki wojskowej może odwołać żołnierza z urlopu, o którym mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, z ważnych względów służbowych. Żołnierz odwołany z urlopu jest obowiązany niezwłocznie stawić się w miejscu odbywania czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom przebywającym na urlopie, o którym mowa w ust. 1, urlop ten może być przedłużony.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb i warunki udzielania urlopów żołnierzom w czynnej służbie wojskowej, odwoływania z urlopu lub jego przedłużania oraz wymiar tych urlopów. W rozporządzeniu należy uwzględnić możliwość zróżnicowania wymiaru urlopów w zależności od rodzaju czynnej służby wojskowej lub charakteru wykonywanych zadań na stanowisku służbowym lub w ramach pełnionej funkcji, wyjątkowy charakter odwoływania żołnierzy z urlopu lub jego przedłużania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-71\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 71</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie z czynnej służby wojskowej następuje po upływie czasu trwania służby ustalonego w ustawie lub powołaniu, a przed upływem tego czasu - w przypadkach określonych w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie przeprowadzają dowódcy jednostek wojskowych lub inne organy wojskowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza uważa się za zwolnionego z czynnej służby wojskowej z chwilą jego odejścia z miejsca pełnienia służby, po zwolnieniu z niej stosownie do ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">4174)Dodany przez art. 1 pkt 34 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie z czynnej służby wojskowej żołnierza odbywającego ćwiczenia wojskowe rotacyjne następuje po upływie ustalonego łącznego czasu ich trwania.</p>\n<p class=\"lf-p\">5174)Dodany przez art. 1 pkt 34 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza, o którym mowa w ust. 4, uważa się również za zwolnionego z czynnej służby wojskowej z chwilą jego odejścia z miejsca odbywania ćwiczeń wojskowych rotacyjnych, po zwolnieniu z nich w danym dniu lub po okresie ich odbywania.</p>\n<p class=\"lf-p\">6174)Dodany przez art. 1 pkt 34 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie żołnierza z czynnej służby wojskowej dowódca jednostki wojskowej stwierdza w rozkazie dziennym oraz w wojskowym dokumencie osobistym tego żołnierza, z zastrzeżeniem, że w przypadku ćwiczeń wojskowych rotacyjnych w wojskowym dokumencie osobistym dokonuje się wpisu o zwolnieniu z czynnej służby wojskowej następującym po upływie ustalonego łącznego czasu trwania tych ćwiczeń.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-72\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 72</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1175)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom powołanym do czynnej służby wojskowej oraz osobom zwalnianym z tej służby przysługuje zwrot kosztów przejazdu do miejsca stawienia się i powrotu do miejsca pobytu stałego albo pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za koszty podróży uznaje się koszty przejazdu środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego pociągiem osobowym lub pospiesznym w klasie drugiej albo autobusowego w komunikacji zwykłej lub pospiesznej, a w przypadku braku takiego środka - koszty przejazdu najtańszym dostępnym środkiem transportu zbiorowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwrotu kosztów przejazdu dokonują dowódcy jednostek wojskowych na podstawie udokumentowanego oświadczenia lub w drodze wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, z zastrzeżeniem ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowy komendant uzupełnień, na udokumentowany wniosek osoby powołanej do czynnej służby wojskowej, uzasadniony jej trudną sytuacją materialną, może dokonać, za pokwitowaniem, wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w celu pokrycia kosztów przejazdu związanych ze stawieniem się do tej służby, w wysokości i według zasad określonych w ust. 2 i 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwrot kosztów przejazdu nie przysługuje w przypadku zapewnienia bezpłatnego przejazdu lub gdy przejazd następuje w granicach miejscowości, w której znajduje się miejsce odbywania czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny przejazdy na podstawie kart mobilizacyjnych i kart powołania są bezpłatne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-73\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 73</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki, tryb</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i terminy powoływania do czynnej służby wojskowej i zwalniania z tej służby, uwzględniając potrzeby uzupełnieniowe rodzajów Sił Zbrojnych oraz różne okresy szkolenia w wojskowych ośrodkach szkolenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-73a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 73a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przełożeni ponoszą odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny służby żołnierzy i są obowiązani zapewnić warunki ochrony ich życia i zdrowia przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierz jest obowiązany do przestrzegania przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakresie wymienionym w ust. 1 i 2, do żołnierzy stosuje się odpowiednio przepisy działu dziesiątego ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.176)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 106, poz. 668 i Nr 113, poz. 717, z 1999 r. Nr 99, poz. 1152, z 2000 r. Nr 19, poz. 239, Nr 43, poz. 489, Nr 107, poz. 1127 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 11, poz. 84, Nr 28, poz. 301, Nr 52, poz. 538, Nr 99, poz. 1075, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1354, Nr 128, poz. 1405 i Nr 154, poz. 1805, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 135, poz. 1146, Nr 196, poz. 1660, Nr 199, poz. 1673 i Nr 200, poz. 1679, z 2003 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 166, poz. 1608 i Nr 213, poz. 2081, z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 99, poz. 1001, Nr 120, poz. 1252 i Nr 240, poz. 2407, z 2005 r. Nr 10, poz. 71, Nr 68, poz. 610, Nr 86, poz. 732 i Nr 167, poz. 1398, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 133, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">935, Nr 217, poz. 1587 i Nr 221, poz. 1615, z 2007 r. Nr 64, poz. 426, Nr 89, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">589, Nr 176, poz. 1239, Nr 181, poz. 1288 i Nr 225, poz. 1672, z 2008 r. Nr 93, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">586, Nr 116, poz. 740, Nr 223, poz. 1460 i Nr 237, poz. 1654, z 2009 r. Nr 6, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">33, Nr 56, poz. 458, Nr 58, poz. 485, Nr 98, poz. 817, Nr 99, poz. 825, Nr 115, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">958, Nr 157, poz. 1241 i Nr 219, poz. 1704, z 2010 r. Nr 105, poz. 655, Nr 135, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">912, Nr 182, poz. 1228, Nr 224, poz. 1459, Nr 249, poz. 1655 i Nr 254, poz. 1700 oraz z 2011 r. Nr 36, poz. 181, Nr 63, poz. 322, Nr 80, poz. 432, Nr 144, poz. 855, Nr 149, poz. 887 i Nr 232, poz. 1378.), z wyjątkiem art. 209, art. 210, art. 230 § 2, art. 232, art. 234 § 2, art. 235, art. 237, art. 2371, art. 2377 § 1 pkt 1 i § 2-4, art. 2378 § 1, art. 2379 § 3 oraz art. 23711 § 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakresie szczegółowego stosowania przepisów Kodeksu pracy w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy do żołnierzy, o których mowa w ust. 1-3, mają zastosowanie przepisy wydane na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 73b177)Dodany przez art. 1 pkt 25 ustawy, o której mowa w odnośniku 10..</p>\n<p class=\"lf-p\">1178)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 35 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Spełnienie obowiązku odbycia zasadniczej służby wojskowej lub przeszkolenia wojskowego albo zasadniczej służby lub szkolenia w obronie cywilnej, służby zastępczej lub służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych przez osoby podlegające obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej i przeniesienie ich do rezerwy uznaje się za uregulowanie przez nie stosunku do służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2179)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 29 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Za posiadające uregulowany stosunek do służby wojskowej uważa się również inne osoby, które nie podlegają powszechnemu obowiązkowi obrony oraz w zakresie dotyczącym osób, o których mowa w ust. 1, obowiązkowi odbycia służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom, o których mowa w ust. 1 lub 2, wojskowy komendant uzupełnień na żądanie tych osób wydaje zaświadczenie o ich stosunku do służby wojskowej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Stopnie wojskowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-74\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 74</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ze względu na posiadany stopień wojskowy żołnierze są szeregowymi, podoficerami lub oficerami.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopniami wojskowymi są następujące stopnie, z zastrzeżeniem ust. 2a:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szeregowych: a) szeregowy, b) starszy szeregowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>podoficerów: a) kapral, b) starszy kapral, c) plutonowy, d) sierżant, e) starszy sierżant, f) młodszy chorąży, g) chorąży, h) starszy chorąży, i) starszy chorąży sztabowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oficerów: a) młodszych: - podporucznik, - porucznik, - kapitan, b) starszych: - major, - podpułkownik, - pułkownik, c) generałów: - generał brygady, - generał dywizji, - generał broni, - generał.</div>\n<p class=\"lf-p\">2a.</p>\n<p class=\"lf-p\">W Marynarce Wojennej stopniami wojskowymi są odpowiednio stopnie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szeregowych: a) marynarz, b) starszy marynarz;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>podoficerów: a) mat, b) starszy mat, c) bosmanmat, d) bosman, e) starszy bosman, f) młodszy chorąży marynarki, g) chorąży marynarki, h) starszy chorąży marynarki, i) starszy chorąży sztabowy marynarki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oficerów: a) młodszych: - podporucznik marynarki, - porucznik marynarki, - kapitan marynarki, b) starszych: - komandor podporucznik, - komandor porucznik, - komandor, c) admirałów: - kontradmirał, - wiceadmirał, - admirał floty, - admirał.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Najwyższym stopniem wojskowym jest stopień Marszałka Polski.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może ustalać również inne nazwy stopni wojskowych w poszczególnych rodzajach wojsk lub służb równoznaczne ze stopniami wymienionymi w ust. 2 oraz ustanawiać w drodze rozporządzenia nowe stopnie wojskowe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 75</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopnie wojskowe są dożywotnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopień wojskowy jest tytułem żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może, w drodze rozporządzenia, wprowadzić inne tytuły wojskowe oraz określić zasady używania stopni i innych tytułów wojskowych, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 76</span><span class=\"lf-art-t\">1180)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 36 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopień wojskowy szeregowego otrzymują bez szczególnego nadania osoby powołane po raz pierwszy do czynnej służby wojskowej - z dniem stawienia się do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie wyższego stopnia wojskowego następuje w drodze mianowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">3181)W brzmieniu ustalonym przez art. 8 pkt 6 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 6..</p>\n<p class=\"lf-p\">Na stopnie wojskowe szeregowych i podoficerów mianuje Minister Obrony Narodowej lub organy wojskowe, którymi są: Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, Dowódca Garnizonu Warszawa, terenowe organy administracji wojskowej oraz inni dowódcy jednostek wojskowych, co najmniej od szczebla pułku (równorzędni).</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na pierwszy stopień oficerski (podporucznika) oraz na stopnie oficerskie generałów i admirałów mianuje Prezydent na wniosek Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na pozostałe stopnie oficerskie mianuje Minister Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Obrony Narodowej mianuje na stopień wojskowy Marszałka Polski oficera posiadającego stopień wojskowy generała (admirała) za wyjątkowe zasługi dla Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny na wyższy stopień wojskowy mianuje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w przypadku stopnia wojskowego podporucznika - w drodze postanowienia Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku stopni wojskowych generałów i admirałów - w drodze postanowienia Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych;</div>\n<p class=\"lf-p\">3182)W brzmieniu ustalonym przez art. 8 pkt 6 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 6.) w pozostałych przypadkach - odpowiednio w drodze decyzji lub rozkazu Minister Obrony Narodowej lub Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych, a także organy wojskowe, którymi są:</p>\n<p class=\"lf-p\">Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Szef Służby Wywiadu Wojskowego, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, Dowódca Garnizonu Warszawa, terenowe organy administracji wojskowej oraz inni dowódcy jednostek wojskowych, oddziałów lub pododdziałów.</p>\n<p class=\"lf-p\">8183)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, a w przypadkach, o których mowa w ust. 4, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w czasie pokoju mogą mianować na wyższy stopień wojskowy również osoby, które z racji ukończonego wieku lub stanu zdrowia nie podlegają obowiązkowi służby wojskowej, oraz żołnierzy rezerwy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w uznaniu ich zasług z tytułu udziału w walkach o niepodległość państwa polskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w uznaniu ich szczególnych zasług z tytułu działalności na rzecz suwerennej i demokratycznej Rzeczypospolitej Polskiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w uznaniu ich zasług z tytułu udziału w misjach i operacjach poza granicami państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w uznaniu ich zasług za wykonywanie prac lub zadań na rzecz obronności państwa, w tym tych, którzy: a) działają lub działali w organizacjach pozarządowych, wykonujących działania o charakterze obronnym, edukacyjno-wychowawczym lub w zakresie bezpieczeństwa publicznego, b) są zatrudnieni lub byli zatrudnieni w organach władzy publicznej albo w podmiotach posiadających osobowość prawną, c) posiadają nadany pracowniczy przydział mobilizacyjny lub przydział organizacyjno-mobilizacyjny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>jeżeli posiadają nadany przydział mobilizacyjny albo przewiduje się nadanie im takiego przydziału i odbyli ćwiczenia wojskowe lub okresową służbę wojskową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>w przypadkach uzasadnionych potrzebami Sił Zbrojnych, pomimo nieodbycia ćwiczeń wojskowych lub okresowej służby wojskowej, jeżeli posiadają zawód lub wykształcenie przydatne na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">8a184)Dodany przez art. 1 pkt 26 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 10; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Mianowanie na wyższy stopień wojskowy może nastąpić:</p>\n<p class=\"lf-p\">1185)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 36 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1; wszedł w życie z dniem 15 października 2009 r.) w przypadku, o którym mowa w ust. 8 pkt 1 i 2, w stosunku do: a) osób posiadających stopnie wojskowe szeregowych lub podoficerów - na pierwszy stopień oficerski (podporucznika), b) osób posiadających stopnie oficerskie - na wyższe stopnie oficerskie;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 8 pkt 3, tylko jeden raz w ramach danego korpusu kadry zawodowej Sił Zbrojnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 8 pkt 4, tylko w ramach danego korpusu kadry zawodowej Sił Zbrojnych, jeżeli od poprzedniego mianowania upłynęły co najmniej trzy lata;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 8 pkt 5, jeżeli w posiadanym stopniu wojskowym pełnili okresową służbę wojskową lub odbyli odpowiednią liczbę dni ćwiczeń wojskowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 8 pkt 6, jeżeli posiadają nadany przydział mobilizacyjny przez okres co najmniej roku lub byli zamustrowani na statku żeglugi morskiej przewidzianym na potrzeby mobilizacyjne i od poprzedniego mianowania upłynęły co najmniej trzy lata.</div>\n<p class=\"lf-p\">8b186)Dodany przez art. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 187, poz. 1109), która weszła w życie z dniem 9 grudnia 2011 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">W szczególnie uzasadnionych przypadkach za zasługi, o których mowa w ust. 8 pkt 1 lub 2, może nastąpić pośmiertne mianowanie na wyższy stopień wojskowy. Mianowanie to może nastąpić tylko raz.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Warunkiem mianowania żołnierza na pierwszy stopień wojskowy w czasie pokoju jest:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w korpusie podoficerów - posiadanie przez niego wykształcenia co najmniej na poziomie szkoły ponadgimnazjalnej i zdanie egzaminu na podoficera;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w korpusie oficerskim - posiadanie przez niego wykształcenia wyższego i zdanie egzaminu na oficera.</div>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej mogą być mianowani w czasie pokoju na kolejny wyższy stopień wojskowy, jeżeli spełniają łącznie następujące warunki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uzyskają pozytywne wyniki w szkoleniu wojskowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>otrzymali pozytywną opinię służbową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>są zdyscyplinowani;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>ukończyli kurs lub szkolenie wojskowe wymagane dla stopnia wojskowego, na który mają być mianowani.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11.</span>(uchylony).187)Przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41.</div>\n<p class=\"lf-p\">11a. (uchylony).188)Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 4; uchylony przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 41.</p>\n<p class=\"lf-p\">12.</p>\n<p class=\"lf-p\">Mianowania na wyższy stopień wojskowy nie można dokonać wobec osób skazanych za przestępstwo popełnione z winy umyślnej, z wyjątkiem przypadku, gdy w czasie wojny żołnierz zasłużył się męstwem na polu walki.</p>\n<p class=\"lf-p\">13.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie śmierci żołnierza w czynnej służbie wojskowej, mającej związek z tą służbą, za jego zasługi na rzecz obronności państwa, Minister Obrony Narodowej, a w przypadkach, o których mowa w ust. 4, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, może mianować pośmiertnie tego żołnierza na wyższy stopień wojskowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">13a189)Dodany przez art. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 176, poz. 1242), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej określi, w drodze rozporządzenia, tryb nadawania stopni wojskowych, o których mowa w ust. 4 i 6, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">14190)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 41..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki, tryb</p></div>", "next": 239898}