{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">roszczenie o sprawiedliwy podział poniesionych przez nich kosztów. Strona może polecić zaangażowanym stronom rozstrzygnięcie sprawy na drodze formalnego i wiążącego arbitrażu regulowanego prawem krajowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-96\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 96</span><span class=\"lf-art-t\">Odmiany roślin</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Unia Europejska potwierdza swoje zaangażowanie w realizację Międzynarodowej konwencji o ochronie nowych odmian roślin (zwanej dalej „Konwencją UPOV”), a Republika Kazachstanu podejmuje rozsądne starania na rzecz przystąpienia do tej konwencji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sekcja 3 Egzekwowanie praw własności intelektualnej</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-97\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 97</span><span class=\"lf-art-t\">Obowiązki ogólne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony potwierdzają swoje zobowiązania wynikające z Porozumienia TRIPS, a w szczególności z jego części III, oraz wprowadzają określone w niniejszej podsekcji środki uzupełniające, procedury oraz środki zaradcze, niezbędne dla zapewnienia egzekwowania praw własności intelektualnej (1pDla celów art. 98-110 pojecie „prawa własności intelektualnej” obejmuje przynajmniej następujące prawa: prawo autorskie, prawa pokrewne prawu autorskiemu, prawo sui generis autora bazy danych, prawa twórcy topografii produktów półprzewodnikowych, prawa ze znaku towarowego, prawa ze wzoru, prawa z patentu, łącznie z prawami wynikającymi z dodatkowych świadectw ochronnych, oznaczenia geograficzne, prawa ze wzoru użytkowego, prawa do ochrony odmian roślin, oraz nazwy handlowe, w zakresie, w jakim są one chronione przez przepisy krajowe jako wyłączne prawa.).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Te środki, procedury i środki zaradcze muszą być sprawiedliwe i słuszne, nie mogą być nadmiernie skomplikowane czy kosztowne ani też pociągać za sobą nieuzasadnionych ograniczeń czasowych czy nieuzasadnionych opóźnień. Muszą one również być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające oraz stosowane w taki sposób, aby uniknąć tworzenia przeszkód dla legalnego handlu oraz zapewnić ochronę przed ich naruszeniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-98\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 98</span><span class=\"lf-art-t\">Podmioty uprawnione</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron uznaje za osoby uprawnione do występowania o zastosowanie środków, procedur i środków zaradczych, o których mowa w niniejszej sekcji oraz w części III Porozumienia TRIPS: a) posiadaczy praw własności intelektualnej zgodnie z przepisami prawa krajowego; b) wszystkie inne osoby uprawnione do korzystania z tych praw, w szczególności licencjobiorców, w zakresie dozwolonym przez przepisy prawa krajowego i zgodnie z nimi; c) organizacje zbiorowego zarządzania prawami własności intelektualnej, które są prawnie uznane za uprawnione do reprezentowania posiadaczy praw własności intelektualnej, w zakresie dozwolonym przez przepisy prawa krajowego i zgodnie z nimi; d) profesjonalne organizacje zrzeszające pełnomocników, prawnie uznane za uprawnione do reprezentowania posiadaczy praw własności intelektualnej, w zakresie dozwolonym przez przepisy prawa krajowego i zgodnie z nimi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-99\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 99</span><span class=\"lf-art-t\">Dowody</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli strona przedstawiła racjonalnie dostępne dowody wystarczające do poparcia jej twierdzeń oraz na poparcie tych twierdzeń wyszczególniła dowody znajdujące się pod kontrolą strony przeciwnej, organy sądowe każdej ze Stron mają prawo nakazać, aby strona przeciwna przedstawiła te dowody, z zastrzeżeniem ochrony informacji poufnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na warunkach, o których mowa w ust. 1, każda ze Stron podejmuje niezbędne środki w przypadku naruszenia prawa własności intelektualnej popełnionego na skalę handlową, w celu umożliwienia właściwym organom sądowym nakazania - w stosownych przypadkach i po otrzymaniu wniosku - przedstawienia dokumentów bankowych, finansowych lub handlowych znajdujących się pod kontrolą strony przeciwnej, z zastrzeżeniem ochrony informacji poufnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-100\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 100</span><span class=\"lf-art-t\">Środki zabezpieczenia dowodów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby nawet przed rozpoczęciem postępowania co do istoty sprawy, na wniosek posiadacza prawa, który przedstawił racjonalnie dostępne dowody uzasadniające zarzut naruszenia jego prawa własności intelektualnej lub zagrożenia naruszenia tego prawa, właściwe organy sądowe mogły nakazać wprowadzenie natychmiastowych i skutecznych środków tymczasowych w celu zabezpieczenia odnośnych dowodów dotyczących domniemanego naruszenia, z zastrzeżeniem ochrony informacji poufnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki takie mogą obejmować szczegółowy opis, z pobieraniem próbek lub bez pobierania próbek, lub fizyczne zajęcie towarów, co do których istnieje domniemanie, że naruszają prawo, a także, w stosownych przypadkach, materiałów i narzędzi użytych do produkcji lub dystrybucji tych towarów oraz związanych z nimi dokumentów. W razie konieczności środki tymczasowe podejmuje się bez wysłuchania drugiej strony, w szczególności w przypadku gdy jakakolwiek zwłoka może spowodować dla posiadacza prawa nieodwracalną szkodę lub gdy istnieje możliwe do wykazania ryzyko, że dowody zostaną zniszczone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-101\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 101</span><span class=\"lf-art-t\">Prawo do informacji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w kontekście postępowania dotyczącego naruszenia prawa własności intelektualnej oraz w odpowiedzi na uzasadnione i proporcjonalne żądanie strony skarżącej, właściwe organy sądowe mogły nakazać przedstawienie informacji o pochodzeniu i sieciach dystrybucji towarów lub usług naruszających prawo własności intelektualnej przez naruszającego lub przez jakąkolwiek inną osobę, która: a) znajdowała się w posiadaniu towarów naruszających prawo na skalę handlową; b) korzystała z usług naruszających prawo na skalę handlową; c) świadczyła na skalę handlową usługi wykorzystywane w działaniach naruszających prawo; lub d) została wskazana przez osobę, o której mowa w lit. a), b) lub c), jako zaangażowana w produkcję, wytwarzanie lub dystrybucję towarów lub świadczenie usług.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Informacje, o których mowa w ust. 1, obejmują: a) nazwy lub nazwiska oraz adresy producentów, wytwórców, dystrybutorów, dostawców oraz innych poprzednich posiadaczy towarów lub usług, jak również przewidywanych hurtowników i detalistów; b) informacje o produkowanych, wytworzonych, dostarczonych, otrzymanych lub zamówionych ilościach, jak również o cenie uzyskanej za dane towary lub usługi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ust. 1 i 2 stosuje się bez uszczerbku dla innych przepisów krajowych, które: a) przyznają posiadaczowi prawa prawa do otrzymania bardziej szczegółowych informacji; b) regulują wykorzystanie informacji przekazanych na podstawie niniejszego artykułu w postępowaniach cywilnych lub karnych; c) regulują odpowiedzialność za niewłaściwe korzystanie z prawa do informacji; d) przewidują możliwość odmowy przekazania informacji, które zmusiłyby osobę, o której mowa w ust. 1, do przyznania się do udziału lub udziału jej bliskich krewnych w naruszeniu prawa własności intelektualnej; lub e) regulują ochronę poufności źródeł informacji lub przetwarzania danych osobowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-102\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 102</span><span class=\"lf-art-t\">Środki tymczasowe i zabezpieczające</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby organy sądowe mogły - na żądanie wnioskodawcy - wydać przeciwko domniemanemu sprawcy naruszenia tymczasowy nakaz sądowy mający zapobiec jakiemukolwiek nieuchronnemu zagrożeniu naruszenia prawa własności intelektualnej lub zabronić, tymczasowo oraz, w stosownych przypadkach, pod rygorem okresowego uiszczania kary pieniężnej - w przypadku gdy taka kara przewidziana jest w prawie krajowym - dalszego domniemanego naruszania tego prawa, lub w przypadku jego kontynuowania nakazać złożenie zabezpieczenia zapewniającego pokrycie strat poniesionych przez posiadacza prawa. Tymczasowy nakaz sądowy może być także wydany na tych samych warunkach oraz zgodnie z prawem krajowym przeciwko pośrednikowi, którego usługi są wykorzystywane przez osobę trzecią do naruszania prawa własności intelektualnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Tymczasowy nakaz sądowy może być także wydany w celu zajęcia lub przekazania towarów, w stosunku do których istnieje podejrzenie, że naruszają prawo własności intelektualnej, aby zapobiec wprowadzeniu ich do obrotu lub przepływowi w kanałach handlowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku naruszeń dokonanych na skalę handlową każda ze Stron zapewnia, aby w przypadku gdy wnioskodawca wskaże okoliczności, które mogłyby zagrozić naprawieniu szkód, organy sądowe mogły zgodnie z prawem krajowym zarządzić tymczasowe zajęcie lub zatrzymanie ruchomości lub nieruchomości domniemanego sprawcy naruszenia, łącznie z zablokowaniem jego konta bankowego i innych aktywów. W tym celu organy sądowe mogą zażądać udostępnienia dokumentów bankowych, finansowych lub handlowych lub zapewnienia stosownego dostępu do odpowiednich informacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-103\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 103</span><span class=\"lf-art-t\">Środki naprawcze</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby właściwe organy sądowe mogły nakazać, na żądanie wnioskodawcy oraz bez uszczerbku dla jakichkolwiek odszkodowań należnych uprawnionemu z tytułu naruszenia oraz bez jakiegokolwiek rodzaju rekompensaty, wycofanie, ostateczne wycofanie z kanałów handlowych lub zniszczenie towarów, w przypadku których stwierdzono naruszenie prawa własności intelektualnej. W stosownych przypadkach właściwe organy sądowe mogą również nakazać zniszczenie głównych materiałów i narzędzi wykorzystywanych w przeważającej mierze do tworzenia lub produkcji tych towarów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy sądowe każdej ze Stron mogą nakazać, aby środki te były podejmowane na koszt naruszającego, chyba że istnieją szczególne powody przemawiające za innym rozwiązaniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-104\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 104</span><span class=\"lf-art-t\">Nakazy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa własności intelektualnej w orzeczeniu sądowym, organy sądowe mogły wydać przeciwko naruszającemu nakaz sądowy zakazujący dalszego naruszania. W przypadku gdy stanowi tak prawo krajowe, nieprzestrzeganie zakazu powoduje w stosownych przypadkach nałożenie okresowych kar pieniężnych w celu zapewnienia przestrzegania zakazu. Każda ze Stron zapewnia również posiadaczom prawa możliwość wnioskowania o wydanie zakazu w odniesieniu do pośredników, których usługi są wykorzystywane przez osobę trzecią w celu naruszania praw własności intelektualnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-105\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 105</span><span class=\"lf-art-t\">Środki alternatywne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron może zgodnie z prawem krajowym postanowić, że w stosownych przypadkach i na wniosek osoby podlegającej środkom określonym w art. 103 lub 104, właściwe organy sądowe mogą nałożyć odszkodowanie pieniężne na rzecz strony poszkodowanej zamiast stosowania środków przewidzianych w art. 103 i 104, jeżeli osoba ta działała nieumyślnie i nie dopuściła się zaniedbania, jeżeli wykonanie odnośnych środków spowodowałoby dla niej niewspółmierną szkodę i jeżeli odszkodowanie pieniężne na rzecz strony poszkodowanej wydaje się być rozwiązaniem stosunkowo satysfakcjonującym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-106\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 106</span><span class=\"lf-art-t\">Odszkodowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby przy ustalaniu kwoty odszkodowania organy sądowe: a) uwzględniały wszystkie odpowiednie kwestie, takie jak negatywne skutki gospodarcze, łącznie z utraconymi zyskami, poniesione przez stronę poszkodowaną, wszelki nieuczciwy zysk osiągnięty przez naruszającego oraz, w stosownych przypadkach, elementy inne niż czynniki gospodarcze, w tym szkodę moralną, jaką uprawniony odniósł w związku z naruszeniem; lub b) w stosownych przypadkach orzekały odszkodowanie w formie płatności ryczałtowej na podstawie przynajmniej takich elementów, jak wysokość opłat licencyjnych lub opłat należnych w przypadku złożenia przez naruszającego wniosku o upoważnienie do wykorzystywania danych praw własności intelektualnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy naruszający nie zaangażował się w naruszającą działalność świadomie lub mając racjonalne podstawy do posiadania takiej wiedzy, każda ze Stron może postanowić, że organy sądowe mogą wydać - na korzyść strony poszkodowanej - nakaz zwrotu zysku lub zapłaty odszkodowania, którego wysokość może być ustalona wcześniej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-107\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 107</span><span class=\"lf-art-t\">Koszty sądowe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby rozsądne i proporcjonalne koszty sądowe oraz inne wydatki poniesione przez stronę wygrywającą były co do zasady pokrywane przez stronę przegrywającą, chyba że jest to sprzeczne z zasadą sprawiedliwości.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-108\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 108</span><span class=\"lf-art-t\">Publikowanie orzeczeń sądowych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w ramach postępowania sądowego wszczętego w przypadku naruszenia prawa własności intelektualnej organy sądowe mogły, na wniosek wnioskodawcy a na koszt naruszającego, zarządzić odpowiednie środki w celu upowszechnienia informacji dotyczącej orzeczenia, w tym również jego wyeksponowania i publikacji w całości lub w części.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-109\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 109</span><span class=\"lf-art-t\">Domniemanie autorstwa lub własności</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do celów stosowania środków, procedur i środków zaradczych przewidzianych w niniejszej sekcji, umieszczenie nazwiska autora na utworze w sposób zwyczajowo przyjęty wystarcza autorowi utworu literackiego lub artystycznego, w przypadku braku dowodu przeciwnego, do uznania go za autora tego utworu i w konsekwencji uprawnia go do wszczynania postępowania w sprawie naruszenia. Ma to również zastosowanie odpowiednio do posiadaczy praw pokrewnych prawu autorskiemu w odniesieniu do przedmiotów ich ochrony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-110\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 110</span><span class=\"lf-art-t\">Procedury administracyjne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W zakresie, w jakim jakiekolwiek środki prawa cywilnego mogą być stosowane jako rezultat procedur administracyjnych co do istoty sprawy, procedury te muszą być zgodne z zasadami odpowiadającymi co do swej istoty tym, jakie zostały ustanowione w odpowiednich postanowieniach niniejszej sekcji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-111\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 111</span><span class=\"lf-art-t\">Środki stosowane przy kontroli granicznej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy stosowaniu w ramach kontroli granicznej środków mających na celu egzekwowanie praw własności intelektualnej każda ze Stron zapewnia zgodność ze swoimi zobowiązaniami wynikającymi z GATT z 1994 r. oraz Porozumienia TRIPS.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W celu zapewnienia ochrony praw własności intelektualnej w obszarze celnym każdej ze Stron, organy celne, w granicach swoich uprawnień, przyjmują szereg rozwiązań w celu wykrywania przesyłek zawierających towary mogące naruszać prawa własności intelektualnej, o których mowa w ust. 3 i 4. Rozwiązania te obejmują techniki oceny ryzyka oparte, między innymi, na informacjach przekazywanych przez posiadaczy prawa, danych wywiadowczych oraz kontrolach ładunków.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy celne mogą podjąć środki, na wniosek posiadacza prawa, w celu zatrzymania lub zawieszenia zwolnienia towarów znajdujących się pod kontrolą celną, w przypadku których podejrzewa się naruszenie znaków towarowych, prawa autorskiego i praw pokrewnych lub oznaczeń geograficznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy celne Republiki Kazachstanu są uprawnione, nie później niż trzy lata po dniu rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu, do podejmowania środków, na wniosek posiadacza prawa, w celu zatrzymania lub zawieszenia zwolnienia towarów znajdujących się pod kontrolą celną, w przypadku których podejrzewa się naruszenie patentów, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych, topografii układów scalonych lub praw do ochrony odmian roślin, pod warunkiem że Unia Europejska zapewni, przed upływem drugiego roku tego trzyletniego okresu, odpowiednie szkolenia dla przedstawicieli upoważnionych instytucji, takich jak: funkcjonariuszy służb celnych, prokuratorów, sędziów i innych właściwych pracowników.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy celne są uprawnione do podejmowania środków, z własnej inicjatywy, w celu zatrzymania lub zawieszenia zwolnienia towarów znajdujących się pod kontrolą celną, w przypadku których podejrzewa się naruszenie znaków towarowych, prawa autorskiego i praw pokrewnych lub oznaczeń geograficznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy celne Republiki Kazachstanu są uprawnione, nie później niż pięć lat po dniu rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu, do podejmowania środków, z własnej inicjatywy, w celu zatrzymania lub zawieszenia zwolnienia towarów znajdujących się pod kontrolą celną, w przypadku których podejrzewa się naruszenie patentów, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych, topografii układów scalonych lub praw do ochrony odmian roślin, pod warunkiem że Unia Europejska zapewni, nie później niż dwa lata przed upływem tego pięcioletniego okresu, odpowiednie szkolenia dla przedstawicieli upoważnionych instytucji, takich jak funkcjonariuszy służb celnych, prokuratorów, sędziów i innych właściwych pracowników.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od ust. 3- 6, nie ma obowiązku stosowania środków mających na celu zatrzymanie lub zawieszenie w odniesieniu do przywozu towarów, które zostały wprowadzone do obrotu w innym kraju przez posiadacza prawa lub za jego zgodą.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony zgodnie postanawiają dokonać skutecznego wdrożenia art. 69 Porozumienia TRIPS w odniesieniu do międzynarodowego handlu towarami, w przypadku których podejrzewa się naruszenie prawa własności intelektualnej. W tym celu każda ze Stron musi być gotowa do ustanowienia punktu kontaktowego w swojej administracji celnej oraz powiadomienia o tym drugiej Strony, z myślą o ułatwieniu współpracy. Współpraca taka może obejmować wymianę informacji dotyczących mechanizmów uzyskiwania danych od posiadaczy prawa, najlepszych praktyk i doświadczeń w zakresie strategii zarządzania ryzykiem, jak również informacji pomagających w identyfikowaniu przesyłek zawierających towary, w przypadku których podejrzewa się naruszenie prawa własności intelektualnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy celne każdej ze Stron, na wniosek drugiej Strony lub z własnej inicjatywy, muszą być gotowe do współpracy w zakresie przekazywania odpowiednich dostępnych informacji organom celnym drugiej Strony, w szczególności na temat towarów przewożonych tranzytem przez terytorium jednej Strony docelowo na terytorium drugiej Strony lub z terytorium drugiej Strony.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Bez uszczerbku dla innych form współpracy, Protokół dotyczący wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych ma zastosowanie w odniesieniu do ust. 8 i 9 niniejszego artykułu w zakresie naruszeń przepisów celnych dotyczących praw własności intelektualnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Bez uszczerbku dla uprawnień Rady Współpracy, Podkomitet ds. Współpracy Celnej, o którym mowa w art. 25 ust. 3, jest odpowiedzialny za zapewnienie właściwego funkcjonowania i wykonywania niniejszego artykułu. Podkomitet ds. Współpracy Celnej określa priorytety i przewiduje odpowiednie procedury współpracy między właściwymi organami Stron.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sekcja 4 Odpowiedzialność pośredniczących dostawców usług</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-112\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 112</span><span class=\"lf-art-t\">Korzystanie z usług pośredników</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają, że usługi pośredników mogą być wykorzystywane przez osoby trzecie w celu prowadzenia działalności naruszającej prawo. Aby zapewnić swobodny przepływ usług informacyjnych, a jednocześnie zapewnić ochronę praw własności intelektualnej w środowisku cyfrowym, każda ze Stron zapewnia wprowadzenie środków określonych w niniejszej sekcji w odniesieniu do pośredniczących dostawców usług, w przypadku gdy dostawcy ci nie są w żaden sposób związani z przekazywanymi informacjami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-113\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 113</span><span class=\"lf-art-t\">Odpowiedzialność pośredniczących dostawców usług: „zwykły przekaz”</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w przypadku świadczenia usługi społeczeństwa informacyjnego polegającej na transmisji w sieci łączności informacji przekazanych przez usługobiorcę lub na zapewnianiu dostępu do sieci łączności, dostawca usług nie był odpowiedzialny za przekazywane informacje, pod warunkiem że: a) nie jest inicjatorem transmisji; b) nie wybiera odbiorcy transmisji; oraz c) nie wybiera ani nie modyfikuje informacji zawartych w transmisji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności polegające na transmisji oraz zapewnianiu dostępu, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, obejmują automatyczne, pośrednie i krótkotrwałe przechowywanie przekazywanych informacji w zakresie, w jakim służy to wyłącznie wykonywaniu transmisji w sieci łączności, oraz pod warunkiem że okres przechowywania nie przekracza czasu rozsądnie koniecznego do transmisji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy artykuł nie ma wpływu na możliwość wymagania od dostawcy usług przez sądy lub organy administracyjne, zgodnie z prawem krajowym, żeby przerwał on naruszanie prawa lub mu zapobiegł.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-114\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 114</span><span class=\"lf-art-t\">Odpowiedzialność pośredniczących dostawców usług: „caching”</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w przypadku świadczenia usługi społeczeństwa informacyjnego polegającej na transmisji w sieci łączności informacji przekazanych przez usługobiorcę, dostawca usług nie był odpowiedzialny z tytułu automatycznego, pośredniego i krótkotrwałego przechowywania tej informacji, dokonywanego wyłącznie w celu usprawnienia późniejszej transmisji informacji na żądanie innych usługobiorców, pod warunkiem że: a) dostawca nie modyfikuje informacji; b) dostawca przestrzega warunków dostępu do informacji; c) dostawca przestrzega zasad dotyczących aktualizowania informacji, określonych w sposób szeroko uznany i używany w branży; d) dostawca nie zakłóca zgodnego z prawem posługiwania się technologią, szeroko uznaną i używaną w branży w celu uzyskania danych o korzystaniu z informacji; oraz e) dostawca podejmuje bezzwłocznie odpowiednie działania w celu usunięcia przechowywanych informacji lub uniemożliwienia dostępu do nich, gdy uzyska wiarygodną wiadomość, że informacje zostały usunięte z początkowego źródła transmisji lub dostęp do nich został uniemożliwiony lub gdy sąd lub organ administracyjny nakazał usunięcie informacji lub uniemożliwienie dostępu do niej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy artykuł nie ma wpływu na możliwość wymagania od dostawcy usług przez sądy lub organy administracyjne, zgodnie z prawem krajowym, żeby przerwał on naruszanie prawa lub mu zapobiegł.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-115\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 115</span><span class=\"lf-art-t\">Odpowiedzialność pośredniczących dostawców usług: „hosting”</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby w przypadku świadczenia usługi społeczeństwa informacyjnego polegającej na przechowywaniu informacji przekazanych przez usługobiorcę, dostawca usług nie był odpowiedzialny za informacje przechowywane na żądanie usługobiorcy, pod warunkiem że: a) dostawca nie ma wiarygodnych wiadomości o bezprawnym charakterze czynów lub informacji, a w odniesieniu do roszczeń odszkodowawczych - nie wie o stanie faktycznym lub okolicznościach, które w sposób oczywisty świadczą o tej bezprawności; lub b) dostawca podejmuje bezzwłocznie odpowiednie działania w celu usunięcia lub uniemożliwienia dostępu do informacji, gdy uzyska takie wiadomości lub zostanie o nich powiadomiony.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli usługobiorca działa z upoważnienia lub pod kontrolą dostawcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy artykuł nie ma wpływu na możliwość wymagania od dostawcy usług przez sądy lub organy administracyjne, zgodnie z prawem krajowym, żeby przerwał on naruszanie prawa lub mu zapobiegł, ani nie ma wpływu na możliwość ustanowienia przez każdą ze Stron procedur regulujących usuwanie lub uniemożliwianie dostępu do tych informacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-116\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 116</span><span class=\"lf-art-t\">Brak ogólnego obowiązku w zakresie nadzoru</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony nie nakładają na dostawców, gdy świadczą oni usługi objęte art. 113-115, ogólnego obowiązku nadzorowania informacji, które przekazują lub przechowują, ani ogólnego obowiązku aktywnego poszukiwania faktów i okoliczności wskazujących na czyny bezprawne.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona może ustanowić w stosunku do dostawców świadczących usługi społeczeństwa informacyjnego obowiązek niezwłocznego informowania właściwych organów publicznych o domniemanych bezprawnych działaniach podjętych przez ich usługobiorców lub o przekazanych przez nich informacjach. Strona może również ustanowić w stosunku do dostawców świadczących usługi społeczeństwa informacyjnego obowiązek przekazywania właściwym organom, na ich wniosek, informacji umożliwiających identyfikację usługobiorców, z którymi zawarli umowy dotyczące przechowywania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-117\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 117</span><span class=\"lf-art-t\">Data rozpoczęcia stosowania art. 112-116</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Republika Kazachstanu w pełni wykonuje zobowiązania określone w art. 112-116 w ciągu pięciu lat od dnia rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-118\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 118</span><span class=\"lf-art-t\">Współpraca</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony zachęcają do rozwijania współpracy między stowarzyszeniami lub organizacjami handlowymi lub zawodowymi mającymi na celu ochronę i egzekwowanie praw własności intelektualnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony zgodnie postanawiają współpracować w celu wspierania wdrażania zobowiązań podjętych w ramach niniejszego rozdziału. W ramach tej współpracy podejmuje się między innymi następujące działania: a) wymianę informacji na temat ram prawnych w dziedzinie praw własności intelektualnej oraz stosownych przepisów dotyczących ich ochrony i egzekwowania; wymianę doświadczeń w zakresie postępów w pracach legislacyjnych w tych obszarach; b) wymianę doświadczeń w zakresie ochrony i egzekwowania praw własności intelektualnej; c) wymianę doświadczeń w zakresie ochrony i egzekwowania prawa przez organy celne, policję, organy administracyjne i sądowe oraz zainteresowane organizacje; koordynację działań w celu zapobiegania wywozowi podrobionych towarów; d) budowanie zdolności; oraz e) promowanie i rozpowszechnianie informacji i wiedzy na temat praw własności intelektualnej, między innymi w środowisku przedsiębiorców i w społeczeństwie obywatelskim; podnoszenie świadomości społecznej oraz wiedzy konsumentów i posiadaczy prawa.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 8</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zamówienia publiczne</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-119\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 119</span><span class=\"lf-art-t\">Definicje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do celów niniejszego rozdziału: a) „komercyjne towary lub usługi” oznaczają towary lub usługi zwykle sprzedawane lub oferowane do sprzedaży na rynku komercyjnym nabywcom niepublicznym i przez takich nabywców zwykle nabywane do celów niepublicznych; b) „usługa budowlana” oznacza usługę, której celem jest realizacja, za pomocą dowolnych środków, robót budowlanych w zakresie budownictwa lub inżynierii lądowej i wodnej, zgodnie z działem 51 tymczasowej Centralnej Klasyfikacji Produktów Organizacji Narodów Zjednoczonych (zwanym dalej „CPCprov”); c) „dni” oznaczają dni kalendarzowe; d) „aukcja elektroniczna” oznacza powtarzalny proces obejmujący zastosowanie urządzenia elektronicznego do przedstawiania nowych, obniżanych cen lub nowych wartości dotyczących niektórych elementów ofert, realizowany po przeprowadzeniu wstępnej pełnej oceny ofert, umożliwiającej ich klasyfikację za pomocą metod automatycznej oceny. W konsekwencji niektóre zamówienia na usługi oraz niektóre zamówienia na roboty budowlane, których przedmiotem są prace intelektualne, takie jak projektowanie robót budowlanych, nie mogą być przedmiotem aukcji elektronicznych; e) „na piśmie” lub „pisemne” oznacza każdy przekaz słowny lub liczbowy, który można odczytać, powielić, a następnie przekazać. Może on obejmować informacje przekazywane i przechowywane za pomocą środków elektronicznych; f) „przetarg bezpośredni” oznacza metodę udzielania zamówienia, zgodnie z którą podmiot zamawiający kontaktuje się z wybranym przez siebie dostawcą lub wybranymi przez siebie dostawcami; g) „środek” oznacza wszelkie przepisy ustawowe, wykonawcze, procedury, wytyczne lub praktyki administracyjne lub wszelkie działania podmiotu zamawiającego dotyczące zamówienia objętego niniejszą Umową; h) „wykaz przeznaczony do wielokrotnego wykorzystania” oznacza wykaz dostawców uznanych przez podmiot zamawiający za spełniających warunki uczestnictwa w tym wykazie i z usług których podmiot zamawiający zamierza skorzystać więcej niż jeden raz; i) „ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia” oznacza ogłoszenie opublikowane przez podmiot zamawiający, w którym zaprasza on zainteresowanych dostawców do złożenia wniosku o dopuszczenie do udziału lub oferty, lub obu; j) „przetarg otwarty” oznacza metodę udzielania zamówienia, zgodnie z którą każdy zainteresowany dostawca może złożyć ofertę; k) „osoba” oznacza osobę fizyczną lub osobę prawną; l) „podmiot zamawiający” oznacza podmiot objęty częściami 1-3 załącznika III; m) „kwalifikujący się dostawca” oznacza dostawcę uznanego przez podmiot zamawiający za</p>\n<p class=\"lf-p\">spełniającego warunki udziału; n) „przetarg selektywny” oznacza metodę udzielania zamówienia, zgodnie z którą podmiot zamawiający zaprasza do składania ofert jedynie kwalifikujących się dostawców; o) „usługi” obejmują usługi budowlane, o ile nie określono inaczej; p) „norma” oznacza dokument zatwierdzony przez uznaną instytucję, ustalający - w celu powszechnego i wielokrotnego stosowania - zasady, wytyczne lub cechy charakterystyczne towarów lub usług bądź związanych z nimi procesów i metod produkcji, którego przestrzeganie nie jest obowiązkowe. Może on również zawierać lub opisywać wyłącznie wymogi dotyczące terminologii, symboli, opakowania, oznakowania lub etykietowania w odniesieniu do towaru, usługi, procesu lub metody produkcji; q) „dostawca” oznacza osobę lub grupę osób, które dostarczają lub mogłyby dostarczać towary lub usługi; r) „specyfikacja techniczna” oznacza wymóg procedury przetargowej, za pośrednictwem którego: (i) określono cechy charakterystyczne towarów lub usług będących przedmiotem zamówienia, w tym jakość, wydajność, bezpieczeństwo i wymiary, lub procesy i metody ich produkcji lub realizacji; lub (ii) wskazano warunki dotyczące terminologii, symboli, opakowania, oznakowania lub etykietowania w odniesieniu do towaru lub usługi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-120\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 120</span><span class=\"lf-art-t\">Zakres stosowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Stosowanie niniejszego rozdziału 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy rozdział ma zastosowanie do wszelkich środków dotyczących zamówień objętych niniejszą Umową, bez względu na to, czy są dokonywane wyłącznie lub częściowo za pomocą środków elektronicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do celów niniejszego rozdziału „zamówienie objęte niniejszą Umową” oznacza zamówienie udzielane do celów publicznych: a) na towary, usługi lub ich dowolne połączenie: (i) jak określono w załączniku III; oraz (ii) zamawiane do celów innych niż komercyjna sprzedaż lub odsprzedaż bądź wykorzystanie do produkcji lub dostawy towarów lub usług przeznaczonych do komercyjnej sprzedaży lub odsprzedaży; b) realizowane za pomocą wszelkich środków umownych, w tym: zakupu; dzierżawy; oraz najmu lub sprzedaży ratalnej z opcją lub bez opcji wykupu; c) którego wartość w czasie publikacji ogłoszenia zgodnie z art. 124 jest równa lub wyższa niż odpowiedni próg określony w załączniku III; d) złożone przez podmiot zamawiający; oraz e) które nie jest w inny sposób wyłączone z zakresu niniejszej Umowy na mocy ust. 3 niniejszego artykułu lub załącznika III.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli wartość zamówienia nie jest pewna, podlega ona oszacowaniu zgodnie z ust. 6-8.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O ile załącznik III nie stanowi inaczej, niniejszy rozdział nie ma zastosowania do: a) nabycia lub dzierżawy gruntów, istniejących budynków lub innych nieruchomości lub praw do nich; b) porozumień pozaumownych lub wszelkich form wsparcia, które zapewnia Strona, w tym porozumień o współpracy, dotacji, pożyczek, udziałów kapitałowych, gwarancji i ulg podatkowych; c) zamówień lub zakupów dotyczących usług agencji fiskalnych lub instytucji depozytowych, usług likwidacji i zarządzania na potrzeby regulowanych instytucji finansowych bądź usług w zakresie sprzedaży, umorzenia i dystrybucji długu publicznego, łącznie z pożyczkami i obligacjami państwowymi, wekslami i innymi papierami wartościowymi; d) umów o pracę w sektorze publicznym; e) zamówień udzielanych: (i) w celu zapewnienia międzynarodowego wsparcia, w tym pomocy rozwojowej; (ii) zgodnie ze szczególną procedurą lub warunkami umowy międzynarodowej dotyczącej stacjonowania wojsk lub wspólnej realizacji projektu przez państwa-sygnatariuszy; lub (iii) zgodnie ze szczególną procedurą lub warunkami organizacji międzynarodowej lub w ramach finansowania poprzez międzynarodowe dotacje, pożyczki lub inny rodzaj wsparcia, jeżeli mająca zastosowanie procedura lub warunki byłyby niezgodne z niniejszym rozdziałem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Załącznik III określa dla każdej ze Stron następujące informacje: a) w części 1 - podmioty administracji centralnej, których zamówienia objęte są niniejszym rozdziałem; b) w części 2 - podmioty administracji niższego szczebla, których zamówienia objęte są niniejszym rozdziałem; c) w części 3 - wszelkie inne podmioty, których zamówienia objęte są niniejszym rozdziałem; d) w części 4 - towary objęte niniejszym rozdziałem; e) w części 5 - usługi, inne niż usługi budowlane, objęte niniejszym rozdziałem; f) w części 6 - usługi budowlane objęte niniejszym rozdziałem; oraz g) w części 7 - wszelkie uwagi ogólne.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy podmiot zamawiający w kontekście zamówienia objętego niniejszą Umową wymaga, aby osoby nieobjęte załącznikiem III udzielały zamówień zgodnie z określonymi wymogami, do tego rodzaju wymogów stosuje się odpowiednio art. 122.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wycena 6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy szacowaniu wartości zamówienia w celu ustalenia, czy jest to zamówienie objęte niniejszą Umową, podmiot zamawiający: a) nie dzieli zamówienia na oddzielne zamówienia, nie wybiera ani nie stosuje szczególnej metody wyceny w celu oszacowania wartości zamówienia w taki sposób, aby zostało całkowicie lub częściowo wyłączone z zakresu stosowania niniejszego rozdziału; oraz b) uwzględnia szacunkową maksymalną całkowitą wartość zamówienia dla całego okresu obowiązywania umowy, bez względu na to, czy jest ono udzielane jednemu dostawcy czy większej liczbie dostawców, biorąc pod uwagę wszystkie rodzaje wynagrodzenia, w tym: (i) składki, opłaty, prowizje i odsetki; oraz (ii) jeżeli w zamówieniu przewidziano możliwość wykorzystania opcji - całkowitą wartość takich opcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy dane zamówienie wymaga zawarcia więcej niż jednej umowy lub zawarcia odrębnych umów na poszczególne części (zwanych dalej „powtarzającymi się umowami”), podstawą obliczenia szacunkowej maksymalnej całkowitej wartości zamówienia jest: a) wartość powtarzających się umów na podobnego typu towary lub usługi, zawartych w ciągu poprzednich 12 miesięcy lub w poprzednim roku budżetowym podmiotu zamawiającego, dostosowana, w miarę możliwości w sposób uwzględniający przewidywane zmiany w ilości lub w wartości towarów lub usług zamawianych w okresie kolejnych 12 miesięcy; lub b) wartość powtarzających się umów na podobnego typu towary lub usługi, jakie mają zostać zawarte w ciągu 12 miesięcy następujących po udzieleniu pierwszego zamówienia lub w ciągu roku budżetowego podmiotu zamawiającego.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku zamówień w postaci dzierżawy, najmu, lub sprzedaży ratalnej towarów lub usług, lub zamówień, w przypadku których nie określono całkowitej ceny, podstawą wyceny wartości jest: a) w przypadku umów w sprawie zamówień na czas określony: (i) jeżeli okres obowiązywania wynosi 12 miesięcy lub jest krótszy - szacunkowa całkowita wartość zamówienia w okresie obowiązywania umowy; lub (ii) jeżeli okres obowiązywania przekracza 12 miesięcy - szacunkowa całkowita wartość zamówienia łącznie z szacunkową wartością końcową; b) w przypadku umów w sprawie zamówień na czas nieokreślony - szacunkowa miesięczna opłata pomnożona przez 48; oraz c) w przypadku gdy nie jest pewne, czy zamówienie będzie zamówieniem o ustalonym okresie obowiązywania, stosuje się podstawę wyceny wartości określoną w lit. b).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-121\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 121</span><span class=\"lf-art-t\">Wyjątki o charakterze ogólnym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Z zastrzeżeniem wymogu, że środki takie nie są stosowane w sposób stanowiący arbitralną lub nieuzasadnioną dyskryminację pomiędzy Stronami lub prowadzący do ukrytego ograniczenia handlu międzynarodowego, żadne z postanowień niniejszego rozdziału nie może być interpretowane jako uniemożliwiające Stronie wprowadzenie lub egzekwowanie środków: a) niezbędnych do ochrony moralności, porządku lub bezpieczeństwa publicznego; b) niezbędnych do ochrony życia lub zdrowia ludzi, zwierząt lub roślin; c) niezbędnych do ochrony własności intelektualnej; lub d) dotyczących towarów lub usług pochodzących z pracy osób niepełnosprawnych, instytucji charytatywnych lub pracy więźniów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-122\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 122</span><span class=\"lf-art-t\">Zasady ogólne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Niedyskryminacja 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W odniesieniu do wszelkich środków dotyczących zamówień objętych niniejszą Umową każda ze Stron, łącznie z jej podmiotami zamawiającymi, zapewnia bezwarunkowo traktowanie towarów i usług drugiej Strony oraz dostawców drugiej Strony oferujących takie towary lub usługi traktowanie nie mniej korzystne niż to, jakie Strona ta, łącznie z jej podmiotami zamawiającymi, zapewnia swoim własnym towarom, usługom oraz miejscowym dostawcom.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W odniesieniu do wszelkich środków dotyczących zamówień objętych niniejszą Umową, Strona, łącznie z jej podmiotami zamawiającymi, nie może: a) traktować jednego miejscowego dostawcy mniej korzystnie niż innego miejscowego dostawcy ze względu na wysokość zagranicznego udziału lub własności; lub b) dyskryminować miejscowego dostawcy w związku z tym, że towary lub usługi oferowane przez tego dostawcę przy konkretnym zamówieniu są towarami lub usługami drugiej Strony Wykorzystanie środków elektronicznych 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku udzielania zamówienia objętego niniejszą Umową za pomocą środków elektronicznych podmiot zamawiający: a) zapewnia, aby proces udzielania zamówienia został przeprowadzony z wykorzystaniem takich systemów i programów informatycznych - w tym dotyczących uwierzytelniania i kodowania informacji - które są powszechnie dostępne i interoperacyjne w połączeniu z innymi powszechnie dostępnymi systemami i programami informatycznymi; oraz b) utrzymuje mechanizmy zapewniające integralność wniosków o dopuszczenie do udziału oraz ofert, w tym określenie godziny wpływu, a także zapobieganie nieuprawnionemu dostępowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeprowadzanie procesu udzielania zamówienia 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający przeprowadza proces udzielania zamówień objętych niniejszą Umową w sposób przejrzysty i bezstronny, pozwalający na: a) zachowanie zgodności z niniejszym rozdziałem oraz stosowanie procedur przetargu otwartego, selektywnego i bezpośredniego; b) uniknięcie konfliktu interesów; oraz c) zapobieganie praktykom korupcyjnym.</p>\n<p class=\"lf-p\">Reguły pochodzenia 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na potrzeby zamówień objętych niniejszą Umową Strona nie może stosować w odniesieniu do towarów lub usług przywiezionych lub dostarczonych z terytorium drugiej Strony reguł pochodzenia różniących się od reguł pochodzenia, jakie Strona ta stosuje w tym samym czasie w ramach zwykłej wymiany handlowej wobec przywozu lub dostaw tych samych towarów lub usług pochodzących od tej samej Strony.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki niespecyficzne dla zamówień 6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ust. 1 i 2 nie stosuje się do: należności celnych oraz innych należności nakładanych na przywóz lub w związku z nim; metod nakładania takich ceł i należności; innych przepisów lub formalności związanych z przywozem oraz środków wpływających na handel usługami, innych niż środki regulujące udzielanie zamówień objęte niniejszą Umową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-123\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 123</span><span class=\"lf-art-t\">Informacje na temat systemu udzielania zamówień</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron: a) niezwłocznie publikuje wszelkie przepisy ustawowe, wykonawcze, orzeczenia sądowe, zarządzenia administracyjne o powszechnym zastosowaniu, standardowe klauzule umowne ustanowione ustawą lub przepisem wykonawczym oraz uwzględniane poprzez odniesienie w ogłoszeniach lub dokumentacji przetargowej, a także procedury dotyczące zamówień objętych niniejszą Umową, jak również wszelkie ich modyfikacje, w urzędowo wyznaczonych elektronicznych lub papierowych mediach, które są szeroko rozpowszechniane i łatwo dostępne dla odbiorców; oraz b) na wniosek drugiej Strony, udziela jej na ich temat wszelkich wyjaśnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Załącznik IV część 1 zawiera wykaz: a) mediów elektronicznych lub papierowych, w których każda ze Stron publikuje informacje opisane w ust. 1 niniejszego artykułu; b) mediów elektronicznych lub papierowych, w których każda ze Stron publikuje ogłoszenia wymagane zgodnie z art. 124, art. 126 ust. 7 i art. 133 ust. 2; oraz c) adres strony internetowej lub adresy stron internetowych, na których każda ze Stron publikuje swoje ogłoszenia dotyczące udzielonych zamówień zgodnie z art. 133 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron bezzwłocznie powiadamia Komitet Współpracy o wszelkich zmianach informacji wymienionych w załączniku IV część 1. Komitet Współpracy regularnie przyjmuje decyzje w celu odzwierciedlenia zmian w załączniku IV część 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-124\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 124</span><span class=\"lf-art-t\">Ogłoszenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku każdego zamówienia objętego niniejszą Umową podmiot zamawiający publikuje ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia w odpowiednim papierowym lub elektronicznym medium wskazanym w załączniku IV część 2, z wyjątkiem okoliczności opisanych w art.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">130.</span>Tego rodzaju medium musi być szeroko rozpowszechnione, a ogłoszenia takie muszą być łatwo dostępne dla odbiorców, co najmniej do upływu terminu wskazanego w ogłoszeniu.</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku podmiotów zamawiających objętych postanowieniami załącznika III części 1, 2 lub 3 ogłoszenia muszą być dostępne drogą elektroniczną nieodpłatnie i za pośrednictwem jednego punktu dostępu co najmniej przez minimalny okres określony w załączniku IV część 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">O ile w niniejszym rozdziale nie przewidziano inaczej, każde ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia zawiera następujące informacje: a) nazwę i adres podmiotu zamawiającego oraz inne informacje niezbędne do skontaktowania się z podmiotem zamawiającym oraz uzyskania wszelkich istotnych dokumentów związanych z zamówieniem, a także ewentualne związane z nimi koszty i warunki płatności; b) opis zamówienia, w tym charakter i ilość towarów lub usług, których dotyczy zamówienie, lub - w przypadkach, gdy ilość nie jest znana - ilość szacunkową; c) w przypadku powtarzających się umów, w miarę możliwości, szacunkowy harmonogram kolejnych ogłoszeń o planowanych zamówieniach; d) opis wszelkich opcji; e) harmonogram dostawy towarów lub usług bądź czas trwania umowy; f) metodę udzielania zamówienia, która zostanie zastosowana, oraz informację, czy będzie ona obejmowała przeprowadzenie negocjacji lub aukcji elektronicznej; g) w stosownych przypadkach, adres i wszelkie ostateczne terminy składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia; h) adres i ostateczny termin składania ofert; i) język lub języki, w których mogą być składane oferty lub wnioski o dopuszczenie do udziału, jeśli mogą być one składane w języku innym niż język urzędowy Strony podmiotu zamawiającego; j) wykaz i krótki opis wszelkich warunków udziału dostawców, w tym wszelkie wymagania dotyczące szczególnych dokumentów lub zaświadczeń, które mają zostać dostarczone przez dostawców, o ile wymogi takie nie zostały zawarte w dokumentacji przetargowej udostępnianej wszystkim zainteresowanym dostawcom równocześnie z ogłoszeniem o zamiarze udzielenia zamówienia; oraz k) w przypadku gdy, zgodnie z art. 126, podmiot zamawiający zamierza wybrać ograniczoną liczbę kwalifikujących się dostawców, którzy zostaną zaproszeni do składania ofert, kryteria stosowane w celu dokonania tego wyboru oraz, o ile ma to zastosowanie, wszelkie ograniczenia liczby dostawców, którzy zostaną dopuszczeni do składania ofert.</p>\n<p class=\"lf-p\">Skrócone ogłoszenie 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W każdym przypadku gdy podmiot zamawiający ma zamiar udzielić zamówienia, równocześnie z publikacją ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia publikuje on łatwo dostępne skrócone ogłoszenie w języku angielskim lub francuskim. Skrócone ogłoszenie zawiera co najmniej następujące informacje: a) przedmiot zamówienia; b) ostateczny termin składania ofert lub w stosownych przypadkach ostateczny termin składania wniosków o dopuszczenie do udziału w procedurze przetargowej lub o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania; oraz c) adres, pod który można zwrócić się o udostępnienie dokumentów dotyczących zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie o planowanych zamówieniach 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zachęca się podmioty zamawiające do publikowania w odpowiednim papierowym lub elektronicznym medium wymienionym w załączniku IV część 2, jak najwcześniej w każdym roku budżetowym, ogłoszenia dotyczącego przyszłych planów zamówień (zwanego dalej „ogłoszeniem o planowanych zamówieniach”). Ogłoszenie o planowanych zamówieniach powinno zawierać przedmiot zamówienia oraz planowaną datę publikacji ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający objęty załącznikiem III część 3 może wykorzystać ogłoszenie o planowanych zamówieniach jako ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia, pod warunkiem że zawiera ono wszelkie możliwe dostępne temu podmiotowi informacje, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, oraz oświadczenie, że zainteresowani dostawcy powinni zgłosić podmiotowi zamawiającemu swoje zainteresowanie zamówieniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-125\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 125</span><span class=\"lf-art-t\">Warunki udziału</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający określa jedynie takie warunki udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia, które są niezbędne dla zapewnienia, aby dostawca posiadał zdolności prawne i finansowe oraz możliwości handlowe i techniczne potrzebne do realizacji danego zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustalając warunki udziału, podmiot zamawiający: a) nie może nakładać warunku udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia, który zakłada, że dostawca uzyskał w przeszłości od podmiotu zamawiającego jednej ze Stron jedno lub większą liczbę zamówień; b) może wymagać odpowiedniego doświadczenia, gdy jest to niezbędne do spełnienia wymogów zamówienia; oraz c) nie może nakładać warunku, zgodnie z którym, dostawca lub usługodawca pochodzący z jednej ze Stron, który chce uczestniczyć w postępowaniu lub uzyskać zamówienie musi wykazać, że uzyskał wcześniej jedno lub większą liczbę zamówień od podmiotu zamawiającego pochodzącego z drugiej Strony lub że posiada wcześniejsze doświadczenie w realizacji zamówień na terytorium tej Strony, z wyjątkiem sytuacji gdy takie wcześniejsze doświadczenie ma zasadnicze znaczenie dla spełnienia wymogów zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Oceniając, czy dostawca spełnia warunki udziału, podmiot zamawiający: a) ocenia zdolność finansową oraz możliwości handlowe i techniczne dostawcy na podstawie jego działalności gospodarczej na terytorium Strony podmiotu zamawiającego oraz poza tym terytorium; oraz b) dokonuje oceny w oparciu o warunki, które wcześniej określił w ogłoszeniach lub w dokumentacji przetargowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli istnieją odpowiednie dowody potwierdzające, Strona, łącznie ze swoimi podmiotami zamawiającymi, może wykluczać dostawców ze względu na następujące powody: a) upadłość; b) fałszywe deklaracje; c) znaczące lub uporczywe niewypełnianie jakichkolwiek istotnych wymogów lub zobowiązań wynikających z wcześniejszego zamówienia lub wcześniejszych zamówień; d) skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za poważne przestępstwo lub inne poważne wykroczenie; e) naruszenie etyki zawodowej lub działania bądź zaniechania negatywnie wpływające na uczciwość handlową dostawcy; lub f) zaległości podatkowe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-126\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 126</span><span class=\"lf-art-t\">Kwalifikacja dostawców</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Systemy rejestracji i procedury kwalifikacji 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona, łącznie ze swoimi podmiotami zamawiającymi, może utrzymywać system rejestracji dostawców, w którym zainteresowani dostawcy mają obowiązek zarejestrować się oraz do którego mają obowiązek wprowadzić określone informacje.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby: a) jej podmioty zamawiające dołożyły starań zmierzających do zminimalizowania różnic między ich procedurami kwalifikacyjnymi; oraz b) w przypadku gdy jej podmioty zamawiające wprowadziły systemy rejestracji, podmioty dokładały starań zmierzających do zminimalizowania różnic między ich systemami rejestracji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona, łącznie ze swoimi podmiotami zamawiającymi, nie wprowadza ani nie stosuje jakichkolwiek systemów rejestracji ani procedur kwalifikacyjnych, których celem lub skutkiem jest stworzenie niepotrzebnych utrudnień dla uczestnictwa dostawców drugiej Strony w jej procedurach zamówień publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przetarg selektywny 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy podmiot zamawiający zamierza skorzystać z procedury przetargu selektywnego, podmiot ten: a) zawiera w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia co najmniej te informacje, które określono w art. 124 ust. 2 lit. a), b), f), g), j) oraz k) i zaprasza dostawców do składania wniosków o dopuszczenie do udziału; oraz b) przed rozpoczęciem okresu przewidzianego na składanie ofert przekazuje kwalifikującym się dostawcom, których powiadamia zgodnie z art. art. 128 ust. 3 lit. b), co najmniej te informacje, które określono w art. 124 ust. 2 lit. c), d), e), h) oraz i).</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający dopuszcza do udziału w danym postępowaniu o udzielenie zamówienia wszystkich kwalifikujących się dostawców, o ile podmiot zamawiający nie określi w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia jakichkolwiek ograniczeń co do liczby dostawców, którzy zostaną dopuszczeni do złożenia oferty, oraz kryteriów służących wyłonieniu ograniczonej liczby dostawców.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli dokumentacja przetargowa nie jest podawana do wiadomości publicznej od dnia publikacji ogłoszenia, o którym mowa w ust. 4, podmiot zamawiający zapewnia, aby dokumenty te zostały udostępnione równocześnie wszystkim kwalifikującym się dostawcom wyłonionym zgodnie z ust. 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykazy przeznaczone do wielokrotnego wykorzystania 7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający może prowadzić wykaz dostawców przeznaczony do wielokrotnego wykorzystania, pod warunkiem że ogłoszenie zapraszające zainteresowanych dostawców do składania zgłoszeń o wpisanie do tego wykazu jest: a) publikowane corocznie; oraz b) w przypadku publikacji za pomocą środków elektronicznych - stale dostępne, w odpowiednim medium wymienionym w załączniku IV część 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie przewidziane w ust. 7 obejmuje: a) opis towarów lub usług, lub ich kategorii, w odniesieniu do których wykaz może być stosowany; b) warunki udziału, które muszą spełniać dostawcy w celu ich wpisania do wykazu, oraz metody, za pomocą których podmiot zamawiający sprawdzi, czy warunki te zostały spełnione; c) nazwę i adres podmiotu zamawiającego oraz inne informacje niezbędne do skontaktowania się z podmiotem oraz uzyskania wszelkich istotnych dokumentów związanych z wykazem; d) okres ważności wykazu oraz sposoby jego przedłużenia lub zakończenia, a w przypadku, gdy okres ważności nie został podany, informacje na temat sposobu zawiadamiania o zakończeniu stosowania wykazu; e) wskazanie, iż wykaz może być stosowany na potrzeby udzielania zamówień objętych postanowieniami niniejszego rozdziału.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od ust. 7, w przypadku gdy wykaz przeznaczony do wielokrotnego wykorzystania będzie obowiązywał przez trzy lata lub krócej, podmiot zamawiający może opublikować ogłoszenie, o którym mowa w ust. 7, tylko jeden raz, na początku okresu obowiązywania wykazu, pod warunkiem że ogłoszenie: a) określa okres obowiązywania wykazu oraz zawiera informację, że kolejne ogłoszenia nie będą publikowane; oraz b) jest opublikowane za pomocą środków elektronicznych oraz jest stale dostępne podczas okresu swojego obowiązywania.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający umożliwia dostawcom złożenie w dowolnym momencie zgłoszenia o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania oraz wpisuje do wykazu wszystkich kwalifikujących się dostawców w rozsądnie krótkim czasie.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy dostawca, który nie figuruje w wykazie przeznaczonym do wielokrotnego wykorzystania, składa wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia prowadzonym na podstawie wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania oraz przedstawia wszystkie wymagane dokumenty, w terminie przewidzianym w art. 128 ust. 2, podmiot zamawiający rozpatruje wniosek. Podmiot zamawiający nie może wykluczyć dostawcy z uwzględnienia w kontekście danego zamówienia z powodu braku wystarczającej ilości czasu do rozpatrzenia wniosku, chyba że - w wyjątkowych przypadkach - z uwagi na złożoność zamówienia, podmiot ten nie jest w stanie zakończyć procesu rozpatrywania wniosku w terminie dopuszczonym na składanie ofert.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmioty objęte załącznikiem III część 3 12.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający objęty załącznikiem III część 3 może wykorzystać ogłoszenie zapraszające zainteresowanych dostawców do składania zgłoszeń o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania, jako ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia, pod warunkiem że: a) ogłoszenie jest opublikowane zgodnie z ust. 7 niniejszego artykułu i zawiera informacje wymagane na mocy ust. 8 niniejszego artykułu, wszystkie dostępne informacje wymagane na podstawie art. 124 ust. 2 oraz oświadczenie, iż stanowi ono ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia lub że wyłącznie dostawcy znajdujący się w wykazie przeznaczonym do wielokrotnego wykorzystania otrzymają dalsze ogłoszenia o zamówieniu objętym wykazem przeznaczonym do wielokrotnego wykorzystania; oraz b) podmiot niezwłocznie przekazuje dostawcom, którzy poinformowali podmiot o swoim zainteresowaniu danym zamówieniem, informacje pozwalające na zweryfikowanie przez nich zainteresowania zamówieniem, w tym wszystkie pozostałe informacje wymagane zgodnie z art. 124 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2, w zakresie, w jakim informacje te są dostępne.</p>\n<p class=\"lf-p\">13.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający objęty załącznikiem III część 3 może zezwolić, aby dostawca, który zgodnie z ust. 10 niniejszego artykułu złożył wniosek o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania, złożył ofertę w ramach danego zamówienia, jeżeli podmiot zamawiający będzie miał wystarczająco dużo czasu na ustalenie, czy dostawca spełnia warunki udziału.</p>\n<p class=\"lf-p\">Informacje dotyczące decyzji podmiotu zamawiającego 14.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający niezwłocznie informuje każdego dostawcę, który złożył wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia lub zgłoszenie o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania, o swojej decyzji w sprawie wniosku lub zgłoszenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">15.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy podmiot zamawiający odrzuca wniosek dostawcy o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia lub zgłoszenie o wpisanie do wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania, przestaje uznawać dostawcę za kwalifikującego się lub usuwa go z wykazu przeznaczonego do wielokrotnego wykorzystania, informuje on niezwłocznie o tym fakcie dostawcę oraz, na wniosek dostawcy, niezwłocznie przekazuje mu pisemne uzasadnienie swojej decyzji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-127\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 127</span><span class=\"lf-art-t\">Specyfikacje techniczne i dokumentacja przetargowa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Specyfikacje techniczne 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający nie opracowuje, nie przyjmuje ani nie stosuje jakichkolwiek specyfikacji technicznych ani nie ustanawia jakichkolwiek procedur oceny zgodności, których celem lub skutkiem jest stworzenie niepotrzebnych przeszkód w handlu międzynarodowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">Specyfikacje techniczne muszą umożliwiać dostawcom jednakowy dostęp, a ich skutkiem nie może być tworzenie nieuzasadnionych przeszkód dla otwarcia rynków zamówień publicznych na konkurencję.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustanawiając specyfikacje techniczne dla zamawianych towarów lub usług, w stosownych przypadkach podmiot zamawiający: a) określa raczej specyfikacje techniczne dotyczące sposobu wykonania oraz wymogów funkcjonalnych, niż projekt lub opisowe cechy charakterystyczne; oraz b) opiera specyfikację techniczną na normach międzynarodowych, jeżeli takie normy istnieją, a w pozostałych przypadkach na krajowych przepisach technicznych, uznanych normach krajowych lub przepisach budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy w specyfikacji technicznej określony jest projekt lub opisowe cechy charakterystyczne, podmiot zamawiający w stosownych przypadkach powinien wskazać, że uwzględni oferty dotyczące równoważnych towarów lub usług, które wyraźnie spełniają wymogi zamówienia, poprzez dodanie w dokumentacji przetargowej takich słów jak „lub równoważny”.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający nie narzuca specyfikacji technicznych, które wymagają lub odwołują się do konkretnego znaku towarowego lub nazwy handlowej, patentu, praw autorskich, wzoru lub typu, określonego pochodzenia, producenta lub dostawcy, chyba że nie istnieje inna metoda wystarczająco dokładnego lub zrozumiałego opisu wymogów zamówienia i pod warunkiem że w dokumentacji przetargowej podmiot zamawiający zawarł słowa takie jak „lub równoważny”.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający nie poszukuje ani nie przyjmuje w sposób, który mógłby naruszać zasady konkurencji porad, które mogą zostać wykorzystane podczas przygotowywania lub przyjmowania jakichkolwiek specyfikacji technicznych dla danego zamówienia, od osób mogących mieć interes handlowy związany z tym zamówieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla większej pewności Strona, łącznie ze swoimi podmiotami zamawiającymi, może zgodnie z niniejszym artykułem przygotować, przyjąć lub zastosować specyfikacje techniczne wspierające ochronę zasobów naturalnych lub ochronę środowiska.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dokumentacja przetargowa 7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający udostępnia dostawcom dokumentację przetargową zawierającą wszelkie informacje potrzebne im do przygotowania i złożenia dopuszczalnej oferty. O ile odnośne informacje nie znajdują się w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia, w dokumentacji przetargowej opisywane są w pełni następujące aspekty: a) zamówienie, w tym charakter i ilość towarów lub usług, których ma dotyczyć zamówienie, lub - jeżeli ilość nie jest znana - szacowana ilość i wszelkie wymogi, jakie mają zostać spełnione, w tym wszelkie specyfikacje techniczne, zaświadczenie o ocenie zgodności, plany, rysunki lub materiały instruktażowe; b) wszelkie warunki udziału dostawców, w tym lista informacji i dokumentów, których dostarczenia wymaga się od dostawców w związku z warunkami dopuszczenia do udziału; c) wszystkie kryteria oceny, jakie podmiot zastosuje przy udzielaniu zamówienia, oraz</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>z wyjątkiem przypadku gdy jedynym kryterium oceny jest cena - odpowiednia waga przypisana takim kryteriom; d) jeżeli podmiot zamawiający przeprowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia za pomocą środków elektronicznych - wszelkie wymogi dotyczące uwierzytelniania oraz kodowania lub inne wymogi związane z przekazywaniem informacji za pomocą środków elektronicznych; e) jeżeli podmiot zamawiający przeprowadzi aukcję elektroniczną - zasady, w tym identyfikacja elementów oferty związanych z kryteriami oceny, w oparciu o które aukcja zostanie przeprowadzona; f) jeżeli odbędzie się publiczne otwarcie ofert - podanie daty, terminu oraz miejsca otwarcia oraz - w stosownych przypadkach - osób, które są upoważnione do obecności; g) wszelkie inne warunki, w tym warunki płatności, oraz wszelkie ograniczenia w odniesieniu do środków, za pomocą których oferty mogą być składane, na przykład w formie dokumentów papierowych lub za pomocą środków elektronicznych; oraz h) wszelkie terminy dostarczenia towarów lub realizacji usług.</div>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustalając jakąkolwiek datę dostarczenia towarów lub realizacji usług, których dotyczy zamówienie, podmiot zamawiający uwzględnia takie czynniki jak stopień złożoności zamówienia, zakres przewidywanego podwykonawstwa oraz realistyczny czas potrzebny do wyprodukowania, uzupełnienia zapasów oraz transportu towarów z punktu dostawy lub do realizacji usług.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kryteria oceny określone w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia lub w dokumentacji przetargowej mogą obejmować, między innymi, cenę i inne czynniki dotyczące kosztów, jakość, wartość techniczną, aspekty środowiskowe oraz warunki realizacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający niezwłocznie: a) udostępnia dokumentację przetargową, aby zapewnić wszystkim zainteresowanym dostawcom wystarczająco dużo czasu na złożenie dopuszczalnych ofert; b) przekazuje, na wniosek, dokumentację przetargową każdemu zainteresowanemu dostawcy; oraz c) udziela odpowiedzi na każdy uzasadniony wniosek o udzielenie stosownych informacji złożony przez każdego zainteresowanego udziałem lub uczestniczącego w postępowaniu dostawcę, pod warunkiem że informacje te nie zapewniają temu dostawcy przewagi nad pozostałymi dostawcami.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany 11.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy przed udzieleniem zamówienia podmiot zamawiający zmienia kryteria lub wymogi określone w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia lub w dokumentacji przetargowej przekazanej dostawcom uczestniczącym w postępowaniu, lub jeżeli wprowadza on modyfikacje do ogłoszenia lub do dokumentacji przetargowej lub ponownie je publikuje, podmiot ten przekazuje na piśmie wszystkie tego rodzaju zmiany lub zmodyfikowane lub ponownie opublikowane ogłoszenie lub dokumentację przetargową: a) wszystkim dostawcom, którzy uczestniczą w postępowaniu w momencie zmiany, modyfikacji lub ponownej publikacji, jeżeli są oni znani podmiotowi, oraz we wszystkich pozostałych przypadkach, w ten sam sposób, w jaki udostępnione zostały pierwotne informacje; oraz b) w odpowiednim czasie, tak aby umożliwić takim dostawcom dokonanie zmiany i ponowne złożenie skorygowanych ofert, stosownie do przypadku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 128</span><span class=\"lf-art-t\">Ramy czasowe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Uwagi ogólne 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający, zgodnie z własnymi uzasadnionymi potrzebami, zapewnia dostawcom wystarczająco dużo czasu na przygotowanie i złożenie wniosków o dopuszczenie do udziału oraz dopuszczalnych ofert, uwzględniając takie czynniki jak: a) charakter i stopień złożoności zamówienia; b) zakres przewidywanego podwykonawstwa; oraz c) czas potrzebny do przekazania ofert za pomocą środków nieelektronicznych z zagranicy oraz z kraju, w przypadku gdy środki elektroniczne nie są wykorzystywane.</p>\n<p class=\"lf-p\">Takie ramy czasowe, łącznie z każdym ich przedłużeniem, są jednakowe dla wszystkich zainteresowanych lub biorących udział w procedurze dostawców Terminy 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający, który korzysta z procedury przetargu selektywnego, postanawia, że termin końcowy składania wniosków o dopuszczenie do udziału nie może być - co do zasady - krótszy niż 25 dni od dnia opublikowania ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia. Jeżeli należycie uzasadniony przez podmiot zamawiający stan pilnej potrzeby powoduje, że termin ten jest niewykonalny, może on zostać skrócony, ale do nie mniej niż dziesięciu dni.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O ile nie przewidziano inaczej w ust. 4, 5, 7 i 8, podmiot zamawiający ustanawia ostateczny termin składania ofert, który nie może być krótszy niż 40 dni od dnia, w którym: a) w przypadku procedury przetargu otwartego, opublikowano ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia; lub b) w przypadku procedury przetargu selektywnego, podmiot powiadamia dostawców, że zostaną zaproszeni do składania ofert, niezależnie od tego, czy zastosowany zostanie wykaz przeznaczony do wielokrotnego wykorzystania czy nie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający może skrócić termin składania ofert ustanowiony zgodnie z ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">3 do nie mniej niż dziesięciu dni w przypadku gdy: a) podmiot zamawiający opublikował ogłoszenie o planowanych zamówieniach opisane w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">124 ust. 4 z wyprzedzeniem nie krótszym niż 40 dni i nie dłuższym niż 12 miesięcy w stosunku do dnia publikacji ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia, a ogłoszenie o planowanych zamówieniach obejmuje: (i) opis zamówienia; (ii) przybliżone ostateczne terminy składania ofert lub wniosków o dopuszczenie do udziału; (iii) oświadczenie stwierdzające, że zainteresowani dostawcy powinni poinformować podmiot zamawiający o swoim zainteresowaniu zamówieniem; (iv) adres, pod który można zwrócić się o udostępnienie dokumentów dotyczących zamówienia; oraz (v) wszelkie dostępne informacje wymagane zgodnie z art. 124 ust. 2 w odniesieniu do ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia; b) w odniesieniu do zamówień o powtarzającym się charakterze, podmiot zamawiający wskazuje w pierwszym ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia, że kolejne ogłoszenia określą terminy dla ofert składanych na podstawie niniejszego ustępu; lub c) należycie uzasadniony przez podmiot zamawiający stan pilnej potrzeby powoduje, że termin składania ofert ustanowiony zgodnie z ust. 3 jest niewykonalny.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający może skrócić termin składania ofert ustanowiony zgodnie z ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">3 o siedem dni w przypadku każdej z następujących sytuacji: a) ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia jest publikowane za pomocą środków elektronicznych; b) wszelka dokumentacja dotycząca ofert jest dostępna za pomocą środków elektronicznych od dnia opublikowania ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia; oraz c) podmiot akceptuje składanie ofert za pomocą środków elektronicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zastosowanie postanowień ust. 5, w związku z ust. 4, nie może w żadnym wypadku powodować skrócenia terminu składania ofert ustanowionego zgodnie z ust. 3 do mniej niż siedmiu dni, licząc od dnia, w którym opublikowano ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od jakichkolwiek innych postanowień niniejszego artykułu, w przypadku gdy podmiot zamawiający nabywa komercyjne towary lub usługi, bądź ich dowolne połączenie, może on skrócić termin składania ofert ustanowiony zgodnie z ust. 3 do nie mniej niż 13 dni, pod warunkiem że opublikuje on w tym samym czasie drogą elektroniczną ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia oraz dokumentację przetargową. Ponadto w przypadku gdy podmiot przyjmuje oferty komercyjnych towarów i usług składane drogą elektroniczną, może skrócić termin ustanowiony zgodnie z ust. 3 do nie mniej niż siedmiu dni.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli podmiot zamawiający objęty załącznikiem III część 3 wybrał wszystkich kwalifikujących się dostawców lub ich ograniczoną liczbę, termin składania ofert może zostać ustalony w drodze dwustronnej umowy między podmiotem zamawiającym oraz wybranymi dostawcami.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku niezawarcia umowy termin nie może być krótszy niż siedem dni.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-129\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 129</span><span class=\"lf-art-t\">Negocjacje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona może przewidywać prowadzenie negocjacji przez jej podmioty zamawiające: a) w przypadkach gdy podmiot wskazał zamiar prowadzenia negocjacji w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia wymaganym zgodnie z art. 124 ust. 2; lub b) w przypadku gdy z oceny ofert wynika, że żadna oferta nie jest wyraźnie najkorzystniejsza, biorąc pod uwagę szczegółowe kryteria oceny określone w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia lub w dokumentacji przetargowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający: a) zapewnia, aby każdy przypadek wykluczenia dostawcy uczestniczącego w negocjacjach znajdował uzasadnienie w kryteriach oceny określonych w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia lub w dokumentacji przetargowej; oraz b) po zakończeniu negocjacji wyznacza wspólny termin dla pozostałych dostawców uczestniczących w postępowaniu na złożenie jakichkolwiek nowych lub skorygowanych ofert.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-130\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 130</span><span class=\"lf-art-t\">Przetarg bezpośredni</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">O ile podmiot zamawiający nie wykorzystuje niniejszego postanowienia do uniknięcia konkurencji między dostawcami lub w sposób dyskryminujący dostawców drugiej Strony bądź chroniący krajowych dostawców, może on skorzystać z procedury przetargu bezpośredniego i zrezygnować ze stosowania art. 124, 125, 126, 127 (ust. 7-11), 128, 129, 131 i 132 wyłącznie w jednej z następujących sytuacji: a) pod warunkiem że wymogi dokumentacji przetargowej nie zostały w istotnym stopniu zmienione, w przypadkach gdy; (i) nie złożono żadnej oferty lub żaden dostawca nie przedstawił wniosku o dopuszczenie do udziału; (ii) nie złożono żadnej oferty zgodnej z istotnymi wymogami dokumentacji przetargowej; (iii) żaden z dostawców nie spełniał warunków udziału; lub (iv) złożone oferty były przedmiotem zmowy; b) w przypadku gdy towary lub usługi mogą zostać dostarczone jedynie przez określonego dostawcę i nie istnieje żadne inne rozsądne rozwiązanie ani towary czy usługi zastępcze z któregokolwiek z następujących powodów: (i) wymagania dotyczą dzieła sztuki; (ii) ochrona wynikająca z patentów, praw autorskich lub innych praw wyłącznych; lub (iii) brak konkurencji ze względów technicznych; c) w przypadku dodatkowych dostaw zapewnianych przez pierwotnego dostawcę towarów lub usług, które nie zostały uwzględnione w pierwotnym zamówieniu, jeżeli zmiana dostawcy dodatkowych towarów lub usług: (i) jest niemożliwa z powodów ekonomicznych lub technicznych, takich jak wymogi dotyczące wymienności lub interoperacyjności w odniesieniu do istniejącego sprzętu, oprogramowania, usług lub instalacji zamówionych w ramach pierwotnego zamówienia; oraz (ii) spowodowałaby istotną niedogodność lub znaczne powielenie kosztów dla podmiotu zamawiającego; d) w zakresie, w jakim jest to absolutnie niezbędne, ze względu na nadzwyczaj pilny charakter sprawy, w wyniku zaistnienia okoliczności nieprzewidywalnych dla podmiotu zamawiającego, towary lub usługi nie mogły zostać uzyskane w terminie w drodze przetargu otwartego lub przetargu selektywnego; e) w przypadku towarów nabywanych na giełdzie towarowej; f) w przypadku gdy podmiot zamawiający zamawia prototyp lub pierwszy towar lub usługę opracowane na jego zlecenie w trakcie i do celów danego zamówienia na realizację prac badawczych, doświadczalnych, naukowych lub oryginalnego opracowania. Oryginalne opracowanie pierwszego towaru lub usługi może obejmować ograniczoną produkcję lub dostawę w celu uwzględnienia wyników testów praktycznych oraz wykazania, że towar lub usługa nadaje się do seryjnej produkcji lub dostawy na odpowiednim poziomie jakości, ale nie może</p>\n<p class=\"lf-p\">obejmować seryjnej produkcji lub dostawy mającej na celu osiągnięcie rentowności rynkowej bądź pokrycie kosztów badań i rozwoju; g) w przypadku zakupów dokonywanych na wyjątkowo korzystnych warunkach pojawiających się tylko w bardzo krótkim czasie i wynikających ze szczególnych okoliczności zbywania towarów, takich jak podczas likwidacji, przejścia pod zarząd komisaryczny lub w stan upadłości, lecz nie w przypadku rutynowych zakupów od regularnych dostawców; lub h) w przypadku gdy zamówienie udzielane jest zwycięzcy konkursu, pod warunkiem że: (i) konkurs został zorganizowany w sposób zgodny z zasadami niniejszego rozdziału, w szczególności w odniesieniu do publikacji ogłoszenia o zamiarze udzielenia zamówienia; oraz (ii) uczestnicy są oceniani przez niezależny sąd konkursowy pod kątem udzielenia zwycięzcy konkursu zamówienia na projekt.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający przygotowuje pisemne sprawozdanie dotyczące każdego zamówienia udzielonego w ramach ust. 1. Sprawozdanie zawiera nazwę podmiotu zamawiającego, wartość i rodzaj zamawianych towarów lub usług oraz oświadczenie wskazujące okoliczności i warunki opisane w ust. 1, które uzasadniały skorzystanie z procedury przetargu bezpośredniego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-131\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 131</span><span class=\"lf-art-t\">Aukcje elektroniczne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmioty zamawiające mogą prowadzić aukcje elektroniczne.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku procedur otwartych, bezpośrednich lub negocjacyjnych, podmiot zamawiający może zadecydować, że udzielenie zamówienia zostanie poprzedzone aukcją elektroniczną, jeżeli specyfikacje zamówienia można określić w sposób precyzyjny.</p>\n<p class=\"lf-p\">Aukcja elektroniczna oparta jest: a) wyłącznie na cenach, gdy zamówienia udziela się na podstawie kryterium najniższej ceny; lub b) na cenach lub nowych wartościach cech ofert wskazanych w specyfikacji, gdy zamówienia udziela się na podstawie kryterium najkorzystniejszej oferty.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający, który podejmuje decyzję o przeprowadzeniu aukcji elektronicznej, podaje tę informację w ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">Specyfikacje zawiarają między innymi następujące dane: a) aspekty, których wartości będą przedmiotem aukcji elektronicznej, pod warunkiem że aspekty te są wymierne i mogą być wyrażone w postaci liczbowej lub procentowej; b) wszelkie ograniczenia co do przedstawianych wartości, wynikające ze specyfikacji dotyczącej przedmiotu zamówienia; c) informacje, które zostaną udostępnione oferentom w trakcie aukcji elektronicznej, oraz, w stosownych przypadkach, termin ich udostępnienia; d) istotne informacje dotyczące przebiegu aukcji elektronicznej; e) warunki, na jakich oferenci będą mogli licytować, oraz, w szczególności, minimalne wysokości postąpień, które, w stosownych przypadkach, wymagane będą podczas licytacji; f) odpowiednie informacje dotyczące wykorzystywanego sprzętu elektronicznego, rozwiązań i specyfikacji technicznych w zakresie połączeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do aukcji elektronicznej podmiot zamawiający dokonuje pełnej wstępnej oceny ofert, zgodnie z ustalonym kryterium lub ustalonymi kryteriami udzielenia zamówienia oraz przypisaną im wagą. Wszyscy oferenci, którzy przedstawią dopuszczalne oferty, są jednocześnie zapraszani drogą elektroniczną do przedstawienia nowych cen lub nowych wartości; zaproszenie zawiera wszelkie odpowiednie informacje na temat indywidualnego połączenia z używanym urządzeniem elektronicznym oraz określa datę i godzinę rozpoczęcia aukcji elektronicznej. Aukcja elektroniczna może zostać podzielona na kilka kolejnych etapów. Aukcja elektroniczna może rozpocząć się najwcześniej dwa dni robocze po dniu przesłania zaproszeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli zamówienie ma zostać udzielone na podstawie kryterium najkorzystniejszej oferty, do zaproszenia dołączany jest również wynik pełnej oceny danego oferenta. Zaproszenie wskazuje również formułę matematyczną, która zostanie wykorzystana w aukcji elektronicznej do automatycznego tworzenia kolejnych klasyfikacji na podstawie przedstawianych nowych cen lub wartości. Formuła ta uwzględnia wagi przypisane wszystkim kryteriom w celu ustalenia najkorzystniejszej oferty, określone w ogłoszeniu o zamówieniu lub w specyfikacjach; w tym celu ogranicza się jednak wcześniej wszelkie przedziały do określonej wartości.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na każdym etapie aukcji elektronicznej podmioty zamawiające niezwłocznie przekazują wszystkim oferentom taką ilość informacji, która umożliwia im ustalenie w dowolnym momencie swojej pozycji w klasyfikacji. Mogą one również podawać inne informacje dotyczące innych przedstawionych cen lub wartości, o ile zostało to wcześniej określone w specyfikacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Mogą one także w dowolnym momencie ogłaszać liczbę uczestników danego etapu aukcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jednak w żadnym wypadku nie mogą one ujawniać tożsamości oferentów na żadnym z etapów aukcji elektronicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający zamyka aukcję elektroniczną w jeden lub więcej z następujących sposobów: a) wskazując w zaproszeniu do wzięcia udziału w aukcji z góry ustaloną datę i godzinę; b) gdy przestanie otrzymywać nowe ceny lub nowe wartości spełniające wymogi dotyczące minimalnych różnic - określając w zaproszeniu do udziału w aukcji dopuszczalny czas, jaki może upłynąć od otrzymania ostatniej propozycji do zamknięcia aukcji elektronicznej; c) gdy osiągnięta zostanie liczba etapów aukcji określona w zaproszeniu do udziału w aukcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli podmiot zamawiający podejmuje decyzję o zamknięciu aukcji elektronicznej zgodnie z ust. 7 lit. c), ewentualnie w połączeniu z warunkami przewidzianymi w lit. b) tego ustępu, zaproszenie do wzięcia udziału w aukcji zawiera harmonogram poszczególnych etapów aukcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po zamknięciu aukcji elektronicznej podmiot zamawiający udziela zamówienia zgodnie z art. 132 na podstawie wyników aukcji elektronicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmioty zamawiające nie mogą korzystać z aukcji elektronicznych w niewłaściwy sposób, ani w sposób uniemożliwiający, ograniczający lub zakłócający konkurencję, ani też w celu zmiany przedmiotu zamówienia, określonego w opublikowanym ogłoszeniu o zamiarze udzielenia zamówienia i zdefiniowanego w specyfikacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-132\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 132</span><span class=\"lf-art-t\">Rozpatrywanie ofert oraz udzielanie zamówień</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Rozpatrywanie ofert 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający przyjmuje, otwiera i rozpatruje wszystkie oferty zgodnie z procedurami gwarantującymi uczciwy i bezstronny przebieg procesu udzielania zamówienia oraz poufność ofert.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający nie może ukarać jakiegokolwiek dostawcy, którego oferta została otrzymana po terminie określonym na otrzymanie ofert, jeżeli opóźnienie miało miejsce wyłącznie z winy podmiotu zamawiającego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli podmiot zamawiający zapewnia danemu dostawcy możliwość poprawienia niezamierzonych błędów formalnych w okresie między otwarciem ofert a udzieleniem zamówienia, podmiot zamawiający zapewnia taką samą możliwość wszystkim pozostałym dostawcom uczestniczącym w postępowaniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Udzielanie zamówień 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do celów udzielenia zamówienia rozpatrywane są jedynie oferty złożone na piśmie, które w momencie otwarcia ofert spełniają istotne wymogi określone w ogłoszeniach i w dokumentacji przetargowej i które zostały złożone przez dostawcę spełniającego warunki udziału.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">O ile podmiot zamawiający nie stwierdzi, że udzielenie zamówienia nie leży w interesie publicznym, udziela on zamówienia dostawcy, który zgodnie z jego ustaleniami ma możliwość spełnienia warunków zamówienia i który - wyłącznie na podstawie kryteriów oceny określonych w ogłoszeniach i dokumentacji przetargowej - przedstawił: a) najkorzystniejszą ofertę; lub b) w przypadku gdy cena stanowi jedyne kryterium, najniższą cenę.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy podmiot zamawiający otrzymuje ofertę zawierającą cenę, która jest rażąco niska w porównaniu z cenami w innych złożonych ofertach, może skonsultować się z dostawcą, aby sprawdzić, czy spełnia on warunki udziału i jest zdolny do wypełnienia warunków zamówienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający nie wykorzystuje ofert wariantowych, nie unieważnia procedur przetargowych ani nie zmienia udzielonych już zamówień w sposób stanowiący obejście zobowiązań w ramach niniejszego rozdziału.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-133\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 133</span><span class=\"lf-art-t\">Przejrzystość informacji dotyczących zamówień</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Informacje dostarczane dostawcom 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmiot zamawiający bezzwłocznie informuje dostawców uczestniczących w postępowaniu o swoich decyzjach dotyczących udzielenia zamówienia, a na wniosek dostawcy udziela takiej informacji na piśmie. Z zastrzeżeniem art. 134 ust. 2 i 3 podmiot zamawiający, na wniosek, zapewnia dostawcom, którym nie udzielono zamówienia, wyjaśnienie powodów, dla których ich oferty nie zostały wybrane, oraz informuje ich o czynnikach przemawiających na korzyść oferty wybranego dostawcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Publikacja informacji o udzielonym zamówieniu 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie później niż 72 dni po udzieleniu każdego zamówienia objętego niniejszym rozdziałem podmiot zamawiający publikuje ogłoszenie w odpowiednich papierowych lub elektronicznych mediach wymienionych w załączniku IV część 2. W przypadku gdy podmiot publikuje ogłoszenie wyłącznie w medium elektronicznym, informacje muszą pozostawać łatwo dostępne przez rozsądnie długi okres. Ogłoszenie zawiera co najmniej następujące informacje: a) opis zamawianych towarów lub usług; b) nazwę i adres podmiotu zamawiającego; c) nazwę i adres wybranego dostawcy; d) wartość zwycięskiej oferty lub najdroższą ofertę i najtańszą ofertę braną pod uwagę przy udzielaniu zamówienia; e) datę udzielenia zamówienia; oraz f) zastosowaną metodę udzielania zamówienia, a w przypadku zastosowania procedury przetargu bezpośredniego zgodnie z art. 130, opis okoliczności uzasadniających wybór tej procedury.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przechowywanie dokumentacji, sprawozdania oraz identyfikowalność elektroniczna 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każdy podmiot zamawiający, przez okres co najmniej trzech lat od dnia udzielenia zamówienia, przechowuje: a) dokumentację i sprawozdania z procedur przetargowych i udzielenia zamówienia dotyczące zamówienia objętego niniejszą Umową, w tym sprawozdania wymagane zgodnie z art. 130; oraz b) dane zapewniające odpowiednią identyfikowalność przebiegu postępowań przetargowych objętych niniejszą Umową z wykorzystaniem środków elektronicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-134\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 134</span><span class=\"lf-art-t\">Ujawnianie informacji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przekazywanie informacji Stronom 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona, na wniosek drugiej Strony, niezwłocznie udziela wszelkich informacji niezbędnych do ustalenia, czy postępowanie o udzielenie zamówienia zostało przeprowadzone w sposób uczciwy, bezstronny i zgodnie z niniejszym rozdziałem, w tym informacji na temat charakterystyk oraz zalet przemawiających na korzyść zwycięskiej oferty. W przypadku gdy ujawnienie tych informacji mogłoby naruszyć konkurencję w kolejnych przetargach, Strona otrzymująca informacje nie ujawnia ich jakimkolwiek dostawcom bez zasięgnięcia opinii i uzyskania zgody Strony, która przekazała te informacje.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nieujawnianie informacji 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od innych postanowień niniejszego rozdziału Strony, łącznie ze swoimi podmiotami zamawiającymi, nie udzielają jakiemukolwiek dostawcy informacji, które mogłyby naruszyć uczciwą konkurencję między dostawcami.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadne z postanowień niniejszego rozdziału nie może być interpretowane w sposób, który wymagałby od Strony, w tym jej podmiotów zamawiających, władz i organów odwoławczych, ujawnienia informacji poufnych, jeżeli ich ujawnienie: a) utrudniłoby egzekwowanie prawa; b) mogłoby naruszyć uczciwą konkurencję między dostawcami; c) naruszyłoby uzasadnione interesy handlowe określonych osób, w tym przysługujące im prawa własności intelektualnej; lub d) byłoby sprzeczne z interesem publicznym w innych aspektach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-135\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 135</span><span class=\"lf-art-t\">Krajowe procedury odwoławcze</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia terminową, skuteczną, przejrzystą i niedyskryminującą procedurę odwoławczą w trybie administracyjnym lub sądowym, dzięki której dostawca może, w ramach zamówienia objętego niniejszą Umową, które stanowi lub stanowiło przedmiot jego zainteresowania, wnieść odwołanie w związku z: a) naruszeniem niniejszego rozdziału; lub b) w przypadku gdy zgodnie z przepisami prawa krajowego Strony dostawca nie jest uprawniony do wniesienia bezpośredniego odwołania ze względu na naruszenie niniejszego rozdziału</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>nieprzestrzeganiem środków Strony przyjętych w celu wykonania niniejszego rozdziału.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady proceduralne dotyczące wszystkich odwołań zgodnie z ust. 1 są sporządzane na piśmie i powszechnie dostępne.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku skargi dotyczącej sytuacji naruszenia lub nieprzestrzegania przepisów, o której mowa w ust. 1, złożonej przez dostawcę w związku z zamówieniem objętym niniejszą Umową, które stanowi lub stanowiło przedmiot zainteresowania dostawcy, Strona podmiotu zamawiającego przeprowadzającego postępowanie zachęca ten podmiot oraz dostawcę do rozstrzygnięcia skargi w drodze konsultacji. Podmiot rozpatruje w sposób bezstronny i terminowy wszelkie tego rodzaju skargi w sposób niepowodujący uszczerbku dla udziału dostawcy w bieżącym lub przyszłym postępowaniu o udzielenie zamówienia lub jego prawa do występowania o środki naprawcze w ramach procedury odwoławczej w trybie administracyjnym lub sądowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każdemu dostawcy zapewnia się wystarczająco dużo czasu na przygotowanie i złożenie odwołania, w każdym wypadku nie mniej niż dziesięć dni od momentu, kiedy zapoznał się lub rozsądnie powinien był zapoznać się z podstawą odwołania.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron powołuje lub wyznacza przynajmniej jeden bezstronny organ administracyjny lub sądowy, niezależny od jej podmiotów zamawiających, który przyjmuje i rozpatruje odwołania złożone przez dostawców w kontekście zamówienia objętego niniejszą Umową.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy odwołanie zostaje wstępnie rozpatrzone przez podmiot inny niż organ, o którym mowa w ust. 5, Strona zapewnia, aby dostawca mógł złożyć odwołanie od pierwotnej decyzji do bezstronnego organu administracyjnego lub sądowego, niezależnego od podmiotu zamawiającego, którego zamówienie stanowi przedmiot odwołania.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia, aby od decyzji organu odwoławczego innego niż sąd przysługiwało prawo odwołania do sądu, lub wprowadza procedury zapewniające, aby: a) podmiot zamawiający udzielał pisemnej odpowiedzi na odwołanie i przekazywał wszystkie istotne dokumenty organowi odwoławczemu; b) uczestnicy postępowania (dalej zwani „uczestnikami”) mieli prawo do bycia wysłuchanymi, zanim organ odwoławczy podejmie decyzję w sprawie odwołania; c) uczestnicy mieli prawo do ustanowienia pełnomocnika i pomocy prawnej; d) uczestnicy mieli prawo do udziału w całym postępowaniu; e) uczestnicy mieli prawo do złożenia wniosku o jawność postępowania oraz o dopuszczenie powołania świadków; oraz f) organ odwoławczy wydawał swoje decyzje lub zalecenia z zachowaniem terminów, na piśmie, wraz z wyjaśnieniem podstawy każdej decyzji lub zalecenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron przyjmuje lub utrzymuje procedury dotyczące: a) szybkich środków tymczasowych służących zapewnieniu dostawcy możliwości udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia; oraz b) w przypadku gdy organ odwoławczy ustalił, że doszło do sytuacji naruszenia lub nieprzestrzegania przepisów, o których mowa w ust. 1 - działań naprawczych lub odszkodowania za poniesione straty lub szkody, które mogą być ograniczone do kosztów przygotowania oferty albo kosztów odwołania, bądź obu tych rodzajów kosztów.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szybkie środki tymczasowe, o których mowa w ust. 8 lit. a), mogą skutkować zawieszeniem procedury przetargowej. Procedury, o których mowa w ust. 8, mogą przewidywać, że przy podejmowaniu decyzji o tym, czy środki te powinny zostać zastosowane, można wziąć pod uwagę nadrzędne negatywne skutki dla zainteresowanych stron, w tym dla interesu publicznego. Uzasadnioną przyczynę braku podjęcia działań przedstawia się na piśmie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-136\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 136</span><span class=\"lf-art-t\">Zmiany i korekty zakresu stosowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron może zaproponować zmianę lub korektę elementów zawartych w załączniku III, które jej dotyczą.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli jedna ze Stron proponuje zmianę, Strona ta: a) powiadamia o tym drugą Stronę na piśmie; oraz b) wraz z powiadomieniem przedstawia propozycję dotyczącą odpowiednich dostosowań wyrównawczych dla drugiej Strony w celu utrzymania zakresu stosowania porównywalnego do tego, który istniał przed wprowadzeniem zmiany.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od ust. 2 lit. b) Strona nie musi zapewniać dostosowań wyrównawczych, jeżeli: a) skutki danej zmiany są nieznaczne; lub b) zmiana dotyczy podmiotu, w odniesieniu do którego Strona rzeczywiście utraciła kontrolę lub wpływ.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uznaje się, że druga Strona zaakceptowała zmianę, w tym do celów rozdziału 14 (Rozstrzyganie sporów) niniejszego tytułu, o ile nie zgłosiła sprzeciwu na piśmie w terminie 45 dni od otrzymania powiadomienia, o którym mowa w ust. 2 lit. a), zgodnie z którym: a) dostosowanie proponowane na podstawie ust. 2 lit. b) jest wystarczające, aby utrzymać porównywalny poziom wspólnie uzgodnionego zakresu stosowania; b) skutki zmiany są nieznaczne, zgodnie z ust. 3 lit. a); lub c) zmiana dotyczy podmiotu, w odniesieniu do którego Strona rzeczywiście utraciła kontrolę lub wpływ, zgodnie z ust. 3 lit. b).</p>\n<p class=\"lf-p\">Korekty 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za korektę uznaje się wprowadzenie następujących zmian w załączniku III części 1-3, pod warunkiem że nie mają one wpływu na wspólnie uzgodniony zakres stosowania przewidziany w niniejszym rozdziale: a) zmiana nazwy podmiotu; b) połączenie dwóch lub kilku podmiotów wymienionych w tej samej części załącznika III; oraz c) rozdzielenie podmiotu na dwa podmioty lub większą ich liczbę, pod warunkiem że wszystkie nowe podmioty dodaje się do tej samej części załącznika III, w której był wymieniony pierwotny podmiot.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona proponująca korektę powiadamia drugą Stronę co dwa lata po dniu rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu (1rUznaje się, że Unia Europejska dopełniła tego obowiązku, jeżeli powiadomi Republikę Kazachstanu o wszelkich korektach jednocześnie z cyklem powiadamiania w ramach Porozumienia w sprawie zamówień publicznych WTO.).</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jedna ze Stron może powiadomić drugą Stronę o sprzeciwie wobec proponowanej korekty w ciągu 45 dni od otrzymania powiadomienia, o którym mowa w ust. 6. Strona wyrażająca sprzeciw przedstawia powody, dla których jej zdaniem proponowana korekta nie jest zmianą przewidzianą w ust. 5, a także opisuje wpływ proponowanej korekty na wspólnie uzgodniony zakres stosowania przewidziany w niniejszej Umowie. W przypadku braku wyrażenia sprzeciwu na piśmie w ciągu 45 dni po otrzymaniu powiadomienia uznaje się, że Strona wyraziła zgodę na proponowaną korektę.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komitet Współpracy 8.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku braku sprzeciwu wobec proponowanej zmiany lub korekty w terminie, o którym mowa w ust. 4 i 7, Komitet Współpracy wprowadza zmiany do załącznika III w celu uwzględnienia każdej takiej zmiany lub korekty. Zmiana lub korekta staje się skuteczna następnego dnia po dniu, w którym wygasł termin, o którym mowa w ust. 4 i 7.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wyrażenia sprzeciwu wobec proponowanej zmiany lub korekty sprawę rozpatruje Komitet Współpracy. Komitet Współpracy może podjąć decyzję o zatwierdzeniu zmiany lub korekty oraz wprowadzeniu odpowiednich zmian do załącznika III.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-137\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 137</span><span class=\"lf-art-t\">Okres przejściowy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Stosowanie niniejszego rozdziału rozpoczyna się pięć lat po dniu rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu. Dla towarów wymienionych w załącznikau III część 4 oraz dla usług objętych załącznikiem III część 6, stosowanie niniejszego rozdziału rozpoczyna się osiem lat po dniu rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 9</h3>\n<p class=\"lf-p\">Surowce i energia</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-138\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 138</span><span class=\"lf-art-t\">Definicje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do celów niniejszego rozdziału: a) „surowce” oznaczają substancje używane do wytwarzania produktów przemysłowych, z wyłączeniem towarów energetycznych, przetworzonych produktów rybołówstwa lub produktów rolnych, lecz z uwzględnieniem kauczuku naturalnego, skór i skórek, drewna, pulpy drzewnej, jedwabiu, wełny, bawełny i innych włókien roślinnych; b) „towary energetyczne” oznaczają, w oparciu o Zharmonizowany System Oznaczania i Kodowania Towarów Rady Współpracy Celnej (HS) oraz Nomenklaturę Scaloną Unii Europejskich, gaz ziemny, skroplony gaz ziemny (LNG), gaz płynny (LPG) (HS 27.11), energię elektryczną (HS 27.16), ropę naftową i produkty ropopochodne (HS 27.09-27.10 i 27.13-27.15) oraz węgiel i inne paliwa stałe (HS 27.01-27.04); c) „spółka” oznacza każdy podmiot prawny, który jest organizacją handlową pod jurysdykcją lub kontrolą jednej ze Stron, taki jak na przykład korporacja, spółka powiernicza, spółka osobowa, spółka joint venture lub stowarzyszenie; d) „usługodawca” oznacza usługodawcę zgodnie z definicją zawartą w art. 40 lit. q); e) „środek” oznacza środek zgodnie z definicją zawartą w art. 40 lit. a). f) „transport” oznacza przesył i dystrybucję towarów energetycznych za pośrednictwem rurociągów do przesyłu ropy naftowej i produktów ropopochodnych, wysokociśnieniowych gazociągów gazu ziemnego, linii i sieci przesyłowych wysokiego napięcia, kolei, dróg i innych elementów infrastruktury służących do transportu towarów energetycznych; g) „nieuprawnione pobieranie” oznacza każdą czynność polegającą na niezgodnym z prawem pobieraniu towarów energetycznych z rurociągów do przesyłu ropy naftowej i produktów ropopochodnych, wysokociśnieniowych gazociągów gazu ziemnego, linii i sieci przesyłowych wysokiego napięcia, kolei, dróg i innych elementów infrastruktury służących do transportu towarów energetycznych; h) „sytuacja nadzwyczajna” oznacza sytuację, która powoduje znaczące zakłócenie lub fizyczne przerwanie dostaw gazu ziemnego, ropy naftowej lub energii elektrycznej między Unią Europejską a Republiką Kazachstanu, w tym w przypadku dostaw tranzytem przez terytorium państw trzecich lub sytuację nadzwyczajnie wysokiego zapotrzebowania na towary energetyczne w Unii Europejskiej lub Republice Kazachstanu, w której środki rynkowe nie są wystarczające i muszą zostać zastosowane dodatkowo środki nierynkowe; i) „wymóg dotyczący lokalnego pochodzenia” oznacza: (i) w odniesieniu do towarów - wymóg nałożony na przedsiębiorstwo dotyczący zakupu lub wykorzystania towarów pochodzenia krajowego lub ze źródła krajowego, przy czym przedmiotem</p>\n<p class=\"lf-p\">takiego wymogu mogą być konkretne produkty, ich wielkość lub wartość lub stosunek wielkości lub wartości do lokalnej produkcji tego przedsiębiorstwa; (ii) w odniesieniu do usług - wymóg, który ogranicza wybór usługodawcy lub świadczonej usługi na niekorzyść usług lub usługodawców drugiej Strony; j) „przedsiębiorstwo państwowe” oznacza każde przedsiębiorstwo zaangażowane w działalność handlową, w którym Strona na szczeblu centralnym lub podcentralnym posiada ponad 50% kapitału subskrybowanego lub głosów przypadających na akcje emitowane przez to przedsiębiorstwo; k) „osoba prawna” oznacza osobę prawną zgodnie z definicją zawartą w art. 40 lit. d); l) „osoba prawna Strony” oznacza osobę prawną jednej ze Stron zgodnie z definicją zawartą w art. 40 lit. e).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-139\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 139</span><span class=\"lf-art-t\">Regulacja cen</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony dążą do tego, aby ceny dostaw surowców lub towarów energetycznych dla użytkowników przemysłowych w przypadkach, gdy są one regulowane przez rząd Strony, pozwalały na pokrycie kosztów oraz zapewniały rozsądny zysk.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli cena surowców lub towarów energetycznych sprzedawanych na rynku krajowym różni się od ceny eksportowej dla tego samego towaru, Strona dokonująca wywozu udziela, na wniosek drugiej Strony, informacji na temat takiej różnicy cen, z wyłączeniem kosztów transportu i podatków wywozowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-140\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 140</span><span class=\"lf-art-t\">Monopole handlowe i wywozowe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Strony nie mogą utrzymywać ani ustanawiać monopoli handlowych ani wywozowych w odniesieniu do surowców lub towarów energetycznych, z wyjątkiem sytuacji, gdy jedna ze Stron wykonuje swoje prawo priorytetu (pierwszeństwa) do zakupu surowców, gazu suchego i złota.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-141\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 141</span><span class=\"lf-art-t\">Dostęp i prawa do poszukiwania, rozpoznawania i produkcji węglowodorów (ropy naftowej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i gazu ziemnego) 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadne z postanowień niniejszej Umowy nie ma wpływu na pełną suwerenność Stron zgodnie z prawem międzynarodowym względem węglowodorów znajdujących się na ich terytorium oraz na ich wodach śródlądowych, archipelagowych i terytorialnych, ani na suwerenne prawa do rozpoznawania i wydobycia zasobów węglowodorów znajdujących się w ich wyłącznej strefie ekonomicznej i na szelfie kontynentalnym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony zachowują prawo określania na swoim terytorium, a także na swoich wodach śródlądowych, archipelagowych i terytorialnych oraz w swojej wyłącznej strefie ekonomicznej i na swoim szelfie kontynentalnym, obszarów udostępnianych do poszukiwania, rozpoznawania i wydobycia węglowodorów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W każdym przypadku podjęcia przez jedną ze Stron suwerennej decyzji, o której mowa w ust. 2, każda ze Stron zapewnia, aby przedsiębiorstwa drugiej Strony nie były dyskryminowane w zakresie dostępu i korzystania z praw do poszukiwania, rozpoznawania i produkcji węglowodorów, pod warunkiem że dane przedsiębiorstwo zostało ustanowione jako osoba prawna na terytorium Strony przyjmującej i udzielającej dostępu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron może wymagać od przedsiębiorstwa, któremu zezwolono na poszukiwanie, rozpoznawanie i produkcję węglowodorów, zapłaty finansowej lub zapłaty w postaci węglowodorów.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony podejmują niezbędne środki w celu zapewnienia, aby koncesje lub inne zezwolenia uprawniające przedsiębiorstwa do wykonywania praw do poszukiwania, rozpoznawania oraz produkcji węglowodorów, wydawane były w ramach opublikowanej procedury lub zaproszenia obejmującego publikację ogłoszenia wzywającego potencjalnie zainteresowane podmioty Stron do składania wniosków. W ogłoszeniu określa się rodzaj koncesji lub innego zezwolenia, odnośny obszar geograficzny i proponowaną datę lub termin przyznania koncesji lub innej formy zezwolenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ust. 3-5 pozostają bez uszczerbku dla prawa przedsiębiorstwa państwowego do uzyskania dostępu i prawa do poszukiwania, rozpoznawania i produkcji węglowodorów w drodze bezpośrednich negocjacji z jego Stroną. W przypadku gdy takie przedsiębiorstwo państwowe postanawia przenieść, w całości lub części, swoje prawo do poszukiwania, rozpoznawania i produkcji węglowodorów, zastosowanie mają wymogi przewidziane w ust. 3 i 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 53 ma zastosowanie do warunków i procedur wydawania zezwoleń.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-142\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 142</span><span class=\"lf-art-t\">Warunki dla inwestycji w sektorze surowców i towarów energetycznych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W celu wspierania inwestycji w sektorze poszukiwania, rozpoznawania, wydobycia i eksploatacji surowców i towarów energetycznych, żadna ze Stron nie może: a) utrzymywać ani przyjmować środków zawierających wymogi dotyczące lokalnego pochodzenia, które miałyby wpływ na produkty, usługodawców, inwestorów lub inwestycje drugiej Strony, o ile nie przewidziano inaczej w Protokole w sprawie przystąpienia Republiki Kazachstanu do WTO lub w wykazie szczegółowych zobowiązań Unii Europejskiej i jej państw członkowskich w ramach GATS; b) utrzymywać ani przyjmować środków zobowiązujących przedsiębiorstwa z drugiej Strony do przekazania lub udostępnienia praw własności intelektualnej w celu sprzedaży produktów lub usług lub w celu inwestowania na terytorium tej Strony. Strony nie zostają pozbawione prawa do negocjowania umów z inwestorami zainteresowanymi uzyskaniem praw do poszukiwania, rozpoznawania, wydobycia i eksploatacji surowców i towarów energetycznych, przewidujących takie przekazanie praw na zasadzie dobrowolności, pod warunkiem że przekazanie to odbywa się na warunkach rynkowych i po cenie rynkowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-143\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 143</span><span class=\"lf-art-t\">Tranzyt</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony podejmują wszelkie niezbędne środki w celu ułatwienia tranzytu towarów energetycznych, zgodnie z zasadą swobody tranzytu oraz zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 Traktatu karty energetycznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zakazuje nieuprawnionego pobierania towarów energetycznych będących w tranzycie lub transportowanych przez jej terytorium przez jakiekolwiek podmioty podlegające jej kontroli lub jurysdykcji oraz podejmuje wszelkie niezbędne środki w celu zajęcia się takim nieuprawnionym pobieraniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-144\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 144</span><span class=\"lf-art-t\">Przerwy w tranzycie lub transporcie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron podejmuje wszelkie możliwe środki mające na celu zapewnienie, aby operatorzy głównych sieci energetycznych, rurociągów gazociągów i sieci transportowych: a) minimalizowali ryzyko nieprzewidzianych przerw w tranzycie lub transporcie bądź ograniczenia lub wstrzymania tranzytu lub transportu; b) niezwłocznie przywracali normalne działanie takiego tranzytu lub transportu w przypadku jego nieprzewidzianego przerwania, ograniczenia lub wstrzymania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku sporu dotyczącego jakiejkolwiek kwestii angażującej Strony lub jeden lub większą liczbę podmiotów podlegających kontroli lub jurysdykcji jednej ze Stron, Strona, na terytorium której odbywa się tranzyt lub transport towarów energetycznych lub na terytorium której odbywa się odbiór lub przechowywanie w ramach drogi transportowej /tranzytowej towarów energetycznych, nie może - przed zakończeniem procedury rozstrzygania sporu w ramach odpowiedniej umowy lub w ramach procedury rozstrzygania sporów określonej w rozdziale 14 (Rozstrzyganie sporów) niniejszego tytułu w odniesieniu do sytuacji nadzwyczajnych zdefiniowanych w art. 138 lit. h) - przerywać ani ograniczać istniejącego transportu, tranzytu, odbioru lub przechowywania w ramach drogi transportowej /tranzytowej towarów energetycznych, ani zezwalać na takie przerwanie lub ograniczenie jakiemukolwiek podmiotowi podlegającemu jej kontroli lub jurysdykcji, z wyjątkiem przypadków, w których jest to wyraźnie przewidziane w umowie lub innym porozumieniu regulującym taki tranzyt, transport, odbiór lub przechowywanie w ramach drogi transportowej/ tranzytowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona nie odpowiada za przerwanie lub ograniczenie na mocy niniejszego artykułu w sytuacjach siły wyższej lub w przypadku, gdy Strona ta nie jest w stanie zapewnić dostaw towarów energetycznych lub zapewnić ich tranzytu w wyniku działań przypisywanych państwu trzeciemu lub podmiotowi podlegającemu kontroli lub jurysdykcji państwa trzeciego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-145\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 145</span><span class=\"lf-art-t\">Dostęp do linii i sieci przesyłowych wysokiego napięcia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia przedsiębiorstwom drugiej Strony ustanowionym jako osoby prawne na terytorium Strony przyznającej dostęp, niedyskryminacyjny dostęp do linii i sieci przesyłowych wysokiego napięcia, które są częściowo lub całkowicie własnością Strony udzielającej dostępu oraz podlegają jej regulacji, w ramach dostępnych zdolności przesyłowych tych sieci i linii. Dostęp przydziela się w sprawiedliwy i zrównoważony sposób.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stosując środki odnoszące się do takich sieci i linii przesyłowych, Strona zapewnia przestrzeganie następujących zasad: a) wszystkie środki prawne i regulacyjne w zakresie stawek za dostęp i stawek przesyłowych są w pełni przejrzyste; b) środki nie dyskryminują z uwagi na pochodzenie produkcji energii elektrycznej na terytorium danego państwa lub z uwagi na sposób wykorzystania energii elektrycznej; oraz c) stosowane są niedyskryminacyjne stawki przesyłowe dla przedsiębiorstw z Unii Europejskiej i Republiki Kazachstanu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-146\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 146</span><span class=\"lf-art-t\">Organy regulacyjne na rynku energii elektrycznej i gazu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron wyznacza i upoważnia organy regulacyjne do regulowania rynków energii elektrycznej i gazu na swoim terytorium. Te organy regulacyjne muszą być prawnie odrębne i funkcjonalnie niezależne od wszelkich innych organów publicznych oraz uczestników rynku.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzje organów regulacyjnych i stosowane przez nie procedury muszą być bezstronne w stosunku do wszystkich uczestników rynku.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uczestnik rynku, którego dotyczy jakakolwiek decyzja organu regulacyjnego, ma prawo odwołać się od niej do organu odwoławczego. Jeżeli organ odwoławczy nie jest niezależny od uczestniczących stron lub nie ma charakteru sądowego, decyzje organu odwoławczego podlegają przeglądowi przez bezstronny i niezależny organ sądowy. Decyzje organu odwoławczego oraz organu sądowego zawierają uzasadnienie, które musi być sporządzone na piśmie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony zapewniają, aby ostateczna decyzja organu odwoławczego lub organu sądowego -w zależności od tego, który z nich podejmuje decyzję jako ostatni - była skutecznie egzekwowana.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-147\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 147</span><span class=\"lf-art-t\">Sektor energii odnawialnej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy artykuł ma zastosowanie do środków, które mogą wpłynąć na handel i inwestycje miedzy Stronami odnoszące się do produkcji energii z odnawialnych źródeł niekopalnych, między innymi z wiatru, energii słonecznej i wodnej, jednak nie ma zastosowania do produktów, z których wytwarzana jest taka energia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron: a) powstrzymuje się od utrzymywania lub przyjmowania środków wymagających utworzenia spółki z przedsiębiorstwami lokalnymi, chyba że takie utworzenie spółki jest konieczne ze względów technicznych, a Strona utrzymująca lub przyjmująca takie środki może, na wniosek drugiej Strony, wskazać takie względy techniczne; b) zapewnia, aby wszelkie przepisy dotyczące procedur upoważniających, certyfikujących i licencyjnych, w przypadkach gdy mają one zastosowanie, zwłaszcza w odniesieniu do wyposażenia, zakładów i powiązanej infrastruktury sieci przesyłowych, były obiektywne, przejrzyste i niearbitralne oraz nie dyskryminowały podmiotów drugiej Strony; c) zapewnia, aby opłaty administracyjne w sektorze energii odnawialnej, takie jak opłaty uiszczane przez konsumentów, planistów, architektów, konstruktorów, instalatorów i dostawców sprzętu, były przejrzyste, a ich wysokość była ograniczona do przybliżonych kosztów świadczonych usług; d) zapewnia, aby przywóz i wykorzystanie towarów pochodzących z drugiej Strony, lub dostarczanie towarów przez dostawców pochodzących z drugiej Strony, podlegały postanowieniom rozdziału 1 (Handel towarami) niniejszego tytułu; e) zapewnia, aby świadczenie usług przez dostawców pochodzących z drugiej Strony podlegało art. 53; f) zapewnia, aby warunki i procedury połączenia z sieciami przesyłowymi energii elektrycznej i dostępu do nich były przejrzyste i nie dyskryminowały dostawców pochodzących z drugiej Strony, ani dostawców energii ze źródeł odnawialnych. Strony zapewniają podejmowanie odpowiednich środków dotyczących sieci i rynków, które służą zminimalizowaniu ograniczeń występujących w odniesieniu do energii elektrycznej wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii; g) powstrzymuje się od nakładania lub utrzymywania wymogu w odniesieniu do: (i) przedsiębiorstwa drugiej Strony, dotyczącego zakupu lub wykorzystania towarów pochodzenia krajowego lub ze źródła krajowego Strony nakładającej wymóg, przy czym przedmiotem takiego wymogu mogą być konkretne produkty, ich wielkość lub wartość lub stosunek wielkości lub wartości do jego lokalnej produkcji; lub (ii) ograniczenia przez przedsiębiorstwo zakupu lub użycia produktów przywożonych do wielkości związanej z ilością lub wartością lokalnych produktów, które są przez nie wywożone.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy istnieją międzynarodowe lub regionalne normy w odniesieniu do sprzętu i systemów służących produkcji energii z niekopalnych źródeł odnawialnych, Strony stosują te normy, lub ich odpowiednie części, jako podstawę swoich przepisów technicznych, z wyjątkiem sytuacji, w których takie międzynarodowe normy lub ich odpowiednie części byłyby nieskuteczne lub niewłaściwe do osiągnięcia uzasadnionych celów Za odpowiednie międzynarodowe organy normalizacyjne na potrzeby stosowania niniejszego ustępu uznaje się Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) oraz Międzynarodową Komisję Elektrotechniczną (IEC).</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W stosownych przypadkach Strony określają przepisy techniczne oparte na wymaganiach produktu pod względem wydajności, w tym efektywności środowiskowej, a nie na projekcie lub opisie produktu.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadne z postanowień niniejszego rozdziału nie może być interpretowane jako zapobiegające przyjmowaniu lub stosowaniu przez którąś ze Stron środków niezbędnych dla bezpiecznego funkcjonowania odnośnych sieci energetycznych lub dla bezpieczeństwa dostaw energii, z zastrzeżeniem wymogu, zgodnie z którym takie środki nie mogą być stosowane w sposób, który stanowiłby środek arbitralnej lub nieuzasadnionej dyskryminacji między produktami, usługodawcami lub inwestorami Stron, w przypadku gdy obowiązują takie same warunki, lub ukrytych ograniczeń w zakresie wymiany handlowej i inwestycji między Stronami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-148\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 148</span><span class=\"lf-art-t\">Współpraca dotycząca surowców i towarów energetycznych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Bez uszczerbku dla art. 204-208 Strony zgodnie postanawiają zacieśnić współpracę i propagowanie wzajemnego zrozumienia między Stronami w obszarze handlu surowcami i towarami energetycznymi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają, że poszanowanie zasad przejrzystości i niedyskryminacji, jak również zapewnienie, aby przepisy były stosowane w sposób niezakłócający handlu, jest najlepszym sposobem na stworzenie środowiska sprzyjającego realizacji bezpośrednich inwestycji zagranicznych w obszarze produkcji towarów energetycznych i handlu nimi. Ogólnie rzecz biorąc, takie środowisko sprzyja efektywnemu przydzielaniu surowców i towarów energetycznych oraz ich skutecznemu wykorzystywaniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Współpraca i promowanie wzajemnego zrozumienia obejmuje kwestie dotyczące dwustronnej wymiany handlowej, a także kwestie będące przedmiotem wspólnego zainteresowania, mające swoje źródło w handlu międzynarodowym. Takie kwestie obejmują zakłócenia handlu mające wpływ na rynki światowe, zagadnienia dotyczące środowiska i rozwoju konkretnie powiązane z handlem surowcami i towarami energetycznymi, a także społeczną odpowiedzialność przedsiębiorstw zgodnie z uznanymi normami międzynarodowymi, takimi jak Wytyczne OECD dla przedsiębiorstw wielonarodowych oraz Wytyczne OECD dotyczące należytej staranności dla odpowiedzialnych łańcuchów dostaw minerałów z obszarów dotkniętych konfliktami i obszarów wysokiego ryzyka. Współpraca i promowanie wzajemnego zrozumienia obejmuje wymianę danych oraz informacji dotyczących ram regulacyjnych w sektorze surowców i w sektorze energetycznym. Powyższego nie można interpretować jako zobowiązania Stron do dostarczania jakichkolwiek informacji, których ujawnienie Strony mogą uznawać za sprzeczne ze swoimi odpowiednimi interesami w zakresie bezpieczeństwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron może wystąpić o zorganizowanie doraźnego posiedzenia poświęconego surowcom lub towarom energetycznym lub sesji poświęconej surowcom lub towarom energetycznym podczas posiedzeń Komitetu Współpracy. W stosownych przypadkach współpraca dwustronna mogłaby zostać rozszerzona na odpowiednie wielostronne fora, w których uczestniczą obie Strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-149\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 149</span><span class=\"lf-art-t\">Mechanizm wczesnego ostrzegania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony ustanawiają mechanizm wczesnego ostrzegania w celu przyjęcia praktycznych środków ukierunkowanych na zapobieganie sytuacjom nadzwyczajnym lub niebezpieczeństwom wystąpienia sytuacji nadzwyczajnych oraz na szybkie reagowanie w takich sytuacjach.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony wspólnie podejmują działania na rzecz: a) wczesnej oceny potencjalnych zagrożeń i problemów związanych z dostawą gazu ziemnego, ropy naftowej lub energii elektrycznej oraz popytem na gaz ziemny, ropę naftową lub energię elektryczną; oraz b) zapobiegania sytuacjom nadzwyczajnym lub niebezpieczeństwom wystąpienia sytuacji nadzwyczajnych oraz szybkiego reagowania w takich sytuacjach.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli jedna ze Stron dowiaduje się o istnieniu sytuacji nadzwyczajnej lub sytuacji, która w jej opinii mogłaby prowadzić do zaistnienia sytuacji nadzwyczajnej, Strona ta powiadamia o tym w możliwie najkrótszym czasie drugą Stronę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na potrzeby niniejszego artykułu Strony uzgadniają, że organami odpowiedzialnymi są członek Komisji Europejskiej odpowiedzialny za energię oraz minister Republiki Kazachstanu odpowiedzialny za kwestie energii.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po dokonaniu powiadomienia Strony przekazują sobie wzajemnie ocenę sytuacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron może wystąpić o konsultacje w ciągu trzech dni kalendarzowych od momentu powiadomienia w celu: a) sporządzenia wspólnej oceny sytuacji; b) opracowania zaleceń w celu wyeliminowania sytuacji nadzwyczajnej oraz zminimalizowania jej wpływu; c) powołania specjalnej grupy monitorującej, między innymi w celu nadzorowania przepływu energii w istotnych punktach infrastruktury, której dotyczy sytuacja.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">W stosownych przypadkach Strony współpracują z państwami trzecimi w celu wyeliminowania zagrożenia sytuacją nadzwyczajną lub przezwyciężenia takiej sytuacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli sytuacja nadzwyczajna się utrzymuje, każda ze Stron może wszcząć procedurę rozstrzygania sporów w sytuacji nadzwyczajnej, zgodnie ze specjalnym mechanizmem przewidzianym w rozdziale 14 (Rozstrzyganie sporów) niniejszego tytułu.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od momentu otrzymania powiadomienia Strony powstrzymują się od wszelkich działań, które mogłyby pogłębić lub utrwalić sytuację nadzwyczajną, stosownie do danej sytuacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona nie może opierać się na żadnym z wymienionych poniżej elementów ani przedstawiać je jako dowody w procedurze rozstrzygania sporów w ramach niniejszej Umowy: a) stanowiska zajęte przez drugą Stronę lub przedstawione przez nią propozycje w czasie procedury określonej w niniejszym artykule; lub b) każde wykazanie przez drugą Stronę jej gotowość do akceptacji rozwiązania w stosunku do sytuacji nadzwyczajnej, o której mowa w niniejszym artykule.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komitet Współpracy może w razie potrzeby opracować szczegółowe przepisy wykonawcze na potrzeby stosowania niniejszego artykułu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-150\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 150</span><span class=\"lf-art-t\">Wyjątki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy rozdział pozostaje bez uszczerbku dla jakichkolwiek wyjątków, zastrzeżeń lub ograniczeń przewidzianych w niniejszej Umowie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niniejszy rozdział nie ma zastosowania do projektów z dziedziny badań i rozwoju ani do projektów demonstracyjnych o charakterze niehandlowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadne z postanowień niniejszego rozdziału nie może być interpretowane jako zapobiegające przyjmowaniu lub egzekwowaniu przez którąkolwiek ze Stron środków niezbędnych dla bezpiecznego funkcjonowania infrastruktury energetycznej, w tym transportu energii oraz odnośych zakładów produkcyjnych, w interesie bezpieczeństwa narodowego lub bezpieczeństwa publicznego, w tym zapobieganiu sytuacjom nadzwyczajnym oraz reagowaniu w takich sytuacjach, z zastrzeżeniem wymogu, zgodnie z którym takie środki nie mogą być stosowane w sposób, który stanowiłby środek arbitralnej lub nieuzasadnionej dyskryminacji między produktami Stron, ich dostawcami usług lub inwestorami, w przypadku gdy obowiązują podobne warunki, lub ukrytych ograniczeń w zakresie wymiany handlowej i inwestycji między Stronami.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 10</h3>\n<p class=\"lf-p\">Handel i zrównoważony rozwój</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-151\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 151</span><span class=\"lf-art-t\">Kontekst i cele</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony odwołują się do Agendy 21 Konferencji Narodów Zjednoczonych „Środowisko i Rozwój” z 1992 r., Deklaracji Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) dotyczącej podstawowych zasad i praw w pracy z 1998 r., Planu działań w sprawie zrównoważonego rozwoju przyjętego w Johannesburgu w 2002 r., deklaracji ministerialnej Rady Ekonomiczno-Społecznej ONZ w sprawie pełnego i produktywnego poziomu zatrudnienia i godnej pracy dla wszystkich z 2006 r., deklaracji MOP dotyczącej sprawiedliwości społecznej na rzecz uczciwej globalizacji z 2008 r. oraz dokumentu końcowego konferencji Narodów Zjednoczonych na temat zrównoważonego rozwoju, włączonego do rezolucji 66/288 przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 27 lipca 2012 r., zatytułowanego „Przyszłość, jakiej pragniemy”.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony ponownie potwierdzają swoje zaangażowanie na rzecz wspierania rozwoju międzynarodowej wymiany handlowej w taki sposób, aby rozwój ten przyczyniał się do osiągnięcia celu, jakim jest zrównoważony rozwój, z korzyścią dla obecnych i przyszłych pokoleń. Strony dążą do zapewnienia, aby cel ten był uwzględniony i odzwierciedlany na każdym poziomie ich stosunków handlowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-152\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 152</span><span class=\"lf-art-t\">Wielostronne normy i umowy dotyczące pracy oraz środowiska</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają znaczenie międzynarodowego zarządzania środowiskiem i porozumień w zakresie środowiska jako odpowiedzi wspólnoty międzynarodowej na światowe lub regionalne problemy związane ze środowiskiem.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają, że pełne i produktywne zatrudnienie oraz godna praca dla wszystkich stanowią kluczowe elementy zrównoważonego rozwoju wszystkich krajów oraz priorytetowy cel międzynarodowej współpracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W tym kontekście Strony potwierdzają swoje zobowiązanie do skutecznego wprowadzenia do swoich przepisów oraz do stosowanych przez siebie praktyk wielostronnych umów dotyczących środowiska, których są stronami, a także konwencji MOP, które zostały ratyfikowane, odpowiednio, przez państwa członkowskie Unii Europejskiej oraz Republikę Kazachstanu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-153\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 153</span><span class=\"lf-art-t\">Prawo do regulacji oraz poziomy ochrony</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają prawo każdej ze Stron do określenia własnego poziomu krajowej ochrony środowiska i ochrony pracy, oraz do odpowiedniego przyjęcia lub zmiany swoich odnośnych przepisów i polityki, zgodnie z uznanymi na poziomie międzynarodowym normami i umowami, o których mowa w art. 152. Strony dążą do osiągnięcia wysokiego poziomu ochrony środowiska i ochrony pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają za niewłaściwe stymulowanie handlu lub inwestycji poprzez osłabienie lub zmniejszenie poziomu ochrony przewidzianego w krajowym prawie dotyczącym środowiska lub pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadna ze Stron nie może odstąpić ani - poprzez ciągłe lub powtarzające się działanie lub zaniechanie - nie może uchylać się od skutecznego egzekwowania swoich przepisów w zakresie środowiska i pracy, w celu stworzenia zachęty do handlu lub inwestycji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-154\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 154</span><span class=\"lf-art-t\">Handel i inwestycje wspierające zrównoważony rozwój</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony potwierdzają swoje zaangażowanie na rzecz większego przyczyniania się handlu do osiągnięcia celów, jakimi jest zrównoważony rozwój w wymiarze gospodarczym, społecznym i środowiskowym. W związku z tym zgodnie postanawiają promować: a) handel i inwestycje w przyjazne dla środowiska towary i usługi oraz w produkty i technologie sprzyjające klimatowi; b) wykorzystywanie systemów zapewniających zgodność ze zrównoważonym rozwojem, takich jak sprawiedliwy i etyczny handel lub oznakowania ekologiczne; oraz c) praktyki z zakresu społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony wymieniają informacje i wiedzę dotyczące swojego działania na rzecz promowania spójności i wzajemnego wspierania się celów handlowych, społecznych i dotyczących środowiska. Ponadto Strony wzmacniają swoją współpracę i dialog dotyczące kwestii zrównoważonego rozwoju, które mogą pojawić się w kontekście ich stosunków handlowych, w tym dotyczące odnośnych aspektów określonych w tytule IV (Współpraca w dziedzinie rozwoju gospodarczego i zrównoważonego rozwoju).</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Współpraca i dialog, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, przebiegają z udziałem odpowiednich zainteresowanych stron, zwłaszcza partnerów społecznych, a także innych organizacji społeczeństwa obywatelskiego, poprzez współpracę społeczeństwa obywatelskiego ustanowioną na podstawie art. 251.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komitet Współpracy może przyjmować przepisy na potrzeby takiej współpracy i takiego dialogu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-155\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 155</span><span class=\"lf-art-t\">Rozstrzyganie sporów</span></h4>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 14 sekcja 3 podsekcja 2 (Rozstrzyganie sporów) niniejszego tytułu nie ma</h3>\n<p class=\"lf-p\">zastosowania do sporów objętych zakresem niniejszego rozdziału. W odniesieniu do każdego takiego sporu, po tym jak organ arbitrażowy przedstawi swoje sprawozdanie końcowe zgodnie z art. 180 i 182, Strony, uwzględniając wspomniane sprawozdanie, poddają dyskusji odpowiednie środki, jakie mają zostać wdrożone. Komitet Współpracy monitoruje wdrażanie takich środków i śledzi tę sprawę, w tym za pośrednictwem mechanizmu, o którym mowa w art. 154 ust. 3.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 11</h3>\n<p class=\"lf-p\">Konkurencja</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-156\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 156</span><span class=\"lf-art-t\">Zasady</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają znaczenie wolnej i niezakłóconej konkurencji w swoich stosunkach handlowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają, że antykonkurencyjne praktyki gospodarcze i interwencje państwowe, w tym dotacje, mogą zakłócać właściwe funkcjonowanie rynków i osłabiać korzyści płynące z liberalizacji handlu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-157\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 157</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisy dotyczące przeciwdziałania praktykom monopolistycznym i łączenia przedsiębiorstw</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oraz ich wdrażanie 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron utrzymuje na swoim terytorium kompleksowe przepisy w dziedzinie konkurencji, które zapewniają skuteczne rozwiązania dla zwalczania porozumień antykonkurencyjnych, uzgodnionych praktyk oraz antykonkurencyjnych jednostronnych praktyk przedsiębiorstw o dominującej pozycji rynkowej oraz które zapewniają skuteczną kontrolę koncentracji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron utrzymuje niezależne z operacyjnego punktu widzenia organy odpowiedzialne za skuteczne egzekwowanie przepisów w dziedzinie konkurencji, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, oraz odpowiednio w tym celu wyposażone.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony uznają znaczenie stosowania swoich odpowiednich przepisów w dziedzinie konkurencji w przejrzysty i niedyskryminacyjny sposób, przy poszanowaniu zasady sprawiedliwości proceduralnej i prawa zainteresowanych przedsiębiorstw do obrony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-158\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 158</span><span class=\"lf-art-t\">Monopol państwowy, przedsiębiorstwa państwowe i przedsiębiorstwa korzystające z praw</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">specjalnych lub wyłącznych 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żadne z postanowień niniejszego rozdziału nie uniemożliwia Stronom ustanawiania lub utrzymywania monopolów państwowych, przedsiębiorstw państwowych ani powierzania przedsiębiorstwom specjalnych lub wyłącznych praw lub przywilejów, zgodnie ze swoimi przepisami.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W odniesieniu do monopoli państwowych, przedsiębiorstw państwowych i przedsiębiorstw mających specjalne lub wyłączne prawa lub przywileje, które są zaangażowane w działalność gospodarczą, każda ze Stron zapewnia, aby przedsiębiorstwa takie podlegały przepisom w dziedzinie konkurencji, o których mowa w art. 157. Do celów niniejszego rozdziału, działalność gospodarcza polega na oferowaniu towarów i usług na rynku. Nie obejmuje ona działań prowadzonych w ramach wykonywania władzy publicznej, a mianowicie działań, które nie są wykonywane na zasadach handlowych ani w ramach konkurencji z jednym podmiotem gospodarczym lub większą ich liczbą.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stosowanie przepisów w dziedzinie konkurencji, o których mowa w art. 157, nie powinno zakłócać wykonywania, de iure lub de facto, szczególnych zadań leżących w interesie publicznym i powierzonych odpowiednim przedsiębiorstwom.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wyjątki powinny być ograniczone i przejrzyste. Nie powinno mieć to wpływu na wymianę handlową i inwestycje w zakresie, w jakim podważałoby to cel niniejszej Umowy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-159\"><span class=\"lf-art-num\">Artykuł 159</span><span class=\"lf-art-t\">Dotacje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na potrzeby niniejszego artykułu „dotacje” oznaczają środki, które spełniają warunki określone w art. 1 Porozumienia w sprawie subsydiów i środków wyrównawczych, niezależnie od tego, czy zostały przyznane danemu przedsiębiorstwu na produkcję towarów czy świadczenie usług, i które są specyficzne w rozumieniu art. 2 tego porozumienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze Stron zapewnia przejrzystość w dziedzinie dotacji. W tym celu każda ze Stron co dwa lata, począwszy od dnia rozpoczęcia stosowania niniejszego tytułu, przedkłada drugiej Stronie sprawozdanie dotyczące podstawy prawnej, w tym celu politycznego lub celu dotacji, czasu trwania oraz wszelkich innych ram czasowych, jej formy oraz, w miarę możliwości, wysokości lub puli środków oraz odbiorców dotacji przyznanej przez rząd lub organ publiczny. Takie sprawozdanie uważa się za przedłożone, jeżeli odpowiednie informacje zostały udostępnione na publicznie dostępnej stronie internetowej lub za pośrednictwem mechanizmu powiadamiania WTO.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli Strona uzna, że przyznawana przez drugą Stronę dotacja w negatywny sposób wpływa na interesy tej pierwszej Strony, może ona zwrócić się z wnioskiem o konsultacje w</p></div>", "next": 239992}