📄 Tekst ustawy
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 27 lutego 2008 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo farmaceutyczne
Spis treści
Treść obwieszczenia
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 6 września 2001 r. o prawie farmaceutycznym
Rozdział 1 - Przepisy ogólne
Rozdział 2 - Dopuszczanie do obrotu produktów leczniczych
Rozdział 2a - Badania kliniczne produktów leczniczych
Rozdział 2b - Przepisy ogólne w sprawie działalności objętych zezwoleniami
Rozdział 3 - Wytwarzanie i import produktów leczniczych
Rozdział 4 - Reklama produktów leczniczych
Rozdział 5 - Obrót produktami leczniczymi
Rozdział 6 - Hurtownie farmaceutyczne
Rozdział 7 - Apteki
Rozdział 8 - Państwowa inspekcja farmaceutyczna
Rozdział 9 - Przepisy karne i przepis końcowy
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych
(Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 449) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 126, poz. 1381), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta
miasta
(Dz. U. Nr 113, poz. 984),
2)
ustawą z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o izbach aptekarskich oraz ustawy
- Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 141, poz. 1181),
3)
ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 152, poz. 1265),
4)
ustawą z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu
Zdrowia
(Dz. U. Nr 45, poz. 391),
5)
ustawą z dnia 17 października 2003 r. o zmianie ustawy o substancjach i preparatach
chemicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 189, poz. 1852)
- ujętych w obwieszczeniu Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 marca 2004 r. w
sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 53, poz. 533),
6)
ustawą z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób
zakaźnych zwierząt
(Dz. U. Nr 69, poz. 625),
7)
ustawą z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o środkach żywienia zwierząt oraz
o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 91, poz. 877),
8)
ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne, ustawy
o zawodzie lekarza oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo farmaceutyczne,
ustawę o wyrobach medycznych oraz ustawę o Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
(Dz. U. Nr 92, poz. 882),
9)
ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach medycznych
(Dz. U. Nr 93, poz. 896),
10)
ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności
gospodarczej
(Dz. U. Nr 173, poz. 1808 oraz z 2006 r. Nr 225, poz. 1636),
11)
ustawą z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych
(Dz. U. Nr 210, poz. 2135),
12)
ustawą z dnia 25 listopada 2004 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o
zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. Nr 273, poz. 2703),
13)
ustawą z dnia 21 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 94, poz. 787),
14)
ustawą z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników
centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów
zarządów państwowych funduszy celowych
(Dz. U. Nr 163, poz. 1362),
15)
ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
(Dz. U. Nr 179, poz. 1485),
16)
ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. Nr 184, poz. 1539),
17)
ustawą z dnia 24 sierpnia 2006 r. o państwowym zasobie kadrowym i wysokich stanowiskach
państwowych
(Dz. U. Nr 170, poz. 1217),
18)
ustawą z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia
(Dz. U. Nr 171, poz. 1225),
19)
ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 217, poz. 1588),
20)
ustawą z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
(Dz. U. Nr 50, poz. 331),
21)
ustawą z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz o zmianie
niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 75, poz. 492),
22)
ustawą z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 166, poz. 1172)
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 27 lutego 2008 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 102 ustawy z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza
i prezydenta miasta
(Dz. U. Nr 113, poz. 984), który stanowi:
„
Art. 102.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z tym że przepisy art.
28-81, art. 82 pkt 1 i 6 oraz art. 83-99 wchodzą w życie w dniu wyborów do organów
stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzonych w związku z zakończeniem
kadencji tych organów wybranych w dniu 11 października 1998 r.
”
;
2)
art. 8 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o izbach aptekarskich oraz
ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 141, poz. 1181), który stanowi:
„
Art. 8.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 2 października 2002 r.
”
;
3)
art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 152, poz. 1265), który stanowi:
„
Art. 2.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2002 r.
”
;
4)
art. 224 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym
Funduszu Zdrowia
(Dz. U. Nr 45, poz. 391), który stanowi:
„
Art. 224.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 200, 201 i 211, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia;
2)
art. 136 ust. 3, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.
”
;
5)
art. 6 ustawy z dnia 17 października 2003 r. o zmianie ustawy o substancjach i preparatach
chemicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 189, poz. 1852), który stanowi:
„
Art. 6.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
6)
art. 92, 93 ust. 3 i art. 95 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt
oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt
(Dz. U. Nr 69, poz. 625), które stanowią:
„
Art. 92.
1.
Świadectwa rejestracji wydane przed dniem 1 października 2002 r. dla środków farmaceutycznych
stosowanych wyłącznie dla zwierząt, które stały się pozwoleniami w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, zawierających substancję czynną lub substancje czynne, które nie posiadają ustalonych
przynajmniej tymczasowych Najwyższych Dopuszczalnych Stężeń Pozostałości produktów
leczniczych weterynaryjnych lub gdy zostało uznane, że określenie takich stężeń nie
jest wymagane, z wyłączeniem immunologicznych produktów leczniczych weterynaryjnych
stosowanych wyłącznie u zwierząt, z których lub od których pozyskuje się środki spożywcze
pochodzenia zwierzęcego, zachowują ważność do dnia 20 kwietnia 2004 r.
2.
Podmiot odpowiedzialny, do dnia 30 kwietnia 2004 r., wycofuje na własny koszt z obrotu
i stosowania produkty lecznicze weterynaryjne zawierające substancję czynną lub substancje
czynne, o których mowa w ust. 1.
”
„
Art. 93.
3.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 69 ust. 5 ustawy, o której
mowa w art. 87, zachowują moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych.
”
„
Art. 95.
Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w
Unii Europejskiej, z wyjątkiem art. 92, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
7)
art. 5 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o środkach żywienia zwierząt
oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 91, poz. 877), który stanowi:
„
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w
Unii Europejskiej.
”
;
8)
art. 5-12 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne,
ustawy o zawodzie lekarza oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo farmaceutyczne,
ustawę o wyrobach medycznych oraz ustawę o Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
(Dz. U. Nr 92, poz. 882), które stanowią:
„
Art. 5.
Z dniem 1 maja 2004 r. podmiot odpowiedzialny, który wystąpił z wnioskiem o dopuszczenie
do obrotu produktu leczniczego, na podstawie dotychczasowych przepisów, może wystąpić
do ministra właściwego do spraw zdrowia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu, z wnioskiem
o wydanie pozwolenia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego w trybie, o którym
mowa w art. 19 ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 6.
Świadectwa rejestracji i świadectwa dopuszczenia do obrotu wydane przed dniem 1 października
2002 r., które stały się pozwoleniami w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo farmaceutyczne, dotyczące środków farmaceutycznych, które nie są produktami leczniczymi w rozumieniu
ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, wygasają z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 7.
Produkty lecznicze, posiadające pozwolenie na dopuszczenie do obrotu wydane przez
Radę Unii Europejskiej lub Komisję Europejską oraz pozwolenie na dopuszczenie do obrotu
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wydane przed dniem uzyskania członkostwa przez
Rzeczpospolitą Polską w Unii Europejskiej, mogą być przedmiotem obrotu na warunkach
określonych w pozwoleniu na dopuszczenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez okres 12 miesięcy od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa
w Unii Europejskiej.
Art. 8.
1.
Do dnia 31 grudnia 2004 r. podmioty, które na podstawie dotychczasowych przepisów
prowadziły import produktów leczniczych, są obowiązane do uzyskania zezwolenia, o
którym mowa w art. 38 ust. 1a, ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą.
2.
Do dnia 31 grudnia 2004 r. produkty lecznicze sprowadzane przez podmioty, o których
mowa w ust. 1, podlegają kontroli seryjnej wstępnej, o której mowa w art. 65 ust.
4 pkt 3 ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 9.
Przepis art. 65 ust. 4 pkt 3 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, stosuje się do dnia 31 grudnia 2004 r.
Art. 10.
Przepis art. 99 ust. 3 ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą nie narusza uprawnień nabytych przez przedsiębiorców, którzy przed dniem wejścia
w życie ustawy, o której mowa w art. 1, prowadzili apteki lub hurtownie zgodnie z
obowiązującymi przepisami.
Art. 11.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 6, art. 17 ust. 3 oraz
art. 36 ustawy, o której mowa w art. 1, zachowują moc do czasu wydania nowych przepisów
wykonawczych, na podstawie art. 17 ust. 3, art. 36a, art. 37w, art. 37ae ust. 7, art.
37aj, ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej
niż do dnia 1 maja 2005 r.
Art. 12.
Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w
Unii Europejskiej, z wyjątkiem art. 1 pkt 29 lit. a, c, d oraz art. 6, 8 i 9, które
wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
9)
art. 106 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach medycznych
(Dz. U. Nr 93, poz. 896), który stanowi:
„
Art. 106.
Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w
Unii Europejskiej.
”
;
10)
art. 90 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie
działalności gospodarczej
(Dz. U. Nr 173, poz. 1808 oraz z 2006 r. Nr 225, poz. 1636), który stanowi:
„
Art. 90.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 27 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2005 r.;
2)
art. 15 pkt 2 i art. 23 pkt 1, 3 i 4, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2007 r.;
3)
art. 23 pkt 2, art. 69 i art. 70, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2008 r.
”
;
11)
art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych
(Dz. U. Nr 210, poz. 2135), który stanowi:
„
Art. 252.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2004 r., z wyjątkiem:
1)
art. 201, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2005 r.;
2)
art. 239 ust. 1 i 2, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia ustawy.
”
;
12)
art. 80 ustawy z dnia 25 listopada 2004 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych
oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. Nr 273, poz. 2703), który stanowi:
„
Art. 80.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2005 r., z wyjątkiem art. 26 pkt 2, który
wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2006 r.
”
;
13)
art. 2-4 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. Nr 94, poz. 787), które stanowią:
„
Art. 2.
Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 39 ust. 4, art. 40 ust. 3 i art. 41 ust.
5 ustawy, o której mowa w art. 1, zachowują moc do czasu wydania przepisów wykonawczych
na podstawie art. 39 ust. 4, art. 40 ust. 3 i art. 41 ust. 5 ustawy, o której mowa
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej niż przez 6 miesięcy od
dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 3.
Do postępowań administracyjnych w sprawach objętych przepisami niniejszej ustawy,
wszczętych a niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy
dotychczasowe.
Art. 4.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
14)
art. 48 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników
centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów
zarządów państwowych funduszy celowych
(Dz. U. Nr 163, poz. 1362), który stanowi:
„
Art. 48.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 2005 r.
”
;
15)
art. 91 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
(Dz. U. Nr 179, poz. 1485), który stanowi:
„
Art. 91.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
16)
art. 131 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania
instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. Nr 184, poz. 1539), który stanowi:
„
Art. 131.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
17)
art. 89 ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o państwowym zasobie kadrowym i wysokich
stanowiskach państwowych
(Dz. U. Nr 170, poz. 1217), który stanowi:
„
Art. 89.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
18)
art. 128 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia
(Dz. U. Nr 171, poz. 1225), który stanowi:
„
Art. 128.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
19)
art. 22 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od
osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 217, poz. 1588), który stanowi:
„
Art. 22.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2007 r., z wyjątkiem:
1)
art. 18, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia;
2)
art. 2 pkt 1 lit. b i c, pkt 2 lit. b, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.;
3)
art. 1 pkt 15 lit. i-k, pkt 28 lit. a oraz pkt 37 lit. a, które wchodzą w życie z
dniem 1 stycznia 2009 r.
”
;
20)
art. 138 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
(Dz. U. Nr 50, poz. 331), który stanowi:
„
Art. 138.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
21)
art. 6-16 ustawy z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz
o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 75, poz. 492), które stanowią:
„
Art. 6.
1.
Do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji wydawanych
na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe,
z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Do postępowań w sprawach zezwoleń na wytwarzanie lub import produktów leczniczych
weterynaryjnych wydawanych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, wszczętych i niezakończonych
decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy
niniejszej ustawy.
Art. 7.
Dla produktów leczniczych dopuszczonych do obrotu przed dniem wejścia w życie ustawy
termin, o którym mowa w art. 33a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą, liczy się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 8.
Produkty lecznicze dopuszczone do obrotu lub które były przedmiotem postępowania o
dopuszczenie do obrotu w dniu wejścia w życie ustawy, których nazwa nie odpowiada
wymaganiom określonym w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, mogą znajdować się w obrocie pod nazwą dotychczasową do dnia 31 grudnia 2008 r.
Art. 9.
Produkty, które w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy spełniały jednocześnie kryteria
produktu leczniczego oraz kryteria innego rodzaju produktu określone odrębnymi przepisami,
o których mowa w art. 3a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, mogą pozostawać w obrocie na dotychczasowych zasadach do dnia 31 grudnia 2009 r.
Art. 10.
1.
Dokumentacja produktów leczniczych roślinnych dopuszczonych do obrotu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie dotychczasowych przepisów powinna zostać dostosowana
do wymagań ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w terminie
do dnia 30 kwietnia 2011 r.
2.
Do produktów leczniczych roślinnych, o których mowa w ust. 1, do dnia 31 grudnia 2008 r.
stosuje się przepisy art. 14 ust. 2-8 ustawy zmienianej w art. 3.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się również do produktów roślinnych zawierających dodatkowo
substancje inne niż wymienione w art. 2 pkt 33a ustawy zmienianej w art. 1.
Art. 11.
Przedsiębiorcy prowadzący w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy działalność gospodarczą
w zakresie, o którym mowa w art. 47c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, są obowiązani do złożenia wniosku o wpis do rejestru w terminie
60 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 12.
Podmioty odpowiedzialne oraz podmioty uprawnione do importu równoległego, wprowadzające
produkty lecznicze do obrotu, są obowiązane do umieszczenia na opakowaniu zewnętrznym
nazwy produktu leczniczego w systemie Braille'a w terminie do dnia 31 grudnia 2009 r.
Art. 13.
Przedsiębiorcy prowadzący w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy działalność polegającą
na prowadzeniu obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi wydawanymi
bez przepisu lekarza są obowiązani zgłosić prowadzenie tej działalności wojewódzkiemu
lekarzowi weterynarii w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 14.
Decyzje ostateczne w sprawie zezwolenia na wytwarzanie lub import produktów leczniczych
weterynaryjnych, wydane na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 przed dniem
wejścia w życie niniejszej ustawy, zachowują ważność.
Art. 15.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 9 ust. 2, art. 10 ust.
7, art. 17 ust. 3, art. 23 ust. 3, art. 26 ust. 2, art. 36a, art. 37w, art. 39 ust.
4 pkt 1, art. 47b ust. 2, art. 59, art. 69 ust. 1b i 5, art. 70 ust. 7, art. 71 ust.
3, art. 74 ust. 7, art. 118 ust. 4 i art. 123 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1 zachowują
moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 9 ust.
2, art. 10 ust. 7 i 8, art. 17 ust. 3, art. 23 ust. 3 i 3a, art. 26 ust. 2 i 3, art.
36a, art. 37w, art. 39 ust. 4 pkt 1, art. 47b ust. 3, art. 59, art. 69 ust. 5 i 6,
art. 70 ust. 7, art. 71 ust. 3 i 4, art. 74 ust. 7, art. 118 ust. 4 i art. 123 ust.
2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej jednak
niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 16.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2007 r., z wyjątkiem:
1)
art. 54 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w
zakresie dotyczącym informacji o przyznanej kategorii dostępności, o cenie urzędowej
detalicznej oraz o maksymalnej kwocie dopłaty ponoszonej przez pacjenta, oraz art.
55 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w zakresie
dotyczącym osób znanych publicznie, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od
dnia ogłoszenia;
2)
art. 132e ustawy zmienianej w art. 1, który wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy
od dnia ogłoszenia.
”
;
22)
art. 20 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 166, poz. 1172), który stanowi:
„
Art. 20.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 48 lit. c, pkt 60 w zakresie art. 118 ust. 1, ust. 2 pkt 1 lit. a i b,
pkt 2 i ust. 3-6, pkt 63 w zakresie art. 124 ust. 1-9, pkt 66 w zakresie art. 129
ust. 1-4 i 6, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 48 lit. d, pkt 60 w zakresie art. 118 ust. 2 pkt 1 lit. c, pkt 63 w zakresie
art. 124 ust. 10 i 11, pkt 66 w zakresie art. 129 ust. 5, oraz art. 11, które wchodzą
w życie z dniem 1 października 2007 r.;
3)
art. 1 pkt 70, który wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy;
4)
art. 1 pkt 13-15, 41, 42 lit. b i c, pkt 48 lit. a, pkt 58, 59 i 88 lit. d, które
wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.;
5)
art. 1 pkt 35 lit. b, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2009 r.
”
.
Załącznik
-
Tekst jednolity ustawy z dnia 6 września 2001 r. o prawie farmaceutycznym
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
1.
Ustawa określa:
1)
zasady i tryb dopuszczania do obrotu produktów leczniczych, z uwzględnieniem w szczególności
wymagań dotyczących jakości, skuteczności i bezpieczeństwa ich stosowania;
1a1)Dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo
farmaceutyczne, ustawy o zawodzie lekarza oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę
- Prawo farmaceutyczne, ustawę o wyrobach medycznych oraz ustawę o Urzędzie Rejestracji
Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Dz. U. Nr 92, poz.
882), która weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r.)
warunki prowadzenia badań klinicznych produktów leczniczych;
2)
warunki wytwarzania produktów leczniczych;
3)
wymagania dotyczące reklamy produktów leczniczych;
4)
warunki obrotu produktami leczniczymi;
5)
wymagania dotyczące aptek, hurtowni farmaceutycznych i placówek obrotu pozaaptecznego;
6)
zadania Inspekcji Farmaceutycznej i uprawnienia jej organów.
2.
Przepisy ustawy stosuje się również do produktów leczniczych będących środkami odurzającymi,
substancjami psychotropowymi i prekursorami w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu
narkomanii, w zakresie nieuregulowanym tymi przepisami.
Art. 2.
W rozumieniu ustawy:
1)
aktywnością biologiczną produktu leczniczego - jest siła działania jego substancji
czynnej lub substancji czynnych, wyrażona w jednostkach międzynarodowych lub biologicznych;
2)
badaniem klinicznym - jest każde badanie prowadzone z udziałem ludzi w celu odkrycia
lub potwierdzenia klinicznych, farmakologicznych, w tym farmakodynamicznych skutków
działania jednego lub wielu badanych produktów leczniczych, lub w celu zidentyfikowania
działań niepożądanych jednego lub większej liczby badanych produktów leczniczych,
lub śledzenia wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania jednego lub większej
liczby badanych produktów leczniczych, mając na względzie ich bezpieczeństwo i skuteczność;
2a2)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie ustawy
- Prawo farmaceutyczne oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 75, poz.
492), która weszła w życie z dniem 1 maja 2007 r.)
badaczem - jest lekarz albo lekarz dentysta, jeżeli badanie kliniczne dotyczy stomatologii,
albo lekarz weterynarii - w przypadku badania klinicznego weterynaryjnego, posiadający
prawo wykonywania zawodu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz odpowiednio
wysokie kwalifikacje zawodowe, wiedzę naukową i doświadczenie w pracy z pacjentami,
niezbędne do prowadzonego badania klinicznego lub badania klinicznego weterynaryjnego,
odpowiedzialny za prowadzenie tych badań w danym ośrodku; jeżeli badanie kliniczne
lub badanie kliniczne weterynaryjne prowadzone jest przez zespół osób, badacz wyznaczony
przez sponsora, za zgodą kierownika zakładu opieki zdrowotnej, w którym prowadzone
jest badanie kliniczne, jest kierownikiem zespołu odpowiedzialnym za prowadzenie tego
badania w danym ośrodku;
2b2)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie ustawy
- Prawo farmaceutyczne oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 75, poz.
492), która weszła w życie z dniem 1 maja 2007 r.)
badaniem klinicznym weterynaryjnym - jest każde badanie, którego celem jest potwierdzenie
przewidywanej skuteczności lub bezpieczeństwa badanego produktu leczniczego weterynaryjnego
prowadzone z udziałem docelowych gatunków zwierząt;
2c3)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
badanym produktem leczniczym - jest substancja albo mieszanina substancji, którym
nadano postać farmaceutyczną substancji czynnej lub placebo, badana lub wykorzystywana
jako produkt referencyjny w badaniu klinicznym, w tym również produkt już dopuszczony
do obrotu, ale stosowany lub przygotowany w sposób odmienny od postaci dopuszczonej
do obrotu lub stosowany we wskazaniu nieobjętym pozwoleniem, lub stosowany w celu
uzyskania dodatkowych informacji dotyczących postaci już dopuszczonych do obrotu;
2d3)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
badanym produktem leczniczym weterynaryjnym - jest substancja albo mieszanina substancji,
którym nadano postać farmaceutyczną albo biologiczną, i które są wykorzystywane w
badaniach klinicznych weterynaryjnych;
34)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
1.)
działaniem niepożądanym badanego produktu leczniczego albo badanego produktu leczniczego
weterynaryjnego - jest każde niekorzystne i niezamierzone działanie tych produktów,
występujące po zastosowaniu jakiejkolwiek dawki tych produktów;
3a5)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
działaniem niepożądanym produktu leczniczego - jest każde niekorzystne i niezamierzone
działanie produktu leczniczego występujące podczas stosowania dawek zalecanych u ludzi
w celach profilaktycznych, diagnostycznych, terapeutycznych lub dla modyfikacji funkcji
fizjologicznych;
3b6)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy wymienionej w odnośniku 2 jako druga.)
działaniem niepożądanym produktu leczniczego weterynaryjnego - jest każde niekorzystne
i niezamierzone działanie produktu leczniczego weterynaryjnego:
a)
występujące podczas stosowania dawek zalecanych u zwierząt w celach profilaktycznych,
diagnostycznych, leczniczych oraz dla przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji funkcji
fizjologicznych organizmu,
b)
które występuje u człowieka po ekspozycji na produkt leczniczy weterynaryjny;
3c6)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy wymienionej w odnośniku 2 jako druga.)
ciężkim niepożądanym zdarzeniem po użyciu badanego produktu leczniczego albo badanego
produktu leczniczego weterynaryjnego - jest zdarzenie, które bez względu na zastosowaną
dawkę badanego produktu leczniczego albo badanego produktu leczniczego weterynaryjnego
powoduje zgon pacjenta, zagrożenie życia, konieczność hospitalizacji lub jej przedłużenie,
trwały lub znaczny uszczerbek na zdrowiu lub jest chorobą, wadą wrodzoną lub uszkodzeniem
płodu;
3d6)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy wymienionej w odnośniku 2 jako druga.)
ciężkim niepożądanym działaniem produktu leczniczego - jest działanie, które bez względu
na zastosowaną dawkę produktu leczniczego powoduje zgon pacjenta, zagrożenie życia,
konieczność hospitalizacji lub jej przedłużenie, trwały lub znaczny uszczerbek na
zdrowiu lub inne działanie produktu leczniczego, które lekarz według swojego stanu
wiedzy uzna za ciężkie, lub jest chorobą, wadą wrodzoną lub uszkodzeniem płodu;
4)
Dobrą Praktyką Dystrybucyjną - jest praktyka, która gwarantuje bezpieczne przyjmowanie,
transportowanie, przechowywanie i wydawanie produktów leczniczych;
5)
(uchylony);7)Przez art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 17 października 2003 r. o zmianie ustawy o substancjach
i preparatach chemicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 189, poz.
1852), która weszła w życie z dniem 7 grudnia 2003 r.
68)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku
1.)
Dobrą Praktyką Kliniczną - jest zespół uznawanych przez społeczność międzynarodową
wymagań dotyczących etyki i jakości badań naukowych, przy prowadzeniu badań klinicznych,
gwarantujących ochronę praw, bezpieczeństwo, dobro uczestników tych badań oraz wiarygodność
ich wyników;
6a9)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
Dobrą Praktyką Kliniczną Weterynaryjną - jest zespół uznawanych przez społeczność
międzynarodową wymagań dotyczących etyki i jakości badań klinicznych weterynaryjnych,
mających na celu zapewnienie dobrostanu zwierząt i bezpieczeństwa personelu, biorących
udział w badaniu klinicznym weterynaryjnym oraz ochrony środowiska i zdrowia konsumenta
żywności pochodzenia zwierzęcego;
7)
Dobrą Praktyką Wytwarzania - jest praktyka, która gwarantuje, że produkty lecznicze
są wytwarzane i kontrolowane odpowiednio do ich zamierzonego zastosowania oraz zgodnie
z wymaganiami zawartymi w ich specyfikacjach i dokumentach stanowiących podstawę wydania
pozwolenia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego;
7a10)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
importem produktów leczniczych - jest każde działanie polegające na sprowadzaniu gotowego
produktu leczniczego spoza państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich
Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w tym
w szczególności ich magazynowanie, kontrola jakości przy zwalnianiu serii i dystrybucja;
7b11)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. c ustawy wymienionej w odnośniku 2 jako druga.)
importem równoległym - jest każde działanie w rozumieniu art. 72 ust. 4 polegające
na sprowadzeniu z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich
Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym produktu
leczniczego spełniającego łącznie następujące warunki:
a)
sprowadzony produkt leczniczy posiada tę samą substancję czynną (substancje czynne),
co najmniej: te same wskazania do 3. poziomu kodu ATC/ATCvet (kod klasyfikacji anatomiczno-terapeutyczno-chemicznej),
tę samą moc, tę samą drogę podania oraz tę samą postać jak produkt leczniczy dopuszczony
do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub postać zbliżoną, która nie powoduje
powstania różnic terapeutycznych w stosunku do produktu leczniczego dopuszczonego
do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
b)
sprowadzony produkt leczniczy i produkt leczniczy dopuszczony do obrotu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej są odpowiednio w państwie, z którego produkt jest sprowadzony,
i na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jednocześnie referencyjnymi produktami leczniczymi
albo jednocześnie odpowiednikami referencyjnych produktów leczniczych;
8)
kopaliną leczniczą - jest nieprzetworzony surowiec mineralny tworzący złoże w skorupie
ziemskiej, mający zastosowanie dla celów leczniczych; w szczególności są to wody lecznicze
i torfy lecznicze;
9)
kontrolą seryjną wstępną - jest kontrola każdej serii wytworzonego produktu leczniczego
dokonywana przed wprowadzeniem tego produktu do obrotu;
1012)w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 marca 2007 r. o zmianie
ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 75,
poz. 492), która weszła w życie z dniem 1 maja 2007 r.)
lekiem aptecznym - jest produkt leczniczy sporządzony w aptece zgodnie z recepturą
farmakopealną, przeznaczony do wydania w tej aptece;
11)
lekiem gotowym - jest produkt leczniczy wprowadzony do obrotu pod określoną nazwą
i w określonym opakowaniu;
1213)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
lekiem recepturowym - jest produkt leczniczy sporządzony w aptece na podstawie recepty
lekarskiej, a w przypadku produktu leczniczego weterynaryjnego - na podstawie recepty
wystawionej przez lekarza weterynarii;
12a)
mocą produktu leczniczego - jest zawartość substancji czynnych wyrażona ilościowo
na jednostkę dawkowania, jednostkę objętości lub masy, zależnie od postaci farmaceutycznej;
1314)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
Maksymalnym Limitem Pozostałości - jest limit określony w art. 1 ust. 1 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 2377/90 z dnia 26 czerwca 1990 r.
ustanawiającego wspólnotową procedurę dla określenia maksymalnego limitu pozostałości
weterynaryjnych produktów leczniczych w środkach spożywczych pochodzenia zwierzęcego
(Dz. Urz. WE L 224 z 18.08.1990, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 10, str. 111), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 2377/90”;
13a15)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. g ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
materiałem wyjściowym - jest każda substancja użyta do wytwarzania produktu leczniczego,
z wyłączeniem materiałów opakowaniowych;
1416)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. h ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
nazwą produktu leczniczego - jest nazwa nadana produktowi leczniczemu, która może
być nazwą własną niestwarzającą możliwości pomyłki z nazwą powszechnie stosowaną albo
nazwą powszechnie stosowaną lub naukową, opatrzoną znakiem towarowym lub nazwą podmiotu
odpowiedzialnego;
15)
nazwą powszechnie stosowaną - jest nazwa międzynarodowa zalecana przez Światową Organizację
Zdrowia, a jeżeli takiej nie ma - nazwa potoczna produktu leczniczego;
1617)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. g ustawy, o której mowa w odnośniku
1.)
niepożądanym zdarzeniem - jest każde zdarzenie natury medycznej wywołujące negatywne
skutki u pacjenta lub uczestnika badania klinicznego, któremu podano produkt leczniczy
lub badany produkt leczniczy albo badany produkt leczniczy weterynaryjny, chociażby
nie miały one związku przyczynowego ze stosowaniem tego produktu;
1718)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. h ustawy, o której mowa w odnośniku
1.)
niespodziewanym działaniem niepożądanym - jest każde negatywne działanie produktu
leczniczego, którego charakter lub stopień nasilenia nie jest zgodny z danymi zawartymi
w odpowiedniej informacji o produkcie leczniczym - dla produktów leczniczych w badaniach
klinicznych najczęściej - w broszurze badacza, dla produktów leczniczych dopuszczonych
do obrotu - w Charakterystyce Produktu Leczniczego;
17a19)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. i ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. i ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
niespodziewanym ciężkim niepożądanym działaniem produktu leczniczego - jest każde
niepożądane działanie produktu leczniczego, którego charakter lub stopień nasilenia
nie jest zgodny z danymi zawartymi w odpowiedniej informacji o produkcie leczniczym:
a)
dla produktów leczniczych w badaniach klinicznych - najczęściej w broszurze badacza,
b)
dla produktów leczniczych dopuszczonych do obrotu - w Charakterystyce Produktu Leczniczego
albo w Charakterystyce Produktu Leczniczego Weterynaryjnego
- które bez względu na zastosowaną dawkę produktu leczniczego powoduje zgon pacjenta,
zagrożenie życia, konieczność hospitalizacji lub jej przedłużenie, trwały lub znaczny
uszczerbek na zdrowiu lub inne działanie produktu leczniczego, które lekarz według
swojego stanu wiedzy uzna za ciężkie, lub jest chorobą, wadą wrodzoną lub uszkodzeniem
płodu;
18)
(uchylony);20)Przez art. 1 pkt 1 lit. j ustawy, o której mowa w odnośniku 12.
1921)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. k ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
okresem karencji - jest okres, jaki musi upłynąć od ostatniego podania zwierzęciu
produktu leczniczego weterynaryjnego do uboju tego zwierzęcia, a w przypadku mleka,
jaj lub miodu - do momentu rozpoczęcia pozyskiwania tych produktów do celów spożywczych,
tak aby tkanki zwierzęcia oraz pozyskane produkty nie zawierały pozostałości w ilości
przekraczającej ich Maksymalne Limity Pozostałości;
20)
opakowaniem bezpośrednim produktu leczniczego - jest opakowanie mające bezpośredni
kontakt z produktem leczniczym;
21)
opakowaniem zewnętrznym produktu leczniczego - jest opakowanie, w którym umieszcza
się opakowanie bezpośrednie;
22)
oznakowaniem produktu leczniczego - jest informacja umieszczona na opakowaniu bezpośrednim
lub opakowaniu zewnętrznym produktu leczniczego;
22a22)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. j ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu
ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. l ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
państwem referencyjnym - jest państwo członkowskie Unii Europejskiej lub państwo członkowskie
Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, które:
a)
sporządza projekt raportu oceniającego w ramach procedury zdecentralizowanej,
b)
wydało pozwolenie będące podstawą do wszczęcia procedury wzajemnego uznania;
23)
(uchylony);23)Przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o środkach żywienia
zwierząt oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 91, poz. 877), która weszła
w życie z dniem 1 maja 2004 r.
2424)W brzmieniu ustalonym przez art. 42 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy
wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808),
która weszła w życie z dniem 21 sierpnia 2004 r.)
podmiotem odpowiedzialnym - jest przedsiębiorca w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
(Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 i Nr 180, poz. 1280) lub podmiot prowadzący działalność gospodarczą w państwie członkowskim Unii Europejskiej
lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, który
wnioskuje lub uzyskał pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego;
2525)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. m ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
pozostałościami produktów leczniczych weterynaryjnych - są pozostałości produktów
leczniczych, o których mowa w art. 1 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 2377/90;
26)
pozwoleniem na dopuszczenie do obrotu - jest decyzja wydana przez uprawniony organ,
potwierdzająca, że dany produkt leczniczy może być przedmiotem obrotu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
27)
premiksem leczniczym - jest weterynaryjny produkt leczniczy, który w wyniku procesu
technologicznego został przygotowany w postaci umożliwiającej jego mieszanie z paszą
w celu wytworzenia paszy leczniczej;
27a26)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. l ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
produktem leczniczym przeznaczonym do specjalnych celów żywieniowych - jest produkt
leczniczy przeznaczony do leczenia żywieniowego odpowiednio przetworzony i produkowany,
o ściśle określonym składzie, stosowany u ludzi, na zlecenie i pod kontrolą lekarza;
28)
(uchylony);27)Przez art. 1 pkt 1 lit. i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o zmianie ustawy - Prawo
farmaceutyczne (Dz. U. Nr 152, poz. 1265), która weszła w życie z dniem 1 października
2002 r.
2928)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
produktem leczniczym homeopatycznym - jest produkt leczniczy wytworzony z homeopatycznych
substancji pierwotnych lub ich mieszanin, zgodnie z homeopatyczną procedurą wytwarzania
opisaną w Farmakopei Europejskiej lub, w przypadku braku takiego opisu, w farmakopeach
oficjalnie uznanych przez państwa członkowskie Unii Europejskiej lub państwa członkowskie
Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym;
3028)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
produktem immunologicznym - jest produkt leczniczy stanowiący surowicę, szczepionkę,
toksynę lub alergen, stosowany w celu:
a)
wywoływania czynnej odporności (szczepionki),
b)
przeniesienia odporności biernej (surowice),
c)
diagnozowania stanu odporności (w szczególności tuberkulina),
d)
identyfikacji lub wywoływania specyficznej nabytej zmiany reakcji odporności na czynnik
alergizujący (alergeny);
3128)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
produktem krwiopochodnym - jest produkt leczniczy wytwarzany przemysłowo z krwi lub
jej składników, a w szczególności albuminy, czynniki krzepnięcia, immunoglobuliny;
3228)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
produktem leczniczym - jest substancja lub mieszanina substancji, przedstawiana jako
posiadająca właściwości zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub
zwierząt lub podawana w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia
lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu poprzez działanie farmakologiczne,
immunologiczne lub metaboliczne;
33)
(uchylony);29)Przez art. 1 pkt 1 lit. o ustawy, o której mowa w odnośniku 12.
33a)
produktem leczniczym roślinnym - jest produkt leczniczy zawierający jako składniki
czynne jedną lub więcej substancji roślinnych albo jeden lub więcej przetworów roślinnych
albo jedną lub więcej substancji roślinnych w połączeniu z jednym lub więcej przetworem
roślinnym, przy czym:
a)
substancją roślinną - są wszystkie, głównie całe, podzielone na części lub pocięte
rośliny, części roślin, glony, grzyby, porosty nieprzetworzone, zazwyczaj ususzone
lub świeże; niektóre wydzieliny, które nie zostały poddane określonemu procesowi,
mogą być uznane za substancje roślinne; substancje roślinne są szczegółowo definiowane
przez użytą część rośliny i nazwę botaniczną,
b)
przetworem roślinnym - jest przetwór otrzymany przez poddanie substancji roślinnych
procesom takim, jak: ekstrakcja, destylacja, wyciskanie, frakcjonowanie, oczyszczanie,
zagęszczanie i fermentacja; przetworami są w szczególności rozdrobnione lub sproszkowane
substancje roślinne, nalewki, wyciągi, olejki i wyciśnięte soki;
34)
produktem leczniczym weterynaryjnym - jest produkt leczniczy stosowany wyłącznie u
zwierząt;
3530)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. p ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
produktem radiofarmaceutycznym - jest produkt leczniczy, z wyłączeniem produktu leczniczego
weterynaryjnego, który zawiera jeden lub więcej izotopów radioaktywnych przeznaczonych
dla celów medycznych;
35a31)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. r ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
przedstawicielem podmiotu odpowiedzialnego - jest osoba fizyczna albo prawna, wyznaczona
przez podmiot odpowiedzialny do wykonywania jego obowiązków i uprawnień na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
35b31)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. r ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
referencyjnym produktem leczniczym - jest produkt leczniczy dopuszczony do obrotu
na podstawie pełnej dokumentacji;
35c31)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. r ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
ryzykiem użycia produktu leczniczego - jest każde zagrożenie zdrowia pacjenta lub
zdrowia publicznego związane z jakością, bezpieczeństwem lub skutecznością produktu
leczniczego oraz każde zagrożenie niepożądanym wpływem na środowisko, a w przypadku
produktów leczniczych weterynaryjnych - każde zagrożenie zdrowia zwierząt lub ludzi,
związane z jakością, bezpieczeństwem lub skutecznością produktu leczniczego weterynaryjnego
oraz każde zagrożenie niepożądanego wpływu na środowisko;
36)
(uchylony);32)Przez art. 1 pkt 2 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
37)
serią - jest określona ilość produktu leczniczego lub surowca farmaceutycznego, lub
materiału opakowaniowego, wytworzona w procesie składającym się z jednej lub wielu
operacji w taki sposób, że może być uważana za jednorodną;
37a33)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. o ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
sponsorem - jest osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca
osobowości prawnej, odpowiedzialna za podjęcie, prowadzenie i finansowanie badania
klinicznego, która ma siedzibę na terytorium jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej
lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, jeżeli
sponsor nie ma siedziby na terytorium jednego z państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego,
może działać wyłącznie przez swojego prawnego przedstawiciela posiadającego siedzibę
na tym terytorium;
37b34)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. s ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
stosunkiem korzyści do ryzyka - jest ocena pozytywnych skutków terapeutycznych produktu
leczniczego w odniesieniu do ryzyka związanego z użyciem produktu leczniczego, z wyłączeniem
zagrożenia niepożądanym wpływem na środowisko, a w przypadku produktu leczniczego
weterynaryjnego - ocena pozytywnych skutków terapeutycznych produktu leczniczego weterynaryjnego
w odniesieniu do ryzyka związanego z użyciem produktu leczniczego weterynaryjnego;
38)
substancją - jest każda materia, która może być pochodzenia:
a)
ludzkiego, w szczególności ludzka krew, elementy i składniki pochodzące z krwi ludzkiej,
b)
zwierzęcego, w szczególności mikroorganizmy, całe organizmy zwierzęce, fragmenty organów,
wydzieliny zwierzęce, toksyny, wyciągi, elementy i składniki pochodzące z krwi zwierzęcej,
c)
roślinnego, w szczególności mikroorganizmy, całe rośliny, części roślin, wydzieliny
roślinne, wyciągi,
d)
chemicznego, w szczególności pierwiastki lub związki chemiczne naturalnie występujące
w przyrodzie lub otrzymane w drodze przemian chemicznych lub syntezy;
39)
(uchylony);35)Przez art. 1 pkt 1 lit. t ustawy, o której mowa w odnośniku 12.
40)
surowcem farmaceutycznym - jest substancja lub mieszanina substancji wykorzystywana
do sporządzania lub wytwarzania produktów leczniczych;
40a36)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. p ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
uczestnikiem badania klinicznego - jest osoba, która po poinformowaniu o istocie,
znaczeniu, skutkach i ryzyku badania klinicznego wyraziła świadomą zgodę na uczestniczenie
w badaniu; dokument potwierdzający wyrażenie świadomej zgody przechowuje się wraz
z dokumentacją badania klinicznego;
41)
ulotką - jest informacja przeznaczona dla użytkownika, zatwierdzona w procesie dopuszczenia
do obrotu, sporządzona w formie odrębnego druku i dołączona do produktu leczniczego;
42)
wytwarzaniem produktów leczniczych - jest każde działanie prowadzące do powstania
produktu leczniczego, w tym zakup i przyjmowanie w miejscu wytwarzania przez wytwórcę
materiałów używanych do produkcji, produkcja, dopuszczanie do kolejnych etapów wytwarzania,
w tym także pakowanie lub przepakowywanie oraz magazynowanie i dystrybucja własnych
produktów leczniczych, a także czynności kontrolne związane z tymi działaniami;
42a37)Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. u ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
wytwarzaniem substancji czynnych wykorzystywanych jako materiały wyjściowe przeznaczone
do wytwarzania produktów leczniczych - jest każde działanie prowadzące do powstania
substancji czynnych, w tym sprowadzanie substancji czynnych wykorzystywanych jako
materiały wyjściowe przeznaczone do wytwarzania produktów leczniczych spoza terytorium
państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, dystrybucja,
pakowanie, przepakowywanie i ponowne etykietowanie;
4338)W brzmieniu ustalonym przez art. 42 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku
24.)
wytwórcą - jest przedsiębiorca w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, który na podstawie zezwolenia wydanego przez upoważniony organ wykonuje co najmniej
jedno z działań wymienionych w pkt 42;
4439)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. s ustawy, o której mowa w odnośniku
1.)
zwolnieniem serii - jest poświadczenie przez osobę wykwalifikowaną, że dana seria
produktu leczniczego lub badanego produktu leczniczego została wytworzona i skontrolowana
zgodnie z przepisami prawa oraz wymaganiami pozwolenia na dopuszczenie do obrotu lub
warunkami rozpoczęcia prowadzenia badania klinicznego.
Rozdział 2
Dopuszczanie do obrotu produktów leczniczych
Art. 3.
1.
Do obrotu dopuszczone są, z zastrzeżeniem ust. 4 i art. 4, produkty lecznicze, które
uzyskały pozwolenie na dopuszczenie do obrotu, zwane dalej „pozwoleniem”.
240)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1..
Do obrotu dopuszczone są także produkty lecznicze, które uzyskały pozwolenie wydane
przez Radę Unii Europejskiej lub Komisję Europejską.
3.
Organem uprawnionym do wydania pozwolenia jest minister właściwy do spraw zdrowia.
4.
Do obrotu dopuszczone są bez konieczności uzyskania pozwolenia, o którym mowa w ust.
1:
1)
leki recepturowe;
2)
leki apteczne;
3)
produkty radiofarmaceutyczne przygotowywane w momencie stosowania w upoważnionych
jednostkach służby zdrowia, z dopuszczonych do obrotu generatorów, zestawów, radionuklidów
i prekursorów, zgodnie z instrukcją wytwórcy, oraz radionuklidy w postaci zamkniętych
źródeł promieniowania;
441)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 12.)
krew i osocze w pełnym składzie lub komórki krwi pochodzenia ludzkiego lub zwierzęcego,
z wyłączeniem osocza przetwarzanego w procesie przemysłowym;
5)
surowce farmaceutyczne nieprzeznaczone do sporządzania leków recepturowych i aptecznych;
642)Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.)
immunologiczne produkty lecznicze weterynaryjne wytworzone z patogenów lub antygenów
pochodzących od zwierząt znajdujących się w danym gospodarstwie i przeznaczonych do
leczenia zwierząt występujących w tym samym gospodarstwie.
Art. 3a43)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
Do produktu spełniającego jednocześnie kryteria produktu leczniczego oraz kryteria
innego rodzaju produktu, w szczególności suplementu diety lub kosmetyku, określone
odrębnymi przepisami, stosuje się przepisy niniejszej ustawy.
Art. 4.
1.
Do obrotu dopuszczone są bez konieczności uzyskania pozwolenia produkty lecznicze,
sprowadzane z zagranicy, jeżeli ich zastosowanie jest niezbędne dla ratowania życia
lub zdrowia pacjenta, pod warunkiem że dany produkt leczniczy jest dopuszczony do
obrotu w kraju, z którego jest sprowadzany, i posiada aktualne pozwolenie dopuszczenia
do obrotu, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4.
2.
Podstawą sprowadzenia produktu leczniczego, o którym mowa w ust. 1, jest zapotrzebowanie
szpitala albo lekarza prowadzącego leczenie poza szpitalem, potwierdzone przez konsultanta
z danej dziedziny medycyny.
3.
Do obrotu, o którym mowa w ust. 1, nie dopuszcza się produktów leczniczych:
1)
w odniesieniu do których minister właściwy do spraw zdrowia wydał decyzję o odmowie
wydania pozwolenia, odmowie przedłużenia okresu ważności pozwolenia, cofnięcia pozwolenia,
oraz
244)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
12.)
zawierających tę samą lub te same substancje czynne, tę samą dawkę i postać co produkty
lecznicze, które otrzymały pozwolenie, z zastrzeżeniem ust. 3a.
3a45)Dodany przez art. 1 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
przepisu ust. 3 pkt 2 nie stosuje się do produktów leczniczych, o których mowa w ust.
1, których cena jest konkurencyjna w stosunku do ceny produktu leczniczego posiadającego
pozwolenie, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lub 2, pod warunkiem że potwierdzone przez
konsultanta z danej dziedziny medycyny zapotrzebowanie wystawione jest przez lekarza
ubezpieczenia zdrowotnego, a minister właściwy do spraw zdrowia wyrazi, w drodze decyzji,
zgodę na ich sprowadzenie.
4.
Do obrotu nie dopuszcza się również produktów leczniczych, określonych w ust. 1, które
z uwagi na bezpieczeństwo ich stosowania oraz wielkość importu powinny być dopuszczone
do obrotu zgodnie z art. 3 ust. 1.
5.
Apteki, hurtownie i szpitale prowadzące obrót produktami leczniczymi, o których mowa
w ust. 1, prowadzą ewidencję tych produktów.
6.
Na podstawie prowadzonej ewidencji hurtownia farmaceutyczna przekazuje ministrowi
właściwemu do spraw zdrowia, nie później niż do 10 dnia po zakończeniu każdego kwartału,
zestawienie sprowadzonych produktów leczniczych.
7.
Minister właściwy do spraw zdrowia określa, w drodze rozporządzenia:
1)
(uchylony);46)Przez art. 1 pkt 4 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 12.
2)
szczegółowy sposób i tryb sprowadzania z zagranicy produktów leczniczych, o których
mowa w ust. 1, uwzględniając w szczególności:
a)
wzór zapotrzebowania,
b)
sposób potwierdzania przez ministra właściwego do spraw zdrowia okoliczności, o których
mowa w ust. 3,
c47)W brzmieniu ustalonym przez art. 220 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach
opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135),
która weszła w życie z dniem 1 października 2004 r.)
sposób potwierdzania przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia okoliczności, o których
mowa w art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych
(Dz. U. Nr 210, poz. 2135, z późn. zm.48)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 94, poz. 788, Nr
132, poz. 1110, Nr 138, poz. 1154, Nr 157, poz. 1314, Nr 164, poz. 1366, Nr 169, poz.
1411 i Nr 179, poz. 1485, z 2006 r. Nr 75, poz. 519, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 143,
poz. 1030, Nr 170, poz. 1217, Nr 191, poz. 1410, Nr 227, poz. 1658 i Nr 249, poz.
1824 oraz z 2007 r. Nr 64, poz. 427 i 433, Nr 82, poz. 559, Nr 115, poz. 793, Nr 133,
poz. 922, Nr 166, poz. 1172, Nr 171, poz. 1208, Nr 176, poz. 1243 i Nr 180, poz. 1280.),
d)
sposób prowadzenia przez hurtownie, apteki i szpitale ewidencji sprowadzanych produktów
leczniczych oraz
e)
zakres informacji przekazywanych przez hurtownię farmaceutyczną ministrowi właściwemu
do spraw zdrowia.
8.
Minister właściwy do spraw zdrowia, a w odniesieniu do produktów leczniczych weterynaryjnych
na wniosek ministra właściwego do spraw rolnictwa, może w przypadku klęski żywiołowej
bądź też innego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi albo życia lub zdrowia zwierząt
dopuścić do obrotu na czas określony produkty lecznicze nieposiadające pozwolenia.
949)Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 1; w brzmieniu ustalonym
przez art. 1 pkt 4 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
Minister właściwy do spraw zdrowia, a w odniesieniu do produktów leczniczych weterynaryjnych
na wniosek ministra właściwego do spraw rolnictwa, może w przypadku klęski żywiołowej
lub innego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi lub zwierząt wydać zgodę na sprowadzenie
z zagranicy, zgodnie z warunkami określonymi w ust. 2, 3, 5 i 6, produktu leczniczego,
który jednocześnie:
1)
posiada pozwolenie, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lub 2,
2)
jest dopuszczony do obrotu w państwie, z którego jest sprowadzany,
3)
jest niedostępny na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
- pod warunkiem że na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie jest dostępny produkt
leczniczy zawierający tę samą lub te same substancje czynne, tę samą moc i postać,
co produkt leczniczy sprowadzany.
Art. 4a50)Dodany przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Do obrotu dopuszczone są również produkty lecznicze będące przedmiotem importu równoległego,
które uzyskały pozwolenie na import równoległy.
Art. 4b51)Dodany przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
Minister właściwy do spraw zdrowia może wydać zgodę na obcojęzyczną treść oznakowania
opakowania dla określonej ilości opakowań leków sierocych określonych w rozporządzeniu (WE) nr 141/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia
1999 r. w sprawie sierocych produktów leczniczych
(Dz. Urz. WE L 18 z 22.01.2000, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 21).
Art. 552)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..
Nie wymagają uzyskania pozwolenia:
1)
produkty lecznicze wykorzystywane wyłącznie do badań naukowych, prowadzonych przez
jednostki naukowe w rozumieniu ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o Komitecie Badań Naukowych
(Dz. U. z 2001 r. Nr 33, poz. 389 oraz z 2003 r. Nr 39, poz. 335)53)Utraciła moc na podstawie art. 47 ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zasadach
finansowania nauki (Dz. U. Nr 238, poz. 2390), która weszła w życie z dniem 5 lutego
2005 r., prowadzące działalność o profilu medycznym;
2)
produkty lecznicze wykorzystywane przez wytwórców;
3)
badane produkty lecznicze wykorzystywane wyłącznie do badań klinicznych albo badań
klinicznych weterynaryjnych, wpisanych do Centralnej Ewidencji Badań Klinicznych,
oraz
4)
półprodukty wytworzone w celu wykorzystania w dalszym procesie wytwórczym realizowanym
przez wytwórcę.
Art. 6.
(uchylony).54)Przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.
Art. 7.
155)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku
1..
Wnioski o wydanie pozwolenia, zmianę danych stanowiących podstawę wydania pozwolenia,
zmianę terminu ważności pozwolenia podmiot odpowiedzialny składa do ministra właściwego
do spraw zdrowia za pośrednictwem Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych,
Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, zwanego dalej „Prezesem Urzędu”.
2.
Wydanie pozwolenia, odmowa jego wydania, zmiana danych stanowiących podstawę wydania
pozwolenia, przedłużenie terminu ważności pozwolenia, odmowa przedłużenia, skrócenie
terminu jego ważności, a także cofnięcie pozwolenia następuje w drodze decyzji ministra
właściwego do spraw zdrowia.
356)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
Pozwolenie wydaje się na okres 5 lat.
456)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 12..
Pozwolenie może zostać wydane dla produktu leczniczego weterynaryjneg …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.