{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób odtwarzania ewidencji wojskowej osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej, z uwzględnieniem przypadków, kiedy następuje potrzeba odtworzenia ewidencji wojskowej oraz miejsca odtworzenia tej ewidencji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 50</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawcy są obowiązani zawiadomić, nie później niż przed upływem 14 dni, wojskowych komendantów uzupełnień, właściwych ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące pracownika, o jego zatrudnieniu i zwolnieniu oraz o kwalifikacjach i zajmowanym stanowisku.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">265)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Rektorzy szkół wyższych i wyższych szkół zawodowych, dyrektorzy zakładów kształcenia nauczycieli, dyrektorzy szkół ponadgimnazjalnych, a do dnia 31 sierpnia 2008 r. również dyrektorzy szkół ponadpodstawowych są obowiązani zawiadomić, nie później niż przed upływem czternastu dni od dnia zaistnienia zdarzenia, wojskowych komendantów uzupełnień właściwych ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące studenta (ucznia) o przyjęciu go do szkoły, przewidywanym czasie studiów (nauki), powtarzaniu roku lub semestru studiów (nauki), skreśleniu z listy studentów (uczniów) lub wydaleniu ze szkoły wyższej albo wyższej szkoły zawodowej oraz o uzyskaniu statusu absolwenta szkoły wyższej lub wyższej szkoły zawodowej albo o ukończeniu przez niego nauki w szkole.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zawiadomienia, o których mowa w ust. 1 i 2, dotyczą tylko określonych osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawcy, szkoły oraz inne jednostki organizacyjne są obowiązane wydawać zaświadczenia w sprawach powszechnego obowiązku obrony na żądanie osób zainteresowanych i właściwych organów wojskowych.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">566)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres obowiązków i tryb postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 1-4, uwzględniając pisemną formę zawiadomień i dane, jakie powinny zawierać zawiadomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 51</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowe komendy uzupełnień lub organy przeprowadzające rejestrację przedpoborowych są zawiadamiane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">167)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) przez sądy - o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej i o prawomocnym skazaniu tych osób;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przez zakłady karne i poprawcze oraz areszty śledcze - o osadzeniu w zakładzie karnym lub areszcie śledczym osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej lub o umieszczeniu takich osób w zakładzie poprawczym oraz o zwolnieniu z tych zakładów lub aresztu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony).68)Przez art. 1 pkt 21 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 1.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">269)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości, Minister Obrony Narodowej i minister właściwy do spraw wewnętrznych określą, w drodze rozporządzenia, zakres zawiadomień, o których mowa w ust. 1, oraz sposób i terminy ich przesyłania, uwzględniając pisemną lub elektroniczną formę zawiadomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 52</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające powszechnemu obowiązkowi obrony są obowiązane do osobistego stawienia się na wezwanie właściwych organów w sprawach dotyczących tego obowiązku w terminie i miejscu określonym w wezwaniu oraz do poddania się badaniom lekarskim.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">270)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikom wezwanym do osobistego stawienia się przed właściwy organ w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony, którzy nie otrzymali od pracodawcy wynagrodzenia za czas opuszczony z powodu wezwania, przysługuje, na ich żądanie, zryczałtowana rekompensata za utracone zarobki, za każdy dzień w wysokości 1/30 minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedniego, ustalanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679). Rekompensatę wypłaca organ wzywający na podstawie zaświadczeń wydanych przez pracodawców.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">370)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Osobom wezwanym przez właściwy organ do osobistego stawienia się w sprawach dotyczących powszechnego obowiązku obrony przysługuje, na ich żądanie, zwrot kosztów przejazdu do miejsca stawienia się i powrotu do miejsca pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące. Koszty te organ wzywający zwraca na podstawie udokumentowanego oświadczenia osoby wezwanej, według zasad określonych w przepisach o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli wezwanie do stawienia się następuje wskutek niespełnienia lub nienależytego spełnienia, z winy osoby wezwanej, obowiązków określonych w ustawie, przepisów ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 i 3 nie stosuje się.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">571)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których osoby podlegające powszechnemu obowiązkowi obrony są obowiązane do osobistego stawienia się na wezwanie organów wojskowych, tryb wzywania, organy wojskowe właściwe w tych sprawach oraz wzór wezwania, uwzględniając przypadki, w których miejsce stawienia się osoby wezwanej jest inne niż siedziba organu wzywającego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 53</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi czynnej służby wojskowej są obowiązane do spełniania wojskowego obowiązku meldunkowego, polegającego na zgłaszaniu wójtom lub burmistrzom (prezydentom miast) albo właściwym organom wojskowym zmian miejsca pobytu (zamieszkania), imienia, nazwiska, wykształcenia i zawodu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby podlegające obowiązkowi czynnej służby wojskowej, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie stawiły się do poboru - od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą dziewiętnaście lat życia, albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zostały powołane do odbycia czynnej służby wojskowej, zasadniczej służby lub szkolenia poborowych w obronie cywilnej albo służby zastępczej - od dnia doręczenia karty powołania (karty skierowania) do tej służby</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>są obowiązane uzyskać zezwolenie Ministra Obrony Narodowej lub organu wojskowego przez niego upoważnionego na wyjazd i pobyt za granicą.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wójtowie lub burmistrzowie (prezydenci miast):</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokonują zameldowania osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej po uprzednim wymeldowaniu się ich z poprzedniego miejsca pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zawiadamiają wojskowych komendantów uzupełnień oraz wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast) właściwych ze względu na poprzednie miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące osób podlegających obowiązkowi czynnej służby wojskowej o zmianach zgłoszonych przy spełnianiu wojskowego obowiązku meldunkowego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3a72)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy, którym nadano przydział mobilizacyjny, oraz osoby, którym nadano pracowniczy przydział mobilizacyjny, a także poborowi, którym wydano karty powołania, mają obowiązek powiadomienia wojskowego komendanta uzupełnień o:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zmianie miejsca pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wyjeździe za granicę z zamiarem pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące i powrocie z tego pobytu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>adresie korespondencyjnym, w przypadku wyjazdu z miejsca pobytu stałego na pobyt czasowy trwający ponad dwa miesiące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze zwolnieni z zasadniczej służby wojskowej przedterminowo, w trybie określonym w art. 90, są obowiązani do uzyskania zezwolenia dowódcy jednostki wojskowej na zmianę miejsca pobytu; obowiązek ten trwa do czasu przeniesienia do rezerwy.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">573)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb i zakres spełniania obowiązków, o których mowa w ust. 1-3a, oraz organy właściwe w tych sprawach, uwzględniając wymóg okazania dokumentów potwierdzających zgłaszane zmiany.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-54\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 54</span><span class=\"lf-art-t\">174)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowi komendanci uzupełnień wydają dla potrzeb powszechnego obowiązku obrony osobom objętym ewidencją wojskową, wojskowe dokumenty osobiste.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wpisów lub zamieszczenia danych w wojskowych dokumentach osobistych dokonują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wojskowy komendant uzupełnień - w zakresie powszechnego obowiązku obrony;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dowódca jednostki wojskowej lub wojskowy komendant uzupełnień - w zakresie przebiegu czynnej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wójt lub burmistrz (prezydent miasta) - w zakresie obowiązku meldunkowego.</div>\n<p class=\"lf-p\">1b75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności, o których mowa w ust. 1a, można dokonywać pisemnie lub w formie elektronicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">1c75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby będące żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, którym wydano wojskowe dokumenty osobiste, są obowiązane do okazania tych dokumentów na żądanie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przełożonych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>starszych stopniem wojskowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>terenowych organów administracji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>dowódców jednostek wojskowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>żołnierzy Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organów porządkowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>sądów i jednostek organizacyjnych prokuratury;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>innych upoważnionych podmiotów.</div>\n<p class=\"lf-p\">1d75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby niebędące żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, którym wydano wojskowe dokumenty osobiste, są obowiązane do okazania tych dokumentów na żądanie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>terenowych organów administracji wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sądów i jednostek organizacyjnych prokuratury;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>starostów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>marszałków województw;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>organów zatrudnienia i organów rentowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>pracodawców;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>rektorów (dyrektorów) szkół wyższych i wyższych szkół zawodowych oraz dyrektorów szkół ponadgimnazjalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>innych upoważnionych podmiotów.</div>\n<p class=\"lf-p\">1e75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, nie może rozporządzać tym dokumentem i na żądanie wojskowego komendanta uzupełnień, a w przypadku żołnierzy w czynnej służbie wojskowej również dowódcy jednostki wojskowej, obowiązana jest zwrócić ten dokument organom wojskowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">1f75)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, jest obowiązana powiadomić wojskowego komendanta uzupełnień, a będąca żołnierzem w czynnej służbie wojskowej dowódcę jednostki wojskowej, w razie utraty lub zniszczenia tego dokumentu.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">276)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór wojskowego dokumentu osobistego (książeczki wojskowej), jego przeznaczenie, sposób wydawania i ewidencjonowania oraz zwrotu, zakres informacji dotyczących powszechnego obowiązku obrony i przebiegu czynnej służby wojskowej oraz danych osobowych wpisywanych lub zamieszczonych w tych dokumentach, uwzględniając, że dane osobowe, które powinien zawierać wojskowy dokument osobisty, obejmują w szczególności imię (imiona), nazwisko, datę i miejsce urodzenia, adres zameldowania oraz stopień wojskowy; wojskowy dokument osobisty powinien zawierać również fotografię.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowych dokumentów osobistych nie wolno przenosić, przewozić ani przesyłać za granicę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określa, w drodze rozporządzenia, sposób doręczania wojskowych dokumentów osobistych, tryb postępowania w razie ich utraty, zniszczenia lub nieprzyjęcia oraz organ, któremu osoba wyjeżdżająca za granicę jest obowiązana złożyć wojskowy dokument osobisty na przechowanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 54a77)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2002 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 200, poz. 1687), która weszła w życie z dniem 15 grudnia 2002 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy wojskowe wyposażają żołnierzy w czynnej służbie wojskowej oraz osoby pełniące służbę w jednostkach zmilitaryzowanych przydzielonych do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, cywilny personel medyczno-sanitarny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, osoby cywilne towarzyszące Siłom Zbrojnym Rzeczypospolitej Polskiej, personel organizacji „Polski Czerwony Krzyż” i innych ochotniczych organizacji pomocy, osoby cywilne wykonujące czynności duszpasterskie oraz inne osoby określone prawem międzynarodowym - w karty i tabliczki tożsamości.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karty tożsamości, o których mowa w ust. 1, wydawane żołnierzom w czynnej służbie wojskowej wyjeżdżającym w celach służbowych za granicę stanowią również dowód tożsamości, o którym mowa w art. III ust. 2 lit. a Umowy między Państwami-Stronami Traktatu Północnoatlantyckiego dotyczącej statusu ich sił zbrojnych, sporządzonej w Londynie dnia 19 czerwca 1951 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 21, poz. 257).</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom, o których mowa w ust. 2, wydaje się również indywidualny lub zbiorowy rozkaz wyjazdu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W kartach tożsamości, o których mowa w ust. 1, zamieszcza się odpowiednio:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwisko i imię (imiona) posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>datę urodzenia posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>stopień wojskowy i oznaczenie książeczki wojskowej posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>numer PESEL posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>rodzaj służby (status) posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>grupę krwi posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>fotografię i podpis posiadacza karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>suchy odcisk pieczęci urzędowej organu wystawiającego kartę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>nazwę państwa wystawiającego kartę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>serię i numer karty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>elementy zabezpieczające kartę.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje oraz wzory kart i tabliczek tożsamości wydawanych osobom, o których mowa w ust. 1, organy wojskowe właściwe do ich wydawania i ewidencjonowania, tryb ich ewidencjonowania, doręczania i postępowania w razie ich zniszczenia lub utraty, z uwzględnieniem przeznaczenia oraz wykorzystania kart i tabliczek tożsamości przez osoby, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, a także wzór rozkazu wyjazdu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział III</h3>\n<p class=\"lf-p\">Służba wojskowa</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ogólne</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-55\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 55</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek służby wojskowej polega na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbywaniu zasadniczej służby wojskowej przez poborowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odbywaniu zajęć wojskowych oraz przeszkolenia wojskowego przez studentów i absolwentów szkół wyższych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>odbywaniu ćwiczeń wojskowych oraz okresowej służby wojskowej przez żołnierzy rezerwy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>pełnieniu czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny przez poborowych i żołnierzy rezerwy.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ramach obowiązku służby wojskowej poborowi - zamiast do zasadniczej służby wojskowej</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>mogą być przeznaczeni do odbycia zasadniczej służby lub szkolenia poborowych w obronie cywilnej.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 56</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Równoznaczne ze spełnianiem obowiązku zasadniczej służby wojskowej jest pełnienie przez poborowych służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a78)Dodany przez art. 1 pkt 25 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania służby poborowych w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych wynosi dwanaście miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, formacje uzbrojone niewchodzące w skład Sił Zbrojnych, w których pełnienie służby jest równoznaczne ze spełnieniem obowiązku zasadniczej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Poborowym pełniącym służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych i członkom ich rodzin, niezależnie od uprawnień określonych dla tych osób w przepisach z tytułu tej służby, przysługują szczególne uprawnienia przewidziane w niniejszej ustawie oraz w przepisach wydanych na jej podstawie dla żołnierzy zasadniczej służby wojskowej i ich rodzin w zakresie określonym przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Skierowanie do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej może nastąpić tylko za zgodą poborowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrami, którym są podporządkowane formacje, o których mowa w ust. 2, określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady przeznaczania i kierowania poborowych do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, a także przebieg tej służby w zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 56a79)Dodany przez art. 199 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), która weszła w życie z dniem 1 października 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Poborowi pełniący służbę w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych podporządkowanych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych są objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135).</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 56b79)Dodany przez art. 199 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), która weszła w życie z dniem 1 października 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Poborowi, o których mowa w art. 56a, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, mają prawo wyboru:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>lekarza i pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>lekarza dentysty,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>szpitala</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w miejscu pełnienia służby, spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będących jednostkami budżetowymi tworzonymi i nadzorowanymi przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, posiadających w strukturze organizacyjnej ambulatorium, ambulatorium z izbą chorych lub lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, albo będących zakładami opieki zdrowotnej utworzonymi przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy poborowi, o których mowa w ust. 1, nie mogą uzyskać świadczenia opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy określonego w ust. 1, mają prawo wyboru innego świadczeniodawcy spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Koszty częściowej lub całkowitej odpłatności za leki wydawane poborowym, o których mowa w art. 56a, na zasadach i w zakresie określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, są finansowane z budżetu państwa, z części pozostającej w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb finansowania kosztów leków, o których mowa w ust. 3, uwzględniając zasady i sposób wydatkowania środków publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 57</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, corocznie liczbę poborowych, którzy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mogą być powoływani w roku kalendarzowym do zasadniczej służby wojskowej, na przeszkolenie wojskowe, do zasadniczej służby i szkolenia poborowych w obronie cywilnej oraz do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, a także żołnierzy rezerwy do odbycia ćwiczeń wojskowych i służby okresowej, jak również do odbycia ćwiczeń w obronie cywilnej, z uwzględnieniem potrzeb etatowych Sił Zbrojnych oraz poszczególnych formacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-58\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 58</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej w zakresie określonym w niniejszej ustawie podlegają obywatele polscy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">180)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2004 r.) mężczyźni, począwszy od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt lat, a posiadający stopień oficerski - sześćdziesiąt lat życia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">280)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2004 r.) kobiety posiadające kwalifikacje przydatne do tej służby, począwszy od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą czterdzieści lat, a posiadające stopień oficerski - pięćdziesiąt lat życia.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej nie podlegają jednak osoby wymienione w ust. 1, które zostały uznane ze względu na stan zdrowia za trwale niezdolne do tej służby.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">381)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi służby wojskowej nie podlegają kobiety:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w ciąży oraz w okresie sześciu miesięcy po odbyciu porodu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sprawujące opiekę nad dziećmi do lat ośmiu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>sprawujące opiekę nad: a) dziećmi od lat ośmiu do szesnastu, b) osobami obłożnie chorymi, c) osobami, wobec których orzeczono stałą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, d) osobami, wobec których orzeczono całkowitą niezdolność do pracy oraz samodzielnej egzystencji na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, e) osobami zaliczonymi do znacznego stopnia niepełnosprawności w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, jeżeli osoby te wspólnie z nimi zamieszkują i opieki tej nie można powierzyć innym osobom.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, w rozumieniu niniejszej ustawy, są osoby, które:82)Zdanie wstępne w brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 80.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbywają: a) zasadniczą służbę wojskową, b) nadterminową zasadniczą służbę wojskową, c) przeszkolenie wojskowe, d) ćwiczenia wojskowe, e) okresową służbę wojskową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pełnią służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 59a83)Dodany przez art. 1 pkt 27 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzy rezerwy, których w pierwszej kolejności przewiduje się powołać do czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, przeznacza się do tej służby przez nadanie w czasie pokoju przydziału mobilizacyjnego na stanowiska służbowe lub do pełnienia funkcji wojskowych, które są określone w etacie jednostki wojskowej na czas wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikom zatrudnionym w jednostkach wojskowych na stanowiskach pracowniczych określonych w etacie tych jednostek na czas pokoju, a w razie potrzeby również pracownikom zatrudnionym u innych pracodawców oraz innym osobom niebędącym pracownikami, mogą być nadawane w czasie pokoju pracownicze przydziały mobilizacyjne na stanowiska pracownicze, określone w etacie jednostki wojskowej na czas wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracowniczych przydziałów mobilizacyjnych nie nadaje się osobom, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie ukończyły osiemnastu lat życia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ukończyły sześćdziesiąt lat życia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>są przedpoborowymi lub poborowymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>posiadają nadany przydział mobilizacyjny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>są sędziami lub prokuratorami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>są funkcjonariuszami Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Biura Ochrony Rządu, Straży Granicznej, Służby Więziennej, Państwowej Straży Pożarnej, Straży Ochrony Kolei lub pracownikami specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych w jednostkach organizacyjnych podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez ministrów, kierowników urzędów centralnych, wojewodów, Prezesa Narodowego Banku Polskiego oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>są reklamowane od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>zostały uznane za stale lub długotrwale niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników lub za całkowicie niezdolne do pracy oraz samodzielnej egzystencji albo całkowicie niezdolne do pracy na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub zaliczone do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności albo umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przydziały mobilizacyjne oraz pracownicze przydziały mobilizacyjne nadaje oraz unieważnia wojskowy komendant uzupełnień, działając w porozumieniu z dowódcą jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie przydziału mobilizacyjnego oraz pracowniczego przydziału mobilizacyjnego następuje w formie karty mobilizacyjnej. Osoba, której nadano przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny, jest obowiązana przyjąć kartę mobilizacyjną.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kartę mobilizacyjną wojskowy komendant uzupełnień doręcza w trybie, o którym mowa w art. 52. Kartę mobilizacyjną można także doręczyć w czasie ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy, a w przypadku pracowników zatrudnionych w jednostkach wojskowych w miejscu pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>tryb nadawania przydziałów mobilizacyjnych oraz pracowniczych przydziałów mobilizacyjnych, uwzględniając w szczególności warunki, jakie powinni spełniać odpowiednio żołnierze rezerwy, pracownicy lub inne osoby niebędące pracownikami, do przeznaczenia ich do czynnej służby wojskowej lub pracy w jednostkach wojskowych w razie ogłoszenia mobilizacji lub w czasie wojny, czynności wojskowego komendanta uzupełnień i dowódcy jednostki wojskowej poprzedzające nadanie przydziałów, sposób ich nadawania, przypadki, w jakich się je unieważnia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wzory kart mobilizacyjnych oraz ich przeznaczenie. Karta mobilizacyjna powinna zawierać dane dotyczące daty wydania karty, organu wydającego, dane osobowe żołnierza rezerwy, pracownika lub innej osoby niebędącej pracownikiem, w tym stopień wojskowy, imię i nazwisko, dane jednostki wojskowej, w tym nazwę, adres, numer mobilizacyjny, pododdział, odpowiednio przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny, a także termin i miejsce stawienia się do jednostki wojskowej. Karta mobilizacyjna powinna zawierać również pouczenie o skutkach uchylania się odpowiednio od obowiązku czynnej służby wojskowej lub pracy, sposób postępowania w razie utraty karty oraz w przypadku niemożliwości stawienia się do miejsca określonego w tej karcie, a także wykaz przedmiotów użytku osobistego, które żołnierz rezerwy, pracownik lub inna osoba niebędąca pracownikiem powinna zabrać ze sobą, stawiając się do jednostki wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W karcie mobilizacyjnej nie podaje się uzasadnienia.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-60\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 60</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołanie do czynnej służby wojskowej następuje za pomocą kart powołania, kart mobilizacyjnych albo w drodze obwieszczeń lub w inny sposób określony przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karta powołania jest decyzją administracyjną.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powoływanie do czynnej służby wojskowej należy do wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">2a84)Dodany przez art. 1 pkt 28 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji o powołaniu do czynnej służby wojskowej służy powołanemu odwołanie do szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego, składane za pośrednictwem wojskowego komendanta uzupełnień w terminie czternastu dni od dnia jej doręczenia. Wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji. W razie ogłoszenia mobilizacji lub w czasie wojny odwołanie nie przysługuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dniem powołania do czynnej służby wojskowej jest określony w karcie powołania dzień stawienia się do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zorganizowanie doręczania i doręczanie kart powołania do odbycia ćwiczeń wojskowych przeprowadzanych w trybie natychmiastowego stawiennictwa oraz do czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny należy;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w gminach - do wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w powiatach - do starostów (prezydentów miast na prawach powiatu).</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">585)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach, o których mowa w ust. 4, doręczenie kart powołania może nastąpić również przez jednostki wojskowe, jednostki organizacyjne państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej „Poczta Polska” lub Policję.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozplakatowanie obwieszczeń o powołaniu osób do czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny należy do wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast).</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">786)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 28 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Karty powołania w uzasadnionych przypadkach mogą być doręczane również w dniach ustawowo wolnych od pracy i o każdej porze doby. O potrzebie doręczenia kart powołania w dni ustawowo wolne od pracy przez jednostki organizacyjne państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej „Poczta Polska”, w celach określonych w ust. 8 pkt 1, Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego powiadamia każdorazowo Dyrektora Generalnego tego przedsiębiorstwa z co najmniej dwudniowym wyprzedzeniem przed dniem ustawowo wolnym od pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołanie do odbycia ćwiczeń wojskowych, przeprowadzanych w trybie natychmiastowego stawiennictwa, może nastąpić w celu:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprawdzenia gotowości mobilizacyjnej i bojowej jednostek wojskowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">287)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 28 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) udziału jednostek wojskowych w zwalczaniu klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków.</div>\n<p class=\"lf-p\">8a88)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 28 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku, o którym mowa w ust. 8 pkt 2, do odbycia ćwiczeń wojskowych powołuje się żołnierzy rezerwy przede wszystkim spoza obszaru objętego klęską żywiołową i likwidacją jej skutków.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">989)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 28 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzory kart powołania i ich przeznaczenie, a także wzory obwieszczeń. Wzory kart powołania powinny zawierać pouczenie o skutkach uchylenia się od obowiązku czynnej służby wojskowej i o postępowaniu w razie utraty karty oraz w przypadku niemożności stawienia się do czynnej służby wojskowej, a także wykaz dokumentów i przedmiotów użytku osobistego, które osoba powołana do czynnej służby wojskowej powinna zabrać ze sobą, stawiając się do tej służby.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-61\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 61</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powołani do czynnej służby wojskowej są obowiązani stawić się do tej służby w określonym terminie i miejscu. Stają się oni żołnierzami w czynnej służbie wojskowej z chwilą stawienia się do tej służby w określonym miejscu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie niestawienia się powołanego do czynnej służby wojskowej bez uzasadnionej przyczyny, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad 2 miesiące, na wniosek wojskowego komendanta uzupełnień, zarządza przymusowe doprowadzenie przez Policję do wskazanej jednostki wojskowej, w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 62</span><span class=\"lf-art-t\">Minister właściwy do spraw wewnętrznych, Minister Obrony Narodowej oraz minister właściwy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do spraw łączności, określą, w drodze rozporządzenia, tryb doręczania kart powołania i rozplakatowania obwieszczeń, uwzględniając w szczególności tryb postępowania organów jednostek wojskowych, Policji i Poczty Polskiej w tym zakresie oraz sposób pokrywania kosztów związanych z doręczeniem dokumentów powołania, a także wzór upoważnień dla kurierów akcji kurierskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-63\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63</span><span class=\"lf-art-t\">Sposób odbywania czynnej służby wojskowej oraz obowiązki i uprawnienia żołnierzy określa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawa oraz wydane na jej podstawie rozporządzenia i zarządzenia, a także regulaminy i rozkazy wydane przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 63a90)Dodany przez art. 1 pkt 29 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom w czynnej służbie wojskowej dowódca jednostki wojskowej może nadawać klasy kwalifikacyjne odpowiadające poziomowi ich wyszkolenia wojskowego i specjalistycznego, zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym lub pełnioną funkcją wojskową, z zastrzeżeniem ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Klasę kwalifikacyjną nadaje się żołnierzom w czynnej służbie wojskowej po zdaniu egzaminu przed komisją egzaminacyjną powołaną przez dowódcę jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustala się cztery rodzaje klas kwalifikacyjnych: trzecią, drugą, pierwszą i mistrzowską.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób nadawania klasy kwalifikacyjnej, tryb jej nadawania, potwierdzania, podwyższania i utraty, sposób przeprowadzania i zdawania egzaminu oraz zakres wiedzy i umiejętności sprawdzanych w czasie egzaminu, a także właściwość dowódców jednostek wojskowych i składy komisji egzaminacyjnych, uwzględniając specyfikę służby oraz fakt, że nadanie klasy kwalifikacyjnej następuje rozkazem dowódcy jednostki wojskowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-64\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 64</span><span class=\"lf-art-t\">191)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze są obowiązani do zachowania w tajemnicy wszystkich wiadomości, z którymi zapoznali się bezpośrednio lub w związku z odbywaniem czynnej służby wojskowej, jeżeli wiadomości te stanowią informacje niejawne.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek zachowania tajemnicy trwa zarówno w czasie pełnienia czynnej służby wojskowej, jak i po zwolnieniu z niej.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">392)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Od obowiązku zachowania tajemnicy może zwolnić żołnierza w czynnej służbie wojskowej dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, a żołnierza zwolnionego z czynnej służby wojskowej Minister Obrony Narodowej, z zastrzeżeniem przypadków określonych w przepisach ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, z późn. zm.93)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 931, z 2000 r. Nr 50, poz. 580, Nr 62, poz. 717, Nr 73, poz. 852 i Nr 93, poz. 1027, z 2001 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 98, poz. 1071 i Nr 106, poz. 1149, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, z 2003 r. Nr 17, poz. 155, Nr 111, poz. 1061 i Nr 130, poz. 1188 oraz z 2004 r. Nr 51, poz. 514, Nr 69, poz. 626 i Nr 93, poz. 889.).</p>\n<p class=\"lf-p\">3a94)Dodany przez art. 1 pkt 30 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej nie mogą bez zezwolenia Ministra Obrony Narodowej rozpowszechniać rezultatów swej działalności naukowej, literackiej, artystycznej lub publicystycznej, zawierających informacje niejawne. Zezwolenie stanowi decyzję administracyjną.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">495)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb udzielania żołnierzom w czynnej służbie wojskowej zezwoleń na rozpowszechnianie rezultatów ich działalności naukowej, literackiej, artystycznej lub publicystycznej, zawierających informacje niejawne, uwzględniając fakt, że zezwolenie wydaje się na wniosek żołnierza lub redaktora naczelnego, redakcji, wydawcy, kierownika podmiotu gospodarczego albo dowódcy jednostki wojskowej (instytucji wojskowej), zamierzającego rozpowszechniać rezultat działalności żołnierza, wymagający zezwolenia.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">596)</span>Dodany przez art. 1 pkt 30 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</div>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej i żołnierze rezerwy, którzy w związku z nadaniem przydziałów mobilizacyjnych mają lub będą mieć dostęp do informacji niejawnych, podlegają, na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 11, poz. 95, z późn. zm.97)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 39, poz. 462, z 2001 r. Nr 22, poz. 247, Nr 27, poz. 298, Nr 56, poz. 580, Nr 110, poz. 1189, Nr 123, poz. 1353 i Nr 154, poz. 1800, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 89, poz. 804 i Nr 153, poz. 1271, z 2003 r. Nr 17, poz. 155 oraz z 2004 r. Nr 29, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">257.), właściwemu postępowaniu sprawdzającemu. Poszerzone i specjalne postępowanie sprawdzające przeprowadzają Wojskowe Służby Informacyjne na pisemny wniosek dowódcy jednostki wojskowej lub wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-65\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 65</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie odbywania czynnej służby wojskowej członkostwo żołnierzy w partiach politycznych ulega zawieszeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie odbywania czynnej służby wojskowej żołnierze nie mogą brać udziału w działalności ruchów obywatelskich i innych ugrupowań obywateli o charakterze politycznym ani też prowadzić żadnej działalności politycznej na terenie jednostki (instytucji) wojskowej, w tym rozpowszechniać publikacji dotyczących zagadnień politycznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej w umundurowaniu oraz odznakach i oznakach wojskowych nie mogą brać udziału w zgromadzeniach o charakterze politycznym.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w przypadku kandydowania żołnierza w czynnej służbie wojskowej do Sejmu, Senatu lub organu samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej nie mogą tworzyć i wstępować do związków zawodowych ani brać udziału w działalności związków zawodowych, których byli członkami w chwili powołania do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej mogą wstępować do stowarzyszeń i innych organizacji działających poza wojskiem oraz brać udział w działalności stowarzyszeń i innych organizacji, do których należeli w chwili powołania do tej służby, tylko za zezwoleniem przełożonego o uprawnieniach co najmniej dowódcy pułku.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Działalność partii politycznych oraz stowarzyszeń i innych organizacji na terenie jednostek (instytucji) wojskowych określają odrębne ustawy, z tym że na terenie jednostek (instytucji) wojskowych nie mogą być tworzone i nie mogą działać środowiskowe stowarzyszenia i inne organizacje zrzeszające żołnierzy w czynnej służbie wojskowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-66\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 66</span><span class=\"lf-art-t\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej są obowiązani uzyskać zezwolenie Ministra Obrony</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Narodowej lub organu wojskowego przez niego upoważnionego na wyjazd i pobyt za granicą w trybie określonym przez Ministra Obrony Narodowej w drodze rozporządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 67</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej są obowiązani w czasie wykonywania zadań służbowych nosić umundurowanie oraz odznaki i oznaki wojskowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom, którzy nie pełnią czynnej służby wojskowej, mogą być wydawane przedmioty umundurowania i wyekwipowania wojskowego do celów związanych z wykonywaniem powszechnego obowiązku obrony. Żołnierze ci są obowiązani stawić się w wydanym umundurowaniu i z ekwipunkiem w razie powołania do służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W innych przypadkach niż określone w ust. 1 i 2 żołnierze mogą nosić umundurowanie oraz odznaki i oznaki wojskowe tylko w razie uzyskania zezwolenia w trybie i na zasadach określonych przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb postępowania w sprawach o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 3, z uwzględnieniem w szczególności warunku uzyskania przez żołnierza pozytywnej opinii właściwego organu wojskowego prowadzącego ewidencję żołnierza, wywiązywania się przez niego z powszechnego obowiązku obrony, jeżeli jemu podlega, i zasadności motywów, jakie przytoczył żołnierz w swojej prośbie o uzyskanie zezwolenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wzory, zasady i sposób noszenia umundurowania oraz odznak i oznak wojskowych, jak również zasady i sposób noszenia uzbrojenia,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przypadki, w których żołnierze są zwolnieni od obowiązku noszenia umundurowania oraz odznak i oznak wojskowych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zasady i sposób noszenia przez żołnierzy orderów, odznaczeń, medali i odznak innych niż wojskowe,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zasady wydawania przedmiotów umundurowania i wyekwipowania wojskowego w przypadkach, o których mowa w ust. 2</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w szczególności z uwzględnieniem podziału mundurów na wyjściowe, ćwiczebne i polowe, specyfiki związanej z oznakowaniem mundurów, zestawów ubiorczych dla żołnierzy poszczególnych rodzajów wojsk i służb, sposobu oraz okoliczności noszenia umundurowania, odznak i oznak wojskowych oraz charakteru wykonywanych zadań.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-68\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 68</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej otrzymują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>bezpłatne wyżywienie lub równoważnik pieniężny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>umundurowanie i wyekwipowanie wojskowe w naturze lub równoważnik pieniężny.</div>\n<p class=\"lf-p\">1a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których żołnierze otrzymują świadczenia, o których mowa w ust. 1, szczegółowe zasady oraz normy ich otrzymywania z uwzględnieniem w szczególności warunków pełnionej służby, sposobów realizacji dodatkowych norm wyżywienia oraz warunków, trybu i terminów wypłacania równoważników pieniężnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uprawnienia żołnierzy do zakwaterowania, uposażenia, świadczeń odszkodowawczych i emerytalnych oraz zaopatrzenia inwalidzkiego określają odrębne ustawy i akty prawne wydane na ich podstawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-6998\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 6998</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 199 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 79</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe i ćwiczenia wojskowe oraz pełniący służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny są objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 69a98)W brzmieniu ustalonym przez art. 199 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 79..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający nadterminową zasadniczą służbę wojskową i służbę okresową są objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 69b99)Dodany przez art. 199 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 79..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze, o których mowa w art. 69, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, mają prawo wyboru:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>lekarza i pielęgniarki podstawowej opieki zdrowotnej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>lekarza dentysty,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>szpitala</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w miejscu pełnienia służby, spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będących zakładami opieki zdrowotnej utworzonymi przez Ministra Obrony Narodowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy żołnierze, o których mowa w ust. 1, nie mogą uzyskać świadczenia opieki zdrowotnej u świadczeniodawcy określonego w ust. 1, mają prawo wyboru innego świadczeniodawcy spośród świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom odbywającym zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe, kandydatom na żołnierzy zawodowych oraz pełniącym służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w produkty lecznicze i wyroby medyczne inne niż oznaczone znakiem „Rp”, finansowane z budżetu państwa, z części pozostającej w dyspozycji Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, wykaz produktów leczniczych oznaczonych symbolem OTC i wyrobów medycznych wydawanych bezpłatnie, o których mowa w ust. 3, oraz sposób i tryb finansowania ponoszonych kosztów, uwzględniając zasady i sposób wydatkowania środków publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 70</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom w czynnej służbie wojskowej, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, mogą być udzielane urlopy w wymiarze i na zasadach określonych przez Ministra Obrony Narodowej w drodze rozporządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom odbywającym zasadniczą, nadterminową i okresową służbę wojskową przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze i na zasadach określonych przez Ministra Obrony Narodowej w drodze rozporządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom odbywającym zasadniczą, nadterminową i okresową służbę wojskową udziela się urlopu okolicznościowego na czas trwania ich własnej kampanii wyborczej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-71\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 71</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie z czynnej służby wojskowej następuje po upływie czasu trwania służby ustalonego w ustawie lub powołaniu, a przed upływem tego czasu - w przypadkach określonych w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie przeprowadzają dowódcy jednostek wojskowych lub inne organy wojskowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza uważa się za zwolnionego z czynnej służby wojskowej z chwilą jego odejścia z miejsca pełnienia służby, po zwolnieniu z niej stosownie do ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 72100)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom powołanym do czynnej służby wojskowej oraz osobom zwalnianym z tej służby przysługuje zwrot kosztów przejazdu do miejsca stawienia się i powrotu do miejsca pobytu stałego albo pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za koszty podróży uznaje się koszty przejazdu środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego pociągiem osobowym lub pospiesznym w klasie drugiej albo autobusowego w komunikacji zwykłej lub pospiesznej, a w przypadku braku takiego środka - koszty przejazdu najtańszym dostępnym środkiem transportu zbiorowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwrotu kosztów przejazdu dokonują dowódcy jednostek wojskowych na podstawie udokumentowanego oświadczenia lub w drodze wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, z zastrzeżeniem ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowy komendant uzupełnień, na udokumentowany wniosek osoby powołanej do czynnej służby wojskowej, uzasadniony jej trudną sytuacją materialną, może dokonać, za pokwitowaniem, wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w celu pokrycia kosztów przejazdu związanych ze stawieniem się do tej służby, w wysokości i według zasad określonych w ust. 2 i 5.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwrot kosztów przejazdu nie przysługuje w przypadku zapewnienia bezpłatnego przejazdu lub gdy przejazd następuje w granicach miejscowości, w której znajduje się miejsce odbywania czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny przejazdy na podstawie kart mobilizacyjnych i kart powołania są bezpłatne.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 73100)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki, tryb i terminy powoływania do czynnej służby wojskowej i zwalniania z tej służby, uwzględniając potrzeby uzupełnieniowe rodzajów Sił Zbrojnych oraz różne okresy szkolenia w wojskowych ośrodkach szkolenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 73a101)Dodany przez art. 1 pkt 32 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przełożeni ponoszą odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny służby żołnierzy i są obowiązani zapewnić warunki ochrony ich życia i zdrowia przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierz jest obowiązany do przestrzegania przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakresie wymienionym w ust. 1 i 2, do żołnierzy stosuje się odpowiednio przepisy działu dziesiątego ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.102)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 106, poz. 668 i Nr 113, poz. 717, z 1999 r. Nr 99, poz. 1152, z 2000 r. Nr 19, poz. 239, Nr 43, poz. 489, Nr 107, poz. 1127 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 11, poz. 84, Nr 28, poz. 301, Nr 52, poz. 538, Nr 99, poz. 1075, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1354, Nr 128, poz. 1405 i Nr 154, poz. 1805, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 135, poz. 1146, Nr 196, poz. 1660, Nr 199, poz. 1673 i Nr 200, poz. 1679, z 2003 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 166, poz. 1608 i Nr 213, poz. 2081 oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 99, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1001 i Nr 120, poz. 1252.), z wyjątkiem art. 209, art. 210, art. 230 § 2, art. 232, art. 234 § 2, art. 235, art. 237, art. 2371, art. 2377 § 1 pkt 1 i § 2-4, art. 2378 § 1, art. 2379 § 3 oraz art. 23711 § 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakresie szczegółowego stosowania przepisów Kodeksu pracy w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy do żołnierzy, o których mowa w ust. 1-3, mają zastosowanie przepisy wydane na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 oraz z 2004 r. Nr 116, poz. 1203 i Nr 210, poz. 2135).</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Stopnie wojskowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-74\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 74</span><span class=\"lf-art-t\">1103)W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">80..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ze względu na posiadany stopień wojskowy żołnierze są szeregowymi, podoficerami lub oficerami.</p>\n<p class=\"lf-p\">2103)W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 80..</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopniami wojskowymi są następujące stopnie, z zastrzeżeniem ust. 2a:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szeregowych: a) szeregowy, b) starszy szeregowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>podoficerów: a) kapral, b) starszy kapral, c) plutonowy, d) sierżant, e) starszy sierżant, f) młodszy chorąży, g) chorąży, h) starszy chorąży, i) starszy chorąży sztabowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oficerów: a) młodszych: - podporucznik, - porucznik, - kapitan, b) starszych: - major, - podpułkownik, - pułkownik, c) generałów: - generał brygady, - generał dywizji, - generał broni, - generał.</div>\n<p class=\"lf-p\">2a104)Dodany przez art. 158 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 80..</p>\n<p class=\"lf-p\">W Marynarce Wojennej stopniami wojskowymi są odpowiednio stopnie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szeregowych: a) marynarz, b) starszy marynarz;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>podoficerów: a) mat, b) starszy mat, c) bosmanmat, d) bosman, e) starszy bosman, f) młodszy chorąży marynarki, g) chorąży marynarki, h) starszy chorąży marynarki, i) starszy chorąży sztabowy marynarki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oficerów: a) młodszych: - podporucznik marynarki, - porucznik marynarki, - kapitan marynarki, b) starszych: - komandor podporucznik, - komandor porucznik, - komandor, c) admirałów: - kontradmirał, - wiceadmirał, - admirał floty, - admirał.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Najwyższym stopniem wojskowym jest stopień Marszałka Polski.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może ustalać również inne nazwy stopni wojskowych w poszczególnych rodzajach wojsk lub służb równoznaczne ze stopniami wymienionymi w ust. 2 oraz ustanawiać w drodze rozporządzenia nowe stopnie wojskowe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 75</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopnie wojskowe są dożywotnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopień wojskowy jest tytułem żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może, w drodze rozporządzenia, wprowadzić inne tytuły wojskowe oraz określić zasady używania stopni i innych tytułów wojskowych, uwzględniając potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stopień szeregowego otrzymują bez szczególnego nadania osoby:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>powołane po raz pierwszy do czynnej służby wojskowej - z dniem stawienia się do tej służby;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przeznaczone do zajęć wojskowych studentów - z dniem zaliczenia do stanu osobowego studium wojskowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przeniesione do rezerwy bez odbycia służby wojskowej - z dniem przeniesienia do rezerwy.</div>\n<p class=\"lf-p\">2105)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadanie wyższego stopnia wojskowego następuje w drodze mianowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">3105)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Na stopnie wojskowe szeregowych i podoficerów mianuje Minister Obrony Narodowej lub organy wojskowe, którymi są: Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, Szef Wojskowych Służb Informacyjnych, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, Dowódca Garnizonu Warszawa, terenowe organy administracji wojskowej oraz inni dowódcy jednostek wojskowych, co najmniej od szczebla pułku (równorzędni).</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na pierwszy stopień oficerski (podporucznika) oraz na stopnie oficerskie generałów i admirałów mianuje Prezydent na wniosek Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na pozostałe stopnie oficerskie mianuje Minister Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6106)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Obrony Narodowej mianuje na stopień wojskowy Marszałka Polski oficera posiadającego stopień wojskowy generała (admirała) za wyjątkowe zasługi dla Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">7106)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny na wyższy stopień wojskowy mianuje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w przypadku stopnia wojskowego podporucznika - w drodze postanowienia Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku stopni wojskowych generałów i admirałów - w drodze postanowienia Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w pozostałych przypadkach - odpowiednio w drodze decyzji lub rozkazu Minister Obrony Narodowej lub Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych, a także organy wojskowe, którymi są:</div>\n<p class=\"lf-p\">Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, dowódca rodzaju Sił Zbrojnych, Szef Wojskowych Służb Informacyjnych, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, Dowódca Garnizonu Warszawa, terenowe organy administracji wojskowej oraz inni dowódcy jednostek wojskowych, oddziałów lub pododdziałów.</p>\n<p class=\"lf-p\">8107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, a w przypadkach, o których mowa w ust. 4, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, mogą mianować na wyższy stopień wojskowy również osoby, które z racji ukończonego wieku lub stanu zdrowia nie podlegają obowiązkowi służby wojskowej, jeżeli mianowanie to jest uznaniem ich zasług z tytułu udziału w walkach o niepodległość państwa lub misjach pokojowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">9107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Warunkiem mianowania żołnierza na pierwszy stopień wojskowy w czasie pokoju jest:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w korpusie podoficerów - posiadanie przez niego wykształcenia co najmniej na poziomie szkoły ponadgimnazjalnej i zdanie egzaminu na podoficera;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w korpusie oficerskim - posiadanie przez niego wykształcenia wyższego i zdanie egzaminu na oficera.</div>\n<p class=\"lf-p\">10107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze w czynnej służbie wojskowej mogą być mianowani w czasie pokoju na kolejny wyższy stopień wojskowy, jeżeli spełniają łącznie następujące warunki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uzyskają pozytywne wyniki w szkoleniu wojskowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>otrzymali pozytywną opinię służbową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>są zdyscyplinowani;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>ukończyli kurs lub szkolenie wojskowe wymagane dla stopnia wojskowego, na który mają być mianowani.</div>\n<p class=\"lf-p\">11107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1.. żołnierze rezerwy mogą być mianowani w czasie pokoju na kolejny wyższy stopień wojskowy, jeżeli posiadają nadany przydział mobilizacyjny, pracowniczy przydział mobilizacyjny lub przydział organizacyjno-mobilizacyjny albo przewiduje się nadanie im takiego przydziału i odbyli ćwiczenia wojskowe lub okresową służbę wojskową, a w przypadkach uzasadnionych potrzebami Sił Zbrojnych, pomimo nieodbycia tych ćwiczeń lub służby, jeżeli posiadają zawód lub wykształcenie przydatne na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej i co najmniej przez okres jednego roku posiadali nadany przydział mobilizacyjny na to stanowisko lub byli zamustrowani na statku żeglugi morskiej przewidzianym dla potrzeb mobilizacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">12107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Mianowania na wyższy stopień wojskowy nie można dokonać wobec osób skazanych za przestępstwo popełnione z winy umyślnej, z wyjątkiem przypadku, gdy w czasie wojny żołnierz zasłużył się męstwem na polu walki.</p>\n<p class=\"lf-p\">13107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie śmierci żołnierza w czynnej służbie wojskowej, mającej związek z tą służbą, za jego zasługi na rzecz obronności państwa, Minister Obrony Narodowej, a w przypadkach, o których mowa w ust. 4, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, może mianować pośmiertnie tego żołnierza na wyższy stopień wojskowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">14107)Dodany przez art. 1 pkt 33 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki, tryb i sposób mianowania oraz stopnie wojskowe, na które mogą mianować organy wojskowe, o których mowa w ust. 3 i 7 pkt 3, uwzględniając w szczególności różne rodzaje czynnej służby wojskowej, o której mowa w art. 55 ust. 1, przebieg służby wojskowej lub przeznaczenie żołnierza rezerwy na wypadek ogłoszenia mobilizacji i czas wojny, a także potrzeby uzupełnienia stanu osobowego Sił Zbrojnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 77</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).108)Przez art. 121 pkt 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o dyscyplinie wojskowej (Dz.</p>\n<p class=\"lf-p\">U. Nr 141, poz. 944 i Nr 160, poz. 1083), która weszła w życie z dniem 1 września 1998 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-78\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 78</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierz traci stopień wojskowy w razie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>utraty obywatelstwa polskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zastosowania prawomocnym wyrokiem sądu środka karnego pozbawienia praw publicznych albo degradacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony);109)Przez art. 121 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 108.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>(uchylony).110)Przez art. 158 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 80.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).111)Przez art. 158 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 80.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2-4110)Przez art. 158 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 80. żołnierz zachowuje stopień szeregowego.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4.</span>(uchylony).111)Przez art. 158 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 80.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-79\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 79</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).112)Przez art. 1 pkt 34 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-80\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 80</span><span class=\"lf-art-t\">1113)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 35 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierz odzyskuje stopień wojskowy w razie uchylenia prawomocnego wyroku sądu, w którym został zastosowany środek karny pozbawienia praw publicznych albo degradacji lub obniżenia stopnia wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2114)Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 35 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ponownego uzyskania obywatelstwa polskiego osoba pozbawiona stopnia wojskowego odzyskuje stopień szeregowego, chyba że organ uprawniony do mianowania uzna za wskazane przywrócić jej utracony wyższy stopień wojskowy. Przywrócenie stopnia wojskowego następuje w drodze decyzji administracyjnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za szczególne osiągnięcia w pracy lub zasługi dla Rzeczypospolitej Polskiej można żołnierzowi przywrócić stopień wojskowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przywrócenie stopnia wojskowego w razie jego utraty wskutek zastosowania środka karnego pozbawienia praw publicznych nie może nastąpić przed upływem czasu, na który został zastosowany ten środek karny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3115)Zdanie trzecie dodane przez art. 1 pkt 36 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">O przywróceniu stopnia wojskowego orzeka organ właściwy do mianowania na ten stopień.</p>\n<p class=\"lf-p\">O przywróceniu stopnia podporucznika orzeka Minister Obrony Narodowej. Przywrócenie stopnia wojskowego następuje w drodze decyzji administracyjnej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zasadnicza służba wojskowa</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-82\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 82</span><span class=\"lf-art-t\">1116)W brzmieniu tym obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">117..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania zasadniczej służby wojskowej wynosi dwanaście miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">1117)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 37 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1, który wejdzie w życie z dniem 1 lipca 2005 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania zasadniczej służby wojskowej wynosi dziewięć miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Służbę określoną w ust. 1 odbywa się w jednym nieprzerwanym okresie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3118)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 56; w brzmieniu tym obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 119..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasadnicza służba wojskowa może być odbywana także w kilku okresach w ciągu trzech lat.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(uchylony).119)Przez art. 1 pkt 37 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1, który wejdzie w życie z dniem 1 lipca 2005 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może, w drodze rozporządzenia, ograniczać czas trwania zasadniczej służby wojskowej, stosownie do potrzeb Sił Zbrojnych i jeżeli nie zagraża to obronności lub bezpieczeństwu Państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">5120)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 37 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach gdy wymaga tego konieczność zapewnienia obrony lub bezpieczeństwa państwa, Rada Ministrów może przedłużyć, w drodze rozporządzenia, czas trwania zasadniczej służby wojskowej o okres nieprzekraczający łącznie sześciu miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">6121)Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 56; w brzmieniu tym obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 122..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, podział zasadniczej służby wojskowej na okresy oraz warunki umożliwiające przeznaczenie poborowych do zasadniczej służby wojskowej odbywanej w kilku okresach, uwzględniając jednostki wojskowe, w których żołnierze mogą odbywać tę służbę, potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące uzupełnień oraz proces szkolenia żołnierzy i gotowość bojową.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6.</span>(uchylony).122)Przez art. 1 pkt 37 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1, który wejdzie w życie z dniem 1 lipca 2005 r.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-83\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 83</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do odbycia zasadniczej służby wojskowej powołuje się poborowych przeznaczonych stosownie do art. 45 do tej służby oraz poborowych, którzy zgłosili się ochotniczo do jej odbycia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do odbycia zasadniczej służby wojskowej określonej w art. 82 ust. 1 powołuje się również mężczyzn uznanych za zdolnych do służby wojskowej, którzy ukończyli siedemnaście lat życia i zgłosili się ochotniczo do tej służby.</p>\n<p class=\"lf-p\">3123)Dodany przez art. 1 pkt 38 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>tryb postępowania w sprawach ochotniczego zgłaszania się do odbycia zasadniczej służby wojskowej, uwzględniając kwalifikacje ochotników przydatne w czynnej służbie wojskowej oraz potrzeby uzupełnieniowe Sił Zbrojnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sposób odbywania zasadniczej służby wojskowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">Rozporządzenie powinno w szczególności określać sposób i tryb postępowania organów wojskowych w zakresie wcielania poborowych do zasadniczej służby wojskowej, wyznaczania, zmiany i zwalniania żołnierzy ze stanowisk służbowych, przenoszenia do innych jednostek wojskowych, delegowania i podróży służbowych, a także rodzaje i sposób opiniowania służbowego, z uwzględnieniem prawa żołnierzy do składania zażaleń w tych sprawach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 84</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ochotników określonych w art. 83 ust. 2 kieruje się do powiatowej komisji lekarskiej w celu ustalenia zdolności do służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydanie orzeczenia o niezdolności ochotnika do służby wojskowej nie zwalnia go od obowiązku stawienia się do poboru w określonym terminie i miejscu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-85\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 85</span><span class=\"lf-art-t\">Żołnierze przeniesieni w czasie odbywania zasadniczej służby wojskowej do jednostki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wojskowej, w której służba ta trwa dłużej lub krócej od okresu, na jaki ich powołano, są obowiązani do odbywania służby przez czas ustalony dla żołnierzy tej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-86\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 86</span><span class=\"lf-art-t\">1124)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 23 maja 2002 r. o zmianie ustawy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 81, poz. 732), która weszła w życie z dniem 6 lipca 2002 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą pełnić ją nadterminowo przez okres od jednego do siedmiu lat na podstawie dobrowolnego zgłoszenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a125)Dodany przez art. 1 pkt 39 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze, o których mowa w ust. 1, mogą zostać pozostawieni w nadterminowej zasadniczej służbie wojskowej, jeżeli takie są potrzeby osobowe jednostki wojskowej, a żołnierze ci spełniają łącznie następujące warunki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uzyskują pozytywne wyniki w szkoleniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>otrzymali pozytywną opinię służbową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>nie byli karani dyscyplinarnie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w dniu rozpoczęcia pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej nie przekroczą dwudziestu pięciu lat życia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>posiadają wykształcenie co najmniej na poziomie szkoły ponadgimnazjalnej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>nie byli karani sądownie.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze pozostawieni w zasadniczej służbie wojskowej, stosownie do ust. 1, są obowiązani do nadterminowego pełnienia jej przez okres, na jaki się zgłosili.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczególne uprawnienia przysługujące żołnierzom w zakresie zakwaterowania, urlopów i innych świadczeń, których zgłoszenie do nadterminowego pełnienia zasadniczej służby wojskowej zostało przyjęte, z uwzględnieniem w szczególności uprawnień do korzystania z wojskowej służby zdrowia, przejazdów na koszt wojska i gratyfikacji urlopowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4126)Dodany przez art. 1 pkt 39 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb przyjmowania oraz sposób odbywania nadterminowej zasadniczej służby wojskowej. Rozporządzenie powinno w szczególności określać sposób i tryb postępowania organów wojskowych w zakresie wyznaczania, zmiany i zwalniania żołnierzy ze stanowisk służbowych, przenoszenia do innych jednostek wojskowych, delegowania i podróży służbowych, a także rodzaje i sposób opiniowania służbowego, z uwzględnieniem prawa żołnierzy do składania zażaleń w tych sprawach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-86a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 86a</span><span class=\"lf-art-t\">Do czasu trwania czynnej służby wojskowej nie zalicza się okresu samowolnego opuszczenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jednostki wojskowej, w której żołnierz odbywa służbę, lub wyznaczonego miejsca przebywania albo samowolnego pozostawania poza nimi. Jednakże okres ten można zaliczyć do czasu trwania czynnej służby wojskowej, jeżeli w późniejszym okresie żołnierz wyróżnił się wzorową służbą.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-87\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 87</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza, który odbył zasadniczą służbę wojskową, przenosi się do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed odbyciem zasadniczej służby wojskowej żołnierza zwalnia się z tej służby w razie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>(uchylony);127)Przez art. 1 pkt 40 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>uznania go ze względu na stan zdrowia za trwale lub czasowo niezdolnego do służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>konieczności sprawowania przez niego bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny; przepis art. 39 ust. 1 pkt 3 stosuje się odpowiednio;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>(uchylony);128)Przez art. 1 pkt 14 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 44.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>(uchylony);128)Przez art. 1 pkt 14 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 44.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wybrania go do Sejmu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>zarządzenia w stosunku do niego wykonania kary pozbawienia wolności, w tym również kary zastępczej.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(uchylony).129)Przez art. 1 pkt 14 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 44.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję w sprawie zwolnienia żołnierza z zasadniczej służby wojskowej w przypadkach określonych w ust. 2 podejmuje właściwy organ wojskowy z urzędu lub na wniosek żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję doręcza się żołnierzowi na piśmie wraz z uzasadnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji właściwego organu wojskowego przysługuje żołnierzowi odwołanie do organu wojskowego wyższego stopnia w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta może być zmieniona przez organ wojskowy wyższego rzędu również z urzędu, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po ustaniu przyczyn zwolnienia z zasadniczej służby wojskowej, określonych w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2, żołnierza powołuje się do odbycia pozostałego okresu tej służby, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie odroczenia z innego tytułu, albo przenosi się go do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">7130)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 40 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może, w drodze decyzji administracyjnej, na udokumentowany wniosek żołnierza uzasadniony szczególnie ważnymi względami osobistymi lub rodzinnymi, zwolnić go z czynnej służby wojskowej przed odbyciem zasadniczej służby wojskowej i przenieść do rezerwy, jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie potrzeby uzupełnieniowe Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 87a131)Dodany przez art. 1 pkt 41 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza, który odbył nadterminową zasadniczą służbę wojskową, przenosi się do rezerwy, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierza odbywającego nadterminową zasadniczą służbę wojskową zwalnia się z tej służby przed upływem okresu, na który zgłosił się do służby, w razie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uznania ze względu na stan zdrowia za trwale lub czasowo niezdolnego do czynnej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wybrania do Sejmu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>powołania do zawodowej służby wojskowej lub przyjęcia do służby wojskowej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>uzyskania niedostatecznej oceny w opinii służbowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>skazania na karę pozbawienia wolności (aresztu wojskowego) lub orzeczenia środka karnego pozbawienia praw publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>utraty stopnia wojskowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wymierzenia dwukrotnie kary dyscyplinarnej co najmniej nagany za naruszenie dyscypliny wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>niewyrażenia przez żołnierza zgody na pełnienie służby w innej jednostce wojskowej, w przypadku rozformowania jednostki wojskowej, której ewidencją jest objęty;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>niewyrażenia przez żołnierza zgody na zmianę stanowiska służbowego, w przypadku skreślenia w etacie jednostki wojskowej dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego lub w przypadku wydania prawomocnego orzeczenia o niezdolności do odbywania służby na dotychczas zajmowanym stanowisku.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie żołnierza z nadterminowej zasadniczej służby wojskowej przed upływem okresu, na który zgłosił się do tej służby, może nastąpić:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>na wniosek żołnierza, uzasadniony szczególnie ważnymi względami osobistymi lub rodzinnymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w okresie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności (aresztu wojskowego), jeżeli nie wywiązuje się z obowiązków służbowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w razie ukarania karą dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli brak jest możliwości wyznaczenia żołnierza na inne równorzędne lub niższe stanowisko służbowe w tej samej lub innej jednostce wojskowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy art. 87 ust. 4, 5 i 7 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-88\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 88</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">O konieczności sprawowania przez żołnierza bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny orzeka wójt lub burmistrz (prezydent miasta).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) doręcza się żołnierzowi i właściwemu organowi wojskowemu na piśmie wraz z uzasadnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) przysługuje żołnierzowi oraz właściwemu organowi wojskowemu odwołanie do wojewody w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta może być zmieniona przez wojewodę również z urzędu, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ostateczne decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1, są wiążące dla dowódców jednostek wojskowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-89\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).132)Przez art. 1 pkt 42 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-90\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 90</span><span class=\"lf-art-t\">1133)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 43 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze mogą być zwolnieni z zasadniczej służby wojskowej przedterminowo z pozostawieniem w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a134)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić z przyczyn służbowych uzasadniających natychmiastowe dokonanie zmiany stanu ewidencyjnego żołnierzy odbywających czynną służbę wojskową w jednostce wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b134)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje dowódca jednostki wojskowej za zgodą lub na polecenie Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">1c134)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom, o których mowa w ust. 1, w okresie pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej, nie przysługują świadczenia z tytułu odbywania czynnej służby wojskowej, określone w niniejszej ustawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienie do rezerwy żołnierzy zwolnionych z zasadniczej służby wojskowej przedterminowo następuje z upływem ustawowego czasu trwania tej służby, liczonego od dnia rozpoczęcia jej odbywania.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przeniesieniem do rezerwy żołnierze zwolnieni z zasadniczej służby wojskowej przedterminowo mogą być w każdym czasie wezwani do dalszego jej odbywania.</p>\n<p class=\"lf-p\">4135)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1, który wejdzie w życie z dniem 1 lipca 2005 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie wzywa się do odbycia pozostałego okresu zasadniczej służby wojskowej tych żołnierzy, którzy odbyli co najmniej osiem miesięcy czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 90a136)Dodany przez art. 1 pkt 44 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szczegółowy sposób postępowania w zakresie zwalniania żołnierzy z zasadniczej służby wojskowej przed jej odbyciem i żołnierzy nadterminowej zasadniczej służby wojskowej przed upływem okresu, na który zgłosili się oni do tej służby, a także właściwość organów wojskowych w tych sprawach, ustalając termin, w którym następuje zwolnienie ze służby, uwzględniając w nim okres przewidziany na rozliczenie się żołnierza z jednostką wojskową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>szczegółowe przypadki, warunki i sposób postępowania w zakresie wzywania żołnierzy zwolnionych przedterminowo z zasadniczej służby wojskowej do odbycia pozostałego okresu tej służby, mając na względzie, że wezwanie do odbycia pozostałego okresu zasadniczej służby wojskowej doręcza się żołnierzowi na piśmie, co najmniej na trzy dni przed dniem stawienia się do tej służby.</div>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 4</h3>\n<p class=\"lf-p\">Służba wojskowa studentów i absolwentów szkół wyższych Art. 91137)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepis ma zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilekroć w ustawie jest mowa o „absolwentach szkół wyższych”, rozumie się przez to poborowych, którzy złożyli egzaminy wymagane planem studiów, w tym egzamin dyplomowy, i uzyskali uprawnienia do otrzymania dyplomu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-92\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 92</span><span class=\"lf-art-t\">1138)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepis</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ma zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Absolwenci szkół wyższych są obowiązani, z zastrzeżeniem art. 93a i 95, do odbycia przeszkolenia wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkowi odbycia przeszkolenia wojskowego podlegają również absolwenci szkół wyższych, którzy ukończyli studia za granicą.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Absolwenci szkół wyższych będący żołnierzami rezerwy mogą odbyć przeszkolenie wojskowe na własną prośbę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów może nałożyć, w drodze rozporządzenia, obowiązek odbycia przeszkolenia wojskowego również na absolwentki szkół wyższych posiadające kwalifikacje przydatne do czynnej służby wojskowej. Przepis art. 48 ust. 2 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-93\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 93</span><span class=\"lf-art-t\">1139)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeszkolenie wojskowe absolwentów szkół wyższych odbywa się w jednostkach wojskowych w wymiarze do trzech miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2139)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Poborowych powołuje się do odbycia przeszkolenia wojskowego nie później niż w ciągu osiemnastu miesięcy, licząc od dnia, w którym stali się absolwentami szkół wyższych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach odroczenia przeszkolenia wojskowego absolwentom szkół wyższych stosuje się odpowiednio art. 38-43, z zastrzeżeniem ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowy komendant uzupełnień odracza absolwentowi szkoły wyższej, na jego wniosek, przeszkolenie wojskowe również wtedy, gdy bezpośrednio po ukończeniu studiów podjął on naukę na studiach doktoranckich prowadzonych w systemie studiów dziennych. W takim przypadku poborowego powołuje się na przeszkolenie wojskowe nie później niż w ciągu czterech lat od dnia rozpoczęcia tych studiów. Przepis art. 42 stosuje się odpowiednio.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5.</span>(uchylony).140)Przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6.</span>(uchylony).140)Przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 93a141)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepisy mają zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Studenci będący poborowymi, którzy zaliczyli drugi rok studiów wyższych zawodowych lub trzeci rok jednolitych studiów magisterskich lub równorzędnych, mogą odbywać przeszkolenie wojskowe w czasie tych studiów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeszkolenie wojskowe studentów odbywa się w jednostkach wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania przeszkolenia wojskowego studentów wynosi do sześciu tygodni.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeszkolenie wojskowe studentów odbywa się w jednym nieprzerwanym okresie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 93b141)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepisy mają zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Student może być powołany do odbycia przeszkolenia wojskowego, o którym mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">93a ust. 1, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odbycie przez studenta przysposobienia obronnego, o którym mowa w art. 166a ust. 1, i zdania egzaminu, o którym mowa w art. 166a ust. 3;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>złożenie przez studenta, nie później niż w terminie jednego miesiąca od dnia zdania egzaminu, o którym mowa w pkt 1, udokumentowanego wniosku do właściwego wojskowego komendanta uzupełnień o powołanie go do odbycia tego przeszkolenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przeznaczenie studenta przez wojskowego komendanta uzupełnień do odbycia przeszkolenia wojskowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Studentom, którzy zgłoszą się do pełnienia służby w charakterze kandydatów na żołnierzy zawodowych, określonej w odrębnych przepisach, przysługuje pierwszeństwo odbycia przeszkolenia wojskowego, o którym mowa w art. 93a ust. 1, przed innymi studentami.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 93c141)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepisy mają zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeszkolenie wojskowe, o którym mowa w art. 92 ust. 1 i art. 93a ust. 1, kończy się egzaminem.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 93d141)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepisy mają zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Koszty związane z odbywaniem przeszkolenia wojskowego przez absolwentów szkół wyższych i studentów pokrywa się z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 93e141)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepisy mają zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Studentów, którzy złożyli wnioski o powołanie ich na przeszkolenie wojskowe odbywane w czasie studiów oraz odbyli i zdali egzamin z przysposobienia obronnego studentów, o którym mowa w art. 166a ust. 1, ale nie zostali powołani do odbycia tego przeszkolenia w terminie do dnia, w którym stali się absolwentami szkół wyższych, przenosi się do rezerwy z dniem, w którym stali się absolwentami szkół wyższych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-94\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 94</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzy, którzy odbyli przeszkolenie wojskowe, oraz studentów, którzy odbyli zajęcia wojskowe określone w art. 95 ust. 1, przenosi się do rezerwy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2142)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 45 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach zwalniania żołnierzy z przeszkolenia wojskowego przed jego odbyciem stosuje się odpowiednio art. 87, 88 i 90a.</p>\n<p class=\"lf-p\">3143)Dodany przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 56; przepis ma zastosowanie do studentów i studentek, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2002/2003 lub w latach następnych, stosownie do art. 3 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Studentów, którzy złożyli wniosek, o którym mowa w art. 93b ust. 1 pkt 2, i nie rozpoczęli przeszkolenia wojskowego z przyczyn wymienionych w art. 87 ust. 2 pkt 3, 6 lub 7, przenosi się do rezerwy z dniem, w którym stali się absolwentami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-95\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 95</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Studenci wyższych szkół morskich są obowiązani do odbycia zajęć wojskowych w czasie trwania studiów. Odbycie tych zajęć jest równoznaczne z odbyciem przeszkolenia wojskowego, o którym mowa w art. 93 ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zajęcia wojskowe są obowiązkowym przedmiotem nauki objętym planem studiów, prowadzonym w studium wojskowym będącym jednostką organizacyjną wyższej szkoły morskiej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki morskiej, określa:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w drodze rozporządzenia, tryb przeznaczania studentów wyższych szkół morskich do odbycia zajęć wojskowych oraz czas i sposób ich odbywania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>organizację studium wojskowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>programy zajęć wojskowych.</div>\n<p class=\"lf-p\">4144)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb pokrywania kosztów związanych z utworzeniem i działalnością studiów wojskowych, uwzględniając fakt pokrywania tych kosztów z części budżetu państwa właściwej dla ministra, któremu podlega szkoła, w ramach której funkcjonuje studium.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-96\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 96</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).145)Przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 56.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-97\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 97</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może zwolnić absolwentów niektórych szkół wyższych z obowiązku odbycia przeszkolenia wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Studenci, którzy nie stali się absolwentami szkół wyższych, podlegają obowiązkowi odbycia czynnej służby wojskowej na zasadach ogólnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 97a146)Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 56, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb przeznaczania studentów i absolwentów szkół wyższych do odbycia przeszkolenia wojskowego, sposób powoływania na to przeszkolenie, rodzaje oraz sposób jego odbywania i zwalniania z niego. W rozporządzeniu należy w szczególności określić sposób i tryb postępowania organów wojskowych w zakresie wcielania do jednostek wojskowych w celu odbycia przeszkolenia wojskowego oraz wyznaczania i zwalniania żołnierzy odbywających to przeszkolenie ze stanowisk służbowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-98\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 98</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).147)Przez art. 38 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 5</h3>\n<p class=\"lf-p\">Służba wojskowa żołnierzy rezerwy Art. 99148)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzem rezerwy jest osoba przeniesiona do rezerwy po zwolnieniu z czynnej służby wojskowej, w tym z zawodowej służby wojskowej lub ze służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych, albo bez odbycia tej służby, jeżeli w dalszym ciągu podlega obowiązkowi służby wojskowej oraz w przypadkach, o których mowa w art. 58 ust. 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-100\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 100</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek służby wojskowej żołnierzy rezerwy polega na odbywaniu ćwiczeń wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do odbycia ćwiczeń wojskowych nie powołuje się żołnierzy rezerwy, którzy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>prowadzą własną kampanię wyborczą - w czasie jej trwania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zostali wybrani do Sejmu, Senatu lub organów samorządu terytorialnego - w czasie trwania kadencji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>odbyli służbę zastępczą.</div>\n<p class=\"lf-p\">3149)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od ćwiczeń wojskowych, żołnierzy rezerwy można powołać do okresowej służby wojskowej w przypadkach uzasadnionych potrzebami obrony państwa lub potrzebami Sił Zbrojnych, albo potrzebami zwalczania klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-101\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 101</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1150)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 48 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojskowy komendant uzupełnień na wniosek żołnierza rezerwy udziela mu informacji o przewidywanym powołaniu go w danym roku kalendarzowym do odbycia ćwiczeń wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się do żołnierzy rezerwy powoływanych na ćwiczenia wojskowe w trybie natychmiastowego stawiennictwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 101a151)Dodany przez art. 1 pkt 49 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierz rezerwy może ochotniczo zgłaszać się do odbycia ćwiczeń wojskowych, w tym odbywanych w składzie jednostki wojskowej poza granicami państwa, przez złożenie wniosku do wojskowego komendanta uzupełnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 1, nie powoduje obowiązku powołania żołnierza rezerwy do odbycia ćwiczeń wojskowych i jest traktowane jako jego zgoda na powołanie w każdym czasie, jednak nie później niż w ciągu sześciu miesięcy od dnia złożenia wniosku.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, tryb postępowania w sprawach ochotniczego zgłaszania się do odbycia ćwiczeń wojskowych, uwzględniając kwalifikacje ochotników przydatne w czynnej służbie wojskowej oraz potrzeby uzupełnieniowe Sił Zbrojnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 101b151)Dodany przez art. 1 pkt 49 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy odbywają ćwiczenia wojskowe w jednostkach wojskowych i związkach organizacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy mogą odbywać ćwiczenia wojskowe również w innych niż określone w ust. 1 jednostkach organizacyjnych podporządkowanych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych, wykonujących zadania w zakresie spraw mobilizacyjnych oraz szkolenia żołnierzy rezerwy, jeżeli jednostkami tymi kierują lub w celu wykonywania tych zadań w jednostkach tych pełnią czynną służbę wojskową żołnierze zawodowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku prowadzenia ćwiczeń wojskowych w jednostkach organizacyjnych, o których mowa w ust. 2, właściwym do wykonywania czynności określonych dla dowódcy jednostki wojskowej w zakresie ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy jest kierownik jednostki organizacyjnej, jeżeli jest żołnierzem zawodowym, a w innym przypadku żołnierz zawodowy pełniący czynną służbę wojskową w tej jednostce, wyznaczony do realizacji zadań w zakresie spraw mobilizacyjnych oraz szkolenia żołnierzy rezerwy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 102</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).152)Przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 44.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-103\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 103</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączny czas trwania ćwiczeń wojskowych przez cały okres pozostawania żołnierza w rezerwie nie może przekraczać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dla szeregowych i podoficerów, którzy odbyli zasadniczą służbę wojskową - dziewięciu miesięcy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dla szeregowych i podoficerów, którzy nie odbyli zasadniczej służby wojskowej - dwunastu miesięcy;</div>\n<p class=\"lf-p\">3153)W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 5 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 80.) dla oficerów - osiemnastu miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2154)W brzmieniu ustalonym przez art. 158 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 80..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ćwiczenia wojskowe odbyte w stopniu szeregowego lub w stopniu podoficerskim zalicza się do łącznego czasu ćwiczeń wojskowych ustalonego dla oficerów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-104\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 104</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas trwania ćwiczeń wojskowych nie może przekraczać łącznie dziewięćdziesięciu dni w ciągu roku.</p>\n<p class=\"lf-p\">2155)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 50 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.. żołnierz rezerwy może odbywać ćwiczenia wojskowe trwające do dwudziestu czterech godzin nie więcej niż trzy razy w roku, a pozostałe ćwiczenia raz w roku. Niezależnie od tych ćwiczeń żołnierz rezerwy może odbywać nie więcej niż jeden raz w roku ćwiczenia wojskowe prowadzone w celu sprawdzenia gotowości mobilizacyjnej i bojowej jednostek wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3155)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 50 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach gdy wymaga tego konieczność zapewnienia obrony lub bezpieczeństwa państwa, Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może przedłużyć czas trwania ćwiczeń wojskowych o okres nieprzekraczający łącznie sześciu miesięcy w ciągu roku.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 105156)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów art. 103 i 104 nie stosuje się do ćwiczeń wojskowych związanych z udziałem w zwalczaniu klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków, akcjami poszukiwawczymi oraz ratowania życia ludzkiego, a także ćwiczeń, na które powołanie nastąpiło w wyniku ochotniczego zgłoszenia się żołnierza rezerwy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-106\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 106</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Obrony Narodowej określa, w drodze rozporządzenia, sposób i formę odbywania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ćwiczeń wojskowych oraz ich ilość i czas trwania dla poszczególnych grup żołnierzy rezerwy, stosownie do ich wieku oraz stopnia i rodzaju wyszkolenia wojskowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-107\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 107</span><span class=\"lf-art-t\">Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, oraz członkowie zakonów mogą</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">być powoływani do odbywania ćwiczeń wojskowych tylko w celu przeszkolenia do pełnienia funkcji kapelana wojskowego, za zgodą właściwego przełożonego kościelnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-108\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 108</span><span class=\"lf-art-t\">1157)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 52 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do okresowej służby wojskowej, z zastrzeżeniem ust. 1a, powołuje się żołnierzy rezerwy, a także przenosi się do tej służby żołnierzy odbywających zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe lub nadterminową zasadniczą służbę wojskową.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a158)Dodany przez art. 1 pkt 52 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do okresowej służby wojskowej nie powołuje się żołnierzy rezerwy, o których mowa w art. 100 ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b158)Dodany przez art. 1 pkt 52 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzy okresowej służby wojskowej można wyznaczać na stanowiska służbowe lub funkcje wojskowe określone w etacie jednostki wojskowej czasu pokoju lub wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">1c158)Dodany przez art. 1 pkt 52 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może zarządzić wprowadzenie okresowej służby wojskowej w przypadkach uzasadnionych potrzebami obrony państwa lub potrzebami Sił Zbrojnych albo potrzebami zwalczania klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków. W rozporządzeniu należy określić liczbę osób, które można powołać lub przenieść do okresowej służby wojskowej po jej wprowadzeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączny czas trwania okresowej służby wojskowej nie może przekraczać dwunastu miesięcy przez okres pozostawania żołnierza w rezerwie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli żołnierz podlegający zwolnieniu z okresowej służby wojskowej w związku z upływem czasu trwania tej służby lub orzeczeniem niezdolności do służby wojskowej jest niezdolny do pracy z powodu choroby stwierdzonej orzeczeniem lekarskim, czas trwania okresowej służby wojskowej przedłuża się na jego prośbę na okres choroby, nieprzekraczający sześciu miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">4159)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 52 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczególne uprawnienia żołnierzy odbywających okresową służbę wojskową, z uwzględnieniem możliwości przyznania tym żołnierzom w okresie pełnienia służby, w zależności od posiadanego stopnia wojskowego, uprawnień odpowiednio żołnierzy odbywających nadterminową zasadniczą służbę wojskową lub zawodową służbę wojskową pełnioną na podstawie kontraktu na pełnienie służby terminowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5160)Dodany przez art. 1 pkt 52 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób odbywania okresowej służby wojskowej. Rozporządzenie powinno w szczególności określać sposób i tryb postępowania organów wojskowych w zakresie wcielania żołnierzy rezerwy do okresowej służby wojskowej, wyznaczania, zmiany i zwalniania żołnierzy ze stanowisk służbowych, przenoszenia do innych jednostek wojskowych, delegowania i podróży służbowych, a także rodzaje i sposób opiniowania służbowego, z uwzględnieniem prawa żołnierzy do składania zażaleń w tych sprawach.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 6</h3>\n<p class=\"lf-p\">Służba wojskowa w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-109\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 109</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny poborowi uznani za zdolnych do służby wojskowej oraz żołnierze rezerwy niezależnie od ich przeznaczenia mogą być w każdym czasie powołani do czynnej służby wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do czynnej służby wojskowej mogą być powołane również inne osoby, które zgłosiły się do pełnienia tej służby w drodze zaciągu ochotniczego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zaciąg ochotniczy przeprowadza wojskowy komendant uzupełnień właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego ochotnika, trwającego ponad dwa miesiące.</p>\n<p class=\"lf-p\">2b.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obywatele polscy mający stałe miejsce zamieszkania za granicą w sprawach zaciągu ochotniczego zgłaszają się do polskich przedstawicielstw dyplomatycznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2c.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ramach zaciągu ochotniczego nie powołuje się do czynnej służby wojskowej osób, które na podstawie odrębnych przepisów nie podlegają obowiązkowi tej służby w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady przeprowadzania zaciągu ochotniczego, z uwzględnieniem sytuacji, w których przeprowadzany będzie zaciąg, sposobu ogłaszania zaciągu, warunków, jakie muszą spełniać osoby podejmujące zaciąg, oraz sposobu postępowania z osobami zgłaszającymi się w ramach zaciągu ochotniczego bezpośrednio do dowódców jednostek wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 109a161)Dodany przez art. 1 pkt 53 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby posiadające przydział mobilizacyjny są obowiązane w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny stawić się w miejscu i czasie określonych w karcie mobilizacyjnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby posiadające pracowniczy przydział mobilizacyjny są obowiązane stawić się w miejscu i czasie określonych w karcie mobilizacyjnej, w razie ogłoszenia mobilizacji, w czasie stanu wojennego oraz w czasie wojny.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy, o których mowa w art. 59a ust. 1, stają się z mocy prawa po ogłoszeniu mobilizacji lub w czasie wojny żołnierzami w czynnej służbie wojskowej z chwilą stawienia się do tej służby w określonym miejscu i czasie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny dotychczasowy stosunek pracy pracownika, któremu nadano pracowniczy przydział mobilizacyjny do jednostki wojskowej, z dniem jego stawienia się do tej jednostki, określonym w karcie mobilizacyjnej, ulega zawieszeniu na czas wykonywania zadań wynikających z przydziału nie dłużej niż na czas do dnia ogłoszenia demobilizacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie ogłoszenia mobilizacji lub wybuchu wojny dowódca jednostki wojskowej rozwiązuje z tym dniem stosunek pracy z pracownikiem tej jednostki, któremu nie nadano pracowniczego przydziału mobilizacyjnego. Pracownikowi temu wypłaca się świadczenia należne pracownikom z tytułu rozwiązania z nimi stosunku pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownik, o którym mowa w ust. 3, oraz inna osoba niebędąca pracownikiem po stawieniu się w jednostce wojskowej w dniu określonym w karcie mobilizacyjnej, staje się z mocy prawa osobą cywilną wchodzącą w skład personelu Sił Zbrojnych, w rozumieniu obowiązujących Rzeczpospolitą Polską przepisów prawa międzynarodowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do osób świadczących po ogłoszeniu mobilizacji, w stanie wojennym lub po wybuchu wojny pracę w jednostkach wojskowych na podstawie pracowniczego przydziału mobilizacyjnego, w tym w zakresie ich obowiązków i uprawnień, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące osób pełniących służbę w jednostkach zmilitaryzowanych. Do osób tych nie stosuje się przepisów dotyczących powszechnego obowiązku wykonywania pracy, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 2002 r. o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 156, poz. 1301, z 2003 r. Nr 228, poz. 2261 oraz z 2004 r. Nr 107, poz. 1135).</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 110162)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 54 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze odbywający czynną służbę wojskową w chwili ogłoszenia mobilizacji i wybuchu wojny oraz żołnierze powołani do tej służby na podstawie art. 109 i art. 109a ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 pozostają w czynnej służbie wojskowej do czasu zwolnienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-111\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 111</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze powołani do czynnej służby wojskowej mogą być przeznaczeni do pełnienia tej służby w obronie cywilnej lub w jednostkach zmilitaryzowanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb przeznaczania żołnierzy do służby w jednostkach zmilitaryzowanych, z uwzględnieniem sytuacji i czasu, w których następuje nadanie przeznaczenia do służby, oraz określeniem rodzajów jednostek, w których służba ta jest odbywana.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-112\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 112</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, mogą być powołani do czynnej służby wojskowej wyłącznie do pełnienia funkcji kapelanów wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Słuchacze seminariów i szkół duchownych oraz członkowie zakonów mogą być powołani do czynnej służby wojskowej wyłącznie do służby sanitarnej lub służby w obronie cywilnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-113\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 113</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeprowadzenie poboru zarządza Minister Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Obrony Narodowej może zarządzić objęcie obowiązkiem stawienia się do poboru:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>mężczyzn, którzy w danym roku kalendarzowym kończą osiemnaście lat życia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>kobiet posiadających kwalifikacje przydatne do służby wojskowej, które w danym roku kalendarzowym kończą osiemnaście, a nie przekroczyły czterdziestu lat życia i nie są żołnierzami rezerwy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>osób uznanych za czasowo niezdolne do służby wojskowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby wymienione w ust. 2 są poborowymi w rozumieniu art. 109 ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-114\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 114</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do przeprowadzania poboru są właściwe wojewódzkie sztaby wojskowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szefowie wojewódzkich sztabów wojskowych powołują powiatowe i wojewódzkie komisje poborowe w składzie określonym przez Ministra Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzeczenia powiatowych komisji poborowych są ostateczne.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Orzeczenie powiatowej komisji poborowej może być zmienione lub uchylone przez wojewódzką komisję poborową tylko w trybie nadzoru, jeżeli zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa lub jest oczywiście błędne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-115\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 115</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Odroczenia czynnej służby wojskowej udziela się tylko ze względu na stan zdrowia, na czas ustalony przez powiatową komisję poborową, nie dłuższy jednak niż sześć miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po upływie tego okresu poborowy korzystający z odroczenia obowiązany jest stawić się ponownie przed właściwą komisją poborową.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 116163)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 55 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie powołuje się do czynnej służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny osób, które zostały zwolnione z obowiązku pełnienia tej służby w drodze reklamowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Reklamowania, o którym mowa w ust. 1, dokonuje wojskowy komendant uzupełnień, a w przypadku żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową dowódca jednostki wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Reklamowanie prowadzi się również w czasie pokoju.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Reklamowanie następuje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>z urzędu i dotyczy osób, które: a) wykonują mandat posła, senatora lub radnego, b) zajmują kierownicze stanowiska państwowe określone w art. 2 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe (Dz. U. Nr 20, poz. 101, z późn. zm.164)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1982 r. Nr 31, poz. 214, z 1985 r. Nr 22, poz. 98 i Nr 50, poz. 262, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1989 r. Nr 34, poz. 178, z 1991 r. Nr 100, poz. 443, z 1993 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 34, poz. 163 i Nr 142, poz. 701, z 1996 r. Nr 73, poz. 350, Nr 89, poz. 402, Nr 106, poz.</div>\n<p class=\"lf-p\">496 i Nr 139, poz. 647, z 1997 r. Nr 75, poz. 469 i Nr 133, poz. 883, z 1998 r. Nr 155, poz. 1016 i Nr 160, poz. 1065, z 1999 r. Nr 110, poz. 1255, z 2000 r. Nr 6, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">69 i Nr 48, poz. 552, z 2001 r. Nr 154, poz. 1784 i 1800, z 2002 r. Nr 214, poz. 1805 i Nr 240, poz. 2052, z 2003 r. Nr 45, poz. 391 i Nr 65, poz. 595 oraz z 2004 r. Nr 33, poz. 285, Nr 116, poz. 1202 i Nr 210, poz. 2135.) lub stanowiska organów administracji publicznej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, c) ze względu na posiadane kwalifikacje lub zajmowane stanowiska są niezbędne dla zapewnienia obrony lub bezpieczeństwa państwa;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>na wniosek i dotyczy osób, których powołanie do czynnej służby wojskowej, o której mowa w ust. 1, groziłoby zaprzestaniem lub poważnym zakłóceniem pracy urzędu państwowego lub samorządowego albo działalności gospodarczej przedsiębiorcy, niezbędnej dla zapewnienia obrony lub bezpieczeństwa państwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podstawę reklamowania z urzędu stanowi pisemne zawiadomienie (imienny wykaz osób) przekazane przez Kancelarię Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, Kancelarię Senatu Rzeczypospolitej Polskiej oraz kierowników urzędów jednostek samorządu terytorialnego w stosunku do osób, o których mowa w ust. 4 pkt 1 lit. a, lub kierowników urzędów państwowych lub urzędów jednostek samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorców, pracodawców lub innych podmiotów uprawnionych do zatrudnienia lub nawiązania stosunku służbowego w stosunku do osób, o których mowa w ust. 4 pkt 1 lit. b i c.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podstawę reklamowania na wniosek stanowi pisemny udokumentowany wniosek kierowników urzędów państwowych lub samorządowych albo przedsiębiorców w stosunku do osób, o których mowa w ust. 4 pkt 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Reklamowanie stanowi czynność materialno-techniczną podlegającą wpisowi lub zamieszczeniu w ewidencji wojskowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odmowa dokonania reklamowania na wniosek lub jej uchylenie, w czasie pokoju stanowi decyzję administracyjną, od której służy wnioskodawcy odwołanie do szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku ustania przyczyn reklamowania, wygasa ono z mocy prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odmowa dokonania reklamowania, o którym mowa w ust. 8, może nastąpić w przypadku, jeżeli istnieje potrzeba uzupełnienia Sił Zbrojnych stanem osobowym, a w ewidencji wojskowej nie występują zasoby osób, którym z racji posiadanego wieku, stopnia wojskowego, wykształcenia, kwalifikacji, stanu zdrowia lub miejsca zamieszkania, można nadać przydział mobilizacyjny lub pracowniczy przydział mobilizacyjny.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb reklamowania od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej, szczegółowy wykaz kwalifikacji lub stanowisk, których posiadanie lub zajmowanie powoduje reklamowanie z urzędu, wzory zawiadomień i wniosków w sprawie reklamowania, uwzględniając obowiązek powiadamiania organów wojskowych przez osoby reklamowane o wszelkich okolicznościach mających wpływ na to reklamowanie, właściwość organów dokonujących zawiadomienia o osobach podlegających reklamowaniu z urzędu lub wnioskujących o reklamowanie, a także priorytet uzupełnienia Sił Zbrojnych stanem osobowym na wypadek ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz nakłady poniesione przez Siły Zbrojne na wyszkolenie żołnierzy rezerwy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-117\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 117</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie z czynnej służby wojskowej następuje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w razie uznania żołnierza przez wojskową komisję lekarską za trwale niezdolnego do służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w razie demobilizacji poszczególnych roczników lub grup żołnierzy określonych przez Ministra Obrony Narodowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zwolnienie z czynnej służby wojskowej może nastąpić:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w razie uznania żołnierza przez wojskową komisję lekarską za czasowo niezdolnego do służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku reklamowania.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze zwolnieni z czynnej służby wojskowej obowiązani są zgłosić się osobiście w ciągu siedmiu dni od dnia zwolnienia ze służby do właściwej ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) wojskowej komendy uzupełnień w celu dokonania odpowiednich zmian w ewidencji wojskowej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 7</h3>\n<p class=\"lf-p\">Szczególne uprawnienia żołnierzy i ich rodzin</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-118\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 118</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie między dniem doręczenia pracownikowi karty powołania do czynnej służby wojskowej a jej odbyciem stosunek pracy nie może być przez pracodawcę wypowiedziany ani rozwiązany.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli okres dokonanego przez pracodawcę lub przez pracownika wypowiedzenia stosunku pracy upływa po dniu doręczenia pracownikowi karty powołania do czynnej służby wojskowej, wypowiedzenie staje się bezskuteczne. W tym przypadku rozwiązanie stosunku pracy może nastąpić tylko na żądanie pracownika.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się również do umów o pracę zawartych na okres próbny.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie upływu okresu próbnego po powołaniu pracownika do czynnej służby wojskowej umowę o pracę uważa się za zawartą na czas nieokreślony.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1-3 nie dotyczą pracowników powołanych do czynnej służby wojskowej, która ma być odbywana w formie jednodniowych ćwiczeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Umowa o pracę zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy ulega jednakże rozwiązaniu z upływem terminu określonego w umowie.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się, jeżeli pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika oraz w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji zakładu pracy. W tych przypadkach rozwiązanie stosunku pracy następuje na zasadach ogólnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-119\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 119</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wniosek pracownika, któremu doręczono kartę powołania do czynnej służby wojskowej, pracodawca jest obowiązany udzielić mu zwolnienia od pracy bez zachowania prawa do wynagrodzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>na dwa dni, jeżeli pracownikowi doręczono kartę powołania do zasadniczej lub okresowej służby wojskowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>na jeden dzień, jeżeli pracownikowi doręczono kartę powołania do odbycia ćwiczeń wojskowych trwających powyżej trzydziestu dni.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli doręczona karta powołania zobowiązuje do natychmiastowego stawiennictwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wniosek pracownika, który odbył ćwiczenia wojskowe trwające powyżej trzydziestu dni, pracodawca jest obowiązany udzielić mu zwolnienia od pracy po odbyciu tych ćwiczeń na jeden dzień, bez zachowania prawa do wynagrodzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach określonych w ust. 1 i 3 pracodawca może - na własny koszt - wypłacić pracownikowi wynagrodzenie za czas zwolnienia od pracy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-119a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 119a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzowi rezerwy, który odbył ćwiczenia wojskowe, z wyjątkiem ćwiczeń trwających do dwudziestu czterech godzin odbywanych w czasie lub dniu wolnym od pracy, przysługuje świadczenie pieniężne rekompensujące utracone wynagrodzenie ze stosunku pracy lub stosunku służbowego albo dochód z prowadzonej działalności gospodarczej, które mógłby uzyskać w okresie odbywania ćwiczeń wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Świadczenie pieniężne za każdy dzień ćwiczeń wojskowych stanowi kwota 1/30 miesięcznego wynagrodzenia lub dochodu, o których mowa w ust. 1, pomnożona przez liczbę dni odbytych ćwiczeń wojskowych, z zastrzeżeniem ust. 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kwota dziennego świadczenia pieniężnego nie może być wyższa od 1/30 dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, którego wysokość ogłasza Prezes Głównego Urzędu Statystycznego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Świadczenie pieniężne nie przysługuje żołnierzowi rezerwy powołanemu na ćwiczenia wojskowe, jeżeli otrzymał od pracodawcy wynagrodzenie za okres odbywania ćwiczeń wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Świadczenie pieniężne ustala i wypłaca wójt lub burmistrz (prezydent miasta) na udokumentowany wniosek uprawnionego żołnierza rezerwy, złożony nie później niż w ciągu trzech miesięcy od zakończenia ćwiczeń wojskowych, z zastrzeżeniem ust. 6.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Świadczenie pieniężne wypłaca się w kwocie pomniejszonej o uposażenie, jakie żołnierz rezerwy otrzymał z tytułu odbytych ćwiczeń wojskowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki z tytułu wypłaty świadczeń pieniężnych pokrywane są z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób ustalania i wypłacania świadczenia pieniężnego, zwrotu wydatków z tego tytułu organom samorządu terytorialnego oraz tryb postępowania i właściwość organów w tych sprawach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-120\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 120</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikowi, który w ciągu trzydziestu dni od dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej podjął pracę u pracodawcy, u którego był zatrudniony w dniu powołania do tej służby, czas odbywania służby wojskowej wlicza się do okresu zatrudnienia u tego pracodawcy w zakresie wszystkich uprawnień wynikających ze stosunku pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikowi, który w ciągu trzydziestu dni od dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej podjął pracę po raz pierwszy lub u innego pracodawcy niż ten, u którego był zatrudniony w dniu powołania do tej służby, czas odbywania służby wojskowej wlicza się do okresu zatrudnienia wymaganego do nabywania lub zachowania uprawnień wynikających ze stosunku pracy, z wyjątkiem uprawnień przysługujących wyłącznie pracownikom u pracodawcy, u którego podjął pracę.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownikowi, który podjął pracę po upływie trzydziestu dni od dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej, czas odbywania tej służby wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą tylko uprawnienia w zakresie wymiaru urlopu wypoczynkowego i wysokości odprawy pośmiertnej, a także uprawnienia emerytalno-rentowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Terminy przewidziane w ust. 1 i 2 uważa się za zachowane, jeżeli pracownik nie mógł podjąć pracy z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1-4 stosuje się, jeżeli przepisy szczególne nie przewidują korzystniejszych uprawnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1-3 nie naruszają uprawnień bezrobotnych, określonych w odrębnych przepisach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-121\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 121</span><span class=\"lf-art-t\">1165)W brzmieniu ustalonym przez art. 13 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. Nr 90, poz. 844), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierze rezerwy, którzy w ciągu trzydziestu dni od dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej, z zastrzeżeniem art. 120 ust. 4, nie mogą podjąć pracy wskutek ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, u którego byli zatrudnieni w dniu powołania do tej służby, albo rozwiązania z nimi stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, a także którzy z innych przyczyn poszukują pracy - korzystają z pierwszeństwa w zakresie pośrednictwa pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw pracy w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady prowadzenia pośrednictwa pracy w stosunku do żołnierzy rezerwy, o których mowa w ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-122\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 122</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawca, który zatrudniał pracownika w dniu powołania do czynnej służby wojskowej, jest obowiązany zatrudnić go na poprzednio zajmowanym stanowisku lub na stanowisku równorzędnym pod względem rodzaju pracy oraz wynagrodzenia, jeżeli w ciągu trzydziestu dni od dnia zwolnienia ze służby pracownik zgłosił się do tego zakładu w celu podjęcia pracy. Niezachowanie tego terminu powoduje wygaśnięcie stosunku pracy, chyba że nastąpiło z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli pracownik uzyskał podczas odbywania czynnej służby wojskowej inne lub wyższe niż posiadane uprzednio kwalifikacje zawodowe, pracodawca jest obowiązany na wniosek pracownika zatrudnić go w miarę możliwości na stanowisku, które odpowiada nabytym w wojsku kwalifikacjom.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-123\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 123</span><span class=\"lf-art-t\">Pracownik, który podjął pracę po przedterminowym zwolnieniu z zasadniczej służby wojskowej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z pozostawieniem w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej - w razie wezwania do dalszego odbywania tej służby - jest obowiązany stawić się do pracy następnego dnia po zwolnieniu ze służby.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-124\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 124</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracodawca udziela pracownikowi powołanemu do odbycia ćwiczeń wojskowych urlopu bezpłatnego na okres trwania tych ćwiczeń, z wyjątkiem ćwiczeń trwających do dwudziestu czterech godzin, odbywanych w czasie lub w dniu wolnym od pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W czasie trwania urlopu bezpłatnego, o którym mowa w ust. 1, pracownik zachowuje wszystkie uprawnienia wynikające ze stosunku pracy, z wyjątkiem prawa do wynagrodzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-125\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 125</span><span class=\"lf-art-t\">Pracownik powołany do zasadniczej lub okresowej służby wojskowej otrzymuje od pracodawcy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odprawę w wysokości dwutygodniowego wynagrodzenia obliczonego według zasad określonych dla ustalania ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy. Odprawa nie przysługuje w razie ponownego powołania do tej samej służby.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-126\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 126</span><span class=\"lf-art-t\">W okresie odbywania przez żołnierza zasadniczej służby wojskowej rozwiązanie przez</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pracodawcę stosunku pracy z żoną żołnierza może nastąpić wyłącznie z winy pracownicy oraz w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-127\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 127</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wójt lub burmistrz (prezydent miasta) uznaje poborowego, któremu doręczono kartę powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej, oraz żołnierza odbywającego tę służbę, z wyjątkiem żołnierza pełniącego ją nadterminowo - na ich wniosek lub uprawnionego członka rodziny - za posiadającego na wyłącznym utrzymaniu członków rodziny. Przepis art.</p>\n<p class=\"lf-p\">128 ust. 2 stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a166)Dodany przez art. 1 pkt 56 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wójt lub burmistrz (prezydent miasta), w drodze decyzji administracyjnej, uznaje poborowego, któremu doręczono kartę powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej, oraz żołnierza odbywającego tę służbę, na jego udokumentowany wniosek za żołnierza samotnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b166)Dodany przez art. 1 pkt 56 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję, o której mowa w ust. 1 i 1a, wydaje wójt lub burmistrz (prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące w dniu doręczenia poborowemu karty powołania do zasadniczej służby wojskowej, a w stosunku do żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w dniu stawienia się do odbycia tej służby.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).167)Przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 44.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) doręcza się osobie, która wniosła podanie, wraz z uzasadnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) przysługuje osobie, która wniosła podanie, odwołanie do wojewody w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzja może być zmieniona przez wojewodę również z urzędu, jeżeli została wydana z naruszeniem przepisów prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">5168)Dodany przez art. 1 pkt 56 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzem samotnym w rozumieniu ustawy jest osoba niebędąca w związku małżeńskim, prowadząca odrębne gospodarstwo domowe, samodzielnie zajmująca lokal mieszkalny lub dom mieszkalny, w którym jest zameldowana na pobyt stały, jeżeli nie ma innych osób zobowiązanych do pokrywania należności z tytułu zajmowania tego lokalu lub domu mieszkalnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 128</span><span class=\"lf-art-t\">1169)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 57 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzom zasadniczej służby wojskowej posiadającym na wyłącznym utrzymaniu członków rodziny w czasie odbywania służby przysługuje, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, zasiłek w kwocie minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedniego, ustalanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.</p>\n<p class=\"lf-p\">2169)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 57 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Członkami rodziny żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową, pozostającymi na jego wyłącznym utrzymaniu, są jego żona, dzieci, rodzice oraz osoby, względem których żołnierza obciąża obowiązek alimentacyjny, o ile, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, nie uzyskują oni dochodu lub uzyskiwany przez nich dochód z jakiegokolwiek tytułu jest niższy od minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedniego, ustalanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 2 nie stosuje się do osób wymienionych w tym przepisie, jeśli utraciły prawo do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, z wyjątkiem żony żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">4170)W brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.; zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 57 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli łączny miesięczny dochód uzyskiwany przez osoby, o których mowa w ust. 2, jest niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedniego, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, zasiłek, o którym mowa w ust. 1, przysługuje w wysokości stanowiącej różnicę między kwotą minimalnego wynagrodzenia za pracę a wysokością tego dochodu. Za dochód nie uważa się zasiłku rodzinnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5171)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 lit. c ustawy wymienionej w odnośniku 170 jako pierwsza..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasiłek nie przysługuje, jeżeli osoby, o których mowa w ust. 2, uzyskują łącznie dochód równy kwocie minimalnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 1, lub wyższy od niej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 128a172)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 58 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Żołnierzowi, na którym ciąży obowiązek alimentacyjny na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu, wypłaca się zasiłek w wysokości świadczenia alimentacyjnego, jednak nie wyższy niż kwota, o której mowa w art. 128 ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasiłek, o którym mowa w ust. 1, może być wypłacony bezpośrednio osobie, której przysługuje świadczenie alimentacyjne, lub jej pełnomocnikowi, na ich wniosek. Przepisy art. 128b stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączna wysokość świadczeń, o których mowa w ust. 1 i w art. 128 ust. 1, nie może być wyższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę pracowników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 128b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o przyznaniu żołnierzowi zasiłku, o którym mowa w art. 128 ust. 1 i art. 128a, wydaje dowódca jednostki wojskowej na podstawie udokumentowanego wniosku tego żołnierza.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje żołnierzowi odwołanie do organu wojskowego wyższego stopnia, określonego w odrębnych przepisach.</p>\n<p class=\"lf-p\">3173)Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 59 ustawy, o której mowa w odnośniku 1. W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 60 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasiłek, o którym mowa w art. 128 ust. 1 oraz w art. 128a, wypłaca dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz odbywa służbę. Zasiłek wypłaca się za okres od dnia stawienia się do zasadniczej służby wojskowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128c\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 128c</span><span class=\"lf-art-t\">Żołnierz, który podał nieprawdziwe dane w celu uzyskania nienależnego zasiłku lub</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">uzyskania zasiłku w wyższej wysokości niż mu przysługuje albo nie zawiadomił o okolicznościach powodujących zmianę wysokości zasiłku lub wygaśnięcie decyzji o jego przyznaniu, jest obowiązany do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku lub jego części wraz z odsetkami ustawowymi.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 128d174)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 60 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb przyznawania i wypłacania zasiłków na utrzymanie członków rodziny, o których mowa w art. 128 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 i art. 128a ust. 1. Rozporządzenie powinno określać szczegółowy wykaz podmiotów uprawnionych do pobierania zasiłku, organy upoważnione do wydania decyzji o przyznaniu zasiłku, dokumenty wymagane do wydania decyzji o przyznaniu zasiłku, sposób postępowania z dokumentacją przy przeniesieniu żołnierza do innej jednostki wojskowej lub poborowego do innej jednostki organizacyjnej, a także termin wypłaty oraz okres pobierania zasiłku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-129\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 129</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony).175)Przez art. 179 pkt 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2003 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-130\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 130</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członków rodziny żołnierza odbywającego czynną służbę wojskową, którzy zamieszkiwali wspólnie z nim w dniu powołania go do tej służby, nie wolno usuwać przymusowo z lokali mieszkalnych zajmowanych na podstawie tytułu prawnego, z zastrzeżeniem przepisu ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli żołnierz nie został uznany za posiadającego</p></div>", "next": 239957}