przygotowywanie projektu planu finansowego – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej, a następnie przedstawianie go dysponentowi wyższego stopnia; przygotowywanie planu finansowego – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej, a następnie wykonywanie planu finansowego danej jednostki;
\n
2)przygotowywanie projektu budżetu w układzie zadaniowym – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej, a następnie wykonywanie wydatków w układzie zadaniowym;
\n
3)opracowywanie w porozumieniu z właściwym dysponentem wyższego stopnia harmonogramu realizacji planu finansowego – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej;
\n
4)dysponowanie rachunkiem bieżącym – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej – z wyodrębnieniem rachunku dochodów i wydatków;
\n
5)sprawowanie nadzoru i kontroli nad realizacją zadań określonych w planie finansowym – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej, przestrzeganie zasad gospodarki finansowej, w tym gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, przestrzegania dyscypliny finansów publicznych oraz funkcjonowania adekwatnej, skutecznej i efektywnej kontroli zarządczej;
\n
6)organizowanie właściwego przepływu informacji w zakresie realizacji zadań finansowanych z budżetu państwa, w tym programów wieloletnich – odpowiednio w Prokuraturze Krajowej, prokuraturze regionalnej lub prokuraturze okręgowej i prokuraturach rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej – oraz dokonywanie ich kwartalnej oceny i przekazywanie jej wraz z niezbędnymi wnioskami dysponentowi wyższego stopnia;
\n
7)podejmowanie działań organizacyjnych na rzecz optymalizacji wydatków związanych z funkcjonowaniem – odpowiednio Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej;
\n
8)prowadzenie działalności inwestycyjnej odpowiednio – Prokuratury Krajowej, prokuratury regionalnej lub prokuratury okręgowej i prokuratur rejonowych na obszarze działania danej prokuratury okręgowej.
\n
DZIAŁ III
\n
Postępowanie przygotowawcze
\n
Rozdział 1
\n
Przepisy ogólne
\n
§ 106Śledztwo lub dochodzenie wszczęte w sprawie prowadzi się w stosunku do wszystkich czynów ujawnionych
\n
w jego toku.
\n
§ 107
\n
Jednym postępowaniem przygotowawczym obejmuje się wszystkie czyny pozostające w związku podmiotowym lub przedmiotowym z czynem stanowiącym podstawę jego wszczęcia, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 34 § 3 k.p.k.
\n
§ 1081. W przypadku łączenia spraw w jedno postępowanie przygotowawcze, postępowanie wszczęte później włącza
\n
się do postępowania wcześniej wszczętego.
\n
1a. W przypadku łączenia spraw w jedno postępowanie przygotowawcze decyzję w tym przedmiocie podejmuje prokurator prowadzący sprawę, do której jest włączane inne postępowanie.
\n
2.Niezależnie od dnia wszczęcia równocześnie prowadzonych postępowań dołącza się materiały dochodzenia do akt śledztwa, materiały innych postępowań do akt śledztwa, akta innych spraw do sprawy, w której zastosowano tymczasowe aresztowanie.
\n
3.W przypadku połączenia spraw czas trwania postępowania przygotowawczego liczy się od dnia wszczęcia postępowania, do którego włączono inne postępowanie.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–33 – Poz. 753
\n
§ 109
\n
1.W przypadku wyłączenia do odrębnego postępowania przygotowawczego materiałów dotyczących niektórych osób lub czynów będących przedmiotem postępowania wydaje się postanowienie o wyłączeniu materiałów do odrębnego postępowania 2. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 1, określa się:
\n
1)podmiotowy i przedmiotowy zakres wyłączenia;
\n
2)sposób wyłączenia – przez dokładne wskazanie nazwy i daty przeprowadzonych dowodów lub innych sporządzonych dokumentów oraz numerów kart lub miejsca złożenia dowodów rzeczowych, z zaznaczeniem, czy dokumenty wydziela się w oryginale czy w odpisie lub kopii.
\n
3.Czas trwania wyłączonego postępowania przygotowawczego liczy się od dnia wszczęcia postępowania pierwotnego tylko wtedy, gdy w zakresie wyłączonych materiałów dotyczących niektórych osób lub czynów będących przedmiotem postępowania były dokonywane czynności procesowe. W takim przypadku wyłącza się do odrębnego postępowania przygotowawczego odpis postanowienia o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia. W pozostałych przypadkach wydaje się postanowienie o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia, na podstawie wyłączonych materiałów dotyczących niektórych osób lub czynów będących przedmiotem postępowania.
\n
§ 110W razie stwierdzenia, że sprawca przestępstwa podlegającego orzecznictwu sądów powszechnych popełnił
\n
także przestępstwo podlegające orzecznictwu sądów wojskowych lub wspólnie z osobą podlegającą orzecznictwu tych sądów, po dokonaniu czynności niezbędnych dla zabezpieczenia śladów i dowodów przestępstwa, sprawa przekazywana jest właściwemu prokuratorowi do spraw wojskowych.
\n
§ 1111. Jeżeli w toku postępowania ujawnią się wiarygodne okoliczności wskazujące na to, że czyn zabroniony mógł
\n
być popełniony przez prokuratora, sędziego, asesora prokuratury lub asesora sądowego, należy o tym powiadomić Wydział Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, który podejmuje decyzję w przedmiocie przejęcia postępowania. W przypadku podjęcia decyzji o przejęciu postępowania materiały w tym zakresie należy wyłączyć i przekazać niezwłocznie, drogą służbową, do Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej.
\n
2.Jeżeli zachodzi potrzeba pociągnięcia prokuratora do odpowiedzialności karnej, prokurator prowadzący śledztwo, po dokonaniu niezbędnych czynności dowodowych, występuje do prokuratora przełożonego o skierowanie do sądu dyscyplinarnego wniosku o zezwolenie na ściganie.
\n
3.W razie przekazania sprawy innej jednostce na podstawie § 116 ust. 5, z wnioskiem o zezwolenie na ściganie występuje prokurator przełożony prokuratora prowadzącego śledztwo; o skierowaniu wniosku o zezwolenie na ściganie należy poinformować przełożonego dyscyplinarnego prokuratora, którego dotyczy ten wniosek.
\n
§ 1121. W razie stwierdzenia w toku postępowania, że przestępstwo jest ścigane na wniosek, należy uzyskać oświadczenie pokrzywdzonego, czy żąda ścigania
\n
2.Prokurator wyraża zgodę na cofnięcie wniosku o ściganie lub odmawia jej w drodze zarządzenia.
\n
§ 113Prokurator, który wszczął lub nadzoruje postępowanie przygotowawcze w sprawie o przestępstwo popełnione
\n
na obszarze właściwości kilku prokuratur, prowadzi je lub nadzoruje do zakończenia, także po wyłączeniu materiałów do odrębnego postępowania, chyba że przekazanie wyłączonej sprawy innemu prokuratorowi, właściwemu miejscowo, będzie miało istotny wpływ na przebieg postępowania.
\n
§ 114
\n
1.W sprawach o przestępstwo określone w art. 209 k.k. postępowanie przygotowawcze prowadzi się lub nadzoruje w jednostce, na której obszarze właściwości stale zamieszkuje lub czasowo przebywa pokrzywdzony 2. W sprawach o przestępstwa popełnione za pośrednictwem sieci teleinformatycznej i telekomunikacyjnej postępowanie przygotowawcze prowadzi się lub nadzoruje w jednostce, na której obszarze właściwości sprawca działał. Jeżeli nie można ustalić miejsca działania sprawcy, właściwą do prowadzenia lub nadzorowania postępowania jest ta jednostka, na obszarze właściwości której zostało ujawnione przestępstwo.
\n
3.W sprawach o przestępstwa określone w art. 79 pkt 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, 295 i 1598 oraz z 2024 r. poz. 619, 1685 i 1863) postępowania przygotowawcze prowadzi się lub nadzoruje w jednostce, na której obszarze właściwości znajduje się siedziba podmiotu zobowiązanego do złożenia sprawozdania.
\n
4.W sprawach o przestępstwa polegające na podrobieniu lub przerobieniu dokumentu polskiego urzędu w celu użycia go za autentyczny w toku postępowania o wydanie wizy prowadzonego przez polskiego konsula albo użyciu takiego dokumentu jako autentycznego w tym postępowaniu, postępowanie przygotowawcze prowadzi się lub nadzoruje w jednostce, na której obszarze właściwości znajduje się siedziba urzędu, którego dokument podrobiono lub przerobiono, jeżeli miejsce podrobienia lub przerobienia takiego dokumentu nie jest znane, a ujawnienie przestępstwa nastąpiło w polskim konsulacie lub ambasadzie.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–34 – Poz. 753
\n
§ 114a
\n
Prokurator Generalny lub Prokurator Krajowy może wyznaczyć jednostkę do prowadzenia postępowania przygotowawczego, obejmującego ujawnione w danym okresie lub na danym obszarze przestępstwa z art. 310 § 1 k.k., wskazane według określonego kryterium, w szczególności według nominału pieniądza, znaku pieniężnego lub innego środka płatniczego albo dokumentu, o którym mowa w art. 310 § 1 k.k., albo według określonej klasy fałszerskiej.
\n
§ 115
\n
1.Prokurator, który został zawiadomiony o dokonanym przestępstwie, co do którego prowadzenia lub nadzorowania nie jest właściwy miejscowo, jest obowiązany zapewnić niezwłoczne dokonanie czynności niezbędnych dla zabezpieczenia śladów i dowodów przestępstwa, a następnie przekazać sprawę według właściwości 2. W sprawach o kradzieże w transporcie lądowym, wodnym i powietrznym oraz o przestępstwa dokonane na szkodę pasażerów korzystających z tego transportu właściwy do prowadzenia albo nadzorowania postępowania przygotowawczego jest prokurator, w którego okręgu działania przestępstwo zostało ujawnione.
\n
3.W razie niemożności określenia miejsca ujawnienia przestępstwa, o którym mowa w ust. 2, właściwy jest prokurator, który przyjął lub w którego okręgu działania przyjęto zawiadomienie o przestępstwie.
\n
§ 1161. Do określenia właściwości miejscowej jednostki stosuje się odpowiednio przepisy art. 31–34 k.p.k., a także
\n
przepisy § 113–115.
\n
2.Przekazanie sprawy według właściwości miejscowej innej jednostce może nastąpić przy piśmie kierownika jednostki przekazującej. Decyzja w przedmiocie przekazania sprawy nie podlega zaskarżeniu.
\n
3.Spór o właściwość miejscową między jednostkami równorzędnymi rozstrzyga kierownik jednostki nadrzędnej nad jednostką, która wystąpiła o rozstrzygnięcie sporu.
\n
4.Spór o właściwość miejscową między jednostkami różnego stopnia rozstrzyga kierownik jednostki nadrzędnej nad jednostką wyższego stopnia pozostającą w sporze.
\n
5.Prokurator Generalny, Prokurator Krajowy, upoważniony przez nich prokurator lub kierownik jednostki nadrzędnej może, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, przekazać podległej jednostce do prowadzenia lub nadzorowania sprawę z wyłączeniem zasad wynikających z przepisów, o których mowa w ust. 1.
\n
6.Przepis ust. 5 stosuje odpowiednio Dyrektor Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, wyznaczając wydział zamiejscowy do prowadzenia postępowania w danej sprawie.
\n
§ 1171. Jeżeli prokurator uznaje, że zachodzi przyczyna wyłączająca go od udziału w sprawie na mocy art. 40 § 1
\n
pkt 1–4, 6 i 10 k.p.k. w związku z art. 47 § 1 k.p.k., stosuje się odpowiednio tryb postępowania określony w art. 42 § 2 k.p.k.
\n
Prokurator bezpośrednio przełożony, po złożeniu przez prokuratora, którego dotyczy wyłączenie, oświadczenia na piśmie, wyznacza do prowadzenia lub nadzorowania postępowania innego prokuratora.
\n
2.Jeżeli istnieją podstawy wyłączenia, o których mowa w ust. 1, a prokurator nie złożył stosownego oświadczenia, prokurator bezpośrednio przełożony z urzędu wyłącza tego prokuratora od udziału w sprawie i wyznacza do prowadzenia lub nadzorowania postępowania innego prokuratora.
\n
3.Prokurator, który wystąpił z żądaniem wyłączenia go na podstawie art. 41 k.p.k. w związku z art. 47 § 1 k.p.k., powstrzymuje się od podejmowania czynności procesowych. W przypadku czynności niecierpiących zwłoki prokurator przełożony zapewnia udział w tych czynnościach innego prokuratora.
\n
4.Prokurator, co do którego złożono wniosek o wyłączenie na podstawie art. 41 k.p.k. w związku z art. 47 § 1 k.p.k., niezwłocznie przekazuje wniosek prokuratorowi bezpośrednio przełożonemu, po przeprowadzeniu czynności w niezbędnym zakresie. Prokurator powstrzymuje się od wykonania czynności, jeżeli wniosek uznaje za zasadny. W przypadku czynności niecierpiących zwłoki prokurator przełożony zapewnia udział w tych czynnościach innego prokuratora.
\n
5.Z wnioskiem o wyłączenie oskarżyciela publicznego, zgłoszonym po rozpoczęciu przewodu sądowego, postępuje się w sposób określony w art. 41 § 2 k.p.k.
\n
6.Jeżeli wniosek o wyłączenie został oparty na tych samych podstawach faktycznych co wniosek wcześniej rozpoznany, prokurator, którego wniosek dotyczy, wydaje zarządzenie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.
\n
7.O wyłączeniu prowadzącego postępowanie przygotowawcze lub oskarżyciela publicznego innego niż prokurator orzeka prokurator nadzorujący to postępowanie.
\n
§ 118Zarządzenie prokuratora w prowadzonym lub nadzorowanym przez niego postępowaniu przygotowawczym
\n
może być wydane ustnie, jeżeli nie przysługuje na nie zażalenie. O wydaniu takiego zarządzenia prokurator sporządza w aktach podręcznych adnotację.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–35 – Poz. 753
\n
Rozdział 2
\n
Wszczęcie śledztwa i dochodzenia
\n
§ 119
\n
1.Prokurator – niezależnie od właściwości miejscowej i rzeczowej – przyjmuje ustne zawiadomienie o przestępstwie w sprawach, o których mowa w art. 309 pkt 2 i 3 k.p.k. W pozostałych sprawach prokurator przyjmuje zawiadomienie o przestępstwie osobiście, jeżeli osoba zgłaszająca wyrazi taką wolę, lub poucza tę osobę o możliwości złożenia ustnego zawiadomienia o przestępstwie do innego organu uprawnionego do prowadzenia postępowania przygotowawczego lub złożenia w prokuraturze zawiadomienia o przestępstwie w formie pisemnej.
\n
2.Jeżeli okoliczności przytoczone w zawiadomieniu o przestępstwie nie wymagają bezzwłocznego podjęcia czynności, prokurator jest obowiązany nadać bieg sprawie najpóźniej w terminie 7 dni od dnia sporządzenia protokołu lub otrzymania pisemnego zawiadomienia o przestępstwie.
\n
§ 120Czynności, o których mowa w art. 307 § 1 k.p.k., mogą polegać w szczególności na
\n
1)żądaniu od zawiadamiającego przedstawienia dodatkowych dokumentów lub informacji niezbędnych dla prawidłowej oceny zdarzenia, którego dotyczy zawiadomienie;
\n
2)żądaniu przeprowadzenia kontroli w określonym zakresie;
\n
3)zleceniu właściwemu organowi sprawdzenia faktów zawartych w zawiadomieniu;
\n
4)żądaniu nadesłania dokumentacji medycznej dotyczącej osoby pokrzywdzonej;
\n
5)przesłuchaniu w charakterze świadka osoby, która złożyła pisemne zawiadomienie o przestępstwie.
\n
§ 121Wszczęcie śledztwa albo dochodzenia na skutek anonimowego zawiadomienia może nastąpić po uprzednim
\n
sprawdzeniu przytoczonych w nim okoliczności. Zawiadomienie takie prokurator może przekazać Policji lub innemu uprawnionemu organowi albo organom kontroli w celu sprawdzenia przytoczonych w zawiadomieniu okoliczności albo pozostawić je bez biegu. W razie niepotwierdzenia się okoliczności wskazanych w treści anonimowego zawiadomienia pozostawia się je bez biegu i bez wydawania postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa lub dochodzenia.
\n
§ 122
\n
Kierownik jednostki powinien zapewnić niezwłoczne uzyskiwanie od Policji i innych uprawnionych do prowadzenia postępowań organów, bieżących informacji o najpoważniejszych zdarzeniach, z którymi jest związane uzasadnione podejrzenie zaistnienia przestępstwa; dotyczy to zwłaszcza przypadków gwałtownej śmierci uzasadniającej podejrzenie popełnienia zabójstwa, katastrofy, poważnego wypadku komunikacyjnego lub poważnego pożaru.
\n
§ 123
\n
1.Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania czynności procesowych, o których mowa w art. 308 § 1 i 2 k.p.k., prokurator, jeżeli jest obecny na miejscu zdarzenia, dokonuje tych czynności osobiście lub kieruje ich przebiegiem 2. Prokurator, który był obecny przy dokonywaniu czynności procesowych przez Policję lub dokonywał ich osobiście, podejmuje decyzję w przedmiocie wszczęcia śledztwa lub dochodzenia, przekazując jednocześnie funkcjonariuszowi Policji dokonującemu czynności lub uczestniczącemu w ich dokonaniu ustne polecenia i wytyczne. Na wniosek funkcjonariusza Policji polecenia i wytyczne prokurator potwierdza w odręcznej notatce urzędowej.
\n
3.Jeżeli zachodzi konieczność kontynuowania postępowania przygotowawczego w formie śledztwa, prokurator, po otrzymaniu akt sprawy z Policji lub innego organu uprawnionego do prowadzenia postępowania przygotowawczego, niezwłocznie wydaje postanowienie o jego wszczęciu.
\n
4.W przypadku zaistnienia podstaw do umorzenia postępowania przygotowawczego wydaje się postanowienie o umorzeniu śledztwa albo dochodzenia bez uprzedniego wydania postanowienia o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia.
\n
§ 124
\n
1.W postanowieniu o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia określa się czyn przez zwięzłe wskazanie okoliczności faktycznych należących do znamion przestępstwa, czasu i miejsca jego popełnienia oraz osoby pokrzywdzonej 2. Wskazanie sprawcy w opisie czynu określonego w postanowieniu, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić jedynie wówczas, gdy jest to niezbędne dla jego poprawnego określenia i zachodzą warunki do bezzwłocznego sporządzenia postanowienia o przedstawieniu zarzutów.
\n
Rozdział 3
\n
Przebieg postępowania przygotowawczego
\n
Oddział 1
\n
Śledztwo
\n
§ 125Forma śledztwa obowiązuje w stosunku do wszystkich czynów ujawnionych w czasie jego trwania, objętych
\n
jednym postępowaniem ze względu na łączność podmiotową, przedmiotową lub podmiotowo-przedmiotową; dotyczy to również spraw poszczególnych osób lub o poszczególne czyny wyłączonych do odrębnego postępowania, z zastrzeżeniem § 109 ust. 3.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–36 – Poz. 753
\n
§ 126
\n
1.Jeżeli przemawia za tym dobro śledztwa i szczególna waga lub zawiłość sprawy, kierownik jednostki nadrzędnej powołuje zespół i wyznacza jego kierownika spośród podległych prokuratorów 2. Kierownik zespołu kieruje zespołem, w tym wyznacza zadania członkom zespołu i określa termin realizacji czynności.
\n
3.Kierownik zespołu w szczególności:
\n
1)sporządza i podpisuje akt oskarżenia;
\n
2)wydaje postanowienie o umorzeniu śledztwa;
\n
3)wydaje postanowienie o przedstawieniu zarzutów;
\n
4)składa wnioski i wydaje postanowienia w przedmiocie stosowania środków zapobiegawczych;
\n
5)wydaje postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego.
\n
4.Zespół złożony z prokuratorów jednostek różnych stopni jest powoływany przez kierownika jednostki nadrzędnej nad jednostką najwyższego stopnia, po uzyskaniu od kierowników właściwych jednostek opinii w sprawie powołania członka zespołu i zakresu jego zadań. W tym przypadku sprawa może być prowadzona w jednostce najwyższego stopnia albo w innej jednostce; kierownik jednostki, w której prowadzona jest sprawa określa sposób obsługi kancelaryjno-biurowej zespołu.
\n
5.Jeżeli w skład zespołu wchodzi prokurator Prokuratury Krajowej lub prokurator wykonujący czynności w Prokuraturze Krajowej, zespół jest powoływany przez Prokuratora Generalnego albo Prokuratora Krajowego.
\n
§ 127
\n
1.Niezwłocznie po wszczęciu śledztwa sporządza się, w miarę potrzeby, plan śledztwa lub plan czynności śledczych, zwłaszcza w sprawach zawiłych i o poważne przestępstwa. Plan śledztwa i plan czynności śledczych należy aktualizować stosownie do ujawnionych nowych okoliczności 1a. Plan śledztwa lub plan czynności śledczych powinien uwzględniać również czynności zmierzające do ustalenia mienia stanowiącego korzyść majątkową osiągniętą z popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, mienia zagrożonego przepadkiem oraz mienia, które może stanowić przedmiot zabezpieczenia majątkowego.
\n
2.Plan śledztwa i plan czynności śledczych przechowuje się w aktach podręcznych sprawy.
\n
§ 128
\n
1.Powierzenie Policji lub innemu uprawnionemu organowi przeprowadzenia śledztwa w całości lub w określonym zakresie może nastąpić w szczególności wtedy, gdy zachodzi konieczność korzystania w szerokim zakresie ze znajdujących się w ich dyspozycji środków, w tym pozwalających na ustalenie mienia stanowiącego korzyść majątkową osiągniętą z popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, mienia zagrożonego przepadkiem oraz stanu majątkowego podejrzanego i mienia, które może stanowić przedmiot zabezpieczenia majątkowego.
\n
2.Powierzenie Policji lub innemu uprawnionemu organowi przeprowadzenia śledztwa w całości lub w określonym zakresie albo dokonania poszczególnych czynności śledztwa następuje w formie zarządzenia. Zarządzenie takie nie wymaga uzasadnienia.
\n
§ 129W razie przejęcia dochodzenia do śledztwa, okres śledztwa liczy się od dnia wydania postanowienia o jego
\n
wszczęciu, przy czym czasu trwania dochodzenia nie wlicza się do okresu śledztwa.
\n
§ 130
\n
1.Wniosek o przedłużenie okresu śledztwa powinien wyjaśniać, z jakich powodów nie można zakończyć śledztwa, i wskazywać kierunki dalszego postępowania, w tym w zakresie planowanych czynności zmierzających do ustalenia mienia stanowiącego korzyść majątkową osiągniętą z popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, mienia zagrożonego przepadkiem, a także stanu majątkowego podejrzanego i mienia, które może stanowić przedmiot zabezpieczenia majątkowego, jeżeli istnieją podstawy do jego zastosowania.
\n
2.Wniosek o przedłużenie okresu śledztwa na czas powyżej 3 miesięcy do roku składa się prokuratorowi nadzorującemu śledztwo lub prokuratorowi bezpośrednio przełożonemu wobec prokuratora, który prowadzi śledztwo, nie później niż na 7 dni przed upływem terminu zakończenia śledztwa.
\n
3.Wniosek o przedłużenie okresu śledztwa na czas powyżej roku składa się właściwemu prokuratorowi nadrzędnemu nie później niż na 14 dni przed upływem terminu zakończenia śledztwa.
\n
4.Z wnioskiem, o którym mowa w ust. 3, występuje prokurator, który prowadzi lub nadzoruje śledztwo.
\n
5.Kolejne wnioski złożone w tej samej sprawie powinny odnosić się do aktualnych ustaleń i zamierzeń prowadzącego śledztwo. Okoliczności faktyczne i prawne sformułowane w poprzednich wnioskach mogą być powtórzone wyłącznie w sytuacji, gdy dotychczas przeprowadzone czynności procesowe nie wyjaśniły dostatecznie tych okoliczności.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–37 – Poz. 753
\n
§ 131Prokuratorem prowadzącym śledztwo, w rozumieniu art. 310 § 2 k.p.k., jest prokurator, który po wszczęciu
\n
śledztwa prowadzi je osobiście bądź powierzył jego przeprowadzenie Policji albo innemu uprawnionemu organowi w określonym zakresie lub zlecił dokonanie poszczególnych czynności śledztwa, zaś prokuratorem nadzorującym śledztwo jest prokurator, który po wszczęciu śledztwa powierzył jego przeprowadzenie w całości Policji albo innemu uprawnionemu organowi.
\n
Oddział 2
\n
Dochodzenie
\n
§ 132Dochodzenia nie prowadzi się, jeżeli zarzucony podejrzanemu czyn wyczerpuje znamiona określone w dwóch
\n
lub więcej przepisach ustawy karnej, pozostających w zbiegu kumulatywnym, z których chociażby co do jednego wyłączona jest możliwość prowadzenia dochodzenia.
\n
§ 133Wniosek o przedłużenie okresu dochodzenia składa się prokuratorowi nadzorującemu dochodzenie nie później
\n
niż na 5 dni przed upływem terminu zakończenia dochodzenia.
\n
§ 134Wydanie postanowienia o umorzeniu dochodzenia i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw jest dopuszczalne
\n
w każdej sprawie.
\n
Oddział 3
\n
Zamieszczanie w aktach sprawy danych dotyczących miejsca zamieszkania i pracy pokrzywdzonego i świadka
\n
§ 135Okoliczności, o których mowa w art. 148a § 4 pkt 1 k.p.k., powinny wynikać z niebudzących wątpliwości materiałów zgromadzonych w sprawie
\n
§ 136
\n
Przesłanka, o której mowa w art. 148a § 4 pkt 3 k.p.k., może zaistnieć w szczególności wtedy, gdy postępowanie nie dotyczy czynów z użyciem przemocy lub groźby karalnej
\n
Oddział 4
\n
Przedstawienie, uzupełnienie i zmiana zarzutów
\n
§ 137(uchylony)
\n
§ 1381. Potwierdzenie ogłoszenia postanowienia o przedstawieniu zarzutów oraz pouczenia podejrzanego o prawie
\n
żądania podania ustnie podstaw zarzutów, a także o prawie żądania sporządzenia uzasadnienia tego postanowienia, stanowi podpis podejrzanego. O odmowie złożenia podpisu lub przeszkodzie w jego złożeniu należy sporządzić adnotację.
\n
2.Na postanowieniu o przedstawieniu zarzutów zamieszcza się wzmiankę o zgłoszeniu przez podejrzanego lub jego obrońcę żądań, o których mowa w ust. 1.
\n
3.Fakt podania ustnie podstaw zarzutów należy udokumentować w protokole przesłuchania podejrzanego.
\n
4.W uzasadnieniu postanowienia o przedstawieniu zarzutów przytacza się w zwięzły sposób okoliczności faktyczne stanowiące podstawę przedstawienia zarzutów, a w razie potrzeby – argumenty przemawiające za przyjętą kwalifikacją prawną.
\n
5.Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio do postanowienia o uzupełnieniu lub o zmianie przedstawionych zarzutów.
\n
§ 139Postanowienie o przedstawieniu zarzutów należy wydać, mimo niemożności jego ogłoszenia, jeżeli zachodzi
\n
konieczność zawieszenia postępowania przygotowawczego z przyczyn leżących po stronie osoby podejrzanej.
\n
§ 140Postanowienie o uzupełnieniu zarzutów wydaje się, gdy podejrzanemu należy zarzucić czyn, który nie był objęty
\n
uprzednio wydanym postanowieniem o przedstawieniu, zmianie lub uzupełnieniu zarzutów.
\n
§ 1411. Postanowienie o zmianie zarzutów dotyczy czynu, który był objęty uprzednio wydanym postanowieniem
\n
o przedstawieniu, zmianie lub uzupełnieniu zarzutów.
\n
2.Postanowienie określone w ust. 1 wydaje się, jeżeli zachodzi potrzeba istotnej zmiany opisu czynu lub też zarzucony czyn należy zakwalifikować z surowszego przepisu albo z przepisu o takim samym zagrożeniu ustawowym lub z łagodniejszego przepisu, gdy ma to znaczenie dla obrony podejrzanego.
\n
§ 142W przypadku gdy okaże się, że podejrzany nie popełnił czynu objętego uprzednio wydanym postanowieniem
\n
o przedstawieniu, zmianie lub uzupełnieniu zarzutów lub że postępowanie karne o ten czyn nie może toczyć się z innych przyczyn wyłączających ściganie, postępowanie przygotowawcze w tej części umarza się.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–38 – Poz. 753
\n
Oddział 5
\n
Udostępnianie akt sprawy
\n
§ 1431. Uwzględnienie i odmowa uwzględnienia wniosku o udostępnienie akt sprawy, sporządzenie z nich odpisów
\n
i kopii oraz odpłatne wydanie uwierzytelnionych odpisów lub kopii następuje w formie zarządzenia.
\n
2.W zarządzeniu należy dokładnie określić zakres i sposób udostępnienia akt oraz sporządzenia lub wydania z nich odpisów lub kopii.
\n
§ 144.13
\n
) Udostępnienie akt może nastąpić, w miarę możliwości, za pośrednictwem ogólnokrajowego systemu teleinformatycznego powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury PROK-SYS, przy wykorzystaniu dostępnych w systemie funkcjonalności
\n
§ 145Prokurator podejmuje decyzje w przedmiocie udostępnienia akt, umożliwienia sporządzenia z nich odpisów
\n
i kopii oraz odpłatnego wydania uwierzytelnionych odpisów lub kopii także wówczas, gdy powierzył prowadzenie śledztwa w całości lub w części Policji albo innemu uprawnionemu organowi.
\n
§ 146Decyzję, o której mowa w § 143 ust. 1, prokurator podejmuje również, gdy akta sprawy pozostają w dyspozycji
\n
sądu wykonującego czynności w toku postępowania przygotowawczego, co prokurator powinien zastrzec, przekazując akta do sądu.
\n
§ 1471. Udostępnienie akt lub ich odpisów i kopii na potrzeby sądów i innych organów niezwiązane z prowadzonym
\n
postępowaniem przygotowawczym może nastąpić wyłącznie na ich wniosek.
\n
2.W przypadku żądania sporządzenia z akt odpisów lub kopii, podstawę uwzględnienia wniosku stanowią przepisy ustaw określających kompetencje tych organów, które powinny zostać powołane w zarządzeniu prokuratora. Odmowa udostępnienia akt, ich odpisów i kopii wymaga uzasadnienia.
\n
§ 148
\n
1.Prokurator przed wystąpieniem do sądu z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania, w przypadku wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 250 § 2b k.p.k., wydaje zarządzenie określające, które dowody z zeznań świadków, mające stanowić podstawę zastosowania tymczasowego aresztowania, nie zostaną udostępnione oskarżonemu i jego obrońcy. Zarządzenie dołącza się do akt podręcznych 2. Niezwłocznie po wydaniu zarządzenia, o którym mowa w ust. 1, dowody z zeznań świadków wymienione w zarządzeniu umieszcza się w wyodrębnionym zbiorze dokumentów, o którym mowa w art. 250 § 2b k.p.k.
\n
Rozdział 4
\n
Postępowanie dowodowe
\n
Oddział 1
\n
Przesłuchanie osoby
\n
§ 1491. Przed przesłuchaniem sprawdza się tożsamość osoby wezwanej na podstawie dowodu osobistego lub innego
\n
dokumentu stwierdzającego jej tożsamość. Sprawdzenie tożsamości lub brak dowodu tożsamości osoby wezwanej należy odnotować w protokole.
\n
2.14) W razie gdy tożsamość przesłuchiwanej osoby budzi wątpliwości lub niemożliwe jest jej ustalenie, należy przed rozpoczęciem czynności procesowej posłużyć się uzyskanymi od niej danymi, a następnie podjąć działania zmierzające do potwierdzenia lub ustalenia tożsamości przy wykorzystaniu baz danych prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1063), ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych (Dz. U. z 2022 r. poz. 671 oraz z 2023 r. poz. 1234 i 1941) lub ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2025 r. poz. 274).
\n
§ 150W protokole przesłuchania należy przyjąć jako formę gramatyczną relacji przesłuchiwanego pierwszą osobę
\n
czasu przeszłego i zamieszczać możliwie dokładnie charakterystyczne określenia lub zwroty użyte przez osobę przesłuchiwaną oraz wzmianki dotyczące szczególnego zachowania się tej osoby. Każdą stronę protokołu przesłuchania podpisują wszystkie osoby biorące udział w czynności. Odmowę złożenia podpisu lub przeszkodę w jego złożeniu należy odnotować na końcu protokołu.
\n
13)
\n
14)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.
\n
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–39 – Poz. 753
\n
§ 151Przebieg czynności utrwalony za pomocą urządzenia rejestrującego obraz lub dźwięk, jak również przy użyciu
\n
urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie przesłuchania świadka na odległość, na żądanie osoby w niej uczestniczącej należy odtworzyć bezpośrednio po jej dokonaniu i fakt ten odnotować w protokole czynności.
\n
§ 152W przesłuchaniu pokrzywdzonego lub świadka dokonywanym osobiście przez prokuratora nie może brać
\n
udziału lub być przy nim obecny funkcjonariusz Policji albo innego uprawnionego organu, prowadzący postępowanie lub wykonujący czynności procesowe z udziałem przesłuchiwanej osoby, chyba że prokurator, mając na uwadze dobro postępowania zarządzi inaczej. Czynność tę przeprowadza się w siedzibie prokuratury, chyba że szczególne względy stoją temu na przeszkodzie.
\n
§ 1531. Kopię doręczonego na piśmie i podpisanego przez pokrzywdzonego, świadka lub podejrzanego pouczenia
\n
załącza się do akt sprawy.
\n
2.Podejrzanego poucza się w miarę potrzeby także o uprawnieniach i obowiązkach innych niż wymienione w art. 300 § 1 k.p.k. O zakresie udzielonych podejrzanemu pouczeń zamieszcza się stosowną wzmiankę w początkowej części protokołu przesłuchania.
\n
3.Odmowę zgody na złożenie przez podejrzanego wyjaśnień na piśmie, wraz z podaniem jej powodów, odnotowuje się w protokole przesłuchania.
\n
Oddział 2
\n
Biegli
\n
§ 154Prokurator powołuje biegłego niezwłocznie po zebraniu materiału dowodowego potrzebnego do wydania opinii
\n
Materiał powinien być zebrany w sposób umożliwiający wydanie opinii w wyznaczonym terminie.
\n
§ 1551. W postanowieniu o powołaniu biegłego prokurator określa materiały przekazane biegłemu w celu wydania
\n
opinii, w sposób umożliwiający ich identyfikację.
\n
2.W razie przekazania biegłemu materiałów nieokreślonych w postanowieniu o powołaniu biegłego lub udzielenia dodatkowych informacji prokurator dokumentuje to pisemnie, wyszczególniając zakres materiału udostępniony biegłemu.
\n
§ 1561. Prokurator zaznajamia biegłego z wynikami prowadzonego przez siebie śledztwa lub dochodzenia, niezbędnymi
\n
do wydania opinii, a w razie potrzeby, stosownie do wyników badań może zmienić zakres opinii lub postawionych pytań.
\n
2.Po otrzymaniu opinii prokurator niezwłocznie zapoznaje się z jej treścią. Jeżeli opinia jest niepełna, prokurator zleca jej uzupełnienie, a jeżeli opinia jest niejasna – prokurator osobiście dokonuje czynności procesowych zmierzających do jej wyjaśnienia.
\n
3.Podejmując decyzję o przyznaniu biegłemu należności, prokurator ocenia, czy opinia jest pełna i jasna oraz sporządzona w sposób rzetelny, a ponadto czy oparta jest na prawidłowych przesłankach i czy jest zgodna z zasadami logicznego rozumowania. Wynagrodzenie biegłego może ulec obniżeniu, jeżeli opinia jest wadliwa, niezgodna z postanowieniem prokuratora lub została złożona ze znacznym nieusprawiedliwionym opóźnieniem. W szczególnie uzasadnionych wypadkach, jeżeli opinia jest w sposób rażący wadliwa, nierzetelna lub niezgodna z postanowieniem prokuratora albo została złożona z rażącym opóźnieniem, lub biegły uchyla się od jej złożenia, prokurator może wydać postanowienie o nieprzyznaniu biegłemu należności. Jeżeli opinia biegłego jest fałszywa, wynagrodzenie oraz zwrot jakichkolwiek kosztów związanych z jej sporządzeniem lub złożeniem nie przysługuje.
\n
4.15) Podejmując decyzję wskazaną w ust. 3 zdanie pierwsze i drugie, prokurator bada, czy wydatki, których zwrotu domaga się biegły, bezpośrednio dotyczyły wydanej przez biegłego opinii i czy były niezbędne dla jej wydania.
\n
§ 157
\n
1.W razie zgłoszenia przez biegłych konieczności połączenia badania stanu zdrowia psychicznego podejrzanego z obserwacją w zakładzie leczniczym, prokurator kieruje do sądu wniosek w tym przedmiocie tylko wówczas, gdy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 203 § 1 k.p.k.
\n
2.Przed wystąpieniem z wnioskiem o orzeczenie obserwacji prokurator sprawdza, czy została udostępniona biegłym całość niezbędnej do wydania ostatecznej opinii dokumentacji medycznej dotyczącej podejrzanego, a w szczególności odnoszącej się do jego dotychczasowego leczenia psychiatrycznego, a w razie potrzeby umożliwia biegłym zapoznanie się z aktami uprzednio prowadzonych przeciwko temu podejrzanemu spraw karnych oraz w porozumieniu z biegłymi zbiera odpowiednie dane, także w drodze przesłuchań i innych stosownych czynności.
\n
15)Dodany przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 czerwca 2024 r. zmieniającego rozporządzenie – Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. poz. 905), które weszło w życie z dniem 4 lipca 2024 r.
\n
–40 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
§ 158
\n
1.Dokumenty urzędowe i prywatne, o których mowa w art. 393 § 3 k.p.k., sporządzone przez osoby posiadające wiedzę specjalną, mogą stanowić podstawę do odstąpienia od powołania biegłego w zakresie objętym ich treścią, jeżeli kompletność i rzetelność tych dokumentów nie budzi wątpliwości.
\n
2.Przepisu ust. 1 nie stosuje się do opinii o stanie zdrowia psychicznego podejrzanego.
\n
Oddział 3
\n
Zatrzymanie rzeczy. Przeszukanie. Dowody rzeczowe
\n
§ 159Zatrzymaniu w drodze dobrowolnego wydania lub odebrania albo po uprzednim przeszukaniu podlegają rzeczy
\n
mogące stanowić dowód w sprawie, które:
\n
1)służyły lub były przeznaczone do popełnienia przestępstwa;
\n
2)zachowały na sobie ślady przestępstwa;
\n
3)pochodzą bezpośrednio lub pośrednio z przestępstwa;
\n
4)mogą służyć jako środek dowodowy do wykrycia sprawcy czynu lub ustalenia przyczyn okoliczności przestępstwa albo których posiadanie bez zezwolenia jest zabronione.
\n
§ 160Podejmując decyzję w przedmiocie zatwierdzenia zatrzymania rzeczy lub przeszukania, prokurator ustala, czy
\n
dokonanie przeszukania i zatrzymania rzeczy na podstawie nakazu kierownika właściwej jednostki Policji lub legitymacji służbowej jej funkcjonariusza było uzasadnione oraz czy postanowienie prokuratora o zarządzeniu przeszukania nie mogło być uprzednio wydane, a także czy czynności te zostały przeprowadzone i udokumentowane zgodnie z przepisami k.p.k.
\n
§ 1611. W postanowieniu o przeszukaniu należy podać cel tej czynności, ze wskazaniem osoby podejrzanej, która ma
\n
być wykryta, zatrzymana lub przymusowo doprowadzona, albo rzeczy, które mają być znalezione lub zatrzymane, jak również imię, nazwisko i adres osoby (nazwę i adres instytucji), u której czynności te mają być przeprowadzone, oraz organ wykonujący czynność.
\n
2.W uzasadnieniu postanowienia należy przedstawić dowody lub przytoczyć okoliczności dające podstawę do przypuszczenia, że osoba podejrzana lub wymienione rzeczy znajdują się w miejscu wskazanym w postanowieniu. W razie zarządzenia zatrzymania i przymusowego doprowadzenia osoby podejrzanej należy ponadto wykazać istnienie przesłanek wymienionych w art. 247 § 1 k.p.k.
\n
§ 162Prokurator kontroluje prawidłowość postępowania z dowodami rzeczowymi, nie dopuszczając zwłaszcza do
\n
1)przechowywania ich w jednostce bez uprzedniego zarejestrowania;
\n
2)przechowywania w aktach sprawy dowodów rzeczowych w postaci pieniędzy polskich i zagranicznych, książeczek oszczędnościowych i czekowych, kart płatniczych oraz papierów wartościowych;
\n
3)przechowywania wartościowych dowodów rzeczowych (pieniędzy polskich i zagranicznych, kruszców, biżuterii i innych) przez organy postępowania przygotowawczego;
\n
4)przechowywania przedmiotów o wartości naukowej, artystycznej lub historycznej przez organy postępowania przygotowawczego;
\n
5)zwrotu osobie uprawnionej dowodu rzeczowego bez należytego udokumentowania;
\n
6)przekazania sądowi aktu oskarżenia, wniosku o wydanie wyroku skazującego, wniosku o warunkowe umorzenie postępowania przygotowawczego lub wniosku o umorzenie postępowania przygotowawczego i orzeczenie środka zabezpieczającego bez dowodów rzeczowych.
\n
§ 163
\n
Prokurator, po ustaleniu lub w wyniku okresowej kontroli co do tego, czy dowody rzeczowe stanowią przedmioty ulegające szybkiemu zniszczeniu lub takie, których przechowywanie byłoby połączone z niewspółmiernymi kosztami lub nadmiernymi trudnościami albo powodowałoby znaczne obniżenie wartości rzeczy, postanawia o sprzedaży tych przedmiotów w trybie art. 232 § 1 k.p.k.
\n
§ 164
\n
W sprawie, w której dokonano pobrania lub utrwalenia materiału, o którym mowa w art. 192a § 1 k.p.k., prokurator po wykorzystaniu go wydaje niezwłocznie zarządzenie o usunięciu z akt sprawy i zniszczeniu pobranego lub utrwalonego materiału, zbędnego dla postępowania. Z czynności tych sporządza się protokół, który załącza się do akt sprawy
\n
–41 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
Oddział 4
\n
Zebranie danych o podejrzanym
\n
§ 1651. Dane o podejrzanym, o których mowa w art. 213 § 1–2a k.p.k., należy ustalić niezwłocznie po wydaniu
\n
w stosunku do niego postanowienia o przedstawieniu zarzutów albo po postawieniu mu zarzutu bez wydania takiego postanowienia w związku z przystąpieniem do przesłuchania w charakterze podejrzanego. W przypadku rozstrzygania kwestii zastosowania środka zapobiegawczego ustalenie danych, o których mowa w art. 213 § 1 k.p.k., powinno nastąpić przed podjęciem decyzji w tym przedmiocie.
\n
2.Jeżeli dane o karalności podejrzanego oraz informacje dotyczące jego stosunków majątkowych i źródeł dochodu pochodzą sprzed 6 miesięcy, należy zażądać ich ponownie.
\n
§ 166Jeżeli podejrzanym jest nieletni albo jeżeli karalność czynu zależy od wieku pokrzywdzonego, do akt sprawy
\n
załącza się wyciąg z dowodu osobistego, paszportu lub z aktu urodzenia podejrzanego lub pokrzywdzonego.
\n
Oddział 5
\n
Udział stron, ich obrońców i pełnomocników
\n
§ 167
\n
1.Prokurator rozpatruje niezwłocznie wnioski stron, ich obrońców i pełnomocników o przeprowadzenie określonych dowodów i dopuszczenie ich do udziału w czynnościach 2. Jeżeli w żądaniu dopuszczenia do udziału w czynnościach procesowych nie sprecyzowano, o jakie czynności chodzi, należy wezwać składającego żądanie do wskazania, w jakich czynnościach postępowania przygotowawczego chce uczestniczyć.
\n
3.O treści postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w czynnościach postępowania przygotowawczego zawiadamia się składającego żądanie.
\n
§ 1681. Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że podejrzany nie jest w stanie ponieść kosztów obrony, prokurator
\n
powinien pouczyć go o treści art. 78 § 1 k.p.k.
\n
2.Po stwierdzeniu okoliczności uzasadniających wyznaczenie obrońcy z urzędu w myśl art. 79 § 1 i 2 k.p.k. prokurator niezwłocznie występuje z odpowiednim wnioskiem do prezesa właściwego sądu.
\n
3.W razie wydania przez biegłych opinii, o której mowa w art. 79 § 4 k.p.k., prokurator występuje do prezesa sądu o cofnięcie wyznaczenia obrońcy, chyba że zachodzą inne okoliczności przemawiające za tym, aby podejrzany miał obrońcę wyznaczonego z urzędu.
\n
§ 168a
\n
1.Na wniosek organu państwowego prowadzącego na podstawie ustawy postępowanie, którego przedmiot pozostaje w związku z przedmiotem postępowania przygotowawczego, prokurator może zezwolić na obecność przedstawiciela tego organu podczas czynności dowodowej innej niż przesłuchanie podejrzanego, pokrzywdzonego albo świadka, jeżeli nie utrudni to czynności, a może służyć powzięciu przez ten organ informacji istotnych dla prowadzonego postępowania.
\n
2.Jeżeli po udzieleniu zezwolenia okaże się, że może wskutek tego dojść do utrudnienia czynności dowodowej, prokurator cofa zezwolenie.
\n
3.Organ państwowy, o którym mowa w ust. 1, może za zgodą prokuratora otrzymać kopię protokołu czynności dowodowej, podczas której był obecny jego przedstawiciel.
\n
Oddział 6
\n
Udział prokuratora w czynnościach dowodowych
\n
§ 169W sprawach o zabójstwo, sprowadzenie katastrofy komunikacyjnej lub budowlanej albo ich niebezpieczeństwa
\n
oraz w sprawach o wypadek przy pracy ze skutkiem śmiertelnym, a także w sprawach o inne poważniejsze przestępstwa, których skutkiem jest śmierć człowieka, prokurator przeprowadza oględziny miejsca zdarzenia lub kieruje ich przebiegiem, a w razie potrzeby dokonuje odtworzenia przebiegu zdarzenia lub kieruje tą czynnością.
\n
§ 170
\n
1.W miarę potrzeby prokurator, poza czynnościami zastrzeżonymi dla niego, osobiście przeprowadza w śledztwie najistotniejsze dla sprawy czynności, a zwłaszcza przesłuchuje
\n
1)jedynego bezpośredniego świadka zdarzenia;
\n
2)świadków, o których mowa w art. 192 § 2 k.p.k.;
\n
3)pokrzywdzonych, przede wszystkim w sprawach o przestępstwa określone w art. 156 § 1, art. 189 § 2 i 3 i art. 280–282 k.k.;
\n
Dziennik Ustaw
\n
–42 – Poz. 753
\n
4)biegłych;
\n
5)podejrzanego w postępowaniu prowadzonym przez Policję, jeżeli zachodzą warunki do skierowania do sądu wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania.
\n
2.W sprawach o czyny określone w art. 197 k.k., prokurator, jeżeli to możliwe, osobiście przyjmuje zawiadomienie o przestępstwie.
\n
3.W przypadku gdy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa przez osoby wymienione w art. 309 pkt 2 i 3 k.p.k., czynności wymienione w art. 308 § 1 k.p.k. są przeprowadzane, jeżeli to możliwe, przy udziale prokuratora.
\n
§ 171W sprawach, o których mowa w art. 185a § 1 i art. 185b § 1 k.p.k., z wnioskiem o przesłuchanie pokrzywdzonego
\n
lub świadka, który w chwili przesłuchania nie ukończył 15 lat, oraz pokrzywdzonego w sprawach, o których mowa w art. 185c § 1 k.p.k., występuje do sądu prokurator prowadzący lub nadzorujący postępowanie i bierze udział w tej czynności.
\n
§ 172Jeżeli wniosek, o którym mowa w art. 316 § 3 k.p.k., został złożony w jednostce lub w siedzibie innego organu
\n
prowadzącego postępowanie, prokurator przekazuje go sądowi wraz z własnym stanowiskiem.
\n
§ 173W przypadku zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 184 k.p.k., prokurator niezwłocznie przesłuchuje
\n
świadka również w celu ustalenia, czy zachodzą przesłanki uzasadniające wydanie postanowienia w przedmiocie zachowania w tajemnicy okoliczności umożliwiających ujawnienie jego tożsamości.
\n
§ 1741. Po przyjęciu od podejrzanego do protokołu zobowiązania, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy
\n
z dnia 25 czerwca 1997 r. o świadku koronnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1197), zwanej dalej „ustawą o świadku koronnym”, prokurator prowadzący lub nadzorujący postępowanie przygotowawcze niezwłocznie przesłuchuje podejrzanego co do okoliczności warunkujących wydanie przez sąd postanowienia w przedmiocie dopuszczenia dowodu z zeznań świadka koronnego oraz wykonuje inne niezbędne czynności.
\n
2.Prokurator prowadzący lub nadzorujący postępowanie przygotowawcze przed skierowaniem do Prokuratora Generalnego wniosku o wyrażenie zgody na wystąpienie do sądu o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka koronnego przedstawia podejrzanemu zarzuty popełnienia wszystkich przestępstw, których ten podejrzany dopuścił się i które ujawnił, składając wyjaśnienia w trybie i na zasadach określonych w ustawie o świadku koronnym, a następnie w miarę potrzeby uzupełniająco go przesłuchuje.
\n
3.W celu uzyskania zgody Prokuratora Generalnego na wystąpienie do sądu o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka koronnego prokurator prowadzący lub nadzorujący śledztwo przesyła akta sprawy wraz z uzasadnionym wnioskiem Dyrektorowi Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej lub Dyrektorowi Departamentu do Spraw Przestępczości Gospodarczej Prokuratury Krajowej, za pośrednictwem prokuratora regionalnego, który dołącza swoją opinię w kwestii zasadności dopuszczenia dowodu. Naczelnik wydziału zamiejscowego przedstawia Dyrektorowi Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej akta sprawy wraz z uzasadnionym wnioskiem.
\n
4.Zgody, o której mowa w ust. 3, może udzielić upoważniony przez Prokuratora Generalnego jego zastępca.
\n
5.Po uprawomocnieniu się postanowienia sądu o dopuszczalności dowodu z zeznań świadka koronnego i wyłączeniu wobec podejrzanego materiałów do odrębnego postępowania, w sprawie przeciwko pozostałym sprawcom prokurator niezwłocznie przesłuchuje osobę wskazaną w postanowieniu sądu w charakterze świadka, z uwzględnieniem treści art. 8 ustawy o świadku koronnym.
\n
6.O przesłuchaniu podejrzanego, od którego przyjęto zobowiązanie, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o świadku koronnym, i o wydaniu postanowienia o odmowie wystąpienia z wnioskiem o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka koronnego oraz o dopuszczeniu lub odmowie dopuszczenia przez sąd dowodu z zeznań świadka koronnego prokurator prowadzący lub nadzorujący postępowanie przygotowawcze zawiadamia drogą służbową, z uwzględnieniem przepisów o ochronie tajemnicy państwowej, Dyrektora Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej lub Dyrektora Departamentu do Spraw Przestępczości Gospodarczej Prokuratury Krajowej.
\n
7.Wszystkie czynności dowodowe z udziałem podejrzanego, od którego przyjęto zobowiązanie określone w ust. 1, oraz świadka koronnego wykonuje osobiście prokurator.
\n
§ 175Jeżeli wymaga tego dobro postępowania przygotowawczego, prokurator, drogą służbową, może wystąpić do
\n
Prokuratora Krajowego o zainicjowanie czynności, o których mowa w art. 57 § 3 i 5 ustawy.
\n
§ 176
\n
1.Przesłuchanie dokonywane osobiście przez prokuratora, w miarę możliwości, odbywa się w siedzibie jednostki. Przy przesłuchaniu tym nie może być obecny funkcjonariusz organu, który prowadzi postępowanie przygotowawcze, chyba że zachodzi niebezpieczeństwo autoagresji lub ucieczki podejrzanego, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa prokuratorowi.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–43 – Poz. 753 2. Obecność przy przesłuchaniu funkcjonariusza, o którym mowa w ust. 1, jest dopuszczalna również wtedy, gdy przemawia za tym wzgląd na dobro postępowania przygotowawczego, chyba że mogłoby to spowodować ograniczenie lub wyłączenie swobody wypowiedzi osoby przesłuchiwanej lub sprzeciwia się temu inny ważny interes prawny osoby przesłuchiwanej.
\n
§ 176a1. W przeprowadzanej przez prokuratora czynności dowodowej postępowania przygotowawczego może wziąć
\n
udział prokurator będący członkiem zespołu, o którym mowa w § 126, prokurator sprawujący zwierzchni nadzór służbowy nad tym postępowaniem lub prokurator prowadzący bądź nadzorujący postępowanie powiązane przedmiotowo lub podmiotowo z postępowaniem, w którego toku czynność ta jest przeprowadzana.
\n
2.Prokurator przeprowadzający czynność dowodową kieruje jej przebiegiem. Pozostali prokuratorzy biorący udział w tej czynności mogą zadawać pytania osobie przesłuchiwanej, zgłaszać spostrzeżenia, uwagi i oświadczenia do protokołu.
\n
Rozdział 5
\n
Środki przymusu
\n
Oddział 1
\n
Zatrzymanie
\n
§ 177Czas zatrzymania liczy się od chwili faktycznego pozbawienia wolności zatrzymanego
\n
§ 178
\n
Prokurator każdorazowo ocenia zasadność, legalność i prawidłowość zatrzymania osoby w postępowaniu przygotowawczym przez Policję i inne uprawnione organy, zwracając zwłaszcza uwagę na
\n
1)istnienie przesłanek określonych w art. 244 § 1–1b k.p.k.;
\n
2)przestrzeganie terminów określonych w art. 248 § 1 i 2 k.p.k.;
\n
3)proporcjonalność czasu zatrzymania do potrzeb postępowania;
\n
4)przestrzeganie uprawnień zatrzymanego;
\n
5)prawidłowość udokumentowania zatrzymania i związanych z nim czynności w aktach głównych sprawy.
\n
Oddział 2
\n
Środki zapobiegawcze
\n
§ 179
\n
Wniosek Policji lub innego organu o zastosowanie środka zapobiegawczego powinien mieć formę pisemną i zawierać w uzasadnieniu przytoczenie okoliczności faktycznych i prawnych wskazujących na konieczność jego zastosowania
\n
§ 180Jeżeli zachodzą wątpliwości co do podstawy faktycznej zastosowania środka zapobiegawczego, określonej
\n
w art. 249 § 1 k.p.k., prokurator zleca Policji dokonanie niezbędnych czynności dowodowych bądź dokonuje ich sam.
\n
§ 181Z chwilą skierowania do sądu wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania podejrzany przechodzi do
\n
dyspozycji sądu i pozostaje w niej do czasu rozpoznania wniosku.
\n
§ 1821. Jeżeli podejrzany powołuje się na zły stan zdrowia lub doznane obrażenia ciała, prokurator zarządza zbadanie
\n
go przez lekarza, a wyniki badania dołącza do wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania.
\n
2.Jeżeli sąd, stosując tymczasowe aresztowanie, umieścił podejrzanego w odpowiednim zakładzie leczniczym, prokurator po otrzymaniu świadectwa lekarskiego ocenia zasadność utrzymania tymczasowego aresztowania i przekazania tymczasowo aresztowanego do aresztu śledczego lub wykonywania tymczasowego aresztowania poza aresztem śledczym we wskazanym zakładzie leczniczym, określając jednocześnie warunki umieszczenia w nim tymczasowo aresztowanego.
\n
3.W przypadku otrzymania informacji o złym stanie zdrowia tymczasowo aresztowanego prokurator zarządza zbadanie go przez lekarza w zakładzie karnym lub areszcie śledczym. Jeżeli stan zdrowia tymczasowo aresztowanego tego wymaga, prokurator zarządza umieszczenie podejrzanego w odpowiednim zakładzie leczniczym, w tym w zakładzie psychiatrycznym.
\n
4.Po wydaniu przez sąd postanowienia o tymczasowym aresztowaniu prokurator przesyła do aresztu śledczego, jeżeli wynika to z akt śledztwa lub dochodzenia, informacje o podejrzanym mające na celu zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania karnego lub zapewnienie bezpieczeństwa w areszcie. W przypadku gdy zachodzi konieczność izolowania podejrzanego od innych tymczasowo aresztowanych, informacja powinna zawierać w szczególności ich dane osobowe.
\n
Prokurator powiadamia również areszt śledczy o odstąpieniu od dalszego izolowania podejrzanego od innych tymczasowo aresztowanych.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–44 – Poz. 753
\n
§ 183Decyzję co do uchylenia tymczasowego aresztowania z przyczyn wskazanych w art. 259 k.p.k. podejmuje się
\n
niezwłocznie po ustaleniu ich zaistnienia.
\n
§ 184
\n
Jeżeli istnieją podstawy, o których mowa w art. 258 k.p.k., wniosek o zastosowanie tymczasowego aresztowania można skierować do sądu także wtedy, gdy podejrzany jest pozbawiony wolności w innej sprawie
\n
§ 1851. We wniosku o zastosowanie lub przedłużenie tymczasowego aresztowania wskazuje się dowody świadczące
\n
o popełnieniu przez podejrzanego zarzuconego mu przestępstwa oraz przytacza się okoliczności, które przemawiają za koniecznością stosowania lub przedłużenia tego środka zapobiegawczego na podstawie prawnej powołanej we wniosku.
\n
2.Przepis ust. 1 stosuje się w razie istnienia i powołania we wniosku więcej podstaw zastosowania lub przedłużenia tymczasowego aresztowania.
\n
3.W wypadku gdy prokurator wydał zarządzenie, o którym mowa w § 148 ust. 1, we wniosku o zastosowanie lub przedłużenie tymczasowego aresztowania nie wskazuje się dowodów wymienionych w tym zarządzeniu. Powoływanie się na okoliczności wynikające z dowodów wskazanych w zarządzeniu może mieć miejsce wyłącznie w wyjątkowych wypadkach i w sposób uniemożliwiający identyfikację źródła dowodowego.
\n
§ 186O uchyleniu tymczasowego aresztowania prokurator niezwłocznie zawiadamia sąd, który wydał postanowienie
\n
o tymczasowym aresztowaniu; odpis postanowienia o uchyleniu tymczasowego aresztowania wraz z nakazem zwolnienia niezwłocznie przekazuje do administracji zakładu karnego lub aresztu śledczego, w którym tymczasowo aresztowany przebywa. Odpis postanowienia w przedmiocie uchylenia tymczasowego aresztowania oraz nakaz zwolnienia, opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu 16) oraz znakowane czasem17), mogą być przesłane do administracji zakładu karnego lub aresztu śledczego również za pomocą elektronicznej skrzynki podawczej, wykorzystując funkcjonalność ePUAP.
\n
§ 1871. Tymczasowo aresztowany w postępowaniu przygotowawczym pozostaje do dyspozycji prokuratora, na którego wniosek środek ten został zastosowany jako pierwszy
\n
2.Jeżeli sąd lub inny uprawniony organ zwraca się o wydanie z aresztu śledczego tymczasowo aresztowanego w celu uczestniczenia w czynnościach procesowych w innej sprawie lub o udzielenie zgody na przeprowadzenie czynności procesowych z udziałem podejrzanego na terenie aresztu śledczego, a dobro postępowania nie stoi temu na przeszkodzie, prokurator udziela zgody na doprowadzenie lub na udział w czynnościach na terenie aresztu śledczego.
\n
3.Zawiadomienia o udzieleniu zgody dokonuje się pisemnie nie później niż na 7 dni przed mającym nastąpić wydaniem lub przeprowadzeniem czynności i przesyła się do administracji aresztu śledczego, w którym podejrzany przebywa.
\n
W przypadku nieudzielenia zgody powiadamia się o tym organ żądający, ze wskazaniem, kiedy doprowadzenie lub przeprowadzenie czynności będzie mogło nastąpić.
\n
§ 1881. W przypadku konieczności przetransportowania tymczasowo aresztowanego do zakładu karnego lub aresztu
\n
śledczego właściwego ze względu na miejsce przeprowadzenia czynności, prokurator wydaje zarządzenia:
\n
1)o wysłaniu do właściwej jednostki Policji albo innego uprawnionego organu nakazu doprowadzenia wraz z pisemnym poleceniem przetransportowania tymczasowo aresztowanego do zakładu karnego lub aresztu śledczego;
\n
2)o wysłaniu nakazu wydania do administracji zakładu karnego lub aresztu śledczego, z którego podejrzany będzie doprowadzony do miejsca przeprowadzenia czynności, z podaniem informacji o mającym nastąpić przetransportowaniu.
\n
2.Zarządzenia, o których mowa w ust. 1, prokurator wydaje również wtedy, gdy zachodzi konieczność dokonania czynności poza zakładem karnym z udziałem odbywającego prawomocnie orzeczoną karę pozbawienia wolności. O wyznaczonym terminie wykonania czynności z udziałem skazanego na terenie zakładu karnego prokurator pisemnie zawiadamia administrację zakładu karnego, w którym skazany odbywa karę.
\n
3.O zakończeniu czynności z udziałem podejrzanego należy niezwłocznie zawiadomić administrację zakładu karnego lub aresztu śledczego, a następnie wydać polecenie przetransportowania tymczasowo aresztowanego do aresztu śledczego, w którym poprzednio przebywał, chyba że prokurator przeprowadzający czynności postanowi inaczej.
\n
Obecnie kwalifikowanym podpisem elektronicznym na podstawie art. 131 ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1725), która weszła w życie z dniem 7 października 2016 r.
\n
17)Zgodnie z art. 133 ust. 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 16, usługę znakowania czasem, o której mowa w art. 3 pkt 16 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r. poz. 262, z 2014 r. poz. 1662 oraz z 2015 r. poz. 1893), wpisaną do rejestru, o którym mowa w art. 23 ust. 1 tej ustawy, uznaje się za usługę elektronicznego znacznika czasu.
\n
16)Dziennik Ustaw
\n
–45 – Poz. 753 4. W przypadku konieczności wykonania czynności procesowych z tymczasowo aresztowanym pozostającym do dyspozycji innego organu prokurator pisemnie zwraca się do tego organu o udzielenie zgody na dokonanie czynności w określonym czasie na terenie zakładu karnego lub aresztu śledczego, a w przypadku konieczności przeprowadzenia czynności poza jednostką penitencjarną, w której tymczasowo aresztowany przebywa, występuje również o udzielenie zgody na przetransportowanie go do wskazanego aresztu śledczego lub innego miejsca przeprowadzania czynności. Jeżeli tymczasowo aresztowany pozostaje w dyspozycji innego prokuratora, zarządzenia, o których mowa w ust. 1, wydaje ten prokurator.
\n
5.Jeżeli tymczasowo aresztowany pozostaje do dyspozycji kilku organów uprawnionych, przetransportowanie uzgadnia się ze wszystkimi uprawnionymi organami.
\n
6.Jeżeli nie sprzeciwia się temu dobro postępowania przygotowawczego, niektórych czynności procesowych z udziałem osób pozbawionych wolności, w tym zwłaszcza końcowego zaznajomienia z materiałami postępowania, należy, w miarę możliwości, dokonywać na terenie aresztu śledczego lub zakładu karnego.
\n
§ 1891. Prokurator udziela zgody na widzenie z tymczasowo aresztowanym lub jej odmawia, w formie zarządzenia
\n
2.Zarządzenie o zgodzie na widzenie, poza danymi określonymi w art. 94 k.p.k., powinno zawierać:
\n
1)imię i nazwisko oraz adres osoby odwiedzającej;
\n
2)numer dokumentu tożsamości;
\n
3)termin jego ważności;
\n
4)wskazanie stopnia pokrewieństwa z tymczasowo aresztowanym;
\n
5)określenie sposobu kontaktu z tymczasowo aresztowanym w trakcie widzenia;
\n
6)podpis prokuratora.
\n
3.Oryginał zarządzenia o zgodzie na widzenie doręcza się osobie odwiedzającej, natomiast jego kopię pozostawia w aktach podręcznych.
\n
4.Cenzurowania korespondencji podejrzanych tymczasowo aresztowanych innej niż wymieniona w art. 8 § 3, art. 102 pkt 11 i art. 103 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2024 r. poz. 706 i 1907 oraz z 2025 r. poz. 621) dokonuje prokurator, który prowadzi bądź nadzoruje postępowanie. Ocenzurowana korespondencja podlega oznakowaniu pieczęcią o treści: „Ocenzurowano, data ... podpis ...”. Pieczęć przystawia się na korespondencji.
\n
5.Jeżeli korespondencja tymczasowo aresztowanego zawiera wiadomości mogące utrudnić postępowanie przygotowawcze, prokurator zarządza załączenie jej do akt sprawy, o czym zawiadamia nadawcę; nie dotyczy to korespondencji, którą można doręczyć adresatowi po usunięciu z niej takich wiadomości.
\n
6.Korespondencję tymczasowo aresztowanych z organami powołanymi na podstawie ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych dotyczących ochrony praw człowieka, Rzecznikiem Praw Obywatelskich, organami państwowymi i samorządowymi, obrońcą lub pełnomocnikiem będącym adwokatem lub radcą prawnym przesyła się niezwłocznie do adresata bez jej cenzurowania, umieszczając na kopercie adnotację „Bez cenzury” opatrzoną datą i podpisem.
\n
§ 190
\n
1.Prokurator niezwłocznie wydaje zarządzenie w przedmiocie wyrażenia zgody na korzystanie przez tymczasowo aresztowanego z aparatu telefonicznego, o czym powiadamia tymczasowo aresztowanego, jego obrońcę i administrację zakładu karnego 2. Jeżeli tymczasowo aresztowany pozostaje do dyspozycji kilku organów, prokurator uzyskuje od każdego z tych organów stanowisko w przedmiocie wyrażenia zgody na korzystanie z aparatu telefonicznego lub w przedmiocie wyznaczenia organu uprawnionego do wyrażenia takiej zgody.
\n
§ 1911. W przypadku zwrotu sprawy przez sąd do uzupełnienia postępowania przygotowawczego przeciwko osobie
\n
uprzednio tymczasowo aresztowanej czas trwania tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym liczy się od daty wpływu akt do prokuratury po uprawomocnieniu się postanowienia o zwrocie sprawy, przy czym okresy tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym sumuje się.
\n
2.Jeżeli sprawę przeciwko osobie tymczasowo aresztowanej przekazano do dalszego prowadzenia innej jednostce, o przekazaniu tymczasowo aresztowanego do dyspozycji tej jednostki powiadamia się administrację zakładu karnego lub aresztu śledczego, w którym podejrzany przebywa.
\n
§ 192
\n
Z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym wobec podejrzanego pozostającego na wolności, który w tej samej sprawie był przedtem aresztowany, prokurator występuje do sądu właściwego do dalszego stosowania lub przedłużenia tego środka Dziennik Ustaw
\n
–46 – Poz. 753
\n
§ 1931. Jeżeli sąd wyda postanowienie o zwrocie sprawy prokuratorowi, a w sprawie tej nadal istnieją podstawy do
\n
utrzymania tymczasowego aresztowania, właściwy prokurator niezwłocznie po uprawomocnieniu się tego postanowienia, a jeszcze przed zwróceniem akt sprawy do prokuratury, występuje do sądu, przed którym toczy się postępowanie, z wnioskiem o przedłużenie stosowania tego środka nieprzekraczającego okresu, o którym mowa w art. 263 § 3 k.p.k.
\n
2.Jeżeli oczekiwanie na uprawomocnienie się postanowienia o zwrocie sprawy powodowałoby zagrożenie upływu oznaczonego terminu tymczasowego aresztowania bądź niezachowanie terminu określonego w art. 263 § 6 k.p.k., prokurator uczestniczący w rozprawie lub posiedzeniu, na którym zapadła decyzja o zwrocie sprawy, wnosi o przedłużenie tymczasowego aresztowania przez sąd, przed którym toczy się postępowanie, bądź też o wystąpienie przez ten sąd z wnioskiem o jego przedłużenie na podstawie art. 263 § 4 k.p.k.
\n
§ 194O każdym przypadku tymczasowego aresztowania, którego czas trwania przekroczył 9 miesięcy, prokurator
\n
okręgowy zawiadamia prokuratora regionalnego, a naczelnik wydziału zamiejscowego – Zastępcę Prokuratora Generalnego do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji, podając jednocześnie przewidywany termin zakończenia postępowania przygotowawczego.
\n
§ 195O każdym przypadku przedłużenia tymczasowego aresztowania na okres powyżej roku prokurator regionalny
\n
lub naczelnik wydziału zamiejscowego zawiadamia Prokuratora Krajowego.
\n
§ 196
\n
1.Odpis postanowienia o uchyleniu tymczasowego aresztowania w dniu jego wydania dostarcza się wraz z nakazem zwolnienia do zakładu karnego lub aresztu śledczego, w którym przebywa tymczasowo aresztowany 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do zawiadomienia o przekazaniu tymczasowo aresztowanego do dyspozycji innego organu.
\n
3.Administrację zakładu karnego lub aresztu śledczego należy również zawiadomić najpóźniej na 3 dni przed upływem terminu, do którego aresztowanie ma trwać, że prokurator nie będzie występował o jego przedłużenie. Zawiadomienie powinno mieć formę pisemną.
\n
4.O uchyleniu tymczasowego aresztowania wobec osób podlegających obowiązkowi służby wojskowej powiadamia się odpowiednio właściwą wojskową komendę uzupełnień bądź wójta lub burmistrza (prezydenta miasta).
\n
§ 197
\n
1.Jeżeli zakaz opuszczania przez oskarżonego kraju jest połączony z zatrzymaniem paszportu lub innego dokumentu uprawniającego do przekroczenia granicy albo z zakazem wydania takiego dokumentu, odpis postanowienia w tym przedmiocie przesyła się organowi paszportowemu właściwemu ze względu na siedzibę jednostki, w której wydano postanowienie w tym zakresie, a w przypadku cudzoziemca – właściwemu urzędowi konsularnemu.
\n
2.Zatrzymany paszport lub inny dokument upoważniający do przekroczenia granicy przechowuje się w szafie pancernej znajdującej się w pomieszczeniu odpowiednio zabezpieczonym, wskazanym przez kierownika jednostki.
\n
3.Zwrot dokumentów, o których mowa w ust. 2, następuje za pokwitowaniem.
\n
4.W razie nieodebrania dokumentu, o którym mowa w ust. 2, w terminie 30 dni od doręczenia wezwania do jego odebrania, zatrzymany dokument należy zwrócić właściwemu ze względu na siedzibę jednostki organowi paszportowemu, a w przypadku cudzoziemca – właściwemu urzędowi konsularnemu, o czym należy pouczyć w wezwaniu.
\n
5.Odpis postanowienia, o którym mowa w ust. 1, przesyła się Komendzie Głównej Straży Granicznej.
\n
6.Odpisy postanowień o uchyleniu środka zapobiegawczego, o którym mowa w ust. 1, bądź jego zmianie przesyła się organom wymienionym w ust. 1 i 5.
\n
§ 198
\n
W przypadku zastosowania środka zapobiegawczego określonego w art. 276 k.p.k. odpis postanowienia o zawieszeniu podejrzanego w czynnościach służbowych lub w wykonywaniu zawodu albo zawierającego nakaz powstrzymania się od określonej działalności doręcza się pracodawcy lub właściwemu organowi samorządu zawodowego albo instytucji, a odpis postanowienia o nakazaniu powstrzymania się od prowadzenia określonego rodzaju pojazdów Komendzie Głównej Policji.
\n
§ 198a
\n
18)Oświadczenie określone w art. 266 § 1a zdanie czwarte k.p.k., zamieszcza się w protokole przyjęcia poręczenia majątkowego. W treści tego protokołu należy również zamieścić wzmiankę o uprzedzeniu osoby składającej to oświadczenie o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
\n
18)Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–47 – Poz. 753
\n
Oddział 3
\n
List gończy
\n
§ 1991. Przed wydaniem postanowienia o poszukiwaniu podejrzanego listem gończym prokurator występuje do sądu
\n
z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania.
\n
2.Do listu gończego dołącza się odpis postanowienia o tymczasowym aresztowaniu oraz nakaz przyjęcia podejrzanego do najbliższego, według miejsca jego zatrzymania, aresztu śledczego.
\n
3.Odpisy postanowień o tymczasowym aresztowaniu i poszukiwaniu listem gończym, wraz z nakazem przyjęcia, przesyła się jednostce Policji właściwej ze względu na miejsce ostatniego zamieszkania lub pobytu podejrzanego.
\n
§ 200
\n
1.Po doprowadzeniu podejrzanego prokurator przesłuchuje go i w razie potrzeby występuje do sądu z wnioskiem o przedłużenie tymczasowego aresztowania. Jeżeli prokurator z takim wnioskiem nie wystąpi, to niezwłocznie uchyla tymczasowe aresztowanie oraz odwołuje list gończy.
\n
2.W sytuacji, o której mowa w art. 279 § 4 k.p.k., decyzję, do którego z sądów doprowadzić podejrzanego, podejmuje się w porozumieniu ze wszystkimi prokuratorami, do których dyspozycji podejrzany pozostaje. W przypadku braku porozumienia decyzję podejmuje prokurator, który pierwszy wydał list gończy.
\n
§ 2011. Jeżeli ustały przyczyny poszukiwania podejrzanego listem gończym, należy niezwłocznie odwołać poszukiwanie i zawiadomić o tym właściwą jednostkę Policji
\n
2.W przypadku uchylenia tymczasowego aresztowania należy także uchylić postanowienie o poszukiwaniu listem gończym oraz odwołać list gończy.
\n
Oddział 4
\n
Zabezpieczenie majątkowe
\n
§ 2021. Już na początkowym etapie postępowania przygotowawczego należy ustalać mienie stanowiące korzyść
\n
majątkową osiągniętą z popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, podlegające przepadkowi lub zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi.
\n
2.Ustalenia, o których mowa w ust. 1, powinny dotyczyć również mienia, co do którego istnieją podstawy do zastosowania domniemań prawnych z art. 45 § 2 i 3 k.k. i art. 33 § 2–4 k.k.s.
\n
3.W sprawach o przestępstwa i przestępstwa skarbowe, w związku z którymi mogą zostać wydane orzeczenia, o których mowa w art. 291 § 1 i 3 k.p.k. lub art. 131 § 1 i 3 k.k.s., należy na jak najwcześniejszym etapie postępowania przygotowawczego dążyć do ustalenia stanu majątkowego podmiotów, na których mieniu może zostać zastosowane zabezpieczenie majątkowe.
\n
§ 202aW razie potrzeby, gdy istnieją przesłanki do wydania postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym, prokurator
\n
może zarządzić sporządzenie przez komornika sądowego protokołu stanu faktycznego, o którym mowa w art. 3 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1458), dotyczącego mienia podejrzanego.
\n
§ 2031. Przed wydaniem postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym prokurator, w razie potrzeby, przesłuchuje
\n
podejrzanego lub inne osoby na okoliczności dotyczące mienia, które może być przedmiotem zabezpieczenia.
\n
2.W protokole przesłuchania podejrzanego należy zamieścić informację o jego majątku osobistym, a jeżeli pozostaje on w związku małżeńskim – także o ustroju majątkowym oraz majątku wspólnym.
\n
§ 204
\n
1.W postanowieniu o zabezpieczeniu majątkowym wymienia się wszystkie tytuły zabezpieczenia mające zastosowanie w sprawie, wskazuje się mienie podlegające zajęciu i sposób jego zajęcia oraz określa się kwotowo przedmiot, sposób i zakres zabezpieczenia, mając na uwadze wyłączenie, o którym mowa w art. 293 § 2 zdanie trzecie k.p.k.
\n
2.W przypadku zastosowania domniemań z art. 45 § 2 i 3 k.k. lub z art. 33 § 2–4 k.k.s. w postanowieniu należy wskazać istotę domniemania.
\n
3.W postanowieniu należy wskazać szacunkową wartość nieruchomości, ruchomości i praw majątkowych podlegających zabezpieczeniu, z wyjątkiem wierzytelności stanowiących stałe źródło przychodu.
\n
4.W razie gdy określenie nawet szacunkowej wartości mienia, a w szczególności przedsiębiorstwa, przedmiotów o wartości artystycznej, historycznej lub naukowej, wymaga wiadomości specjalnych, jego zabezpieczenie powinno być poprzedzone uzyskaniem opinii biegłego, w której wartość tego mienia zostanie wskazana.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–48 – Poz. 753
\n
§ 2051. Odpis postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego doręcza się podejrzanemu za zwrotnym
\n
pokwitowaniem odbioru, które załącza się do akt postępowania przygotowawczego. Podejrzanemu, wobec którego zastosowano tymczasowe aresztowanie, odpis postanowienia doręcza się podczas przesłuchania lub za pośrednictwem administracji aresztu śledczego. Podejrzanemu przebywającemu na wolności odpis postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym doręcza się za pośrednictwem organu egzekucyjnego, jeżeli składniki majątkowe, na których dokonano zabezpieczenia, nie zostały uprzednio zajęte lub w inny sposób zabezpieczone przed ich usunięciem lub ukryciem.
\n
2.Przesyłając organowi egzekucyjnemu postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym do wykonania, prokurator w piśmie przewodnim wskazuje mienie podejrzanego ujawnione w toku postępowania przygotowawczego i miejsce, w którym ono się znajduje.
\n
3.Organ egzekucyjny, któremu przesłano do wykonania postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym, zawiadamia się o zmianie lub uchyleniu tego postanowienia.
\n
4.O wydaniu postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego zawiadamia się za zwrotnym pokwitowaniem odbioru osobę, której mienie, w tym tymczasowo zajęte ruchomości, zostało oddane na przechowanie.
\n
5.Jeżeli w sprawie, w której dokonano tymczasowego zajęcia, prokurator odstąpił od wydania postanowienia o zabezpieczeniu, o upadku tymczasowego zajęcia należy zawiadomić podejrzanego i osobę, której zajęte ruchomości oddano na przechowanie.
\n
§ 2061. Zajęte ruchomości, z wyjątkiem kosztowności, książeczek oszczędnościowych, kart płatniczych, pieniędzy
\n
i papierów wartościowych, można oddać na przechowanie osobie godnej zaufania. Jedynie w wyjątkowych sytuacjach, usprawiedliwionych okolicznościami lub charakterem zajmowanych ruchomości, można je pozostawić u podejrzanego lub jego rodziny.
\n
2.W toku postępowania prokurator powinien dokonywać bieżącej oceny, czy nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 232 § 1 k.p.k. uzasadniające sprzedaż mienia będącego przedmiotem zabezpieczenia.
\n
§ 206a
\n
19)1. Kosztowności, książeczki oszczędnościowe, karty płatnicze i papiery wartościowe, zajęte przed wydaniem postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym, składa się do depozytu bankowego przed wydaniem tego postanowienia. Pokwitowanie przyjęcia do depozytu załącza się do akt sprawy 2. Przepis ust. 1 stosuje się do innych niż kosztowności zajętych przedmiotów wartościowych, jeżeli nie zostały one oddane na przechowanie zgodnie z § 206 ust. 1.
\n
3.Pieniądze zajęte przed wydaniem postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym wpłaca się na odpowiedni rachunek depozytowy, określony w art. 53a ustawy, przed wydaniem tego postanowienia. Dowód wpłaty na rachunek depozytowy załącza się do akt sprawy.
\n
4.Jeżeli ze względów dowodowych konieczne jest zachowanie pieniędzy w postaci, w której zostały zajęte, przechowuje się je w sposób wskazany w ust. 1.
\n
5.Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do pieniędzy i innych zajętych na rachunku środków podejrzanego.
\n
§ 207(uchylony)
\n
§ 208Przepis § 163 stosuje się odpowiednio do przedmiotu zabezpieczenia majątkowego
\n
§ 209(uchylony)
\n
§ 2101. Nadesłany przez organ egzekucyjny protokół dokonanego zajęcia mienia składa się do akt postępowania
\n
przygotowawczego, a jego kopię – do akt podręcznych. Jeżeli akta sprawy znajdują się już w sądzie, protokół należy przesłać sądowi w celu dołączenia do właściwych akt.
\n
2.20) Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do protokołu stanu faktycznego, o którym mowa w art. 3 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych, sporządzonego przez komornika sądowego.
\n
§ 210a1. W przypadku zabezpieczenia poprzez ustanowienie przymusowego zarządu przedsiębiorstwa i wyznaczenie
\n
zarządcy prokurator wydaje odrębne postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym odnoszące się wyłącznie do tego sposobu zabezpieczenia.
\n
2.W postanowieniu, o którym mowa w ust. 1, oprócz danych, o których mowa w art. 292a § 1 k.p.k., oraz wskazania tytułów zabezpieczenia umieszcza się także zobowiązanie zarządcy do składania sprawozdań z czynności zarządczych oraz podaje się terminy, w których te sprawozdania mają być składane.
\n
19)
\n
20)Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–49 – Poz. 753 3. W przypadku zabezpieczenia majątkowego, o którym mowa w ust. 1, wykonywanego na poczet orzeczeń określonych w art. 291 § 1 k.p.k. lub art. 131 § 1 i 3 k.k.s., następującego na dochodzie przedsiębiorstwa, prokurator powołuje biegłego w celu uzyskania opinii o zdolności przedsiębiorstwa do osiągania dochodów.
\n
4.Przepisu ust. 3 nie stosuje się do zabezpieczenia, którego przedmiotem pozostaje przedsiębiorstwo, ustanawianego wyłącznie na poczet przepadku przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 44a § 1 i 2 k.k., lub przepadku bądź zwrotu korzyści uzyskanej z popełnienia przestępstwa, o których mowa w art. 45 § 1 i 2 k.k. Przepis § 204 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
\n
§ 210bProkurator na każdym etapie postępowania karnego ma obowiązek bieżącej oceny podstaw do zastosowania
\n
zabezpieczenia majątkowego oraz prawidłowości jego stosowania.
\n
§ 210c21) Przepisy niniejszego oddziału stosuje się odpowiednio do osoby niebędącej podejrzanym oraz jej mienia
\n
podlegającego zabezpieczeniu majątkowemu zgodnie z przepisami k.p.k.
\n
Rozdział 6
\n
Zawieszenie postępowania
\n
§ 2111. Jeżeli do czasu zakończenia śledztwa lub dochodzenia prowadzonego przeciwko kilku podejrzanym, wobec
\n
jednego z nich zachodzi przeszkoda uzasadniająca zawieszenie postępowania, przed sporządzeniem aktu oskarżenia, wniosku o wydanie wyroku skazującego, wniosku o warunkowe umorzenie postępowania lub wniosku przewidzianego w art. 324 § 1 k.p.k. należy wyłączyć sprawę tego podejrzanego do odrębnego postępowania, chyba że wyłączenie ograniczyłoby w sposób znaczny możliwość wyjaśnienia okoliczności sprawy.
\n
2.W przypadku gdy wobec podejrzanych działających wspólnie odrębne postępowanie istotnie ograniczyłoby możliwość wyjaśnienia okoliczności sprawy, przeszkoda, o której mowa w ust. 1, po stronie jednego z podejrzanych może być podstawą zawieszenia postępowania w całości.
\n
3.Przepisu ust. 2 nie stosuje się, jeżeli zawieszenie postępowania w całości rodziłoby duże prawdopodobieństwo niezakończenia postępowania prawomocnym orzeczeniem przed upływem terminu karalności czynu.
\n
§ 212
\n
1.Przed zatwierdzeniem postanowienia o zawieszeniu postępowania prokurator bada, czy zostały zebrane i zabezpieczone w sprawie wszystkie dostępne materiały dowodowe i czy podjęto niezbędne czynności w celu wykrycia i ujęcia podejrzanego.
\n
2.Jeżeli prokurator uzna zawieszenie postępowania za przedwczesne, poleca uzupełnienie postępowania we wskazanym przez siebie kierunku.
\n
§ 213
\n
1.Zawieszając postępowanie z powodu nieujęcia podejrzanego, prokurator, w celu ustalenia miejsca jego pobytu, zarządza poszukiwania przez Policję lub inny uprawniony organ 2. Zarządzenie o poszukiwaniu przesyła się do jednostki Policji lub organu właściwego ze względu na miejsce ostatniego zamieszkania lub pobytu podejrzanego.
\n
3.Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w przypadku poszukiwania, o którym mowa w art. 278 k.p.k.
\n
§ 213a1. Zawieszając postępowanie z powodu nieujęcia podejrzanego albo niemożności udziału w nim podejrzanego
\n
z uwagi na jego chorobę psychiczną lub inną ciężką chorobę, prokurator niezwłocznie podejmuje decyzję w przedmiocie wystąpienia do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku, o którym mowa w art. 45a § 2 k.k. lub art. 43a k.k.s., w szczególności jeżeli wobec podejrzanego zastosowano zabezpieczenie majątkowe na poczet przepadku lub zwrotu korzyści pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi.
\n
2.Jeżeli podejrzany nie ma obrońcy, a zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 79 § 1 lub 2 k.p.k., prokurator wraz z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1, kieruje wniosek o wyznaczenie podejrzanemu obrońcy z urzędu.
\n
§ 214W czasie zawieszenia postępowania przygotowawczego należy okresowo, nie rzadziej niż raz w ciągu 6 miesięcy, sprawdzać, czy przyczyny zawieszenia trwają nadal
\n
§ 2151. Po ustaniu przyczyn zawieszenia postępowania prokurator niezwłocznie wydaje postanowienie o jego podjęciu
\n
2.Jeżeli ustały przyczyny, które spowodowały zarządzenie poszukiwania, należy je niezwłocznie odwołać i zawiadomić o tym właściwy organ.
\n
21)Dodany przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
–50 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
Rozdział 7
\n
Zakończenie postępowania przygotowawczego
\n
Oddział 1
\n
Zamknięcie postępowania przygotowawczego
\n
§ 216
\n
Czynności przewidziane w art. 321 § 1 k.p.k. przeprowadza się, gdy istnieją podstawy do sporządzenia i wniesienia do sądu aktu oskarżenia, wniosku o wydanie wyroku skazującego lub wniosku o warunkowe umorzenie postępowania bądź skierowania sprawy do sądu z wnioskiem o umorzenie postępowania i zastosowanie środków zabezpieczających.
\n
§ 217Dopuszczalne jest równoczesne zaznajomienie z materiałami postępowania więcej niż jednej uprawnionej
\n
osoby.
\n
§ 2181. Postanowienia o zamknięciu postępowania nie wydaje się przed rozpoznaniem zgłoszonych wniosków o jego
\n
uzupełnienie.
\n
2.Niezależnie od liczby podejrzanych wydaje się jedno postanowienie o zamknięciu postępowania.
\n
Oddział 2
\n
Umorzenie postępowania przygotowawczego
\n
§ 219Umarzając postępowanie przygotowawcze na podstawie art. 322 k.p.k., jako przyczynę umorzenia można wskazać także
\n
1)niewykrycie sprawcy przestępstwa;
\n
2)okoliczność, że podejrzany nie popełnił zarzucanego mu przestępstwa;
\n
3)22) brak potrzeby ochrony praworządności lub interesu społecznego w kontynuowaniu ścigania z urzędu albo w objęciu ściganiem z urzędu.
\n
§ 2201. Śledztwo lub dochodzenie może być umorzone w całości lub w części. Umorzenie w części może dotyczyć
\n
osób lub zarzuconych czynów objętych postępowaniem.
\n
2.Jeżeli stwierdzono, że podejrzany nie popełnił zarzuconego mu przestępstwa, a jednocześnie nie wykryto sprawcy, w postanowieniu wymienia się obie przyczyny umorzenia postępowania.
\n
§ 2211. W rozstrzygnięciu (sentencji) postanowienia o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia należy przytoczyć opis
\n
czynu w postaci ustalonej w toku postępowania, odpowiadającą mu kwalifikacje prawną, a także przyczynę i podstawę prawną umorzenia.
\n
2.W uzasadnieniu postanowienia o umorzeniu należy wymienić osoby, przeciwko którym toczyło się postępowanie, oraz przedstawione im zarzuty albo czyny będące jego przedmiotem, zwięźle przedstawić czynności, jakich dokonano, i poczynione na ich podstawie ustalenia, ocenić zebrane dowody oraz wskazać podstawy faktyczne i prawne, które zadecydowały o umorzeniu.
\n
§ 222
\n
1.Po wydaniu lub zatwierdzeniu postanowienia o umorzeniu śledztwa albo dochodzenia prokurator niezwłocznie podejmuje decyzję o uchyleniu zastosowanych środków zapobiegawczych oraz w przedmiocie dowodów rzeczowych, z zastrzeżeniem art. 325e § 2 zdanie drugie k.p.k.
\n
2.Umarzając postępowanie z powodu znikomej szkodliwości społecznej czynu, niepoczytalności sprawcy, zaistnienia okoliczności wyłączającej ukaranie, a także śmierci sprawcy lub jego niewykrycia, prokurator niezwłocznie podejmuje decyzję w przedmiocie wystąpienia z wnioskiem o orzeczenie przepadku, o którym mowa w art. 45a k.k., art. 43 § 1 k.k.s. lub art. 43a k.k.s., w szczególności jeżeli wobec podejrzanego zastosowano zabezpieczenie majątkowe na poczet przepadku lub zwrotu korzyści pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi.
\n
§ 223
\n
Jeżeli w wyniku śledztwa lub dochodzenia prowadzonego przeciwko więcej niż jednemu podejrzanemu zachodzą podstawy do wystąpienia z wnioskiem o wydanie wyroku skazującego, warunkowego umorzenia postępowania lub umorzenia postępowania przygotowawczego i orzeczenia środka zabezpieczającego w stosunku do jednego lub niektórych z nich, a co do innych należy sporządzić akt oskarżenia, prokurator wyłącza postanowieniem sprawę w odpowiedniej części do odrębnego prowadzenia.
\n
22)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
–51 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
Oddział 3
\n
Akt oskarżenia
\n
§ 224
\n
1.Prokurator, stosując art. 331 k.p.k., jest obowiązany do podjęcia, w terminach wskazanych w tym przepisie, właściwych decyzji procesowych co do wszystkich podejrzanych i zarzuconych im czynów.
\n
1a. Przed skierowaniem aktu oskarżenia do sądu materiały dotyczące nieustalonych sprawców należy wyłączyć do odrębnego postępowania.
\n
2.Akt oskarżenia w sprawach wieloosobowych, wieloczynowych lub o skomplikowanym stanie faktycznym lub prawnym, sporządzony w dochodzeniu przez prokuratora, powinien zawierać uzasadnienie.
\n
§ 225W akcie oskarżenia, oprócz tytułu i daty oraz danych wymienionych w art. 119 § 1 k.p.k. i art. 332 k.p.k., należy
\n
1)w nagłówku podać imię i nazwisko osoby objętej oskarżeniem, ze wskazaniem kwalifikacji prawnej zarzucanego jej czynu;
\n
2)w przypadku objęcia oskarżeniem kilku osób, wymienić w kolejności sprawców, podżegaczy, pomocników i inne osoby, których przestępstwo pozostaje w ścisłym związku z przestępstwem sprawcy, zamieszczając po danych o osobie każdego z nich stawiane im zarzuty w zasadzie w porządku chronologicznym tak, aby czyny zagrożone oczywiście surowszymi karami poprzedzały inne zarzuty;
\n
3)w przypadku sporządzenia osobnych konkluzji w odniesieniu do poszczególnych oskarżonych wymienić w każdej z nich imiona i nazwiska wszystkich współsprawców objętych aktem oskarżenia; jeżeli jednak przeciwko współsprawcy toczy się odrębne postępowanie, jego nazwiska nie zamieszcza się w konkluzji, podając je tylko w uzasadnieniu.
\n
§ 226Wskazanie sądu właściwego do rozpoznania sprawy następuje przez wymienienie nazwy sądu i jego siedziby
\n
oraz powołanie przepisów uzasadniających właściwość rzeczową i miejscową.
\n
§ 2271. W uzasadnieniu aktu oskarżenia należy również wskazać, w jakiej części wyłączono sprawy poszczególnych
\n
osób lub o poszczególne czyny do odrębnego postępowania lub postępowanie umorzono.
\n
2.W uzasadnieniu, a także liście, wykazie i wniosku, wymienionych w art. 333 k.p.k., należy podać numery kart akt sprawy dotyczące powołanego dowodu lub osoby.
\n
§ 228
\n
1.Akt oskarżenia przesyła do sądu odpowiednio Prokurator Krajowy, naczelnik wydziału zamiejscowego, naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, prokurator regionalny, prokurator okręgowy albo prokurator rejonowy.
\n
2.W piśmie do sądu należy zamieścić informację o:
\n
1)wysłaniu zawiadomień, o których mowa w art. 334 § 3 k.p.k., z podaniem ich daty;
\n
2)przekazaniu tymczasowo aresztowanego do dyspozycji sądu;
\n
3)miejscu przechowywania i o przekazaniu do dyspozycji sądu dowodów rzeczowych, których nie dołączono do akt sprawy, oraz o dokonanym zabezpieczeniu majątkowym;
\n
4)prokuratorze wyznaczonym jako referent sądowy sprawy.
\n
3.23) W piśmie wskazanym w ust. 2 należy również zamieścić wzmiankę o złożeniu wniosku określonego w art. 49a § 1 lub 2 k.p.k.
\n
4.W przypadku wystąpienia do innej jednostki o udzielenie pomocy prawnej polegającej na wykonywaniu funkcji oskarżyciela publicznego zawiadamia się o tym sąd. Kierownik jednostki wezwanej niezwłocznie wskazuje sądowi referenta sądowego sprawy.
\n
§ 2291. Przesyłając akt oskarżenia do sądu, należy dołączyć także po jednym odpisie aktu oskarżenia dla każdego
\n
obrońcy oskarżonego.
\n
2.Zwrotne pokwitowanie odbioru zawiadomień, o których mowa w art. 334 § 3 k.p.k., przesyła się niezwłocznie po ich otrzymaniu do sądu w ślad za aktem oskarżenia.
\n
§ 2301. Przekazanie tymczasowo aresztowanego do dyspozycji sądu następuje równocześnie z przesłaniem aktu
\n
oskarżenia. O przesłaniu aktu oskarżenia i przekazaniu tymczasowo aresztowanego do dyspozycji sądu powiadamia się dyrektora zakładu karnego lub aresztu śledczego, w którym tymczasowo aresztowany przebywa.
\n
23)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 6 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
–52 – Dziennik Ustaw Poz. 753 2. W przypadku zastosowania w postępowaniu przygotowawczym poręczenia lub dozoru Policji, o przesłaniu do sądu aktu oskarżenia należy zawiadomić poręczającego lub jednostkę organizacyjną Policji sprawującą dozór nad podejrzanym.
\n
§ 231Przepisy niniejszego oddziału stosuje się odpowiednio do wniosku o warunkowe umorzenie postępowania, wniosku
\n
o wydanie wyroku skazującego oraz wniosku o umorzenie postępowania przygotowawczego i orzeczenie środka zabezpieczającego.
\n
Oddział 4
\n
Konsensualne zakończenie postępowania
\n
§ 232
\n
Zgodę na warunki skazania podejrzany wyraża w protokole przesłuchania podejrzanego lub w protokole końcowego zaznajomienia go z materiałami postępowania albo w odrębnym piśmie
\n
§ 2331. Jeżeli po dokonaniu uzgodnień, o których mowa w art. 335 § 1 lub 2 k.p.k., nastąpi zmiana lub uzupełnienie
\n
zarzutów podejrzanemu, należy dokonać ponownych uzgodnień w tym zakresie.
\n
2.Pouczenie o treści art. 447 § 5 k.p.k. podejrzany potwierdza własnoręcznym podpisem.
\n
§ 234.24) 1. Niewyrażenie sprzeciwu wobec wniosku oskarżonego określonego w art. 338a k.p.k. oraz wyrażenie zgody
\n
określonej w art. 387 § 2 k.p.k. jest możliwe jedynie wtedy, gdy oskarżony nie zaprzecza popełnieniu zarzuconego mu czynu, okoliczności popełnienia przestępstwa i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości, a proponowany wymiar kary lub innych środków jest zgodny z ustawowymi dyrektywami ich wymiaru.
\n
2.Stanowisko prokuratora w przedmiocie wniosku oskarżonego określonego w art. 387 k.p.k. może zostać wyrażone ustnie do protokołu lub na piśmie.
\n
§ 235
\n
Wyrażenie zgody lub niewyrażenie sprzeciwu wobec wniosku oskarżonego o zamieszczenie w wyroku rozstrzygnięcia o zwolnieniu w całości lub w części z kosztów sądowych może nastąpić wyłącznie w przypadku zaistnienia okoliczności określonych w art. 624 § 1 k.p.k
\n
Rozdział 8
\n
Nadzór procesowy prokuratora nad postępowaniem przygotowawczym
\n
§ 236Nadzór prokuratora nad postępowaniem przygotowawczym dotyczy również czynności procesowych dokonywanych na podstawie art. 308 § 1 k.p.k
\n
§ 237Obowiązkiem prokuratora sprawującego nadzór nad postępowaniem przygotowawczym jest zapewnienie
\n
sprawnego i zgodnego z przepisami procedury karnej oraz niniejszego rozporządzenia przebiegu tego postępowania.
\n
§ 238
\n
1.Powierzając Policji lub innym uprawnionym organom przeprowadzenie śledztwa w całości albo w określonym zakresie, prokurator udziela wytycznych oraz określa termin do przedstawienia planu śledztwa albo planu czynności śledczych, jeżeli zachodzi potrzeba jego sporządzenia. Plan ten podlega kontroli prokuratora, który w razie potrzeby dokonuje w nim zmian i uzupełnień oraz wskazuje czynności procesowe, których dokona sam lub w których chce uczestniczyć.
\n
2.W szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy nie zachodzi przesłanka z art. 315 § 2 k.p.k., prokurator może zastrzec, że dopuszczenie stron do udziału w czynnościach śledczych wymaga jego zgody.
\n
§ 239Prokurator, sprawując nadzór nad postępowaniem w sprawach, w których Policja wszczęła dochodzenie z własnej
\n
inicjatywy, ocenia prawidłowość przebiegu postępowania przy zapoznawaniu się z aktami sprawy, zwłaszcza przy rozpoznawaniu wniosków o przedłużenie okresu dochodzenia.
\n
§ 240
\n
Zapoznając się z aktami sprawy i oceniając przebieg postępowania, prokurator zwraca uwagę na realizację celów i zadań postępowania przygotowawczego, a w szczególności na
\n
1)szybkość i trafność podejmowania pierwszych czynności po otrzymaniu zawiadomienia o przestępstwie;
\n
2)przestrzeganie zakresu czynności i terminu postępowania sprawdzającego;
\n
3)zasadność wszczęcia dochodzenia;
\n
4)prawidłową realizację kierunku postępowania;
\n
5)prawidłowość przeprowadzenia i udokumentowania dowodów;
\n
6)szybkość postępowania, a zwłaszcza koncentrację czynności;
\n
24)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 7 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
–53 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
7)prawidłowość przeprowadzenia czynności związanych z przedstawieniem, uzupełnieniem lub zmianą zarzutów;
\n
8)prawidłowość decyzji o zatrzymaniu osób podejrzanych oraz zawiadomienia prokuratora o tych decyzjach;
\n
9)procesową potrzebę stosowania środków zapobiegawczych i zabezpieczenia majątkowego;
\n
10)zakres przedmiotowy i podmiotowy postępowania;
\n
11)należyte wyjaśnienie okoliczności sprawy;
\n
12)realizację uprawnień procesowych uczestników postępowania;
\n
13)sprawdzenie wyjaśnień podejrzanych;
\n
14)przestrzeganie okresów śledztwa i dochodzenia;
\n
15)ujawnienie okoliczności sprzyjających popełnieniu przestępstwa;
\n
16)dostosowanie do potrzeb konkretnej sprawy sposobu gromadzenia dowodów, przeprowadzenie ich w odpowiednim czasie i w odpowiedniej kolejności;
\n
17)prawidłowość czynności związanych z zamknięciem postępowania;
\n
18)prawidłowość prowadzenia akt sprawy, a w szczególności przejrzystość ułożenia materiałów, numerację kart i szatę graficzną.
\n
§ 2411. W razie potrzeby prokurator sprawujący nadzór nad postępowaniem zastrzega swój udział w czynnościach
\n
procesowych, osobiste ich przeprowadzenie bądź przejęcie sprawy do swego prowadzenia.
\n
2.Jeżeli dobro śledztwa lub dochodzenia wymaga zmiany prowadzącego postępowanie przygotowawcze, prokurator zwraca się o to do jego przełożonego służbowego.
\n
3.W przypadku uznania, że dany organ nie daje gwarancji prawidłowego przeprowadzenia postępowania, prokurator przejmuje śledztwo lub dochodzenie do swego prowadzenia.
\n
§ 242
\n
Nadzór prokuratora, o którym mowa w art. 326 § 3 pkt 4 k.p.k., dotyczy także sytuacji, gdy prokurator rozpoznaje zażalenie w przypadkach określonych w art. 465 § 3, art. 466 § 1 i art. 467 § 1 k.p.k
\n
§ 243
\n
Zatwierdzanie decyzji procesowych sporządzonych przez Policję lub inne uprawnione organy następuje na oryginale i odpisie dokumentu, ze wskazaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego prokuratora oraz daty. Odpis zatwierdzonego dokumentu załącza się do akt podręcznych
\n
§ 244
\n
Jeżeli postanowienie o odmowie wszczęcia albo o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia wymaga zmiany, prokurator zwraca je organowi prowadzącemu postępowanie w celu jej dokonania lub sam sporządza postanowienie
\n
§ 245
\n
Jeżeli akt oskarżenia sporządzony przez Policję w dochodzeniu nie odpowiada wymaganiom ustawowym, prokurator poleca poprawić go lub sam go sporządza albo wydaje postanowienie, o którym mowa w art. 331 § 1 k.p.k
\n
§ 246
\n
Spostrzeżenia i uwagi dotyczące sposobu prowadzenia postępowania przygotowawczego, wynikające z nadzoru, prokurator sprawujący nadzór przekazuje kierownikowi właściwej jednostki organizacyjnej Policji albo kierownikowi jednostki organizacyjnej innego uprawnionego organu, a w rażących przypadkach niewykonania polecenia prokuratora w postępowaniu przygotowawczym, występuje do przełożonego funkcjonariusza z żądaniem wszczęcia przeciwko niemu postępowania służbowego lub dyscyplinarnego.
\n
§ 247Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się odpowiednio do nadzoru prokuratora nad postępowaniem przygotowawczym prowadzonym przez inne uprawnione organy
\n
§ 248
\n
Prokurator rejonowy lub prokurator przez niego wyznaczony co najmniej raz w roku dokonuje kontroli dochodzeń prowadzonych przez inne organy posiadające uprawnienia oskarżycieli publicznych i w razie potrzeby udziela im niezbędnych wskazań
\n
Rozdział 9
\n
Terminy i zażalenia
\n
§ 249Do okresu postępowania przygotowawczego nie wlicza się czasu, jaki upływa
\n
1)od dnia skierowania sprawy do postępowania mediacyjnego do dnia zarejestrowania wpływu akt sprawy po zakończeniu tego postępowania;
\n
Dziennik Ustaw
\n
2)
\n
–54 – Poz. 753 od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania do dnia: a) wydania przez prokuratora postanowienia o uwzględnieniu zażalenia na postanowienie o zawieszeniu postępowania,
\n
b)zarejestrowania akt sprawy po uchyleniu przez sąd postanowienia o zawieszeniu postępowania, c) wydania postanowienia o podjęciu postępowania;
\n
3)od dnia wydania postanowienia o zamknięciu śledztwa lub dochodzenia, a jeżeli w dochodzeniu nie wydano postanowienia o jego zamknięciu – od dnia wniesienia do sądu aktu oskarżenia albo wniosku o warunkowe umorzenie postępowania, do dnia zarejestrowania sprawy po jej zwrocie przez sąd na podstawie art. 344a § 1 k.p.k.;
\n
4)od dnia wydania postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego do dnia: a) wydania przez prokuratora postanowienia o uwzględnieniu zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania,
\n
b)zarejestrowania sprawy po uchyleniu przez sąd postanowienia o umorzeniu postępowania, c) wydania postanowienia o podjęciu na nowo lub wznowieniu umorzonego postępowania na podstawie art. 327 § 1 albo § 2 k.p.k.,
\n
d)wydania przez Prokuratora Generalnego postanowienia o uchyleniu prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego na podstawie art. 328 k.p.k.;
\n
5)od dnia skierowania do sądu wniosku, o którym mowa w art. 335 § 1 k.p.k., do dnia zarejestrowania sprawy po jej zwrocie przez sąd na podstawie art. 343 § 7 k.p.k.;
\n
6)od dnia przekazania sprawy według właściwości innej jednostce organizacyjnej prokuratury do dnia zwrotu akt sprawy po rozstrzygnięciu sporu kompetencyjnego.
\n
§ 250
\n
Jeżeli zażalenie nie odpowiada wymogom formalnym, a zwłaszcza nie wskazuje przedmiotu zaskarżenia, prokurator wzywa wnoszącego do usunięcia braku w zakreślonym terminie. Wezwanie doręcza się wnoszącemu z pouczeniem o skutkach procesowych nieusunięcia braku.
\n
§ 251
\n
Po otrzymaniu zażalenia na postanowienie w przedmiocie środka zapobiegawczego oraz w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego prokurator, nie dostrzegając możliwości uchylenia lub zmiany tych postanowień, niezwłocznie przesyła zażalenie wraz z aktami sądowi, który wydał zaskarżone orzeczenie bądź jest właściwy do rozpoznania zażalenia, i przedstawia uzasadniony wniosek o podjęcie stosownego rozstrzygnięcia.
\n
§ 2521. Uznając, że nie ma podstaw do uwzględnienia zażalenia na postanowienie zamykające drogę do wydania
\n
wyroku, prokurator jest obowiązany przedstawić je niezwłocznie właściwemu sądowi wraz z aktami sprawy i wnioskiem zawierającym jego stanowisko co do zasadności zażalenia.
\n
2.Przed dokonaniem czynności, o których mowa w ust. 1, prokurator może osobiście przedsięwziąć lub zlecić Policji albo innemu uprawnionemu organowi sprawdzenie nowych istotnych faktów i dowodów, na które powołuje się wnoszący zażalenie.
\n
Rozdział 10
\n
Podjęcie na nowo i wznowienie umorzonego postępowania oraz uchylenie lub zmiana prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania
\n
§ 2531. Postanowienie o podjęciu na nowo umorzonego śledztwa lub dochodzenia należy wydać niezwłocznie po
\n
ujawnieniu okoliczności wskazujących, że umorzenie postępowania było niezasadne.
\n
2.Do podjęcia na nowo umorzonego postępowania nie jest wymagane ujawnienie się nowych faktów lub dowodów.
\n
§ 254
\n
Podjąć na nowo umorzone śledztwo lub dochodzenie może prokurator, który wydał lub zatwierdził postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego, a także prokurator przełożony
\n
§ 2551. W uzasadnieniu postanowienia o podjęciu na nowo lub wznowieniu umorzonego postępowania należy wskazać okoliczności stanowiące podstawę jego wydania
\n
2.O podjęciu na nowo i o wznowieniu umorzonego postępowania zawiadamia się pokrzywdzonego oraz instytucję państwową, samorządową lub społeczną, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, a o wznowieniu również podejrzanego.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–55 – Poz. 753
\n
§ 256
\n
1.Odpowiedzi na pismo zawierające żądanie wszczęcia lub podjęcia na nowo umorzonego postępowania przygotowawczego w sprawie, w której uprawomocniło się postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego albo o umorzeniu śledztwa lub dochodzenia, jeżeli nie uzasadnia wszczęcia lub podjęcia na nowo umorzonego postępowania, udziela kierownik jednostki, w której wydano lub zatwierdzono postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania albo o jego umorzeniu. W odpowiedzi należy odnieść się do okoliczności podniesionych w piśmie 2. W przypadku złożenia ponownego żądania w tym przedmiocie właściwy prokurator, nie uwzględniając żądania, przekazuje pismo prokuratorowi nadrzędnemu nad tym, który wydał lub zatwierdził postanowienie. Jeżeli wniosek nie zawiera żadnych nowych okoliczności podważających zasadność podjętej decyzji, prokurator nadrzędny udziela składającemu pismo odpowiedzi, informując go o braku podstaw do wszczęcia albo podjęcia na nowo umorzonego postępowania przygotowawczego. Odpowiedź powinna zawierać informację o pozostawieniu bez odpowiedzi następnych pism w tej sprawie, jeżeli nie zostaną przedstawione nowe okoliczności, podważające zasadność prawomocnego postanowienia o odmowie wszczęcia albo o umorzeniu postępowania przygotowawczego. Przepis ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
\n
3.Pismo kwestionujące zasadność prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego przeciwko osobie, będące co do istoty wnioskiem o wznowienie postępowania, przekazuje się do rozpoznania prokuratorowi nadrzędnemu nad prokuratorem, który wydał lub zatwierdził to postanowienie. Pismo informujące o braku podstaw do wydania postanowienia w trybie art. 327 § 2 k.p.k. powinno zawierać także informację o możliwości pozostawienia bez odpowiedzi następnych pism w tej sprawie, jeżeli nie zostaną przedstawione w nich nowe okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania.
\n
4.Jeżeli pismo zawiera wniosek o wydanie postanowienia przewidzianego w art. 328 k.p.k. lub potrzeba taka wyłoni się w toku badania sprawy, pismo wraz z aktami i stosownym wnioskiem prokuratora regionalnego przekazuje się Prokuratorowi Krajowemu. Pismo informujące o braku podstaw do wydania postanowienia na podstawie art. 328 k.p.k. podpisuje dyrektor lub zastępca dyrektora właściwego departamentu Prokuratury Krajowej.
\n
5.Pismo z wnioskiem, o którym mowa w ust. 4, naczelnik wydziału zamiejscowego przekazuje Dyrektorowi Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej.
\n
Rozdział 11
\n
Postępowanie w sprawach z oskarżenia prywatnego
\n
§ 257
\n
Jeżeli zawiadomienie o przestępstwie ściganym z oskarżenia prywatnego nie daje podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, prokurator wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Pokrzywdzonego poucza się o prawie do złożenia aktu oskarżenia, ze wzmianką, że w przypadku wniesienia przez niego prywatnego aktu oskarżenia materiały sprawy zostaną na jego żądanie przesłane sądowi.
\n
§ 258.25) Jeżeli dowody zebrane w toku postępowania przygotowawczego nie potwierdzają oceny, o której mowa w art. 60
\n
§ 1 k.p.k., prokurator wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania z uwagi na brak potrzeby ochrony praworządności lub interesu społecznego w kontynuowaniu ścigania z urzędu. Przepis § 257 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
\n
§ 259.25) Jeżeli w toku postępowania przygotowawczego wszczętego o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego
\n
okaże się, że czyn będący przedmiotem postępowania jest przestępstwem ściganym z oskarżenia prywatnego, a potrzeba ochrony praworządności lub interes społeczny nie wymaga ścigania z urzędu, prokurator wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania z uwagi na brak potrzeby ochrony praworządności lub interesu społecznego w objęciu ścigania z urzędu.
\n
W uzasadnieniu postanowienia należy wykazać brak w czynie znamion przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego oraz brak potrzeby ochrony praworządności lub interesu społecznego w ściganiu sprawcy z urzędu. Przepis § 257 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
\n
25)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 15.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–56 – Poz. 753
\n
DZIAŁ IV
\n
Współpraca międzynarodowa w sprawach karnych
\n
Rozdział 1
\n
Pomoc prawna
\n
Oddział 1
\n
Występowanie o zagraniczną pomoc prawną
\n
§ 2601. Wniosek o udzielenie pomocy prawnej w sprawie karnej sporządza się w języku polskim. Wniosek podpisuje
\n
Dyrektor Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub okręgowy oraz opatruje się pieczęcią urzędową prokuratury.
\n
2.We wniosku należy przytoczyć dokładny adres jednostki wraz z numerami telefonu i faksu, sygnaturę sprawy, dane personalne i adresy podejrzanych i świadków, z których udziałem mają być przeprowadzone czynności, a także określić zwięźle stan faktyczny sprawy ze wskazaniem kwalifikacji prawnej czynu, którego postępowanie dotyczy, oraz wskazać czynności wraz z uzasadnieniem konieczności ich przeprowadzenia.
\n
3.Jeżeli wniosek dotyczy czynności z udziałem osób przebywających za granicą, należy wskazać dane umożliwiające organowi państwa obcego ich identyfikację, a w dalszej kolejności – miejsce pobytu.
\n
§ 2611. Wniosek o przesłuchanie osoby zawiera katalog skierowanych do niej pytań
\n
2.W przypadku wnoszenia o przesłuchanie osoby w charakterze świadka należy jednocześnie zwrócić się do organu państwa obcego z prośbą o uprzedzenie jej o treści art. 233 k.k. oraz w razie potrzeby o zapoznanie z treścią art. 182 k.p.k. lub art. 183 § 1 k.p.k.
\n
3.W przypadku wnoszenia o przesłuchanie podejrzanego należy zwrócić się do organu państwa obcego z prośbą o uprzednie pouczenie go o obowiązkach i przysługujących mu uprawnieniach.
\n
§ 262Jeżeli wniosek zawiera prośbę o przesłuchanie świadka lub biegłego w formie wideokonferencji, powinno się
\n
dodatkowo wskazać organ i nazwiska osób, które będą przeprowadzały czynność, oraz przyczyny, dla których nie jest pożądane lub możliwe osobiste stawiennictwo świadka lub biegłego.
\n
§ 263
\n
Jeżeli wniosek zawiera prośbę o przesłuchanie świadka lub biegłego w formie konferencji telefonicznej, wskazuje się również – oprócz danych wymienionych w § 262 – informację o tym, że świadek lub biegły wyraża gotowość do udziału w czynności w takiej formie.
\n
§ 264
\n
Do wniosku dołącza się wyciąg z powołanych w nim przepisów k.k. łącznie z przepisami dotyczącymi przedawnienia, z powołanych przepisów k.p.k. i innych ustaw, jeżeli ich treść nie została przytoczona
\n
§ 2651. Jeżeli umowa lub porozumienie przewiduje bezpośrednią wymianę wniosków o pomoc prawną pomiędzy
\n
właściwymi organami państw obcych, wniosek taki powinien być zaadresowany do odpowiedniej jednostki prokuratury lub innego właściwego organu za granicą i powoływać się na postanowienia stosownej umowy lub porozumienia.
\n
2.Jeżeli umowa o obrocie prawnym nie przewiduje bezpośredniej wymiany wniosków o pomoc prawną pomiędzy właściwymi organami państw obcych, wniosek taki przesyła się w dwóch egzemplarzach bez wskazania adresata i bez powoływania podstawy prawnej do Prokuratury Krajowej, która przesyła go do właściwego organu państwa obcego.
\n
§ 266
\n
Wniosek o pomoc prawną polegający na przesłuchaniu obywatela polskiego w charakterze podejrzanego, świadka lub biegłego, Dyrektor Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub prokurator okręgowy przesyła bezpośrednio do właściwego urzędu konsularnego.
\n
§ 2671. W sprawach skomplikowanych lub szczególnej wagi prokurator może zwrócić się o dopuszczenie go przez
\n
organ państwa obcego do udziału w czynnościach wymienionych we wniosku.
\n
2.Wyjazd prokuratora w celu wzięcia udziału w czynnościach przeprowadzanych za granicą wymaga zgody Prokuratora Krajowego w sprawach prowadzonych w komórkach organizacyjnych Prokuratury Krajowej, prokuratora regionalnego w sprawach własnych lub prokuratora okręgowego w sprawach własnych i prokuratur rejonowych.
\n
§ 2681. Doręczenie pism osobom przebywającym na terytorium państwa, z którym Rzeczpospolita Polska zawarła
\n
umowę o obrocie prawnym, odbywa się w trybie przewidzianym w tej umowie.
\n
–57 – Dziennik Ustaw Poz. 753 2. Jeżeli osoba przebywa na terytorium państwa, z którym Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o obrocie prawnym, dokumenty doręcza się wraz z tłumaczeniem za pośrednictwem operatora pocztowego za zwrotnym pokwitowaniem odbioru.
\n
§ 269
\n
1.Wniosek o powołanie wspólnego zespołu śledczego, o którym mowa w art. 589c k.p.k., Dyrektor Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub okręgowy kieruje drogą służbową do Prokuratora Generalnego za pośrednictwem Prokuratora Krajowego.
\n
2.Wniosek, o którym mowa w ust. 1, powinien określać przesłanki uzasadniające powołanie zespołu polskiego, przewidziane w art. 589c § 1 k.p.k., a także elementy, które powinno zawierać porozumienie o powołaniu takiego zespołu, wymienione w art. 589b § 3 k.p.k.
\n
§ 2701. Tryb określony w § 269 ust. 1 stosuje się także w przypadku delegowania prokuratora do zespołu, o którym
\n
mowa w art. 589d § 1 k.p.k., chyba że wniosek o delegowanie właściwy organ państwa współpracującego skieruje bezpośrednio do Prokuratora Generalnego lub Prokuratora Krajowego.
\n
2.W przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 589e § 1 k.p.k., prokurator uczestniczący w pracach zespołu przedstawia niezwłocznie prokuratorowi przełożonemu informację na piśmie.
\n
Oddział 2
\n
Wykonywanie wniosków o udzielenie pomocy prawnej
\n
§ 271
\n
1.Czynności w ramach pomocy prawnej przeprowadza prokurator Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, prokurator Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, prokurator właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator właściwej prokuratury regionalnej lub prokurator właściwej prokuratury okręgowej 2. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy przemawiają za tym względy ekonomiki procesowej, czynności, o których mowa w ust. 1, mogą wykonywać prokuratorzy właściwej prokuratury rejonowej lub jednostki Policji pod nadzorem jednostki przekazującej.
\n
§ 272Protokoły czynności przeprowadzanych w ramach realizacji wniosku o udzielenie pomocy prawnej sporządza
\n
się w języku polskim, bez skrótów i poprawek, i opatruje pieczęcią urzędową. Protokołów nie należy sporządzać odręcznie.
\n
Oryginały przekazywane są stronie wzywającej, zaś odpisy pozostawia się w aktach podręcznych prokuratora.
\n
§ 273
\n
Jeżeli otrzymany wniosek zawiera prośbę o dokonanie czynności poza właściwością miejscową danej jednostki, wniosek taki należy niezwłocznie przekazać właściwemu wydziałowi zamiejscowemu, właściwej prokuraturze regionalnej lub okręgowej, z jednoczesnym powiadomieniem o tym strony wzywającej.
\n
§ 274
\n
W przypadku otrzymania wniosku niezawierającego informacji umożliwiających jego wykonanie należy zwrócić się do strony wzywającej o jego uzupełnienie lub wyjaśnienia w tym zakresie
\n
§ 275Wniosek organu państwa obcego o dopuszczenie do udziału w czynnościach jego przedstawiciela rozpoznaje
\n
Dyrektor Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub prokurator okręgowy właściwy dla miejsca dokonania tych czynności.
\n
Rozdział 2
\n
Przejęcie i przekazanie ścigania karnego
\n
§ 276Po zakończeniu postępowania przejętego przez polskie organy wymiaru sprawiedliwości na podstawie wniosku
\n
skierowanego przez państwo obce, odpis prawomocnej decyzji należy przesłać zagranicznemu organowi sądowemu za pośrednictwem Prokuratury Krajowej lub bezpośrednio, gdy taki tryb porozumiewania się wynika z umowy międzynarodowej lub porozumienia.
\n
§ 2771. Wniosek o przejęcie ścigania karnego kierowany do państwa obcego przez polskie organy wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 591 § 1 k.p.k., zawiera
\n
1)oznaczenie organu wzywającego, włącznie ze wskazaniem numeru telefonu i faksu, a w miarę możliwości także osoby wyznaczonej do kontaktu oraz jej adresu poczty elektronicznej;
\n
2)przedmiot i podstawę wniosku;
\n
–58 – Dziennik Ustaw Poz. 753
\n
3)imię, nazwisko, datę i miejsce urodzenia, obywatelstwo, miejsce zamieszkania lub pobytu oraz imiona rodziców podejrzanego;
\n
4)zwięzły opis stanu faktycznego oraz informacje dotyczące rozmiaru szkody.
\n
2.Do wniosku dołącza się akta sprawy zawierające uwierzytelnione odpisy materiału dowodowego oraz wyciągi z przepisów karnych dotyczących kwalifikacji czynu będącego przedmiotem postępowania oraz przedawnienia karalności czynu.
\n
3.W przypadku akt przekazywanych za granicę za pośrednictwem Prokuratury Krajowej, należy przygotować dwa egzemplarze uwierzytelnionych odpisów oraz w razie wątpliwości uzgodnić z Prokuraturą Krajową sposób przekazania dowodów rzeczowych.
\n
4.Wniosek podlega tłumaczeniu przez tłumacza przysięgłego na język urzędowy państwa wezwanego lub inny wskazany język, chyba że umowa międzynarodowa lub porozumienie stanowi inaczej. Załączniki do wniosku tłumaczy się tylko wtedy, gdy umowa lub porozumienie tak stanowi.
\n
§ 278
\n
1.Do akt sprawy przekazywanego postępowania karnego należy dołączyć udokumentowany wniosek pokrzywdzonego o naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem, o ile taki wniosek został złożony 2. W sprawie, w której przejęte postępowanie karne zawiera wniosek pokrzywdzonego o naprawienie szkody, należy, kierując do sądu akt oskarżenia, wnosić i popierać ten wniosek.
\n
§ 2791. W razie uwzględnienia wniosku o przejęcie ścigania przez organy państwa obcego wobec osoby tymczasowo
\n
aresztowanej w Rzeczypospolitej Polskiej, prokurator sporządza nakaz wydania i przetransportowania oskarżonego do granicy Rzeczypospolitej Polskiej w uzgodnionym uprzednio terminie.
\n
2.Nakaz, o którym mowa w ust. 1, prokurator przesyła dyrektorowi właściwego aresztu śledczego.
\n
§ 2801. Wraz z osobą tymczasowo aresztowaną przekazuje się organowi państwa obcego dowody rzeczowe, o ile ich
\n
charakter na to pozwala.
\n
2.O ile postanowiono o przekazaniu dowodów rzeczowych organowi państwa obcego w przypadkach innych niż określone w ust. 1, prokurator zwraca się do organu państwa obcego o wskazanie czasu, miejsca i sposobu ich przekazania.
\n
§ 281Jeżeli podejrzany nie posiada dokumentu uprawniającego do przekroczenia granicy państwa, prokurator, przed
\n
przekazaniem dyrektorowi aresztu śledczego nakazu, o którym mowa w § 279, zwraca się o wydanie stosownego dokumentu do urzędu konsularnego lub przedstawicielstwa dyplomatycznego w Rzeczypospolitej Polskiej państwa, którego obywatelem jest tymczasowo aresztowany, a jeżeli nie jest to możliwe, występuje o wydanie dokumentu, o którym mowa w art. 268 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2024 r. poz. 769, 1222 i 1688 oraz z 2025 r. poz. 619, 621 i 622).
\n
Rozdział 3
\n
Ekstradycja
\n
Oddział 1
\n
Wystąpienie z wnioskiem do państwa obcego o wydanie osoby ściganej
\n
§ 2821. Wniosek o wydanie osoby ściganej powinien zawierać w szczególności
\n
1)oznaczenie organu wzywającego, włącznie z adresem, numerem telefonu i faksu oraz adresem poczty elektronicznej;
\n
2)przedmiot i podstawę wniosku;
\n
3)imię, nazwisko, obywatelstwo, datę i miejsce urodzenia, miejsce zamieszkania lub pobytu oraz imiona rodziców osoby ściganej;
\n
4)opis czynów, w związku z którymi wnioskuje się o wydanie, czas i miejsce ich popełnienia oraz kwalifikację prawną;
\n
5)informacje o przedawnieniu karalności.
\n
2.Do wniosku dołącza się:
\n
1)odpis postanowienia o tymczasowym aresztowaniu;
\n
2)odpis listu gończego;
\n
3)tekst przepisów mających zastosowanie w sprawie, w tym tekst przepisów o przedawnieniu;
\n
4)w miarę możliwości fotografię lub inne materiały identyfikacyjne osoby ściganej.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–59 – Poz. 753
\n
§ 283Wniosek o wydanie osoby ściganej naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub
\n
prokurator okręgowy przesyła w dwóch egzemplarzach wraz z załącznikami do Prokuratury Krajowej w celu nadania mu dalszego biegu.
\n
§ 284Prokurator, który wnioskował o wydanie, zawiadamia areszt śledczy, w którym osadzono osobę wydaną, jakie
\n
postępowanie było podstawą wydania, a także że osoba wydana nie może być bez zgody państwa wydającego ścigana, skazana ani pozbawiona wolności w celu wykonania kary pozbawienia wolności za inne przestępstwo popełnione przed dniem wydania niż to, w związku z którym nastąpiło wydanie.
\n
Oddział 2
\n
Wydanie osoby ściganej na wniosek państwa obcego
\n
§ 2851. Czynności zastrzeżone dla prokuratora są wykonywane przez prokuratora właściwej prokuratury okręgowej
\n
W toku tych czynności należy przede wszystkim ustalić, czy zachodzą warunki do wydania osoby ściganej.
\n
2.O wyjaśnienie wątpliwości w przedmiocie obywatelstwa osoby objętej wnioskiem państwa obcego o ekstradycję należy zwracać się do właściwego urzędu, a w przypadku stwierdzenia, że uzyskanie dowodów obywatelstwa polskiego nastąpiło z naruszeniem prawa, należy wystąpić o unieważnienie odnośnych dokumentów.
\n
3.Jeżeli w toku czynności zajdzie potrzeba uzyskania dodatkowych informacji od organu występującego o ekstradycję, należy zebrane materiały wraz z odpowiednim wnioskiem przedstawić Prokuraturze Krajowej.
\n
§ 286Po ustaleniu, że osoba wskazana we wniosku państwa obcego podlega ekstradycji, prokurator przesłuchuje tę
\n
osobę w charakterze podejrzanego oraz w miarę potrzeby zabezpiecza dowody znajdujące się w kraju, po czym wnosi sprawę do właściwego miejscowo sądu okręgowego.
\n
§ 287Prokurator bierze udział w posiedzeniu sądu dotyczącym wydania opinii w przedmiocie ekstradycji
\n
§ 2881. Przy występowaniu do sądu z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania na wniosek organu
\n
państwa obcego obowiązują ogólne przepisy o dopuszczalności stosowania środków zapobiegawczych.
\n
2.Zawiadamiając Prokuraturę Krajową o zastosowaniu przez sąd tymczasowego aresztowania, należy podać datę zatrzymania.
\n
Rozdział 4
\n
Postępowanie w stosunku do cudzoziemców i osób korzystających z immunitetów
\n
§ 289Poza przypadkami określonymi w art. 586 § 1 i art. 613 § 1 k.p.k. oraz gdy nie nastąpiło pouczenie o treści
\n
art. 138 k.p.k., doręczenie pisma stronie i osobie składającej poręczenie majątkowe, a przebywającej na terytorium państwa, z którym Rzeczpospolita Polska zawarła umowę o obrocie prawnym, odbywa się w trybie przewidzianym w tej umowie; osobie przebywającej na terytorium państwa, z którym Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o obrocie prawnym, doręcza się pismo wraz z tłumaczeniem za pośrednictwem operatora pocztowego za zwrotnym pokwitowaniem odbioru.
\n
§ 2901. O zastosowaniu przez sąd i uchyleniu tymczasowego aresztowania wobec obywatela państwa obcego Dyrektor
\n
Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub prokurator okręgowy, na wniosek osoby zatrzymanej lub gdy umowa międzynarodowa tak stanowi, wysyła pisemne zawiadomienie bezpośrednio do właściwego terytorialnie urzędu konsularnego lub do właściwego przedstawicielstwa dyplomatycznego. W odniesieniu do obywateli państw obcych, z którymi Rzeczpospolita Polska nie utrzymuje stosunków dyplomatycznych, oraz osób korzystających z prawa azylu zawiadomienie kieruje się do właściwej w sprawach konsularnych komórki organizacyjnej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zagranicznych.
\n
2.Zawiadomienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, o którym mowa w ust. 1, zawiera, poza danymi osobowymi, określeniem obywatelstwa i miejsca zamieszkania, oznaczenie dokumentu tożsamości, treść przedstawionego zarzutu wraz z kwalifikacją prawną czynu i podstawą prawną tymczasowego aresztowania, datę zatrzymania i miejsce osadzenia.
\n
3.O udzieleniu zezwolenia przedstawicielowi dyplomatycznemu lub konsularnemu na widzenie z tymczasowo aresztowanym cudzoziemcem decyduje właściwy prokurator prowadzący lub nadzorujący postępowanie przygotowawcze lub kierownik jednostki, mając na uwadze zasady i terminy określone w konwencji konsularnej i innych umowach międzynarodowych, jeżeli zawarte zostały z państwem, którego obywatelem jest tymczasowo aresztowany.
\n
§ 291
\n
1.Naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego, prokurator regionalny lub prokurator okręgowy bezzwłocznie powiadamia, za pośrednictwem Prokuratury Krajowej, właściwą w sprawach protokołu dyplomatycznego komórkę organizacyjną urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zagranicznych o prowadzeniu postępowania karnego dotyczącego osoby korzystającej z immunitetu dyplomatycznego i konsularnego.
\n
Dziennik Ustaw
\n
–60 – Poz. 753 2. Na naczelniku właściwego wydziału zamiejscowego, prokuratorze regionalnym lub prokuratorze okręgowym spoczywa obowiązek powiadamiania Prokuratury Krajowej o decyzjach procesowych wydawanych w sprawach, o których mowa w ust. 1.
\n
3.Odpis decyzji kończącej postępowanie karne doręcza osobie korzystającej z immunitetu dyplomatycznego lub konsularnego właściwa w sprawach protokołu dyplomatycznego komórka organizacyjna urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zagranicznych na wniosek Prokuratury Krajowej.
\n
Rozdział 5
\n
Współpraca w ramach Unii Europejskiej
\n
Oddział 1
\n
Przekazywanie osób ściganych na podstawie europejskiego nakazu aresztowania i poszukiwania międzynarodowe
\n
§ 2921.26) W sytuacji określonej w art. 607a k.p.k. wniosek o wydanie europejskiego nakazu aresztowania, zwanego
\n
dalej „nakazem”, kieruje do sądu okręgowego dyrektor departamentu w Prokuraturze Krajowej, naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, naczelnik wydziału zamiejscowego, kierownik zespołu śledczego w Prokuraturze Krajowej, prokurator regionalny lub prokurator okręgowy.
\n
2.W przypadku gdy osoba ścigana, której miejsce pobytu jest znane, przebywa na terytorium państwa uczestniczącego w Systemie Informacyjnym Schengen, zwanym dalej „SIS”, przesyła się, w postaci elektronicznej, odpis nakazu w formacie PDF i jego tłumaczenie na język angielski w formacie DOC, TXT lub RTF, w sposób zapewniający poufność i integralność przekazywanych danych, bezpośrednio na adres poczty elektronicznej Biura SIRENE, po czym dokonuje się bezzwłocznie wprowadzenia danych tej osoby do SIS; przepis § 312 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
\n
3.W przypadku gdy miejsce pobytu osoby ściganej nie jest znane, a istnieje podejrzenie, że osoba ścigana może przebywać na terytorium państwa uczestniczącego w SIS, przesyła się, w postaci elektronicznej, odpis nakazu w formacie PDF i jego tłumaczenie na język angielski w formacie DOC, TXT lub RTF wraz z wnioskiem o wdrożenie poszukiwań międzynarodowych w formacie PDF, w sposób zapewniający poufność i integralność przekazywanych danych, bezpośrednio na adres poczty elektronicznej Biura SIRENE, po czym dokonuje się bezzwłocznie wprowadzenia danych tej osoby do SIS; przepis § 312 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
\n
4.W przypadku ustalenia, że osoba ścigana przebywa, lub gdy istnieje podejrzenie, że może ona przebywać na terytorium państwa uczestniczącego w SIS, niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, albo na terytorium nieuczestniczącego w SIS państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
\n
5.Przejęcia osoby ściganej podlegającej przekazaniu do Rzeczypospolitej Polskiej w wykonaniu nakazu dokonuje Prokuratura Krajowa, właściwy wydział zamiejscowy, właściwa prokuratura regionalna lub prokuratura okręgowa po bezpośrednich uzgodnieniach z organem sądowym państwa wykonania nakazu albo za pośrednictwem punktów kontaktowych Europejskiej Sieci Sądowej lub Prokuratury Krajowej.