Rozporządzenie Ministra Skarbu z dnia 14 maja 1921 r. w przedmiocie przepisów wykonawczych do ustawy o państwowym podatku dochodowym i podatku majątko

R. 1921. RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. NQ 48. WARSZAWA. ' Treść: 15 czerwca 1921. 298. Rozporządzenie Ministra Skarbu z dnia maja 1921 roku w przedmiocie przepisów wykonawczych do ustawy o podatku dochodowym i podatku majątkowym . ' . . • 709 298. Rozporządzenie Ministra Skarbu z dnia 14 maja 1921 r. W przedmiocie przepisów wykonawczych do ustawy o państwowym podatku dochodowym i podatku majątkowym. Na mocy art. 1,68 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. o państwowym po· datku dochodowym i podatku majątkowym (Dz. U. R. P. N2 82 z r. 1920 poz. 550) zarządzam co następuje: c Z Ę S C I. Obowiązek podatkowy (podmiotowy i przedmiotowy). Stawki podatkowe. Miejsce opodatkowania. ROZDZIAŁ Dochód. I. Podmiot podatkowY. (do art. 1 ustawy). § 1. Ol;>owiązek opłacania podatku ciąży na osobach fizycznych, na osobach prawnych i na spadkach wakujących (nieobjętych). Obowiązek ten może być albo całkowity, albo częściowy, zależnie od tego, czy o!oby podlegające podatkowi są obowiązane do opłacania podatku od dochodu ze wszelkiego ro.zaJu posiadanych przez nie żródeł dochodu, bez wzgle:du na miejsce położenia tych źródeł i bez wzgle:du na pochodzenie dochodu, czy też od dochodu tylko z niektórych źródeł. Dziennik Ustaw. Poz .. 298. 710 § 2. Jących się Ng 48. Do opłacania podatku od dochodu ze wszystkich źródeł, znajduzarówno na obszarze Rzeczypospolitej, jak i zagranicą są obo- wiązane: te osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej mają miejsce. zamieszkania lub na tymże obszarze przebywaj(~ dłużej niż rok; 2) te osoby prawne, których zarząd ma siedzibę na wspomnianym obszarze. § 3. Do opłacania podatku od dochodu tylko z niektórych źródeł są 1) obowiązane: 1) 2) 3) osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej nie mają miejsca zamieszkania lub przebywają n ajwyżej rok na tym obszarze, jeżeli na nim:

1. a)posiadają nieruchomości, wierzytelności zahipotekowane na nieruchomościach, majątki, przywiązane do tegoż obszaru fideikomisem lub innemi przep isami prawnerni;
2. b)wykonują przedsiębiorstwa handlowe i przemysłowe, albo są wspólnikami takich przedsit~biorstw, przyczem posiadania akcji, udziałów i podobnych papierów wartościowych nie należy li ważać za udz i ał w przedsiębiorstwie;
3. c)pobierają dochody w postaci wynagrodzenia procentowego (tantjem) w myśl art. 18 ustawy;
4. d)pobierają płacę lub emeryturę z funduszów Państwa, związ­ ków komunalnych oraz innych tego rodzaju funduszów publicznych; inne, niż w ustępie 2 § 2 nin. rozp. wymienione osoby prawne, jeżeli ~a obszarie Rzeczypospolitej osiągają dochód ze źródeł, wymienio· nych w ustępie pierwszym punkt
5. a)i
6. b)niniejszego paragrafu; osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej ani nie miesz· kają, ani nie mają na tymże obszarze miejsca pobytu, dłużej niż rok trwającego, jeżeli przebywają na wspomnianym obszarze dla zarobku, albo wykonywan ia czynności handlowych lub przemysłowych. § 4. Częściowy obowiązek opłacania podatku ciąży na osobach wy· mienionych w § 3 nin. rozp_ w następującej rozciągłości: 1) osoby, wymienione w ustępie l § 3 nin. rozp., opłacają podatek tylko od dochodów ze źródeł, wyszczególnionych w § 3 nin. rozp., pod a), b),
7. c)i d); 2) osoby, wymienione w ustępie 2 § 3 nin. rozp., opłacają podatek tylko od dochodu ze źródeł, wyszczególnionych w § 3, nin. rozp. pod
8. a)i b); 3) wreszcie osoby, wymienione w ustępie 3 § 3 nin. rozp., opłacają tylko podatek od dochodu, osiągniętefJo na obszarze Rzeczypospolitej z zarobku, albo wykonywania czynności handlowych lub przemysłowych. § 5. Postanowienia, dotyczące obowiązku opłacania podatku przez osoby fizyczne, należy stosować również do spadków wakujących (nieobję· tych), przyczem całkowity lub częściowy obowiązek opłacania podatkU określa się według obowiązku opłacania p odatku przez spadkodawcę, z tą jed nak różn icą, że opodatkowanie spadków wakujących (nieobjętych) rozciąga się tylko na dochody, które nie gasną ze śmiercią spadkodawcy. c z ę Ś c i o we z w o In i e n i e o d o b o w i ą z k u o p ł a c a n i a p o d a t k u. § 6. Z częściowego zwolnienia od obowiązku opłacanIa podatku koosoby: rzystają następujące N!! 48. Dziennik Ustaw. Poz. 298 711 osoby, wyszczególnione pod 1) i 2) art. 5 ustawy, opłacają podatek tylko od dochodów ze źródeł, wymienionych w ustępie 2, art. 1 ustawy (ustęp 1 § 3 nin. rozp.); 2) osoby, wymienione pod 3), 4), 5) i 6) art. 5 ustawy zwolnione są od obowiązku opłacania podatku od dochodów, w ustępach od 3 / - do 6 art. 5 ustawy wyszczególnionych, przyClern za szeregowych uważa się również chorążych i im równorz ę dnych, podoficerów zawodowych, podofice rów zawodowych żandarmerji oraz majstrów wojskowych (ustawa tymczasowa z dnia 29 października 1920 r. D. U. R. P. N!! 106, poz. 699). Zwolnienie takie przysługuje równieź inwalidom wojennym, pozostałym po inwalidach woje n nych, po poległych i zmarłych, których śm i erć znajduje się w związku przyczynowym ze słuźbą wojskową. - co do zaopatrzenia pobieranego na mocy w~tawy z dnia 18 marca 1921 r. D. U. R. P. N!! 32 poz. 195, oraz wdowom po weteranach powstań 1831, 1848 i 1863 roku - co do pensji, pobieranej na mocy ustawy z dnia 2 sierpnia 1919 r. D. P. P. P. N!! 65, poz. 397. 1) oC a ł k o w i t e z w o l n i e n i e o d o b o w i ą z k u o P ł a c a n i a p o d a t k u. § 7. Całkowicie zwolnione są od obowiązku opłacania podatku: 1) Państwo i związki samorządne, 2) osoby prawne, któlf' ch docHody są obracane w całości na cele ogólnej użytecznoścl, naukowe, oświatowe, kulturalne, wyznaniowe i dobroczynne. § 8. Za miejsce zamieszkania celem oceny obowiązku płacenia po<latku należy uważać miejsce, w którem dana osoba posiada miejsce zamieszkania wśród okoliczności, uzasadniających trwałe utrzymywanie miesz-. kania (n. p. w celu prowadzenia gospodarstwa domowego, kształcenia dzieci, :studjów i t. p.). Posiadaczem mieszkania jest ten. który rozporzadza mieszkaniem na mocy prawa własności, prawa rzeczowego lub osobistego stosunku prawnego. Za miejsce zamieszkania .pracowf\ików państwowych i samorządowych, -oraz oficerów, urzędni k ów wo jskowych i duchownych wojskowYSh uważa się ich siedzibę służbową na obs zarze Rzeczypospolitej, wyznaczoną im przez władzę przełożoną według przepisów służbowych. O ile wspomniane ·osoby mają siedzibę służbową poza obszarem Rzeczyposp olitej, wówczas .za miejsce zamieszkańia tych osób uważa się siedzibę ich najwyższej władzy 'Przełożonej. Narówni z zamieszkaniem traktuje się pobyt, dłużej niż rok trwający. O ile sam pobyt, trwający dłużej niż rok, uzasadnia obowiązek opła­ <:ania p6datku, nie ma · żadnego znaczenia , czy dotycząca . osoba przebywa w jednem miejscu, czy po kolei w rozmaitych miejscach. Okoliczność, że w pobycie takim, wy~ołanym nie zamiarem zarobku, :zaszła chwilowa przerwa, spowodowana przemijającą nieobecnością, nie .zwalnia od obowiązku opłacania podatku. Przy pobycie dla zarobku czas trwania pobytu nie ma żadnego zna·czenia. Za siedzibę osób prawnych w duchu ustawy należy uważać miejsce, wymienione w statucie, względnie w zastępujących go przepisach, jako sie· <Iziba tych osób. 712 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N!! 48. Minimum egzystencji. {do art. 2 i 5 ustawy). § 9. Postanowienia a rt. 2 ustawy zakreślają granice, od których roz-, poczyna się obowiązek opłacania podatku. Granice te uzależnia ustawau osób fizycznych od wysokości osiągniętego dochod u i od ilości miesz-' kańców w miejscu przypisania podatk u, u osób prawnych tylko od wysoko· ści dochodu. Ze spadkami .wakującemi (nieobjętemi) należy pod tym względem postępować tak, jak z osoba mi fizycznemi. Osoby, których łączny dochód roczny przyjęty do podstaw opodatkowania nie p rzekrac;za kwoty, wyznaczonej dla dane j miejscowości w myś l; postanowień art. 2 w związku z art. 5 ustawy, są wolne od podatku. Ilość mieszkańców w danej miejscowości należy przyją(: według stanu na dzień 1 stycznia 'roku podatkowe go, na podstawie danych urzędowych , dostarczonych przez władzę polityczną powiatu. Wątpliwości pod tym względem rozstrzyga Ministerstwo Skarbu w porozumieniu z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych . Przy ocenian iu uwolnienia z mocy art. 2 ustawy należy mieć na uwadze· postanowienia art. 13 i a rt. 76 ustawy, dotyczące obliczenia dochodu według, roku, poprzedzającego rok podatkowy, lub według przypuszczalnej kwoty' rocznej. Kto np. w miejscu opodatkowania (§ 49 nin . rozp.), należącem do 4 klasy miejscowości , w czasie od I września do 31 grudnia osiągnął dochód w kwocie: 2.400 mk., ten nie jest wolny od obowiązku opłacan i a podatku, ponieważ , 2.400 mk. za 4 miesiące odpowiadają doch01rwi w sumie 7.200 mk. za cały rok obliczonemu. Po myśli postanowień art. 26 i 28 ustawy można także uwolnić od podatku pod pewnemi warunkami osoby, które osiągnęły dochód wyższy od; dochodu , stanow i ącego granicę minimum egzystencji. Z a s a d a w z a j e m n o ś c i m i ę d z y p a ń s t w o w e j. (do art. 4 ustawy). § 10. , Wymienione w punkcie 1 § 2 niniejszego rozporządzenia , oso·· by fi.zyczne, które poza obszarem Rz p. czypospolitej posiadają nieruchomości , stałe przedsiębiorstwa, o t rzymują tantjemy lub pobierają płace służbowe . j emeryt ury z funduszów innego pań s twa, obcych związków komunalnych oraz innych tego rodzaju funduszów publicznych, nie mają obowiązku pła­ cenia podatku na obszarze Rzeczypospo litej od dochodu z powyż wyszcze· gólnionych źródeł, pod waru n kiem, że do chód z tych źródeł został obcią­ żony podatkiem tego samego rod zaju w owe m państwie i że państwo to,· postępuje według zasad wzajem noś ci co do takich samych dochodów, pły­ nących ze źród e ł , znajdujących się na obsza rze Rzeczypospo litej, t. j. dochodów tej sam ej kategorji , czyli dochodów z takich samych źródeł. Opodat kowanie tego rodz aju dochodów za g ranicą, jego rodzaj i rozciąg ł ość wini e n udowod n ić płatnik przed wymiarem podatku . O ile płatnik.. nie jest w moż ności dostarcz y ć odnośnych dowodów w terminie wyznaczo·· nym, może wład za ska rb owa odroczyć pobór różnicy w podatku między stawką, p r zyp a d aj ącą od ł ą cznego dochodu, a stawką, przypadającą od do .. . chodó w, które bezw a run kowo podlegają opodatkowaniu, wyznaczając płat · nikowi ponowny termin do p rz edstawienia dowodów w myśl poprzedniego> ustępu. Po bezskutecznym upływie tego terminu odroczoną kwotę należy' ściągnąć. Na wypadek wątpliwości, czy opodatkowanie zagraniczne odpowiada, wymaganym warunkom, naleźy zasięgnąć wskazówek od Minist.erstwa Skarbu ~ Dziennik Ustaw. Poz. 298. N248. ROZDZIf\Ł 713 II. Przedmiot podatkowy. ( do art. 3 ustawy). § 11. Podatek opłaca się od dochodów z następujących. żródeł: 1) z nieruchomości gruntowej własnej, posiadanej, użytkowanej lub dzierżawionej; 2) z budynków; 3a) z przedsiębiorstw handlowych i przemysłowych;
9. b)z zajęć zawodowych i wszelkich ihnych zatrudnień o celach zarobkowych; 4) z wynagrodzenia procentowego (tantjem); 5) z kapitałów pieniężnych i praw m aj ątkowych; 6) z uposażeń służbowych, emerytur i wynagrodzeń za najemną pracę; z wszelkiego roMzaju żródeł dochodu, nie wymienionych w ust. 1 - 6 niniejszego paragrafu. W stosunku do żródła, z którego dochód płynie, zapewnia ustawa ulgi dochodom, pochodzącym z pracy, i przyjmuje do opodatkowania dochody, wyszczególnione w ustępie 6) niniejszego paragrafu tylko w 7110 częściach ich rzeczywistej wysokości. Podatnik osiąga n. p. następujące dochody: 10.000 mk. 1) z kapitałów. 2) z budynków . . . . . 20.000 " 3) z uposażenia służbowego 50.000 " Razem . 80.000 mk. Ponieważ jednak dochód z uposażenia służbowego przyjmuje się do opodatkowania tylko w 7/1 0 częściach rzeczywistej wysokości, przeto do«chody podlegające podatkowi wynoszą: 10.000 mk. 1) z kapitałów. • . . . • 2) z budynków . . . . . 20.000 " 3) z uposażenia służbowego _ _ -------,35 000 " Razem 65~d60-mk. 7) o p o d a t k o w a n i e c z ł o n k ó w r o d z i n y. ( do art. 11 ustawy). § 12. Dochody członków rodziny, rozrozma ustawa takie, co do których, na podstawie obowiązujących przepisów prawnych lub zawartych umów, rodziny ma prawo rozporządzania lub użytkowania, i takie, co do których głowie rodziny te prawa nie przysługują. Dochody pierwszej kategorji dolicza się do dochodów głowy rodziny, <od dochodów zaś drugiej kategorji opodatkowuje się członków rodziny od.głowa · rębnie. Natomiast należy członków rodziny zawsze odrębnie opodatkować od oochodów, płynących wyłącznie z ich pracy fizycznej lub z pracy umysło­ wej, tak najemnej, jakoteż samodzielnej w zawodzie wyzwolonym. s O p o d a t k o w a n i e w p ó I n i k ó w i u c z e s t n i k ó w. (do art. 12 ustawy). § 13. Przy wspólnej własności, wspólnem posiadaniu lub użytkowani~ <>bowiltzek oplacania podatku ciąży na każdym z uczestników z osobna. Wspólnie przeto osiągnięty dochód nie podlega jako taki łącznemu .opodatkowaniu, lecz dzieli się go pomiędzy uczestnIków w stosunku do 714 wysokości Dziennik Ust!'\w. Poz. 298. N248. -- - - - - - - •ich udziałów. Przypadaj ąc a zaś na każdy udział cz~ść wspólne- go dochodu podlega odr~bnemu opoda tkowan iu u każdego poszczególnego uczestnika. I Przy udziałach, których wysokości nie można określić, uczestnictwo przyjmuje si~ w równych częściach. Te same zasady stosuje ustawa do uczestnictwa w spółkach firmowych (jawnych spółkach handlowych) oraz w spółkach firmowo-komandy towych (komandytowych). Na tych samych podstawach należy uskute czn ić podział strat, wy nikłych dla uczestników ze wspólnej włllsności, wspólnego posiadania lub użytko­ wania, jak również i strat, poniesionych z uczes tnictwa w spó łka ch firmowych i firmowo -komandytowyc.h (jawne spółki handlowe komandytowe). p o j ~ c i e d o c h o d u. (do art. 6 ustawy). 1 § 14. Pod poj~ciem dochodu w myśl art. 6 ustawy rozumie si~ sumę wszystkich przychodów podatnika, otrzymanych w pieniądzach lub wartościach pien iężnych z każdego poszczególnego źródła, wart. 3 ustawy wymienionego, po potrąceniu z przychodów: 1) wszelkich kosztów, poniesionych na osiągnięcie, zachowanie i zabezpieczenie tych przychodów; 2) corocznego pra wid łowego odpisan ia na zużycie budynków, ma szyn i wszelkiego rodzaju martwego inwentarza; 3) wreszcie, strat częściowych lub całkowity c h w przedmiotach, podlegających zużyciu i służących do os ią gnięcia dochodu, o ile potrąceń pod 2) i 3) nie uwzgl~dniono już w kosztach, wymienionych pod 1). K o s z t y, k t ó r e p o trą c a s i ę z p r z y c h o d ó w. (do art. 6 ustawy). § 15. Koszty, nadające si~ do potrącenia z poszególnych źródeł, dziel i ustawa na trzy zasadnicze grupy kosztów i ogranicza się do ogólnego ich je kosztami poniesionemi na osiągnięcie, zachowanie' i zabezpieczenie przychodów. Koszty te nie są jednolite i wyst~pują rozmaicie przy różnych źródłach dochodu. Przy niektórych źródła<:h nie ma ich cZl!;stokroć wcale lub występują one tylko w pewnych wyjątkowych wypadkach, przy innych zaś źródłach są bardzo liczne i mają don i osłe znaczenie" jak np. w gospodarstwie rolnem, przedsiębiorstwie przemysłowem lub ha nokreślenia, nazywając dlowem.~ Czy wykazane przez podatnika koszty są ust awowo uzasadnione, naw każdym wypadku z osobna. Koszty, które ustawa nazywa kosztami osiągni~cia, za'Chowania i za- ' bezpieczenia przychodu, określa się w dalszym ciągu krótko, jako koszty uzyskania -d ochodu. Różne rodzaje kosztóy,r, pozostających w zwi ąz ku z uzyskaniem przychodów, są omówione przy bliższem określeniu dochodu z poszczególnych źródeł. Ogólne zaś zasady są nast~pujące:
10. a)kosztami, połączone mi z uzyskaniem przychodu, są tylko kOSity, poniesione w tym celu, aby z pewnego źódła osiągnąć dochód" nie zaś koszty, wyłożone na nabyćie samego źró'ła, np. cena kupna nieruchomości, opłata od przeniesienia prawa własności i t. p. ~
11. b)tylko takie koszty nadają się do potrącenia z przychodu, które podatnik już rzeczywiście poniósł, a nie takie, które mógłby po-' leży ocenić _ p , Nl 48. I Dziennik Ustaw. Poz. 298. 715 nieść lub wśród pewnych okoliczności musiałby ponieść, albo takie, które zaoszczędził sobie własną pracą lub też pracą bezpłatną członków rodziny, albo ińnych osób. Wyżywienie cz ł onków rodz iny, zatrudnionych stale w przedsiębiorstwie podatnika, zalicza się do kosztów uzyskania dochodu, lecz dla uzasadnien ia potrącenia tego rodzaju kosztów wymaga s ię, aby członkowie rodziny byli stale zajęci w przeds i ę­ biorstwie przemysłowe m lub handlowem, albo w gospodarstwie rolnem lub leśnem, a nie w gospodarstwie domowem podatnika;
12. c)do potrącen i a nadają się tylko koszty, które poda t nik poniósł w pieniądzach lub w naturze, a nie takie, które jedynie zaliczył, a później otrzym ał je z pow rotem;
13. d)dostarcz~nie dowodu o rzeczywiste m poniesieniu kosztów, a, na żądanie władzy, równie ż o ich potrzebie i celowości, należy do podatnika; natomiast obowiązki e m wład z, wymi e rzających podatek, jest zbadanie kwestji, czy koszty są potrąc a lne;
14. e)przy ocenianiu kwestji , kiedy powstałe koszty zostały rzeczywiś.c:ie poniesione, decyduje te rmin zapłaty, a nie czas zarachowania np. koszty remo ntu lub ubezpieczenia domu, pochodzące z roku 1918 i w tym roku zarachowane, a zapłacone w roku 1919, należy potrącić dopier.o przy wymiarze na rok 1920;
15. f)przy spłatach ratami, należy potrącić rzeczywiście uiszczone sumy. Koszty związane z używaniem przedmiotów do celów wyłącznie lub przeważnie zbytkowych nie nadają się do potrącenia, o ile te koszty przekraczają osiągnięte dochody; w tego rodzaju wypadkach nie należy również przyjmować dochodu (parki, stajnie wyścigowe, polowania, cieplarnie, wille i t. p.). o d P i s a n i a n a z u ż y c i e i s t r a ty. (do art. 6 ustawy). § 16. Do potrąceń z przychodu zalicza ustawa rÓWnIez coroczne prawidłowe odpisania na zużycie budynków, maszyn i inwentarza martwego, oraz całkówite lub częściowe straty w przedmiotach, podlegających zużyciu, o ile tych odpisań i strat nie uwzględniono już w kosztach uzyskania dochodu. Te odpisania powinny odpowiadać rzeczywistemu zmniejszeniu się wartości, jakiemu uległy budynki, maszyny lub inwentarz martwy w czasie miarodajnym do wymiaru podatku, wskutek używania ich według przeznaczenia w normalnym trybie. Wysokość tego potrącenia zależy od natury przedmiotu, przyczem decydującem jest wyłącznie faktyczne zużycie, jako miara wysokości dopuszczalnych potrąceń. W celu przyznania stosownego potrącenia tytułem zużycia, ' może wła­ dza, wymierzająca podatek, przyjmować przeciętne i procentowe obliczone sumy (kwoty), bez przeprowadzenia dalszych dochodzeń. . Potrącenia z tytułu zużycia nie powinny jednak z reguły przekraczać: 1) przy budynkach mieszkalnych. . . . . . . . . , . . 2% 2) "gospodarczych. . . . . . . . . 3% 3)" "fabrycznych... . . . • . . . 4% 4) " ruchomościach (urządzenia biur, kantorów, kancelarji, sklepów i t. p.). ............... 5% 5) przy maszynach, narzędziach, urządzeniach fabrycznych, ko· palnianych, piecach fatrycznych i t. p. . 10% wartości przedmiotu, którą ustalić- należy według postanowień art. 126 ustawy. 716 Dziennik Ustaw. Poz. 298 Przy nabytych odp łat ni e przywilejach · i prawach terminowych (wyna lazki, prawa autorsk ie i t. p.) nal eży wysokość rocznego odpisania ustalić w stosun ku do w a rtości i czasu korzystania z tych przywilejów i praw, n . p. z warto ści p rzywileju, t rwają c e f:lo 12 lat, a ustalonego na 60.000 mk. wartości, należy potrącić l / l'! cz ę ść t. j. 5.000 mk. rocznie. Natomiast wys okość odpisani a tytułem zużycia zapasów kopalnianych należy ustalić w każdym poszczególnym przy padk u przez prz e słuchanie znawców (biegłych) . Przyjęcie innych potrąceń n a zużycie nie jest wykluczone, o ile jednak podatnik żąda w yż<;z e go po trą cenia, wówczas powinien uzasadnić te okoliczności, któ re w pł yn ęły na znaczni ej sz e zmniejs ze nie się wartości. W każdym razie, j eżeli odpisanie nasu wa wątpliwości, mlleży je ustalić przez znawców. . . Wszelkiego rodzaju o dpis ania na zużycie mogą być uskutecznione bezpośre d nio z w a rtości p rz edmi otów, ul eg ają cy ch zmniejszeniu s i ę wartoś­ ci z powodu zużycia, lu b przez wst awienie w pasywach bilansu odpowiedniej kwoty, wyrażającej zmn iejszenie s i ę w a rtości w danym roku operacyjnym (gospodarczym). W t ym ostatnim wypadku kwota ta musi być w ten sposób uwidocznioną, aby wł adza, wy mierzając a podatek, mogła łatwo zbadać stosowność tego p otrącenia . Co się tyczy potrące nia z powodu strat · częściowy ch lub całkowitych w przedmiotach, podleg a jący ch zużyciu i s łużących do osiągnięcia przychodu, nadmienia się, że t ego rodzaj u straty u w zglę dnia się tylko pod warun· kiem, gdy nie zostały pok ryte sumą ubezpi e czeniową i odpisaniami z powodu zużycia. Po trącać jednak te st raty moż n a tylko z dochodu, osi ągnię­ teg o z tego samego źródła, które poniosło stratę i z dochodu tego roku, w którym strata rze c z ywiście nastąpił a; p otrącanie takich strat z do chodu lat następnych jest niedo puszczalne . N a d z w Y c z a j n e p r z y c h o d y_ (do art. 7 ustawy). § 17. O ile według postanowień art. 6 ustawy wszystkie przychody w pieniądzach lub wartościach pieniężnych nal eży bra ć w rachubę p rzy ustalaniu dochodu, to art. 7 ustawy w punktach 1-5 zaw iera wyjątkowe postanowienie dla pewnych nadzwyczajnych przychodów i wpływów, których ustawa nie uznaje za dochody, podlegające o pod a tkowaniu, zaznaczając wyraźnie w punkcie 6 art. 7 ustawy, że tego rodzaj u przychody stanowią wogóle tylko zwi~k­ szenie majątku lub zwrot tegoż. Oprócz przeto wymienionych wart. 7 ustawy przychodów nadzwyczajnych, wszystkie inne muszą by ć włączone do dochodów, podlegających podatkowi. Przychodów nadzwycz ajnych w postaci spadków, legatów, darowizn, posagów i kapitałów, wy płacony ch za ubezpieczenie życia, nie uważa ustawa za dochó d, podlegający opodatkowani u, jednakże pod warunkiem, źe one nie stanowią perjodycznych wpływów. Kto więc w wykonywaniu swego zawodu otrzymuje datki, cho ciażby nieregularnie, ten z tych datków osiąga dochód, który podlega podatkowi n . p. dobrowolne datki, składane duszpasterzom. Jednorazowe datki , udzielane port jerom, szwaj'carom, kelnerom, woźnym i t. p., mają również charakter perjodycznych wpływów. Zyski ze sprzedaży przedmiotów majątkowych, zarówno nieruchomych, jak i ruchomych, wyłącza s ię z dochodu podlegającego podatkowi, natomiast zyski ze sprzedaży takich przedmiotów, osiągnięte w wykonywaniu przedsiębiorstwa zarobkowego lub interesu spekulacyjnego, zalicza ustawa do dochodu. Pojęcie interesu spekulacyjnego wyjaśnia § 42 nin. rozp. " N248. 717 Dziennik Ustaw. Poz. 298. \ S p o:d z ie w a n e P r z y c h o d y n i e P o n i e s i o n e k o s z fy. {do art. 6 ustawy). § 18. Przy ustalaniu dochodu z poszczególnych źródeł przestrzegać zasady, że wszystkie przychody i koszty powinny być przyjęte w tej su mie, w jakiej one w czasie miarodajnym zostały rzeczywiście osiąg­ n ięte, względnie poniesione. Zasada ta jednak nie może być stosowana przy ustalaniu dochodu :z. pr zedsiębiorstw handlo wych , przemysłowych lub gospodarstw rolnych, które prowadzą księgi handlowe, uznane za prawidłowe. W tych bow ierp wypadkach należy się kierować wyłącznie zasadami buchal terji, t. j. brać w rachubę również takie zaksięgowane przychody, które m ają dopiero wpłynąć na korzyść podatnika, oraz takie koszty, które zostały już · zarachowane, chociaż ich jeszcze rzeczywiście nie poniesiono i o ile odnoszą się do danego roku operacyjnego (gospodarczego). należy W Y d a t k i n i e n a d aj ą c e s i ę d o p o trą c e n i a. ( do art. 8 ustawy). Wart. 8 ustawy wylicza ustawa najważniejsze wydatki, których nie potrącać z przychodów, osią gnię tych z poszczególnych źródeł, a nadto w ustępie 6 tegoż artykułu wyraznie zaznacza, że wydatki, riie :związane z uzyskaniem ciochodu, nie nadają się do potrącenia z przychodu. Zasadniczo koszty, nadające się do po trącenia, związane są zawsze :z uzyskaniem dochodu, natomiast wydatki, nie nadające się do potrącenia, .związane są ze źró dłem d o ch odu, czyli majątkiem , dającym przychody. DIE! ściślejszego odróżnienia jednych wydatków od drugich, nazywa je ustawa w pierwszym wypadku kosztami, w drugim zaś wydatkami. 19. m ożna U s t a I e n i e o g ó I n e g o d o c h o d u. ( do art. 9 i 52 ustawy). § 20. Suma dochodów z ppszczególnych źródeł, względnie z jednorazowych wpływów, wyraża ogólny dochód podatnika. W celu otrzymania tej su my, należy wziąć pod uwagę osobno te źró' dła, które przyniosły dochód , osobno zaś te, z których wynikła strata i następnie porównać sum ę dochodów z jednych źródeł, z sumą stra t z drugich źródeł. Wypadająca z tego poró wnania różnica będzie albo ogólnym dochodem, albo s tratą . W analog iczn y sposób postępują podatnicy przy wypełnianiu zeznań w myśl art. 52 ustawy. o d I i c z e n i a. " (do art. 10 ustawy). § 21. Wymi eni one szczegółowo wart. 10 ustawy odliczen ia od ogólnego dochodu nie wym ag ają bliższego wyjaśnienia. Zauważa się, że tylko te odliczenia mogą być dokonane z ogólnego dochodu, któ re rzeczywiści e zostały wypłacone lub poniesione w ostatnim roku kalendarzowym albo wykazane w ostat niem zamknięciu rachunkowem roku operacyjnego (gospodarczego), pop rze dzającego rok podatkowy. Odliczenia te powinny być należycie udowodnione n. p. odpowiedniemi ·dokumentami w o ryginal e lub wiarygodnym odpisie i t. p. Obowiązkiem podatnika jest dostarczyć tych ' dowodów na żądanie w ładzy. Do dokumentów należą: kwity, poświadczenia, polisy, czeki, ksią- I t • 718 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N248 żeczki płatnicze, plany amortyzacyjne, wyciągi z ksiąg handlowych lub gospodarczych i ·t. p. Nadto odsetki od długów oraz renty i trwałe ciężary, oparte na tytułach prawnych (ustęFY 1) i 2) art. 10 usta wy ), nad ają się do odliczenia tyl ko pod tym warunkiem, gdy ciążą na źródłach dochodu, podlegającego podatko wi i pozostają w związ k u gospodarczym z temi źr ódła mi. Potrlłcenia procen tów lub świa dc zeń perjod yczny ch na korzyść człon­ ków rodz iny moż e żą d ać podatnik tylko w tych wypadkach, gdy otrzymujący te procenty lub świadczenia jest o podatkowa ny odr ębni e podatkie m dochodow ym na obszarze Rz eczypospo litej . W końcu nadmien ia się , że niektó re z wyszczegól nionych wart. 10 ustawy odliczeń mają charakter kosztów, poniesionyc'l na uzys kanie dochodu. O ile przeto teg o ro d zaju od li cze nia zostały dokonane w drodze po trącenia od dochodu z poszczególlJego ź ró d ła, WÓwcz as nie mogą b yć odliczone od ogólnego dochodu. W szczególności dotyczy to od setek od długó w, ' ciążących na grunta ch, bud yn ka ch, przedsit:;biorstwa ch, oraz rent i innych trwałych ci ężarów , ściśle ze źródłem doc hod u z Wiązany ch . p o d s t a w a o p o d a t k o w a n i a. (do art. 13 ustawy). § 22. Opodatkowan ie dochod u, podl e gającego podatkowi, uzależni a ustawa od tego, czy podatnik nie prowadzi p rawidłowych książek handlowych (gospodarczych), czy też takowe prowadzi. W pierwszym wypadku za podstawę opodatkowania służą dochody, osiągnięte rzeczywiście w osta tn im roku kalendarzowym, poprzedzający m rok podatkowy. . W wypadku zaś, gdy podatnik prowadzi prawidłowe książki handlowe (gospodarcze), należy dochody, podlegające opodatkowaniu, przyjmować w sumie, wykazanej w ostatniem zamk n ięciu rachunkowem roku operacyjnego, poprzedzającego rok P?datkowy. Jeżeli więc przyjęty przez podatnika rok gospodarczy nie zgadza si ę, z rokiem kalendarzowym, wówczas co do dochodu, osi ąg niętego z gospodarstwa rolnego i leśnego (ustęp 1 art. 3 ustawy), o raz co do dochodu z przedsię­ biorstw handlowych i przemysłowych (u stęp 3
16. a)i
17. b)art. 3 ustawy), nie de cyd uj ą wyniki ostatniego roku kalendarzowego, lecz wyniki roku operacyjnego (gospodarczego), poprzedzającego bezpośrednio rok podatkowy. Za rok gospodarczy (operacyjny), -poprzedzający bezpośrednio rok podatkowy, można na żądanie płatnika, przyjąć r ównie ź ostatni rok gospodarczy (operacyjny), jeżeli wyniki tego roku w dniu wyznaczonym do złoże ­ nia zeznania mogą być prawidłowo ustalone. O ile podatnik, oprócz dochodu, osiąganego z gospodarstwa rolnego i leśnego, z przedsit::biorstw handlowych i przemysłowych, osiąga jeszcze dochody z innych źródeł, wówczas te inne dochody podlegają opodatkowaniu w sumie, osiągniętej w ostatnim róku kalendarzowym, poprzedzają ­ cym rok podatkowy. . Kwestję, czy odnośne książki handlowe lub gospodarcze są prawidłowo prowadzone, rozstrzyga w postępowaniu wymiarowem-Komisja szacunkowa, w postępowaniu zaś odwoławczem - Komisja odwoławcza. Orzeczenie Komisji , odwoławczej w tym względzie jest ostateczne. O b I i c z e n i e d o c h o d ó w w n a t u r z e. (do art. 14 ustawy) . § 23. Wszystkie dochody w naturze winny według przeciętnych cen z roku, przyjętego za być zeznane i · ustalone podstawę opodatkowania!, N248 Dziennik Ustaw. Poz. 298. 719 uwzględnieniem czasu, w którym fe dochody pobrano. O wysokości przec ię tnych cen decyduje to miejsce, w którem znajduje się źródło danego z dochodu. • W braku cen targowych w miejscu położenia źródła dochodu, należy prz yjm ować ceny najbliższego rynku zbytu; przyczem w tego rodzaju wypadkach od ceny rynkov. ej potrąca si ę koszty dostawy do miejsca zbytu. Dochod y [z poszczególnych (źródeł. (do art. art. 15-22 ustawy). Aczkolwiek opodatkowa niu podlega ogólny dochód czysty, osią­ wymienionych wart. 3 ustawy, to o bliczenie, zeznanie i ustalenie dochodu należy uskutecznić od rębnie z każdego poszczególnego źród la w myśl postanow i eń, zawartych wart. art. 15-22 ustawy. Postanowienia te w istocie rzeczy są jedynie następstwem zasad ogólnych, wyłuszczonych wart. 6 ustawy, lecz nie wyczerpują wszystkich opodatkowaniu podległych dochodów; o ile przeto pewnego rodzaju dochód nie został objęty postanowieniami art. art. 15-22 ustawy, wówczas tego rodzaju dochód należy traktować we dług ogólnych zasad w myśl art. 6 ustawy. § 24. gnięty ze żródeł, D,o c h ó d z n i e r u c h o m o ś c i g r u n t o w e j. (do art. 15 ustawy). § 25. Dochód z nieruchomości gruntowej obejmuje wpływy ze wszyst- ' kich gruntów, które są własnością podatnika lub z których tenże czerpie dochód na mocy uprawnień jakiegokolwiek rodzaju, n. p. z prawa użytkowania, służebności i t. p. D o c h ó d z g r u n t ó w w e w ł a s n y m z a r z ą d ż i e. (do art. 15 ustawy). § 26. Celem ustalenia dochodu z gruntów rolnych, pozostających we własnym zarządzie, t. j. nie wypuszczonych w dzierżawę, należy od ogólnych przychodów potrąc i ć koszty prowadzenia 9oslłodarstwa rolnego i uwzględnić zapasy produktów gospodarczych z początkiem oraz z końcem okresu, przyjętego za podstawę opodatkowania. • Do ogólnych przychodów należą: 1) cena uzyskana za prod ukty sprzedane ze wszystkich działów gospodarstwa oraz za wypożyczenie maszyn i sił pociągowych lub innych' środków gospodarczych; 2) wartość pieniężna wszystkich produktów, użytych na potrzeby domowe podatnika ora;;: członków jego rodziny i sług, trzymanych nie dla zatrudnienia ich w gospodarstwie rolnem; tu należą produkty, użyte na wyżywienie służby do posług osobistych, na utrzymanie koni zbytkowych it. p. Wartości produktów, spotrzebowanych w gospodarstwie rolniczem, a nie w gospodarstwie domowem nie należy przyjmować ani w przychodzie, ani w kosztach; 3) wartość użytkowa (najmu) budynków, które właściciel i członko­ wie jego rodziny sami zamieszkują lub które użytkują do prowadzenia gospodarstwa domowego; 4) wartość pieniężna korzyści i użytków, płynących z uprawnień docudzych gruntów lub przynależności do gruntów (serwituty, prawo rybołóstwa, polowania, pobierania wody i t. p.). 720 Dziennik Ustaw. Poz. 298. 5) . N!! 48. wartość piemęzna zapasów produktów gosp odarczych, znajdują­ cych s i ę z końcem ok resu gospodarczego, bez w zg lędu na to, czy zapasy te przeznaczono na siew lub do zbyci a ~ogą sprzedaży, czy też do spoży c ia w gospodarstwie dom owem i t. p. Od sumy powyżej wymienionych przyc ho dów należy potrącić koszty, połączon e z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Do tego rodzaju kosztów nale żą: 1) konserwacja budynków, przezn aczonych do celów gospodarczych, na mieszkani a dla służby folwarcznej. konserwacja innych budowli i urządzeń, które służą gospod arstwu lub je zabezpieczają. (Groble, mury, płoty, drogi, mosty, st udnie, wodociągi, śluzy, urządzenia do nawodnienia lub odprowadzenia wody, dreny i t. p.). Natomiast koszty, wyłożon e na nową bud o wę, rozs zerzenie lub trwałe ulepszenie wspomnianych budynków i urządz eń , nie mogą być 2) 3) 4) , 5) 6) potrącane; utrzymanie w dobrym stanie oraz uzup ełnie nie . żywego i martwego inwentarza gospodarcz ego w granicach pierwotnego stanu; ubezpieczenie budynków gospodarczych, żyw eg o i martwego inwentarza gospodarczego, zapasów produktów gospodarczych, oraz produktów polnych i ogrodowych jeszcze nie zebranych, od ognia, gradu i innych szkód . Ube zpieczenie ruchom ośc i gospodarstwa domowego ni e nadaje się do potrącenia; ogrzewanie (opał) i oświetlenie (światło) budynków i innych pomieszczeń gos podarczych, lecz nie lokali użytych do gospodarstwa domowego; . nasiona, rozsada, pasza, nawóz, surowce i inne materja/y, które dokupiono na bieżące potrzeby go s podarstwa rolnęgo lub przemysłu ubocznego, z gospodarstwem rolnem związanego; uposażenia służbowe, emerytury i wynagrodzenia za najemną pracę oraz inne świadczenia służbowe, wypłacane osobom zaję­ tym w gospodarstwie, łącznie z podatkiem dochodowym i od tantjem, o ile służbodawca przyjął na siebie zapłatę tych podatków. Koszty utrzymania lub wynagrodze nia osób, przyjętych do pracy w gospodarstwie domowem lub do posług os obistych, nie należą do kosztów w tym ustępie wymienionych, bez względu na to, czy zostały pokryte produktami gospodarstwa rolnego, czy też gotówką. Natomiast wyżywienie członków rodziny, stale zatrudnionych we . własne m gospodarstwie rolne m, nadaje się do potrącenia; 7) 8) 9) W) opłaty do kas chorych, do kas zaopatrzenia na starość i t. p., jakie służbodawca płaci z ustawy lub z umowy za osoby, przyjęte . do pracy w gospodarstwie rolnem; podatki pośrednie, które uiszcza się od ubocznych przemysłów gospodarczych (od cukru, wódki, piwa, drożdży i t. p.). odpisania na zużycie budynków, maszyn i wszelkiego rodzaju martwego inwentarza, oraz straty całkowite lub czę$ciowe tych przedmiotów, o ile odpisania lub straty nie uwzględniono już w kosztach pod 2) niniejszego paragrafu; wartość pieniężna zapasów, objętych z poprzedniego na teraźniej­ szy okres gospodarczy. W tych gospodarstwach rolnych i przedsiębIorstwach gospodarczych, w których stan zapasów z końcem poszczególnych lat gospodarczych nie zwykł podlegać istotnym zmianom, można opuszczać ich wartość pieniężną tak w przychodach, jak i kosztach. Ng 48 Dziennik Ustaw. Poz. 298. Uboczny przemysł 721 gospodarc·zy. (do art. 15 ustawy). § 27. Dochód z przemysłów, mających związek gospodarczy z posiadłością gruntową, jak gorzelnie, browary, krochmalnie, młyny, cegielnie i inne rodzaje prlemysłu gospodarczego, może być ustalony łącznie z dochodem z gospodarstwa rolnego. Wartości plenk:żnej surowców i produktów, wzię­ tych z jednego przemysłu dla celów drugiego przemysłu, nie należy wykazywać ani w rozchodach pierwszego, ani w przychodach drugiego. Jeżeli jednak tego rodzaju przemysł nie pozostaje w związku gospodarczym z posiadłością gruntową. wówczas osiągnięty docQód ustala się według postanowień, odnoszących się do dochodu z przedsiębiorstw handlowych lub przemysłowych. W poaobny sposób należy postąpić przy ustalaniu dochodu z wydobywania piasku, gliny, kamienia, torfu i innych ubocznych przemysłów, co do których przychody czerpie się ze substancji gruntu. przy tego rodzaju przemysłach jest dozwolone potrącenie , odpowiadające zmniejszeniu się SUbstancji gru ntu. D o c h óJd z I a s ów. (do art. 15 ustawy). § 28_ Przy obliczeniu dochodu z lasów należy przyjąć: w przychodach: sumy uzyskane z wyrębów dokonanych w jednym roku według racjonalnego planu gospodarczego, albo odpowiada jących naturalnemu przyrostowi lub z w yrębów zaoszczędzonych w latach poprzednich, wreszcie z wyrębów w lasach bez racjonalnej gospodarki, oraz z wszelkich użytków leśnych i z wynagrodzeń za odstąpione osobom trzecim prawa użytkowania lasów; 2) w rozchodach zaś: koszty kultury leśnej, zarządu lasu, ochrony lasu, wyrębu. obróbki, zbiórki i wywozu drzewa, tudzież koszty ko nserwacji budynków i urządzeń leśnych (leśniczówki, mosty,. drogi j\ t. p.). Koszty zalesienIa uwzględnia się tylko w tym wypadku, gdy chodzi o przestrzeń wyrąbanego lasu, natomiast koszty zalesienia przestrzeni do· tychczas niezalesionych, w celu powiększenia drzewostanu i rozszerzenia przestrzeni lasu, nie nadają się do potrącenia. Co do ustalenia dochodu z wyrębów, przewyższających plan prawidło­ wego gospodarstwa lub dający się stwierdzić naturalny przyrost lasu, przewiduje ustawa następujące post~powanie: "osiągnięty z nadzwyczajnego wyrębu dochód czysty należy opodatkować odrębnie od ogólnego dochodu, podlegającego podatkowi w ten sposób, że cały czysty dochód z tego nadzwyczajnego wyrębu dzieli się na 6 równych częś c i; jedną szóstą część dolicza się do ogólnego dochodu, od dochodu zaś z pozostałych pięciu szóstych części wymierza się podatek w stosunku procentowym, odpowiadającym podatkowi od ogólnego dochodu. Gdyby jednak ogólny dochód był mniejszy od dochodu, podlegającego podatkowi według skali art. 23, wówczas od tych 5/6 części dochodu wyznacza się stawkę podatkową w stosunku procentowym według 1 stopnia tejże skali". . Za tego rodzaju nadzwyczajne wyręby uważa się w szczególności: wyręby dla zmiany kultury leśnej, za zezwoleniem właściwej władzy, na inną kulturę (łąka, rola i t. p.); wyr~by niezależne od woli posiadacza lasu (zdję­ cia pomiarowe, badania geologiczne i t. p.) wyręby, uskuŁeci:nio l"},e z powodu wydarzeń żywiołowych (pożar, śnieżyca, huragan, owady i t. p.). 1) . , 722 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N248. Przykłady: 1) Doch6 d z nieruchomości gruntowej 80.000 mk., wtem 20.000 mk. z gospodarstwa rolnego i 60.000 mk. z nadzwyczajnego wyrębu lasu. W myśl art. 15 ustawy (ustęp ostatni) 1/6 t. j. 10.000 mk. dolicza się do ogólnego dochodu, ' a przeto dochód z gospodarstwa rolnego i lasu wynosi . . . 30.000 mk. Dochód z kap i tału 10.000 " Razem 40.000 mk. Odli:czenia (art. 10 ustawy) 4.000 " Dochód podlegający opodatkowaniu. 36.000 mk. Podatek według stopn ia 33 . . . ' 2.340 mk. Do tego podatek z 5/6 nadzwyczajnego wyręLJU: od 36.000 mk. - 2.340 mk. przeto ' " 50.000 n X • 2340 x 50000 ' . . . . . . . 3.250 mk. x = 360UO Razem podatek . . . 5.590 mk. 2) W miejscowości II klasy dochód z nieruchomości grun· 20.000 .mk. towej wynosi. . . . . . . • . . . . . w tem z nadzwyczajnego wyrębu. . '. . . . . " 18.000 mk. zaś z gospodarstwa rolnego. . . . . . . . . ' . 2.000 mk. W myśl art. 15 ustawy (ustęp ostatni) 1/ 6 z 18.000 mk. t. j. 3.000 mk. dolicza się do ogólnego dochodu, przeto 5.000 mk. dochód z gospodarstwa rolnego i lasu. . . . Odliczenia (art. 10 ustawy) . . . . . . . . 2.000 mk. Pozostaje dochód (wolny , od podatku) . 3.000 mk. Wobec tego podatek od dochodu z nadzwyczajnego wyrębu, obliczony w myśl ustępu ostatniego art. 15 ustawy, wynosi (według stopnia pierwszego dla tej miejscowości): Od 3.500 - 21 mk. " 15.000 - - x przeto 21 x 15000 x 90 mk. 3.500 . . . . G r u n t a n i e s ł u ż ą c e d o c e I ó w g o s p o d a r s t war o l n e g o. . (do art. 15 ustawy). § 29. Dochód z gruntów, których właściciel używa nie do ce!ów rolniCZYCh, lecz w inny sposób n. p. jako place budowlane, pod obrabianie drzewa, na składy drzewa, gruzu, żuzli i t. p ., albo które właściciel użytkuje do jakichkolwiek innych celów zarobkowych (uprawa jarzyn, owoców, kwiatów i t. p.), należy uwzględnić przy obliczeniu dochodu z przedsiębiorstw, którym służą. Podwórza i ogrody domowe bierze się w rachubę przy ustalaniu dochodu z budynków, do których należą. Grunta w y p u s z c z o n e :N d z i e r ż a w ę. (do art. 15 ustawy). Dochód dzierżawcy. § .;iO. Dochód dzie rżawcy gruntów należy ustalić według tych samych zasad, które w myśl §§ 25-29 nin. rozp. stosuje się do dochodu z gospodar- F\. 723 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N2 48 s twa we własnym zarządz,ie na własnych gruntach, z doliczeniem atoli wartości czynszowej mieszkania. dodanego do dzierżawy, a zajętego przez dzierżawcę lub jego rodzinę · Od dochodu tego nie należy jednak potrącClć: 1) tych, w myśl §26 nin. roz p. potią c alnych koszt6w, które kontraktowo winien ponieść sam właściciel; 2) . odpisań na zużyc i e tych przedmiotów, wymienionych w ustępie 9 § 26 nin . roz p., które nie są własnością dzierżawcy . Do kosztów prowadzenia gospodarstwa, nadających się do potrącenia u dzierżawcy, przybywają jeszcze: zapłacony czynsz dzierżawny łącznie z wartością wszelkich innych świadczeń w pieniądzach i n::lturze, obciąża­ j ących dzierżawcę na korzyś ć: wiaściciela; o ile zaś te świadczenia pokrywa dzierżawca produkta nt1' swego gospodarstwa albo pracą własną, swoich k rewnych, sług i sil zwierzęcych, potrącenie ich jest tylko wówczas do· p uszczalne, gdy świadczenia te zostały zarachowane w przychodach. B. Dochód wydzierżawiającego. Co do wydzierżawionych posiadłości gruntowych lub praw z temi posiadłościami związanych (prawo polowania, prawo rybołóstwa), przychód wydzierżawiającego stanowią: 1) czynsz dzierżawny; 2)' wartość pieniężna wszelkich świadczeń i korzyści na rzecz wyjest do nich obowiązany. dzierżawiającego, jeżeli dzierżawca tych przychodów należy potrącić: Z · 1) nałożone kontraktem 'na wydzierżawiającego ciężary, nadające się do potrącenia; zniżki czynszu dzierżawnego, spowodowane klęskami elementarnemi, nieurodzajami i t. p.; . 3) odpisania na zużycie przedmiotów wydz i erżawionych. W celu usunięcia możliwych niewłaściwości przy wykazywaniu tych potrąceń, komisjom szacunkowym i odwoławczym pozostawia się swobodę w ocenieniu ty c hże . 2) .o o c h ó d z b u d y n k ó w w c a łoś c i w y n aj ę t Y c h. (do art. 16 ustawy). § 31. Za prtychód z budynków wynajętych uważa się rzeczywIsCle osiągnięty czynsz najmu za domy, łącznie z wynagrodzeniem za dodane ruchomości, podwórza, składy, place, ogrody i t. p., oraz odszkodowanie za u ż ywanie urządzonej przez właściciela domu instalacji gazu, wodociągu, windy i t. p. • Do czynszu najmu nal e ży doliczyć wartość pieniężną świadczeń ubocznych, obciążających najmobiercę na korzyść najmodawcy , jak również war tość pieniężną wszelkich korzyści, zastrzeżonych n ajmodawcy. Nieściągn i ęte czynsze najmu nie stanowią doc hodu. Od przychodów powyżej wymienionych należy potrącić koszty rzeczywiście poni e sione w czasie miarodajnym, a w szczególności: 1) koszty naprawy i utrz y ma ,lia budynków w dobrym stanie i w porządku (wywóz nie c zystości, oświetlenie schodów, podwórza i t. d .), łącznie z kosztami utrzymania wynajętych razem z bu· dynkami ruchomości, . ogrodu, instalacji gazowej, wodociągowej, ogrzewania ce ntra lnego, win dy i t. p. Natomiast nie są potrą­ celne wydatki na bu d ow ę, przebudowę. trwałe ulepszenie i upięk­ szenie domu, na urządzenie i pielęg'1owanie ogrodu domowego, służącego dla przyjemności właściciela, na sprawienie ruchomości, przeznaczonych do własnego użytku; , . 724 Dziennik Ustaw. Poz. 298 2) wynagrodzenie administratora, rządcy i dozorcy domu; części teod ognia i innych szkód; , 4) stosowny procent wartości budynku na zużycie tegoż . Przy oce nianiu tego potrącenia należy stosować postanowienia § 16 niniejszego rozp. O ileby jednak wysokość procentu za zużycie budynku \vymagala rozstrzygnięcia, wówczas należy ją oznaczyć z uwzględnieniem stanu bu dowy, wieku budynku i jego wartości w myśl § 16 nin. rozp. . Co do odliczeń tytułem trw ał ych ciężarów, opartych na szczególnych tytułach prawnych i procentów od długów, należy stosować postano wienia § 21 nin. rozp. 3) opiaty za ubezpieczenie budynku lub poszczególnych goż D o c h ó d z b u d y n k ó w, z a j m o w a n y c h w c a łoś c i I u b w c z ę Ś c i p r z e z s a m e g o w I a ś c i c i e I a. (do art. 16 ustawy). § 32. Nie należy obliczać osobnego dochodu z budynków lub z czę­ budynków, które p0siadacz używa wyłącznie do celów własnego gospodarstwa rolnego, leśnego lub do celów zarobkowych, a w szczególności : na mieszkania bezplatne dla robotników, na stodoły, obory, stajnie dla zwierząt pociągowych, śpichlerze, składy, lokale fabryczne lub maszynowe. restauracje, gospody, zakłady szkolne lub lecznicze J t. p. Okoliczność iednak użycia w pomnianych budynków do powyższych celów zwiększa zyskowność odnośnego gospodarstwa lub przemysłu i w następstwie tego należy przy ustalaniu dochodu z tych ostatnich źródeł zwrócić na to uwagę. Z budynków lub części tych budynków, które wlaściciel odstąpil bezpłatnie do użytku na cele naukowe, wychowawcze, dobroczynne, oświa­ towe, kulturalne, wyznaniowe i inne ogólnej użyteczności, nie przyjmuje się ani wartości użytkowej, ani kosztów, poniesionych na tego rodzaju budynki. . Za dochód z budynków, zajętych w całości lub w części prze~ samego właściciela i członków jego rodziny lub używanych w inny sposób, niż wymieniony w poprzednich ustępach, albo odstąpionych do używania bezpłatnie innym osobom, uważa się wartość użytkową, jaką budynki te lu h części tych budynków przedstawiają ze względu na stan budowy, położenie i wartość budynku, stosunki najmu , komun ikacje , miejsce lub okolicę . oraz ze względU na czas i rozmiar rzeczywistego użytkowania. Przy usta\i:lniu tej . wartości należy również uwzględnić należące do budynku podwórza, og rody domowe, parki i inne przynależności. Ustalenia wartości użytkowej dokonuje się przez porównanie z rzeczy wistym czynszem najmu domów lub mieszkań podobnego rodzaju w tej samej lub sąsiedniej miejscowości. Od ustalonej wartości użytkowej należy potrącić koszty, wymienione w § 31 nin. rozp. ści Dochód z przedsiębiorstw handlowych i przemysłowych oraz z zajęć zawodowych i wszelkich innych zatrudn i eń o c e I a c h z a r o b k o w y c h. (do art. 17 ustawy). § 33. Dochód roczny ze źródeł w nagłówku niniejszego paragrafu wymienionych oblicza się w ten sposób, że z przychodów, osiągniętych z tych źródeł, potrąca się wszelkie koszty, wymienJone wart. 6 ustawy. N!! 48 Dziennik Ustaw. Poz. 298. ] 25 Do przychodów należą w szczególności: 1) wynagrodzenia, prowizje, odsetki i inne wszelkiego rodzaju umówione lub przyznane świadczenia wzajemne za usługi i świadcze­ nia osobiste lub o charakterze przemysłowym, albo handlowym; 2) cena otrzymana ze sprzedaży surowców, towarów i wyrobów; 3) wartość pieniężna zapasu towarów i wyrobów, wziętych z przedsiębiorstwa (handlowego i przemysłow.ego) do jakiegokolwiekbądź użytku lub spożycia przez podatnika, jego rodzinę, tudzież jego slużbę, użytą wyłącznie do posług osobistych i wszelkich innych domowników; 4) wartość pieniężna zapasu towarów i wyrobów, znajdujących się z końcem roku, miarodajnego do wymiaru podatku. Od POW}ższych przychodów należy potrącić następujące koszty prowa,dzenia przedsiębiorstwa: 1) koszty utrzymania w dobrym stanie i przywrócenia do pierwotne· go stanu b udynków, służących do wykonywania przedsiębiorstwa i wszelkich innych zakładów, oraz koszty utrzymania i uzupełnie­ nia żywego i martwego inwentarza; natomiast koszty nowej budowy, rozszerzen ia lub trwałego ulepszenia wspomnianych bu dynków, tudzież koszty powiększenia wymienionego inwentarza, nie nadają się do potrącenia; 2) koszty ubezpieczenia przedmiotów pod 1) wymienionych, oraz 'zapasu towarów i produktów od ognia i innych szkód; 3) stosowny procent wartości na zużycie budynków, maszyn, na· rzędzi i t. p.; 4) czynsz dzierżawny i najmu za grunta, budynki, narzędzia, ~rzy­ bory i prawa; 5) koszty opalu i oświetlenia w przedsiębiorstwie (lecz nie w mieszkaniu prywatnem); 6) koszty nabycia surowców, materjałów pomocniczych, towarów oraz wszelkich innych przedmiotów, potrzebnych do prowadzenia przedsiębiorstwa; 7) płace i wynagrodzenia zajętych w przedsiębiorstwie urzędn1ków, funkcjonarjuszów, oficjalistów, czeladników, pomocników, robotników, parobków, służby i t. p., łącznie z wartością pieniężną dostarczonego wyżywienia i innych świadczeń w naturze, o ile nie użyto do tego produktów, wziętych z wykonywanego przedsiębiorstwa. Jeżeli zaś tego rodzaju wyżywienie i inne świadcze­ nia w naturze zostały pokryte produktami przedsiębiorstwa, wówczas można je przyjąć w kosztach pod warunkiem, gdy równocześnie zaliczono je w przychodach; 8) opłaty, ,które podatnik uiszcza na mocy ustawy lub umowy za osoby pracujące u niego, do kas chorych i kas zaopatrzenia; 9) podatKi po ś rednie i opiaty, które stanowią koszty przeds i ębior­ stwa alb o są zawarte w cenie produktów i towarów, jako to: podatki spożywcze, akcyzowe, stemplowe, probiercze, cłowe, opłaty od wyszynk u i sprzedaży trunków i t. p.; 10) procenta od dłu gó w bieżącyc h (rachunki bieżące, towarowe, kapitały wypożyCzone do prowadzenia przedsiębiorstwa) ; 11) wartość pieniężna zapasu towarów i wyrobów pq:ejętych z poprzedniego roku na ro k m iarodajny do wymiaru podatku. Co do przed sięb iorstw, nie prowadzących prawidłowych ksiąg handl owych, w których stan zapasu z końcem pojedyńczych lat nie zwykł podleg ać znacznym zmianom, można ni e uwzględniać ich wartości pienięż nej an i w przychodach, ani w kosztach przedsiębiorst wa . 726 o b l ic ze n ie Dziennik Ustaw. Poz 298 N248 d o c h o d u z p r z e d s i ę b i o r s t w, p r o wad z ą c y c h p r a w i d / o wek s i ę g i h a n d I o w e. (do art. 17 i 22 ustawy). § 34. ' Podatnicy, prowadzący prawidłowe księgi handlowe, powinni za podstawę do obliczenia dochodu przedsiębiorstw zamknięcia ra· chunkowe i należycie sporządzone bilanse miarodajnego roku operacyjnego (gospodarczego), obejmującego okres dwunastu miesięcy. O ile obliczenie dochodu na podstawie ksiąg handlowych nie odpowiada wymogom § 33 nin. rozp., należy w celu obliczenia db chodu, podlegającego podatkowi, poczynić odpowiednie sprostowania. W szczególności, jeżeli odliczono od do · chodu odsetki od kapitału własnego, w przedsiębiorstwo włożonego, lub inne wydatki, które ustawowo nie są uzasadnione, wówczas tego rodzaju wydatki należy doliczyć do zysku bilansowego. Dla oszacowania przedmiotów majątkewych i wierzytelności przy sporządzaniu inwentarza oraz dla uwzględnienia stosowności odpisań wogóle dopuszczalnych, decydują postanowienia ustawy handlowej, zwyczaj kupiecki, a w granicach, zakreślonych ustawą handlową lub zwyczajem ku pieckim, również własne uznanie podatnika, z tern jednak, aby prawidła. buchalterji były przestrzega ne. Według tych samych zasad należy postępować pod względem odpisywania niepewnych wierzytelności, Jak również pod względem sum, od/ożonych na wyrównanie prawdopodobnych i dających się przewidzieć strat. Nadwyżkę potrąceń, nieuzasadnioną obowiązuj ąc emi postanowieniami " należy doliczyć do zysku bilansowego. Zysk os i ągnięty przez spółki firmowe i firmowo-komandytowe (jawne spółki handlowe i komandytowe) ustalić należy w sposób powyżej wył uszczon y i opodatkować odrębnie, jako dochód poszczególnych uczestni ków w stosunku do ich udz i ałów. przyjąć s z c z eg ó I n e u wag i c o d o n i e k t ó r y c h p r z e d s i ę b i o r s t w. (do art. 17 ustawy). § 35. Zasady przytoczone w §§ 33 i 34 nin. rozp. mają zastosowanie przy obliczeniu dochodu ze wszystkich stale wykonywan ych przedsiębiorstw handlowych i przemysłowych, oraz z wszelkIego rodzaju zajęć zawodowych i innych za,trudnień o celaCh zarobkowych, bez względu, czy podlegają, czy nie podlegają postanowieniom obowiązującej ustawy przemysłowej. Również oboj~tnem jest, czy wy mienione przedsiębiorstwa, zajęcia i zatrudnienia podlegają podatkowi zaro.kowemu lub przemysłowemu, albo też są wolne od tegeż podatku . , Te same zas~dy należy stosować również: 1) do stałych przedsiębiorstw, zatrudnień i zajęć, które opierają się na bezpośred ni em wykonywaniu pra w autorskich, wynalazków, przywilejów i t. p. przez samych autorów, wynalazców lub przez te osoby, które nab yły od n ich wykonywanie tych praw; 2) do tych autoró w i wynalazców i t. p., którzy odstępowanie ta kich praw osobom trze ci m ( na kładcom i t. p.) wykonywują jako stale zaj~cie, zysk na celu m.j ą ce ; 3) do prac a rtystycznych lub litera ckich, z który ch dochód os ią ga się także w inny sposó b, niż pod 1) i 2) okreś lo no. W przypadkach, w których spieni ężenie praw autorskich, przywilejów i t. p., czy to przez autorów, wynalaz ców i t. p., czy też przez osoby, które naby ły od nich te prawa, przedstawia s i~ jako stale, zysk przynosząc e zatru dnie n ie, dolic zyć nal eży do tego dochodu ta kże dochód z wynagro- N248 / Dziennik Ustaw. Poz. 298. 727 dzeń bieżących, tantjem i t. p. We wszystkich innych przypadkach, a w szczególności, gdy spadkobiercy autora lub trzecie osoby, nie czyniąc zyskownego zatrudnienia z wykonywania takich praw, pobierają dochody z wynagrodzeń bieżących, wówczas należy postępować, jak z dochodem, który płynie z majątku w kapitałach. Przy obliczan iu dochodu z kopalń postępować należy analogicznie w myśl przepisów, zawartych w §§ 33 i 34 nin. rozp., z doliczeniem do kosztów ustawowo uzasadnionych, nadto odpisania, odpowiadającego rocznemu zmniejszeniu wartości substancji, z ruchu wynikającej. Dochód z udziałów w kopalniach (kuksy i udziały brutto) należy do dochodu z majątku w kapitałach. Przy ustalaniu dochodu z tak zwanych zawodów wyzwolonych (liberalnych): adwokatów, lekarzy, artystów, uczonych i t. p., zaliczyć należy następu j ące koszty: 1) utrzymanie biur, kancelarji, pracowni, pokoji ordynacyjnych i t. p. (lecz nie koszty zalożenia i pierwszego urządzenia); 2) wynagrodzenia dla współpracowników, pomocników lub sług ; przyjętych w celu wykonywania zawodu; 3) zakupno materjałów, potrzebnych do wykonywania czynności zawodowych; 4) utrzymanie w dobrym stanie i uzupełnienie potrzebnych przyborów w gran icach pierwotnego stanu; 5) koszty 'podróży, wymaganych wykonywaniem zawodu, koszty pro wadzonej korespondencji i t. p.; 6) koszty ubezpieczenia przedmiotów po 1), 3) i 4) wymienionych; 7) stoso wne odpisa nie na zużycie tych przedmiotów, o ile odpisań na zużycie nie ; uwzględniono w kosztach utrzymania lub w kosztach uzupełnienia. Dochod y notarjuszy, pisarzy hipotecznych, lekarzy i weterynarzy urzę­ dowych i t. p. funkcjonarjuszów publicznych, nie p ochodzące z uposażeń słu żb owyc h, należy traktować narówni z dochodami z zawodów wyzwolonych. . Za dochód z interesów spekulacyjnych uważa się rzeczywiście osiąg­ nięty zysk z interesów, zawartych w celach spekulacyjnych i z uczestniCtwa w taki ch interfisach, po potrąceniu poniesionych strat. Samo powiększenie się wartości przedmiotów spekulacyjnych (zwyżka kursu, wartości obiegowej) nie stanowi dCY.:hodu, tak, jak zmniejszenie się wartości nie uzasadnia potrącenia tego zmniejszenia, o ile dochód z takiego powiększenia się wartości nie został jako taki z aks ięgowany przez samego podatnika. P r z e d s i ę b i o r s t w a p o c z ę Ś c i z a g r a n i c ą w Y k o n y w a n e. (do art. 1 i 4 ustawy) . . § 3• . Do wykony wanych po części na obszarze Rzeczyp ospolitej, a po części zagra nicą, przedsiębiorstw handlowych lu b przemysłowych, z których poda tnik o siąga doch ód , mają przy ustalaniu w myśl art. 1 ust~wy ust~p 1 i ustęp 2b doch od u płynącego z obszaru Rzeczypospolitej zastosowanie poda ne w §§ 33-35 nin.rozp. zasady. Jeżel i z aś p r zed s i ębiorstwo, znajdujące s i ę na obszarze Rzeczypospolitej, pozostaje z pr z e dsiębiorstwem, znajdując em się za granicą . a nie podleg ającem podatkow i w myśl art. 4 ustawy w takim zwi~zku, że oddzielne obliczen ie docho du nie ,da się uskuteczn ić, WÓwczas n a l e ży obliczyć łączny dochÓd z tych przedsiębiorstw i odpowiednio rozłożyć ten do chód na poszczególne obszary. .. I. 728 Dziennik Ustaw. Poz. 298 N!! 48 D o c h ó d z t a ,n t jem. (do art. 18 I 24 ustawy). § 37. Za dochód z tantjem uznaje ustawa wszelkie wynagrodzenia procentowe w pieniądzach lub naturz,e , wypłacane z zysku lub obrotu przedlub instytucji osobom, należącym do składu zarządów, rad, komi' tetów nadzorczych i komisji rewizyjnych, lecz nie pełniącym stałych funkcji ,w bezpośrednim zarządzie tych przedsiębiorstw lub instytLJcji. Jeżeli zaś wspomniane osoby są stale czynne w zarządzie, jako kierownicy przedsiębiorstwa i swoją czynnością wpływają bezpośrednio na osią­ gnięde większego obrotu lub zy sku, to pobierane przez te osoby wynagrodzenia procentowe za tego rodzaju czynności, choćby pod nazwą tantjem, należy w rozumieniu ustawy uważać za zwykłe uposażenia służbowe (art. 20 ustawy). Przy opodatkowaniu tantjemy w ogólnym dochodzie uwzględnić należy wszelkie wydatki w myśl § 40 nin. rozp. Specjalny podatek od tantjem (art. 24 ustawy) pobiera się od faktycznie przyznanej tantjemy. siębiorstw DQchód z kapitałów pieniężnych i · pra w majątkowych (do art. 19 ustawy). § 38. Wart. 19 ustawy wym ienia ustawa dochody z kapitałów pien ięż nych, rent i innych praw majątkowych, za które uważa wpływy pieniężne lub mające wartość pieniężną, osiągnięte z tytułu umów i zobowiązań i: wszelkiego rodzaju lokat kapitałów, perjodycznych świadczeń i praw majątkowych, o ile wpływy te nie pochodzą z kapitałów pieniężnych, umieszczonych w nieruchomościach i przedsiębiorstwach podatnika. Do dochodów z kapitałów pieniężnych należą w szczególności: 1) procenty od pożyczek, wkładów, rachunków bieżących i innych podobnych lokat kapitałów pieniężnych, określone umową lub, w braku tejże, dozwolone ustawą; procenty od narosłych procentów i od innych nie otrzymanych w terminie sum; kary konwencjonalne za niezwrócony w terminie kapitał ILib niezapłacony w terminie procent (odsetki za zwłokę). ' Przy obliczaniu dochodu z kapitałów pieniężnych, ulokowanych w celu otrzymania procentów, nie mają żadnego znaczenia okoliczności, czy przy lokacie kapitałów sporządzono pisemną umowę, czy też nie, tudzież czy lokata jest odpowiednio zabezpieczona, czy też niezabezpieczona; 2) procenty z wszelkiego rodzaju papierów procentowych państwo­ wych, publicznych i prywa tnych, chociażby papiery te były uwol· nione od opłaty innego rodzaju podatków; 3) dywidend.y i inne udziały w zyskach, otrzymane z powodu uczestnictwa w towarzystwach akcyj nych, towarzystwach kredytowych, towarzystwach pożyczkowo , oszczędnościowy ch lub rolniczych, wogóle w kooperatywach wszelkiego rodzaju i t. p., wreszcie zyski ud zi ałowców w towarzystwach firmowo komandytowych (komandytowych). Zysków zaś komandytorów nie wlicza się do dochodu z kapi t ałów pieniężnych, lecz do dochod u z przeds i ębio rstw handlowych, przemysłowych lub innych na zysk obliczon ych przeds iębiorstw. ' Dyw idendy i inne zyski z udziałów w przedsiębiorstwach handlowych, przemysłowych i innych, podleg aj ą opodatkowaniu i VI tym wypadku, jeżeli przedsiębiorstwa te znajdują się zagranicą. N!! 48. Dziennik Ustaw. Poz. 298. 729 Dochody z wkładów oszczędnościowych, wnoszonych przez rodziców na imię dzieci małoletnich, doliczają się do dochodu głowy rodziny. Dochód z kapitałów pieniężnych, wypożyczonych na weksle lub inne zobowiązan i a pieniężne, bez oznaczenia wysokości pobieranych procentów. oblicza się w wysokości 6°1o rocznie; jeżeli zaś udowodnioną będzie rzeczywista wy s okość póbieranych procentów, to dochód przyjmuje się w tej ostatniej wysokości. Przep is te n nie dotyczy weks li handlowych, otrzymanych za sprzedane towary, za wyświadczone usługi i wogóle przy tranzakcjach handlowych ; wp ływ y te go rodzaju dolicza s i ę w cało ś ci do dochodu z przedsiębiorst w lub gospoda rstwa. Odsetki, zawarte w nieo proce ntowanych wierzytelnościach wekslowych lub innych zobowi ązaniach p i eniężnych. które jednak zwrócone być mają w sumie. p rzewyższającej pierwotną sumę k ap itału , d oliczają się do dochodu tego ro ku, w którym je razem z ka pi t a ł em odebrano. Przy ratach ry cz ał tow yc h (annuitetach) częścią skła dową dochodu jest tyl ko kwota odsetków w racie ryczałtowej zawarta. Od dochodu z k ap itałów pieniężnych należy potrącić rzeczywiście pon iesion e koszty p rzechowania i admin istracji (np. oplata za schówki) łącznie z uiszczonemi opłatami ste rnpl owemi, ja k również premje za ubezpieczenie od wylo sowania. Dochód z kapitałów p ie niężnych podlega opodatkowaniu bez względu na to, czy kapitały te są własnością płatnika, czy też korzysta on z dochodu obcych kapitałów, jak równ i eż n i eza le żn ie od tego, czy kap itały te s ą ula· kowane w papierach wartościowych lub innych walorach krajowych lub zagranicznych i bez względu na to, czy te kapitały są przechowywane w instytucjach kredytowych Rzeczypospolitej lub zagranicznych. Przy ustalaniu dochodu z papierów wartościowych nie bierze się pod uwagę różnicy ich wartości kursowej, a strat wynikłych z tego powodu nie uwzględnia się, z wyjątkiem wypadków, gdy papiery te są w posiadaniu przedsiębiorstw, w których obroty temi papierami są przedmiotem interesu handlowego. Do dochodów z rent i innych praw majątkowych należą w szczegól· ności: 1) 2) 3) 4) 5) renty (dziedziczne, dożywotnie, terminowe), jakie wypłacają za· kłady ubezpieczenia i zaopatrzenia, kasy emerytalne. kasy wdo· wie lub inne kasy i zakłady podobnego rodzaju, albo których tytuł prawny polega na darowiźnie, fundacji, rozporządzeniu ostatniej woli lub na kupnie renty; renty z tytułu wykupu lub odszkodowania, świadczenia tytułem odstępnego i dożywocia, dochody z praw użytkowania służebności, jak użytkowania i prawa mieszkania, z ciężarów gruntowych i podobnych uprawnień; udziały, których posiadacze przedsiębiorstw skartelowanych (kartelem objętych) pobierają wtedy, gdy ruch swego przedsiębiorstwa wstrzymują lub ograniczają; wszelkie inne powtarzające sIę perjodycznie świadczenia i wsparcia wszelkiego rodzaju, o ile świadcz ą cy zobowiązał się ważnie do ich wypł a cania. albo też jest do tego obowiązany na mocy ustawy lub wyroku sądowego, jak alimentacje, apanaże i t. p.; powtarzające s ię perjodycznie dochody za zaniechanie lub wykonywanie uprawnień, patentów, przywilejów, wynalazków, praw do przedstawień i wszelkich praw autorskich i t. p.; co do ostatnich jednak z ograniczeniem w myśl § 35 nin. rozp. Dziennik Ustaw. Poz. 298~ 730 D o c h ó d z u P o s a żeń s ł u ż b o w y c h, e m e r y t u r p r a c y. N!! 48 najemnej (do art. 20 ustawy). § 39. Dochód ze żródeł wart. 20 ustawy wymienionych stanowią wszelkiego rodzaju wynagrodzenia łącznie z wszystkiemi dodatka mi , jakie podatnik uzyskuje w pieniądzach lub w naturze ze swego stosunku służbowego lub z tytułu najmu pracy. W szczególności należą tu: 1:) uposażenia służbo we, dodatki osobiste, dodatki służbowe, remuneracje, tantjemy, z wyjątkiem tantjem, wymienionych w części pierwlOzej § 37 nin. rozp., czesne, taksy egzaminacyjne, ' promocyjne, wyna grodzenia od sztuki, akordowE', żetonowe, prowizje i wszelkie inne dodatki, j akąkolwiek nazwę mające, pobierane przez oficerów, duchownych wojskowych , urzędników wojskowych, pracowników państwowych, samorządowych i innych instytucji publicznych lub stowarzyszeń i towarzystw oraz przez pracowników, pozostających w prywatnym stosunku służbowym (urzędnicy pryw atni, pomocnicy, robotnicy, służący i inni podobnego rodzaju pracownicy prywatni). • Wspomn ian e wynagrodzeni a należy u waża ć za dochód bez wzglęQu na to, czy zapewnione są w sumach z gó ry usta nowio nych (rocznie, m iesięcznie, tygodniowo, dzie nnie), czy też ,otrzymywane wed ług innych norm (przepisy służbowe, um owy, zwyczaje i t. p.). Nazwa wynag rodzenia oraz okoliczność, czy pobierane wynagrodzenie jest związane z uprawnieniem do em erytury lub nie, nie czyni żadnej różnicy; 2) dop łaty, wyznaczone na utrzymanie księżom świeckim i czło n k om regularnych zakonów z funduszów Państwa, samorządów lub z innych fu nduszów publicznych luzupelnienia kongruy). Dochód duc hownych z gruntów i budynków kośc i elnych należy ustalić w myśl §§ 25-32 nin. rozp.; 3) wszelkie świadczen i a, które wspomni a ne wyżej osoby otrzymują ze wzglę du na swoje stanowisko od trze cich osób, bez względu, czy ś wi ad czenia te mają charakter danin lub podarków do browolnych, a w szczególności:
18. a)dochó d duchownych z opłat stuły, z opiat za odprawianie mszy, stypendji mszalnych i t. p. ora z z innych darów, ja ki e d uc howni ze względu na swój urząd otrzymują ;
19. b)do chód, który słudzy pub li czni i prywatni (słudzy, w_żn i, port jerzy, doz o rcy domów, kelnerzy i t. p.) otrzymują w postaci datków lub podarków nie od służbodawcy, lecz od innych osób za usług i lub ze zwyczaju przy pewnych sposob nościach; 4) 5) emerytury, jakie pobierają wyżej wymienione osoby z powodu czasowego lub stałego p rzeniesienia w stan spoczynku lub po wystąpieniu z innych przyczyn z czynnej służb y, oraz zaopat rzenia, jakie wdowy i sieroty po wspomnianych osobach pob i erają od sł użbodawcy, albo też z funduszów i kas, do których służbo­ dawcy składają wkłady na emeryturę lub zaopatrzenie; ópróczświadczeń w gotówce, u względnić należy także wartość d ochodów w naturze, tudzież wartość czynszową udzielonego bezpłatnie mieszkania. D. podległ ego podatkowi dochod u urzędników państwowych nie należy doliczać wart o ści czynszo wej mieszka ń służbowych lub g'r untów w uż yikowanie oddanych, za Dziennik Ustaw. P~z. 298. N!! 48. 731 które czynsz potrąca się z uposażenia służbowego; również takiego potrącenia z uposażenia służbowego na czynsz najmu lub dzierżawy nie należy uwzględniać w wydatkach, związanych ze służbą. We wszystkich innych przypadkach wartość mieszkania w naturze obliczyć należy w myśl § 32 nin. rozp. Wszystkie wyżej wymienione wynagrodzenia podlegają z reguły opodatkowaniu w wysokości, neczywiście osiągniętej w roku kalendarzowym, poprzedzającym rok podatkowy. Wyjątek zachodzi wówczas, gdy _ !5tałe, z góry umówione wynagrodzenia służbowe mają być opodatkowane po raz pierwszy, jako nowe źródło dochodu, w którym to wypadku za podstawę opodatkowania przyjmuje się przypuszczalną roczną kwotę tych stałych wynagrodzeń w roku podMkowym. K o s z t y s ł u ż b o w e_ (do art. 28 ustawy). § 40. Ta część uposażenia służbowego, która jest przeznaczona na wynagrodzenie kosztów, związanych z wykonywaniem obowiązków służbo­ wych, nie stanowi dochodu podatkowi podlegającego, pod warunkami niż ej przewidzianemi, a w szególności: 1) u oficerów, du( hownych wojskowych, urzędników wojskowych, pracowników państwowych i samorządowych, którym wyraźnie przyznano lub etatowo obliczono pewną sum~ lu b jakąś część uposaż en ia na pokrycie kosztów służbowych, nie wlicza się do dochodu tej sumy lub tej części uposażenia, bez względu na to, czy podatnik zaoszczędził co z tych sum, lub nie; $ 2) osoby, nie pozostające w ~łużbie wojskowej, państwowej i samorządowej, a roszczące sobie prawa do uwolnienia od p odatku takich wynagrodzeń, które otrzymały na koszty służbowe, w;nny na żądanie udowodnić, jaką kwotę z tego wynagrodzenia uży­ ły na koszty, połączone z ich czynnościami słuźbowemi; 3) pominąwszy wypadek pod 2), należy wydatki służbowe tylko wtedy obliczyć i potrącić, gdy wynagrodzenie służbowe, na podstawie zawartej umowy, mieści w sobie zarazem odszkodowanie kosztów służbowy ch, bez wyraźnego określenia sumy na te koszty przeznaczonej; 4) narówni z kosztami służbowemi traktuje się i nie bierze się w rachubę przy opodotkowaniu:
20. a)dodatków funkcyjnych i reprezentacyjnych, przyznanych osobom wojskowym i pracownikom państwowym;
21. b)ryczałtów na koszty podróży i diet lub remuneracji. wypła­ canych osobom pod
22. a)wymienionym za podróże służbowe i za zast ę pcze czynności służbowe, spełniane poza siedzibą miejsca służbowe g o ;
23. c)ryczałtów na koszty podróży, diet i innych podobnych wynagrodzeń, przyznanych z kas publicznych tytułem odszkodowania ża speln ionie obow i ązków obywatelskich. o d [i c z e n i a p r z y u p o s a ż e n i a c h. (do art: 20 ustawy). § 41. Osoby, pobierające uposażenia służbowe, emerytury i wyna§rodzenia za najemną pracę, mogą odliczyć od podlegającego podatkowi 4ochodu: J 732 N! 48. Dziennik Ustaw Poz. 298. 1) 2) taksę służbową, stemple do kwitów, wkładki na cele emerytalne, o ile do ponoszenia tego rodzaju wydatków są obowiązane na mocy specjalnych ustaw; św i adczeni a pon iesione za s ł użbod a wcę. których odszkodowanie jest zawa rte we wzaje mnem ś wia dcze n i u służbod a wcy, za przy· jęte czynno ś ci sł użbo we , n. p. o ś w ie t l en i e, potrzeby kance l aryj n e ~ m aterj a ły pom oc nicze, d osta rczo ne przez po mocnikó w prżemyslo ­ wy ch i ha ndl owych, św i ad czenia kelnerów na kupno pewnyc h przedmiotów i t. p. D o c hód z w sze l kich i n nyc h żr óde ł. (d o ust ępu 7 art. 3 ust awy)_ § 42. Dochody z poszczególnych ź ródeł, omowIone wart. art. 15- 20 ustawy, nie wyczerpu j ą wszelkich rodzajów dochodów, które p odlegają podatkowi. Do tego rodzaju dochodów, nieobjętych wspomnianemi arty kuła m i , należą nieperjodyczne wpływy, n. p. korzyści , płynące ze sprzedaży i na bycia przed miotów maj ątkowych w celach spekulacyjnych, wynag rod zen ie, otrzymy wane przez spad kobi e rców autora za odstąpienie na pewie n czas korzysta nia z prawa autorskiego, premje (nagrody) za ut wory na ukow e, lite rack ie, artystyczne i t. p. Wlicze n ie do doc hodu k orzyś ci, pły n ą c ych ze s przed a ży i nabycia przedmiotów maj ątkowych w ce lach spe kul acyjnych , uzasa dnione jest w wypadkach nabycia i sprzeda ż y, za równo m a j ątkó w nieruchornych (grunta. domy), jak i majątków ruchomych (papiery wartościowe, prawo ekspJoatac1i bogactw kopalnianych na cudzych gru ntach, udziały naftowe, dzieła sztuki,. zabytki starożytne, rozmaite zbiory marek, numizmatów, porcelany i t. p.). Dla uznania tych korzyści za dochód podległy podatkowi, niezbędnem jest nietylko stwierdzenie faktu sprzedaży nabytego przedmiotu majątkowego,. lecz również i dokonanie operacji w celach spekulacyjnych, t. j. w zamiarze osiągnięcia korzyści drogą tych operacji, a nadto pod warunkiem, że wykonywanie tych operacji nie stanowi zajęcia zawodowego podatnika. W tym ostatnim bowiem wypadku korzyści, płynące z interesów spekulacyjnych ,. podlegają opodatkowaniu, jako dochód z przedsiębiorstwa handlowego. Charakter spekulacyjny tranzakcji przy nabyciu i sprzedaży przedmiotów majątkowych ustala się według okoliczności, towarzyszących każdemu poszczególnemu wypadkowi, w zależności od istoty tranzakcji, od czasu trwania posiadania i korzystan ia z przedmiotu majątkowego do chwili sprzedaży, od właściwości korzystania i t. p. Nabycie przeto przedmiotu w zamiarze korzystania z tego przedmiotu, oraz sprzedaż tegoż wskutek zaszłych stosunków rodzinnych, służbowych i innych podobnych okoliczności, nie jest w regule t r anzakcją o charakterze interesu spekulacyjnego. W równ ej m ierze nie ma charakteru interesu spekulacyjnego sp rzedaż z zyskie m (korzystna sprzedaż) majątku niedawnootrzymanego w spad ku. . Obliczenie korz yści i strat z tra nzakcji s pe kul acyjnej n a leży uskutecznić przez zestawie ni e ot rzymanej za maj ą t ek ceny ni et ylko z c eną nabycia. lecz również z wszystkie mi n ak ł adam i (in we st ycja
24. mi)na ule pszenie i powię k szenie w artości maj ątk u. Poniesione strat y z powodu ta kich tranza kcj i należy ró w nież przyją ć w ra c h u bę przy obliczen iu og óln e go dochodLi podatn ika. N2 48. Szczególne " Dziennik Ustaw Poz. 298. postanowienia co do ustalenia ' o s ó b p r a w n y c h. (do art. 21 ustawy). § 43. Opodatkowanie osób prawnych, zarówno 733 " dochod u obowiązanych, jak i nie obowiązanych do publicznego składania rachunków, le cz prowadzą"cych prawidłowe księgi handlowe, następuje na podstawie wyników ostatniego zamknięcia rachunkowego z ro ku operacyjnego, poprzedzająceg o rok podatkowy. Za podstawę ustalenia dochodu podl e gaj ąceg o podatkowi przyjmuje się sporz ąd zone za miarodajny rok operacyj ny bila nse, rachunki zysków i strat. rachunki zarządu oraz uchwały walnego zgromadzenia, dotyczące wspomn ianych rachunków i bilansów. Podlegający opodatkowaniu dochód osób prawnych, wymienionych wart. 21 u5tawy stanow ią: 1) zy ski bilansowe, które w postaci dywidend, procentów od akcji , tantjem lub pod jakąkolwiekbądź n a zwą rozdziela się pomiędzy członków, wspólników i udziało wców, z wyjątkiem niepodlegają­ cych specjalnemu podatkowi tantjem, wydzi e lonych dla czł on k ó w rad nadzorczych, członkó w zarząd u , dyrektorów i innych praco wników; natomiast obojętną jest kwest ja, czy dywidenda została wypłaconą, czy też dopisaną na dobro danej osoby; 2) sumy, przeznaczone z zysków bil ansowych na umorzenie długów lub kapitału zakładowego, na rozszerzenie lub ulepszenie przed siębiorstwa, jak również na utworzenie wszelkiego rodzaju funduszów rezerwowych. Za , przeznaczone na ulepszenie lub rozszerzenie przedsiębiorstwa uważa się te sumy, które nie służą ani do pokrycia bieżących kosztów przedsiębiorstwa. ani do utrzymania i dalszego prowadzenia ruchu przedsiębiorstwa w dotychczasowym rozmiarze, lecz które zostały wyłożone na urządzenia i zakłady w celu osiągnięcia wyższego dochodu lub w celu rozszerzenia rozmiaru ruchu przedsiębiorstwa. Przy rozstrzyganiu kwestji, czy pewny fundusz rezerwowy utworzono w myśl postanowień pod 2) niniejszego paragrafu, nie chodzi wcale o nazwę. funduszu. Za fundusz rezerwowy uważa się wszelkie sumy nagromadzone z nadwyżek bilansowych, "które w poszczególnym wypadku przedstawiają się właściwie jako pomnożenie majątku. Takiem pomnożeniem majątku są również sumy, które z nadwyżek bilansowych przeznaczono na nadzwyczajne odpisania, przekraczające miarę prawidłowych odpisań (§ 16 nin. rozp.). Z drugiej zaś strony nie stanowią dochodu te fundusze, które służą tylko do pokrycia już istniejących zobowiązań, w szczególności fundusze, odkładane przez towarzystwa ubezpieczeniowe na wypłatę sum ubezpieczeniowych, tudzież sumy odkładane przez towarzystwa na wzajemności oparte na zwroty premji dla członków ubezpieczonych. Sum, wydzielonych dla członków lub na zwroty kapitałów, albo spłaty' długów, nie z nadwyżek bilansowych, lecz z funduszów, nagromadzonych z zysków ubiegłych lat, n ie bierze się w rachubę przy ustalaniu dochodu opodatkowaniu podlegającego. Od sumy zysków bilansowych, obliczony ch w sposób wyżej podany dla towarzystw obowiązanych do publicznego składania rachunków, a mają­ cych siedzibę na obszarze Rzeczyposp olitej, należy odliczyć 4 % kapitału zakładowego, uwidocznionego w sprawozdaniu za ostatni rok operacyjny. Za kapitał zakładowy uważa się kapitał akcyjny, udziałowy, wkładkowy inne tym podobne kapitały. Za kapitał zakładowy instytucji kredytowych, emitujących listy zastawne I \ \ 734 Dziennik Ustaw. Poz. 298 . N248 . ł lub obligacje i nie posiadających kapitału zakładowego, uznaje się dziesiątą część wypuszonych w obieg przez te instytucje listów zastawnych i obligacji. W sposób wyżej omówiony należy postępować przy ustalaniu dochodu osób prawnych, których siedziba zarządu znajduje się na obszarze Rzeczypospolitej, natomiast przy tych osobach prawnych, które na obszarze Rze· czypospolitej nie mają siedziby zarządu, lecz w myśl ustępu 5 art. 1 ustawy pod
25. b)są obowiązane do opłacania podatku dochodowego, za dochód, podlegający opodatkowaniu, uważa się tę część zysków bilansowych, obli· czonych w. sposób wyżej wskazany, która przypada jedynie na dochody z gruntów i budynków, znajdujących się na obszarze Rzeczypospolitej, z majątków przywiązanych do tegoż obszaru fideikomisem lub ihnemi przepisami prawnemi, z wierzytelności zahipotekowanych na nieruchomościach, położonych na obszarze Reczypospolitej lub z przedsiębiorstw na tymże ob:szarze wykonywanych. ROZDZIAŁ III. S t a w k i P o d a t k o w e. (do art. 23 ustawy). § 44. Przypadającą od ogólnego dochodu stawkę podatkową wyznacza się dla każdego podatnika według skali, ustanowionej wart. 23 ustawy. Dla wszystkich podatników [(osoby fizyczne, prawne i spadki wakujące (nieobjęte)], osiągających dochód ponad granicę minimum egzystencji, aż do dochodu w sumie 500.000 mk., wyznacza ustawa podatek w stałych stawkach. Przy dochodzie osób prawnych, przekraczającym 500.000 mk., podatek wynosi 125.000 m k. i, oprócz tego, 2.500 tnk. od każdych pełnych . 10.000 mk. ponad 500.000 m k. O ile zaś chodzi o dochód osób fizycznych i spadkó w wakujących (nieobjętych ), prze k rac z ający 500.000 mk. i nie przenoszący 5.000.000 mk., dolicza s ię do podatk u, o bliczonego w sposób p owy żs zy, nadto 1% do 10% od całego podlegaj ą ce go podatkowi dochodu , zależn i e od wysokości te g oż dochodu. . Przykłady: A. Osoby f izyczne i spadki wakujące. P od legając y poda tkowi dochód ' . . . ' . 2.000.000 mk. Obliczenie podatku: O d 500.000 mk. wynosi podatek 125.000 mk. Od każd y ch na stęp ny c h p eł nych 10.000 mk. 375.000 mk. po 2.500 mk., czyl i 2500 mk razy 150 = Nadto od 2.000.000 mk. 6% . . . . 120.000 mk. 620.000 m k. Razem p odate k . B. Osoby prawne. Podlegaj ą cy podat kowi dochód. . . 2.500.000 mk. O bli czenie podatk u: Od 500.000 mk. podatek . . . . " 125.000 mk. Od ka żdyc h następnyc h p e łn y ch 1O.OOOm k. po 2.500 m k., czyli 2500 mk. razy 200 ,= 500.000 mk. Razem podate k . . 625.000 mk. Podatek n a l eż y je dn ak wym i erzać w taki sposób, aby z dochodu wyż­ szego stopnia, po potrąceniu podatku, na ten stopień przypadającego, nie I / Dziennik Ustaw. Poz. 298 735 :z ostawało nigdy mmej, niż zostaje z najwyższego dochodu , poprzedniegO' stopnia, po potrąceniu podatku na ten ostatni stopień przypadającego. O ile z dochodu ustalonego do wymiaru podatku, po potrąceniu przyoP adającej kwoty podatkowej, pozostanie mn iej , niż wynosi najwyższy do·chód wolny od podatku, wówczas należy poda tek wymierzyć i pobrać tylko w wysokości nadwyżki dochodu ponad tę najni ż szą granicę . Prz y kłady: 1) 2) Dochód podlegaj ąc y podatkowi. . . . . . . . Od 100.200 mk. winien przypadać podatek . . . Po p otrąceniu jednak tego podatku od p o dle gają c e go podatkowi dochodu pozosta je (100.200 mk. - 12.485 mk.) dochód . . . . . . . . . . Od najwyższego doc hodu poprzedniego stopnia, t. j. od 100 000 mk. przypada podatek . . . . a pon i ew aż po' potrąceniu tego podatku o d podlegającego podatkowi dochodu pozostaje (100.000 mk. - 11.000 mk.) . . . . . . przeto od dochodu 100.200 mk. wym ierzy ć na· leży różnic ę między 100.200 mk. a 89.000 mk. (100.200 m k. - 89.000 mk.) =. . . . . . . zamiast 12.485 mk. Doc hó d podlegający podatkowi w miejscowoś c i IV kI. ustal ono na . . . . . . . . . . . . . . Od 6.040 mk. przypada podatek . . . . . . . CI ponieważ po potrąceniu tego po datku od dochodu pod l e gającego podatko wi (6.040 mk. - 78 mk.) pozostaje . . . . . . . . . . . . . przeto należy wymierzyć tylko tę nadwyżk ę po nad 6000 mk. t. j . . . . . . spe cjaln y pOdat e k o d 100.200 mk. 12.485 " 87.715 " 11.000 " 89.000 11.200 .. 6.040 78 '0 " 5.962 40 n t a n t jem. (do art. 24 ustawy). § 45. Osoby, wymienione w art. 18 ustawy, opłac ają , oprócz podatku d ochodowego, nadto specjalny podatek od tantjem, o ile: 1) pojęcie tantjemy odpowiada wymog om § 37 nin . rozp.; 2) przyznana tantjema u jednego służbodllWCY przekracza 10.000 mk. Specjalny podatek od tantjem wynosi 50% stawki, przypadają cej od dochodu, według skali wart. 23 ustawy ustanowionej. Gdy jedna i ta sama osoba pobiera tantjemy w kilku instytucjach lub przeds iębiorstwach, wówczas specjalny podatek od tantjem oblicza się osob no od każdej tantjefl!Y, przekraczają cej 10.000 mk. Przykład: Dochód podlegający opodatkowaniu. . Podatek dochodowy. . . . . . . . , W dochodzie tym, oprócz dochodów z innych żródeł, mieszczą się tantjemy (art. 18 ustawy) przyznane podatnikowi w nast ę pu· jących su mach: w instytucji A. . . . " B . ... w przedsiębiorstwie C . " D. 100.000 mk. 11 .000 " 12.000 8.000 20.000 15.000 " " " • 736 N248 Dziennik Ustaw. Poz. 298. Dana instytucja lub przedsiębiorstwo winny przeto obliczyć: i pobrać specjalny podatek od tantjem w następujących kwotach: od 12.COO mk. 50% z 276 mk. = " 8.000 " nie opłaca się żadneg o pod atk u . . . . . od 20.000 mk. 50% z 820 mk. "15.000,, " 435" = = Zwyżki 138 mk. 410 217 " " " 50 fen .. . z n i ż k i P o d a t k o w e. (do art. 25 i 26 ustawy). • § 46. Przy opodatkowaniu osó b fizycznxch należy uwzględnić, że' w pewnych wypadkach, ściśle w ustawie określonych, wyznaczenie kwoty podatkowej znajduje się w zależności nietylko od wysokości dochodu , lecz równie'ż i od stosunków osobistych podatnika. Ponieważ w tych stosunkach odgrywa ważną rolę ciężar utrzymywan ia członków rodziny, przeto ustawa nakazuje siln iej opodat k owywać oso by, wolne od tego ciężaru, natomiast przyznaje ulgi tym podatnikom, którzy mają na utrzymaniu członków rodziny. Przygodne zasilanie członka rodziny nie ma znaczenia utrzymywania, go przez podatnika . Członkowie rodziny, którzy, zgodnie z postanowieniami art. 11 ustawy" rozporządzając własnemi dochodami, podlegają odrębnemu od głowy rodziny opodatkowaniu, nie mogą być w regule uważani za będących na utrzymaniu podatnika. Pytanie, kogo z członków rodziny, w wyżej podanem znaczeniu, moż­ na uważać za osoby, będące na utrzymaniu podatnika, powinno być rozstrzygnięte po stwierdzeniu odnośnych danych według ogólnych zasad prawnych. Prawo do ulgi na zasadach art. 26 ustawy przysługuje wyłącznie głowie ' rodziny. W małżeństwach prawnie rozwiązanych lub rozłączonych wymienione' prawo przysługuje obojgu małżonkom, stosownie do ilości znajdujących się na ich utrzymaniu członków rodziny. Dla stosowania przepisów art. art. 25 i 26 ustawy obojętne jest zu· pełnie, gdzie mieszkają członkowie rodziny, czy razem z podatnikiem, 'czy też oddzielnie od niego (w innem miejscu lub miejscowości). Członkowie rodziny. do art. 27 usta wy). § 47. Za członków rodziny uważa ustawa małżonkÓw, dzieci ślubne , nieślubne i przysposobione, krewnych męża i żony w Iinji wstępnej i zstęp­ nej, rodzeństwo męża i żony, oraz dzieci rodzeństwa tychże. Postanowienia art. 25 ustawy w związku z postanowieniem art. 27 ustawy dozwala podatnikom nieżonatym lub niezamężnym korzystać również z ulg art. 26 ustawy, jeżeli na ich utrzymaniu znajdują się członkowie rodziny, wymienieni wart. 27 ustawy, a pozostający z takimi podatnikam i w analogicznych stosunkach pokrewieństwa. N2 48 :z n i ż e n i e Dziennik Ustaw. , 737 Poz. 298. podatk u z powodu na d zwyczaj n yc h n ości. o k o I i c z- (do art. 28 ustawy) . . § 48. Niezależnie od ulgi, przewidzianej wart. 26 ustawy, może inastąpić zniżenie podatku ze względu na .nadzwyczajne okoliczności, jakie ,-spotkały samego podatnika lub członków jego rodziny, zarówno tych, któ-, ny są na utrzymaniu podatnika, jak i tych, których dochodami podatnik ,.r ozporządza. /I Dla przyznania ulgi na mocy art. 28 ustawy koniecznem jest, aby: 1) dochód podatnika nie przenosił 36.000 mk,; 2) nadzwyczajne okoliczności, dające podatnikowi prawo do ulgi, istotn ie os ła biały jego zdolność płatniczą; 3) wydatki, wywołane nadzwyczajnemi okolicznoś.ciami, z powodu których może nastąpić przyznanie ulgi, były pokrywane z dochodów podatnika, członkowie zaś rodziny, których te okoliczności spotkały, nie podlegały samoistnemu opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Do nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w poprzednich ustępach, zalicza się: powołanie do służby wojskowej; nadmierne ciężary z powodu obarczenia liczną rodz iną, wyjątkowego obowiązku wspomagania niezamożnych członków rodziny; długotrwałą chorobę; zadłużenie i inne szczególnie krytyczne okoliczności; następnie wydarzenia żywiołowe, jak pożar, powódź, gradobicie, klęs­ ki z powodu działań wojennych i t. p., których skutków nie uwzględ­ niono już przy ustalaniu wysokości dochodu. W celu przyznania ulgi z art. 28 ustawy, Komisja szacunkowa rozważa w każdym poszczególnym wypadku, jak dalece utraconą została zdolność płatnicza, poczem, powziąwszy przekonanie o istotnem zmniejszeniu się zdolności płatniczej, stosownie zniża podatek, lecz najwyżej o trzy stopnie. Orzeczenie w tym względzie wraz z uzasadnieniem, winno być wyrażone w protokule posiedzenia ' Komisji. ROZDZIF\Ł IV. M i e j s c e o p o d a t k o w a n i a. ,( do art. 29 i 134 ustawy). § 49. O okręgu szacunkowym, w którym podatek dochodowy winien być wymierzony, w pierwszym rzędzie decyduje stała siedziba lub miejsce zamieszkania określone ,§ 8 nin. rozp., albo, w braku tegoż, miejsce pobytu osoby, podlegającej opodatkowaniu w dniu 15 grudnia roku poprzedzającego rok podatkowy. Osoby, zamieszkujące w dniu 15 grudnia w kilku okręga c h szacunko· 'wych, tudzież osoby, nie mające na obszarze RzeczypospolItej w dniu 15 grudnia an iSiedziby, ,ani miej sca zamieszkania, - ani pOD Ytu, podl egają opodatkowaniu w tym okręgu szacunkowym, w którym znajdują s ię źródła podległego podatkowi dochodu (art. 3 ustęp 1 - 7 ustawy). Przyjmuje się przytem, że źró dła dochodu, wy mienione wart. 3 ustawy pod 4) i 6), znajdują się w tym okręgu szacunkowym, W którym znajdują się władze, urz ę d y, instytucje i towarzystw a , albo z amieszkują osoby, dokony wające, względnie zarządzające wy p/atę. Jeżeli źród ła dochodów, podlegających opo da tkowaniu znajdują się -w kilku okręgach szacunkowych, wówczas wymiar podatku dokony wa się ' w tym okręgu, z którego płynie większa część lub główny dochód podatnika. 738 Dziennik Ustaw. Poz. 298 N248 Przepisy niniejszego paragrafu stosuje się również przy opodatkowaniu osób, wymienionych w części drugiej art. 75 ustawy i w części pierwsze} art. 84 ustawy. Jeżeliby z odwołania podatnika albo z danych Komisji szacunkowej wynik/o, że podatnikowi za jeden i ten sam rok podatkowy wymierzonopodatek równocześnie w dwu lub więcej okręgach szacunkowych. wówczas" odnośne materjały i dane winny być przesłane, wraz z odpowiedniem doniesieniem, właściwej Jłz bie skarbowej, która rozstrzyga we własnym zakresie o miejscu opodatkowania, ,zgodnem z postanowieniami w poprzednich ustępach wyłuszczonemi, albo też, o ile równoczesny wymiar nastąpił w okrę ­ gach szacunkowych, należących do kompetencji różnych Komisji- odwoław­ czych, wówczas Izba skarbowa przedstawia sprawę Ministerstwu Skarbu wra z z odpowiednim wnioskiem. Na wypadek zmiany miejsca zamieszkania po 15 grudnia roku , poprzedza jącego rok podatkowy, jednak przed uskutecznieniem wymiaru na nowy rok podatkowy, właśc iwą do wymiaru podatku jest zar4twno Ko misjaszacu nko wa dotychczasowego miejsca zamieszkania, jak i Komisja nowego miejsca zamieszkania. Skoro przewodn i czący Komisji :!Zacunkowej dowie s ie, że podatni k w czasie, w poprzednim ustępie oznaczonym, z jego okr ęgu szacunkowego wyprowadził się lub do jego okręgu szacunkowego wprowad z ił się, wówczas powinien p orozumieć się z przewodniczącym Komisji szacunkowej nowego, względnie dotychczasow ego m iejsca zamieszka nia podatnika, celem usta lenia właściw eg o okręgu szacunkowego dla odnośnego podatnika. Przy wzajemnem porozumien iu si ę powinni p r z ewo dn i c zący Komisj i szacunkowych przestrzegać zasad niżej wyłuszczon y ch. Wymiar podatku następuje zawsze w o kręgu nowego miejsca zami eszkania: 1) dla podatników, którzy do chwili zm iany m iejsca zamieszkania nie złożyli jeszcze zezn a nia, lub jeże li zeznanie złożyli, o il e przewodniczący Komisji dawnego m iejsca zamiesz kania są dz i, że zeznania te wymagają przedstawień wątpliwości i wa żniej szych korespondencji z podatnikiem; 2) dla podatników, którzy życzą sobie być opodatkowani w nowem miejscu zamieszkania, o ile wym iar podatku dla ni ch nie nastąpił jeszcze w dotychczasowem miejscu zamieszkania. , Również i w innych wypadkach, niż pod 1) i 2) omó wi onych, można przekaza ć wymiar podatku Komisji szacunkowej nowego miejsca zamieszkania, jeżeli to w danym wypadku okaże się wskazanem na podstawie szczególnych okolicznoś ci, uzasadniających prawidłowe uskutecznienie wymiaru. W żadnym wypadku nie można przystąpić do wymiaru w nowem miejscu zamieszka nia, zanim odnośni przewodniczą cy Komisj i szacunko wych, przez wzajemne porozumienie się, nie ustalą, że podatnik w dawne m miejscu zamieszkania nie będzie opodatkowany. O ile o miejscu opodatkowania decyduje miejsce pobytu podatnika" wówczas przy zm ian ie miejsca pob ytu należy . stosować analogiczne wskazówki. odnoszące się do zm iany miejsca zam ieszka nia. Pob yt podatnika w zakł adzi e dla o bł ąkanych lub innym zakładzie­ leczniczy m, poz bawienie czasowej wolności wskutek kary aresztu oraz czasowa nieobecność w miejscu zamieszkania , z innych powodów nie wpływa sama przez s ię na zmianę miejsca opodatkowania. W razie przeniesienia uznaje się nowe miejs ce przeznaczenia za siedzib ę służbową od tego terminu, od którego przeniesiony objął czynnoś ci służbowe w nowem miejscu przezna czenia. Czas owe przydzielenie osóbwojskowy ch l ich miejsca garnizonowego uznaje się za równorzę dne z prze~ ni es ieniem, jeżeli to przydzielenie zostało z góry postanowione na prze·· ciąg czasu, dłuższy niż 6 miesięcy. Dziennik Ustaw. Poz. 298 .. cZĘŚĆ 739 II. Nadzór nad stosowaniem ustawy i organa wymierzające podatek. Czynności wstępne do wymiaru. . Zeznania. ROZDZIF\Ł Na d zó r nad I. sto s o wa n ie m u st a wy j ą c e P o d a t e k.j o r g a n a w y m i e r z a- (do art. 30 i 136 ustawy). § 50. Naczelny nadzór nad załatwianiem spraw podatku dochodowego i podatku majątkowego, oraz piecza nad ścisłe m i jednolitem wykonywaniem przepisów tudzież rozstrzyganie kwestji spornych co do stosowania tych przepisów należy do Ministra Skarbu. Ogólny zarząd sprawami podatku dochodowego i podatku maoraz nadzór nad stosowaniem i wykonywaniem przepisów ustawy i wydanych do niej rozporządzeń w okręgach Izb skarbowych należy do Dyrektorów Izb ska rbowych. W razie wą tpliwości co do wykładni i stosowania postanowień ustawy oraz przepisów zawartych w rozporządzenia c h, Dyrektorzy Izb skarbowych zwracaj ą się o w yjaśnienie lub rozstrzygnięcie do Ministra Skarbu . Dyrektorzy Izb skarbowych w szczególności mają nadzór: 1) nad tworzeniem Komisji szacunkowych, 2) nad czynnościami podległych władz skarbowych i Naczelników Urzędów skarbowych w przedmiocie ewidencji osób, podlegają­ cych podatkowi dochodowemu i majątkowemu, oraz źródeł dochodowych i przedmiotów majlltkowych, należących do podatników, 3) nad czynnościami wymiarowemi, a w szczególności nad ustala· niem docho.u i oszacowaniem wartości majątku, 4) nad wpłacaniem tych podatków i nad ich ściąganiem, 5 ) nad prowadzeniem biurowości, dotyczącej tych podatków. § 51. jątkowego, § 52. 1) 2) 3) 4) 5) II) Do Izb skarbowych należy: określenie miejscowości, w których winny być złożone wykazy wymienione wart. art. 45-47 ustawy; dostarczenie przewodniczącym Komisji szacunkowych potrzebnych druków formularzy do podatku dochodowego i podatku majątkowego; zaopatrzenie Kas skarbowych w formularze i w księgi rachunko· we do tych pod atków; p rzygotowywanie s pra w na posi e dzen ia Komi sji odwoławczych, p ro wadzen ie b i urowości tych Komisji i wyko nZ'l nie ich de cy zj i; o kreślenie właściwego miejsca opodatkowania ty ch osó b z pośród podatników, który m w obrębie , Izby skarbowej wym i<!rz.ono po datek równocześnie w kilku okręgach szacunkowych, o raz przedstawianie do decyzji Ministerstwa Skarbu wniosków w tym przedm iocie co do spraw, o b Ejmując y ch równocześnie okrę gi szacu nkowe, położo n e w o b rę b ie kii ku Iz b skarbowych; przedstawianie do decyzji Ministe rstwa Skarbu 'NSlyStkich s praw jemu w yraź n i e zas trz e ż ony c h . 740 Dziennik Ustaw Poz 298. N!! 48 o r g a n a w y m i e r z a j ą c e p o d a t e k. (do art. 31 i 135 ustawy). § 53. Celem ustalenia ' dochodu, oszacowania majątku i wyznaczenia stawki podatku dochodowego oraz podatku majątkowego powołuje się w pierwszej instancji Komisje szacunkowe, a w drugiej instancji-Komisje odwoławq'e. Dla przygotowania spraw mogą Komisje wyłaniać potrzebną ilość podkomisji. § 54. Izby skarbowe ustalają w pierwszej instancji podlegający podatkowi zysk wszystkich towarzystw i zakładów obowiązanych do publicznego s kładania rachunków oraz uskuteczniają wym iar podatku tym towarzystwom ' , i zakładom . Właściwość Izb skarbowych w tym względzie określa się:
26. a)cq do towarzystw i zakładów krajowych-wed/u g siedziby g/ów· nego zarządu po m ie nionego rodzaju towarzystw i z akł adów,
27. b)co do. towarzystw i zakładów z a gr a nicznych - wed łu g postanowień § 49 nin. rozp., dotyczących miejsca opodatkowania. K o m i s j e s z a c u n k o w e. ,( do art. 32 i art. 135 ustawy). § 55. Ilość Komisji szacunk;owych, ich mIejsce urzędowania oraz obszar działalności zostaną określone osobne m rozporządzeniem. K o m i s j e o d w o / a w c z e. ·(do art. 35 i 136 ustawy). ' § 56. Komisje odwoławcze powołuje się przy każdej Izbie skarbowej. W siedzibie tej Izb'y odbywają się posiedzenia Komisji. Zakres działalności Komisji odwoławczych rozciąga się na obszar podiegający kompetencji Izby skarbowej. o r g a n i z a c jaK o m i s j i s z a c u n k o w Y c h i o d w o ł a w c z y c h. {do art. art. 33-35 i 37-39 ustawy). Członków Komisji z pośród płatników podatku dochodowego zastępców należy wybrać I mianować w takim czasie, aby mogli przystąpić do sprawowania swych czynnoścI od 1 stycznia tego roku, od którego rozpoczyna się ich trzechletni okres urzędowania. Wybory i mianowania członków Komisji na pierwszy okres, który up ły wa z końcem ro ku 1923, należy uskutecznić n ajpóźniej do 1 lipca § 57. i ich 1921 r. Wybory i mianowan ia należy przeprowadzić w te n sposób, aby istniejące w każdym okręgu szacunkowym główne źródła dochodu, o ile m oż ­ ności, były równomiernie ,reprezentowane przez przedstawicieli różnych kategorj i dochodów, podlegających podatkowi dochodowemu, przedewszystkiem z p,oś ród tych, którzy mieszkają stale w okręgu Komisji. § 58, Przewodniczący Komisji m a ją zapoczątkować twoizenie Komisj o raz cz u wać nad ich naleźytym składem i kompletem. W tym celu Dyrektorzy Izb ska rbowych. względnie Naczelnicy Urzę­ dów ska rbowych mają w szcze gólności wezwać piśmiennie właściwe insty- , ·.~ N!! 48. .-- .~~~~~~~-- 741 Dziennik Ustaw. Poz. 298. tucje do przeprowCldzenia wyborów wymaganej . ilości cz'łonków Komisji odwola W' czych, wzgl ę dnie szacunkowyc h i Ziol s t~pców członków, wyzniolczając tym instytucjom odpo wied ni te rmin do dokonania wyborów, aby po doko· niolniu wyborów n astą piły nie zw ł ocz lli e mianowania reszty c złonków Komisji i ich zastępców przez Dyrektora właściwej Izby skarbowej, względnie Ministra Skarbu w myśl art. 33 i 35 ustawy. § 59.· Orga na wy ko nawcz e insty t ucji, powołanych do wyboru człon­ ków i zastępców członków Komisji, obo wiąza ne s ą k omunikować bezzwłocz · nie o wybranych osob ach p rzew odniczą cym właści w ych Komisji. O oso · b ach wy bra nych na c z ło nków i zastępców czło nk ów Komisji sZiol cunkowej mają · przewodnicząc y Kom isji szac un kowych z awiadomić odno ś ne90 Dyrekt ora Izby skarbo wej . W p ow y ższyc h zawiadom ieniach należy podliĆ im i ę, nilzwisko, zawód wzg lę d "lie zatru dnie nię o raz m iej sce zamieszkania (do kład ny adres) każd eg o z wybranych. § 60. Jeże li w skła d Komisji wybrano 0so by nie odpowiadające warunkom, przewi4Z1anym wart. ar t. 33, 35, 37 i ~ ustawy, WÓWCZiolS przewo d niczq cy Kom isji zwrac a s ię do właściwych ins Lytucji z żą dan iem wyboru nowych c z łonków lu b z a stępców w miejsce niewłaściwie wybranych. § il. Gdyby wybór członków i Z istępców c złon kó w Komisji nie zodokoflany w terminie w y zn aczonym, wówczas uzupeł n i enie s kła du Komisji następuje drogą zamianowania. Br ak u j ących z wyboru członków i zastępców c złon k ów Komisji sz a· c unkowych mianuje Dyrektor ILby Skarbowej, a takich ż e członków i zastęp ców członk ów K omisji odwoławczych-Min i ster Ska rłJu na wniosek stał wła ś ciwy ch prze w odn iczą c ych . §i2 "Osoby, w yb riolne lub za~i a nowiolne na czł~nków, względnie za · b ez dostatecznych powodó w uchylać • stępców człon k ó w Kom isji, nie mogą się o d pełnien ia swych o D owiązków . § 63. W r azie ró wno czesn ego wyboru na c zło nka Komisji szacunkowej i odwoławczej, wybrany obow ią zany jest oświadczyć instytucji wybie· . r a j ą cej, do jakiej Komisji wybór przyjm uje. W t akim wypadku n ale ż y dokonać nowych wyborów n a czl onka tej Ko misji, w której wybrany nie życzy sobie uczestniczyć. To samo o bowi ą ­ zuje i zastępców cz łon k ów Ko misj i. § 64 J eże l i w c i ągu urzę do\Un i a którykolwiek z czło nków K om isji utraci możnośĆ pełnien i a sw ych obo " iązków, wówczas po wini en zło,żyć o tem piśrT'ienne o świ adczenie przewodniczą c emu właściwej Komisji, z podanie m okolicznośc i uzasadniających ustlipienie_ § i 5_ W wypadku prz ewidzianym w § 64 nin. rozp. prze wo dniczący Kom isji powołuje w miejsce us tęp ującego jego z ast~pcę . Gd yby i z . st~pca członka Komisji nie móg ł pr i yjmować udziału w praca ch Kom isji, wówcza s przewodniczi'lcy przedsi~biorą środki ce lem d o konanill uz upełniają ce g o w ybo ru lub zamianowaniZ! . Uzupe ł n i enie k om pl et u nast~puje TÓ II' nież wtedy, gdy członek lu b zastępca członka KomiSj i straci pra wo obieralności lub przesianie być platni k iem podatk u dochodowego w o kr~gu d anej Komisji (śm ierć , wyprow adzenie si~ i t. p.). " Czł onek Komisj i. obejmujący opróżnione stan owi sko, pe łni obotylko do końc a okr~su urz~dowllln ia swe go 'poprzednika. § 66. w iąz ki § 67. Czło n kowie Kom isji , którzy ust ~p uj ą z ·powodu okre.su 'urz~dow a n i., mo g ą b yć pon ownie wybran i. upływu ich 742 § 68. członków N248. Dziennni Ustaw. Poz. 298. Przewodniczący Komisji utrzymują w ścisłej ewidencji skład i zastępców członków zarówno wybranych, jak i mianowych. Obowiązki i prawa przewodniczących oraz członków Komisji. (do art. art. 36, 40 - 44 ustawy). Przewodniczący zwołują Komisje w miarę potrzeby. Zwołan i e' następuje przez zaproszenie każdego członka, względnie zastępcy pod adresem, wskazanym w aktach, dotyczących składu Ko- § 69. jego misji, z oznac zeniem dnia, godz iny i miejsca posiedzenia oraz z podaniem porządkLi dz iennego, w którym sprawy różnorodne wymienia się oddzielnie, sprawy zaś jednorodne co do treści łączy się w jeden punkt. Członkom Komisji, mieszkającym w tej samej miejscowości, w której ma się odbyć posiedzenie, zafJiadomienia wysyła s i ę w takim czasie, aby zostały doręczone ile możności na trzy dni przed wyznaczonym terminem posiedzenia . Zawiadomienia zaś członków Komisji, mających miejsce zamieszkania poza si e dzibą Komisji, należy wysłać również w takim czasie, aby zostały doręczone ile możności na tydzień przed posiedzeniem . ' § 70. . Członkowie Komisji zaproszeni na posiedzenie są obowiązani przybyć punktualnie, lub bezzwłocznie po otrzymaniu zaproszenia usprawiedliwić wobec przewodnicZącego niemożność przybycia. . Przewodniczący, o ile pozostało dość czasu, wysyła zaproszenie zastępcy tego czł9nka, który u przedził o swojej nieobecności. § 71. Zastępcy, zaproszeni w miejsce członków, cach Komisji z głosem stanowczym. biorą udział w pra- § 72. Przed otwarciem posiedzenia przewodniczący przedewszystkiem ustala ilość przybyłych' członków, sprawdza . czy zawiadomienia o posiedzeniu zostały doręczone wszystkim członkom i decyduje o ważności p0siedzenia. Posiedzenie jest ważne, jeżeli oprócz przewodniczącego jest obecną połowa ogólnej ilości członków. § 73. Jeżeli pierwsze posiedzenie nie mogło się odbyć skutkiem niedostatecznej liczby obecnych, wówczas sporządza się o tem krótki protokół, który podpisuje przewodniczący i -którykolwiek z przybyłych na posiedzenie członków Kom isji , Przy zwołaniu następnie drugiego posiedzenia z tym samym porząd­ kiem dziennym, przewodniczący uprzedza członków Komisji w wysyłanych im powtórnych zawiadomieniach , że w myśl części trzeciej art. 40 ustawy, to drugie posiedzenie będzie ważne bez względu na ilość obecnych członkó w. § 74. W razie nieprzybycia na drugie posiedzenie przynajmniej dwóch członków, przewodniczący za.prasza do udziału w posiedzeniu z prawami członków dwie osoby z pomiędzy płatników podatku dochodowego. § 75. Czynnościami Komisji kieruje przewodniczący, wykonuje uchwaKo m isji i d'est odpowiedZIalny za należyte stosowanie ustawy. Przewo niczą c y mi~dly inne mi: zagaja i zamyka posiedzenia Komisji, przedstawia do rozważania i ro zstrzygnięcia sprawy wniesione na porządek dzienny, 1prowadzi obrady, poddaje wniosk i pod głosowanie i t. d. W 'ni eobecności przewodniclc!l cego, wszystkie jego czynności sprawuje jego zastępca, który ponosi odpOWIedzialność za przewodnictwo. ły N!! 48 743 Dziennik Ustaw. Poz. 298. Obrady Komisji toczą się ustnie ~ są tajne. W razie wyłonienia się w toku obrad kllku wniosków w jednym i tym samym przedmiocie, przewodniczący decyduje o kolejności głosowania nad niemi, kierując się zasadą, że należy najpierw poddać pod glosowanie wniosek, który jest najkorzystniejszy dla interesów Skarbu. Ten wniosek zostaje przyjęty i uważa się za uchwalony przez Komisję, który otrzyma bezwzgl~dną większość głosów obecnych członków. Przewodniczący nie bierze udziału w głosowaniu, rozstrzyga jedynie w razie równości głosów. Jeżeli przy głosowaniu nad wnioskami o wysokości pewnej cyfry nie można osiągnąć ani bezwzgl~dnej większości, ani równości głosów obecnych <:złonków, wówczas ntlleży doliczać glosy za cyfrą naj niekorzystniejszą dla podtltnika tak długo do głosów za cyfrą najbliższą dla podatnika korz ) stniejszą, aż okaże się większość lub równość głosów obecnych członków. Komisji nie mogą zabierać głosu w wypadkach i rozstrzygania opodtltkowania ich samych, tudzież osób, do których pozostają w stosunku mtlłżeńskim albo w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa w linji wstępnej albo zstępnej lub do trzeciego stopnia w linji bocznej, albo wreszcie w stosunku służbowym. Przed rozpoczęciem obrad w takich wyptldkach, opuszcza dotyczący członek miejsce obrad aż do chwili powzięcia uchwały. Członek Komisji, będący jawnym lub cichym wspólnikiem albo pe/nomocnikiem podatnika lub jego opiekunem, kuratorem, doradcą prawnym i t. p., nie może również być obecnym ani przy rozważaniu wysokości dochodu, względnie zysku lub wartości majątku, ani przy glosowaniu ntld opodatkowaniem takiego podatnika. Przewodniczący w wypadkach, wymienionych w niniejszym paragrafie, oddaje zawsze kierownictwo swemu zastępcy albo jednemu z członków, wybranemu przez Komisję. § 76. Członkowie rozważania '§ 77. Gdy przewodniczący Komisji szacunkowej nie zgadza się z UChWllłą Komisji, wtedy wstrzylT'uje wykonanie uchwały i wraz ze swym umotywowanym wnioskiem przedsttlwia sprawę do decyzji Komisji odwoławczej § 78. Z każdego posiedzenia Komisji winien być sporządzony zwięzły protOkół, obejmujący przedmioty wniesione pod obrady oraz zapaułe uchwały bez prl(' biegu obrad. W przedmiotach Większej wagi w protokóle przytoczyć należy również podstawy, na których się opiera uchwała Komisji. W protokóle zamieszcza się oświadczenia tych członków, nie zgadztljących si~ z decyzją Komisji, którzy tego zażądają. Do prowaazenia protokółów na posiedzeniach Komisji wyznacza przewodniczący sekretarza z grona podwładnych mu urzędników. Protokół winien być podpisany przez przewodniczącego i przynajmniej dwóch przy obradach obecnych członków. § 79. Przewodniczący, jak również wszyscy członkowie Komisji i za· stępcy członków Komisji są obowi~ztlni przy wykonywaniu swych czynności postępować bezstronnie bez względu na osobę, według najlepszej wiedzy i sumie nia, oraz zachować w najściślejszej tajemnicy w'5zystko to, o czem dowiedzą się pOdCZllS obrad w ogólności, a w szczególności o stosunktlch majtttkowych i dochodowych podatników. ~ § BO. Od członków i ZllStE:pców członków Komisji, którzy nie są urz~d· nikami państwowymi, przewodnicziłcy odbiera na wstępie ich urz~dowtlfli21 744 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N!! 48. uroczyste ślubowanie przez podanie ręki, że przy ob radach Komisj i będą. postępować bezstronnie bez względu na osobę, według najlepszej wiedzy i sumie ni a i zachowaj ą w najściślejsLej tajemni cy wszystko to, o czem się, dowiedzą podczas obrad w o g ólności, a w szczególności o stosunkach ma · j ą tkowych i dochodow ych podatników. Przed odebraniem ślLibowania p rzewodniczący o bo w iązany jest zwrócić uwagę członków i zastępców członków Komisji na postanowienia karne • . zawarte wart. 100 ust awy. Imiona i nazwi s ka osób, które złożyły ślubowanie, uwidacznia się w proto kóle odnośnego posiedzenia. § 81. Członk o m i zastępcom członków Komisji, którzy nie są urzęd ni ­ kam i państw o wymi, zwraca s i ę koszty podróży z miejsca zamieszkania na posiedzenia Komisji i i powrotem, or az wypłaca się diety, jako wynagrodzenie Za st ratę cza su, spowodowaną udziałem w posiedzeniach Ko misji. Koszty podróży zwrac a s ię tylko wówczas, gdy odległość od miejsca zamieszkania członka lub za stępcy członka Komi sj i do miejsca urzędowa n ia Komisji wynosi więcej. niż dwa kilometry. Koszty podróży zwraca się w wysokośCi n ie prze krac zają c ej: 1) przy podróży kol'eją cen y biletu II kI. w pociągu osobowym ;. 2) " statkiem wodnym " " I " na statku; 3)" " kołowej, od by tej karetk ą , dyliż an- s:::m, o mnib usem, tramwajem i t. p. " " I " w karetce, dyl iż ansie , omnibu sie i t. p. albo ceny po bieranej od każ­ d eg o z jadących w jednakowej kwocie; kołowej, odbytej ce ny taryfowej, obowiązu ją c ej w danym 4) " " w inny sposób, je- powiecie dla podwód, dostarczanych żeli na danej odle- w razie pod r óży służbowych funkcj on ar-· głoś ci niema wyju szom pClństwowym. żej wymi enionych zbiorowych środków p ,- zewo zo· . wych, Cenami po d 3 i 4 należ y s i ę równ ież k ie rować przy o k reśleniu podle · gających zwrotowi kosztó w dojazdu z d worca i do dworca kolejowego , wzgl~dnie z przystan i i d o przystani. Diety przyzn aje się w t a kiej sam e j wysokości, jak funkcj onarjuszom państwo wym, zaliczonym do VII stopnia płacy. ROZDZIF\ Ł li. C z y n n o ś c i w s t ę P n e d o w y m i a r u. (do art. a rt. 45 - 49 ustawy). § 82. Corocznie przed 1 pażdziernika roku , poprz edzającelo rok po·· datkowy, Izby s karbowe, n a wnioski prze w odniczących Komisji szacu nk o wych, ok reślają, w jakich miej s co w ościach na na dchodzący rok podatkowy osoby, wy mie nione wart. art. 45 -- 47 ustawy, są o bowiązane składać wy · kazy hmi ~.rtyk u ł a mi wymagane. . Powyższe wni o ski winn y być przedsta wi a ne naj p óżni ej do 15 wrześniCl i co do każdej projektowanej miejscowości poparte danemi , wykazuj ącemi : 1) nazw~ miejscowości : \ N2 48. · 2) 3) 4) Dziennik Ustaw. Poz. 298. ilość mieszkańców; ilość zakładów handlowych 745 i przemysłowych; ilość zabudowanych posiadłości nieruchomych z podaniem osobno ilości po , iadłości całkowicie lub czę ś ciowo za czynszem odnajmowanych; . 5) ilość posiadaczy mie sz kań, zamieszkałych we własnych domach; 6) ilość posiadaczy mies 2ka ń, zamieszkałych w cudzych domach ; oraz w przybliż en iu ; . 7) ilość osób, stanowi ą cych głowy rodziny i 8) ilość osób, otrzymu jących uposaże r: ia służbow e, emerytury i wsze lkiego rodzaju wyn agrodzenia w p ieniądzach lub w nat urze, a to oddzielnie za służ b~ pa ństwową i sam orzą dową i o dd zielnie za słu ż bę innego rodzaju. Ró w nocze śnie do wniosków dołą c z a się wykaz ilości niezużytych i znajdu j ących si ę w rozporzą dżeni u przewodniczących formularzy druków. W e wnioskach, przed staw ianych w myśl § 82 nin. rozp., należy przedewszyst kiem miejscowości o znac zniejszej iloś ci mies zkań­ ców, oraz s kupienia ludności o wybit ni ej szy m charakterze handlowym lub :p rzem ysłowym , nas tępn ie zaś miejsc ow ości ze znaczniejszą stosunkowo liczbą odnaj mowa nyc h za czynszem mieszkań i pomie s zcze ń. § 83. uwzgl ę dn ić § 84. Po okr e śleniu miejscowości w try bie, wskazany m w §§ 82 i 83 nin. rozp ., Izby skarbowe ni ezw łocznie kom u nikują o postanowie n iach swych w tym względzie w ł aściwym prze wodni c z ącym Kom isj i szacunkowych i równoc ześ n i e, k ieru jąc się d ane mi, zawartemi we wnioskach prze wodniczący c h, zam awiają pot rzebną Ilość fo rm u larzy d ruków, z za znaczeniem w zamówieniu, ż e formularze winny by ć wygoto wan e i do starczon e w termi nie miesięcz­ nym od da t y zamówienia. § 85. B ez z wło c znie p o o trzymaniu pot rzebnych form ula rzy, Izby SKarbowe n ajpóżniej do 15 listopada za o p atruj ą poszczególnych przew o d niczą ­ ·cych w odpowiednią ilość formularzy z poleceniem o bwieszcze nia lub rozesł ania tychże s toso wnie do ich przeznaczenia odnośnym osobom, wła­ dzom , u rzędom, in sty tu cjom i przedsiębior st wom. Odp owie dnie fo rmu larze przewodni cz ą cy Komi sj i sza cunkowej rozsyłają w swy ch okręgach albo be z po średn io właścic iel om , wzg lęd n ie d z ie rż awcom lub r z ąd c om do mów, alb o za poś rednictwem samorządów gmin miejskich i wi ejskich , celem dorf1czenia lokato rom i gło wom rod ziny. Dla udog odnienia osobom interesowan ym, zgłas zaj ą cym się po formularze, przewodn i cząc y Komisji po s y ł a ją p e w ną iloś ć odpowied nich formularzy sam orzą d om g mi n rP.iejskich i wi ejskich, kasom państwowym i innym instyt Lcj om i urz ędo m p o porozumieniu się z niemi. § 86. Rozesłan ie formu larzy winn o . być uskuteczn ione przez przewodKomisji szacunkowych przed 15 g rud ni a roku, poprzedziijąceg o rok po dat kowy. niczą cych § 87. Miejscowości, określone w myśl § 82 n in. rozp. i dokonanie ro zesła nia formularzy prz e wodnic ząc y Ko misji szacunkowych p o dają do ogóln ej wi a do mości, n ajpó źni ej do 15 grudnia, pu blicznem obwieszczeniem wydr ukowanem w m iejsco wych pism ach , oraz roz lepione m w odnośnych miej sc owo ściac h na słupa ch , n a ro ż nikach i innych widoczny ch miejscach . Tem sam e m obwieszczen iem przewodniczący Komisji sza cunkowych w zywają lokatorów, głowy rodziny, wł aś cicieli domów, władze, urzę d y, instytucje p ub liczn e i prywa tne towarzystwa, p rzedsię biorstw a oraz wszelkiego rodzaju pracodawców do s k ładania wymaganych wykazów w ter- , 746 Dziennik Ustaw. Poz. 298. N!~ 48., minie przepisanym ustawą właściwym Komisjom szacunkowym, względnie urzędom skarbowym. W obwieszczeniach tych należy zwrócić uwagę na skutki prawne z po· wodu niez/ożenia wykazów i zarazem zaznaczyć, że interesowane osoby winny same zatroszczyć się o odbiór formularzy, które w razie potrzeby mogą być otrzymane bezpłatnie we właściwych urzędach skarbowych, ka· sach państwowych i innych wyznaczonych w obwieszczeniu miejscach. § 88. W miejscowościach, które określiła w myśl § 82 nin. rozp. wła­ Izba skarbowa, każdy, kto zajmuje mieszkanie (lokator), jest obowią ­ zany corocznie najpóźniej do 1 stycznia dostarczy ć właścicielom domów lub ich zastępcom (dzierżawcom lub zarządzającym niemi), za potwierdzeniem odbioru, według przepisanego wzoru, wykazy osób, zamieszkałych w dniu 15 grudnia w jego mieszkaniu i mających samoistny dochód bez względu na to, w jakiej wysokości te osoby otrzymują dochód. ściwa W wykazach, wymaganych przepisami § 88 nin. rozp., należy osoby zami'eszkałe w mieszkaniach w dniu 15 grudnia. Wykazy winny obejmować posiadaczy mieszkań, członków ich rodzin~ mających samoistny dochód, oraz osoby, które, znajdując się w stosunku służbowym do posiadaczy mieszkań, u . nich zamieszkują, jak np. guwernantki, bony, sekretarze osobiści, subjekci, służba domowa (kucharki, lokaje) i t. p., wreszcie sublokatorów, odnajmujących pokoje lub części mieszkania. Do wykazów winny być wpisane również i te osoby, które przypadkowo lub chwilowo były nieobecne w mieszkaniu w dniu 15 grudnia, lecz pozostawiły pomieszczenia do dalszego swego użytku. Do liczby zamieszkałych nie należą osoby przypadkowo VI tym ter.Il1i nie przebywające, a mające miejsce zamieszkania w innych miejscowościach . oraz osoby odnajmujące pomieszczenia nie w celu zamieszkania, lecz dla spełniania czynności służbowych lub zawodowych (np. pomieszczenia wynajęte przez lekarzy, adwokatów, ajentów handlowych i t. p. dla przyjęć chorych, klijentów, interesantów). § 90. Utrzymujący hotele, pokoje umeblowane, pensjonaty, gospody~ domy zajezdne, oraz inne zakłady, przeznaczone do wynajęcia pomieszczeń. na zamieszkania, jak zakłady lecznicze, sanatorja i t. p., wciągają do wykazów tylko te zamieszkałe w ich zakładach osoby, które, odnajmując pomieszczenia na miesiące lub chociażby na doby, zamieszkują dłużej, jak dwa miesiące. Wymienione osoby włącza się do wykazów również i w tym wypadku, gdy były nieobecne w dniu 15 grudnia, lecz odnajęte pomiesz-· czenia zatrzymały nadal dla siebie. § 89. umieścić .tylko § 91. W terminie wyznaczonym wart. 45 ustawy posiadacze mieszwykazy, wymienione w § 88 nin. rozp., właścicielom domów, lub ich zastępcom, · od których otrzymują potwierdzenie od- kań składają dzierżawcom bioru. § 92. W tych samych miejscowościach, które w myśl § 82 nin. rozp. określiła właściwa władza skarbowa, głowy rocJ.ziny zarówno zajmujące (lokatorzy), jak i odnajmujące (sublokatorzy) mieszkania, a obowiązane do opłaty podatku dochodowego, winny do 1 stycznia złożyć właścicielom do ' mów, dzierżawcom lub ich zastępcom, albo właściwej władzy skarbowej,. za potwierdzeniem odbioru, na przepisanym formularzu wykaz wszystkich będących w dniu 15 grudnia na ich utrzymaniu członków rodziny bez względu na miejsce zamieszkania lub pobytu tych członków. . Wykazy te można przesłać właściwej Komisji szacunkowej również pocztą. . N!! 48. § 93. Dziennik Ustav..Poz. 298. Właściciele domów, 747 w któr'ych znajduje się kilka, albo i więcej mieszkań , układają otrzymane wykazy albo w porządku kolejnym według ' numerów mieszkań , o ile mieszkania w ich domach są ponumero · wane. albo w porządku alfabetycznym według nazwisk osób obowiąza­ nych do złożenia wykazów, o ile mieszkania nie posiadają numerów, a to co do każdej posiadłości domowej oddzielnie . " Do ułożonych w ten sposób wykazpw wła ś ciciele domów. względnie ich zastępcy lub dzierżawcy. o ile zajmują pomieszczenia we własnym domu, ~ołączają , wykaz zamieszkałych w ich mieszkaniu osób, a o ile . zarazem stanowią głowy rodziny, dołącz a ją również i wykaz b ę dących na ich utrzymaniu członków rod.ziny, poczem n a j pó źnie j do 15 stycznia roku podatkowego składają wykazy, za potwie rd zeniem odbioru, do właściwej Komisji szacunkowej . Właściciele domów (dzierżawcy lub zast ę pcy) mogą przesyłać wykazy do właściwej Komisji szacunkowej równieź za pośrednictwem poczty. § 94. Równocześnie z wykazami, złożone mi przez lokatorów, oraz głowy rodziny, właściciele domów lub posiadłości budynkowych (dzierżawcy lub zastępcy) są obowiązani dos t arczyć (za potwierdzeniem odbioru), właściwej władzy skarbowej na przepisanym formularzu imienne listy osób, które w dniu 15 grudnia zajmowały w ich posiadłoś · przez ciach budynkowych mieszkania lub pomieszczenia. przeznaGone dla zakładów handlowych lub przemysłowych np. na sklepy, fab ryki, warsztaty, składy, spichlerze, stajnie, garaże i t. p. z oznaczeniem rocznej wysokości umówionej ceny najmu za wynajęte mieszkania lub pomieszczenia, względ­ nie wartości czynszowej mieszkania lub pomieszczenia, oddanego do bezpłatnego użytku albo zajętego przez samego właściciela domu, albo posiadłości budynkowej. § 95. Wszystkie władze i urzędy państwowe, związki komunalne, instytucje publiczne i prywatne, wszelkiego rodzaju towarzystwa, stowarzyszenia i spółki, właściciele lub dzierźawcy zakładów handlowych i przemysłowych i innych ' przedsiębiorstw , przynoszących dochód, jak również właś­ ciciele lub dzierżawcy nieruchomości, wogóle wszyscy służbodawcy są obowiązani corocznie najpóźniej do 15 stycznia złożyć właściwym urzędom skarbowym wykazy t ych osób, ,które w ciągu minionego roku otrzymały od nich uposażenia służbowe, emerytury i wszelkiego rodzaju wynagro· dzenia w pieniądzach lub naturze, w wysokości przekraczającej minimum egzystencji w miejscu zamieszkania podatnika w myśl § 9 nin. rozp. i w dniu 1 stycznia roku podatkowego miały miejsce zamieszkania na obszarze, na który rozciąga się moc obowiązująca ustawy. , Nadto w tym samym terminie winny być złożone wykazy osób zamieszkałych poza obszarem Rzeczypospolitej, o ile te osoby w ciągu roku, poprzedzającego rok podatkowy, pobrały tantjemy lub z funduszów Pań­ stwa, związków komunalnych oraz innych tego rodzaju funduszów publicznych otrzymały płace albo emerytury. ' . Wykazy osób, które otrzymały uposażenie albo wynagrodzenie za służbę państwową lub samorządową, władze , urzędy państwowe i związki komunalne sporządzają na przepisanym formularzu, wykazy zaś wszystkich innych osób należy sporządzić na odrębnym formularzu . § . 96: Odnośnie do osób, otrzymujących uposażenia s~użbowe, emerytury i wszelkiego rodzaju wynagrodzenia w pieniądzach lub naturze, naleiy dla każdej osoby sporządzić oddzielny wykaz według stanu w dniu 1 stycznia. / Dziennik Ustaw. Poz. 298. N248. Uposażenia służbowe, emerytury i wynagrodzenia podaje się w tej kwocie, jaka przypadła do wypłaty w ciągu ubiegłego roku. Oprócz wynagrodzenia w pieniądzach, w wy ka lach uwidacznia się również i wszelkie korzyści, otrzymane w natu rze np. w form ie bezpłatnego mieszkania, opału, oświetlenia, produktów (ordynarja) i t. p., wyrażając je w wartoś­ ciach. pieniężnych wec\ług przeciętnych cen miejscowych. Wreszcie wykaz winien obejmować wszystkie ustawowo dopuszczalne potrącenia. § 97. Wykazy osób, otrzymujących uposażenia służbowe, ejlerytury i wszelkiego rodzaju wynagrodzenia, winny być dostarczane temu urzę­ dowi skarbowem u, Vi okręgu którego te osoby w dn iu 1 stycznia miały miejsce zamieszkania, albo w braku tegoż miejsce pobytu. Wykazy osób, wymienionych w części 2 § 95 nin. rozp., należy skła­ dać do -tego Urzędu skarbowego, w okręgu którego znajdują się władze, urzędy, instytucje i towarzystwa albo zamies zkują oso by dokonywujące wypłaty . § 98. Po otrzymaniu wykazów, wymienionych w §§ 88, 92 i 94 niniejszego rozporządzenia, Urzędy skarbowe porównują w ykazy, do "tarczone przez posiadaczy mieszkań, z wykazami składanemi przez właścicieli do mów,a wykazy, złożone przez głowy rodziny, z wykazam i, dostarczonerni przez pos iadaczy mieszkań i sprawdzają, czy wszyscy posiadacze mieszkań i głowy rodziny dopełnili obo wiązk u włożonego na nich art. art. 45 i 46 ustawy. § 99. dziny Urzędy skarbowe, posiłkując się posiądanemi materjałami z dzie podatków, sprawdzają również , czy dostarczone wykazy wszystkię domy w odno~nych m lejscowościąch i czy wszystkie inn ych obejmują wykazy, wymagane art. .48 ustawy, złożone zostały przez osoby f izyczne i prawne, wymie nione w § .95 niniejszego rozporządzenia. § 100. Na dowód złożenia wykazów, wymaganych z mocy art. art. 46-48 ustawy, wydaje się pokwitowanie na przep isanym- fo rmularzu. Osoby, które nie z/ożyły wspomnianych wykazów, albo w' złożony ch wykazach nie umieśc i ły dostatecznych danych, przewodniczący Komisji przynagla pisemnie . do" złożenia lub uzupełnienia wykazów. § 101. O wszystkich osobach, maj ący ch samoistny dochód, zarówno zami eszkują cych w d a nym okręgu szacunkow ym, jak i o osobach, które, zamieszk ując poza obsz arem okręgu szacu n kowego, m a j ą w tym ok r ęgu źródła do chod u, przewodniczący Komisji czerp ie niezbędne wiadomości: z danych urzędów zi e mskich, urzędów ubezpieczeniowych ' i urzędów gmin nych , z dan ych samorz ądów pow iatowych, miejskich i gminnych, z mater,jałów , dotyczących ro zkład u podatku gruntowego we wsiach, z materj ałów, dotyczących podatku majątkowegQ, przemysłowego, od zy s ków wojennych, od spad ków i darowizn , z nieruchomości miejskich i inny ch . Przy korzystaniu z powyższych danych i materjałów należy ro.ić wy c iągi nietylko co do jakości i ilości samych źródeł dochodowych, lecz równi eż w miarę możno ś ci i co do osiągniętych dochodów, co do ciężarów podatkowych, powinnoś c i, świadczeń i t . p. Co si~ tyczy wiadomości o osobach, które mieszkały poza obszarem Rzeczypospolitej, a od 1 stycznia roku podatkowego ob rały sobie miejsce zamieszkania na obs zarze, na który rozciąga się moc obowiązująca ustawy, albo przybyły do tegoż obszMu dla zarobku i osiągają dochody, podlega- N248 . Dziennik Ustaw. Poz. 298. 749 jące podatkowi dochodowemu, przewodniczący Komisji odnośnie do powie· Tzbnego mu okręgu, zasięga informacji u władz i urzędów, prowadzących rejestrację tej kategorji osób. Prace przygotowawcze w tym kierunku przewodniczący Komisji mają podjąć bez zwłocznie po ogłosz eniu niniejszego rozporządzenia . . § 102. Na podstawie materjałów i wiadomości, otrzymanych i zebranych zgodnie z §§ 88, 92, 94, 95 i 101 niniejszego r ozporządzeni a, przewodniczący Komisji sporządza na osobnych kartkach listę imienną domn iemanych płatników podatku dochodowego i majątkowego. Na k a żdej kartce przewodniczący Komisji umieszcza posiadane dane, dotyczące dochodu i rrajątku platnika . Lista ta ma zawierać cztery grupy osób, a mi