{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">przepisami szczególnymi; nie dotyczy to uzgodnienia i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt budowlany i inne dokumenty, o których mowa w ust. 2-4, zawierające informacje niejawne mogą być za zgodą właściwego organu przechowywane przez inwestora.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-34\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 34</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, lub w pozwoleniu, o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli jest ono wymagane.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt budowlany powinien zawierać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>stosownie do potrzeb: a) oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu dostaw energii, wody, ciepła i gazu, odbioru ścieków oraz o warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych, elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych oraz dróg lądowych, b) oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą publiczną zgodnie z przepisami o drogach publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych.</div>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 3 pkt 1 nie stosuje się do projektu budowlanego przebudowy lub montażu obiektu budowlanego, jeżeli, zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, nie jest wymagane ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3b.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 3 pkt 2 nie stosuje się do projektu budowlanego budowy lub przebudowy urządzeń budowlanych bądź podziemnych sieci uzbrojenia terenu, jeżeli całość problematyki może być przedstawiona w projekcie zagospodarowania działki lub terenu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt budowlany podlega zatwierdzeniu w decyzji o pozwoleniu na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor, spełniający warunki do uzyskania pozwolenia na budowę, może żądać wydania odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, poprzedzającej wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzja jest ważna przez czas w niej oznaczony, jednak nie dłużej niż rok.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szczegółowy zakres i formę projektu budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>szczegółowe zasady ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-35\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 35</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">152)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 140 pkt 7 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 30.) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">7;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).53)Przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy właściwy organ nie wyda decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w terminie 65 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie takiej decyzji, organ wyższego stopnia wymierza temu organowi, w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie, karę w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki. Wpływy z kar stanowią dochód budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">6a54)Dodany przez art. 140 pkt 7 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 6 nie stosuje się do pozwolenia na budowę wydawanego dla przedsięwzięcia podlegającego ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karę uiszcza się w terminie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w ust. 6. W przypadku nieuiszczenia kary, o której mowa w ust. 6, podlega ona ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do terminu, o którym mowa w ust. 6, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony, albo z przyczyn niezależnych od organu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-35a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 35a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku uznania skargi za słuszną w całości lub w części kaucja podlega zwrotowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku oddalenia skargi kaucję przeznacza się na zaspokojenie roszczeń inwestora.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach kaucji stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o zabezpieczeniu roszczeń.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-36\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 36</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ, w razie potrzeby:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>określa szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>określa czas użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>określa terminy rozbiórki: a) istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania, b) tymczasowych obiektów budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>określa szczegółowe wymagania dotyczące nadzoru na budowie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zamieszcza informację o obowiązkach i warunkach, wynikających z art. 54 lub art. 55;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>(uchylony).55)Przez art. 1 pkt 13 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 6.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).56)Przez art. 1 pkt 30 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-36a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 36a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ uchyla decyzje o pozwoleniu na budowę, w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4.</span>(uchylony).57)Przez art. 1 pkt 12 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 23.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony),58)Przez art. 1 pkt 12 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 23.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>(uchylony),58)Przez art. 1 pkt 12 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 23.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia oraz jest obowiązany zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące odstąpienia, o którym mowa w ust. 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-37\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 37</span><span class=\"lf-art-t\">159)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 26 czerwca 2008 r. o zmianie ustawy</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>Prawo budowlane (Dz. U. Nr 145, poz. 914), która weszła w życie z dniem 23 sierpnia 2008 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozpoczęcie albo wznowienie budowy, w przypadkach określonych w ust. 1, art. 36a ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 albo w razie stwierdzenia nieważności bądź uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">28, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">51 ust. 4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-38\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 38</span><span class=\"lf-art-t\">160)W brzmieniu ustalonym przez art. 140 pkt 8 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o pozwoleniu na budowę właściwy organ przesyła niezwłocznie wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta albo organowi, który wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub pozwolenie, o którym mowa w art. 23 i 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ prowadzi rejestr decyzji o pozwoleniu na budowę oraz przechowuje zatwierdzone projekty budowlane, a także inne dokumenty objęte pozwoleniem na budowę, co najmniej przez okres istnienia obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ w decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu budowlanego na terenie zamkniętym niezbędnym na cele obronności lub bezpieczeństwa państwa może wyrazić zgodę, aby zatwierdzony projekt budowlany, a także inne dokumenty objęte pozwoleniem na budowę zawierające informacje niejawne przechowywane były przez użytkownika obiektu budowlanego.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">461)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 140 pkt 8 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</div>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wskazują przypadki, gdy informacje o wydanych decyzjach o pozwoleniu na budowę podaje się do publicznej wiadomości oraz gdy dane o tych decyzjach zamieszcza się w publicznie dostępnych wykazach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-39\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 39</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie tych robót, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków może być wydane po uzyskaniu decyzji Generalnego Konserwatora Zabytków działającego w imieniu ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego o skreśleniu tego obiektu z rejestru zabytków.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">362)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 3 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 75, poz. 474), która weszła w życie z dniem 6 czerwca 2010 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">W stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-39a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 39a</span><span class=\"lf-art-t\">Budowa obiektu budowlanego, tymczasowego obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na obszarze Pomnika Zagłady lub jego strefy ochronnej w rozumieniu ustawy z dnia 7 maja 1999 r. o ochronie terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady (Dz. U. Nr 41, poz. 412, z późn. zm.63)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 153, poz. 1271, z 2003 r. Nr 80, poz. 717 oraz z 2006 r. Nr 220, poz. 1600.) wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania zgody właściwego wojewody.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-40\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 40</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ, który wydał decyzję określoną w art. 28, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę lub o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane przeniesienie decyzji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-40a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 40a</span><span class=\"lf-art-t\">Ilekroć w przepisach niniejszego rozdziału jest mowa o decyzji o warunkach zabudowy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i zagospodarowania terenu, rozumie się przez to także decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej w rozumieniu ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94, z późn. zm.64)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2007 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 176, poz. 1238 i Nr 191, poz. 1374, z 2008 r. Nr 59, poz. 359, Nr 144, poz. 902, Nr 206, poz. 1289 i Nr 227, poz. 1505 oraz z 2009 r. Nr 1, poz. 3, Nr 18, poz. 97, Nr 19, poz. 100, Nr 98, poz. 817, Nr 115, poz. 966, Nr 157, poz. 1241 i Nr 214, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1658.).</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 5</h3>\n<p class=\"lf-p\">Budowa i oddawanie do użytku obiektów budowlanych</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 41</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracami przygotowawczymi są:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wykonanie niwelacji terenu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zagospodarowanie terenu budowy wraz z budową tymczasowych obiektów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wykonanie przyłączy do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace przygotowawcze mogą być wykonywane tylko na terenie objętym pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany zawiadomić o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych, na które jest wymagane pozwolenie na budowę, właściwy organ oraz projektanta sprawującego nadzór nad zgodnością realizacji budowy z projektem, co najmniej na 7 dni przed ich rozpoczęciem, dołączając na piśmie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>oświadczenie kierownika budowy (robót), stwierdzające sporządzenie planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz przyjęcie obowiązku kierowania budową (robotami budowlanymi), a także zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 7;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku ustanowienia nadzoru inwestorskiego - oświadczenie inspektora nadzoru inwestorskiego, stwierdzające przyjęcie obowiązku pełnienia nadzoru inwestorskiego nad danymi robotami budowlanymi, a także zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">7;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>informację zawierającą dane zamieszczone w ogłoszeniu, o którym mowa w art. 42 ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">2 pkt 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozpoczęcie dostaw energii, wody, ciepła lub gazu na potrzeby budowy może nastąpić jedynie po okazaniu wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 42</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany zapewnić: objęcie kierownictwa budowy (rozbiórki) lub określonych robót budowlanych oraz nadzór nad robotami przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik budowy (robót) jest obowiązany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>prowadzić dziennik budowy lub rozbiórki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>umieścić na budowie lub rozbiórce, w widocznym miejscu, tablicę informacyjną oraz ogłoszenie zawierające dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia; nie dotyczy to budowy obiektów służących obronności i bezpieczeństwu państwa oraz obiektów liniowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>odpowiednio zabezpieczyć teren budowy (rozbiórki).</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do budowy lub rozbiórki obiektów, dla których nie jest wymagane pozwolenie na budowę, z wyjątkiem budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 19. Właściwy organ może wyłączyć, w drodze decyzji, stosowanie tych przepisów również w stosunku do innych obiektów, jeżeli jest to uzasadnione nieznacznym stopniem skomplikowania robót budowlanych lub innymi ważnymi względami.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, stosuje się do budowy lub rozbiórki, na której przewiduje się prowadzenie robót budowlanych trwających dłużej niż 30 dni roboczych i jednoczesne zatrudnienie co najmniej 20 pracowników albo na których planowany zakres robót przekracza 500 osobodni.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy prowadzeniu robót budowlanych, do kierowania którymi jest wymagane przygotowanie zawodowe w specjalności techniczno-budowlanej innej niż posiada kierownik budowy, inwestor jest obowiązany zapewnić ustanowienie kierownika robót w danej specjalności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-43\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 43</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obiekty budowlane wymagające pozwolenia na budowę oraz obiekty, o których mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">29 ust. 1 pkt 20, podlegają geodezyjnemu wyznaczeniu w terenie, a po ich wybudowaniu</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, obejmującej położenie ich na gruncie.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ może nałożyć obowiązek stosowania przepisu ust. 1 również w stosunku do obiektów budowlanych wymagających zgłoszenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obiekty lub elementy obiektów budowlanych, ulegające zakryciu, wymagające inwentaryzacji, o której mowa w ust. 1, podlegają inwentaryzacji przed ich zakryciem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje i zakres opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-44\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 44</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany bezzwłocznie zawiadomić właściwy organ o zmianie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>kierownika budowy lub robót,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>inspektora nadzoru inwestorskiego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>projektanta sprawującego nadzór autorski, podając, od kiedy nastąpiła zmiana.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do zawiadomienia należy dołączyć oświadczenia osób, wymienionych w ust. 1, o przejęciu obowiązków.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-45\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 45</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót i jest wydawany odpłatnie przez właściwy organ.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed rozpoczęciem robót budowlanych należy dokonać w dzienniku budowy wpisu osób, którym zostało powierzone kierownictwo, nadzór i kontrola techniczna robót budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby te są obowiązane potwierdzić podpisem przyjęcie powierzonych im funkcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do prowadzenia dzienników: montażu i rozbiórki.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia dzienników budowy, montażu i rozbiórki oraz osoby upoważnione do dokonywania w nich wpisów, a także dane, jakie powinna zawierać tablica informacyjna oraz ogłoszenie zawierające dane dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 4, określa się w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>kształt i wymiary tablicy informacyjnej oraz napisów na niej umieszczonych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>formę ogłoszenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>miejsce umieszczenia tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zakres danych osobowych uczestników procesu budowlanego i pełnionych przez nich funkcji w dziedzinie bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>informacje dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>informacje dotyczące podmiotów wykonujących roboty budowlane, w tym imię lub imiona i nazwisko lub nazwę i adres;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>przewidywane terminy rozpoczęcia i zakończenia wykonywania robót budowlanych oraz maksymalną liczbę pracowników zatrudnionych na budowie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>informacje dotyczące telefonów alarmowych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-46\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 46</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik budowy (rozbiórki), a jeżeli jego ustanowienie nie jest wymagane - inwestor, jest obowiązany przez okres wykonywania robót budowlanych przechowywać dokumenty stanowiące podstawę ich wykonania, a także oświadczenie dotyczące wyrobów budowlanych jednostkowo zastosowanych w obiekcie budowlanym, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych, oraz udostępniać te dokumenty przedstawicielom uprawnionych organów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 47</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor, po zakończeniu robót, o których mowa w ust. 1, jest obowiązany naprawić szkody powstałe w wyniku korzystania z sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zajęcie, na potrzeby budowy, pasa drogowego lub jego części może nastąpić po spełnieniu wymagań określonych w odrębnych przepisach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 48</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b65)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 października 2008 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 206, poz. 1287), która weszła w życie z dniem 6 grudnia 2008 r.) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">166)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 65.) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">3, stosuje się przepis ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-49\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 49</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie spełnienia wymagań, określonych w ust. 1, właściwy organ wydaje decyzję:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona.</div>\n<p class=\"lf-p\">4a67)Dodany przez art. 140 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 30..</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzje, o których mowa w ust. 4, mogą być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W decyzji, o której mowa w ust. 4, nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-49a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 49a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku uchylenia w postępowaniu odwoławczym decyzji, o której mowa w art. 49 ust. 4, i wydania decyzji, o której mowa w art. 48 ust. 1, opłata legalizacyjna podlega zwrotowi, z zastrzeżeniem ust. 2, w terminie 30 dni od dnia stwierdzenia wykonania rozbiórki.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli wykonanie decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego odbywa się w trybie wykonania zastępczego, o którym mowa w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opłatę legalizacyjną zalicza się w poczet kosztów wykonania zastępczego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-49b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 49b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">268)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 6 maja 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 121, poz. 809), która weszła w życie z dniem 6 sierpnia 2010 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>projektu zagospodarowania działki lub terenu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia, ustała wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 59g, z tym że wysokość opłaty w przypadku budowy, o której mowa w:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>art. 29 ust. 1 pkt 7-11, 14, 15, 17 i 18 oraz w art. 30 ust. 1 pkt 3 i 4 - wynosi 2 500 zł;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>art. 29 ust. 1 pkt 1-3, 5, 6, 12, 13, 16 i 19-21 - wynosi 5 000 zł.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ, w przypadku gdy budowa nie została zakończona, po wniesieniu opłaty, o której mowa w ust. 5, zezwala, w drodze postanowienia, na dokończenie budowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej właściwy organ wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 50</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>podać przyczynę wstrzymania robót;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych służy zażalenie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-50a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 50a</span><span class=\"lf-art-t\">Właściwy organ w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wykonywania postanowieniem:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>o którym mowa w art. 48 ust. 2 oraz w art. 49b ust. 2 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>o którym mowa w art. 50 ust. 1 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-51\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 51</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, właściwy organ w drodze decyzji:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wydania nakazu, o którym mowa w art. 50a pkt 2, decyzje, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, wydaje się po wykonaniu obowiązku określonego w tym nakazie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów ust. 4 i 5 dotyczących pozwolenia na użytkowanie nie stosuje się do robót budowlanych innych niż budowa bądź przebudowa obiektu budowlanego lub jego części.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-52\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 52</span><span class=\"lf-art-t\">Inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 53</span><span class=\"lf-art-t\">Przepis art. 52 stosuje się również do obiektów budowlanych, podlegających rozbiórce</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w terminach, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 54</span><span class=\"lf-art-t\">Do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-55\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 55</span><span class=\"lf-art-t\">Przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>na wzniesienie obiektu budowlanego jest wymagane pozwolenie na budowę i jest on zaliczony do kategorii V, IX-XVIII, XX, XXII, XXIV, XXVII-XXX, o których mowa w załączniku do ustawy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 49 ust. 5 albo art. 51 ust. 4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 55a69)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, metodologie obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, o którym mowa w art. 5 ust. 3 oraz sposób sporządzania i wzór świadectw ich charakterystyki energetycznej uwzględniając w szczególności: dane ilościowe i wskaźniki charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego, dane osoby wykonującej świadectwo charakterystyki energetycznej oraz niezbędne dane osobowe właściciela budynku lub lokalu mieszkalnego, mając na uwadze poprawność wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-56\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 56</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor, w stosunku do którego nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, jest obowiązany zawiadomić, zgodnie z właściwością wynikającą z przepisów szczególnych, organy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>(uchylony),70)Przez art. 3 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 45.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>Państwowej Inspekcji Sanitarnej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>Państwowej Inspekcji Pracy,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>Państwowej Straży Pożarnej</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania.</div>\n<p class=\"lf-p\">Organy zajmują stanowisko w sprawie zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezajęcie stanowiska przez organy, wymienione w ust. 1, w terminie 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, traktuje się jak niezgłoszenie sprzeciwu lub uwag.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-57\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 57</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>oryginał dziennika budowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>oświadczenie kierownika budowy: a) o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, b) o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także - w razie korzystania</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>drogi, ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>protokoły badań i sprawdzeń;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>inwentaryzację geodezyjną powykonawczą;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>potwierdzenie, zgodnie z odrębnymi przepisami, odbioru wykonanych przyłączy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">771)</span>Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 9.) kopię świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, z zastrzeżeniem art. 5 ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego, z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis.</p>\n<p class=\"lf-p\">W takim przypadku oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. a, powinno być potwierdzone przez projektanta i inspektora nadzoru inwestorskiego, jeżeli został ustanowiony.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany dołączyć do wniosku, o którym mowa w ust. 1, oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany uzupełnić dokumenty wymienione w ust. 1-3, jeżeli, w wyniku ich sprawdzenia przez właściwy organ, okaże się, że są one niekompletne lub posiadają braki i nieścisłości.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5.</span>(uchylony).72)Przez art. 1 pkt 24 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 6.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie stanowi wezwanie właściwego organu do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po zakończeniu postępowania w sprawie zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego albo udzieleniu pozwolenia na użytkowanie, właściwy organ zwraca bezzwłocznie inwestorowi dokumenty, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 4 i 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-58\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 58</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).73)Przez art. 1 pkt 48 ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ wydaje decyzję w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ może w pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego określić warunki użytkowania tego obiektu albo uzależnić jego użytkowanie od wykonania, w oznaczonym terminie, określonych robót budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany spełnia warunki, określone w ust. 1, pomimo niewykonania części robót wykończeniowych lub innych robót budowlanych związanych z obiektem, w wydanym pozwoleniu na użytkowanie może określić termin wykonania tych robót.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 3 nie stosuje się do instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska.</p>\n<p class=\"lf-p\">4a.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany zawiadomić właściwy organ o zakończeniu robót budowlanych prowadzonych, po przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego, na podstawie pozwolenia na użytkowanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, odmawia wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w ust. 1 i w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">57 ust. 1-4. Przepisy art. 51 stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego właściwy organ przesyła niezwłocznie organowi, który wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub pozwolenie, o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy w celu stwierdzenia prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrola, o której mowa w ust. 1, obejmuje sprawdzenie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym, w zakresie: a) charakterystycznych parametrów technicznych: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, b) wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego, c) geometrii dachu (kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych), d) wykonania urządzeń budowlanych, e) zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem, f) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich - w stosunku do obiektu użyteczności publicznej i budynku mieszkalnego wielorodzinnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wyrobów budowlanych szczególnie istotnych dla bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa pożarowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w przypadku nałożenia w pozwoleniu na budowę obowiązku rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania lub tymczasowych obiektów budowlanych</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>wykonania tego obowiązku, jeżeli upłynął termin rozbiórki określony w pozwoleniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>uporządkowania terenu budowy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).74)Przez art. 1 pkt 26 ustawy, o której mowa w odnośniku 6.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59c\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59c</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ przeprowadza obowiązkową kontrolę przed upływem 21 dni od dnia doręczenia wezwania inwestora. O terminie obowiązkowej kontroli organ zawiadamia inwestora w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor jest obowiązany uczestniczyć w obowiązkowej kontroli w wyznaczonym terminie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59d\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59d</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ, po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, sporządza protokół w trzech egzemplarzach. Jeden egzemplarz protokołu doręcza się inwestorowi bezzwłocznie po przeprowadzeniu kontroli, drugi egzemplarz przekazuje się organowi wyższego stopnia, a trzeci pozostaje we właściwym organie.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a75)Dodany przez art. 2 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się przekazanie protokołu organowi wyższego stopnia w formie elektronicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">W takim przypadku sporządza się dwa egzemplarze protokołu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Protokół, o którym mowa w ust. 1, przechowuje się przez okres istnienia obiektu budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór protokołu obowiązkowej kontroli.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wzór protokołu powinien obejmować w szczególności informacje dotyczące danych osobowych osób uczestniczących w kontroli oraz informacje niezbędne do ustalenia przebiegu i wyniku przeprowadzonej kontroli, w tym: adres i kategorię obiektu budowlanego, ustalenia dotyczące zgodności wykonania obiektu budowlanego z zatwierdzonym projektem budowlanym i innymi warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 59e76)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665), która weszła w życie z dniem 20 czerwca 2007 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązkową kontrolę budowy lub obiektu budowlanego może przeprowadzać, z upoważnienia właściwego organu nadzoru budowlanego, wyłącznie osoba zatrudniona w tym organie i posiadająca uprawnienia budowlane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59f\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59f</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2, wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stawka opłaty (s) wynosi 500 zł.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kategorie obiektów, współczynnik kategorii obiektu oraz współczynnik wielkości obiektu określa załącznik do ustawy.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy w skład obiektu budowlanego, z wyjątkiem budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wchodzą części odpowiadające różnym kategoriom, karę stanowi suma kar obliczonych dla różnych kategorii.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2, karę oblicza się odrębnie za każdą stwierdzoną nieprawidłowość. Karę stanowi suma tak obliczonych kar.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wymierzenia kary właściwy organ, w drodze decyzji, odmawia wydania pozwolenia na użytkowanie i przeprowadza, w odpowiednim zakresie, postępowanie, o którym mowa w art. 51.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-59g\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 59g</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karę, o której mowa w art. 59f ust. 1, właściwy organ wymierza w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Wpływy z kar stanowią dochód budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wymierzoną karę wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w ust. 1, w kasie właściwego urzędu wojewódzkiego lub na rachunek bankowy tego urzędu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku nieuiszczenia kary w terminie podlega ona ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków, o których mowa w ust. 3, jest wojewoda.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do kar, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.77)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2005 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 85, poz. 727, Nr 86, poz. 732 i Nr 143, poz. 1199, z 2006 r. Nr 66, poz. 470, Nr 104, poz. 708, Nr 143, poz. 1031, Nr 217, poz. 1590 i Nr 225, poz. 1635, z 2007 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 112, poz. 769, Nr 120, poz. 818, Nr 192, poz. 1378 i Nr 225, poz. 1671, z 2008 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 118, poz. 745, Nr 141, poz. 888, Nr 180, poz. 1109 i Nr 209, poz. 1316, 1318 i 1320, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 44, poz. 362, Nr 57, poz. 466, Nr 131, poz. 1075, Nr 157, poz. 1241, Nr 166, poz. 1317, Nr 168, poz. 1323, Nr 213, poz. 1652 i Nr 216, poz. 1676 oraz z 2010 r. Nr 40, poz. 230, Nr 57, poz. 355, Nr 127, poz. 858, Nr 167, poz. 1131, Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1306.), z tym że uprawnienia organu podatkowego, z wyjątkiem określonego w ust. 1, przysługują wojewodzie.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ właściwy do wydania, zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności postanowienia niezwłocznie przesyła kopię wydanego postanowienia właściwemu wojewodzie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-60\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 60</span><span class=\"lf-art-t\">Inwestor, oddając do użytkowania obiekt budowlany, przekazuje właścicielowi lub zarządcy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">obiektu dokumentację budowy i dokumentację powykonawczą. Przekazaniu podlegają również inne dokumenty i decyzje dotyczące obiektu, a także, w razie potrzeby, instrukcje obsługi i eksploatacji: obiektu, instalacji i urządzeń związanych z tym obiektem.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 6</h3>\n<p class=\"lf-p\">Utrzymanie obiektów budowlanych</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-6178\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 6178</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 62</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">179)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 76..</div>\n<p class=\"lf-p\">Obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę kontroli:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>okresowej, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego: a) elementów budynku, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne i niszczące działania czynników występujących podczas użytkowania obiektu, b) instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska, c) instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>okresowej, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia; kontrolą tą powinno być objęte również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>okresowej w zakresie, o którym mowa w pkt 1, co najmniej dwa razy w roku, w terminach do 31 maja oraz do 30 listopada, w przypadku budynków o powierzchni zabudowy przekraczającej 2 000 m2 oraz innych obiektów budowlanych o powierzchni dachu przekraczającej 1 000 m2; osoba dokonująca kontroli jest obowiązana bezzwłocznie pisemnie zawiadomić właściwy organ o przeprowadzonej kontroli;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>bezpiecznego użytkowania obiektu każdorazowo w przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 pkt 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">580)</span>Dodany przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 9.) okresowej, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego kotłów, z uwzględnieniem efektywności energetycznej kotłów oraz ich wielkości do potrzeb użytkowych: a) co najmniej raz na 2 lata - opalanych nieodnawialnym paliwem ciekłym lub stałym o efektywnej nominalnej wydajności ponad 100 kW, b) co najmniej raz na 4 lata - opalanych nieodnawialnym paliwem ciekłym lub stałym o efektywnej nominalnej wydajności 20 kW do 100 kW oraz kotłów opalanych gazem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">680)</span>Dodany przez art. 1 pkt 4 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 9.) okresowej, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na ocenie efektywności energetycznej zastosowanych urządzeń chłodniczych w systemach klimatyzacji, ich wielkości w stosunku do wymagań użytkowych o mocy chłodniczej nominalnej większej niż 12 kW.</div>\n<p class=\"lf-p\">1a.</p>\n<p class=\"lf-p\">W trakcie kontroli, o której mowa w ust. 1, należy dokonać sprawdzenia wykonania zaleceń z poprzedniej kontroli.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b81)Dodany przez art. 1 pkt 4 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 9; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 7..</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje ogrzewcze z kotłami o efektywnej nominalnej wydajności powyżej 20 kW użytkowanymi co najmniej 15 lat, licząc od daty zamieszczonej na tabliczce znamionowej kotła, powinny być poddane przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego jednorazowej kontroli obejmującej ocenę efektywności energetycznej i doboru wielkości kotła, a także ocenę parametrów instalacji oraz dostosowania do funkcji, jaką ma ona spełniać. Kontrolę tę przeprowadza się w roku następnym po roku, w którym upłynęło 15 lat użytkowania kotła, a kontrolę kotłów, które z dniem 31 grudnia 2009 r. użytkowane są już ponad 15 lat, przeprowadza się do dnia 31 grudnia 2010 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek kontroli, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, nie obejmuje właścicieli i zarządców:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>budynków mieszkalnych jednorodzinnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>obiektów budowlanych: a) budownictwa zagrodowego i letniskowego, b) wymienionych w art. 29 ust. 1.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska - nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">482)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 7..</div>\n<p class=\"lf-p\">Kontrole, o których mowa w ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6, przeprowadzają osoby posiadające uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">582)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 7..</div>\n<p class=\"lf-p\">Kontrole stanu technicznego instalacji elektrycznych, piorunochronnych, gazowych i urządzeń chłodniczych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, pkt 2 i pkt 6 oraz ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1b, mogą przeprowadzać osoby posiadające kwalifikacje wymagane przy wykonywaniu dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji oraz sieci energetycznych i gazowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrolę stanu technicznego przewodów kominowych, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, powinny przeprowadzać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>osoby posiadające kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim - w odniesieniu do przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>osoby posiadające uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności - w odniesieniu do przewodów kominowych, o których mowa w pkt 1, oraz do kominów przemysłowych, kominów wolno stojących oraz kominów lub przewodów kominowych, w których ciąg kominowy jest wymuszony pracą urządzeń mechanicznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szczegółowy zakres kontroli niektórych budowli oraz obowiązek przeprowadzania ich częściej, niż zostało to ustalone w ust. 1, może być określony w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 7 ust. 3 pkt 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">183)</span>Oznaczenie ust. 1 nadane przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..</div>\n<p class=\"lf-p\">Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60, oraz opracowania projektowe i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">284)</span>Dodany przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 9..</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku opracowania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku o powierzchni użytkowej przekraczającej 1000 m2, który jest zajmowany przez organy administracji publicznej lub w którym świadczone są usługi znacznej liczbie osób, jak dworce, lotniska, muzea, hale wystawiennicze, świadectwo charakterystyki energetycznej powinno być umieszczone w widocznym miejscu w budynku.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">384)</span>Dodany przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 9.. właściciel budynku, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 7, jest obowiązany zapewnić sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, jeżeli:</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>upłynął termin ważności świadectwa charakterystyki energetycznego budynku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w wyniku przebudowy lub remontu budynku, uległa zmianie jego charakterystyka energetyczna.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-63a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 63a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).85)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 9; uchylony przez art.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-64\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 64</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściciel lub zarządca jest obowiązany prowadzić dla każdego budynku oraz obiektu budowlanego niebędącego budynkiem, którego projekt jest objęty obowiązkiem sprawdzenia, o którym mowa w art. 20 ust. 2, książkę obiektu budowlanego, stanowiącą dokument przeznaczony do zapisów dotyczących przeprowadzanych badań i kontroli stanu technicznego, remontów i przebudowy, w okresie użytkowania obiektu budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek prowadzenia książki obiektu budowlanego, o którym mowa w ust. 1, nie obejmuje właścicieli i zarządców:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>budynków mieszkalnych jednorodzinnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>obiektów budowlanych: a) budownictwa zagrodowego i letniskowego, b) wymienionych w art. 29 ust. 1;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dróg lub obiektów mostowych, jeżeli prowadzą książkę drogi lub książkę obiektu mostowego na podstawie przepisów o drogach publicznych.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">386)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 7..</div>\n<p class=\"lf-p\">Protokoły z kontroli obiektu budowlanego, oceny i ekspertyzy dotyczące jego stanu technicznego, świadectwo charakterystyki energetycznej oraz dokumenty, o których mowa w art. 63, powinny być dołączone do książki obiektu budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór książki obiektu budowlanego i sposób jej prowadzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-65\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 65</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany udostępniać dokumenty, o których mowa w art. 64 ust. 3, przedstawicielom właściwego organu oraz innych jednostek organizacyjnych i organów upoważnionych do kontroli utrzymania obiektów budowlanych we właściwym stanie technicznym oraz do kontroli przestrzegania przepisów obowiązujących w budownictwie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-6687\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 6687</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, właściwy organ może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-67\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 67</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się do obiektów budowlanych wpisanych do rejestru zabytków.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W stosunku do obiektów budowlanych niewpisanych do rejestru zabytków, a objętych ochroną konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzję, o której mowa w ust. 1, właściwy organ wydaje po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w terminie 30 dni.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się za uzgodnienie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 68</span><span class=\"lf-art-t\">W razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zarządzić: a) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania, b) wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-69\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 69</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, właściwy organ zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do zastosowania, na koszt właściciela lub zarządcy, środków przewidzianych w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 są upoważnione również organy Policji i Państwowej Straży Pożarnej. O podjętych działaniach organy te powinny niezwłocznie zawiadomić właściwy organ.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-7088\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 7088</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, powinien być potwierdzony w protokole z kontroli obiektu budowlanego. Osoba dokonująca kontroli jest obowiązana bezzwłocznie przesłać kopię tego protokołu do właściwego organu. Właściwy organ, po otrzymaniu kopii protokołu, przeprowadza bezzwłocznie kontrolę obiektu budowlanego w celu potwierdzenia usunięcia stwierdzonych uszkodzeń oraz uzupełnienia braków, o których mowa w ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-71\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 71</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>(uchylony);89)Przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 23.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. W zgłoszeniu należy określić dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Do zgłoszenia należy dołączyć:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>opis i rysunek określający usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zwięzły opis techniczny, określający rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń, a w razie potrzeby, również danymi technologicznymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadku zmiany sposobu użytkowania, o której mowa w ust. 1 pkt 2 - ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>w zależności od potrzeb - pozwolenia, uzgodnienia lub opinie wymagane odrębnymi przepisami.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia, wnosi sprzeciw w drodze decyzji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zgłoszenia, o którym mowa w ust. 2, należy dokonać przed dokonaniem zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Zmiana sposobu użytkowania może nastąpić, jeżeli w terminie 30 dni, od dnia doręczenia zgłoszenia, właściwy organ, nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji i nie później niż po upływie 2 lat od doręczenia zgłoszenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4a. (uchylony).90)Dodany przez art. 3 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 45; uchylony przez art.</p>\n<p class=\"lf-p\">140 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 30.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zamierzona zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wymaga wykonania robót budowlanych, objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach budowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>może spowodować niedopuszczalne: a) zagrożenia bezpieczeństwa łudzi lub mienia, b) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków, c) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych, d) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli zamierzona zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga wykonania robót budowlanych:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę - rozstrzygnięcie w sprawie zmiany sposobu użytkowania następuje w decyzji o pozwoleniu na budowę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>objętych obowiązkiem zgłoszenia - do zgłoszenia, o którym mowa w ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 30 ust. 2-4.</div>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dokonanie zgłoszenia, o którym mowa w ust. 2, po zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części nie wywołuje skutków prawnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-71a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 71a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i - w przypadku stwierdzenia jego wykonania</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w drodze postanowienia ustała wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, właściwy organ, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 72</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb postępowania w sprawach rozbiórek, o których mowa w art. 67.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób i warunki przeprowadzania oraz tryb postępowania w sprawach rozbiórek obiektów budowlanych, wykonywanych metodą wybuchową.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 1, należy określić czynności właściwego organu prowadzącego postępowanie w sprawie rozbiórki oraz obowiązki nakładane na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego oraz warunki ich wykonania, mając na uwadze, że obowiązki te powinny być technicznie uzasadnione i nie powodować nadmiernego obciążenia właściciela lub zarządcy.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 7</h3>\n<p class=\"lf-p\">Katastrofa budowlana</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-73\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 73</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Katastrofą budowlaną jest niezamierzone, gwałtowne zniszczenie obiektu budowlanego lub jego części, a także konstrukcyjnych elementów rusztowań, elementów urządzeń formujących, ścianek szczelnych i obudowy wykopów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie jest katastrofą budowlaną:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uszkodzenie elementu wbudowanego w obiekt budowlany, nadającego się do naprawy lub wymiany;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>uszkodzenie lub zniszczenie urządzeń budowlanych związanych z budynkami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>awaria instalacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-74\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 74</span><span class=\"lf-art-t\">Postępowanie wyjaśniające w sprawie przyczyn katastrofy budowlanej prowadzi właściwy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">organ nadzoru budowlanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 75</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie katastrofy budowlanej w budowanym, rozbieranym lub użytkowanym obiekcie budowlanym, kierownik budowy (robót), właściciel, zarządca lub użytkownik jest obowiązany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zorganizować doraźną pomoc poszkodowanym i przeciwdziałać rozszerzaniu się skutków katastrofy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zabezpieczyć miejsce katastrofy przed zmianami uniemożliwiającymi prowadzenie postępowania, o którym mowa w art. 74;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>niezwłocznie zawiadomić o katastrofie: a) właściwy organ, b) właściwego miejscowo prokuratora i Policję, c) inwestora, inspektora nadzoru inwestorskiego i projektanta obiektu budowlanego, jeżeli katastrofa nastąpiła w trakcie budowy, d) inne organy lub jednostki organizacyjne zainteresowane przyczynami lub skutkami katastrofy z mocy szczególnych przepisów.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się do czynności mających na celu ratowanie życia lub zabezpieczenie przed rozszerzaniem się skutków katastrofy. W tych przypadkach należy szczegółowo opisać stan po katastrofie oraz zmiany w nim wprowadzone, z oznaczeniem miejsc ich wprowadzenia na szkicach i, w miarę możliwości, na fotografiach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-76\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ, o którym mowa w art. 74, po otrzymaniu zawiadomienia o katastrofie budowlanej jest obowiązany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>niezwłocznie powołać komisję w celu ustalenia przyczyn i okoliczności katastrofy oraz zakresu czynności niezbędnych do likwidacji zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>niezwłocznie zawiadomić o katastrofie budowlanej właściwy organ nadzoru budowlanego wyższego stopnia oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W skład komisji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, wchodzą: przedstawiciel właściwego organu jako przewodniczący, przedstawiciele innych zainteresowanych lub właściwych rzeczowo organów administracji rządowej, przedstawiciele samorządu terytorialnego, a także, w miarę potrzeby, rzeczoznawcy lub inne osoby posiadające wymagane kwalifikacje zawodowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do udziału w czynnościach komisji mogą być wezwani:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>inwestor, właściciel lub zarządca oraz użytkownik obiektu budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>projektant, przedstawiciel wykonawcy i producenta wyrobów budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>osoby odpowiedzialne za nadzór nad wykonywanymi robotami budowlanymi.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">491)</span>Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 76..</div>\n<p class=\"lf-p\">Organ, o którym mowa w art. 74, może nakazać właścicielowi lub zarządcy, w drodze decyzji, zabezpieczenie miejsca katastrofy oraz obiektu budowlanego, który uległ katastrofie, uporządkowanie terenu lub wykonanie innych niezbędnych czynności i robót budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. W razie niewykonania lub nadmiernej zwłoki w wykonaniu decyzji przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, organ zapewni jej wykonanie na koszt i ryzyko zobowiązanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-77\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 77</span><span class=\"lf-art-t\">Organy, o których mowa w art. 76 ust. 1 pkt 2, mogą przejąć prowadzenie postępowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wyjaśniającego przyczyny i okoliczności powstania katastrofy budowlanej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 78</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po zakończeniu prac komisji właściwy organ niezwłocznie wydaje decyzję określającą zakres i termin wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego do czasu wykonania robót doprowadzających obiekt do stanu właściwego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ, o którym mowa w ust. 1, może zlecić na koszt inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy, jeżeli jest to niezbędne do wydania decyzji lub do ustalenia przyczyn katastrofy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 79</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego po zakończeniu postępowania, o którym mowa w art. 78, jest obowiązany podjąć niezwłocznie działania niezbędne do usunięcia skutków katastrofy budowlanej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 8</h3>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-80\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 80</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zadania administracji architektoniczno-budowlanej wykonują, z zastrzeżeniem ust. 392)Uchylony przez art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz o zakresie działania ministrów, ustaw o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 1800), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. i 4, następujące organy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>starosta;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wojewoda;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zadania nadzoru budowlanego wykonują, z zastrzeżeniem ust. 392)Uchylony przez art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz o zakresie działania ministrów, ustaw o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 1800), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. i 4, następujące organy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>powiatowy inspektor nadzoru budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako kierownika wojewódzkiego nadzoru budowlanego, wchodzącego w skład zespolonej administracji wojewódzkiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(uchylony).92)Uchylony przez art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady Ministrów oraz o zakresie działania ministrów, ustaw o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 1800), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Administrację architektoniczno-budowlaną i nadzór budowlany w dziedzinie górnictwa sprawują organy określone w odrębnych przepisach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności: a) zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska, b) warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych, c) zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, d) właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, e) stosowania wyrobów budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony).93)Przez art. 1 pkt 57 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 pkt 1 lit. b, c i e nie stosuje się do budownictwa doświadczalnego, wykonywanego na zamkniętych terenach badawczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego kontrolują posiadanie przez osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie uprawnień do pełnienia tych funkcji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych. Protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy nadzoru budowlanego lub osoby działające z ich upoważnienia mają prawo wstępu:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>do obiektu budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>na teren: a) budowy, b) zakładu pracy, c) (uchylona).94)Przez art. 37 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 4.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">395)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 18, poz. 97), która weszła w życie z dniem 7 marca 2009 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku kontroli podmiotu niebędącego przedsiębiorcą, w razie nieobecności osób, o których mowa w ust. 2, w uzasadnionych przypadkach, czynności kontrolne mogą być dokonywane w obecności przywołanego pełnoletniego świadka.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności kontrolne dotyczące obiektów budowlanych, które są w zarządzie państw obcych albo są użytkowane przez przedstawicieli dyplomatycznych i konsularnych tych państw lub przez inne osoby zrównane z nimi na podstawie ustaw, umów lub powszechnie ustalonych zwyczajów międzynarodowych, mogą być wykonywane za zgodą tych przedstawicieli lub osób.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).96)Przez art. 1 pkt 58 ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81c\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81c</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu zadań określonych przepisami prawa budowlanego mogą żądać od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, informacji lub udostępnienia dokumentów:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu albo jednostkowego zastosowania w obiekcie budowlanym.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na postanowienie, o którym mowa w ust. 2, przysługuje zażalenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-82\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 82</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej należą sprawy określone w ustawie i niezastrzeżone do właściwości innych organów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, jest starosta.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej wyższego stopnia w stosunku do starosty oraz organem pierwszej instancji w sprawach obiektów i robót budowlanych:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>usytuowanych na terenie pasa technicznego, portów i przystani morskich, morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej, a także na innych terenach przeznaczonych do utrzymania ruchu i transportu morskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych oraz kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz z obiektami i urządzeniami służącymi do utrzymania tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa drogowego sieciami uzbrojenia terenu - niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w odniesieniu do dróg ekspresowych i autostrad - wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych, pojazdów i przesyłek;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3a)</span>usytuowanych na obszarze kolejowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>lotnisk cywilnych wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>usytuowanych na terenach zamkniętych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>(uchylony).97)Przez art. 1 pkt 59 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, także inne niż wymienione w ust. 3 obiekty i roboty budowlane, w sprawach których organem pierwszej instancji jest wojewoda.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-82a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 82a</span><span class=\"lf-art-t\">Starosta nie może powierzyć gminom, w drodze porozumienia, sprawy z zakresu swojej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">właściwości jako organu administracji architektoniczno-budowlanej. Przepisu art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592, z późn. zm.98)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 23, poz. 220, Nr 62, poz. 558, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271, Nr 200, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">1688 i Nr 214, poz. 1806, z 2003 r. Nr 162, poz. 1568, z 2004 r. Nr 102, poz. 1055 i Nr 167, poz. 1759, z 2007 r. Nr 173, poz. 1218, z 2008 r. Nr 180, poz. 1111 i Nr 223, poz. 1458, z 2009 r. Nr 92, poz. 753 i Nr 157, poz. 1241 oraz z 2010 r. Nr 28, poz. 142 i 146, Nr 40, poz. 230 i Nr 106, poz. 675.) nie stosuje się.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-82b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 82b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy administracji architektoniczno-budowlanej:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">199)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 24.) prowadzą rejestr wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę i przekazują do organu wyższego stopnia wprowadzone do niego dane, z zastrzeżeniem pkt 1a;</div>\n<p class=\"lf-p\">1a100)Dodany przez art. 2 pkt 5 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 24.) prowadzą odrębny rejestr wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczących terenów zamkniętych;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekazują bezzwłocznie organom nadzoru budowlanego: a) kopie ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę wraz z zatwierdzonym projektem budowlanym, b) kopie ostatecznych odrębnych decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego wraz z tym projektem, c) kopie innych decyzji, postanowień i zgłoszeń wynikających z przepisów prawa budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>uczestniczą, na wezwanie organów nadzoru budowlanego, w czynnościach inspekcyjnych i kontrolnych oraz udostępniają wszelkie dokumenty i informacje związane z tymi czynnościami.</div>\n<p class=\"lf-p\">2101)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, prowadzony jest w formie elektronicznej. Dane wprowadza się do rejestru i przesyła drogą elektroniczną do organu wyższego stopnia na bieżąco.</p>\n<p class=\"lf-p\">3101)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się prowadzenie rejestru w innej formie niż określona w ust. 2. W takim przypadku uwierzytelnioną kopię rejestru przekazuje się do organu wyższego stopnia do piątego dnia każdego miesiąca lub, jeżeli dzień ten jest dniem wolnym od pracy, pierwszego dnia roboczego po tym terminie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4101)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, wzory rejestrów wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę, sposób ich prowadzenia oraz organy, które mogą prowadzić rejestr w formie, o której mowa w ust. 3, uwzględniając dane i informacje podlegające wpisowi do rejestru.</p>\n<p class=\"lf-p\">5101)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rejestr wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę powinien zawierać następujące dane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>identyfikujące organ prowadzący rejestr;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pochodzące ze złożonych wniosków i wydanych decyzji, w tym dane osobowe inwestora oraz dane adresowe zamierzenia budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w przypadku terenów zamkniętych - dotyczące przepisu prawnego, na podstawie którego teren został uznany za zamknięty.</div>\n<p class=\"lf-p\">6102)Dodany przez art. 2 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rejestry wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę powinny być prowadzone w sposób uniemożliwiający zmianę dokonanych wpisów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 83</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1103)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 76..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji należą zadania i kompetencje, o których mowa w art. 40 ust. 2, art. 41 ust. 4, art.</p>\n<p class=\"lf-p\">44 ust. 1, art. 48-51, art. 54, art. 55, art. 57 ust. 4, 7 i 8, art. 59, art. 59a, art. 59c ust. 1, art. 59d ust. 1, art. 59g ust. 1, art. 62 ust. 1 pkt 3 i ust. 3, art. 65, art. 66, art. 67 ust. 1 i 3, art. 68, art. 69, art. 70 ust. 2, art. 71a, art. 74, art. 75 ust. 1 pkt 3 lit. a, art. 76, art. 78 oraz art. 97 ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organem wyższego stopnia w stosunku do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do właściwości wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji należą zadania i kompetencje określone w ust. 1, w sprawach, o których mowa w art. 82 ust. 3 i 4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-83a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 83a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).104)Przez art. 1 pkt 40 ustawy, o której mowa w odnośniku 6.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 84</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do zadań organów nadzoru budowlanego należy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>kontrola działania organów administracji architektoniczno-budowlanej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>badanie przyczyn powstawania katastrof budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>współdziałanie z organami kontroli państwowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy nadzoru budowlanego są obowiązane do:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>bezzwłocznego przesyłania organom administracji architektoniczno-budowlanej kopii decyzji i postanowień wynikających z przepisów prawa budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>prowadzenia ewidencji decyzji, postanowień i zgłoszeń, o których mowa w art. 82b ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">1 pkt 2;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>prowadzenia ewidencji rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych;</div>\n<p class=\"lf-p\">4105)Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 76.) prowadzenia ewidencji zawiadomień o kontrolach, o których mowa w art. 62 ust. 1 pkt 3.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(uchylony).106)Przez art. 1 pkt 8 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 76.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4.</span>(uchylony).106)Przez art. 1 pkt 8 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 76.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór i sposób prowadzenia ewidencji rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ewidencja rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych powinna zawierać w szczególności: określenie organu prowadzącego ewidencję, dane osobowe lub nazwę inwestora oraz inne niezbędne dane pochodzące ze składanych zawiadomień i decyzji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-84a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 84a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego obejmuje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>kontrolę zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sprawdzanie posiadania przez osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie właściwych uprawnień do pełnienia tych funkcji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>sprawdzanie dopuszczenia do stosowania w budownictwie wyrobów budowlanych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy nadzoru budowlanego, kontrolując stosowanie przepisów prawa budowlanego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>badają prawidłowość postępowania administracyjnego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej oraz wydawanych w jego toku decyzji i postanowień;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sprawdzają wykonywanie obowiązków wynikających z decyzji i postanowień wydanych na podstawie przepisów prawa budowlanego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-84b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 84b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrolę działalności organów administracji architektoniczno-budowlanej wykonują Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego, który wykonuje tę kontrolę w stosunku do starosty.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organy nadzoru budowlanego, w wyniku kontroli działania organów administracji architektoniczno-budowlanej, mogą kierować do właściwych organów zalecenia pokontrolne, z wyznaczeniem terminu ich wykonania. O wykonaniu zaleceń oraz o innych działaniach podjętych w związku z ujawnionymi nieprawidłowościami organy te zawiadamiają niezwłocznie właściwe organy nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku ustalenia przez organy nadzoru budowlanego, że zachodzą okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania albo stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej wznawia lub wszczyna z urzędu postępowanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb przeprowadzania kontroli działania organów administracji architektoniczno-budowlanej oraz wzory protokołów kontrolnych i sposób ich sporządzania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-85\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 85</span><span class=\"lf-art-t\">Współdziałanie organów nadzoru budowlanego z organami administracji architektoniczno-budowlanej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i organami kontroli państwowej obejmuje w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uzgadnianie w miarę potrzeb planów kontroli i prowadzenie wspólnych działań kontrolnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekazywanie i wymianę informacji o wynikach kontroli.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 85a107)Dodany przez art. 11 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 95..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 i Nr 239, poz. 1593).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-86\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 86</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego jest powoływany przez starostę spośród co najmniej trzech kandydatów wskazanych przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli starosta nie powoła powiatowego inspektora nadzoru budowlanego w terminie 30 dni od dnia przedstawienia kandydatów, wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego wskazuje spośród nich kandydata, którego starosta powołuje na stanowisko powiatowego inspektora nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Starosta odwołuje powiatowego inspektora nadzoru budowlanego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w uzgodnieniu z wojewódzkim inspektorem nadzoru budowlanego albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>na wniosek wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy powiatowego inspektoratu nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a.</p>\n<p class=\"lf-p\">W uzasadnionych przypadkach zakres działania powiatowego inspektora nadzoru budowlanego może obejmować więcej niż jeden powiat.</p>\n<p class=\"lf-p\">3b.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewoda, na wniosek właściwych starostów, może rozszerzyć zakres działania powiatowego inspektora nadzoru budowlanego na więcej niż jeden powiat.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organizację wewnętrzną i szczegółowy zakres zadań powiatowego inspektoratu nadzoru budowlanego określa powiatowy inspektor nadzoru budowlanego w regulaminie organizacyjnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 87</span><span class=\"lf-art-t\">1108)W brzmieniu ustalonym przez art. 68 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 31, poz. 206), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2009 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego powołuje i odwołuje wojewoda, za zgodą Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).109)Przez art. 68 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 108.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy wojewódzkiego inspektoratu nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organizację wojewódzkiego inspektoratu nadzoru budowlanego określa regulamin ustalony przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego i zatwierdzony przez wojewodę.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-88\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 88</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest centralnym organem administracji rządowej w sprawach administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest organem właściwym w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze postępowania administracyjnego, w zakresie wynikającym z przepisów prawa budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3110)W brzmieniu ustalonym przez art. 147 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz. U. Nr 227, poz. 1505), która weszła w życie z dniem 24 marca 2009 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest powoływany przez Prezesa Rady Ministrów, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru, na wniosek ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej. Prezes Rady Ministrów odwołuje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3a111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego może zajmować osoba, która:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jest obywatelem polskim;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>korzysta z pełni praw publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>posiada kompetencje kierownicze;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>ma co najmniej 6-letni staż pracy, w tym co najmniej 3-letni staż pracy na stanowisku kierowniczym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>posiada wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3b111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Informację o naborze na stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ogłasza się przez umieszczenie ogłoszenia w miejscu powszechnie dostępnym w siedzibie urzędu oraz w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu i Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Ogłoszenie powinno zawierać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę i adres urzędu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>określenie stanowiska;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wymagania związane ze stanowiskiem wynikające z przepisów prawa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zakres zadań wykonywanych na stanowisku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>wskazanie wymaganych dokumentów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>termin i miejsce składania dokumentów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>informację o metodach i technikach naboru.</div>\n<p class=\"lf-p\">3c111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Termin, o którym mowa w ust. 3b pkt 6, nie może być krótszy niż 10 dni od dnia opublikowania ogłoszenia w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3d111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Nabór na stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przeprowadza zespół, powołany przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, liczący co najmniej 3 osoby, których wiedza i doświadczenie dają rękojmię wyłonienia najlepszych kandydatów. W toku naboru ocenia się doświadczenie zawodowe kandydata, wiedzę niezbędną do wykonywania zadań na stanowisku, na które jest przeprowadzany nabór, oraz kompetencje kierownicze.</p>\n<p class=\"lf-p\">3e111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ocena wiedzy i kompetencji kierowniczych, o których mowa w ust. 3d, może być dokonana na zlecenie zespołu przez osobę niebędącą członkiem zespołu, która posiada odpowiednie kwalifikacje do dokonania tej oceny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3f111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Członek zespołu oraz osoba, o której mowa w ust. 3e, mają obowiązek zachowania w tajemnicy informacji dotyczących osób ubiegających się o stanowisko, uzyskanych w trakcie naboru.</p>\n<p class=\"lf-p\">3g111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">W toku naboru zespół wyłania nie więcej niż 3 kandydatów, których przedstawia ministrowi właściwemu do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3h111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Z przeprowadzonego naboru zespół sporządza protokół zawierający:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę i adres urzędu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór, oraz liczbę kandydatów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>imiona, nazwiska i adresy nie więcej niż 3 najlepszych kandydatów uszeregowanych według poziomu spełniania przez nich wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>informację o zastosowanych metodach 5 technikach naboru;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>uzasadnienie dokonanego wyboru albo powody niewyłonienia kandydata;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>skład zespołu.</div>\n<p class=\"lf-p\">3i111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wynik naboru ogłasza się niezwłocznie przez umieszczenie informacji w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu i Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.</p>\n<p class=\"lf-p\">Informacja o wyniku naboru zawiera:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę i adres urzędu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>imiona, nazwiska wybranych kandydatów oraz ich miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego albo informację o niewyłonieniu kandydata.</div>\n<p class=\"lf-p\">3j111)Dodany przez art. 147 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Umieszczenie w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów ogłoszenia o naborze oraz o wyniku tego naboru jest bezpłatne.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4.</span>(uchylony).112)Przez art. 41 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o państwowym zasobie kadrowym i wysokich stanowiskach państwowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1217), która weszła w życie z dniem 27 października 2006 r.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5.</span>(uchylony).112)Przez art. 41 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o państwowym zasobie kadrowym i wysokich stanowiskach państwowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1217), która weszła w życie z dniem 27 października 2006 r.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6.</span>(uchylony).113)Przez art. 23 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów zarządów państwowych funduszy celowych (Dz. U. Nr 163, poz.</div>\n<p class=\"lf-p\">1362 i Nr 267, poz. 2258), która weszła w życie z dniem 1 września 2005 r.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7.</span>(uchylony).112)Przez art. 41 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o państwowym zasobie kadrowym i wysokich stanowiskach państwowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1217), która weszła w życie z dniem 27 października 2006 r.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8.</span>(uchylony).113)Przez art. 23 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. o przeprowadzaniu konkursów na stanowiska kierowników centralnych urzędów administracji rządowej, prezesów agencji państwowych oraz prezesów zarządów państwowych funduszy celowych (Dz. U. Nr 163, poz.</div>\n<p class=\"lf-p\">1362 i Nr 267, poz. 2258), która weszła w życie z dniem 1 września 2005 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">9114)W brzmieniu ustalonym przez art. 147 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zastępcy Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego są powoływani przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru, na wniosek Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej odwołuje zastępców Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">10115)Dodany przez art. 147 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zespół przeprowadzający nabór na stanowiska, o których mowa w ust. 9, powołuje Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">11115)Dodany przez art. 147 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 110..</p>\n<p class=\"lf-p\">Do sposobu przeprowadzania naboru na stanowiska, o których mowa w ust. 9, stosuje się odpowiednio ust. 3a-3j.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 88a116)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonuje zadania określone przepisami prawa budowlanego, a w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do wojewodów i wojewódzkich inspektorów nadzoru budowlanego oraz sprawuje nadzór nad ich działalnością;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>kontroluje działanie organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>prowadzi w formie elektronicznej centralne rejestry: a) osób posiadających uprawnienia budowlane, b) rzeczoznawców budowlanych, c) ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W rejestrach, o których mowa w ust. 1 pkt 3, zamieszcza się następujące dane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>imiona i nazwisko;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>adres;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>numer PESEL - w stosunku do osób posiadających obywatelstwo polskie, albo numer paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość - w stosunku do osób nieposiadających obywatelstwa polskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>informację o wykształceniu i tytułach naukowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>numer, datę i miejsce wydania decyzji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>organ wydający decyzję;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>podstawę prawną wydania decyzji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>numer, specjalność i zakres uprawnień budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>informację o przynależności do właściwej okręgowej izby samorządu zawodowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>określenie zakresu rzeczoznawstwa - w rejestrze rzeczoznawców budowlanych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>informację o nałożonej karze z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie - w rejestrze ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">12)</span>numer kancelaryjny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">13)</span>pozycję rejestru;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">14)</span>datę wpisu do rejestru.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres informacji o nałożonej karze z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie obejmuje dane identyfikujące decyzję o nałożeniu kary oraz dane dotyczące nałożonej kary.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres, o którym mowa w ust. 3, obejmuje następujące dane:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>numer decyzji o nadaniu uprawnień lub tytułu rzeczoznawcy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>datę i miejsce wydania decyzji o nałożeniu kary;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wskazanie organu wydającego decyzję;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>podstawę prawną;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>funkcję uczestnika;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>datę, miejsce i kwalifikację prawną popełnionego czynu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>rodzaj kary;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>terminy egzaminów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>datę upływu kary;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>status kary;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>inne uwagi dotyczące kary.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Udostępnieniu podlegają dane wymienione w ust. 2 pkt 1, 8-11 i w ust. 4 pkt 2, 3, 5-7, 9 i 10, a dane osób wpisanych do rejestrów przed dniem 1 stycznia 2007 r. - na ich wniosek złożony w formie pisemnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, wzory i sposób prowadzenia rejestrów, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 pkt 3, oraz dokumenty dołączane do wniosku o wpis do rejestrów, stanowiące podstawę dokonania wpisu, uwzględniając dane i informacje podlegające wpisowi do rejestru.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-88b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 88b</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organizację Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego określa statut nadany, w drodze rozporządzenia, przez Prezesa Rady Ministrów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organizację wewnętrzną i szczegółowy zakres zadań Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego określa Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w regulaminie organizacyjnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).117)Przez art. 15 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 92.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-89a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89a</span><span class=\"lf-art-t\">Do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w dziedzinie górnictwa należą sprawy i związane z nimi środki działania określone w ustawie, dotyczące obiektów i robót budowlanych zakładów górniczych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-89b\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89b</span><span class=\"lf-art-t\">Wojewoda w sprawach, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 1 i 5, oraz właściwe organy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">administracji architektoniczno-budowlanej w dziedzinie górnictwa przy wydawaniu pozwolenia na budowę są obowiązani do sprawdzenia posiadania przez inwestora postanowienia o uzgodnieniu, o którym mowa w art. 33 ust. 2 pkt 4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-89c\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89c</span><span class=\"lf-art-t\">1118)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">76..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi związanych z budową, utrzymaniem lub rozbiórką obiektów budowlanych starosta, wójt, burmistrz i prezydent miasta mogą wydać właściwemu powiatowemu inspektorowi nadzoru budowlanego polecenie podjęcia działań zmierzających do usunięcia tego zagrożenia. Przepisy art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz. U. Nr 62, poz. 558, z późn. zm.119)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 74, poz. 676, z 2006 r. Nr 50, poz. 360 i Nr 191, poz. 1410, z 2007 r. Nr 89, poz. 590 oraz z 2009 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 11, poz. 59.) stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Starosta, wójt, burmistrz i prezydent miasta ponoszą wyłączną odpowiedzialność za treść polecenia, o którym mowa w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Polecenie przekazane ustnie wymaga potwierdzenia na piśmie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4120)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 76.. polecenie podlega niezwłocznemu wykonaniu. Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego przedkłada bezzwłocznie sprawę wojewódzkiemu inspektorowi nadzoru budowlanego, jeżeli nie jest w stanie wykonać polecenia albo jeżeli polecenie narusza prawo.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Polecenie naruszające prawo jest nieważne. O nieważności polecenia rozstrzyga wojewoda.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 9</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy karne</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-90\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 90</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Kto, w przypadkach określonych w art. 48, art. 49b, art. 50 ust. 1 pkt 1 lub art.</p>\n<p class=\"lf-p\">50 ust. 1 pkt 2, wykonuje roboty budowlane, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-91\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 91</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kto:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>udaremnia określone ustawą czynności właściwych organów,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wykonuje samodzielną funkcję techniczną w budownictwie, nie posiadając odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).121)Przez art. 1 pkt 69 ustawy, o której mowa w odnośniku 33.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 91a122)Dodany przez art. 1 pkt 11 ustawy, o której mowa w odnośniku 76..</p>\n<p class=\"lf-p\">Kto nie spełnia, określonego w art. 61, obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym, użytkuje obiekt w sposób niezgodny z przepisami lub nie zapewnia bezpieczeństwa użytkowania obiektu budowlanego, podlega grzywnie nie mniejszej niż 100 stawek dziennych, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-92\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 92</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kto:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w razie katastrofy budowlanej nie dopełnia obowiązków określonych w art. 75 lub art.</div>\n<p class=\"lf-p\">79,</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nie spełnia, określonego w art. 70 ust. 1, obowiązku usunięcia stwierdzonych uszkodzeń lub uzupełnienia braków, mogących spowodować niebezpieczeństwo dla łudzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>utrudnia, określone ustawą, czynności właściwych organów, podlega karze aresztu albo karze ograniczenia wolności, albo karze grzywny.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Tej samej karze podlega kto, pomimo zastosowania środków egzekucji administracyjnej:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie stosuje się do wydanych, na podstawie ustawy, decyzji właściwych organów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>(uchylony).123)Przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w odnośniku 76.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-93\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 93</span><span class=\"lf-art-t\">Kto:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przy projektowaniu lub wykonywaniu robót budowlanych w sposób rażący nie przestrzega przepisów art. 5,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1a)</span>przy wykonywaniu robót budowlanych stosuje wyroby, naruszając przepis art. 10,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>(uchylony),124)Przez art. 1 pkt 16 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 129, poz. 1439), która weszła w życie z dniem 13 lutego 2002 r.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dokonuje rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, naruszając przepisy art. 28 lub art. 31 ust. 2,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>przystępuje do budowy lub prowadzi roboty budowlane bez dopełnienia wymagań określonych w art. 41 ust. 4, art. 42, art. 44, art. 45,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>dostarcza lub umożliwia dostarczenie energii, wody, ciepła lub gazu, naruszając przepis art. 41 ust. 5,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wykonuje roboty budowlane w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę bądź w zgłoszeniu budowy lub rozbiórki, bądź istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>(uchylony),125)Przez art. 1 pkt 21 ustawy, o której mowa w odnośniku 23.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>nie spełnia obowiązku, o którym mowa w art. 62 ust. 1,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>nie spełnia, określonych w art. 63 lub art. 64 ust. 1 i 3, obowiązków przechowywania dokumentów, związanych z obiektem budowlanym lub prowadzenia książki obiektu budowlanego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9a)</span>nie spełnia obowiązku przesłania protokołu, o którym mowa w art. 70 ust. 2,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9b)</span>zmienia sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, o którym mowa w art. 71 ust. 2, albo pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>nie udziela informacji lub nie udostępnia dokumentów, o których mowa w art. 81c ust.</div>\n<p class=\"lf-p\">1, żądanych przez właściwy organ, związanych z prowadzeniem robót budowlanych, przekazaniem obiektu budowlanego do użytkowania lub jego utrzymaniem, 11126)Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 7.) sporządza i przekazuje do obrotu prawnego świadectwo charakterystyki energetycznej budynku, lokalu lub będącej nieruchomością części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową nie posiadając uprawnień, o których mowa w art. 5 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">8, podlega karze grzywny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-94\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 94</span><span class=\"lf-art-t\">Orzekanie w sprawach o czyny, określone w art. 92 i art. 93, następuje na podstawie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 10</h3>\n<p class=\"lf-p\">Odpowiedzialność zawodowa w budownictwie</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-95\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 95</span><span class=\"lf-art-t\">Odpowiedzialności zawodowej w budownictwie podlegają osoby wykonujące samodzielne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">funkcje techniczne w budownictwie, które:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dopuściły się występków lub wykroczeń, określonych ustawą;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zostały ukarane w związku z wykonywaniem samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wskutek rażących błędów lub zaniedbań, spowodowały zagrożenie życia lub zdrowia łudzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska albo znaczne szkody materialne;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>nie spełniają lub spełniają niedbale swoje obowiązki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>uchylają się od podjęcia nadzoru autorskiego lub wykonują niedbale obowiązki wynikające z pełnienia tego nadzoru.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-96\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 96</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Popełnienie czynów powodujących odpowiedzialność zawodową w budownictwie jest zagrożone następującymi karami:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>upomnieniem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>upomnieniem z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia, w wyznaczonym terminie, egzaminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zakazem wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, na okres od roku do 5 lat, połączonym z obowiązkiem złożenia, w wyznaczonym terminie, egzaminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy nakładaniu kary należy uwzględnić dotychczasową karalność z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O zakazie wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie orzeka się w przypadku znacznego społecznego niebezpieczeństwa czynu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie może być orzeczony również w stosunku do osoby, która:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>pomimo dwukrotnego upomnienia ponownie dopuściła się czynu, powodującego odpowiedzialność zawodową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>uchyla się od złożenia nakazanego egzaminu.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie określa się w latach i miesiącach. Kara biegnie od dnia, w którym decyzja o ukaraniu stała się ostateczna.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobie ukaranej z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia egzaminu, która w wyznaczonym terminie egzaminu nie zdała, wyznacza się termin dodatkowy, nie krótszy niż 3 miesiące i nie dłuższy niż 6 miesięcy. W przypadku nieuzyskania oceny pozytywnej w terminie dodatkowym, stwierdza się utratę uprawnień do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-97\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 97</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wszczyna się na wniosek organu nadzoru budowlanego, właściwego dla miejsca popełnienia czynu lub stwierdzającego popełnienie czynu, złożony po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniosek, o którym mowa w ust. 1, powinien zawierać określenie zarzucanego czynu, uzasadnienie faktyczne i prawne oraz wskazanie dowodów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniosek, o którym mowa w ust. 1, może złożyć w zakresie swojej właściwości organ samorządu zawodowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-98\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 98</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie orzekają organy samorządu zawodowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwość organów samorządu zawodowego w sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie regulują odrębne przepisy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-99\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 99</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ostateczną decyzję o ukaraniu, w trybie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie, przesyła się do wiadomości:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>jednostce organizacyjnej zatrudniającej osobę ukaraną;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>właściwemu stowarzyszeniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>organowi, który wydał ukaranemu uprawnienia do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego.</div>\n<p class=\"lf-p\">2127)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 24..</p>\n<p class=\"lf-p\">Informacja o karze z tytułu odpowiedzialności zawodowej, orzeczonej decyzją, o której mowa w ust. 1, podlega wpisowi do centralnego rejestru ukaranych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-100\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 100</span><span class=\"lf-art-t\">Nie można wszcząć postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">po upływie 6 miesięcy od dnia powzięcia przez organy nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego tę odpowiedzialność i nie później niż po upływie 3 lat od dnia zakończenia robót budowlanych albo zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-101\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 101</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ, który orzekał w I instancji o odpowiedzialności zawodowej w budownictwie, na wniosek ukaranego, orzeka o zatarciu kary, jeżeli ukarany:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wykonywał samodzielną funkcję techniczną w budownictwie przez okres: a) 2 lat - w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 1, b) 3 lat - od złożenia egzaminu - w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 2, c) 5 lat - po przywróceniu prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 3;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w okresach, o których mowa w pkt 1, nie był ponownie ukarany jedną z kar określonych w art. 96 ust. 1.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Informację o zatarciu kary organ, o którym mowa w ust. 1, przesyła do wiadomości zainteresowanemu oraz jednostkom organizacyjnym, stowarzyszeniom i organom, o których mowa w art. 99 ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zatarcie kary podlega odnotowaniu w centralnym rejestrze ukaranych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-102\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 102</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).128)Przez art. 90 pkt 11 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 11</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy przejściowe i końcowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-103\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 103</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwość organów do załatwiania spraw, o których mowa w ust. 1, określa się na podstawie przepisów ustawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-104\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 104</span><span class=\"lf-art-t\">Osoby, które, przed dniem wejścia w życie ustawy, uzyskały uprawnienia budowlane lub</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stwierdzenie posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, zachowują uprawnienia do pełnienia tych funkcji w dotychczasowym zakresie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 105</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzje o dopuszczeniu do powszechnego stosowania w budownictwie nowych materiałów budowlanych, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy, pozostają w mocy w dotychczasowym zakresie.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(pominięty).129)Zamieszczony w obwieszczeniu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 106</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).129)Zamieszczony w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 107</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Traci moc ustawa z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229, z 1981 r. Nr 12, poz. 57, z 1983 r. Nr 44, poz. 200 i 201, z 1984 r. Nr 35, poz. 185 i 186, z 1987 r. Nr 21, poz. 124, z 1988 r. Nr 41, poz. 324 oraz z 1990 r. Nr 34, poz. 198), z zastrzeżeniem art. 103 ust. 2.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(pominięty).129)Zamieszczony w obwieszczeniu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-108\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 108</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1995 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Załącznik do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kategorie obiektów budowlanych Współczynnik kategorii obiektu (k) Współczynnik wielkości obiektu (w) 1 2 3 Kategoria I - budynki mieszkalne jednorodzinne 2,0 1,0 Kategoria II - budynki służące gospodarce rolnej, jak: produkcyjne, gospodarcze, inwentarsko-składowe 1,0 1,0 Kategoria III - inne niewielkie budynki, jak: domy letniskowe, budynki gospodarcze, garaże do dwóch stanowisk włącznie 1,0 1,0 Kategoria IV - elementy dróg publicznych i kolejowych dróg szynowych, jak: skrzyżowania i węzły, wjazdy, zjazdy, przejazdy, perony, rampy 5,0 1,0 Kategoria V - obiekty sportu i rekreacji, jak: stadiony, amfiteatry, skocznie i wyciągi narciarskie, kolejki linowe, odkryte baseny, zjeżdżalnie 10,0 1,0 Kategoria VI - cmentarze 8,0 1,0 Kategoria VII - obiekty służące nawigacji wodnej, jak: dalby, wysepki cumownicze 7,0 1,0 Kategoria VIII - inne budowle 5,0 1,0 Współczynnik wielkości obiektu (w) (kubatura w m3) ≤ 2 500 &gt; 2 500-5 000 &gt; 5 000-10 000 &gt; 10 000 Kategoria IX - budynki kultury, nauki i oświaty, jak: teatry, opery, kina, muzea, galerie sztuki, biblioteki, archiwa, domy kultury, budynki szkolne i przedszkolne, internaty, bursy i domy studenckie, laboratoria i placówki badawcze, stacje meteorologiczne i hydrologiczne, obserwatoria, budynki ogrodów zoologicznych i botanicznych 4,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria X - budynki kultu religijnego, jak: kościoły, kaplice, klasztory, cerkwie, zbory, synagogi, meczety oraz domy pogrzebowe, krematoria 6,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XI - budynki służby zdrowia, opieki społecznej i socjalnej, jak: szpitale, sanatoria, hospicja, przychodnie, poradnie, stacje krwiodawstwa, lecznice weterynaryjne, żłobki, domy pomocy i opieki społecznej, domy dziecka, domy rencisty, schroniska dla bezdomnych oraz hotele robotnicze 4,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XII - budynki administracji publicznej, budynki Sejmu, Senatu, Kancelarii Prezydenta, ministerstw i urzędów centralnych, terenowej administracji rządowej i samorządowej, sądów i trybunałów, więzień i domów poprawczych, zakładów dla nieletnich, zakładów karnych, aresztów śledczych oraz obiekty budowlane Sił Zbrojnych 5,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XIII - pozostałe budynki mieszkalne 4,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XIV - budynki zakwaterowania turystycznego i rekreacyjnego, jak: hotele, motele, pensjonaty, domy wypoczynkowe, schroniska turystyczne 15,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XV - budynki sportu i rekreacji, jak: hale sportowe i widowiskowe, kryte baseny 9,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XVI - budynki biurowe i konferencyjne 12,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XVII - budynki handlu, gastronomii i usług, jak: sklepy, centra handlowe,</p>\n<p class=\"lf-p\">domy towarowe, hale targowe, restauracje, bary, kasyna, dyskoteki, warsztaty rzemieślnicze, stacje obsługi pojazdów, myjnie samochodowe, garaże powyżej dwóch stanowisk, budynki dworcowe 15,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XVIII - budynki przemysłowe, jak: budynki produkcyjne, służące energetyce, montownie, wytwórnie, rzeźnie oraz obiekty magazynowe, jak: budynki składowe, chłodnie, hangary, wiaty, a także budynki kolejowe, jak: nastawnie, podstacje trakcyjne, lokomotywownie, wagonownie, strażnice przejazdowe, myjnie taboru kolejowego 10,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XIX - zbiorniki przemysłowe, jak: silosy, elewatory, bunkry do magazynowania paliw i gazów oraz innych produktów chemicznych 10,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Współczynnik wielkości obiektu (w) (powierzchnia w m2) ≤ 1 000 &gt; 1 000-5 000 &gt; 5 000-10 000 &gt; 10 000 Kategoria XX - stacje paliw 15,0 1,0 1,5 2,0 2,5 Kategoria XXI - obiekty związane z transportem wodnym, jak: porty, przystanie, sztuczne wyspy, baseny, doki, falochrony, nabrzeża, mola, pirsy, pomosty, pochylnie 10,0 1,0 1,5 2,0 2,5</p></div>", "next": 239925}