{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">2a48)Dodany przez art. 239 pkt 1 ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. - Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 46, poz. 499), która weszła w życie z dniem 31 maja 2001 r.) subwencje dla partii politycznych;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dotacje celowe na zadania z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone jednostkom samorządu terytorialnego ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>dotacje na zadania określone ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">649)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) współfinansowanie programów i projektów realizowanych ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).50)Przez art. 1 pkt 8 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-64\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 64</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Różnica między dochodami a wydatkami budżetu państwa stanowi odpowiednio nadwyżkę budżetu państwa lub deficyt budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Deficyt budżetu państwa może być pokryty przychodami pochodzącymi z:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprzedaży skarbowych papierów wartościowych na rynku krajowym i zagranicznym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>kredytów zaciąganych w bankach krajowych i zagranicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>pożyczek;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>prywatyzacji majątku Skarbu Państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>nadwyżki budżetu państwa z lat ubiegłych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-65\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 65</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu państwa, w zakresie ustalonym w ustawie budżetowej, mogą być udzielane pożyczki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dla jednostek samorządu terytorialnego w ramach postępowania naprawczego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wynikające z umów międzynarodowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wynikające z ustaw innych niż ustawa budżetowa.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pożyczki udzielane z budżetu państwa są oprocentowane; wysokość oprocentowania określa umowa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-66\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 66</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W budżecie państwa tworzy się rezerwę ogólną, nie wyższą niż 0,2% wydatków budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W budżecie państwa mogą być tworzone rezerwy celowe:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>na wydatki, których szczegółowy podział na pozycje klasyfikacji budżetowej nie może być dokonany w okresie opracowywania budżetu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">251)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) na wydatki, których źródłem finansowania są środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, z wyjątkiem środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>gdy inne ustawy tak stanowią.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Suma rezerw celowych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 3, nie może przekroczyć 5% wydatków budżetu.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">452)</span>Dodany przez art. 11 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 12..</div>\n<p class=\"lf-p\">W częściach budżetu państwa, których dysponentami są poszczególni wojewodowie, może być tworzona rezerwa w wysokości do 1% wydatków, z wyłączeniem dotacji dla jednostek samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-67\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 67</span><span class=\"lf-art-t\">153)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw (Dz.</p>\n<p class=\"lf-p\">U. Nr 70, poz. 778), która weszła w życie z dniem 10 września 1999 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Budżet państwa składa się z części odpowiadających organom władzy państwowej, kontroli, ochrony prawa, sądów i trybunałów, wymienionym w art. 83 ust. 2, oraz administracji rządowej, przy czym dla poszczególnych działów administracji rządowej oraz dla urzędów nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów ustala się odpowiednio odrębne części budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W odrębnych częściach budżetu państwa ujmuje się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>rezerwę ogólną;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>rezerwy celowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>obsługę długu Skarbu Państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>przychody i rozchody związane z finansowaniem deficytu i rozdysponowaniem nadwyżki budżetowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W uzasadnionych przypadkach w budżecie państwa mogą być tworzone odrębne części dla:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>państwowych jednostek organizacyjnych niebędących organami władzy lub administracji rządowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zadań ogólnych, jeżeli wyodrębnienie części jest uzasadnione koniecznością zapewnienia bieżącej kontroli wydatków.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">454)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 193 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 i Nr 154, poz. 1787); wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2002 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">Częściami budżetu państwa dysponują kierownicy organów wymienionych w art. 83 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 a dla sądownictwa powszechnego Minister Sprawiedliwości, właściwi ministrowie, przewodniczący określonych w odrębnych ustawach komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierownicy urzędów centralnych, wojewodowie oraz kierownicy państwowych jednostek organizacyjnych, o których mowa w ust. 3 pkt 1, zwani dalej „dysponentami części budżetowej”.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">555)</span>Dodany przez art. 10 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 53..</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach gdy jeden minister kieruje więcej niż jednym działem administracji rządowej, minister ten jest dysponentem wszystkich części budżetu wyodrębnionych dla tych działów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-68\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 68</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dochody i wydatki oraz przychody i rozchody budżetu państwa klasyfikuje się według zasad określonych w art. 13 oraz według części budżetowych, o których mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">67.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">256)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 53..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów ustala, w drodze rozporządzenia, klasyfikację części budżetowych oraz dysponentów części, o których mowa w art. 67 ust. 4 i 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-69\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 69</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki budżetu państwa dzielą się na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wydatki bieżące;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wydatki na obsługę długu Skarbu Państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wydatki majątkowe.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki bieżące obejmują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<p class=\"lf-p\">1a57)Dodany przez art. 239 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 48.) subwencje dla partii politycznych;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dotacje;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wynagrodzenia i uposażenia oraz składki od nich naliczane;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>inne świadczenia na rzecz osób fizycznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zakupy towarów i usług;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych lub realizacją ich statutowych zadań.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Świadczenia na rzecz osób fizycznych obejmują wydatki budżetu państwa kierowane, na podstawie odrębnych przepisów, bezpośrednio lub pośrednio do osób fizycznych, a niebędące wynagrodzeniem za świadczoną pracę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dotacjami są, podlegające szczególnym zasadom rozliczania, wydatki budżetu państwa przeznaczone na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>finansowanie lub dofinansowanie: a) zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego ustawami, b) ustawowo określonych zadań, realizowanych przez jednostki inne niż jednostki samorządu terytorialnego, c) bieżących zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, d58)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 55 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 11.) zadań zleconych do realizacji jednostkom niezaliczonym do sektora finansów publicznych, w tym fundacjom i stowarzyszeniom, e) kosztów realizacji inwestycji, o których mowa w art. 74 ust. 2, zwane dalej „dotacjami celowymi”;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dofinansowanie działalności bieżącej ustawowo wskazanego podmiotu, zwane dalej „dotacjami podmiotowymi”;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dopłaty do określonych rodzajów wyrobów lub usług, kalkulowanych według stawek jednostkowych, zwane dalej „dotacjami przedmiotowymi”;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnej ustawie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>pierwsze wyposażenie w środki obrotowe nowo tworzonych zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych, zwane dalej „dotacjami na pierwsze wyposażenie w środki obrotowe”.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki na obsługę długu Skarbu Państwa obejmują w szczególności wydatki budżetu państwa z tytułu oprocentowania i dyskonta od skarbowych papierów wartościowych, oprocentowania zaciągniętych kredytów i pożyczek oraz wypłat związanych z udzielonymi przez Skarb Państwa poręczeniami i gwarancjami.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki majątkowe obejmują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wydatki na zakup i objęcie akcji oraz wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wydatki inwestycyjne państwowych jednostek budżetowych oraz dotacje celowe na finansowanie lub dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-70\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 70</span><span class=\"lf-art-t\">Odrębna ustawa określa zasady i tryb udzielania dotacji celowych dla jednostek samorządu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">terytorialnego na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>realizację zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dofinansowanie zadań własnych bieżących i inwestycyjnych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-71\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 71</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">159)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 55 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 11..</div>\n<p class=\"lf-p\">Jednostki niezaliczone do sektora finansów publicznych, w tym fundacje i stowarzyszenia mogą otrzymywać dotacje celowe na realizację zadań zleconych, o których mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">69 ust. 4 pkt 1 lit. d, na podstawie umów zawartych z dysponentem części budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Umowa, o której mowa w ust. 1, powinna określać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szczegółowy opis zadania i termin jego wykonania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dotację celową należną jednostce wykonującej zadanie i tryb płatności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>tryb kontroli wykonywania zadania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>sposób rozliczenia udzielonej dotacji celowej i zasady zwrotu niewykorzystanej części dotacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-72\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 72</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje przedmiotowe kalkulowane według stawek jednostkowych dla:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przedsiębiorców wytwarzających określone rodzaje wyrobów lub świadczących określone rodzaje usług, z uwzględnieniem ich równoprawności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>państwowych zakładów budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>gospodarstw pomocniczych państwowych jednostek budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>różnych podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa określa kwoty i przedmiot dotacji, o których mowa w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów ustala, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, w drodze rozporządzenia, stawki dotacji przedmiotowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, oraz określa szczegółowe zasady i tryb udzielania i rozliczania tych dotacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy ustawa budżetowa określi dotacje przedmiotowe do podręczników szkolnych i akademickich, minister właściwy do spraw oświaty i wychowania oraz minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego w porozumieniu z Ministrem Finansów ustala, w drodze rozporządzenia, stawki oraz określa szczegółowe zasady, tryb udzielania i rozliczania tych dotacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw rolnictwa oraz minister właściwy do spraw rozwoju wsi w porozumieniu z Ministrem Finansów ustala, w drodze rozporządzenia, stawki dotacji, o których mowa w ust. 1 pkt 4, na jednostkę usługi lub produktu oraz szczegółowe zasady i tryb udzielania oraz rozliczania tych dotacji, z uwzględnieniem równoprawności podmiotów.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">660)</span>Dodany przez art. 9 ustawy z dnia 20 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 961 i Nr 154, poz. 1801); wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2003 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy ustawa budżetowa określi dotacje przedmiotowe dla publicznych zakładów opieki zdrowotnej funkcjonujących w resorcie obrony narodowej w formie zakładów budżetowych, Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych ustala, w drodze rozporządzenia, stawki oraz szczegółowe zasady i tryb udzielania i rozliczania tych dotacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-73\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 73</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje podmiotowe w ustawowo określonym zakresie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa, z zastrzeżeniem ust. 3, zawiera wykaz jednostek, dla których zaplanowano dotacje podmiotowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy z określonych w odrębnych przepisach zasad i trybu udzielania dotacji wynika, że nie jest możliwe ujęcie jednostki w wykazie, o którym mowa w ust. 2, wykaz może zawierać grupy jednostek i łączną kwotę dotacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku, o którym mowa w ust. 3, dysponent części budżetu państwa, w której zaplanowane zostały dotacje, podaje do publicznej wiadomości, w drodze obwieszczenia, wykaz jednostek wraz z kwotami dotacji przyznanych poszczególnym jednostkom.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-74\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 74</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu państwa finansowane są, z zastrzeżeniem ust. 3, inwestycje państwowych jednostek budżetowych, w tym ich gospodarstw pomocniczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje celowe na finansowanie lub dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>państwowych zakładów budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>innych państwowych jednostek organizacyjnych, dla których zasady gospodarki finansowej określają odrębne ustawy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>jednostek niezaliczanych do sektora finansów publicznych, na podstawie odrębnego upoważnienia zamieszczonego w ustawie budżetowej lub innej ustawie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego jako zadania: a) własne, b) z zakresu administracji rządowej, c) inne zlecone ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>związanych z badaniami naukowymi lub pracami badawczo-rozwojowymi.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestycje państwowych jednostek budżetowych mogą być dofinansowane z:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>części zysku gospodarstwa pomocniczego państwowej jednostki budżetowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>środków specjalnych państwowej jednostki budżetowej.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 75</span><span class=\"lf-art-t\">Kierownik państwowej jednostki budżetowej jest właściwy dla podjęcia decyzji w zakresie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">inwestycji gospodarstwa pomocniczego tej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-76\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 76</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dotacje celowe dla przedsiębiorców mogą być udzielane na realizację inwestycji w zakresie infrastruktury technicznej oraz ochrony środowiska, mających szczególne znaczenie dla gospodarki narodowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączna kwota dotacji, o których mowa w ust. 1, przyznanych w kolejnych latach na dofinansowanie inwestycji realizowanej przez przedsiębiorcę, nie może być wyższa niż 50% planowanej wartości kosztorysowej inwestycji, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączną kwotę dotacji, o której mowa w ust. 2, oraz jej przewidywaną wysokość w kolejnych latach realizacji inwestycji ustala się przy wprowadzeniu tej inwestycji do ustawy budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 76a61)Dodany przez art. 16 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o finansowym wspieraniu inwestycji (Dz. U. Nr 41, poz. 363), która weszła w życie z dniem 20 maja 2002 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dotacja celowa może być udzielona przedsiębiorcy albo przedsiębiorcy i gminie, w przypadku dokonywania przez przedsiębiorcę nowej inwestycji, na zasadach określonych w przepisach o finansowym wspieraniu inwestycji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-77\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 77</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zwiększenie w okresie realizacji inwestycji jej planowanej wartości kosztorysowej, wynikające z:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zwiększenia zakresu rzeczowego inwestycji,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zmian w dokumentacji projektowej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wydłużenia okresu realizacji inwestycji</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>nie stanowi podstawy do zwiększenia łącznej kwoty dotacji celowej.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-78\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 78</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Inwestycje finansowane lub dofinansowywane z budżetu państwa, których:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>okres realizacji przekracza rok budżetowy,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wartość kosztorysowa jest wyższa od kwoty określonej przez Ministra Finansów w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 82 ust. 4</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>zwane dalej „inwestycjami wieloletnimi”, ujmowane są w wykazie stanowiącym załącznik do ustawy budżetowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W wykazie, o którym mowa w ust. 1, określa się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę i lokalizację inwestycji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nazwę inwestora;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>planowane efekty rzeczowe inwestycji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>termin jej rozpoczęcia i zakończenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>planowaną wartość kosztorysową inwestycji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>źródła finansowania inwestycji w podziale na: a) nakłady finansowane z budżetu państwa, b) nakłady finansowane z: - środków własnych inwestora, - kredytu lub pożyczki objętej poręczeniem lub gwarancją Skarbu Państwa, - innych źródeł (w tym dotacje od jednostek samorządu terytorialnego i funduszy celowych);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>nakłady do poniesienia i źródła ich finansowania w roku budżetowym oraz w dwóch kolejnych latach.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-79\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 79</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady finansowania inwestycji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z budżetu państwa, w tym określania wysokości kwot dotacji w kolejnych latach realizacji inwestycji, oraz zasady i tryb zwiększania wartości kosztorysowej inwestycji, wynikającego ze zmiany cen dóbr inwestycyjnych oraz towarów i usług budowlano-montażowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-80\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 80</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa może określać, oprócz limitów wydatków na okres roku budżetowego, limity wydatków na programy wieloletnie, ujmowane w wykazie stanowiącym załącznik do ustawy budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Programy wieloletnie ustanawiane są przez Radę Ministrów, a na mocy ustawy, jeżeli koszty realizacji programu przekraczają kwotę 100 000 000 zł.</p>\n<p class=\"lf-p\">2a62)Dodany przez art. 51 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 maja 2000 r. o zasadach wspierania rozwoju regionalnego (Dz. U. Nr 48, poz. 550), która weszła w życie z dniem 15 lipca 2000 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepis ust. 2 nie dotyczy programów wsparcia, o których mowa w ustawie z dnia 12 maja 2000 r. o zasadach wspierania rozwoju regionalnego (Dz. U. Nr 48, poz. 550, Nr 95, poz. 1041 i Nr 109, poz. 1158, z 2001 r. Nr 45, poz. 497, Nr 100, poz. 1085, Nr 111, poz. 1197 i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 66, poz. 596 i Nr 230, poz. 1921).</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Program wieloletni może być ustanowiony wyłącznie w celu realizacji zadań dotyczących:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>obronności i bezpieczeństwa państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ochrony środowiska;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>rozwoju gospodarki, w tym restrukturyzacji wybranych dziedzin;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>rozwoju nauki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>ochrony ogólnonarodowego dziedzictwa kulturowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">663)</span>Dodany przez art. 51 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 62.) wspierania rozwoju regionalnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W wykazie, o którym mowa w ust. 1, dla każdego programu określa się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę programu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jednostkę organizacyjną realizującą program lub koordynującą jego wykonanie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>cel programu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zadania które mają być sfinansowane z budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>okres realizacji programu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>łączne nakłady, w tym z budżetu państwa, na realizację programu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wysokość wydatków w roku budżetowym oraz w dwóch kolejnych latach.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Realizacja programów wieloletnich może być podzielona na etapy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 80a64)Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, zgodnie z art.</p>\n<p class=\"lf-p\">4 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisów art. 80 nie stosuje się do wieloletnich programów i projektów realizowanych ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2a.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Programy i projekty, o których mowa w ust. 1, są ustanawiane przez Radę Ministrów i wykazywane w załączniku do ustawy budżetowej w zestawieniu określonym w art. 61 ust. 4 pkt 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-81\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 81</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów może określać, w drodze rozporządzenia, zasady finansowania zadań realizowanych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w ramach międzynarodowej współpracy z zakresu wewnętrznego i zewnętrznego bezpieczeństwa państwa, wynikających z umów i porozumień.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Opracowywanie i uchwalanie budżetu państwa</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-82\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 82</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów przedstawia Radzie Ministrów założenia projektu budżetu państwa na rok następny.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łącznie z założeniami, o których mowa w ust. 1, Minister Finansów przedstawia Radzie Ministrów wykaz jednostek sektora rządowego, których plany przychodów i wydatków zgodnie z art. 61 ust. 5 może obejmować ustawa budżetowa.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Materiały do projektu ustawy budżetowej opracowują i przedkładają Ministrowi Finansów dysponenci części budżetowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady, tryb i terminy opracowania materiałów, o których mowa w ust. 3, w tym:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>planów rzeczowych zadań realizowanych ze środków budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>projektów planów dochodów i wydatków poszczególnych części budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wzory formularzy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-83\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 83</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów przedstawia Radzie Ministrów projekt ustawy budżetowej na rok następny wraz z uzasadnieniem.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">265)</span>Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 1999 r. o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, ustawy o finansach publicznych oraz ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 38, poz. 360), która weszła w życie z dniem 13 maja 1999 r., art. 20 ustawy z dnia 6 stycznia 2000 r. o Rzeczniku Praw Dziecka (Dz. U. Nr 6, poz. 69), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2000 r., art. 193 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 54, i art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. Nr 100, poz. 1082); wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2003 r..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów włącza do projektu ustawy budżetowej dochody i wydatki Kancelarii Sejmu, Kancelarii Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego, Krajowej Rady Sądownictwa, sądownictwa powszechnego, Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Krajowego Biura Wyborczego oraz Państwowej Inspekcji Pracy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-84\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 84</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów uchwala projekt ustawy budżetowej lub projekt ustawy o prowizorium budżetowym i wraz z uzasadnieniem przedstawia go Sejmowi w terminie do dnia 30 września roku poprzedzającego rok budżetowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku przedstawienia Sejmowi projektu ustawy o prowizorium budżetowym Rada Ministrów przedstawia Sejmowi projekt ustawy budżetowej nie później niż na 3 miesiące przed zakończeniem okresu obowiązywania prowizorium.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do projektu ustawy o prowizorium budżetowym stosuje się przepisy ustawy odnoszące się do projektu ustawy budżetowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-85\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 85</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy ustawa budżetowa lub ustawa o prowizorium budżetowym nie zostanie ogłoszona przed dniem 1 stycznia, to do czasu ogłoszenia odpowiedniej ustawy:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>podstawą gospodarki finansowej jest przedstawiony Sejmowi odpowiedni projekt ustawy, o której mowa w art. 84;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>obowiązują stawki należności budżetowych oraz składki na fundusze celowe w wysokości ustalonej dla roku poprzedzającego rok budżetowy.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podstawą gospodarki finansowej państwa jest ustawa lub projekt ustawy o prowizorium budżetowym na określoną część roku, a przed upływem terminu obowiązywania prowizorium nie zostanie uchwalona ustawa budżetowa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-86\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 86</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa ustala:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dochody budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wydatki budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>deficyt budżetu państwa oraz źródła jego pokrycia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">466)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 26 pkt 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1999 r. o kształtowaniu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U.</div>\n<p class=\"lf-p\">Nr 110, poz. 1255), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.) limity zatrudnienia osób objętych mnożnikowymi systemami wynagrodzeń w państwowych jednostkach budżetowych;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>przychody i rozchody budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>zestawienie przychodów i wydatków państwowych zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych i środków specjalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>plany finansowe państwowych funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>wykaz programów wieloletnich;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>wykaz inwestycji wieloletnich;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>dotacje celowe dla jednostek samorządu terytorialnego na realizację zadań z zakresu administracji rządowej i zadań zleconych ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>zakres i kwoty dotacji przedmiotowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">12)</span>wykaz jednostek otrzymujących dotacje podmiotowe i kwoty dotacji;</div>\n<p class=\"lf-p\">1367)Dodany przez art. 51 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 62.) dotacje celowe na wykonanie zadań objętych programem wsparcia, o którym mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">80 ust. 2a.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">268)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5..</div>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa zawiera, w formie załączników, zestawienia, o których mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">61 ust. 4 pkt 4 i 5.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">368)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5..</div>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki, o których mowa w ust. 1 pkt 2, stanowią limit wydatków budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa może ustalać plany finansowe innych jednostek sektora rządowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dochody budżetu państwa ujmuje się w ustawie budżetowej według:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ważniejszych źródeł dochodów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>części i działów klasyfikacji budżetowej.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">669)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 11 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5..</div>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki budżetu państwa ujmuje się w ustawie budżetowej w podziale na: części, działy i rozdziały klasyfikacji wydatków.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plany finansowe państwowych zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych i środków specjalnych, włączone do ustawy budżetowej, ujmuje się w podziale na części budżetowe i rodzaje działalności, z wyodrębnieniem stanu początkowego i końcowego środków obrotowych, przychodów własnych, dotacji z budżetu państwa, wydatków na wynagrodzenia i składek naliczanych od wynagrodzeń, wydatków majątkowych oraz wpłat do budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plany finansowe państwowych funduszy celowych ujmuje się w ustawie budżetowej oddzielnie dla każdego funduszu, z wyodrębnieniem stanu początkowego i końcowego funduszu, przychodów własnych oraz dotacji z budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dotacje celowe dla jednostek samorządu terytorialnego na zadania z zakresu administracji rządowej oraz inne zlecone ustawami ujmuje się w ustawie budżetowej w podziale na poszczególne stopnie jednostek samorządu terytorialnego, części budżetowe, z których przekazywane są dotacje, oraz działy klasyfikacji budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plany finansowe, o których mowa w ust. 4, ujmuje się w ustawie budżetowej odrębnie dla każdej jednostki, z wyodrębnieniem przychodów własnych oraz dotacji z budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">11.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustawa budżetowa nie może zawierać przepisów zmieniających inne ustawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-87\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 87</span><span class=\"lf-art-t\">Do projektu ustawy budżetowej załącza się uzasadnienie zawierające w szczególności:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>główne cele polityki społecznej i gospodarczej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>założenia makroekonomiczne na rok budżetowy i dwa kolejne lata, dotyczące: a) kształtowania się produktu krajowego brutto, b) państwowego długu publicznego oraz długu Skarbu Państwa, c) poziomu cen towarów i usług konsumpcyjnych, d) bilansu płatniczego, e) obrotów bieżących, f) poziomu zatrudnienia i bezrobocia, g) dochodów budżetu państwa, h) deficytu budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>kierunki prywatyzacji majątku Skarbu Państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>przewidywane wykonanie budżetu państwa za rok poprzedzający rok, którego dotyczy projekt ustawy budżetowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>omówienie projektowanych: a) przychodów i rozchodów oraz dochodów i wydatków budżetowych, b) przychodów i wydatków państwowych funduszy celowych, c70)Dodana przez art. 51 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 62.) wykazów zadań objętych programem wsparcia, o którym mowa w art. 80 ust. 2a, d71)Dodana przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) zestawień programów i projektów, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 4 i 5;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>informacje o przewidywanej na koniec roku budżetowego wysokości długu Skarbu Państwa oraz aktywów finansowych Skarbu Państwa, będących jednocześnie długiem innych podmiotów sektora finansów publicznych, wraz z odpowiednimi wartościami odnoszącymi się do kwot zobowiązań z tytułu poręczeń i gwarancji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-88\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 88</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dysponenci części budżetowych, w terminie do dnia 25 października, przekazują informacje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">172)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 26 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 66.) jednostkom podległym - o kwotach dochodów i wydatków, w tym wynagrodzeń, oraz limitach zatrudnienia osób objętych mnożnikowymi systemami wynagrodzeń,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jednostkom samorządu terytorialnego - o kwotach dotacji na zadania z zakresu administracji rządowej, przyjętych w projekcie ustawy budżetowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W terminie do dnia 1 grudnia jednostki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, opracowują i przekazują właściwym dysponentom części budżetowych projekty planów finansowych na następny rok budżetowy, zgodnie z projektem ustawy budżetowej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zasady i tryb wykonywania ustawy budżetowej</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-89\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 89</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W terminie 21 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej dysponenci części budżetowych przedstawiają Ministrowi Finansów szczegółowy plan dochodów i wydatków danej części budżetowej, zwany dalej „układem wykonawczym”.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Układ wykonawczy opracowuje się w podziale na działy, rozdziały i paragrafy klasyfikacji dochodów i wydatków.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">373)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 26 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 66..</div>\n<p class=\"lf-p\">Dysponenci części budżetowych w terminie, o którym mowa w ust. 1, przekazują jednostkom podległym informacje o ostatecznych kwotach dochodów i wydatków w tym wynagrodzeń, oraz limitach zatrudnienia osób objętych mnożnikowymi systemami wynagrodzeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jednostki, o których mowa w ust. 3, sporządzają plany finansowe celem zapewnienia ich zgodności z ustawą budżetową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-90\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 90</span><span class=\"lf-art-t\">174)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2000 r. o zmianie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawy o finansach publicznych (Dz. U. Nr 119, poz. 1251), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Podziału rezerw celowych dokonuje, z zastrzeżeniem ust. 2, Minister Finansów w porozumieniu z właściwymi ministrami lub innymi dysponentami części budżetowych, nie później niż do dnia 31 października, z wyjątkiem rezerw, o których mowa w art. 66 ust. 2 pkt 2.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">275)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 26 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 66..</div>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwą celową na zwiększenie wynagrodzeń i limitów zatrudnienia wynikających ze zmian organizacyjnych i nowych zadań w państwowych jednostkach budżetowych dysponuje Rada Ministrów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwy celowe mogą być wykorzystane, z zastrzeżeniem ust. 4, wyłącznie na cel, na jaki zostały utworzone.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów może, po uzyskaniu pozytywnej opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu, dokonać zmiany przeznaczenia rezerwy celowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwą ogólną dysponuje Rada Ministrów.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów może upoważnić, w drodze rozporządzenia, Prezesa Rady Ministrów i Ministra Finansów do dysponowania rezerwą ogólną do wysokości określonych kwot.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwa ogólna nie może być przeznaczona na zwiększenie wydatków, które w wyniku przeniesień, dokonanych na podstawie art. 96 ust. 4, zostały uprzednio zmniejszone.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ograniczenia, o których mowa w ust. 1, 3, 4 i 7, nie mają zastosowania w przypadku realizacji zadań wynikających z przepisów dotyczących wprowadzenia stanów nadzwyczajnych na terytorium państwa lub jego części.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-91\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 91</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów kieruje wykonywaniem budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów sprawuje ogólną kontrolę:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>realizacji dochodów i wydatków budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>poziomu deficytu.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dysponenci części budżetowych sprawują nadzór i kontrolę nad całością gospodarki finansowej podległych im jednostek organizacyjnych i w tym celu, nie rzadziej niż raz na kwartał, dokonują okresowych ocen:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przebiegu wykonania zadań oraz dochodów i wydatków przez podległe im jednostki organizacyjne,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wykorzystania dotacji udzielonych z budżetu państwa,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>realizacji innych zadań finansowanych z budżetu państwa,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">476)</span>Dodany przez art. 6 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 4; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) przestrzegania realizacji procedur, o których mowa w art. 35a ust. 2 pkt 1</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>oraz podejmują, w razie potrzeby, działania zmierzające do prawidłowego wykonania budżetu.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przedmiotem ocen, o których mowa w ust. 3, jest w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>prawidłowość i terminowość pobierania dochodów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zgodność wydatków z planowanym przeznaczeniem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>prawidłowość wykorzystania środków finansowych, w tym zakres zrealizowanych zadań;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wysokość i terminy przekazywania dotacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>prawidłowość wykorzystania dotacji udzielonych z budżetu państwa, pod względem zgodności z przeznaczeniem oraz wysokości wykorzystanej dotacji a stopniem realizacji zadań przewidzianych do sfinansowania dotacją z budżetu państwa.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-92\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 92</span><span class=\"lf-art-t\">W toku wykonywania budżetu państwa obowiązują następujące zasady gospodarki finansowej:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>pełna realizacja zadań następuje w terminach określonych przepisami i harmonogramem, o którym mowa w art. 29 ust. 4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ustalanie, pobieranie i odprowadzanie dochodów budżetu państwa następuje na zasadach i w terminach wynikających z obowiązujących przepisów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dokonywanie wydatków następuje w granicach kwot określonych w planie finansowym, z uwzględnieniem prawidłowo dokonanych przeniesień i zgodnie z planowanym przeznaczeniem, w sposób celowy i oszczędny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">477)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 13 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) wydatki na współfinansowanie programów i projektów realizowanych ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2, mogą być dokonywane po podpisaniu umów finansowych z dawcą środków;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">578)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 14.) zlecanie zadań powinno następować na zasadzie wyboru najkorzystniejszej oferty, z uwzględnieniem przepisów ustawy o zamówieniach publicznych, a w odniesieniu do podmiotów niedziałających w celu osiągnięcia zysku w trybie jawnego wyboru najkorzystniejszej oferty w rozumieniu ustawy o zamówieniach publicznych, z odpowiednim zastosowaniem art. 25 i art. 71;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wydatki na obsługę długu Skarbu Państwa są dokonywane przed innymi wydatkami budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wydatki nieprzewidziane, których obowiązkowe płatności wynikają z tytułów egzekucyjnych lub wyroków sądowych, mogą być dokonywane bez względu na poziom środków finansowych zaplanowanych na ten cel; powinny one być zrefundowane w trybie przeniesień wydatków określonym w art. 96;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>przeniesienia wydatków w budżecie państwa mogą być dokonywane na zasadach i w zakresie określonych w art. 96;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>dotacje celowe przyznane jednostkom samorządu terytorialnego na realizację zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, niewykorzystane w danym roku, podlegają zwrotowi do budżetu państwa w części, w jakiej zadanie nie zostało wykonane.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-93\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 93</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego następnego roku, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odsetki, o których mowa w ust. 1, nalicza się odpowiednio od dnia przekazania dotacji z budżetu państwa lub stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia dotacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku pobrania dotacji w nadmiernej wysokości, zwrotowi do budżetu państwa podlega ta część dotacji, która została nadmiernie pobrana.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem wyklucza prawo do ubiegania się o przyznanie dotacji przez kolejne trzy lata.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-94\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 94</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">O zmianie wysokości kwot dotacji celowych przyznanych jednostkom samorządu terytorialnego wojewoda zawiadamia niezwłocznie jednostkę samorządu terytorialnego, Ministra Finansów oraz ministra właściwego do spraw administracji publicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany kwot dotacji na zadania zlecone jednostkom samorządu terytorialnego mogą następować w terminie do dnia 15 listopada roku budżetowego, a zmiany kwot dotacji na dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego - do dnia 30 listopada roku budżetowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Terminy określone w ust. 2 nie obowiązują w przypadku dofinansowania zadań jednostek samorządu terytorialnego w związku ze zdarzeniem losowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-95\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 95</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony).79)Przez art. 1 pkt 14 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-96\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 96</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dysponenci części budżetowych mogą dokonywać przeniesień wydatków między rozdziałami i paragrafami klasyfikacji wydatków, z zastrzeżeniem ust. 5, w ramach danej części i działu budżetu państwa.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">280)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 55 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 11..</div>\n<p class=\"lf-p\">Nie są dozwolone przeniesienia wydatków, które powodują zwiększenie wydatków w jakimkolwiek rozdziale klasyfikacji wydatków ujętym w budżecie państwa o więcej niż 5%.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienie polegające na zmniejszeniu lub zwiększeniu wydatków majątkowych wymaga zgody Ministra Finansów.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dysponenci części budżetowych mogą upoważnić kierowników podległych jednostek do dokonywania przeniesień wydatków w obrębie jednego rozdziału, z uwzględnieniem przepisu ust. 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienia wydatków, o których mowa w ust. 1 i 4, nie mogą zwiększać planowanych wydatków na wynagrodzenia, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ograniczenia wynikające z przepisów ust. 1-4 nie mają zastosowania do przeniesień wydatków z rezerw budżetu państwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-97\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 97</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku wprowadzenia stanu nadzwyczajnego na terytorium państwa lub jego części</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, dokonywać przeniesienia planowanych wydatków budżetowych między częściami i działami budżetu państwa w celu realizacji zadań wynikających z przepisów dotyczących wprowadzenia tych stanów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-98\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 98</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki z budżetu państwa, przeznaczone na finansowanie inwestycji i programów wieloletnich, ujętych w wykazach, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 8 i 9, nie mogą być, z zastrzeżeniem ust. 2, wykorzystane na inne cele.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów może wyrazić zgodę na zmianę wykorzystania środków budżetowych przeznaczonych uprzednio na finansowanie inwestycji i programów wieloletnich, po uzyskaniu pozytywnej opinii komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu. Środki te nie mogą być wykorzystane na finansowanie wydatków bieżących.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-99\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 99</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dokonywanie zmian w planie przychodów państwowego funduszu celowego jest niedozwolone.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeniesienia wydatków pomiędzy poszczególnymi pozycjami planu mogą być dokonywane, przez organy lub dysponenta funduszu, po uzyskaniu zgody ministra nadzorującego państwowy fundusz celowy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-100\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 100</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>niegospodarności w określonych jednostkach,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>opóźnień w realizacji zadań,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>nadmiaru posiadanych środków,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>naruszenia zasad gospodarki finansowej, o których mowa w art. 92</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>może być podjęta decyzja o blokowaniu planowanych wydatków budżetowych; blokowanie to oznacza okresowy lub obowiązujący do końca roku zakaz dysponowania częścią lub całością planowanych wydatków albo wstrzymanie przekazywania środków na realizację zadań finansowanych z budżetu państwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzje o blokowaniu planowanych wydatków, w przypadkach określonych w ust. 1, podejmują:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>Minister Finansów - w zakresie całego budżetu państwa, z wyłączeniem wydatków podmiotów, o których mowa w art. 83 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dysponenci części budżetowych - w zakresie ich części budżetu państwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O decyzjach, o których mowa w ust. 2 pkt 2, dysponenci części budżetowych niezwłocznie informują Ministra Finansów.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W decyzjach, o których mowa w ust. 2, może być zawarty wykaz wydatków, które nie mogą być dokonywane.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów, po uzyskaniu pozytywnej opinii sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu, może utworzyć nową rezerwę celową i przenieść do tej rezerwy kwoty wydatków zablokowane na podstawie ust. 1 pkt 2 i 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">5a81)Dodany przez art. 1 pkt 15 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5; stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, zgodnie z art. 4 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, dotyczących wydatkowania środków przeznaczonych na współfinansowanie programów i projektów, o których mowa w art. 80a, Minister Finansów, na wniosek ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, może utworzyć nową rezerwę celową i przenieść do niej zablokowane kwoty wydatków, po poinformowaniu sejmowej komisji właściwej do spraw budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwę, o której mowa w ust. 5, przeznacza się na sfinansowanie zobowiązań Skarbu Państwa lub na cele osobno wskazane w ustawie budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">6a82)Dodany przez art. 1 pkt 15 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5; stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, zgodnie z art. 4 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwę, o której mowa w ust. 5a, przeznacza się na współfinansowanie tych programów lub projektów, o których mowa w art. 80a, w których realizacji nie występują opóźnienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów informuje niezwłocznie Radę Ministrów o przyczynach działania, o których mowa w ust. 2 pkt 1. Rada Ministrów może uchylić decyzję Ministra Finansów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-101\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 101</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku zagrożenia realizacji ustawy budżetowej może nastąpić blokowanie na czas oznaczony planowanych wydatków budżetu państwa; blokowanie to oznacza okresowy lub obowiązujący do końca roku zakaz dysponowania częścią lub całością planowanych wydatków albo wstrzymanie przekazywania środków na realizację zadań finansowanych z budżetu państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o blokowaniu wydatków podejmuje Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, po uzyskaniu w tej sprawie pozytywnej opinii komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 102</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezrealizowane kwoty wydatków budżetu państwa wygasają, z zastrzeżeniem ust. 2, z upływem roku budżetowego.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">283)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 5..</div>\n<p class=\"lf-p\">Nie wygasają z upływem roku budżetowego wydatki budżetu państwa:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>których planowanym źródłem finansowania są przychody z kredytów zagranicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przeznaczone na współfinansowanie programów i projektów realizowanych ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie później niż do dnia 15 grudnia roku budżetowego Rada Ministrów może ustalić, po uzyskaniu w tej sprawie opinii komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu, wykaz wydatków, do których nie stosuje się przepisu ust. 1. Ustalając ten wykaz Rada Ministrów powinna uwzględniać w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>terminy zakończenia procedur wynikających z ustawy, o której mowa w art. 28 ust. 4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w przypadku wydatków inwestycyjnych - zrealizowany, ale niezafakturowany zakres zadań rzeczowych danej inwestycji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>stopień zaawansowania realizacji inwestycji i programów wieloletnich.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łącznie z wykazem wydatków, które nie wygasają z upływem roku budżetowego, Rada Ministrów ustala plan finansowy tych wydatków, w szczegółowości określonej w art. 86 ust. 5, oraz wydatków, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a84)W ust. 2 nie ma lit. a zgodnie z brzmieniem, o którym mowa w odnośniku 83. i pkt 2, a także określa ostateczny termin ich dokonania.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki finansowe na wydatki:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ujęte w wykazie, o którym mowa w ust. 3,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a84)W ust. 2 nie ma lit. a zgodnie z brzmieniem, o którym mowa w odnośniku 83. i pkt 2</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>są gromadzone na wyodrębnionym subkoncie centralnego rachunku bieżącego budżetu państwa, zwanym dalej „subkontem”.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów, do dnia 31 grudnia roku budżetowego, przekazuje na subkonto środki finansowe w wysokości równej łącznej kwocie wydatków ujętych w planie, o którym mowa w ust. 4.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki finansowe niewykorzystane w terminie określonym przez Radę Ministrów podlegają przekazaniu na dochody budżetu państwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-103\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 103</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykonanie budżetu państwa podlega kontroli Sejmu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rada Ministrów przedstawia Sejmowi i Najwyższej Izbie Kontroli, w terminie do dnia 31 maja roku następującego po upływie roku budżetowego, coroczne sprawozdanie z wykonania budżetu państwa wraz ze:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprawozdaniem o dochodach i wydatkach związanych z zadaniami z zakresu administracji rządowej, realizowanymi przez jednostki samorządu terytorialnego, i innymi zadaniami zleconymi jednostkom samorządu terytorialnego ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zbiorczą informację o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wraz ze sprawozdaniem Rada Ministrów przedkłada ocenę realizacji założeń makroekonomicznych oraz przebiegu prywatyzacji majątku Skarbu Państwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprawozdanie z wykonania ustawy budżetowej powinno zawierać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dochody, wydatki oraz nadwyżkę lub deficyt sektora finansów publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dochody i wydatki wynikające z zamknięć rachunków budżetu państwa, sporządzone według szczegółowości i układu ustawy budżetowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przychody i wydatki zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych, środków specjalnych oraz państwowych funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>omówienie wykonania budżetu państwa, z uwzględnieniem różnic między budżetem uchwalonym a wykonanym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>informację o realizacji wydatków, które nie wygasły z upływem roku budżetowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>informację o wykorzystaniu środków finansowych pochodzących z dopłat do stawek w grach liczbowych.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Informacja o wykonaniu budżetów jednostek samorządu terytorialnego powinna zawierać odrębnie dla każdego stopnia jednostki samorządu terytorialnego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zestawienie dochodów według ważniejszych źródeł;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zestawienie wydatków według działów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zestawienie wydatków według ważniejszych rodzajów wydatków;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zestawienie przychodów i wydatków zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych, środków specjalnych oraz funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>omówienie wykonania budżetów jednostek samorządu terytorialnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do sprawozdania, o którym mowa w ust. 2, Rada Ministrów załącza:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprawozdanie dotyczące przestrzegania zasady stanowiącej, iż: a) łączna kwota państwowego długu publicznego powiększona o kwotę przewidywanych wypłat z tytułu poręczeń i gwarancji udzielonych przez podmioty sektora finansów publicznych, b) łączna kwota długu Skarbu Państwa powiększona o kwotę przewidywanych wypłat z tytułu poręczeń i gwarancji udzielonych przez Skarb Państwa</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>nie może przekroczyć 3/5 wartości rocznego produktu krajowego brutto w danym roku budżetowym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>informację dotyczącą długu, deficytu, poręczeń i gwarancji sektora finansów publicznych, o których mowa w art. 12 ust. 1;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">385)</span>Dodany przez art. 1 pkt 17 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) informacje dotyczące otrzymanych i wydatkowanych środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-104\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 104</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Finansów przedstawia komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu i Najwyższej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Izbie Kontroli informację o przebiegu wykonania budżetu państwa za I półrocze w terminie do dnia 10 września tego roku.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 4</h3>\n<p class=\"lf-p\">Kasowa obsługa budżetu</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-105\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 105</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki budżetu państwa dokonywane są poprzez obciążenie centralnego rachunku bieżącego budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust. 2 i 386)W art. 105 nie ma ust. 3 zgodnie z uchyleniem, o którym mowa w odnośniku 88. .</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">287)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 193 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 54..</div>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki jednostek wymienionych w art. 83 ust. 2, z wyjątkiem sądów powszechnych, dokonywane są poprzez obciążenie rachunków bieżących tych jednostek.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(uchylony).88)Przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów może przekazać upoważnienie do kasowej realizacji wydatków wszystkim lub niektórym dysponentom części budżetowych poprzez:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>otworzenie odrębnego rachunku wydatków dla dysponenta części budżetowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>określenie rodzajów wydatków, które będą dokonywane z rachunku dysponenta części budżetowej.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów może upoważnić dysponentów części budżetowych do przekazania prawa do kasowej realizacji wydatków podległym jednostkom budżetowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 106</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">189)</span>Oznaczenie ustalone przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 74..</div>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób wykonywania budżetu państwa, w tym w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zasady i warunki ustanawiania przez dysponentów części budżetowych dysponentów niższego stopnia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>tryb i terminy przekazywania na centralny rachunek bieżący budżetu państwa dochodów pobieranych przez urzędy skarbowe i inne państwowe jednostki budżetowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>tryb dokonywania wydatków w ciężar centralnego bieżącego rachunku budżetu państwa.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(uchylony).90)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 74; uchylony przez art.</div>\n<p class=\"lf-p\">1 pkt 19 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-107\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 107</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla obsługi budżetu państwa są prowadzone następujące rachunki bankowe:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>centralny rachunek bieżący budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>rachunki bieżące jednostek wymienionych w art. 83 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>(uchylony);91)Przez art. 1 pkt 20 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>rachunki bieżące państwowych funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>rachunki bieżące zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych i środków specjalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>rachunki pomocnicze;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>rachunki państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obsługę bankową budżetu państwa w zakresie rachunków bankowych wymienionych w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 - z wyłączeniem rachunków państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej - prowadzi Narodowy Bank Polski, z zastrzeżeniem ust. 3.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">392)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 14..</div>\n<p class=\"lf-p\">Wyboru banku dla obsługi rachunków wymienionych w ust. 1 pkt 5 i 6 dokonuje się z zachowaniem przepisów o zamówieniach publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obsługa bankowa rachunków budżetu państwa jest prowadzona w ramach umowy rachunku bankowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów określi, po zasięgnięciu opinii Prezesa Narodowego Banku Polskiego, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady obsługi centralnego rachunku bieżącego budżetu państwa, zakres informacji z wykonania budżetu państwa oraz terminy ich udostępniania w ramach obsługi centralnego rachunku bieżącego budżetu państwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-108\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 108</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku występowania przejściowych nadwyżek środków na centralnym rachunku bieżącym budżetu państwa Minister Finansów może dokonywać oprocentowanych lokat w Narodowym Banku Polskim, z zastrzeżeniem ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów, po zasięgnięciu opinii Prezesa Narodowego Banku Polskiego, może dokonywać lokat, o których mowa w ust. 1, w dowolnie wybranym banku.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział IV</h3>\n<p class=\"lf-p\">Budżet jednostki samorządu terytorialnego</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Podstawowe definicje i zasady</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-109\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 109</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budżet jednostki samorządu terytorialnego jest uchwalany w formie uchwały budżetowej na rok budżetowy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budżet jednostki samorządu terytorialnego jest rocznym planem:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dochodów i wydatków oraz przychodów i rozchodów tej jednostki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przychodów i wydatków: a) zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych i środków specjalnych, b) funduszy celowych jednostki samorządu terytorialnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa stanowi podstawę gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-110\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 110</span><span class=\"lf-art-t\">193)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 51 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 62; w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">tym brzmieniu obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 94..</p>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa może określać, oprócz limitów wydatków na okres roku budżetowego, limity wydatków na wieloletnie programy inwestycyjne oraz zadania wynikające z kontraktów wojewódzkich zawartych pomiędzy Radą Ministrów a samorządem województwa, ujmowane w wykazie stanowiącym załącznik do uchwały budżetowej.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">194)</span>Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 51 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 62, i art. 1 pkt 21 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej..</div>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa może określać, oprócz limitów wydatków na okres roku budżetowego, limity wydatków na wieloletnie programy inwestycyjne, na programy i projekty realizowane ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2a, oraz zadania wynikające z kontraktów wojewódzkich zawartych pomiędzy Radą Ministrów a samorządem województwa, ujmowane w wykazie stanowiącym załącznik do uchwały budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W załączniku, o którym mowa w ust. 1, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego dla każdego programu określa:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nazwę programu, jego cel i zadania, które będą finansowane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jednostkę organizacyjną realizującą program lub koordynującą wykonywanie programu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>okres realizacji programu i łączne nakłady finansowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wysokość wydatków w roku budżetowym oraz w dwóch kolejnych latach.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kolejne uchwały budżetowe będą określały nakłady na uruchomiony program w wysokości umożliwiającej jego terminowe zakończenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiana kwot wydatków na realizację programu następuje w drodze uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, zmieniającej zakres wykonywania programu lub wstrzymującej jego wykonywanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-111\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 111</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dochody budżetów jednostek samorządu terytorialnego określa odrębna ustawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydatki budżetów jednostek samorządu terytorialnego są przeznaczone na realizację zadań określonych w ustawach, w szczególności na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zadania własne jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zadania z zakresu administracji rządowej i inne zadania zlecone jednostkom samorządu terytorialnego ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zadania przejęte przez jednostki samorządu terytorialnego do realizacji w drodze umowy lub porozumienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zadania realizowane wspólnie z innymi jednostkami samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>pomoc rzeczową lub finansową dla innych jednostek samorządu terytorialnego, określoną przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podziału wydatków jednostek samorządu terytorialnego dokonuje się zgodnie z art. 69.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-112\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 112</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Różnica między dochodami a wydatkami budżetu jednostki samorządu terytorialnego stanowi odpowiednio nadwyżkę budżetu jednostki samorządu terytorialnego lub deficyt budżetu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Deficyt budżetu jednostki samorządu terytorialnego może być pokryty przychodami pochodzącymi z:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprzedaży papierów wartościowych wyemitowanych przez jednostkę samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">295)</span>W tym brzmieniu obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 96.) kredytów zaciąganych w bankach krajowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">296)</span>Ze zmianą wprowadzoną przez art. 6 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 4; wejdzie w życie z dniem przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej.) kredytów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>pożyczek;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>prywatyzacji majątku jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>nadwyżki budżetu jednostki samorządu terytorialnego z lat ubiegłych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">697)</span>Dodany przez art. 55 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 11.) wolnych środków jako nadwyżki środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikającej z rozliczeń kredytów i pożyczek z lat ubiegłych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-113\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 113</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łączna kwota przypadających do spłaty w danym roku budżetowym rat kredytów i pożyczek oraz potencjalnych spłat kwot wynikających z udzielonych przez jednostki samorządu terytorialnego poręczeń wraz z należnymi w danym roku odsetkami od tych kredytów i pożyczek, oraz należnych odsetek i dyskonta, a także przypadających w danym roku budżetowym wykupów papierów wartościowych emitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, nie może przekroczyć 15% planowanych na dany rok budżetowy dochodów jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy relacja, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. b, przekroczy 55%, to kwota, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć 12% planowanych dochodów jednostki samorządu terytorialnego, chyba że obciążenia te w całości wynikają z zobowiązań zaciągniętych przed datą ogłoszenia tej relacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-114\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 114</span><span class=\"lf-art-t\">Łączna kwota długu jednostki samorządu terytorialnego na koniec roku budżetowego nie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">może przekraczać 60% dochodów tej jednostki w tym roku budżetowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-115\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 115</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Regionalne izby obrachunkowe przedstawiają opinie w sprawach:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>możliwości sfinansowania deficytu przedstawionego przez jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>prawidłowości załączonej do budżetu prognozy kwoty długu jednostki samorządu terytorialnego, ze szczególnym uwzględnieniem zapewnienia przestrzegania przepisów ustawy dotyczących uchwalania i wykonywania budżetów lat następnych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Opinie, o których mowa w ust. 1, powinny być opublikowane w terminie miesiąca od dnia przekazania uchwały budżetowej jednostki samorządu terytorialnego do regionalnej izby obrachunkowej, w trybie przewidzianym dla opublikowania uchwały budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku negatywnej opinii regionalnej izby obrachunkowej wymagana jest odpowiednia uchwała jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-116\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 116</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W budżecie jednostki samorządu terytorialnego mogą być tworzone rezerwy celowe i rezerwa ogólna.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwy celowe są tworzone na wydatki, których szczegółowy podział na pozycje klasyfikacji budżetowej nie może być dokonany w okresie opracowywania budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Suma rezerw celowych nie może przekroczyć 5% wydatków budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwa ogólna nie może być wyższa niż 1% wydatków budżetu.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rezerwami, o których mowa w ust. 1, dysponuje zarząd jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-117\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 117</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu jednostki samorządu terytorialnego mogą być udzielane dotacje przedmiotowe dla zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych, kalkulowane według stawek jednostkowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kwoty i zakres dotacji, o których mowa w ust. 1, określa uchwała budżetowa.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stawki dotacji przedmiotowych ustala organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 117a98)Dodany przez art. 12 ustawy z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 95, poz. 1041), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Z budżetu jednostek samorządu terytorialnego może być udzielana pomoc rzeczowa lub finansowa innym jednostkom samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 11899)W brzmieniu ustalonym art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 14..</p>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku mogą otrzymywać z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacje na cele publiczne związane z realizacją zadań tej jednostki.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zlecenie zadania i udzielenie dotacji następuje na podstawie umowy jednostki samorządu terytorialnego z podmiotem, o którym mowa w ust. 1. Przepis art. 71 ust. 2 stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Tryb postępowania o udzielenie dotacji, sposób jej rozliczania oraz sposób kontroli wykonywania zleconego zadania określa w drodze uchwały organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, zapewniając jawność postępowania o udzielenie dotacji i jej rozliczenia.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Opracowywanie i uchwalanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-119\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 119</span><span class=\"lf-art-t\">Przygotowanie projektu uchwały budżetowej wraz z objaśnieniami, a także inicjatywa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w sprawie zmian tej uchwały, należą do wyłącznej kompetencji zarządu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-120\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 120</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego opracowuje informację o stanie mienia komunalnego, zawierającą:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dane dotyczące przysługujących jednostce samorządu terytorialnego praw własności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dane dotyczące innych niż własność praw majątkowych, w tym w szczególności o ograniczonych prawach rzeczowych, użytkowaniu wieczystym, wierzytelnościach, udziałach w spółkach, akcjach oraz o posiadaniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>dane o zmianach w stanie mienia komunalnego, w zakresie określonym w pkt 1 i 2, od dnia złożenia poprzedniej informacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>dane o dochodach uzyskanych z tytułu wykonywania prawa własności i innych praw majątkowych oraz z wykonywania posiadania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>inne dane i informacje o zdarzeniach mających wpływ na stan mienia komunalnego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-121\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 121</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt uchwały budżetowej wraz z objaśnieniami oraz informację, o której mowa w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">120, zarząd jednostki samorządu terytorialnego przedstawia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>regionalnej izbie obrachunkowej - celem zaopiniowania,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>najpóźniej do dnia 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Opinię regionalnej izby obrachunkowej o projekcie uchwały budżetowej zarząd jednostki samorządu terytorialnego jest obowiązany przedstawić, przed uchwaleniem budżetu, organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku gdy dochody i wydatki państwa określa ustawa o prowizorium budżetowym, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, na wniosek zarządu, może uchwalić prowizorium budżetowe jednostki samorządu terytorialnego na okres objęty prowizorium budżetowym państwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-122\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 122</span><span class=\"lf-art-t\">Uchwałę budżetową organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uchwala przed</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozpoczęciem roku budżetowego, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach - nie później niż do dnia 31 marca roku budżetowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-123\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 123</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do czasu uchwalenia uchwały budżetowej, jednak nie później niż do dnia 31 marca roku budżetowego, podstawą gospodarki finansowej jest projekt uchwały budżetowej przedstawiony organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Bez zgody zarządu jednostki samorządu terytorialnego organ stanowiący nie może wprowadzić w projekcie uchwały budżetowej jednostki samorządu terytorialnego zmian powodujących zmniejszenie dochodów lub zwiększenie wydatków i jednocześnie zwiększenie deficytu budżetu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku nieuchwalenia uchwały budżetowej w terminie, o którym mowa w ust. 1, regionalna izba obrachunkowa w terminie do dnia 30 kwietnia roku budżetowego ustala budżet jednostki samorządu terytorialnego w zakresie obowiązkowych zadań własnych oraz zadań zleconych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do dnia ustalenia budżetu przez regionalną izbę obrachunkową podstawą gospodarki finansowej jest projekt uchwały, o której mowa w ust. 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-124\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 124</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa jednostki samorządu terytorialnego określa:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>prognozowane dochody jednostki samorządu terytorialnego według ważniejszych źródeł i działów klasyfikacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego w podziale na działy i rozdziały klasyfikacji wydatków, z wyodrębnieniem: a) wydatków bieżących, w tym w szczególności: - wynagrodzeń i pochodnych od wynagrodzeń, - dotacji, - wydatków na obsługę długu jednostki samorządu terytorialnego, - wydatków z tytułu poręczeń i gwarancji udzielonych przez jednostkę samorządu terytorialnego, b) wydatków majątkowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>źródła pokrycia deficytu lub przeznaczenie nadwyżki budżetu jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wydatki związane z wieloletnimi programami inwestycyjnymi, z wyodrębnieniem wydatków na finansowanie poszczególnych programów;</div>\n<p class=\"lf-p\">4a100)Dodany przez art. 1 pkt 22 ustawy, o której mowa w odnośniku 5; stosuje się od dnia uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.) wydatki na programy i projekty realizowane ze środków, o których mowa w art. 3 ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 pkt 2a;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>plany przychodów i wydatków zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych i środków specjalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>plany przychodów i wydatków funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>upoważnienia dla zarządu jednostki samorządu terytorialnego do zaciągania długu oraz do spłat zobowiązań jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>zakres i kwoty dotacji przedmiotowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>dochody i wydatki związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej i innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego ustawami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>dotacje;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>dochody i wydatki związane z realizacją zadań wspólnych realizowanych w drodze umów lub porozumień między jednostkami samorządu terytorialnego, w budżecie jednostki samorządu terytorialnego, której powierzono realizację tych zadań.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa jednostki samorządu terytorialnego może zawierać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>upoważnienie dla zarządu jednostki samorządu terytorialnego do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych na pokrycie występującego w ciągu roku budżetowego deficytu budżetu jednostki samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>upoważnienie dla zarządu jednostki samorządu terytorialnego do dokonywania zmian w budżecie, w zakresie określonym w art. 128 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>inne postanowienia dotyczące wykonywania budżetu jednostki samorządu terytorialnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W uchwale budżetowej gminy określa się także dochody z tytułu wydawania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych i wydatki na realizację zadań określonych w programie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Uchwała budżetowa gminy może również określać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wydatki jednostek pomocniczych gminy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>uprawnienia jednostki pomocniczej do prowadzenia gospodarki finansowej w ramach budżetu gminy.</div>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Wykonywanie budżetu jednostki samorządu terytorialnego</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-125\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 125</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W terminie 7 dni od dnia przekazania projektu uchwały budżetowej organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje podległym jednostkom informacje niezbędne do opracowania projektów ich planów finansowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jednostki, o których mowa w ust. 1, opracowują projekty planów finansowych w terminie 30 dni od dnia otrzymania danych, o których mowa w ust. 1, nie później jednak niż do dnia 22 grudnia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-126\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 126</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W terminie 21 dni od dnia uchwalenia uchwały budżetowej zarząd jednostki samorządu terytorialnego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>opracowuje układ wykonawczy budżetu jednostki samorządu terytorialnego w szczegółowości określonej w art. 89 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekazuje podległym jednostkom informacje o ostatecznych kwotach dochodów i wydatków tych jednostek oraz wysokości dotacji i wpłat do budżetu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>opracowuje plan finansowy zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego ustawami, przyjmując jako podstawę dla tego planu kwotę dotacji przyznanych na ten cel w danym roku budżetowym oraz wielkość dochodów związanych z realizacją tych zadań, które podlegają przekazaniu do budżetu państwa.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jednostki organizacyjne jednostki samorządu terytorialnego dostosowują projekty planów do uchwały budżetowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W planie finansowym urzędu jednostki samorządu terytorialnego ujmuje się wszystkie wydatki budżetowe nieujęte w planach finansowych innych jednostek budżetowych, w tym wydatki związane z funkcjonowaniem organu stanowiącego i zarządu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W planie, o którym mowa w ust. 3, ujmuje się także:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dotacje dla zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pozostałe dotacje i środki przekazywane na rzecz budżetów innych jednostek samorządu terytorialnego i związków komunalnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wpłaty na rzecz związków jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>płatności oraz składki wpłacane na rzecz instytucji krajowych i zagranicznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady, tryb i terminy opracowywania planów finansowych zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego ustawami oraz przekazywania jednostkom samorządu terytorialnego dotacji celowych na realizację tych zadań.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 5, Minister Finansów określi w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>terminy przekazywania jednostkom samorządu terytorialnego przez dysponentów części budżetowych informacji o kwocie dotacji celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>szczegółowość, z jaką jest opracowywany plan finansowy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-127\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 127</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1101)Oznaczenie ustalone przez art. 6 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 4..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego sprawuje ogólny nadzór nad realizacją, określonych uchwałą budżetową, dochodów i wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2102)Dodany przez art. 6 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 4; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 1..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego kontroluje przestrzeganie, przez podległe i nadzorowane przez siebie jednostki sektora finansów publicznych, realizacji procedur, o których mowa w art. 35a ust. 2 pkt 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3103)Dodany przez art. 6 pkt 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 4..</p>\n<p class=\"lf-p\">Kontrola, o której mowa w ust. 2, obejmuje w każdym roku co najmniej 5% wydatków podległych jednostek organizacyjnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 128</span><span class=\"lf-art-t\">1104)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 14 listopada 2001 r. o zmianie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999-2001 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 145, poz. 1623), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">W toku wykonywania budżetu zarząd może dokonywać zmian w planie dochodów i wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, polegających na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zmianach planu dochodów i wydatków związanych z wprowadzanymi w trakcie roku budżetowego zmianami kwot dotacji celowych przekazywanych z budżetu państwa oraz z budżetów innych jednostek samorządu terytorialnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przenoszeniu wydatków z rezerw budżetowych, zgodnie z planowanym przeznaczeniem wydatków;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zmianach w planie dochodów jednostki samorządu terytorialnego, wynikających ze zmian kwot subwencji w wyniku podziału rezerw.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może upoważnić zarząd do:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokonywania innych zmian w planie wydatków, z wyłączeniem przeniesień wydatków między działami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekazania niektórych uprawnień do dokonywania przeniesień planowanych wydatków innym jednostkom organizacyjnym jednostki samorządu terytorialnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">2a105)Dodany przez art. 5 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 104..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd może, po uzyskaniu pozytywnej opinii komisji właściwej do spraw budżetu, dokonać zmiany przeznaczenia rezerwy celowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownicy jednostek organizacyjnych dokonujący przeniesień planowanych wydatków na podstawie uprawnień, o których mowa w ust. 2 pkt 2, wprowadzając zmiany w planach finansowych informują o dokonanych przeniesieniach zarząd jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-129\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 129</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W toku wykonywania budżetu jednostki samorządu terytorialnego obowiązują odpowiednio zasady gospodarki finansowej określone w art. 92.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego ustawami, zarząd jednostki samorządu terytorialnego odprowadza na rachunek dochodów budżetu państwa w trybie i terminie określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów, o którym mowa w art. 126 ust. 5.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-130\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 130</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezrealizowane kwoty wydatków zamieszczonych w budżecie jednostki samorządu terytorialnego wygasają z upływem roku budżetowego, z zastrzeżeniem art. 102 ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może ustalić wykaz wydatków, do których nie stosuje się przepisu ust. 1, oraz określić ostateczny termin dokonania każdego wydatku ujętego w tym wykazie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Łącznie z wykazem wydatków, które nie wygasają z upływem roku budżetowego, organ stanowiący ustala plan finansowy tych wydatków w podziale na działy i rozdziały klasyfikacji wydatków z wyodrębnieniem wydatków majątkowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środki finansowe na wydatki ujęte w wykazie, o którym mowa w ust. 3, są gromadzone na wyodrębnionym subkoncie podstawowego rachunku bankowego jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-131\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 131</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach określonych w art. 100 ust. 1 zarząd jednostki samorządu terytorialnego może podjąć decyzję o blokowaniu planowanych wydatków budżetowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">O podjętej decyzji zarząd jednostki samorządu terytorialnego zawiadamia organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego może, po uzyskaniu pozytywnej opinii komisji właściwej do spraw budżetu, przenieść zablokowane kwoty wydatków do rezerwy celowej, z tym że decyzje o przeznaczeniu tych środków podejmuje organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-132\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 132</span><span class=\"lf-art-t\">Kierownik jednostki budżetowej jednostki samorządu terytorialnego może, w celu realizacji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zadań, zaciągać zobowiązania pieniężne do wysokości kwot wydatków określonych w zatwierdzonym planie finansowym jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-133\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 133</span><span class=\"lf-art-t\">1106)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 83 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">2; wszedł w życie w dniu wyborów do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzonych w związku z zakończeniem kadencji tych organów wybranych w dniu 11 października 1998 r., zgodnie z art. 102 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności prawnych polegających na zaciąganiu kredytów i pożyczek oraz udzielaniu pożyczek, poręczeń i gwarancji oraz emisji papierów wartościowych dokonują dwaj członkowie zarządu wskazani w uchwale przez zarząd, z zastrzeżeniem ust. 1a. Dla ważności tych czynności konieczna jest kontrasygnata skarbnika jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">1a107)Dodany przez art. 83 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wszedł w życie w dniu wyborów do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzonych w związku z zakończeniem kadencji tych organów wybranych w dniu 11 października 1998 r., zgodnie z art. 102 tej ustawy..</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności prawnych, o których mowa w ust. 1, w gminie dokonuje wójt (burmistrz, prezydent miasta).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Skarbnik, który odmówi kontrasygnaty, dokonuje jej na pisemne polecenie przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem przypadku, gdy wykonanie polecenia stanowiłoby przestępstwo albo wykroczenie; w takim przypadku powiadamia o tym organ stanowiący i regionalną izbę obrachunkową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-134\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 134</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Bankową obsługę budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykonuje bank wybrany przez organ stanowiący danej jednostki w trybie określonym w przepisach o zamówieniach publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady wykonywania obsługi bankowej określa umowa zawarta między zarządem jednostki samorządu terytorialnego a bankiem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może upoważnić zarząd danej jednostki do lokowania wolnych środków budżetowych na rachunkach w innych bankach.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego może w granicach upoważnień zawartych w uchwale budżetowej zaciągać kredyty bankowe w wybranych przez siebie bankach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-135\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 135</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego przedstawia organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego i regionalnej izbie obrachunkowej informację o przebiegu wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego za I półrocze, w terminie do dnia 31 sierpnia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres i formę informacji, o której mowa w ust. 1, określa organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-136\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 136</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zarząd jednostki samorządu terytorialnego przedstawia organowi stanowiącemu sprawozdanie roczne z wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego, zawierające zestawienie dochodów i wydatków wynikające z zamknięć rachunków budżetów jednostki samorządu terytorialnego, w terminie do dnia 31 marca następnego roku, w szczegółowości nie mniejszej niż w uchwale budżetowej, i przesyła regionalnej izbie obrachunkowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego rozpatruje sprawozdanie z wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego w terminie do dnia 30 kwietnia roku następnego po roku sprawozdawczym i podejmuje uchwałę w sprawie udzielenia absolutorium organowi wykonawczemu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział V</h3>\n<p class=\"lf-p\">Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zasady odpowiedzialności</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-137\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 137</span><span class=\"lf-art-t\">Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych ponoszą pracownicy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sektora finansów publicznych oraz inne osoby dysponujące środkami publicznymi, w tym osoby odpowiedzialne za gospodarowanie środkami publicznymi przekazanymi podmiotom spoza sektora finansów publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-138\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 138</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest popełnienie czynu polegającego na:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zaniechaniu ustalenia należności Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub innej jednostki sektora finansów publicznych, a także pobraniu, ustaleniu lub dochodzeniu jej w wysokości niższej niż wynikająca z prawidłowego obliczenia oraz niezgodnym z przepisami jej umorzeniu lub dopuszczeniu do przedawnienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekroczeniu zakresu upoważnienia do dokonywania wydatków ze środków publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przekroczeniu uprawnień do dokonania zmian w budżecie lub w planie jednostki budżetowej, zakładu budżetowego, gospodarstwa pomocniczego jednostki budżetowej lub funduszu celowego;</div>\n<p class=\"lf-p\">4108)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) niezgodnym z przeznaczeniem wykorzystaniu środków publicznych otrzymanych z rezerwy budżetowej, dotacji z budżetu, funduszu celowego oraz ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a;</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>niezgodnym z przeznaczeniem wykorzystaniu środków funduszu celowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>niedokonaniu pełnej i terminowej wpłaty do budżetu przez zakład budżetowy lub gospodarstwo pomocnicze jednostki budżetowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>przekroczeniu zakresu upoważnienia do zaciągnięcia zobowiązań obciążających budżet;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>wypłaceniu wynagrodzeń w jednostce sektora finansów publicznych bez jednoczesnego wykonania, wynikającego z ustaw szczególnych, a ciążącego na pracodawcy, obowiązku pobrania, odprowadzenia lub opłacenia świadczeń lub składek;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>naruszeniu zasad udzielania dotacji z budżetu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>przeznaczeniu dochodów uzyskanych przez jednostkę budżetową na wydatki ponoszone w tej jednostce;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>dopuszczeniu się zwłoki w regulowaniu zobowiązań jednostki sektora finansów publicznych powodującej uszczuplenie środków publicznych wskutek zapłaty odsetek za opóźnienie w zapłacie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">12)</span>naruszeniu zasady, formy lub trybu postępowania przy udzieleniu zamówienia publicznego, ustalonych ustawą, o której mowa w art. 28 ust. 4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">13)</span>zaniechaniu przeprowadzenia i rozliczenia inwentaryzacji lub dokonaniu inwentaryzacji w sposób niezgodny ze stanem rzeczywistym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">14)</span>wykazaniu w sprawozdaniu budżetowym danych niezgodnych z danymi wynikającymi z ewidencji księgowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">15)</span>zaniechaniu przez kierownika jednostki sektora finansów publicznych zawiadomienia rzecznika dyscypliny finansów publicznych o ujawnionym naruszeniu dyscypliny finansów publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">16)</span>zawinionej zwłoce w złożeniu przez rzecznika dyscypliny finansów publicznych wniosku o ukaranie oraz zawinionej zwłoce w prowadzeniu przez komisję orzekającą postępowania w sprawie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">17)</span>zwłoce lub zaniechaniu wykonania prawomocnego orzeczenia komisji orzekającej w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych;</div>\n<p class=\"lf-p\">18109)Dodany przez art. 1 pkt 23 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 5.) przyznaniu lub przekazaniu środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a, bez zachowania procedur, o których mowa w art. 30 pkt 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest również dopuszczenie przez kierownika jednostki lub innego przełożonego do uszczuplenia wpływów należnych budżetowi państwa lub budżetowi jednostki samorządu terytorialnego wskutek zaniedbań w przedmiocie organizacji pracy i kierowania jednostką.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik jednostki lub inny przełożony pracownika ponosi odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych także w przypadku dopuszczenia do naruszenia dyscypliny finansów publicznych przez zaniedbanie obowiązków w zakresie nadzoru.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-139\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 139</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie stanowi naruszenia dyscypliny finansów publicznych działanie określone w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">138 w ust. 1 pkt 2, 4, 5, 7 i 10, podjęte wyłącznie w celu zapobieżenia szkodzie w mieniu publicznym lub usunięcia takiej szkody albo ograniczenia społecznych skutków zdarzenia losowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy art. 138 ust. 1 pkt 1 nie mają zastosowania do należności podatkowych oraz do należności celnych pobieranych w ruchu osobowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-140\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 140</span><span class=\"lf-art-t\">Nie dochodzi się odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych za</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">czyn określony w art. 138 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 7 i 11 polegający na uszczupleniu środków publicznych, przekroczeniu uprawnień do ich wydatkowania lub zaciągnięcia zobowiązań o kwotę nieprzekraczającą łącznie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego przed dniem wydania orzeczenia przez komisję orzekającą przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz. U. z 1996 r. Nr 70, poz. 335, Nr 118, poz. 561, Nr 139, poz. 647 i Nr 147, poz. 686, z 1997 r. Nr 82, poz. 518 i Nr 121, poz. 770, z 1998 r. Nr 75, poz. 486 i Nr 113, poz. 717 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1146).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-141\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 141</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest ponoszona zarówno za umyślne, jak i nieumyślne działania i zaniechania, chyba że naruszenia nie można było uniknąć mimo dołożenia najwyższej staranności, wymaganej od osób odpowiedzialnych za dobro finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Umyślne naruszenie dyscypliny finansów publicznych zachodzi wtedy, gdy sprawca ma zamiar popełnienia czynu zabronionego, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia na to się godzi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nieumyślne naruszenie dyscypliny finansów publicznych zachodzi, jeżeli sprawca nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość popełnienia czynu karalnego przewidywał albo mógł przewidzieć.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-142\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 142</span><span class=\"lf-art-t\">W sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych stosuje się odpowiednio przepisy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">art. 2, art. 4, art. 7 i art. 17 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. Nr 12, poz. 114, z 1981 r. Nr 24, poz. 124, z 1982 r. Nr 16, poz. 125, z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203, z 1984 r. Nr 54, poz. 275, z 1985 r. Nr 14, poz. 60 i Nr 23, poz. 100, z 1986 r. Nr 39, poz. 193, z 1988 r. Nr 20, poz. 135 i Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 34, poz. 180, z 1990 r. Nr 51, poz. 297, Nr 72, poz. 422 i Nr 86, poz. 504, z 1991 r. Nr 75, poz. 332 i Nr 91, poz. 408, z 1992 r. Nr 24, poz. 101, z 1994 r. Nr 123, poz. 600, z 1995 r. Nr 6, poz. 29, Nr 60, poz. 310 i Nr 95, poz. 475, z 1997 r. Nr 54, poz. 349, Nr 60, poz. 369, Nr 85, poz. 539, Nr 98, poz. 602, Nr 104, poz. 661, Nr 106, poz. 677, Nr 111, poz. 724, Nr 123, poz. 779, Nr 133, poz. 884 i Nr 141, poz. 942, z 1998 r. Nr 113, poz. 717, z 1999 r. Nr 83, poz. 931 i Nr 101, poz. 1178, z 2000 r. Nr 22, poz. 271, Nr 73, poz. 852, Nr 74, poz. 855 i Nr 117, poz. 1228, z 2001 r. Nr 100, poz. 1081, Nr 106, poz. 1149, Nr 125, poz. 1371, Nr 128, poz. 1409 i Nr 129, poz. 1438 oraz z 2002 r. Nr 19, poz. 185, Nr 25, poz. 253 i Nr 135, poz. 1145).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-143\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 143</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest niezależna od innej odpowiedzialności określonej przepisami prawa, z zastrzeżeniem przepisów ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2 i 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie wszczęcia postępowania karnego lub karnego skarbowego w związku z przestępstwem stanowiącym równocześnie naruszenie dyscypliny finansów publicznych, postępowanie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych zawiesza się do czasu zakończenia postępowania karnego lub karnego skarbowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie prawomocnego skazania za przestępstwo stanowiące również naruszenie dyscypliny finansów publicznych, wszczęte postępowanie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych podlega umorzeniu; nie podlegają ściągnięciu wymierzone i niewyegzekwowane kary pieniężne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-144\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 144</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pracownik, który otrzymał do wykonania polecenie naruszające dyscyplinę finansów publicznych, nie ponosi odpowiedzialności, jeżeli przed wykonaniem polecenia zgłosił pisemnie swojemu przełożonemu odpowiednie zastrzeżenie i, pomimo tego zastrzeżenia, otrzymał pisemne potwierdzenie polecenia; w tym przypadku odpowiedzialność ponosi kierownik jednostki lub inny przełożony pracownika, który wydał takie polecenie. Pisemne polecenie nie zwalnia pracownika od odpowiedzialności w przypadku, gdy wykonanie polecenia stanowi przestępstwo lub wykroczenie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-145\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 145</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prawomocne orzeczenie lub postanowienie komisji orzekającej stwierdzające, że nastąpiło istotne uchybienie w czynnościach organu państwowego, samorządowego lub innej jednostki sektora finansów publicznych, sprzyjające naruszaniu dyscypliny finansów publicznych, przekazuje się do wiadomości Ministrowi Finansów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli uchybienia, o którym mowa w ust. 1, dopuścił się sprawca naruszenia dyscypliny finansów publicznych, komisja orzekająca, poza wymierzeniem kary, występuje w orzeczeniu do jego pracodawcy o rozważenie celowości dalszego zatrudniania ukaranego na zajmowanym stanowisku i zawiadamia o tym Ministra Finansów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-146\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 146</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karalność naruszenia dyscypliny finansów publicznych ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęły 3 lata; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność naruszenia dyscypliny finansów publicznych ustaje z upływem 2 lat od daty wszczęcia postępowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia, orzekanie przedawnia się po upływie 2 lat od daty uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stwierdzenie nieważności lub uchylenie prawomocnego rozstrzygnięcia na niekorzyść obwinionego nie może nastąpić, jeżeli od daty jego uprawomocnienia upłynęło 6 miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie stwierdza się nieważności i nie uchyla prawomocnego rozstrzygnięcia, jeżeli od dnia jego uprawomocnienia upłynął rok.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie stwierdza się nieważności prawomocnego orzeczenia o ukaraniu po zatarciu kary.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Kary</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-147\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 147</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karami za naruszenie dyscypliny finansów publicznych są:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>upomnienie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>nagana;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>kara pieniężna;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zakaz pełnienia funkcji kierowniczych związanych z dysponowaniem środkami publicznymi na okres od roku do 5 lat od dnia uprawomocnienia orzeczenia.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karę pieniężną wymierza się w wysokości od jednomiesięcznego do trzymiesięcznego wynagrodzenia pracowniczego, o którym mowa w art. 140, z zastrzeżeniem ust. 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli wynagrodzenie osoby dopuszczającej się naruszenia dyscypliny finansów publicznych, obliczone jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy należny w roku, w którym czyn popełniono, jest wyższe od wynagrodzenia, o którym mowa w art. 140, karę pieniężną wymierza się w wysokości od jednomiesięcznego do trzymiesięcznego wyższego wynagrodzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Karę przewidzianą w ust. 1 pkt 4 wymierza się wyłącznie w przypadkach rażącego naruszenia dyscypliny finansów publicznych, przewidzianego w art. 138 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5, 7, 9, 11 i 12.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ukaranie karą przewidzianą w ust. 1 pkt 4 wyklucza, przez czas określony w orzeczeniu o ukaraniu, możliwość pełnienia funkcji:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>kierownika, zastępcy kierownika lub dyrektora generalnego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>członka zarządu,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>skarbnika, głównego księgowego lub zastępcy głównego księgowego,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>kierownika lub zastępcy kierownika komórki bezpośrednio odpowiedzialnej za wykonywanie budżetu lub planu finansowego jednostki sektora finansów publicznych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-148\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 148</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komisja orzekająca w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych wymierza karę według swego uznania, w granicach przewidzianych w ustawie, biorąc pod uwagę stopień winy oraz skutki i stopień szkodliwości czynu dla ładu finansów publicznych, uwzględniając cele kary w zakresie społecznego oddziaływania oraz cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do ukaranego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia umyślnego naruszenia dyscypliny finansów publicznych oraz w przypadku, gdy dana osoba była już przed popełnieniem czynu karana za naruszenie dyscypliny budżetowej lub dyscypliny finansów publicznych, wymierza się karę surowszą niż upomnienie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli obwiniony dopuścił się kilku czynów, a sprawa o te czyny jest objęta jednym postępowaniem, wymierza się jedną karę łączną za wszystkie czyny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-149\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 149</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Okoliczności wpływające na wymiar kary uwzględnia się tylko co do osoby, której dotyczą.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wymierzając karę, organ orzekający uwzględnia pobudki, okoliczności i sposób działania, jak również właściwości, warunki osobiste i majątkowe sprawcy, staż pracy i doświadczenie zawodowe oraz zachowanie się po popełnieniu czynu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jako okoliczności łagodzące uwzględnia się w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>działanie z pobudek zasługujących na uwzględnienie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wyróżnianie się przez sprawcę, przed popełnieniem czynu karalnego, spełnianiem obowiązków, zwłaszcza obowiązków zawodowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przyczynienie się do usunięcia szkodliwych następstw swego czynu lub podjęcie o to starań.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jako okoliczności obciążające uwzględnia się w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>działanie sprawcy w celu osiągnięcia bezprawnej korzyści majątkowej lub z innych nagannych pobudek;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>działanie w sposób zasługujący na szczególne potępienie lub z zaniechaniem obowiązku szczególnej staranności zawodowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>uprzednie ukaranie sprawcy za czyn podobnego rodzaju.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-150\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 150</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można, biorąc pod uwagę charakter i okoliczności czynu lub właściwości i warunki osobiste sprawcy, zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary lub odstąpić od wymierzania kary.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadzwyczajne złagodzenie kary polega na wymierzeniu kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia albo kary łagodniejszego rodzaju.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odstąpienia od wymierzenia kary nie stosuje się wobec sprawcy umyślnego naruszenia dyscypliny finansów publicznych lub sprawcy karanego uprzednio za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-151\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 151</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ukaranie pracownika jednostki sektora finansów publicznych za naruszenie dyscypliny finansów publicznych karą nagany lub karą pieniężną jest równoznaczne z jego ujemną oceną kwalifikacyjną, przewidzianą w odrębnych ustawach, i rodzi skutki w tych ustawach przewidziane.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pracownik jednostki sektora finansów publicznych ponownie ukarany za naruszenie dyscypliny budżetowej lub dyscypliny finansów publicznych traci prawo do wyróżnień, premii pieniężnych regulaminowych i uznaniowych do czasu zatarcia kary.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ukaranie pracownika jednostki spoza sektora finansów publicznych za naruszenie dyscypliny finansów publicznych nie ogranicza praw Skarbu Państwa ani praw jednostki samorządu terytorialnego do dochodzenia wyrównania uszczerbku środków publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prawomocne ukaranie karą przewidzianą w art. 147 ust. 1 pkt 4 podlega rejestracji w rejestrze prowadzonym przez Główną Komisję Orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy Ministrze Finansów przez czas, na jaki orzeczono zakaz pełnienia funkcji związanych z dysponowaniem środkami publicznymi.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed nawiązaniem stosunku pracy z osobą, której powierzona ma być funkcja wymieniona w art. 147 ust. 5, pracodawca występuje do Głównej Komisji Orzekającej z pytaniem, czy kandydat figuruje w rejestrze, o jakim mowa w ust. 4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-152\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 152</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każdy uznany za winnego naruszenia dyscypliny finansów publicznych zwraca - na rzecz Skarbu Państwa - koszty postępowania. Koszty te określa się ryczałtowo w wysokości 10% wynagrodzenia, o którym mowa w art. 140.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku uniewinnienia obwinionego lub umorzenia postępowania koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania zamieszcza się w orzeczeniu lub postanowieniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kary pieniężne i zwrot kosztów postępowania egzekwuje się na rzecz Skarbu Państwa w trybie ustalonym ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-153\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 153</span><span class=\"lf-art-t\">1110)W brzmieniu ustalonym przez art. 11 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o zmianie ustawy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 125, poz. 1368), która weszła w życie z dniem 30 listopada 2001 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący organu orzekającego w pierwszej instancji kieruje do wykonania prawomocne rozstrzygnięcia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prawomocne rozstrzygnięcie doręcza się obwinionemu, oskarżycielowi pierwszej instancji, kierownikowi jednostki, której rozstrzygnięcie dotyczy, i jednostki, w której zatrudniony jest ukarany, lub, jeżeli karę nałożono na kierownika jednostki, jednostce nadrzędnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przekazując prawomocne orzeczenie o ukaraniu poucza się kierownika jednostki o skutkach ukarania, przewidzianych w art. 151.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-154\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 154</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie można wykonać kary za naruszenie dyscypliny finansów publicznych ani egzekwować orzeczonych kosztów postępowania, jeżeli od dnia uprawomocnienia się orzeczenia upłynął rok. Przedawnienie wykonania kary pieniężnej nie biegnie w okresie odroczenia tej kary lub jej spłaty w ustalonych ratach.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przedawnienie wykonania i zatarcie kary przewidzianej w art. 147 ust. 1 pkt 4, orzeczonej na czas dłuższy niż 2 lata, następuje po upływie czasu, na jaki ją orzeczono, poczynając od uprawomocnienia orzeczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-155\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 155</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zatarcie kary za naruszenie dyscypliny finansów publicznych następuje z mocy prawa, jeżeli od wykonania kary lub przedawnienia jej wykonania upłynęły dwa lata.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wniosek ukaranego, jego przełożonego lub kierownika jednostki nadrzędnej, poparty przez głównego rzecznika dyscypliny finansów publicznych, Minister Finansów może, z wyłączeniem pracowników organów wymienionych w art. 161, postanowić o zatarciu kary za naruszenie dyscypliny finansów publicznych przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na postanowienie, o którym mowa w ust. 2, zażalenie nie przysługuje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-156\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 156</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezes Rady Ministrów może, z wyłączeniem pracowników organów wymienionych w art.</p>\n<p class=\"lf-p\">161, złagodzić, darować lub darować i puścić w niepamięć prawomocnie orzeczoną karę za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wyegzekwowana kara pieniężna oraz koszty postępowania nie ulegają zwrotowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na postanowienie, o którym mowa w ust. 1, zażalenie nie przysługuje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-157\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 157</span><span class=\"lf-art-t\">W stosunku do pracowników organów wymienionych w art. 161 uprawnienia, o których mowa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w art. 155 ust. 2 i art. 156 ust. 1, przysługują kierownikom tych organów.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Strony i komisje orzekające</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-158\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 158</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stronami postępowania w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych są obwiniony i rzecznik dyscypliny finansów publicznych jako oskarżyciel.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obwinionym jest osoba, wobec której rzecznik dyscypliny finansów publicznych złożył wniosek o ukaranie za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obwiniony może korzystać z pomocy obrońcy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-159\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 159</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Głównego rzecznika dyscypliny finansów publicznych oraz jego zastępców powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek Ministra Finansów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Główny rzecznik dyscypliny finansów publicznych jest w zakresie sprawowanej funkcji przełożonym rzeczników dyscypliny finansów publicznych właściwych w sprawach rozpoznawanych w pierwszej instancji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rzeczników dyscypliny finansów publicznych właściwych w pierwszej instancji i ich zastępców powołuje i odwołuje główny rzecznik dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-160\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 160</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organami orzekającymi pierwszej instancji, z zastrzeżeniem art. 161, są:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>resortowe komisje orzekające w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy ministrach lub przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów oraz komisja orzekająca przy Szefie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>komisje orzekające w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy wojewodach;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>komisje orzekające w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych przy regionalnych izbach obrachunkowych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organem orzekającym w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych drugiej instancji jest Główna Komisja Orzekająca przy Ministrze Finansów.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komisje orzekające, wymienione w ust. 1:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w pkt 1 - są właściwe w sprawach dotyczących realizacji budżetu w zakresie działów administracji rządowej, którymi kieruje lub które nadzoruje minister albo przewodniczący komitetu wchodzący w skład Rady Ministrów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w pkt 2 - są właściwe w sprawach dotyczących realizacji budżetu wojewody;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w pkt 3 - są właściwe w sprawach dotyczących realizacji budżetów jednostek samorządu terytorialnego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-161\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 161</span><span class=\"lf-art-t\">1111)Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 4 pkt 2 ustawy, wymienionej jako pierwsza w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">65, i art. 17 pkt 2 ustawy wymienionej jako czwarta w odnośniku 65; wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2003 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Organem orzekającym w pierwszej instancji w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych, w zakresie dotyczącym Kancelarii Sejmu, Kancelarii Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego, Krajowej Rady Sądownictwa, Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Obywatelskich, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Krajowego Biura Wyborczego, Państwowej Inspekcji Pracy i jednostek im podległych lub przez nich nadzorowanych, jest wspólna komisja orzekająca powołana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej spośród kandydatów własnych oraz zgłoszonych przez Marszałka Sejmu, Marszałka Senatu, Prezesa Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Obywatelskich, Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Kierownika Krajowego Biura Wyborczego, Głównego Inspektora Pracy, Prezesów Sądów i Trybunału.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczącego i zastępców przewodniczącego komisji, o której mowa w ust. 1, powołuje i odwołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej spośród jej członków, a rzecznika dyscypliny finansów publicznych właściwego w tym zakresie i jego zastępcę powołuje i odwołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej spośród kandydatów przedstawionych przez organy wymienione w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w uzgodnieniu z organami wymienionymi w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, może ustalić, w drodze rozporządzenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>szczególne zasady organizacji pracy i tryb postępowania przed wspólną komisją orzekającą oraz zasady wykonywania prawomocnych rozstrzygnięć;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>tryb działania rzecznika dyscypliny finansów publicznych właściwego w sprawach rozpoznawanych przez wspólną komisję orzekającą;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zakres jawności rozpraw prowadzonych przez wspólną komisję orzekającą.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Siedzibę, warunki materialno-techniczne, obsługę prawną i administracyjną działania wspólnej komisji i rzecznika dyscypliny finansów publicznych, o którym mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">2, zapewnia Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Ponosi ona także wydatki związane z ich funkcjonowaniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-162\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 162</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W skład komisji orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych wchodzą: przewodniczący, jego zastępcy i członkowie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczącego, jego zastępców i pozostałych członków komisji pierwszej instancji powołuje i odwołuje odpowiednio właściwy minister, przewodniczący komitetu wchodzący w skład Rady Ministrów, Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów lub wojewoda.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Tryb powołania przewodniczącego, zastępców przewodniczącego i członków komisji orzekającej przy regionalnej izbie obrachunkowej określa ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 55, poz. 577 i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984).</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczącego i zastępców przewodniczącego Głównej Komisji Orzekającej powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek Ministra Finansów, a członków komisji powołuje i odwołuje Minister Finansów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-163\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 163</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członkowie komisji orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych są w zakresie orzekania niezawiśli i podlegają tylko ustawom.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kadencja komisji trwa 4 lata.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-164\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 164</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osobom wchodzącym w skład komisji orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych oraz rzecznikom dyscypliny finansów publicznych i ich zastępcom przysługuje ryczałtowe wynagrodzenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członkom składu orzekającego komisji, oskarżycielowi i protokolantowi przysługuje ryczałtowe wynagrodzenie za udział w rozprawie lub posiedzeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik jednostki będący pracodawcą osoby powołanej w skład komisji orzekającej, a także pełniącej funkcję rzecznika dyscypliny finansów publicznych lub jego zastępcy, obowiązany jest zwolnić ją z obowiązków służbowych na czas niezbędny do wywiązania się ze sprawowanej funkcji. Pracownik jednostki sektora finansów publicznych zachowuje prawo do wynagrodzenia za ten czas.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 4</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zasady postępowania</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-165\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 165</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik jednostki sektora finansów publicznych (jednostki korzystającej ze środków publicznych) oraz kierownik jednostki nadrzędnej, a także organ kontroli, obowiązany jest niezwłocznie zawiadomić właściwego rzecznika dyscypliny finansów publicznych o ujawnionym naruszeniu dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rzecznik dyscypliny finansów publicznych może, w celu ustalenia, czy istnieją podstawy do wystąpienia z wnioskiem o ukaranie, i zebrania danych niezbędnych do sporządzenia takiego wniosku albo do jego uzupełnienia lub sprawdzenia faktów podanych w zawiadomieniu, w granicach swojej właściwości, wzywać do złożenia zeznań, wyjaśnień i opinii oraz do wydawania albo okazania przedmiotu lub dokumentu mającego stanowić niezbędny dowód w sprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-166\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 166</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych wszczyna przewodniczący komisji orzekającej pierwszej instancji na podstawie wniosku o ukaranie, złożonego przez rzecznika dyscypliny finansów publicznych, Ministra Finansów, Najwyższą Izbę Kontroli lub prezesa regionalnej izby obrachunkowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniosek o wszczęcie postępowania, złożony przez Ministra Finansów lub Najwyższą Izbę Kontroli, jest wiążący dla rzecznika dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Oskarżyciel nie może bez zgody Głównego Rzecznika dyscypliny finansów publicznych odstąpić od popierania wniosku o ukaranie złożonego przez prezesa regionalnej izby obrachunkowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-167\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 167</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W terminie 30 dni od otrzymania wniosku o ukaranie przewodniczący komisji orzekającej pierwszej instancji wszczyna postępowanie, wyznacza skład orzekający i termin rozprawy lub wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania stronom oraz składającemu wniosek o ukaranie przysługuje zażalenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O wszczęciu postępowania przewodniczący komisji orzekającej zawiadamia strony i tego, kto złożył wniosek o ukaranie. Obwiniony wraz z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania otrzymuje kopię wniosku o ukaranie. Kopię tego wniosku otrzymuje także rzecznik dyscypliny finansów publicznych, jeżeli wniosek o ukaranie złożył inny organ.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">O wszczęciu postępowania zawiadamia się kierownika zakładu pracy obwinionego, a jeżeli sprawa dotyczy kierownika zakładu - jednostkę nadrzędną.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik zakładu pracy obwinionego lub odpowiednio kierownik jednostki nadrzędnej, zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych, wstrzymuje, do czasu zakończenia postępowania, wręczenie obwinionemu wyróżnień, w tym zwłaszcza odznaczeń państwowych, związanych z pracą zawodową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-168\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 168</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest dwuinstancyjne.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Środkami zaskarżenia rozstrzygnięć wydanych przez komisje orzekające pierwszej instancji są odwołania lub zażalenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-169\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 169</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozprawa przed komisją orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest jawna. W siedzibie komisji orzekającej wywiesza się zawiadomienie o terminie i przedmiocie rozprawy, w miejscu dostępnym dla interesantów, co najmniej na 7 dni przed rozprawą.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wyłączenie jawności rozprawy (lub części rozprawy) przed komisją orzekającą może nastąpić wyłącznie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ze względu na ochronę tajemnicy państwowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>z uwagi na zagrożenie spokoju i porządku publicznego.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie orzeczenia w sprawie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych odbywa się jawnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Organ, przy którym powołano komisję orzekającą, zapewnia warunki umożliwiające jawny przebieg rozprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-170\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 170</span><span class=\"lf-art-t\">W postępowaniu w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych stosuje się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odpowiednio przepisy art. 5-9, art. 10 § 1 pkt 1-5, 7 i 9, art. 18, art. 18a, art. 18b, art. 18c, art.</p>\n<p class=\"lf-p\">21 § 4, art. 26 § 1 i 3, art. 28 § 1, 3 i 4, art. 30-31, art. 34-39, art. 46-51, art.</p>\n<p class=\"lf-p\">52 § 1, art. 53-55, art. 57-58, art. 59 § 1, art. 60, art. 62, art. 63 § 1, art. 79 § 2-5, art. 80, art. 84-86, art. 89, art. 91, art. 93, art. 119-125, art. 126 § 1-3, art. 127-128, art. 128a § 2, art. 129-134 i art. 135 § 1 i 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia112)Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia utracił moc z dniem 17 października 2001 r., na podstawie art. 2 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 106, poz. 1149), która weszła w życie z dniem 17 października 2001 r.; przepisy Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia stosuje się nadal w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2003 r., zgodnie z art. 3 § 2 tej ustawy. (Dz. U. z 1971 r. Nr 12, poz. 116 , z 1972 r. Nr 49, poz. 312 , z 1975 r. Nr 16, poz. 91 i Nr 45, poz. 234 , z 1982 r. Nr 16, poz. 125 i Nr 45, poz. 291 , z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203 , z 1985 r. Nr 23, poz. 100 , z 1986 r. Nr 39, poz. 193 , z 1988 r. Nr 20, poz. 135 , z 1989 r. Nr 34, poz. 180 , z 1990 r. Nr 20, poz. 121 , Nr 43, poz. 251 i Nr 72, poz. 422 , z 1991 r. Nr 32, poz. 131 i Nr 94, poz. 419 , z 1992 r. Nr 24, poz. 101 , z 1994 r. Nr 27, poz. 96 , z 1995 r. Nr 95, poz. 475 , z 1997 r. Nr 43, poz. 272 , Nr 102, poz. 643 i Nr 123, poz. 779 oraz z 1998 r. Nr 113, poz. 717).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-171\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 171</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister właściwy do spraw obrony narodowej, minister właściwy do spraw wewnętrznych oraz minister właściwy do spraw zagranicznych mogą w porozumieniu z Ministrem Finansów ustalić, w drodze rozporządzenia, zakres jawności i tryb postępowania przed resortową komisją orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2113)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 196 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 22..</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezes Rady Ministrów, po zasięgnięciu opinii Ministra Finansów i Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Szefa Agencji Wywiadu, może ustalić, w drodze rozporządzenia, zakres jawności i tryb postępowania przed resortową komisją orzekającą w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-172\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 172</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nieważność prawomocnego rozstrzygnięcia nieważnego z mocy prawa stwierdza Główna Komisja Orzekająca.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wniosek Ministra Finansów Główna Komisja Orzekająca może uchylić prawomocne rozstrzygnięcie, jeżeli jest ono sprzeczne z prawem lub oczywiście niesłuszne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-173\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 173</span><span class=\"lf-art-t\">1114)W tym brzmieniu obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">115..</p>\n<p class=\"lf-p\">Na rozstrzygnięcia Głównej Komisji Orzekającej w przedmiocie stwierdzenia nieważności, uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia oraz na prawomocne rozstrzygnięcia kończące postępowanie w toku instancji służy skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego - w trybie określonym ustawą z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 i Nr 104, poz. 515, z 1997 r. Nr 75, poz. 471, Nr 106 poz. 679, Nr 114, poz. 739 i Nr 144, poz. 971, z 1998 r. Nr 162, poz. 1126, z 1999 r. Nr 75, poz. 853, z 2000 r. Nr 2, poz. 5, Nr 48, poz. 552, Nr 60, poz. 704 i Nr 91, poz. 1008, z 2001 r. Nr 49, poz. 508 i 509, Nr 98, poz. 1070 i Nr 101, poz. 1113 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984, Nr 141, poz. 1177 i Nr 169, poz. 1387).</p>\n<p class=\"lf-p\">1115)W brzmieniu ustalonym przez art. 58 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), która wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Na rozstrzygnięcia Głównej Komisji Orzekającej w przedmiocie stwierdzenia nieważności, uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia oraz na prawomocne rozstrzygnięcia kończące postępowanie w toku instancji służy skarga do sądu administracyjnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2116)W tym brzmieniu obowiązuje do dnia wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 117..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniesienie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na prawomocne rozstrzygnięcie nie wstrzymuje jego wykonania, chyba że sąd tak postanowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2117)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 58 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 115; wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2004 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na prawomocne rozstrzygnięcie nie wstrzymuje jego wykonania, chyba że sąd tak postanowi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-174\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 174</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb wykonywania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i egzekwowania kary przewidzianej w art. 147 ust. 1 pkt 4 ze szczególnym uwzględnieniem:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>organów właściwych do jej egzekwowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zasad, trybu i warunków prowadzenia rejestru ukaranych taką karą oraz trybu zasięgania informacji z tego rejestru.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-175\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 175</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady powoływania i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odwoływania oraz ustalania właściwości rzeczników dyscypliny finansów publicznych, ich prawa i obowiązki oraz tryb działania, a w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sposób prowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 165 ust. 2;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>terminy wnoszenia wniosków o ukaranie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>warunki odmowy wniesienia wniosku o ukaranie oraz postępowania w przypadkach zaskarżenia postanowienia o odmowie wniesienia wniosku o ukaranie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>warunki i zasady wypłacania oraz wysokość ryczałtowego wynagrodzenia miesięcznego oraz wynagrodzenia za udział w rozprawie lub posiedzeniu, należnych rzecznikowi dyscypliny finansów publicznych lub jego zastępcy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-176\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 176</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady powoływania i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odwoływania osób wchodzących w skład komisji orzekających oraz ich prawa i obowiązki, a w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wymagania, jakie spełniać muszą osoby powoływane w skład komisji orzekających i przypadki, w których dopuszczalne jest odwołanie członka komisji orzekającej przed upływem kadencji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>warunki, zasady i wysokość wypłacanego ryczałtowego wynagrodzenia miesięcznego należnego przewodniczącemu i zastępcy przewodniczącego oraz członkom komisji orzekającej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>warunki, zasady i wysokość wynagrodzenia należnego składowi komisji orzekającej w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych i protokolantowi za udział w rozprawie lub posiedzeniu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-177\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 177</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb udzielania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">osobom wchodzącym w skład komisji orzekających i rzecznikom dyscypliny finansów publicznych pierwszej i drugiej instancji zwolnień od obowiązków służbowych oraz warunki, zasady wypłacania i tryb zwrotu zarobków utraconych przez te osoby, a także zwracania im kosztów odbywania podróży służbowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-178\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 178</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady ustalania właściwości</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i postępowania przed komisjami orzekającymi w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych w pierwszej i drugiej instancji oraz stwierdzania nieważności z mocy prawa i uchylania prawomocnych rozstrzygnięć, a w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>uprawnienia przewodniczącego Głównej Komisji Orzekającej co do rozstrzygania sporów o właściwość komisji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zasady działania komisji orzekających i tryb postępowania przed nimi, w tym tryb zwoływania i przeprowadzania rozprawy przed komisją orzekającą pierwszej i drugiej instancji, tryb postępowania w drugiej instancji, szczegółowe zasady i tryb składania środków zaskarżenia, właściwość co do rozpoznawania środków zaskarżenia w drugiej instancji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>środki zaskarżania rozstrzygnięć wydanych przez organy orzekające pierwszej instancji, terminy i osoby uprawnione do ich wnoszenia, organy właściwe do ich rozpoznawania w drugiej instancji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>tryb postępowania o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia z mocy prawa i zasady postępowania w tym zakresie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zakres i terminy składanych przez komisje orzekające i rzeczników dyscypliny finansów publicznych sprawozdań z działalności.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-179\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 179</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Finansów określa, w drodze rozporządzenia:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>regulamin działania komisji orzekających;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zasady wykonywania organizacyjno-prawnej i biurowej obsługi komisji orzekających i rzeczników dyscypliny finansów publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zasady organizowania, prowadzenia i finansowania szkolenia członków komisji orzekających i rzeczników dyscypliny finansów publicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>warunki, na jakich akta spraw o naruszenie dyscypliny finansów publicznych podlegają zniszczeniu w całości lub w części albo przekazaniu archiwom państwowym.</div>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział VI</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany w przepisach obowiązujących</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-180-188\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 180-188</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięte).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-189\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 189</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1119)Oznaczenie ustalone przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 74..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilekroć przepisy ustaw odrębnych odwołują się do przepisów, zasad lub definicji zawartych w ustawie z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe, należy przez to rozumieć odpowiednie przepisy, zasady lub definicje zawarte w niniejszej ustawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2120)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 74..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilekroć w przepisach ustaw odrębnych jest mowa o formach gospodarki pozabudżetowej, należy przez to rozumieć odpowiednio zakład budżetowy, gospodarstwo pomocnicze lub środki specjalne.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy przejściowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-190\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 190</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2004 r. dla obsługi budżetu państwa są prowadzone następujące rachunki bankowe:121)Zdanie wstępne w brzmieniu ustalonym przez art. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych (Dz. U. Nr 200, poz. 1685), która weszła w życie z dniem 31 grudnia 2002 r.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>centralny rachunek bieżący budżetu państwa;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>(uchylony);122)Przez art. 1 pkt 24 ustawy, o której mowa w odnośniku 5.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>rachunki bieżące państwowych jednostek budżetowych, z wyodrębnieniem subkont dla dochodów i wydatków;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>rachunki bieżące urzędów skarbowych dla gromadzenia dochodów budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>rachunki bieżące państwowych funduszy celowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>rachunki bieżące gospodarstw pomocniczych i zakładów budżetowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>rachunki pomocnicze.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obsługę bankową budżetu państwa w zakresie rachunków bankowych wymienionych w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 - z wyłączeniem rachunków państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej - prowadzi Narodowy Bank Polski, z zastrzeżeniem ust. 3.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obsługa bankowa rachunków wymienionych w ust. 1 pkt 6 i 7 może być wykonywana przez dowolne banki.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obsługa bankowa rachunków budżetu państwa prowadzona jest w ramach umowy rachunku bankowego i obowiązujących norm prawnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ramach obsługi bankowej budżetu państwa Narodowy Bank Polski:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>udostępnia Ministerstwu Finansów oraz Najwyższej Izbie Kontroli informacje o stanach środków na rachunkach wymienionych w ust. 1 pkt 1 i 3-5;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sporządza sprawozdania z wykonania budżetu państwa w zakresie i terminach uzgodnionych z Ministrem Finansów.</div>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Minister Finansów, po zasięgnięciu opinii Prezesa Narodowego Banku Polskiego, określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady obsługi rachunków bankowych wymienionych w ust. 1 pkt 1 i 3-7 oraz zakres informacji wymienionej w ust. 5 pkt 1 i sprawozdań wymienionych w ust. 5 pkt 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 191</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-192\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 192</span><span class=\"lf-art-t\">Rada Ministrów może nadać strategicznym programom rządowym, ustanowionym przed dniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wejścia w życie ustawy, status programów wieloletnich.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 193</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 194</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej wszczęte przed wejściem w życie przepisów ustawy prowadzone jest według przepisów dotychczasowych, chyba że przepisy niniejszej ustawy są korzystniejsze dla obwinionego.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2.</span>(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3.</span>(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po upływie kadencji komisji orzekającej w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej i zaprzestaniu pełnienia funkcji przez rzecznika dyscypliny budżetowej postępowanie, o którym mowa w ust. 1, przejmuje odpowiednia komisja orzekająca w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Prawa i obowiązki rzecznika przejmuje odpowiedni rzecznik dyscypliny finansów publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-195\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 195</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Właściwość komisji orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych regionalnych izb obrachunkowych dostosowuje się do zakresu nadzoru sprawowanego przez izbę nad jednostkami samorządu terytorialnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy postępowania o naruszenie dyscypliny budżetowej w jednostce nieobjętej już nadzorem danej regionalnej izby obrachunkowej prowadzi do końca organ orzekający, który wszczął postępowanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprawy o naruszenie dyscypliny budżetowej, w których nie wszczęto postępowania przed wejściem ustawy w życie, rozpoznaje komisja orzekająca regionalnej izby obrachunkowej właściwej dla danej jednostki samorządu terytorialnego po wejściu w życie ustawy.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku likwidacji regionalnej izby obrachunkowej postępowanie o naruszenie dyscypliny budżetowej lub dyscypliny finansów publicznych, wszczęte przed dniem likwidacji, przejmuje komisja orzekająca izby właściwej dla podstawowej jednostki samorządu terytorialnego, w której siedzibę miała likwidowana regionalna izba obrachunkowa. Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 196</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-197\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 197</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej w zakresie dotyczącym czynu, który nie jest naruszeniem dyscypliny finansów publicznych, podlega umorzeniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kary za naruszenie dyscypliny budżetowej, wymierzone za czyn, o którym mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1, uważa się za niebyłe i ulegają zatarciu. Orzeczenia o ukaraniu za taki czyn wyłącza się z akt osobowych pracownika i niszczy.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach, o których mowa w ust. 2, nie egzekwuje się orzeczonych kar pieniężnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kary pieniężne wyegzekwowane lub częściowo wyegzekwowane nie podlegają zwrotowi.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli karę, o której mowa w ust. 2, wymierzono łącznie za czyn, który nie jest naruszeniem dyscypliny finansów publicznych, oraz czyn, który jest takim naruszeniem, ulega ona zatarciu po upływie 2 lat od wykonania kary lub przedawnienia jej wykonania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-198\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 198</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisy ustawy w zakresie stwierdzenia nieważności z mocy prawa prawomocnego rozstrzygnięcia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w sprawie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych lub uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia, z wyłączeniem uchylenia na niekorzyść obwinionego, stosuje się odpowiednio do prawomocnych rozstrzygnięć w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 199</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-200\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 200</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(pominięty).118)Zamieszczone w obwieszczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-201\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 201</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do chwili wejścia w życie ustawy wypełniającej dyspozycję art. 216 ust. 5 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w odniesieniu do sposobu obliczania wartości krajowego produktu brutto, Prezes Głównego Urzędu Statystycznego jest obowiązany do ogłaszania, w drodze obwieszczenia, wartości szacunku krajowego produktu brutto, zgodnie z obowiązującymi przepisami.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prezes Głównego Urzędu Statystycznego jest obowiązany do ogłoszenia pierwszego szacunku produktu krajowego brutto, o którym mowa w ust. 1, za dany rok w terminie do 15 maja roku następnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do chwili wejścia w życie ustawy, o której mowa w ust. 1, w sytuacji gdy relacja, o której mowa w art. 45 ust. 1, przekracza 60%, stosuje się odpowiednio przepisy art.</p>\n<p class=\"lf-p\">45 ust. 1 pkt 3.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy końcowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-202\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 202</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Traci moc ustawa z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe (Dz. U. z 1993 r. Nr 72, poz. 344, z 1994 r. Nr 76, poz. 344, Nr 121, poz. 591 i Nr 133, poz. 685, z 1995 r. Nr 78, poz. 390, Nr 124, poz. 601 i Nr 132, poz. 640, z 1996 r. Nr 89, poz. 402, Nr 106, poz. 496, Nr 132, poz. 621 i Nr 139, poz. 647 oraz z 1997 r. Nr 54, poz. 348, Nr 79, poz. 484, Nr 121, poz. 770, Nr 123, poz. 775 i 778, Nr 133, poz. 883, Nr 137, poz. 926, Nr 141, poz. 943 i Nr 158, poz. 1042).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy wykonawcze wydane na podstawie ustawy, o której mowa w ust. 1, zachowują moc do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie ustawy w zakresie, w jakim nie pozostają w sprzeczności z przepisami ustawy, nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2000 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydane na podstawie dotychczasowych przepisów zarządzenia i rozporządzenia w sprawie emisji skarbowych papierów wartościowych zachowują moc i wyemitowane na ich podstawie obligacje oferowane i wykupywane są na zasadach w nich zawartych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydane na podstawie dotychczasowych przepisów zarządzenie regulujące zasady emitowania bonów skarbowych zachowuje moc do daty wejścia w życie stosownego rozporządzenia, nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2000 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie relacji, o której mowa art. 12 ust. 1 pkt 2, następuje po raz pierwszy za rok 1999.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-203\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 203</span><span class=\"lf-art-t\">Ustawa nie ma zastosowania do opracowania budżetu państwa i uchwał budżetowych na</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1999 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-204\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 204</span></h4></div>", "next": 239888}