{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">krótkotrwałe wypuszczanie gazu ziemnego, w ilościach przekraczających dopuszczalny pobór, poprzez syfonowanie odwiertu, w tym wypuszczanie gazu ziemnego do atmosfery.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Syfonowanie odwiertu wykonuje się na podstawie programu syfonowania, określającego czas trwania i częstotliwość syfonowania, zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-210\"><span class=\"lf-art-num\">§ 210</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Eksploatację dwóch lub więcej odizolowanych horyzontów gazonośnych jednym odwiertem prowadzi się oddzielnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się połączenie dwóch lub więcej poziomów gazowych lub roponośnych i łączną ich eksploatację, jeżeli ich system energetyczny, wyniki analiz chemicznych oraz wartości ciśnień złożowych gazu w poszczególnych horyzontach są zbliżone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-211\"><span class=\"lf-art-num\">§ 211</span><span class=\"lf-art-t\">W odwiertach nieeksploatowanych ciśnienie głowicowe mierzy się w okresach ustalonych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego, a wyniki pomiarów się dokumentuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomiary wykonuje się co najmniej raz w kwartale.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-212\"><span class=\"lf-art-num\">§ 212</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zabiegi intensyfikacji przypływu wykonuje się pod nadzorem osób dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego, na podstawie projektu zatwierdzonego przez kierownika ruchu tego zakładu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do zabiegu intensyfikacji przypływu pracowników spoza służby specjalistycznej, biorących udział w zabiegu, zapoznaje się w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ze sposobem wykonania zabiegu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>z rodzajami możliwych zagrożeń oraz ze sposobami zapobiegania im i usuwania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>z zadaniami do wykonania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-213\"><span class=\"lf-art-num\">§ 213</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Użycie jako cieczy roboczej ropy naftowej jest dopuszczalne dopiero po uprzednim oddzieleniu od niej lekkich frakcji węglowodorów lub po ustaleniu odpowiednich parametrów cieczy roboczej zapewniających bezpieczne wykonanie zabiegu intensyfikacji przypływu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustalenia parametrów, o których mowa w ust. 1, dokonuje kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do wykonywania zabiegów intensyfikacji przypływu z użyciem substancji niebezpiecznych lub ich mieszanin przygotowuje się w miejscu zabiegu odpowiednie środki neutralizujące ich działanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-214\"><span class=\"lf-art-num\">§ 214</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wtłaczanie gazu lub cieczy do złóż węglowodorów płynnych w celu intensyfikacji wydobycia wykonuje się na podstawie projektu zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt, o którym mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>mapy strukturalne złoża, z naniesionymi w szczególności liniami przekrojów i lokalizacji odwiertów oraz z konturami złoża;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przekroje podłużne i poprzeczne złoża przez planowane odwierty zasilające;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>granice wód okalających i podścielających;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>stan izolacji złoża od wód wgłębnych i powierzchniowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>wykaz odwiertów objętych oddziaływaniem zabiegu intensyfikacji przypływu, o którym mowa w § 212, z podaniem ich głębokości i zarurowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>dane fizyczne i chemiczne płynów złożowych i płynów przewidzianych do zatłaczania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>dane dotyczące rdzeni skały złożowej, o ile są możliwe do uzyskania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>prognozę wpływu zatłaczania na wydobycie i kopaliny użyteczne, konstrukcje otworów, projekt urządzeń napowierzchniowych i transportu płynu do zatłaczania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-215\"><span class=\"lf-art-num\">§ 215</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rekonstrukcję odwiertu wykonuje się według projektu zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego, po uprzednim zawiadomieniu właściwego organu nadzoru górniczego i właściwego podmiotu zawodowo trudniącego się ratownictwem górniczym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dozór związany z obróbką i rekonstrukcją odwiertów wykonuje się zgodnie z zasadami określonymi przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-216\"><span class=\"lf-art-num\">§ 216</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas obróbki i rekonstrukcji odwiertów pompowanych dopuszcza się stosowanie silników</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">spalinowych i elektrycznych budowy zwykłej, służących do napędu urządzeń na otwartej przestrzeni, przy czym instaluje się je poza strefą zagrożoną wybuchem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-217\"><span class=\"lf-art-num\">§ 217</span><span class=\"lf-art-t\">Niedopuszczalne jest ustawienie zbiorników zawierających węglowodory ciekłe na terenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zalewowym rzek i potoków.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-218\"><span class=\"lf-art-num\">§ 218</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki naziemne zabezpiecza się przed przedostaniem się węglowodorów ciekłych do środowiska naturalnego, otaczając je wałem ziemnym o wysokości co najmniej 1 m i szerokości korony co najmniej 0,5 m lub murem ochronnym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pod dnem zbiorników umieszcza się szczelną warstwę ochronną.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepusty wody w obwałowaniu zbiornika zamyka się zasuwami od strony zewnętrznej obwałowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Teren wewnątrz obwałowania posiada wyprofilowane spadki w kierunku przepustów w celu odprowadzenia wody z opadów atmosferycznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W obrębie obwałowania nie prowadzi się kanałów rurowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-219\"><span class=\"lf-art-num\">§ 219</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wymagana pojemność obwałowania zbiorników ropy naftowej wynosi dla:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>jednego zbiornika - 100% jego pojemności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dwóch zbiorników - 75% ich łącznej pojemności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>trzech i więcej zbiorników - 50% ich łącznej pojemności.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obwałowanie zbiorników zawierających gazolinę nie może być mniejsze niż 150% pojemności zbiorników zawierających węglowodory ciekłe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-220\"><span class=\"lf-art-num\">§ 220</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Do zbiorników naziemnych dwupłaszczowych o osi głównej poziomej oraz do zbiorników naziemnych z podwójnym dnem i ze ścianami osłonowymi o osi głównej pionowej, zawierających węglowodory ciekłe, przepisów § 218 i § 219 nie stosuje się.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady stosowania zbiorników naziemnych dwupłaszczowych o osi głównej poziomej oraz zbiorników naziemnych z podwójnym dnem i ze ścianami osłonowymi o osi głównej pionowej określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego, ustalając:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>monitoring przestrzeni międzypłaszczowych lub międzydennych oraz między płaszczem a ścianką osłonową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zakres, częstotliwość i sposób kontroli szczelności zbiorników, sprawności systemu monitoringu przestrzeni międzypłaszczowych, międzydennych oraz między płaszczem a ścianką osłonową;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>środki organizacyjno-techniczne oraz zasady postępowania w przypadku uszkodzenia zbiorników lub awarii systemu monitoringu szczelności.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego wyznacza osoby kierownictwa i dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego odpowiedzialne za kontrolę stosowanych zabezpieczeń.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-221\"><span class=\"lf-art-num\">§ 221</span><span class=\"lf-art-t\">Zbiorniki częściowo wkopane zabezpiecza się przed ich przemieszczeniem pod wpływem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wody gruntowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-222\"><span class=\"lf-art-num\">§ 222</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki zawierające węglowodory ciekłe mają budowę zamkniętą.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas wywoływania przypływu z odwiertu płynu złożowego dopuszcza się odbiór cieczy do zbiorników otwartych, po ustaleniu przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego strefy zagrożenia pożarowego oraz strefy zagrożenia wybuchem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niedopuszczalne jest ustawianie zbiorników z ropą naftową zawierającą siarkowodór w zagłębieniach terenu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-223\"><span class=\"lf-art-num\">§ 223</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiornik magazynowy zamknięty zawierający węglowodory ciekłe wyposaża się w zawór ciśnieniowo-depresyjny oraz przerywacz płomienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego decyduje o wyposażeniu zbiorników roboczych zamkniętych zawierających węglowodory ciekłe w zawór ciśnieniowo-depresyjny oraz przerywacz płomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-224\"><span class=\"lf-art-num\">§ 224</span><span class=\"lf-art-t\">Zbiornik zawierający węglowodory ciekłe, przed oddaniem go do ruchu, poddaje się próbie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">szczelności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-225\"><span class=\"lf-art-num\">§ 225</span><span class=\"lf-art-t\">Zbiornik magazynowy zawierający węglowodory ciekłe wyposaża się w:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dwa szczelnie zamknięte włazy, z których jeden umieszcza się w dolnej ścianie zbiornika, a drugi - na przeciwległej stronie w pokrywie zbiornika;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>urządzenia do pomiaru poziomu cieczy i ciśnień oraz do poboru próbek, których konstrukcja nie może powodować nieszczelności zbiornika i iskrzenia.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-226\"><span class=\"lf-art-num\">§ 226</span><span class=\"lf-art-t\">Zamknięcia w przewodach odpływowych zbiorników zabezpiecza się przed otwarciem przez</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">osoby nieupoważnione.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-227\"><span class=\"lf-art-num\">§ 227</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Konstrukcja pomostu nalewakowego, znajdującego się na terenie zakładu górniczego otworowego, zapewnia obsłudze możliwość swobodnego i bezpiecznego dostępu do cystern podstawionych pod nalewaki.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wysięgnice nalewaków zaopatruje się w rękawy zabezpieczające przed rozpryskiwaniem cieczy podczas jej dopływu do cystern.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Cysterny pod nalewakiem zabezpiecza się przed samoczynnym przemieszczaniem się oraz uziemia.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas napełniania cystern ropą naftową zawierającą siarkowodór wykonuje się na bieżąco pomiary zawartości siarkowodoru w powietrzu w miejscach pracy obsługi oraz wokół nalewaka w celu wyznaczenia strefy zagrożenia siarkowodorowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-228\"><span class=\"lf-art-num\">§ 228</span><span class=\"lf-art-t\">Wypuszczanie z cystern wody i innych zanieczyszczeń na terenie zakładu górniczego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">otworowego może odbywać się tylko do zbiorników do tego przeznaczonych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-229\"><span class=\"lf-art-num\">§ 229</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas kontroli i obsługi zbiorników stosuje się wyłącznie przenośne lampy akumulatorowe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">budowy przeciwwybuchowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-230\"><span class=\"lf-art-num\">§ 230</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Konstrukcja i wyposażenie zbiornika zapewniają bezpieczny dostęp i obsługę armatury.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-231\"><span class=\"lf-art-num\">§ 231</span><span class=\"lf-art-t\">Każdy zbiornik posiada oznaczenie klasy niebezpieczeństwa pożarowego przechowywanej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w nim cieczy oraz największą dopuszczalną pojemność magazynowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-232\"><span class=\"lf-art-num\">§ 232</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stosowania pieców rurowych opalanych gazem ziemnym w celu podgrzewania ropy naftowej, na rurociągu doprowadzającym ropę naftową do pieca montuje się zawór umieszczony blisko zaworu zamykającego dopływ gazu ziemnego, którego konstrukcja umożliwia szybkie jego zamknięcie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezależnie od miejsca zamontowania zaworów, o których mowa w ust. 1, montuje się także zawory odcinające w odległości co najmniej 15 m od pieca rurowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na rurociągu odprowadzającym ropę naftową z pieca rurowego montuje się zawór zwrotny i termometr.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-233\"><span class=\"lf-art-num\">§ 233</span><span class=\"lf-art-t\">Procesy technologiczne mające na celu przygotowanie ropy naftowej lub gazu ziemnego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do transportu oraz stosowanie substancji szkodliwych dla zdrowia ludzkiego prowadzi się i dokumentuje zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-234\"><span class=\"lf-art-num\">§ 234</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi przeznaczone do transportu płynu złożowego układa się w jednym wykopie, pod warunkiem że odległość między nimi nie jest mniejsza niż średnica największego rurociągu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi układa się na całej długości pod powierzchnią ziemi.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się układanie rurociągów:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nad powierzchnią ziemi, na terenach bagnistych, górskich, nad przeszkodami terenowymi oraz na terenie zakładu górniczego otworowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w wodzie.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na terenach leśnych, podmokłych, bagnistych, pod dnem cieków lub akweduktów, innych przeszkód terenowych dopuszcza się budowę rurociągów za pomocą przewiertu sterowanego.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi ułożone na stokach górskich, w gruntach nawodnionych i w wodzie zabezpiecza się przed przemieszczaniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Trasy rurociągów trwale oznakowuje się w terenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 6 nie stosuje się do oznakowania rurociągów układanych w wodzie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-235\"><span class=\"lf-art-num\">§ 235</span><span class=\"lf-art-t\">Na rurociągach technologicznych, w zależności od rodzaju przepływającego płynu, instaluje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się odpowiednią armaturę odcinającą przeznaczoną do wyłączenia ich z ruchu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-236\"><span class=\"lf-art-num\">§ 236</span><span class=\"lf-art-t\">Technologia oraz materiały użyte do łączenia rur i armatury podczas wykonywania rurociągów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">technologicznych zapewniają wytrzymałość połączeń równą co najmniej wytrzymałości rur.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-237\"><span class=\"lf-art-num\">§ 237</span><span class=\"lf-art-t\">Prace związane z izolacją rurociągów, ich układaniem i zasypywaniem w wykopach prowadzi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się w taki sposób, aby nie powodowały zanieczyszczeń rurociągów wewnątrz, uszkodzenia powłok ochronnych i dodatkowych naprężeń rurociągów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-238\"><span class=\"lf-art-num\">§ 238</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociąg przed oddaniem do eksploatacji poddaje się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wstępnej próbie szczelności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>głównej próbie szczelności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>próbie wytrzymałości.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przeprowadzeniem wstępnej próby szczelności rurociągu wykonuje się badania nieniszczące jego spoin, zgodnie z dokumentacją projektową, przed jego opuszczeniem do wykopu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wstępną próbę szczelności rurociągu wykonuje się sprężonym powietrzem o ciśnieniu 0,6 MPa.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Próbę wytrzymałości i główną próbę szczelności przeprowadza się po ułożeniu rurociągu w wykopie, sprawdzeniu stanu izolacji i po zasypaniu rurociągu, z wyjątkiem miejsc połączeń rur oraz miejsc łączenia armatury. Próby te wykonuje się za pomocą powietrza, gazu obojętnego, gazu ziemnego lub wody, przy tym samym napełnieniu rurociągu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-239\"><span class=\"lf-art-num\">§ 239</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wielkość ciśnienia podczas próby wytrzymałości rurociągów z rur stalowych i tworzyw sztucznych określa instrukcja zatwierdzona przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego, z uwzględnieniem wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 oraz z 2014 r. poz. 40).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wielkość ciśnienia podczas próby wytrzymałości rurociągu nie może wywoływać w ściankach rur naprężenia obwodowego większego niż 0,6 Re.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-240\"><span class=\"lf-art-num\">§ 240</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Trasy rurociągów podczas wykonywania prób szczelności i wytrzymałości wyraźnie oznakowuje się za pomocą znaków ostrzegawczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W miejscach skrzyżowań rurociągów z drogami i torami kolejowymi ustawia się tablice ostrzegawcze.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas wykonywania próby szczelności i wytrzymałości wokół pompowni i rurociągów wyznacza się 30-metrową strefę bezpieczeństwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-241\"><span class=\"lf-art-num\">§ 241</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Gazociąg badany powietrzem przekazuje się do eksploatacji po wyparciu powietrza gazem inertnym. Dopuszcza się wytłaczanie powietrza gazem palnym, pod warunkiem zastosowania odpowiedniego oddzielenia powietrza od gazu palnego. Zawartość powietrza w gazie nie może być większa niż 2% objętości.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ruch kołowy wzdłuż badanego odcinka rurociągu podczas utrzymywania w nim ciśnienia jest niedopuszczalny.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykonywanie prób szczelności i wytrzymałości rurociągów podczas silnej mgły, wichury, śnieżycy, marznącej mżawki oraz wyładowań atmosferycznych jest niedopuszczalne.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z przeprowadzonej próby szczelności i wytrzymałości rurociągów sporządza się protokół.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-242\"><span class=\"lf-art-num\">§ 242</span><span class=\"lf-art-t\">Studzienki rewizyjne, kanały i inne podziemne urządzenia znajdujące się w odległości</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do 15 m od rurociągu kontroluje się w zakresie występowania w nich gazu, nie rzadziej niż dwa razy w roku, a w pierwszym roku eksploatacji - raz w miesiącu. Inne kontrole lub przeglądy mogą być wykonywane na podstawie ustaleń kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-243\"><span class=\"lf-art-num\">§ 243</span><span class=\"lf-art-t\">Mapy tras rurociągów, sporządzone na podkładzie map sytuacyjno-wysokościowych, z zaznaczeniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wymiarów rurociągów i rodzaju przepływającego płynu oraz rodzaju i wymiaru zamknięć i odgałęzień, znajdują się w zakładzie górniczym otworowym lub w wydzielonej jego części.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-244\"><span class=\"lf-art-num\">§ 244</span><span class=\"lf-art-t\">Do budowy rurociągów technologicznych dla gazu zawierającego siarkowodór lub dwutlenek</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">węgla mogą być stosowane wyłącznie materiały odporne na korozję wywołaną tymi gazami lub rozwiązania zapobiegające korozji wywołanej tymi gazami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-245\"><span class=\"lf-art-num\">§ 245</span><span class=\"lf-art-t\">Rurociągi technologiczne, w celu ograniczenia ilości gazu toksycznego, w przypadku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">awarii rurociągu, dzieli się na odcinki o długości zależnej od zawartości siarkowodoru w gazie, średnicy i ciśnienia roboczego rurociągu oraz od topografii terenu. Poszczególne odcinki rurociągu mają urządzenia odcinające do pomiaru ciśnienia oraz umożliwiające wydmuchanie zawartości rurociągu do komina spalania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-246\"><span class=\"lf-art-num\">§ 246</span><span class=\"lf-art-t\">Rurociągi służące do przesyłania z odwiertu płynu złożowego z zawartością siarkowodoru</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">większą od 2% objętości układa się w odległości nie mniejszej niż 200 m od granicy terenów zwartej zabudowy i 50 m od wolno stojących domów mieszkalnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-247\"><span class=\"lf-art-num\">§ 247</span><span class=\"lf-art-t\">W rurociągach, o których mowa w § 246, oraz w rurociągach wysokociśnieniowych spoiny</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">poddaje się badaniom nieniszczącym, które przeprowadza się przed wykonaniem wstępnej próby szczelności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-248\"><span class=\"lf-art-num\">§ 248</span><span class=\"lf-art-t\">Z rurociągu usuwa się wodę przed wprowadzeniem do niego gazu ziemnego z zawartością</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">siarkowodoru.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-249\"><span class=\"lf-art-num\">§ 249</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Eksploatację podziemnego magazynu węglowodorów prowadzi się zgodnie z programem zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Program, o którym mowa w ust. 1, określa w szczególności dopuszczalne wydatki węglowodorów płynnych zatłaczanych i odbieranych z poszczególnych odwiertów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-250\"><span class=\"lf-art-num\">§ 250</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wybraną strukturę geologiczną, w celu zlokalizowania podziemnego magazynu węglowodorów płynnych, poddaje się badaniom zmierzającym do ustalenia jej właściwości petrograficznych, kolektorskich i hydrogeologicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli podziemny magazyn węglowodorów płynnych ma być wytworzony w strukturze zawodnionej, badania, o których mowa w ust. 1, uzupełnia się o badania szczelności skał nadkładu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Badania, o których mowa w ust. 1, oraz badania szczelności skał nadkładu wykonuje się w przypadku występowania w magazynie ciśnienia większego od pierwotnego ciśnienia złożowego lub hydrostatycznego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kawerny magazynowe tworzy się tylko w skałach, których przydatność do celów magazynowania węglowodorów płynnych została wcześniej rozpoznana.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku bezzbiornikowego składowania odpadów w górotworze badania, o których mowa w ust. 1, oraz badania szczelności skał nadkładu uzupełnia się o badanie wpływu składowanego odpadu na górotwór.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-251\"><span class=\"lf-art-num\">§ 251</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stan techniczny odwiertów udostępniających podziemny magazyn węglowodorów oraz odwiertów kontrolnych zapewnia izolację tego magazynu od innych warstw przepuszczalnych, a także szczelność zarurowanej przestrzeni pierścieniowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do zatłaczania węglowodorów do podziemnego magazynu węglowodorów wykonuje się pomiary pierwotnego tła gazowego w powietrzu glebowym na obszarze tego magazynu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposoby i wyniki badań szczelności odwiertów dokumentuje się, a dokumentację przechowuje do czasu likwidacji podziemnego magazynu węglowodorów i postępuje się z nią tak, jak z dokumentacją mierniczo-geologiczną.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odwierty, których stan techniczny nie gwarantuje szczelności podziemnego magazynu węglowodorów, skutecznie rekonstruuje się dla zapewnienia ich szczelności lub likwiduje w przypadku niezapewnienia szczelności.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ciśnienie podczas próby szczelności odwiertów, o których mowa w ust. 1, jest nie mniejsze od maksymalnego przewidywanego ciśnienia magazynowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Badania i próby wykonuje się w odwiertach udostępniających podziemny magazyn węglowodorów, na podstawie projektu badań zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Maksymalne ciśnienie zatłaczania określa się dla każdego z odwiertów zasilająco-odbiorczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla każdej komory podziemnego magazynu węglowodorów w złożu soli kamiennej określa się maksymalne i minimalne ciśnienie magazynowania oraz maksymalne i minimalne ciśnienie głowicowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do pierwszego zatłaczania węglowodorów do komory sprawdza się jej szczelność przy ciśnieniu wyższym od maksymalnego ciśnienia magazynowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-252\"><span class=\"lf-art-num\">§ 252</span><span class=\"lf-art-t\">Ciśnienie robocze orurowania i głowicy odwiertu jest większe od największego ciśnienia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">głowicowego równego dopuszczalnemu ciśnieniu wewnętrznemu podziemnego magazynu węglowodorów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-253\"><span class=\"lf-art-num\">§ 253</span><span class=\"lf-art-t\">Konstrukcja głowic odwiertów zasilająco-odbiorczych umożliwia przyłączenie manometrów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do pomiaru ciśnienia w przestrzeniach międzyrurowych, przestrzeni eksploatacyjnej lub nadpakerowej oraz w kolumnie rur wydobywczych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-254\"><span class=\"lf-art-num\">§ 254</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Węglowodory zatłaczane do podziemnych magazynów oczyszcza się z substancji mogących spowodować zmniejszenie efektywności magazynowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Analizy składu chemicznego węglowodorów zatłaczanych i odbieranych wykonuje się w sposób i z częstotliwością ustaloną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-255\"><span class=\"lf-art-num\">§ 255</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli do strefy zawodnionej, okalającej przestrzeń magazynową, jest zatłaczana woda, oczyszcza się ją z substancji mogących spowodować skażenie chemiczne lub mikrobiologiczne, a jej ilość jest mierzona i rejestrowana.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-256\"><span class=\"lf-art-num\">§ 256</span><span class=\"lf-art-t\">Ilość węglowodorów zatłaczanych i odbieranych z podziemnego magazynu węglowodorów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mierzy się w sposób ciągły oraz bilansuje po każdym cyklu eksploatacji tego magazynu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-257\"><span class=\"lf-art-num\">§ 257</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia nieszczelności podziemnego magazynu węglowodorów nie prowadzi się zatłaczania węglowodorów do czasu wyjaśnienia przyczyn i usunięcia tej nieszczelności.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres badań w celu monitoringu nieszczelności magazynu ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-258\"><span class=\"lf-art-num\">§ 258</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla podziemnego magazynu węglowodorów wykonuje się otwory wiertnicze służące badaniu jego szczelności w celu kontroli zjawisk zachodzących w złożu stanowiącym magazyn, jeżeli zjawiska te nie mogą być kontrolowane za pomocą otworów wiertniczych służących do napełniania magazynu i odbierania z niego substancji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres badań w celu monitoringu szczelności magazynu ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się do magazynów w kawernach solnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-259\"><span class=\"lf-art-num\">§ 259</span><span class=\"lf-art-t\">Geometrię komory magazynowej utworzonej w złożu soli kamiennej oraz stan techniczny</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wgłębnego wyposażenia komory okresowo kontroluje się w sposób i z częstotliwością ustaloną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-260\"><span class=\"lf-art-num\">§ 260</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy § 249-259 stosuje się odpowiednio do podziemnego składowania odpadów w górotworze.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 10</h3>\n<p class=\"lf-p\">Bezpieczeństwo i gospodarka złożem w procesie wydobywania siarki</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-261\"><span class=\"lf-art-num\">§ 261</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Eksploatację złoża siarki prowadzi się w sposób określony w projekcie eksploatacji zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Projekt, o którym mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zasady prowadzenia wydobycia siarki odwiertami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sposoby oddziaływania na warunki hydronaporowe horyzontu wód złożowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zasady prowadzenia ruchu w warunkach występowania zagrożeń;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>klasyfikację zasobów bilansowych złoża do zasobów przemysłowych, nieprzemysłowych i strat.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-262\"><span class=\"lf-art-num\">§ 262</span><span class=\"lf-art-t\">Każdy otwór wiertniczy, w zależności od przeznaczenia, wyposaża się zgodnie z jego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokumentacją oraz oznacza się numerem umieszczonym w widocznym miejscu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-263\"><span class=\"lf-art-num\">§ 263</span><span class=\"lf-art-t\">Odwiert uzbraja się w sposób umożliwiający:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>doprowadzenie wody technologicznej do złoża;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odbiór wytopionej siarki ze złoża na powierzchnię.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-264\"><span class=\"lf-art-num\">§ 264</span><span class=\"lf-art-t\">Pozostawianie odwiertów z niezabezpieczonymi wylotami kolumn rur okładzinowych, w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">szczególności po zakończeniu prowadzonych robót wiertniczych, renowacyjnych i rekonstrukcyjnych, jest niedopuszczalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-265\"><span class=\"lf-art-num\">§ 265</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi przeznaczone do transportu gorących:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>siarki,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>cieczy technologicznej,</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wód złożowych</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>skutecznie izoluje się przed możliwością poparzenia ludzi.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi eksploatowane w ruchu zakładu górniczego otworowego w miejscach krzyżowania się z drogami kopalnianymi zabezpiecza się przed uszkodzeniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-266\"><span class=\"lf-art-num\">§ 266</span><span class=\"lf-art-t\">Rurociągi służące do transportu substancji technologicznych numeruje się i oznakowuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w miejscach zainstalowania głównej armatury odcinającej w sposób pozwalający na ich identyfikację.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-267\"><span class=\"lf-art-num\">§ 267</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Próby szczelności oraz próby ciśnieniowe instalacji i urządzeń technologicznych przeprowadza się w obecności osób wyznaczonych przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Próby, o których mowa w ust. 1, przeprowadza się przed wykonaniem powłok antykorozyjnych i ciepłochronnych. Z przeprowadzonych prób sporządza się protokół.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-268\"><span class=\"lf-art-num\">§ 268</span><span class=\"lf-art-t\">Przegląd instalacji gazowych, instalacji sprężonego powietrza, zaworów redukcyjnych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i szybko zamykających oraz innych urządzeń wykonuje się zgodnie z ustaleniami kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-269\"><span class=\"lf-art-num\">§ 269</span><span class=\"lf-art-t\">Prace wewnątrz kotłów wykonuje się tylko po ich odłączeniu i zabezpieczeniu zaślepkami</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wszystkich połączeń kotła z instalacjami lub urządzeniami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-270\"><span class=\"lf-art-num\">§ 270</span><span class=\"lf-art-t\">Konstrukcję i sposób uzbrojenia otworów wiertniczych dostosowuje się do stwierdzonej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wierceniami głębokości zalegania spągu i budowy serii chemicznej złoża.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-271\"><span class=\"lf-art-num\">§ 271</span><span class=\"lf-art-t\">Kompensację naprężeń kolumn rur eksploatacyjnych, powodowanych czynnikami termicznymi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i procesem osiadania nadkładu, zapewnia się, stosując odpowiednią konstrukcję więźby rurowej lub teleskopową konstrukcję tych kolumn.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-272\"><span class=\"lf-art-num\">§ 272</span><span class=\"lf-art-t\">Przed każdym włączeniem odwiertu do eksploatacji sprawdza się drożność kolumny zasilającej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i wydobywczej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-273\"><span class=\"lf-art-num\">§ 273</span><span class=\"lf-art-t\">Włączenie odwiertu do eksploatacji wymaga decyzji kierownika ruchu zakładu górniczego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-274\"><span class=\"lf-art-num\">§ 274</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób wykonania zabiegów intensyfikacji przypływu poprzez udrożnienie kolumn rur lub przestrzeni międzyrurowej i strefy przyodwiertowej ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace związane z udrożnieniem kolumn rur eksploatacyjnych, wymagające demontażu więźby rurowej odwiertu, prowadzi się pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-275\"><span class=\"lf-art-num\">§ 275</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Parametry wody technologicznej, podawanej do grzania złoża, mierzone w sterowni, określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach wymagających zestalenia płynnej siarki w odwiercie, dla opanowania wypływu mieszaniny siarkowo-wodnej uszkodzoną więźbą rurową, dopuszcza się tłoczenie do odwiertu wody o temperaturze niższej od temperatury topnienia siarki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-276\"><span class=\"lf-art-num\">§ 276</span><span class=\"lf-art-t\">Wstępne grzanie złoża oraz sposób uruchomienia i prowadzenia eksploatacji określa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się w instrukcjach zatwierdzonych przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-277\"><span class=\"lf-art-num\">§ 277</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W uzasadnionych przypadkach dopuszcza się tłoczenie wody technologicznej do odwiertu kolumną techniczną rur okładzinowych, w których but jest posadowiony powyżej serii produktywnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Tłoczenie wody technologicznej, o którym mowa w ust. 1, odnotowuje się w raporcie zmianowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-278\"><span class=\"lf-art-num\">§ 278</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odwiert włącza się do systemu kontrolno-pomiarowego, począwszy od rozpoczęcia wstępnego grzania złoża, aż do wyłączenia odwiertu z eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się odstąpienie od indywidualnego opomiarowania odwiertu i wykonywania pomiaru bilansowego w okresie remontu lub wymiany urządzeń pomiarowych danego odwiertu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady funkcjonowania systemu kontrolno-pomiarowego i pomiarów określają wytyczne technologiczne węzła eksploatacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-279\"><span class=\"lf-art-num\">§ 279</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stan techniczny więźby rurowej odwiertu włączonego do ruchu, wraz z osprzętem i przynależną instalacją, poddaje się systematycznym oględzinom, a usterki niezwłocznie likwiduje.</p>\n<p class=\"lf-p\">O wyłączeniu odwiertu z ruchu decyduje kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed wyłączeniem odwiertu z ruchu zakładu górniczego otworowego, po zakończeniu eksploatacji, sporządza się protokół zakończenia eksploatacji, który zatwierdza kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-280\"><span class=\"lf-art-num\">§ 280</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odwiert, który po wyłączeniu z ruchu nie jest przeznaczony do innych zadań, się likwiduje.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeznaczenie odwiertu po jego wyłączeniu z ruchu określa się w protokole, o którym mowa w § 279 ust. 2.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Poszczególne pola eksploatacyjne lub ich części, po rozliczeniu zasobów, mogą być wyłączone z eksploatacji z przeznaczeniem terenu do dalszej działalności przemysłowej lub rekultywacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">O wyłączeniu z eksploatacji pola lub jego części, po uzyskaniu ustalonego stopnia wykorzystania zasobów złoża w ich granicach, decyduje kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-281\"><span class=\"lf-art-num\">§ 281</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres i system oddziaływania na warunki hydronaporowe dla rejonów eksploatacyjnych określa służba geologiczna zakładu górniczego otworowego, w uzgodnieniu z właściwymi działami ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W uzgodnieniach, o których mowa w ust. 1, w szczególności uwzględnia się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>natężenie prowadzenia eksploatacji i związanego z nią poziomu zasilania złoża wodą technologiczną w danym rejonie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>warunki hydrogeologiczne złoża w danym rejonie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zapewnienie ciśnienia wód złożowych wymaganego potrzebami eksploatacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>przeciwdziałanie niezamierzonym wypływom wód złożowych na powierzchnię oraz przedostawaniu się ich do chronionych horyzontów wodonośnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>ukierunkowanie przepływu wód, poprzez oddziaływanie hydrauliczne systemem barier represyjnych i depresyjnych, w celu podgrzewania złoża oraz odbioru wód dla celów eksploatacyjnych w układzie zamkniętego obiegu wód.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-282\"><span class=\"lf-art-num\">§ 282</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Maksymalną temperaturę odbieranych wód złożowych z poszczególnych otworów odprężających określa służba geologiczna zakładu górniczego otworowego w uzgodnieniu z kierownikiem działu górniczego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy określaniu temperatury, o której mowa w ust. 1, uwzględnia się:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>potrzeby termicznego udrażniania złoża o niskim współczynniku filtracji na przedpolu eksploatacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>minimalizowanie strat cieplnych w warunkach dobrej filtracji złoża;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wymagania technologiczne procesu podgrzewania wód złożowych, przy zamkniętym obiegu tych wód, zapewniające bezpieczeństwo ruchu zakładu górniczego otworowego i pracowników.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-283\"><span class=\"lf-art-num\">§ 283</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stwierdzony na powierzchni niezamierzony wypływ wody, który może mieć bezpośredni związek z horyzontem wód złożowych, bez względu na to, gdzie się pojawił, natychmiast zgłasza się osobie dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego i odnotowuje w raporcie zmianowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoba dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego zabezpiecza rejon wypływu wody przez jego odpowiednie ogrodzenie, oznakowanie tablicami ostrzegawczymi i oświetlenie w porze nocnej, a także zawiadamia o powstałym zagrożeniu obsługę pracującą w tym rejonie na danej zmianie i osobę dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego przejmującą zmianę.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się możliwość nieoświetlenia rejonu wypływu wody. Decyzję w tej sprawie podejmuje kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-284\"><span class=\"lf-art-num\">§ 284</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób postępowania w przypadku awarii związanej z procesem eksploatacji złoża lub erupcji ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Likwidację awarii związanej z procesem eksploatacji złoża lub erupcji wykonuje się zgodnie z planem likwidacji awarii albo erupcji, zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-285\"><span class=\"lf-art-num\">§ 285</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby zatrudnione przy zabezpieczaniu miejsca awarii związanej z procesem eksploatacji złoża albo erupcji, w szczególności przy prowadzeniu prac likwidacyjnych tych zjawisk, posiadają wymagane kwalifikacje i stosują niezbędny sprzęt ochrony indywidualnej oraz odzież ochronną.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace mające na celu likwidację awarii związanej z procesem eksploatacji złoża i erupcji wykonuje się pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego, wyznaczonej przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-286\"><span class=\"lf-art-num\">§ 286</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W układach otworów wiertniczych odbioru lub zatłaczania wód prowadzi się bilansowe pomiary ilości wód, a w układzie zatłaczania - także ciśnienia tłoczenia tych wód.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu ust. 1 nie stosuje się do uszczelniania rur okładzinowych, do likwidacji erupcji oraz awarii i komplikacji wiertniczych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-287\"><span class=\"lf-art-num\">§ 287</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W otworach wiertniczych i punktach obserwacyjnych prowadzi się obserwacje, pomiary i badania, ustalające ciśnienie wód. Przypadki, w których jest konieczne badanie składu chemicznego tych wód i ich temperatury, określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Obserwacje i pomiary prowadzi się także w wyznaczonych punktach udostępniania i użytkowania wód czwartorzędowych i trzeciorzędowych, leżących w obrębie przewidywanej strefy zasięgu wpływów eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pierwsze pomiary i badania w otworach wiertniczych obserwacyjnych i punktach, o których mowa w ust. 2, wykonuje się przed rozpoczęciem eksploatacji złoża w celu ustalenia stanu wyjściowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-288\"><span class=\"lf-art-num\">§ 288</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wszystkie otwory wiertnicze obserwacyjne, studnie i źródła naturalne objęte obserwacjami, pomiarami i badaniami nawiązuje się do osnowy geodezyjnej i nanosi na mapy sytuacyjno-wysokościowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób, zakres i częstotliwość przeprowadzania obserwacji, pomiarów i badań oraz sposób ich ewidencjonowania określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-289\"><span class=\"lf-art-num\">§ 289</span><span class=\"lf-art-t\">Urządzenia ciśnieniowe, służące do oczyszczania siarki, mogą być dopuszczone do użytkowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">po spełnieniu wymagań określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935, z późn. zm.8)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2011 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 102, poz. 586 i Nr 227, poz. 1367, z 2012 r. poz. 1529 oraz z 2013 r. poz. 898.) i w ustawie z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-290\"><span class=\"lf-art-num\">§ 290</span><span class=\"lf-art-t\">Przy pracach związanych z oczyszczaniem siarki, jej rozlewaniem i zestalaniem na składowiskach</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zachowuje się szczególne środki ostrożności, w celu uniknięcia poparzenia płynną siarką.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-291\"><span class=\"lf-art-num\">§ 291</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Siarkę w stanie płynnym składuje się w przystosowanych do tego celu zbiornikach wyposażonych w przyrządy do pomiaru jej temperatury i poziomu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Siarkę w stanie stałym składuje się na przystosowanych do tego celu składowiskach, zgodnie z zasadami określonymi w dokumentacji techniczno-technologicznej, zatwierdzonej przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-292\"><span class=\"lf-art-num\">§ 292</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku stosowania przenośnika taśmowego lub ciągu przenośników taśmowych, o długości</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przekraczającej 150 m, w miejscach przechodzenia osób zabudowuje się przejścia przez jego trasę.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-293\"><span class=\"lf-art-num\">§ 293</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sterownie eksploatacyjne wyposaża się w aparaturę do utylizacji siarkowodoru.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego określa zasady nadzoru nad sprawnością aparatury, o której mowa w ust. 1, oraz nad monitoringiem utylizacji siarkowodoru.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 11</h3>\n<p class=\"lf-p\">Bezpieczeństwo i gospodarka złożem w procesie wydobywania soli</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-294\"><span class=\"lf-art-num\">§ 294</span><span class=\"lf-art-t\">Projekt techniczny wydobywania soli określa w szczególności:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>grubość filarów brzeżnych międzykomorowych, wzajemne odległości między poszczególnymi odwiertami oraz miąższość warstw skalnych stanowiących półkę ochronną ponad komorami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wielkość przewidywanych osiadań powierzchni pola otworowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>sposób odprowadzania i gromadzenia solanki o pełnym nasyceniu, wypływającej z komór na skutek przestrzennego zaciskania komór oraz z innych przyczyn w całym procesie eksploatacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wytyczne wypełniania komór eksploatacyjnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>wymaganą aparaturę kontrolno-pomiarową, pozwalającą na bieżącą kontrolę wielkości ciśnień obiegów wody, solanki i oleju oraz na określanie wielkości wydobycia i ubytku zasobów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wielkość dopuszczalnego ciśnienia cieczy na głowicy odwiertów, wynikającego z oporów przepływu w całym układzie eksploatacyjnym, przy uwzględnieniu dopuszczalnego ciśnienia szczelinowania górotworu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-295\"><span class=\"lf-art-num\">§ 295</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas robót wiertniczych na polu otworowym w otworach wiertniczych wykonuje się badania dla określenia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>głębokości zalegania warstw wodonośnych oraz pakietów izolujących w nadkładzie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>składu chemicznego i ciśnienia hydrostatycznego oraz wydajności wód nasycających przepuszczalne warstwy nadkładu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>głębokości zalegania oraz miąższości warstw soli w serii solnej złoża, rodzajów warstw rozdzielających warstwy soli i stopnia zanieczyszczenia warstw soli oraz zasolenia warstw ilastych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wielkości ciśnienia szczelinowania warstw w górnej części serii solnej, w złożach pokładowych po każdym rurowaniu.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykonując badania, o których mowa w ust. 1, w pokładowym złożu soli tektonicznie zaburzonym, co najmniej 10% otworów wiertniczych przeznaczonych do eksploatacji, przewidzianych do wykonania, wierci się z pełnym rdzeniowaniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres rdzeniowania otworów wiertniczych badawczych wierconych na złożu soli typu wysadowego ustala służba geologiczna zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-296\"><span class=\"lf-art-num\">§ 296</span><span class=\"lf-art-t\">Przekazanie otworu wiertniczego do eksploatacji wymaga sporządzenia protokołu, który</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w szczególności zawiera:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>raporty wiertnicze, w których ujmuje się zwłaszcza stwierdzone zasypy, obwały ścian i opadanie przewodu w trakcie wiercenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>projekty i protokoły cementowań oraz badań skuteczności zacementowania kolumn rur okładzinowych, prac wykonanych w otworze wiertniczym przeznaczonym do eksploatacji, a także wyniki przeprowadzanych badań mających wpływ na przyszłe wydobycie danym otworem wiertniczym przeznaczonym do eksploatacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>schemat konstrukcji otworu wiertniczego przekazywanego do eksploatacji, wraz z uzbrojeniem podziemnym i naziemnym.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-297\"><span class=\"lf-art-num\">§ 297</span><span class=\"lf-art-t\">W zakładzie górniczym sporządza się:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokumentację techniczną otworów wiertniczych przeznaczonych do eksploatacji, zawierającą w szczególności: a) konstrukcję otworu wiertniczego, b) uzbrojenie otworu wiertniczego, c) przekrój geologiczny otworu wiertniczego, z wyznaczeniem stref przeznaczonych do eksploatacji, d) zawartość części nierozpuszczalnych w poszczególnych warstwach soli, różniących się między sobą, e) zawartość poszczególnych rodzajów soli oraz współczynnik rozpuszczalności, f) wyniki pomiarów i badań, wykonanych w czasie wiercenia otworu wiertniczego, g) prognozy wydobycia, na podstawie danych uzyskanych w czasie wiercenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dokumentację eksploatacyjną, zawierającą w szczególności: a) projekt techniczny eksploatacji, zawierający opis systemu eksploatacji, siatkę rozmieszczenia odwiertów, schemat uzbrojenia odwiertów, technikę podnoszenia rur eksploatacyjnych, schemat sieci rurociągów i urządzeń technologicznych oraz typ, rodzaj i charakterystykę urządzeń wiertniczych, b) projekt technologiczny eksploatacji, zawierający opis procesu ługowania, sposób rejestracji, obliczenia parametrów technologicznych i oceny skutków eksploatacji, w zakresie powstawania pustek poeksploatacyjnych, c) projekt rozwoju frontu eksploatacyjnego, d) dzienniki pomiarów parametrów technologicznych w odwiertach, na podstawie notowań stacji kontrolno-pomiarowych i pomiarów echosondą, e) książki pracy odwiertów, f) dokumenty, na podstawie których są podejmowane decyzje dotyczące tymczasowego lub doraźnego sposobu prowadzenia ruchu lub obserwacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-298\"><span class=\"lf-art-num\">§ 298</span><span class=\"lf-art-t\">Po zakończeniu wiercenia otworów wiertniczych przeznaczonych do eksploatacji likwiduje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się wszelkie zbiorniki ziemne, rowy i inne nierówności terenu w promieniu równym połowie odległości między sąsiednimi otworami wiertniczymi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-299\"><span class=\"lf-art-num\">§ 299</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas eksploatacji złoża soli dokumentację, o której mowa w § 297 pkt 1, na bieżąco uzupełnia się danymi określającymi:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ilość soli wydobytej z powstającej komory;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ilość cieczy wtłoczonej i wypływającej z komory, z podaniem jej zasolenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>głębokość zalegania stropu i spągu komory oraz kształt komory;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wszelkie inne zjawiska występujące w komorze i w odwiercie zauważone w procesie eksploatacji.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku złóż wysadowych dokumentacja, o której mowa w § 297 pkt 1, może być ujednolicona i obowiązywać dla większej liczby otworów wiertniczych przeznaczonych do eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dane, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2 i 4, odnotowuje się w książce odwiertu z częstotliwością dobową i bilansuje się je miesięcznie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dane dotyczące głębokości zalegania stropu i spągu komory oraz kształtu komory eksploatacyjnej przedstawia się w sposób ustalony przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-300\"><span class=\"lf-art-num\">§ 300</span><span class=\"lf-art-t\">Przed przystąpieniem do pierwszego zapuszczania kolumn rur eksploatacyjnych przeprowadza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się kontrolę średnicy i głębokości otworu wiertniczego przeznaczonego do eksploatacji oraz zakłada pomocniczy punkt odniesienia, podczas wszelkich manipulacji rurami w tym otworze wiertniczym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-301\"><span class=\"lf-art-num\">§ 301</span><span class=\"lf-art-t\">Kolumny rur eksploatacyjnych wolno wiszących w otworze wiertniczym przeznaczonym do</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">eksploatacji umocowuje się w więźbie rurowej, w sposób uniemożliwiający ich niekontrolowane przesunięcia względem siebie i wpadnięcie do otworu wiertniczego oraz w sposób ułatwiający manipulacje tymi kolumnami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-302\"><span class=\"lf-art-num\">§ 302</span><span class=\"lf-art-t\">Wszelkich zmian w otworach wiertniczych przeznaczonych do eksploatacji lub w odwiertach</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokonuje się pod nadzorem osoby dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego, odpowiedniej specjalności, i dokumentuje się je.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-303\"><span class=\"lf-art-num\">§ 303</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przed rozpoczęciem wydobywania sprawdza się prawidłowość funkcjonowania urządzeń kontrolno-pomiarowych i zabezpieczających.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-304\"><span class=\"lf-art-num\">§ 304</span><span class=\"lf-art-t\">Wielkość wydobycia z poszczególnych odwiertów, strefy złoża przeznaczone do eksploatacji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oraz dopuszczalne wielkości wydobycia z tych stref ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego. Wielkości te odnotowuje się w książkach odwiertów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-305\"><span class=\"lf-art-num\">§ 305</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ługowanie soli odwiertami, gdy projektowana wysokość komory przekracza 400 m, prowadzi się z olejową ochroną stropu, w systemie ługowania boczno-stropowym.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W złożach zalegających do głębokości 500 m, w szczególności typu pokładowego o dużej ilości wkładek ilastych, przedzielających pokłady soli, stosuje się systemy eksploatacji, pozwalające uzyskać komory o regularnych kształtach zbliżonych do cylindrycznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia hydraulicznego przebicia lub przeługowania między komorami eksploatacyjnymi kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego powoduje wyłączenie z ruchu komór stwarzających zagrożenie naruszenia stabilności górotworu i stateczności powierzchni. Wznowienie eksploatacji może nastąpić po określeniu sposobu dalszej eksploatacji i po uprzednim zawiadomieniu właściwego organu nadzoru górniczego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-306\"><span class=\"lf-art-num\">§ 306</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku przerwy w eksploatacji odwiertu spowodowanej względami technicznymi kierownik</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ruchu zakładu górniczego otworowego każdorazowo ustala sposób przeprowadzenia prac w celu powtórnego włączenia go do eksploatacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-307\"><span class=\"lf-art-num\">§ 307</span><span class=\"lf-art-t\">Wyloty kolumny rur okładzinowych i eksploatacyjnych wyposaża się w odpowiednią głowicę</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rurową szczelną i wytrzymałą, dostosowaną do ciśnień występujących podczas eksploatacji odwiertu, umożliwiającą:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>podłączenie rurociągów lub kabli sygnalizacyjnych do stacji kontrolno-pomiarowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wymianę poszczególnych elementów armatury i skręcanie kolumn rur eksploatacyjnych oraz manipulacje nimi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>bezpieczne odprężenie i odprowadzenie gazów, w przypadku przewidywanego występowania gazu ziemnego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-308\"><span class=\"lf-art-num\">§ 308</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas eksploatacji odwiertów wykonuje się pomiary objętości i kształtu ługowanych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wyrobisk. Sposób wykonywania tych pomiarów ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-309\"><span class=\"lf-art-num\">§ 309</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku wystąpienia awarii odwiertu kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">podejmuje decyzję o sposobie usunięcia awarii odwiertu, jego rekonstrukcji lub likwidacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-310\"><span class=\"lf-art-num\">§ 310</span><span class=\"lf-art-t\">Dla każdego odwiertu kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego określa kryteria</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">decydujące o wyłączeniu go z ruchu, ze względu na ochronę powierzchni oraz zasobów wód powierzchniowych i wgłębnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-311\"><span class=\"lf-art-num\">§ 311</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy wydobywaniu soli odwiertami, o przewidywanej głębokości komór ponad 1000 m, urządzenia dozujące i kontrolne oleju ekranującego strop powstającej komory są stale czynne, a ich pracę w sposób ciągły rejestruje się w stacji kontrolno-pomiarowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas wydobywania soli, gdy pomiary geodezyjne pola eksploatacyjnego wykazują osiadanie, kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego wyznacza drogi dojścia do poszczególnych rejonów pola eksploatacyjnego, jak również drogi transportowe oraz dopuszczalne obciążenie i szybkość przejazdów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-312\"><span class=\"lf-art-num\">§ 312</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas zasypywania zapadlisk powstałych na polu eksploatacyjnym lub podczas przemieszczania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się mas podsadzkowych, przy podsadzaniu komór poeksploatacyjnych:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wyznacza się bezpieczne kierunki dowozu mas podsadzkowych oraz drogi, po których mogą poruszać się ciężkie maszyny, na podstawie rozeznania w zakresie miąższości i szczelności półki ochronnej nad komorami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wyznacza się na drodze dojazdowej miejsca, do których wolno dojeżdżać ciężkimi maszynami;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wyznacza się osoby dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego, prowadzące obserwacje zachowania stateczności krawędzi zapadliska;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>w przypadku prowadzenia prac w porze nocnej, miejsca pracy oświetla się, a prace prowadzi na podstawie zezwolenia kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego pod nadzorem osoby wyższego dozoru ruchu zakładu górniczego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadku wystąpienia strefy obrywów krawędzi zapadliska, skąd są spychane masy wypełniające, natychmiast zmienia się miejsca składowania spychanych mas.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-313\"><span class=\"lf-art-num\">§ 313</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla zapewnienia bezpieczeństwa ruchu zakładu górniczego otworowego i prawidłowej gospodarki złożem wykonuje się pomiary, badania i obserwacje, po zakończeniu wiercenia otworów wiertniczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomiary, badania i obserwacje, o których mowa w ust. 1, stanowią podstawę ustalenia optymalnych warunków eksploatacji oraz rodzajów pomiarów i badań podczas eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szczegółowe zakresy pomiarów, badań i obserwacji, o których mowa w ust. 1, oraz ich częstotliwość określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-314\"><span class=\"lf-art-num\">§ 314</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ostateczne rozmiary wyługowanych wyrobisk określa się za pomocą pomiarów echosondą.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku ługowania danym odwiertem kilku komór leżących na różnych głębokościach, pomiary te wykonuje się dla każdej z nich.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilość pomiarów kształtu komory przy eksploatacji w kilku poziomach zwiększa się tak, aby można w odpowiednim czasie podjąć działania zabezpieczające przed możliwością ługowania soli w poziomach wyżej zalegających.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Częstotliwość pomiarów kształtu komór oraz pomiarów kontrolnych ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-315\"><span class=\"lf-art-num\">§ 315</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku eksploatacji otworowej opartej na technologii z ciągłym podnoszeniem kolumn</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rur eksploatacyjnych, pomiary kształtu wyrobisk przeprowadza się w odstępach czasowych nieprzekraczających 6 miesięcy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-316\"><span class=\"lf-art-num\">§ 316</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nadzoru nad prowadzeniem pomiarów, badań i obserwacji oraz interpretacji ich wyników dokonują pracownicy wyznaczeni przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">W interpretacji wyników pomiarów kształtu wyrobisk uczestniczy mierniczy górniczy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wyniki pomiarów, badań i obserwacji dokumentuje się w książkach pracy odwiertu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-317\"><span class=\"lf-art-num\">§ 317</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w rozługowaniu komory eksploatacyjnej podejmuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się działania zapobiegające przeługowaniu filara międzykomorowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-318\"><span class=\"lf-art-num\">§ 318</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku pionowego podługowania złoża soli, wzdłuż kolumn rur eksploatacyjnych, odwiert wyłącza się z ruchu do czasu zlikwidowania tego zjawiska.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-319\"><span class=\"lf-art-num\">§ 319</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku wystąpienia nieprawidłowego rozługowania komór eksploatacyjnych w polu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">eksploatacyjnym, przy ciśnieniowej metodzie eksploatacji, wstrzymuje się eksploatację w tym polu lub rejonie pola, dokonując rozpoznania przyczyn i zmiany technologii eksploatacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-320\"><span class=\"lf-art-num\">§ 320</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli strop komory eksploatacyjnej dochodzi do półki ochronnej, a eksploatacja jest prowadzona bez olejowej ochrony stropu, odwiert wyłącza się z eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niezlikwidowane komory poeksploatacyjne, wyłączone z ruchu, których strop znalazł się w rejonie półki ochronnej, okresowo sprawdza się, mierząc w nich położenie i kształt stropu komory.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Częstotliwość pomiaru stropu komory ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-321\"><span class=\"lf-art-num\">§ 321</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przed rozpoczęciem ługowania soli na obszarze pola eksploatacyjnego oraz wokół pola, w granicach przewidywanych wpływów eksploatacji, wyznacza się piezometry dla umożliwienia obserwacji kształtowania się warunków hydrogeologicznych oraz zmian składu chemicznego wód podziemnych z horyzontów, z których woda jest pobierana do celów komunalnych, jak również z horyzontów przepuszczalnych w nadkładzie złoża soli.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-322\"><span class=\"lf-art-num\">§ 322</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pierwsze pomiary i analizy wód wykonuje się przed rozpoczęciem eksploatacji, a następnie z częstotliwością i w zakresie ustalonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób prowadzenia i ewidencjonowania wyników pomiarów i obserwacji określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-323\"><span class=\"lf-art-num\">§ 323</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komory eksploatacyjne, które osiągnęły projektowane wymiary i z których wydobyto założoną ilość soli, wyłącza się z ruchu, a odwierty zabezpiecza przed włączeniem do obiegu eksploatacyjnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Głowice odwiertów udostępniających komory wyłączone z ruchu zabezpiecza się, przed możliwością nadmiernego wzrostu ciśnienia solanki wypełniającej układ komora - odwiert, przez zamontowanie urządzeń pomiarowych ciśnienia solanki oraz urządzeń odprowadzających jej nadmiar.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia, o których mowa w ust. 2, podłącza się do stacji aparatury kontrolno-pomiarowej lub pozostawia pod ciągłą obserwacją osób obsługi i dozoru ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ciśnienie na głowicy odwiertu wyłączonego z ruchu nie może przekroczyć ciśnienia granicznego, określonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego, ze względu na ochronę układu odwiert - komora.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-324\"><span class=\"lf-art-num\">§ 324</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podziemne komory eksploatacyjne wypełnione solanką mogą być pozostawione w stanie, jaki osiągnęły po zakończeniu eksploatacji, jeżeli filary i ochronna półka stropowa mają wymiary gwarantujące bezpieczeństwo powierzchni.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach innych niż określone w ust. 1 komory poeksploatacyjne zabezpiecza się albo likwiduje w sposób ustalony przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Komory poeksploatacyjne zabezpiecza się przez podsadzanie, z zastosowaniem materiałów, które nie wpływają w sposób szkodliwy na środowisko.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku zastosowania do podsadzania komór poeksploatacyjnych odpadów jest dopuszczalne wykorzystanie odpadów zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilość zastosowanej mieszaniny podsadzkowej kontroluje się i dokumentuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku, o którym mowa w ust. 4, prowadzi się obserwacje wpływu odpadów na skład wód podziemnych i powierzchniowych na obszarze pola eksploatacyjnego i otaczających go obszarów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-325\"><span class=\"lf-art-num\">§ 325</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku pozostawienia podziemnych wyrobisk napełnionych solanką, a niewypełnionych materiałem podsadzkowym, szczególnie w wysadach solnych, przewiduje się odbieranie solanki z odwiertów, wypływającej w wyniku naturalnego zaciskania komór eksploatacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia odbierające solankę z odwiertów i rurociągi prowadzące do miejsca jej gromadzenia wykonuje się z materiałów odpornych na korozję oraz układa w sposób umożliwiający użytkowanie powierzchni.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-326\"><span class=\"lf-art-num\">§ 326</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli komory eksploatacyjne są tak połączone hydraulicznie między sobą, że w całym polu eksploatacyjnym lub w większej części jego obszaru panują wyrównane ciśnienia na wszystkich odwiertach, a równocześnie jest zeszczelinowana hydraulicznie ochronna półka stropowa, likwidacja zakładu górniczego otworowego nie wymaga zabudowy systemu odprężającego odwiertu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób zapobiegania zanieczyszczeniu warstw przypowierzchniowych oraz wód solanką wyciskaną z niepodsadzonych komór określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-327\"><span class=\"lf-art-num\">§ 327</span><span class=\"lf-art-t\">Do czasu zaniku samowypływów solanki z komór poeksploatacyjnych likwidowanego zakładu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">górniczego otworowego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>utrzymuje się sprawną instalację odbierającą solankę z odwiertów i odprowadzającą tę solankę z pola eksploatacyjnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>prowadzi się pomiary ilości odprowadzonej solanki i jej dokumentowanie z częstotliwością ustaloną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>okresowo wykonuje się pomiary sytuacyjno-wysokościowe powierzchni pola eksploatacyjnego i sąsiadujących z nim terenów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>prowadzi się obserwacje hydrogeologiczne na obszarze pola eksploatacyjnego i sąsiadujących z nim terenów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>likwiduje się osiadania o charakterze nieciągłym, występujące na obszarze pola eksploatacyjnego, oraz wypełnia większe osiadania o charakterze ciągłym.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-328\"><span class=\"lf-art-num\">§ 328</span><span class=\"lf-art-t\">Wyrobiska zakładu górniczego otworowego wydobywającego sól odwiertami uznaje się za</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zlikwidowane, gdy zanikną samowypływy solanki wywołane zaciskaniem komór poeksploatacyjnych oraz nastąpi ustabilizowanie powierzchni pola eksploatacyjnego.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 12</h3>\n<p class=\"lf-p\">Bezpieczeństwo i gospodarka złożem w procesie wydobywania wód leczniczych, wód termalnych i solanek</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-329\"><span class=\"lf-art-num\">§ 329</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisy § 294-297 stosuje się odpowiednio do prac przygotowawczych związanych z wydobywaniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wód leczniczych, wód termalnych i solanek, zwanych dalej w niniejszym rozdziale „wodami”.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-330\"><span class=\"lf-art-num\">§ 330</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas wiercenia otworów wiertniczych wykonuje się badania określające:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>głębokość warstw nasyconych wodą oraz pakietów izolujących w całym profilu otworu wiertniczego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>skład chemiczny oraz ciśnienie hydrostatyczne i wydajność wód;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>ilość i skład chemiczny gazów towarzyszących wodzie, jak również występujących samoistnie.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-331\"><span class=\"lf-art-num\">§ 331</span><span class=\"lf-art-t\">Przy dowiercaniu do złoża wód stosuje się płuczkę wiertniczą o właściwościach niepowodujących</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">uszkodzenia strefy przyodwiertowej i skażenia wód.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-332\"><span class=\"lf-art-num\">§ 332</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Opróbowanie poziomu skał zbiornikowych, po zakończeniu robót wiertniczych, prowadzi się na podstawie projektu badań - opróbowania otworu wiertniczego lub odwiertu, zatwierdzonego odpowiednio przez kierownika ruchu zakładu lub kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace związane z opróbowaniem, próbnym pompowaniem i eksploatacją, w szczególności związane z uzbrojeniem powierzchniowym i wgłębnym odwiertu, montażem urządzeń i instalacji, wytłaczaniem płynów oraz sporządzaniem wymaganej dokumentacji tych prac, prowadzi się zgodnie z wymaganiami określonymi w projekcie robót geologicznych, a w przypadku występowania gazu w odwiercie - zgodnie z wymaganiami obowiązującymi przy opróbowywaniu odwiertów wykonywanych w celu poszukiwań ropy naftowej i gazu ziemnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-333\"><span class=\"lf-art-num\">§ 333</span><span class=\"lf-art-t\">Aparatura kontrolno-pomiarowa oraz pozostała instalacja w całym ciągu technologicznym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wydobywania wód, a także towarzyszącego gazu ziemnego, jest odporna na korodujące działanie związków rozpuszczalnych w wodach oraz przystosowana do pracy w przestrzeniach zagrożonych wybuchem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-334\"><span class=\"lf-art-num\">§ 334</span><span class=\"lf-art-t\">Po dowierceniu otworu wiertniczego do projektowanej głębokości i po udostępnieniu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">złoża wód prowadzi się badania i pomiary w celu określenia zdolności wydobywczych tego otworu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-335\"><span class=\"lf-art-num\">§ 335</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pompowanie próbne w celu ustalenia parametrów eksploatacyjnych otworu wiertniczego przeprowadza się na podstawie projektu technicznego badań, zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu lub kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas pompowania próbnego określa się dane dotyczące:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ciśnienia złożowego początkowego i jego ewentualnych zmian;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>warunków energetycznych złoża;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>temperatury złożowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>ciśnienia nasycenia wód gazem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>właściwości fizykochemicznych wód;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>wielkości wydobycia wód i gazu w zależności od różnic ciśnienia złożowego statycznego i dynamicznego oraz wartości ciśnienia głowicowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wielkości wydobycia gazów w zależności od głębokości zapuszczenia pompy - przy eksploatacji przez pompowanie.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wydobywania wód za pomocą pompy wgłębnej stosuje się rozwiązania umożliwiające wykonywanie pomiarów głębokości lustra wody w odwiercie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku próbnego pompowania wód bez gazu uzyskuje się dane eksploatacyjne wymagane przy badaniu otworów wiertniczych hydrogeologicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">W okresie próbnego pompowania prowadzi się dokładną ewidencję wyników pomiarów wydajności wody i gazu, wielkości poszczególnych ciśnień oraz głębokości lustra wód w odwiercie.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ustalenia wstępnych średnic zwężek ograniczających oraz głębokości zapuszczania pompy wgłębnej w okresie próbnego pompowania dla każdego otworu oddzielnie dokonuje, na podstawie pomiarów wstępnych warunków eksploatacji, kierownik ruchu zakładu lub kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Okres próbnego pompowania nie może przekroczyć 12 miesięcy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-336\"><span class=\"lf-art-num\">§ 336</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wody uzyskane podczas próbnego pompowania gromadzi się w odpowiednich zbiornikach.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się zatłaczanie do złoża wody uzyskanej w okresie próbnego pompowania, pod warunkiem:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>stwierdzenia szczelności zarurowania odwiertu służącego do wtłaczania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wtłaczania do odwiertu tak zlokalizowanego, aby nie wpływało to na wynik badanych odwiertów.</div>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Gaz ziemny wydobywany wraz z wodą oddziela się w odpowiedniej instalacji i zagospodarowuje lub spala zgodnie z wymaganiami określonymi w dziale II tytułu II ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-337\"><span class=\"lf-art-num\">§ 337</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wielkość wydobycia wody ustala się według najniższego wykładnika gazowego, przy którym otrzymuje się równomierny odbiór wody.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W wodnonaporowych warunkach wydobycia wody wielkość wydobycia ustala się w taki sposób, aby wydobycie było przeprowadzone przy stałym dynamicznym poziomie wody.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-338\"><span class=\"lf-art-num\">§ 338</span><span class=\"lf-art-t\">Wydobywanie solanek prowadzi się zgodnie z ustaleniami kierownika ruchu zakładu górniczego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">otworowego, wynikającymi z próbnego pompowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-339\"><span class=\"lf-art-num\">§ 339</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas eksploatacji solanek wykonuje się pomiary oraz rejestruje:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>ilości solanki wydobywanej z poszczególnych odwiertów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ilości gazu ziemnego, wydobywającego się w czasie eksploatacji solanek, z poszczególnych odwiertów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wartości ciśnienia głowicowego w przestrzeni między kolumną rur okładzinowych a kolumną rur wydobywczych i w rurach wydobywczych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-340\"><span class=\"lf-art-num\">§ 340</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wszystkie parametry eksploatacyjne dokumentuje się na każdej zmianie, a wartości uśrednione odnotowuje w sposób ustalony przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykresy parametrów eksploatacyjnych oraz składu fizykochemicznego uzupełnia się na bieżąco według wartości uśrednionych z danego miesiąca.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-341\"><span class=\"lf-art-num\">§ 341</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego ustala częstotliwość pomiarów parametrów złożowych oraz eksploatacyjnych na podstawie wyników próbnego pompowania, eksploatacji stałej oraz innych wskaźników.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku nietypowej zmiany jakiegokolwiek parametru przeprowadza się niezwłocznie pełne pomiary parametrów złożowych oraz eksploatacyjnych i ustala przyczyny powstałych zmian.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli przyczyny zmiany parametrów złożowych wynikają z naturalnego spadku ciśnienia złożowego, ustala się nowe optymalne warunki eksploatacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zmiany głębokości zapuszczania pomp wgłębnych w odwiertach mogą nastąpić wyłącznie po przeprowadzeniu pomiarów parametrów złożowych, które uzasadnią dokonanie tych zmian.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-342\"><span class=\"lf-art-num\">§ 342</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Prace związane z koniecznością demontażu głowicy eksploatacyjnej solankowego odwiertu, w szczególności przy obróbce odwiertu, wymianie rur eksploatacyjnych i rekonstrukcji w przypadku występowania gazu, wykonuje się przy zabezpieczeniu głowicą przeciwerupcyjną.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-343\"><span class=\"lf-art-num\">§ 343</span><span class=\"lf-art-t\">W ruchu zakładu górniczego otworowego stosuje się uzbrojenie eksploatacyjne umożliwiające</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">okresowy pomiar parametrów eksploatacyjnych każdego odwiertu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-344\"><span class=\"lf-art-num\">§ 344</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się krótkotrwałe syfonowanie płynów w celu oczyszczenia dna odwiertu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czas syfonowania płynu z odwiertu lub pompowania oczyszczającego określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Płyny podczas syfonowania lub pompowania oczyszczającego mogą być odprowadzane tylko do odpowiednich oddzielaczy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-345\"><span class=\"lf-art-num\">§ 345</span><span class=\"lf-art-t\">Eksploatacja i magazynowanie solanek przy nieszczelnej instalacji przesyłowej i magazynowej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">są niedopuszczalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-346\"><span class=\"lf-art-num\">§ 346</span><span class=\"lf-art-t\">Do wyznaczenia stref zagrożeń, budowy instalacji przesyłowej i magazynowej, w zależności</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">od ciśnień złożowych oraz innych zabezpieczeń, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 5 dotyczące wydobywania ropy naftowej lub gazu ziemnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-347\"><span class=\"lf-art-num\">§ 347</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku awarii odwiertu, uniemożliwiającej jego rekonstrukcję, lub przy zaniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">solanki i gazu odwiert się likwiduje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-348\"><span class=\"lf-art-num\">§ 348</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakładzie górniczym otworowym wydobywającym wody lecznicze lub wody termalne znajdują się dokumentacje:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>eksploatacyjna, obejmująca dokumentację techniczną ujęć i urządzeń eksploatacyjnych, schematy technologiczne, książki pracy ujęć, książki pomiarów i badań stacjonarnych oraz wyniki analiz fizykochemicznych i bakteriologicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>techniczno-ruchowa urządzeń energomechanicznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dokumentację, o której mowa w ust. 1 pkt 1, prowadzi się w sposób ciągły w całym okresie eksploatacji złoża oraz aktualizuje z częstotliwością ustaloną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-349\"><span class=\"lf-art-num\">§ 349</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakładzie górniczym otworowym prowadzi się badania eksploatacyjne i złożowe oraz pomiary i obserwacje ujęć wód leczniczych lub termalnych, zapewniające prawidłową gospodarkę złożem, zgodnie z ustalonymi warunkami jego eksploatacji w zatwierdzonej dokumentacji geologicznej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Badania i pomiary, o których mowa w ust. 1, prowadzi się zgodnie z programem zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-350\"><span class=\"lf-art-num\">§ 350</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Parametry fizykochemiczne wody leczniczej lub termalnej podlegają okresowej kontroli, w celu stwierdzenia ich zmian, od ujęcia tych wód do punktu ich odbioru w zakładzie górniczym otworowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-351\"><span class=\"lf-art-num\">§ 351</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W zakładzie górniczym otworowym dokonuje się bieżącej interpretacji wyników badań, pomiarów i obserwacji. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości niezwłocznie ustala się i likwiduje ich przyczyny.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nieprawidłowości stwierdzone podczas eksploatacji likwiduje się na podstawie projektu technicznego, zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-352\"><span class=\"lf-art-num\">§ 352</span><span class=\"lf-art-t\">Do budowy ujęć wody leczniczej metodą podziemną stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">prowadzenia ruchu podziemnych zakładów górniczych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-353\"><span class=\"lf-art-num\">§ 353</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ujęcie wód leczniczych lub termalnych zapewnia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wykonywanie badań, pomiarów i obserwacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pobór prób wody i gazu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wykonywanie napraw uzbrojenia eksploatacyjnego.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ujęcie wód leczniczych lub termalnych za pomocą odwiertów zapewnia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>możliwość wykonywania prac związanych z manewrowaniem rurami wydobywczymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>możliwość niezawodnego zawieszenia rur wydobywczych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>szczelność układu: odwiert - głowica eksploatacyjna.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-354\"><span class=\"lf-art-num\">§ 354</span><span class=\"lf-art-t\">Materiały do budowy ujęcia wód leczniczych lub termalnych dostosowuje się do charakterystyki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">fizykochemicznej tych wód, towarzyszącego im gazu, warunków eksploatacji tych wód oraz oddziaływania temperatury i tlenu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-355\"><span class=\"lf-art-num\">§ 355</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ujęcie płytkie źródeł wód leczniczych wyposaża się w urządzenia eksploatacyjne oraz przelew awaryjny zabezpieczający przed możliwością spiętrzenia wody w ujęciu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przelew, o którym mowa w ust. 1, nagazowanych wód leczniczych wyposaża się w zabezpieczenie syfonowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Powierzchnię terenu wokół ujęcia, o którym mowa w ust. 1, w promieniu minimum 2 m pokrywa się betonem ze spadkiem od źródła.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-356\"><span class=\"lf-art-num\">§ 356</span><span class=\"lf-art-t\">Wprowadzanie instalacji pompowych do ujęcia eksploatującego wodę leczniczą przelewem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jest niedopuszczalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-357\"><span class=\"lf-art-num\">§ 357</span><span class=\"lf-art-t\">Rodzaj gazu, który ma być zastosowany do wydobywania wód leczniczych za pomocą podnośnika</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">gazowego, określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-358\"><span class=\"lf-art-num\">§ 358</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku eksploatacji wody leczniczej lub termalnej nagazowanej lub przy występowaniu ciśnienia głowicowego zagłowiczenie odwiertu oraz jego wyposażenie, aż do miejsca poza redukcją ciśnienia, projektuje się i wykonuje, przyjmując wytrzymałość odpowiednią do ciśnienia złożowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku eksploatacji wód leczniczych lub termalnych zawierających gaz ziemny stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwalczania zagrożenia wybuchem i zagrożenia pożarowego w zakładach górniczych wydobywających ropę naftową i gaz ziemny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-359\"><span class=\"lf-art-num\">§ 359</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W ujęciach wód leczniczych jest niedopuszczalne stosowanie zasuw klinowych oraz zaworów nieprzeznaczonych do regulacji ciśnienia lub wielkości przepływu. Do regulacji ciśnienia lub wielkości przepływu stosuje się zawory iglicowe lub zawory specjalne umożliwiające precyzyjną regulację.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia eksploatacyjne instaluje się w taki sposób, aby nie przekroczyły dopuszczalnej depresji.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na ujęciach wód leczniczych lub termalnych prowadzi się rejestrację parametrów eksploatacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia eksploatacyjne dostosowuje się do warunków ustalonych w dokumentacjach hydrogeologicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-360\"><span class=\"lf-art-num\">§ 360</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku stwierdzenia pogorszenia stanu technicznego ujęcia, wpływającego negatywnie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na złoże i kopalinę, przeprowadza się jego rekonstrukcję lub modernizację, a jeżeli jest to technicznie niemożliwe, ujęcie to się likwiduje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-361\"><span class=\"lf-art-num\">§ 361</span><span class=\"lf-art-t\">Rekonstrukcję, modernizację i likwidację ujęcia prowadzi się na podstawie projektu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">technicznego, zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z przeprowadzonych prac likwidacyjnych sporządza się protokół.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-362\"><span class=\"lf-art-num\">§ 362</span><span class=\"lf-art-t\">Wymagania techniczne, dotyczące projektowania, budowy i eksploatacji rurociągów służących</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do transportu wód leczniczych lub termalnych oraz gazów, określają przepisy wydane na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 oraz ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-363\"><span class=\"lf-art-num\">§ 363</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi, przepompownie, zbiorniki wyrównawcze i przelewowe nie mogą powodować zmian fizykochemicznych i bakteriologicznych wód leczniczych lub termalnych oraz towarzyszących im gazów.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wykorzystywanie urządzeń, o których mowa w ust. 1, do celów niezgodnych z ich przeznaczeniem jest niedopuszczalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-364\"><span class=\"lf-art-num\">§ 364</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Trasy rurociągów prowadzi się w taki sposób, aby droga od ujęcia do punktu odbioru była jak najkrótsza i zapewniała bezpieczeństwo obsługi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy wyborze trasy rurociągu, w miarę możliwości, dąży się do uzyskania przepływu grawitacyjnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi do transportu wód leczniczych lub termalnych nagazowanych prowadzi się, w miarę możliwości, ze wzniosem, a równolegle nad nim prowadzi się rurociąg odprowadzający nadmiar gazu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku prowadzenia, po wzniosie lub pionowo, rurociągów z wodą leczniczą lub termalną nagazowaną, na trasie tego rurociągu w najwyższych jego punktach instaluje się urządzenia odgazowujące.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi do transportu wód leczniczych lub termalnych nagazowanych projektuje się w taki sposób, aby woda płynęła pełnym przekrojem rurociągu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-365\"><span class=\"lf-art-num\">§ 365</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Dopuszcza się możliwość stosowania sposobów transportu wód leczniczych lub termalnych, innych niż rurociągami, jeżeli nie wpłynie to na skład fizyczno-chemiczny i bakteriologiczny transportowanej wody.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-366\"><span class=\"lf-art-num\">§ 366</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki wód leczniczych lub gazu zabezpiecza się przed dostępem osób nieupoważnionych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W pomocniczych pomieszczeniach zbiorników na nagazowane wody lecznicze stosuje się rozwiązania uniemożliwiające gromadzenie się gazu.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady użytkowania i obsługi zbiorników magazynujących wody lecznicze określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku magazynowania wód leczniczych nagazowanych, w konstrukcji zbiorników uwzględnia się stałe utrzymywanie poduszek gazowych o wysokości od 0,7 do 1,0 m.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki zaopatruje się w urządzenia do pomiaru poziomu płynu, ciśnienia i poboru próbek.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki na wodę leczniczą zawierającą gaz palny uziemia się i zabezpiecza przed wyładowaniami atmosferycznymi.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 13</h3>\n<p class=\"lf-p\">Bezpieczeństwo i gospodarka złożem w procesie wydobywania kopalin w granicach obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-367\"><span class=\"lf-art-num\">§ 367</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Użyte w niniejszym rozdziale określenia oznaczają:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>morska jednostka: a) statki przystosowane do prowadzenia prac geofizycznych, b) stacjonarne platformy wiertnicze lub wydobywcze, posadowione na dnie morskim na stałe, c) pływające, samopodnośne platformy wiertnicze lub wydobywcze, posadowione na dnie morskim podczas wiercenia albo wydobywania, d) półzanurzalne, pływające platformy wiertnicze lub wydobywcze, zakotwiczone lub stabilizowane w inny sposób na czas wiercenia albo wydobywania, e) statki lub barki wiertnicze lub wydobywcze, f) funkcjonalne kombinacje wynikające z połączenia konstrukcji, o których mowa w lit. a-e, g) bezobsługowe platformy wydobywcze;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>członek załogi - pracownika zatrudnionego na morskiej jednostce.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W sprawach nieuregulowanych w przepisach niniejszego rozdziału, związanych z wykonywaniem robót geologicznych i górniczych, w celu poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania ropy naftowej lub gazu ziemnego, w obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące robót wiertniczych w celu poszukiwania, rozpoznawania i wydobywania ropy naftowej lub gazu ziemnego ze złóż lądowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-368\"><span class=\"lf-art-num\">§ 368</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Załogę przed rozpoczęciem pracy na morskiej jednostce szkoli się w zakresie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>działań podejmowanych w przypadku zagrożenia lub wystąpienia objawów erupcji płynu złożowego, z uwzględnieniem zagrożenia toksycznego siarkowodorem, zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego lub kierownika ruchu zakładu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zapobiegania wybuchom oraz ich zwalczania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zapobiegania i zwalczania pożarów, zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego lub kierownika ruchu zakładu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>awaryjnego opuszczania morskiej jednostki, zgodnie z przepisami bezpieczeństwa morskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>udzielania pierwszej pomocy medycznej.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Ćwiczenia z awaryjnego opuszczania morskiej jednostki prowadzi się zgodnie z przepisami bezpieczeństwa morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeprowadzenie ćwiczeń, o których mowa w ust. 2, i ich zakres każdorazowo się dokumentuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członek załogi powracający do pracy na tę samą morską jednostkę, po każdorazowej nieobecności dłuższej niż:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>3 miesiące - odbywa przeszkolenie w zakresie określonym w ust. 1 pkt 1-4;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>1 miesiąc - odbywa przeszkolenie w zakresie określonym w ust. 1 pkt 3 i 4.</div>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprzęt ratowniczy, po użyciu podczas szkoleń, przywraca się do stanu gotowości.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szkolenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 i 5, przeprowadza się z częstotliwością określoną przez kierownika ruchu zakładu z uwzględnieniem warunków panujących na morskiej jednostce.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-369\"><span class=\"lf-art-num\">§ 369</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownikiem morskiej jednostki jest wyznaczona przez przedsiębiorcę osoba posiadająca stwierdzone kwalifikacje kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego lub kierownika ruchu zakładu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zastępcą kierownika morskiej jednostki jest wyznaczona przez przedsiębiorcę osoba posiadająca udokumentowane kwalifikacje i uprawnienia w zakresie holowania, kotwiczenia lub posadawiania morskich jednostek oraz prowadzenia akcji ratownictwa morskiego na tych jednostkach, a także prac przeładunkowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zasady podziału obowiązków i współdziałania osób, o których mowa w ust. 1 i 2, ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego, zawiadamiając o tych zasadach właściwy organ nadzoru górniczego i właściwy organ administracji morskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-370\"><span class=\"lf-art-num\">§ 370</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli morska jednostka jest posadowiona lub zakotwiczona i wykonuje prace wiertnicze</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub wydobywcze, decyzje kierownika morskiej jednostki dotyczą wszystkich osób znajdujących się na morskiej jednostce.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-371\"><span class=\"lf-art-num\">§ 371</span><span class=\"lf-art-t\">Na morskiej jednostce każdą linię zasilającą, linie sterownicze oraz linie obwodów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">iskrobezpiecznych urządzeń elektrycznych prowadzi się niezależnie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-372\"><span class=\"lf-art-num\">§ 372</span><span class=\"lf-art-t\">Przed wyjściem morskiej jednostki w rejon określony w koncesji w obszarach morskich</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Rzeczypospolitej Polskiej, przedsiębiorca:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zgłasza morską jednostkę będącą statkiem do inspekcji właściwemu organowi administracji morskiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>posiada protokoły technicznego odbioru morskiej jednostki oraz urządzeń wiertniczych, eksploatacyjnych, pomiarowych, ratowniczych i przeciwpożarowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zgłasza właściwemu organowi administracji morskiej wyjście morskiej jednostki w rejon określony w koncesji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-373\"><span class=\"lf-art-num\">§ 373</span><span class=\"lf-art-t\">Przed rozpoczęciem robót wiertniczych przez morską jednostkę sporządza się protokół</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zakotwiczenia, dynamicznego ustabilizowania lub posadowienia morskiej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-374\"><span class=\"lf-art-num\">§ 374</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przy wykonywaniu otworu wiertniczego sporządza się i na bieżąco prowadzi dokumentację, o której mowa w § 38, uzupełnioną o:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>raport geologiczny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dziennik płuczkowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>protokoły: a) wytrzymałości i szczelności kolumny rur okładzinowych, b) ustaleń technicznej komisji awaryjnej, c) przekazania otworu wiertniczego do eksploatacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-375\"><span class=\"lf-art-num\">§ 375</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas wydobywania kopaliny sporządza się i na bieżąco prowadzi dokumentację dotyczącą</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">realizacji wydobycia, w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dobowy raport wydobycia płynu złożowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>książkę odwiertów z ewidencją wszelkich prac prowadzonych w odwiertach;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>raporty magazynowe wydobywanego płynu złożowego oraz środków niezbędnych do prowadzenia eksploatacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>analizy płynu złożowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>protokoły: a) pomiaru parametrów złożowych i poboru próbek wgłębnych oraz ustalonych na ich podstawie dopuszczalnych poborów i zdolności wydobywczych, b) zabiegów intensyfikacyjnych, c) zapuszczania, montażu i demontażu w otworze wiertniczym eksploatacyjnym wszelkich urządzeń pomiarowych i zamykających, d) udostępniania kolejnych horyzontów złożowych, e) prac zmierzających do zlikwidowania lub ograniczenia dopływu wody do odwiertu, f) rekonstrukcji odwiertów, g) likwidacji odwiertów wyłączonych z eksploatacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-376\"><span class=\"lf-art-num\">§ 376</span><span class=\"lf-art-t\">Dokumentacja morskiej jednostki oprócz dokumentów, o których mowa w § 38, § 374 i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">§ 375, dodatkowo zawiera:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>plan i książkę ochrony przeciwpożarowej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>plan i system organizacji pierwszej pomocy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>rejestr prowadzonych badań psychologicznych załogi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>obowiązujące rozkłady alarmowe, zgodnie z wymogami bezpieczeństwa morskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>rejestr przeprowadzonych ćwiczeń alarmowych załogi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>instrukcję współdziałania dla statku czekającego w pogotowiu, w przypadku zagrożenia i ewakuacji morskiej jednostki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>dziennik pokładowy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>dziennik GMDSS;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>dziennik maszynowy.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-377\"><span class=\"lf-art-num\">§ 377</span><span class=\"lf-art-t\">Podjęcie prac związanych z posadowieniem lub zakotwiczeniem morskiej jednostki następuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">po ustaleniu przez właściwy organ administracji morskiej strefy ochronnej wokół punktu obszaru określonego w koncesji, zgodnym ze zgłoszeniem, o którym mowa w § 372 pkt 3, oraz po ogłoszeniu o ustanowieniu takiej strefy w „Wiadomościach Żeglarskich”.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-378\"><span class=\"lf-art-num\">§ 378</span><span class=\"lf-art-t\">Morską jednostkę ustawia się w bezpiecznej odległości od konstrukcji morskich, takich</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jak: latarnie morskie, znaki nawigacyjne, farmy wiatrowe, oraz w bezpiecznej odległości od kabli i rurociągów podwodnych i nawodnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-379\"><span class=\"lf-art-num\">§ 379</span><span class=\"lf-art-t\">Niedopuszczalne jest kotwiczenie lub posadowienie morskiej jednostki wiertniczej i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wydobywczej w odległości mniejszej niż 1 mila morska od:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>miejsc, gdzie są usytuowane konstrukcje, o których mowa w § 378;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>akwenów takich jak: redy, kotwicowiska, tory wodne, strefy rozgraniczenia ruchu i akweny pomiaru dewiacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>akwenów o specjalnym przeznaczeniu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-380\"><span class=\"lf-art-num\">§ 380</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budowę lub posadowienie morskiej jednostki poprzedza się odpowiednią ekspertyzą, wykonaną na podstawie badań dna morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budowę lub posadowienie morskiej jednostki prowadzi się zgodnie z dokumentacją techniczną budowy lub zgodnie z instrukcją producenta, z uwzględnieniem wyników ekspertyz, o których mowa w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budowę lub posadowienie morskiej jednostki prowadzi się w taki sposób, aby rurociągi podmorskie, kable i inne instalacje morskie znajdujące się w pobliżu nie zostały uszkodzone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-381\"><span class=\"lf-art-num\">§ 381</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Posadowienie, kotwiczenie, holowanie lub przemieszczanie morskiej jednostki prowadzi się pod nadzorem osób posiadających wymagane kwalifikacje morskie zgodnie z przepisami art. 61-67 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. Nr 228, poz. 1368, z późn. zm.9)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2012 r. poz. 1068, z 2013 r. poz. 852 oraz z 2014 r. poz. 609.) oraz przepisami wydanymi na podstawie art. 68 tej ustawy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas czynności, o których mowa w ust. 1, na morskiej jednostce mogą znajdować się tylko osoby niezbędne do wykonywania tych czynności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-382\"><span class=\"lf-art-num\">§ 382</span><span class=\"lf-art-t\">Przy morskiej jednostce wiertniczej i wydobywczej obsadzonej członkami załogi w strefie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">bezpieczeństwa znajduje się przynajmniej jeden statek czekający w pogotowiu o takiej wielkości i wyposażeniu, aby w sytuacji awaryjnej mógł zabrać na pokład członków załogi znajdujących się na morskiej jednostce oraz aby możliwe było udzielenie ewakuowanym osobom pierwszej pomocy na czas transportu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-383\"><span class=\"lf-art-num\">§ 383</span><span class=\"lf-art-t\">Kierownik morskiej jednostki niezwłocznie zgłasza, właściwemu organowi administracji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">morskiej, niedopuszczalną obecność statku morskiego lub powietrznego w granicach ustanowionej strefy ochronnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-384\"><span class=\"lf-art-num\">§ 384</span><span class=\"lf-art-t\">Organizacja służby ratownictwa górniczego przedsiębiorcy zapewnia współdziałanie ratownictwa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">morskiego i ratownictwa górniczego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-385\"><span class=\"lf-art-num\">§ 385</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przenośny sprzęt do określania stężeń gazów toksycznych i wybuchowych oraz do określania zawartości tlenu w powietrzu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sprzęt ratowniczy, w ilości dostosowanej do rozmiarów tej jednostki i liczby osób mogących jednorazowo na niej przebywać;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>awaryjne ucieczkowe aparaty oddechowe EEBD.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podstawowe wymagania sprzętu ratowniczego, takiego jak: łódź ratunkowa, tratwa ratunkowa, pława ratunkowa i kamizelka ratunkowa, stanowią:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>odpowiednie dostosowanie i wyposażenie w celu utrzymania przy życiu przez wystarczająco długi okres;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wystarczająca ilość dla wszystkich członków załogi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>właściwa konstrukcja dostosowana do miejsca pracy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>jaskrawe kolory dla sprzętu i konstrukcji, dzięki którym użytkownik zwraca na siebie uwagę służb ratunkowych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-386\"><span class=\"lf-art-num\">§ 386</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wyznacza się bezpieczne miejsca zbiórek członków załogi, które są łatwo dostępne z miejsc zakwaterowania i pracy oraz chronione przed wysoką temperaturą, dymem, a w miarę możliwości, przed skutkami wybuchu, w celu zapewnienia ochrony członków załogi i bezpiecznej ich ewakuacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podejmowane działania w zakresie bezpieczeństwa zapewniają ochronę członków załogi w czasie wystarczającym do przeprowadzenia bezpiecznej ewakuacji lub akcji ratunkowej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Lista z nazwiskami członków załogi przypisanych do każdego bezpiecznego miejsca zbiórki jest prowadzona na bieżąco i ogólnie dostępna.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wyznacza się drogi ewakuacyjne prowadzące do bezpiecznych miejsc zbiórek oraz do miejsc rozmieszczenia środków ratunkowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Oznakowanie dróg ewakuacyjnych wykonuje się w taki sposób, aby było widoczne w każdych warunkach.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">Z pomieszczeń znajdujących się pod pokładami morskiej jednostki, gdzie są zatrudnieni ludzie, wyznacza się dwie drogi ewakuacyjne.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Drogi ewakuacyjne utrzymuje się w stanie zapewniającym opuszczenie morskiej jednostki przez załogę bez utrudnień.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprzęt ewakuacyjny i ratunkowy musi być gotowy do natychmiastowego użycia.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli dokument bezpieczeństwa tego wymaga, jedno z bezpiecznych miejsc zbiórek wyposaża się w urządzenia umożliwiające zdalne sterowanie systemami alarmowania oraz systemami łączności z lądem i służbami ratunkowymi.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Listę z nazwiskami członków załogi, którym przydzielono specjalne zadania w przypadku zaistnienia sytuacji awaryjnej, wywiesza się w miejscach zbiórek lub innych miejscach ogólnie dostępnych dla członków załogi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-387\"><span class=\"lf-art-num\">§ 387</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w akustyczny oraz optyczny system alarmowy, służący do emitowania sygnałów ostrzegawczych o zagrożeniu, którego sygnały są słyszalne w każdym miejscu, a sygnały optyczne umieszcza się w taki sposób, aby były widoczne z miejsc pracy członków załogi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w system łączności zdolny do utrzymania łączności z lądem i służbami ratunkowymi oraz w system alarmowo-rozgłoszeniowy, przystosowany do pracy w przestrzeniach zagrożonych wybuchem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia systemów, o których mowa w ust. 1 i 2, mają co najmniej dwa niezależne źródła zasilania, przełączające się automatycznie.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia alarmowe mogą być aktywowane z pomieszczeń dyspozytorskich i kierownika morskiej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-388\"><span class=\"lf-art-num\">§ 388</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce, w widocznych miejscach oraz w dostatecznej ilości, umieszcza się oznaczenia sygnałów alarmowych oraz instrukcje alarmowe, określające zasady postępowania poszczególnych członków załogi w przypadkach ogłoszenia danego alarmu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członka załogi morskiej jednostki zapoznaje się z obowiązującymi sygnałami instrukcji alarmowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-389\"><span class=\"lf-art-num\">§ 389</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Decyzję o całkowitej lub częściowej ewakuacji morskiej jednostki podejmuje kierownik tej jednostki w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia załogi, w szczególności jeżeli nastąpi:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>niebezpieczny przechył morskiej jednostki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>poważne uszkodzenie pali lub nóg morskiej jednostki;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>przeciek, kolizja lub wypadek przy holowaniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>otwarta erupcja płynu złożowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>wybuch lub pożar;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>zagrożenie zewnętrzne dla morskiej jednostki.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku zarządzenia częściowej ewakuacji morskiej jednostki, gdy została pozostawiona część załogi dla zapewnienia bezpieczeństwa morskiej jednostki, zapewnia się możliwość ewakuacji pozostawionej załogi jednym lotem śmigłowca oraz zapewnia środki do ewakuacji statkiem pogotowia.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki, zastępca kierownika morskiej jednostki, starszy mechanik oraz osoby funkcyjne odpowiedzialne za ewakuację opuszczają morską jednostkę jako ostatni, po uprzednim sprawdzeniu, czy wszystkie osoby opuściły morską jednostkę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce, na której mieszkają członkowie załogi, zapewnia się wystarczającą liczbę osób przeszkolonych do celów ratunkowych, które są obecne na miejscu lądowania podczas lądowania lub startu helikoptera.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce zapewnia się wyposażenie techniczne umożliwiające ewakuację bezpośrednio w kierunku morza.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-390\"><span class=\"lf-art-num\">§ 390</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki jest odpowiedzialny za prowadzenie systematycznych okresowych ćwiczeń opuszczania morskiej jednostki oraz za inne alarmy ćwiczebno-szkoleniowe.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przeprowadzenie ćwiczeń odnotowuje się w dzienniku pokładowym, z podaniem rodzaju i czasu ich trwania oraz urządzeń i sprzętu użytego podczas ćwiczeń. Równocześnie dokonuje się oceny przeprowadzonych ćwiczeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pierwszy alarm ćwiczebny przeprowadza się niezwłocznie po rozpoczęciu prac przez morską jednostkę.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-391\"><span class=\"lf-art-num\">§ 391</span><span class=\"lf-art-t\">Na morskiej jednostce, na każdej zmianie roboczej, są obecne osoby posiadające kwalifikacje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w zakresie wymogów bezpieczeństwa morskiego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-392\"><span class=\"lf-art-num\">§ 392</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby przebywające na morskiej jednostce wyposaża się w środki ochrony indywidualnej, stosowne do rodzaju wykonywanej czynności, i szkoli w zakresie ich używania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce znajduje się odpowiedni zapas odzieży roboczej i środków ochrony indywidualnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-393\"><span class=\"lf-art-num\">§ 393</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce organizuje się jeden lub kilka punktów medycznych, odpowiednio wyposażony i obsługiwany przez lekarza, stosownie do wielkości morskiej jednostki i rodzaju wykonywanej pracy.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wydziela się i odpowiednio wyposaża pomieszczenie dla chorych lub rannych, a także zapewnia się na każdej zmianie roboczej dostateczną liczbę osób przeszkolonych w zakresie udzielania pierwszej pomocy lub, w miarę potrzeby, zapewnia się wyspecjalizowanych członków załogi zdolnych do prowadzenia leczenia pod kierownictwem lekarza, którego obecność nie jest konieczna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-394\"><span class=\"lf-art-num\">§ 394</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki niezwłocznie organizuje pomoc dla osób, które podczas pracy lub pobytu na morskiej jednostce uległy wypadkowi lub zachorowały.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce znajdują się odpowiednie środki do bezpiecznego transportu rannych i chorych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla morskiej jednostki opracowuje się system wzywania pomocy zewnętrznej do wypadków i zachorowań.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce znajduje się miejsce lądowania dla śmigłowca.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprzęt przeznaczony do wykorzystania w wypadkach wymagających użycia śmigłowca jest przechowywany bezpośrednio przy miejscu lądowania śmigłowca.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-395\"><span class=\"lf-art-num\">§ 395</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w dostateczną liczbę odpowiednio wyposażonych i utrzymanych pomieszczeń sypialnych, wypoczynkowych, higieniczno-sanitarnych oraz przeznaczonych do przebierania się i przechowywania odzieży roboczej, zgodnie z odrębnymi przepisami.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia, o których mowa w ust. 1, są odpowiednio wentylowane, ogrzewane, oświetlane oraz utrzymywane w stanie zapewniającym ich bezpieczne i higieniczne użytkowanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-396\"><span class=\"lf-art-num\">§ 396</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia na morskiej jednostce, przeznaczone do przygotowania i spożywania posiłków, a także służące do przechowywania i składowania produktów żywnościowych, powinny spełniać wymagania określone w ustawie z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914, z późn. zm.10)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2010 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 182, poz. 1228 i Nr 230, poz. 1511 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 122, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">696 i Nr 171, poz. 1016.).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Członkom załogi zapewnia się całodzienne wyżywienie.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morska jednostka posiada zapas żywności i wody pitnej na okres co najmniej 14 dni.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-397\"><span class=\"lf-art-num\">§ 397</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia mieszkalne na morskiej jednostce oddziela się od pomieszczeń pracy i zabezpiecza przed szkodliwym oddziaływaniem procesów produkcyjnych, jak również przed wpływem niekorzystnych warunków atmosferycznych, na ludzi przebywających w tych pomieszczeniach.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na każdym poziomie znajdują się przynajmniej dwa oddzielne wyjścia do pomieszczeń mieszkalnych, prowadzące do wyjść ewakuacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia mieszkalne wyposaża się w odpowiednią dla liczby członków załogi liczbę łóżek lub koi.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każde pomieszczenie służące członkom załogi do spania musi zapewniać wystarczająco dużo miejsca na przechowywanie ich ubrań.</p>\n<p class=\"lf-p\">5.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla kobiet i mężczyzn zapewnia się oddzielne pomieszczenia do spania.</p>\n<p class=\"lf-p\">6.</p>\n<p class=\"lf-p\">W pomieszczeniach mieszkalnych zapewnia się wystarczającą ilość pryszniców i miejsc służących do mycia z zimną i gorącą wodą bieżącą.</p>\n<p class=\"lf-p\">7.</p>\n<p class=\"lf-p\">Mężczyznom i kobietom zapewnia się korzystanie z oddzielnych pryszniców lub korzystanie z tych samych w różnym czasie.</p>\n<p class=\"lf-p\">8.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prysznice są wystarczająco przestronne, aby każdy członek załogi mógł umyć się bez przeszkód w stosownych warunkach higienicznych.</p>\n<p class=\"lf-p\">9.</p>\n<p class=\"lf-p\">Miejsca zakwaterowania wyposaża się w wystarczającą ilość toalet i umywalek.</p>\n<p class=\"lf-p\">10.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla mężczyzn i kobiet zapewnia się korzystanie z oddzielnych toalet lub korzystanie z tych samych w różnym czasie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-398\"><span class=\"lf-art-num\">§ 398</span><span class=\"lf-art-t\">Prace, które są prowadzone na niedostępnych ze stałych pomostów częściach morskiej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jednostki, wykonuje się przy asekuracji drugiego członka załogi i pod nadzorem osoby dozoru ruchu. Członków załogi wykonujących tę pracę wyposaża się w środki ratunkowe lub środki ochrony indywidualnej oraz zabezpiecza przed upadkiem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-399\"><span class=\"lf-art-num\">§ 399</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niedopuszczalne jest wykonywanie prac na zewnątrz morskiej jednostki w nocy lub przy niesprzyjających warunkach meteorologicznych. Jeżeli względy bezpieczeństwa morskiej jednostki wymagają wykonania takich prac, kierownik morskiej jednostki może zezwolić na ich wykonanie, określając dodatkowe środki ostrożności, jakie należy przedsięwziąć.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace związane z zapuszczaniem lub wyciąganiem kolumny rur okładzinowych, płuczkowych lub wydobywczych przerywa się przy prędkości wiatru powyżej 17 m/s. O przerwaniu wszelkich prac na morskiej jednostce ze względu na warunki hydrometeorologiczne oraz o podjęciu odpowiednich środków zabezpieczających załogę decyduje kierownik morskiej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-400\"><span class=\"lf-art-num\">§ 400</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki decyduje w szczególności w sprawach:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>opuszczenia morskiej jednostki w razie zagrożenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wznowienia lub zatrzymania prac na morskiej jednostce;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wymiany członków załogi lub sprzętu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>podjęcia prac szczególnie niebezpiecznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>podjęcia lub przerwania prac w otworze wiertniczym lub w odwiercie.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki wyraża zgodę na cumowanie statków do morskiej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-401\"><span class=\"lf-art-num\">§ 401</span><span class=\"lf-art-t\">Kierownik morskiej jednostki zapewnia, aby osoby przybywające na morską jednostkę</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">były niezwłocznie pouczone o obowiązujących przepisach bezpieczeństwa oraz o postępowaniu w razie wypadku, pożaru lub wystąpienia innych zagrożeń, jak również, aby przydzielone im zostały odpowiednie środki ratunkowe lub środki ochrony indywidualnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-402\"><span class=\"lf-art-num\">§ 402</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Transport członków załogi na morską jednostkę lub z niej przedsiębiorca organizuje za pomocą odpowiednich środków transportu, obsługiwanych przez członków załogi posiadających wymagane kwalifikacje.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Transport na morską jednostkę organizują i nadzorują wykwalifikowane osoby, wyznaczone przez kierownika morskiej jednostki, w taki sposób, aby nie zagrażał bezpieczeństwu ludzi zatrudnionych na tej jednostce.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-403\"><span class=\"lf-art-num\">§ 403</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace załadowcze i wyładowcze na morskiej jednostce wykonują osoby przeszkolone, pod nadzorem zastępcy kierownika morskiej jednostki.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewozu materiałów sypkich i ciekłych oraz rozładunku ich na morskiej jednostce dokonuje się w pojemnikach lub na specjalnych statkach posiadających odpowiednie zbiorniki do magazynowania tych materiałów, a także urządzenia do ich przeładunku do zbiorników składowych morskiej jednostki.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zastępca kierownika morskiej jednostki, prowadzący nadzór nad pracami załadunkowymi i wyładunkowymi na morskiej jednostce, przerywa te prace w przypadku stwierdzenia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub urządzeń, ze względu na panujące warunki hydrologiczno-meteorologiczne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-404\"><span class=\"lf-art-num\">§ 404</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę posadowioną na dnie morskim wyposaża się w aparaturę umożliwiającą w każdej chwili sprawdzenie oraz odczyt:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>horyzontalności całej konstrukcji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>prędkości wiatru i jego kierunku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>ciśnienia barometrycznego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>temperatury powietrza i wody.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę pływającą wyposaża się w urządzenia pomiaru umożliwiające odczyt danych, o których mowa w ust. 1, oraz w urządzenia pozwalające na odczyt:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>przechyłów bocznych i wzdłużnych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>ruchu obrotowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>napięcia lin i łańcuchów kotwicznych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>długości wydanych lin i łańcuchów cumowniczych lub kotwicznych.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-405\"><span class=\"lf-art-num\">§ 405</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wydobywczej kierowanie procesami technologicznymi odbywa się z pomieszczenia dyspozytorskiego, wyposażonego w urządzenia wskazujące i rejestrujące parametry pracy poszczególnych odwiertów, zbiorników i separatorów, a także w sterowniki służące do załączania i wyłączania poszczególnych urządzeń i regulacji parametrów ich działania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wiertniczej w kabinie wiertacza znajdują się wskaźniki określające niezbędne parametry dla bezpiecznego prowadzenia wiercenia i sterowania poszczególnymi maszynami oraz wyłącznik zdalnego zatrzymania agregatów prądotwórczych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia kontrolno-pomiarowe niezbędne dla bezpieczeństwa pracy ludzi i urządzeń utrzymuje się w dwóch niezależnych zestawach umieszczonych w odrębnych pomieszczeniach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-406\"><span class=\"lf-art-num\">§ 406</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprawność i prawidłowość działania urządzeń kontrolno-pomiarowych i zabezpieczających, a w szczególności istotnych dla bezpieczeństwa ludzi i morskiej jednostki, podlega okresowej kontroli.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zakres, częstotliwość oraz sposób przeprowadzania kontroli, o której mowa w ust. 1, określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-407\"><span class=\"lf-art-num\">§ 407</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce wszystkie pomosty, platformy, schodnie, drabiny, mostki i przejścia, z wyjątkiem lądowiska śmigłowca, zabezpiecza się stałymi balustradami oraz poręczami o wysokości co najmniej 1,0 m i bortnicami o wysokości 0,15 m.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Lądowisko śmigłowcowe zabezpiecza się siatką ochronną, rozpiętą na wysięgnikach o długości co najmniej 1,0 m.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-408\"><span class=\"lf-art-num\">§ 408</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pokłady i drogi komunikacyjne zapewniają warunki bezpiecznego poruszania się członkom załogi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przy wejściach do pomieszczeń morskiej jednostki umieszcza się tablice informujące o przeznaczeniu tych pomieszczeń.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W miejscach, gdzie może powstać niebezpieczeństwo dla przechodzących, stosuje się odpowiednie zabezpieczenia, sygnały i tablice ostrzegawcze.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-409\"><span class=\"lf-art-num\">§ 409</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace podwodne przeprowadzane z morskiej jednostki wykonuje się zgodnie z przepisami rozdziałów 2 i 3 ustawy z dnia 17 października 2003 r. o wykonywaniu prac podwodnych (Dz. U. Nr 199, poz. 1936, z późn. zm.11)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 155, poz. 1298, z 2007 r. Nr 64, poz. 428, z 2008 r. Nr 180, poz. 1112 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322.).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dla wykonywania prac podwodnych morską jednostkę wyposaża się w odpowiednie urządzenia techniczne i zapewnia opiekę medyczną, gwarantującą bezpieczeństwo członkom załogi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-410\"><span class=\"lf-art-num\">§ 410</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas wykonywania prac podwodnych jest niedopuszczalne wykonywanie na morskiej jednostce</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">prac:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>z użyciem materiałów wybuchowych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przeładunkowych między statkami obsługi a morską jednostką w rejonie wykonywania tych prac;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>stwarzających niebezpieczeństwo porażenia prądem elektrycznym osób znajdujących się pod wodą.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-411\"><span class=\"lf-art-num\">§ 411</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wiertniczą lub wydobywczą po spełnieniu zadań, do których była przeznaczona, wraz z instalacjami z nią związanymi usuwa się z miejsca usytuowania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Miejsce po usunięciu morskiej jednostki doprowadza się do stanu niestwarzającego zagrożeń dla bezpieczeństwa żeglugi, rybołówstwa i środowiska morskiego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-412\"><span class=\"lf-art-num\">§ 412</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Likwidację otworów wiertniczych lub odwiertów przeprowadza się na podstawie projektu likwidacji, zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu lub kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Likwidację otworu wiertniczego wykonuje się w sposób zapewniający szczelną izolację przewierconych warstw oraz horyzontów wodnych, ropnych i gazowych, a także ochronę środowiska morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Likwidację otworu wiertniczego lub odwiertu wykonuje się pod nadzorem kierownika morskiej jednostki lub upoważnionej przez niego osoby wyższego dozoru ruchu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po likwidacji otworów wiertniczych lub odwiertów oraz po usunięciu morskiej jednostki sporządza się protokoły likwidacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-413\"><span class=\"lf-art-num\">§ 413</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego opracowuje dla każdej morskiej jednostki plan ochrony przeciwpożarowej, który jest opiniowany przez właściwego dyrektora urzędu morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W planie ochrony przeciwpożarowej uwzględnia się informacje o miejscu składowania materiałów wybuchowych, promieniotwórczych i trujących oraz gazów pod ciśnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plan ochrony przeciwpożarowej umieszcza się w miejscach pracy osób kierownictwa i dozoru ruchu. Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego lub kierownik ruchu zakładu odpowiada za zapoznanie się osób kierownictwa i dozoru ruchu z tym planem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-414\"><span class=\"lf-art-num\">§ 414</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Podczas projektowania morskiej jednostki wstępnie określa się strefy zagrożenia wybuchem i strefy pożarowe, stosownie do przeznaczenia morskiej jednostki i projektowanych technologii.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego określa strefy pożarowe i strefy zagrożenia wybuchem oraz sposób odpowiedniego ich oznakowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-415\"><span class=\"lf-art-num\">§ 415</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w dostateczną ilość sprzętu do zwalczania pożarów, gotowego do natychmiastowego użycia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia i miejsca zaliczone do stref pożarowych lub stref zagrożenia wybuchem zabezpiecza się przez stałe instalacje gaśnicze sterowane automatycznie, jeżeli tego wymagają względy technologiczne i bezpieczeństwo morskiej jednostki.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprzęt i instalacje, o których mowa w ust. 1 i 2, okresowo sprawdza się i kontroluje.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąsiadujące ze sobą pomieszczenia zaliczone do różnych stref zagrożenia wybuchem oddziela się od siebie ścianami stalowymi, w których nie umieszcza się drzwi, okien i otworów wentylacyjnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-416\"><span class=\"lf-art-num\">§ 416</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Morską jednostkę wyposaża się w automatyczne instalacje wykrywania pożaru i niebezpiecznych stężeń gazów lub par substancji wybuchowych.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje, o których mowa w ust. 1, sygnalizują także w centralnym pomieszczeniu kontrolnym, za pomocą sygnałów akustycznych i optycznych, pojawienie się zagrożenia pożarowego lub zagrożenia wybuchem w miejscach i pomieszczeniach chronionych przez te instalacje.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje, o których mowa w ust. 1, utrzymuje się w stanie ciągłej sprawności oraz okresowo kontroluje i konserwuje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-417\"><span class=\"lf-art-num\">§ 417</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce, z wyjątkiem miejsc i pomieszczeń do tego wyznaczonych, jest niedopuszczalne palenie tytoniu oraz prowadzenie prac z otwartym ogniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki wyznacza miejsca i pomieszczenia, gdzie palenie tytoniu oraz prowadzenie prac z otwartym ogniem jest dozwolone. Nie mogą to być miejsca lub pomieszczenia zaliczone do stref pożarowych lub stref zagrożenia wybuchem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-418\"><span class=\"lf-art-num\">§ 418</span><span class=\"lf-art-t\">Materiały łatwopalne oraz gazy pod ciśnieniem przechowuje się w wydzielonych pomieszczeniach</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odpowiednio oznakowanych, wentylowanych i zabezpieczonych przed pożarem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-419\"><span class=\"lf-art-num\">§ 419</span><span class=\"lf-art-t\">Urządzenia technologiczne do spalania ropy naftowej lub gazu ziemnego na morskiej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jednostce konstruuje się, zabezpiecza i sytuuje tak, aby podczas użytkowania nie stwarzały zagrożenia pożarowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-420\"><span class=\"lf-art-num\">§ 420</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wystąpienia na morskiej jednostce zagrożenia pożarem, wybuchem lub zagrożenia toksycznego albo w sytuacjach awaryjnych kierownik morskiej jednostki podejmuje działania zabezpieczające zgodnie z opracowaną instrukcją.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik morskiej jednostki podejmuje natychmiast wszelkie możliwe działania w celu likwidacji oraz ograniczenia skutków pożaru, wybuchu lub zanieczyszczenia środowiska morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">O zdarzeniach, o których mowa w ust. 2, kierownik morskiej jednostki niezwłocznie zawiadamia przedsiębiorcę oraz właściwy organ nadzoru górniczego i właściwy organ administracji morskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-421\"><span class=\"lf-art-num\">§ 421</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Otwór wiertniczy wyposaża się w głowicę przeciwerupcyjną z odpowiednią liczbą zamknięć, a odwiert - w odpowiednią liczbę zamknięć pozwalających na jego niezwłoczne skuteczne zamknięcie. W przewodzie wiertniczym instaluje się odpowiednie urządzenia zabezpieczające przed wypływem płynu złożowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Urządzenia, o których mowa w ust. 1, cechują się wytrzymałością na ciśnienie robocze nie mniejsze od maksymalnego przewidzianego ciśnienia złożowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-422\"><span class=\"lf-art-num\">§ 422</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na morskiej jednostce zapewnia się możliwość sterowania urządzeniami przeciwerupcyjnymi co najmniej z dwóch niezależnych miejsc.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje sterujące urządzeniami przeciwerupcyjnymi sytuuje się na morskiej jednostce w takich miejscach, aby nie spowodować ich uszkodzenia. Instalacje te mają źródła zasilania w energię, niezależne od ogólnych systemów zasilania morskiej jednostki.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-423\"><span class=\"lf-art-num\">§ 423</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W skład instalacji przeciwerupcyjnej na morskiej jednostce wchodzi system węzłów dławienia i zatłaczania, dający możliwość kontrolowanego zatłaczania otworu wiertniczego i odpuszczania płynu złożowego po zamknięciu głowicy przeciwerupcyjnej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">System, o którym mowa w ust. 1, zapewnia możliwość zatłaczania otworu wiertniczego za pomocą pomp płuczkowych lub agregatów cementacyjnych.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi odpływowe mają możliwość odprowadzenia płynu złożowego do odpowiednich zbiorników, a gazu ziemnego - do urządzeń do spalania lub do bezpiecznego odprowadzenia poza morską jednostkę.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje wchodzące w skład uzbrojenia otworu wiertniczego umożliwiają kontrolę ciśnienia w przestrzeniach, z którymi są połączone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-424\"><span class=\"lf-art-num\">§ 424</span><span class=\"lf-art-t\">Morską jednostkę wiertniczą wyposaża się w:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>aparaturę pozwalającą na sygnalizację i rejestrację objawów niezamierzonego przypływu płynu złożowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odpowiednią ilość urządzeń do szybkiego przygotowania, obciążenia i zmagazynowania płuczki wiertniczej, a także w urządzenia do jej odgazowania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-425\"><span class=\"lf-art-num\">§ 425</span><span class=\"lf-art-t\">Odwierty wyposaża się w urządzenia zabezpieczające, zainstalowane w odwiercie poniżej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dna morskiego. Urządzenia te są sterowane z pokładu morskiej jednostki wydobywczej i pozwalają na automatyczne zamknięcie odwiertu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-426\"><span class=\"lf-art-num\">§ 426</span><span class=\"lf-art-t\">Głowice eksploatacyjne odwiertów wyposaża się w:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>co najmniej dwa odprowadzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>odpowiednią liczbę zasuw dających możliwość przyłączenia rurociągów do zatłaczania odwiertów zarówno w przestrzeni pierścieniowej, jak i przez rury wydobywcze; sposób zainstalowania zasuw i ich konstrukcja umożliwiają ich wymianę pod ciśnieniem.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-427\"><span class=\"lf-art-num\">§ 427</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Odwierty wyposaża się w pakery produkcyjne, zamykające przestrzeń między kolumną eksploatacyjną a rurami wydobywczymi.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sposób ochrony odwiertów ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego, zawiadamiając o tym właściwy organ nadzoru górniczego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-428\"><span class=\"lf-art-num\">§ 428</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Instalacje i urządzenia usytuowane na dnie morskim chroni się przed uszkodzeniem przez morskie jednostki.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Miejsce usytuowania instalacji i urządzeń, o których mowa w ust. 1, podaje się do wiadomości administracji morskiej oraz Biura Hydrografii Marynarki Wojennej Rzeczypospolitej Polskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-429\"><span class=\"lf-art-num\">§ 429</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Dźwigi, windy, wyciągi wiertnicze i inne urządzenia służące do transportu pionowego wyposaża się w wyłączniki krańcowe, a także w urządzenia zabezpieczające przed upadkiem ciężaru w razie awarii lub wyłączenia urządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wszystkich urządzeniach służących do transportu lub przenoszenia ciężarów umieszcza się oznakowania określające dopuszczalne obciążenie robocze.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli za pomocą urządzenia dźwigowego mają być transportowani ludzie na morską jednostkę lub z niej, kierownik morskiej jednostki opracowuje instrukcję określającą szczegółowe warunki bezpieczeństwa, obowiązujące przy wykonywaniu tych czynności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-430\"><span class=\"lf-art-num\">§ 430</span><span class=\"lf-art-t\">Liny, haki, łańcuchy i sprzęt mocujący użytkowany na morskiej jednostce systematycznie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sprawdza się i utrzymuje w stanie zapewniającym bezpieczeństwo przy ich eksploatacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-431\"><span class=\"lf-art-num\">§ 431</span><span class=\"lf-art-t\">Palniki urządzeń zasilanych paliwem ciekłym lub gazowym wyposaża się w urządzenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zabezpieczające przed cofnięciem się płomienia, jak również w urządzenia powodujące automatyczne odcięcie dopływu paliwa w przypadku zgaśnięcia płomienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-432\"><span class=\"lf-art-num\">§ 432</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Separatory i inne urządzenia służące do rozdziału ropy naftowej i gazu ziemnego na morskiej jednostce oraz podgrzewacze wyposaża się w automatyczną blokadę w przypadku przekroczenia skrajnych poziomów cieczy lub maksymalnego ciśnienia.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Separatory wyposaża się w upustowe zawory bezpieczeństwa, niezależnie od wymagań określonych w ust. 1.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Gaz ziemny wypływający z zaworów bezpieczeństwa odprowadza się poza strefę zagrożenia wybuchem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli gaz ziemny wypływający przez zawory bezpieczeństwa zawiera składniki toksyczne, odprowadza się go do spalarki gazu ziemnego usytuowanej w taki sposób, aby nie zagrażała bezpieczeństwu członków załogi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-433\"><span class=\"lf-art-num\">§ 433</span><span class=\"lf-art-t\">Przy pompach i innych urządzeniach służących do przetłaczania ropy naftowej i jej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pochodnych, przy których mogą wystąpić wycieki wskutek powstałych nieszczelności, wykonuje się odpowiednie wanienki ściekowe z odprowadzeniem do zbiorników osadowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-434\"><span class=\"lf-art-num\">§ 434</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Silniki napędowe sprężarek do przetłaczania lub zatłaczania gazu ziemnego wyposaża się w urządzenia do sygnalizacji stanów awaryjnych oraz w urządzenia umożliwiające zdalne ich wyłączanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprężarki lub turbiny z napędem gazowym instaluje się w pomieszczeniach dobrze wentylowanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">W pomieszczeniach zamkniętych instaluje się wentylację mechaniczną wyciągową.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pomieszczenia i miejsca, w których są instalowane urządzenia, o których mowa w ust.</p>\n<p class=\"lf-p\">1 i 2, kwalifikuje się do odpowiednich stref zagrożenia wybuchem.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Gaz ziemny z zaworów bezpieczeństwa urządzeń, o których mowa w ust. 1 i 2, wyprowadza się poza pomieszczenia, w których urządzenia te się znajdują.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-435\"><span class=\"lf-art-num\">§ 435</span><span class=\"lf-art-t\">Drabiny i pomosty na wieżach wiertniczych, masztach, nogach i innych wysokich elementach</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">morskiej jednostki wyposaża się w odpowiednie kabłąki, bariery lub inne elementy zabezpieczające przed spadnięciem przebywających tam ludzi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-436\"><span class=\"lf-art-num\">§ 436</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace związane z montażem lub demontażem elementów morskiej jednostki, maszyn i urządzeń prowadzi się wyłącznie pod nadzorem wyznaczonej osoby dozoru ruchu.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Niedopuszczalne jest wykonywanie prac, o których mowa w ust. 1, w niekorzystnych warunkach meteorologicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-437\"><span class=\"lf-art-num\">§ 437</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do prac geofizycznych kierownik morskiej jednostki protokolarnie przekazuje otwór wiertniczy kierownikowi podmiotu wykonującego prace geofizyczne na czas trwania tych prac. Kierownik podmiotu wykonującego prace geofizyczne protokolarnie przekazuje otwór wiertniczy po zakończeniu prac.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Za bezpieczne i prawidłowe wykonywanie prac geofizycznych po przekazaniu otworu wiertniczego odpowiada kierownik podmiotu wykonującego prace geofizyczne.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Prace geofizyczne w otworach wiertniczych na morzu prowadzi się na podstawie instrukcji opracowanej dla wykonywania tych prac, zaakceptowanej przez kierownika ruchu zakładu.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Miejsce i sposób składowania środków strzałowych w okresie wykonywania prac geofizycznych na morskiej jednostce określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego lub kierownik ruchu zakładu, w uzgodnieniu z podmiotem wykonującym te prace.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-438\"><span class=\"lf-art-num\">§ 438</span><span class=\"lf-art-t\">Dla sprawnego przeprowadzenia prac geofizycznych instalacja elektryczna morskiej jednostki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zapewnia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>bezpieczne podłączenie aparatury pomiarowej do źródła zasilania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>wykonanie w otworze wiertniczym robót strzałowych, zgodnie z wymaganiami instrukcji opracowanych w tym zakresie.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-439\"><span class=\"lf-art-num\">§ 439</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do prac geofizycznych wykonujący roboty wiertnicze:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>sprawdza drożność otworu wiertniczego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przepłukuje otwór wiertniczy bezpośrednio przed rozpoczęciem pomiarów geofizycznych przez okres nie krótszy niż dwa pełne obiegi płuczki.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Szczegółowa dokumentacja techniczna przyrządów wgłębnych zapuszczonych do otworu wiertniczego znajduje się na morskiej jednostce u kierownika podmiotu wykonującego prace geofizyczne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-440\"><span class=\"lf-art-num\">§ 440</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku powstania awarii w trakcie prowadzenia prac geofizycznych kierownictwo</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nad jej usuwaniem przejmuje kierownik morskiej jednostki, który ustala na piśmie, z udziałem kierownika podmiotu wykonującego prace geofizyczne, program usuwania awarii.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-441\"><span class=\"lf-art-num\">§ 441</span><span class=\"lf-art-t\">Podmiot wykonujący prace geofizyczne stosujący substancje promieniotwórcze prowadzi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">kontrolę dozymetryczną w zakresie dostosowanym do rodzaju prac. Kontrolą obejmuje się osoby narażone na możliwe działanie promieniowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-442\"><span class=\"lf-art-num\">§ 442</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku awarii połączonej z pozostawieniem źródeł promieniowania w otworze wiertniczym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">postępuje się zgodnie z instrukcją postępowania w razie awarii radiologicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-443\"><span class=\"lf-art-num\">§ 443</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Opróbowanie i próbną eksploatację wyznaczonych poziomów prowadzi się na podstawie projektu zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu lub kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed opróbowaniem poziomu próbnikami złoża otwór wiertniczy przygotowuje się do opróbowania, zgodnie z instrukcją opróbowania obowiązującą w zakładzie górniczym otworowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-444\"><span class=\"lf-art-num\">§ 444</span><span class=\"lf-art-t\">Wylot przewodu, na którym jest zapuszczony rurowy próbnik złoża, uzbraja się w urządzenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zabezpieczające wraz z przyrządami pomiarowymi, którego ciśnienie robocze nie może być mniejsze od spodziewanego ciśnienia złożowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-445\"><span class=\"lf-art-num\">§ 445</span><span class=\"lf-art-t\">Zapuszczanie i wyciąganie kolumny rur eksploatacyjnych odbywa się w sposób zabezpieczający</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przed powstaniem erupcji ropy naftowej lub gazu ziemnego z odwiertu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-446\"><span class=\"lf-art-num\">§ 446</span><span class=\"lf-art-t\">Badania i pomiary oraz zabiegi intensyfikacyjne w odwiertach prowadzi się na podstawie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">projektów zatwierdzonych przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-447\"><span class=\"lf-art-num\">§ 447</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed przystąpieniem do eksploatacji złoża ropy naftowej lub gazu ziemnego na obszarze morskim Rzeczypospolitej Polskiej kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zarządza wykonanie badań niezbędnych do opracowania metody eksploatacji złoża zapewniającej w określonych warunkach techniczno-ekonomicznych maksymalny stopień sczerpania zasobów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zatwierdza ustalone optymalne wielkości wydobycia ropy naftowej lub gazu ziemnego z odwiertu, tak aby w tym odwiercie nie zachodziły zjawiska destrukcji skały zbiornikowej lub zakłócenia równowagi hydrodynamicznej na granicy faz: ropa naftowa - woda lub gaz ziemny - woda.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Eksploatację odwiertów prowadzi się zgodnie z programem zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Częstotliwość i zakres pomiarów w odwiertach ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-448\"><span class=\"lf-art-num\">§ 448</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed dopuszczeniem do ruchu odwiertów zatłaczających wodę do złoża w ramach przyjętego systemu eksploatacji, w celu podtrzymania ciśnienia złożowego, wykonuje się próbę wytrzymałości i szczelności eksploatacyjnej kolumny rur okładzinowych przy ciśnieniu o wartości 1,3 spodziewanego maksymalnego ciśnienia zatłaczania.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wtłaczania gazu do złoża celem podtrzymania ciśnienia złożowego próby szczelności i wytrzymałości, o których mowa w ust. 1, wykonuje się z użyciem gazów z wyłączeniem powietrza.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stosowania metod termicznych jako zabiegów intensyfikacyjnych konstrukcja odwiertów uwzględnia występowanie naprężeń termicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-449\"><span class=\"lf-art-num\">§ 449</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Sprzęt i urządzenia, wchodzące w skład wyposażenia wgłębnego i napowierzchniowego odwiertu, którym wydobywa się ropę naftową lub gaz ziemny, zawierające siarkowodór są odporne na działanie korozji wywołanej siarkowodorem.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Używając metody odsiarczania wydobywanych węglowodorów, przy których jest wydzielany wolny siarkowodór, stosuje się neutralizację siarkowodoru lub spala go w odpowiednich palnikach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-450\"><span class=\"lf-art-num\">§ 450</span><span class=\"lf-art-t\">Odwiert czasowo lub stale nieeksploatowany kontroluje się w sposób systematyczny w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zakresie zachowania szczelności i pomiaru wartości ciśnień głowicowych, a wyniki kontroli się dokumentuje. Częstotliwość kontroli ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego, zawiadamiając właściwy organ nadzoru górniczego i właściwy organ administracji morskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-451\"><span class=\"lf-art-num\">§ 451</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Ilości płynów złożowych wydobywanych z odwiertu oraz ich rodzaj się dokumentuje.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-452\"><span class=\"lf-art-num\">§ 452</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wzrostu wykładnika wodnego i gazowego powyżej wartości przyjętych w technicznym programie eksploatacji złoża oraz wzrostu zawartości chlorków w płynie złożowym, niezwłocznie ustala się przyczyny tych zjawisk oraz podejmuje odpowiednie działania zapobiegawcze.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wodę złożową wydobywaną razem z ropą naftową lub gazem ziemnym poddaje się badaniom fizycznym, chemicznym i mineralogicznym, aby można ją było odróżnić od wód występujących w warstwach innych niż horyzont produkcyjny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-453\"><span class=\"lf-art-num\">§ 453</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadkach spowodowanych względami technicznymi lub ekonomicznymi odwiert rekonstruuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się lub likwiduje zgodnie z technicznym projektem rekonstrukcji lub likwidacji, zatwierdzonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego otworowego, po zawiadomieniu właściwego organu nadzoru górniczego oraz właściwego organu administracji morskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-454\"><span class=\"lf-art-num\">§ 454</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wydobytą ropę naftową oddziela się od towarzyszącej jej wody złożowej i przesyła na zbiornikowiec służący do magazynowania lub przewozu wydobytego surowca lub magazynuje się ją na morskiej jednostce wydobywczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Zbiorniki magazynowe i robocze ropy naftowej i kondensatu wyposaża się w:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zawory typu ciśnieniowo-depresyjnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>urządzenia do zdalnego pomiaru płynu i ciśnienia oraz w sygnalizację alarmową skrajnych poziomów cieczy wraz z blokadą dopływu cieczy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>system gazu obojętnego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-455\"><span class=\"lf-art-num\">§ 455</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wody zaolejone i wody złożowe powstałe w procesie oddzielania ropy naftowej od wydobywanego płynu złożowego zatłacza się odrębnymi odwiertami do złoża na odpowiedni poziom, zgodnie z wymogami określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Gaz ziemny oraz lotne frakcje węglowodorów, powstałe w technologicznym procesie separacji ropy naftowej, ujmuje się szczelnie i zagospodarowuje lub spala na morskiej jednostce.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-456\"><span class=\"lf-art-num\">§ 456</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Każdy zbiornik magazynowy oznakowuje się klasą niebezpieczeństwa pożarowego przechowywanej w nim cieczy oraz dopuszczalną jego pojemnością.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strefy zagrożenia wybuchem, ochronne dla zbiorników poszczególnych klas niebezpieczeństwa pożarowego na morskiej jednostce wydobywczej, ustala kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-457\"><span class=\"lf-art-num\">§ 457</span><span class=\"lf-art-t\">Do transportu kopalin płynnych w obrębie morskiej jednostki wydobywczej stosuje się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rurociągi technologiczne, które są:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wytrzymałe na obciążenia mechaniczne i odporne na zmiany naprężeń lub własności mechanicznych, wywoływane czynnikami chemicznymi lub termicznymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zabezpieczone przed wewnętrzną i zewnętrzną korozją;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>wyposażone w zawory zwrotne na obydwu końcach oraz w urządzenia umożliwiające obserwację i rejestrację wielkości i kierunku przepływu cieczy (przepływomierze);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>wyposażone w automatyczne systemy zabezpieczające, powodujące zamknięcie przepływu lub zmianę kierunku przepływu w przypadkach nadmiernego wzrostu lub spadku ciśnienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>wyposażone w systemy umożliwiające separację płynów palnych i zanieczyszczeń mających destrukcyjny wpływ na zasuwy i inne urządzenia.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-458\"><span class=\"lf-art-num\">§ 458</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Trasy ułożenia rurociągów zaznacza się i odpowiednio oznakowuje na mapach morskich.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Trasy ułożenia rurociągów odpowiadają informacjom złożonym przez przedsiębiorcę do Biura Hydrograficznego Marynarki Wojennej Rzeczypospolitej Polskiej.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Mapy tras rurociągów technologicznych sporządzone na podkładzie map batymetrycznych dna morskiego przechowuje się u przedsiębiorcy i na morskiej jednostce wydobywczej.</p>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Budowę rurociągów technologicznych, o których mowa w § 457, prowadzi się w taki sposób, aby kable podmorskie i inne rurociągi oraz urządzenia nie uległy uszkodzeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-459\"><span class=\"lf-art-num\">§ 459</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Rurociągi technologiczne okresowo testuje się i kontroluje, a wyniki okresowej kontroli stanu technicznego rurociągu się dokumentuje.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Częstotliwość okresowych prób i zakres kontroli rurociągów określa kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku stwierdzenia przecieku w rurociągu technologicznym natychmiast:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wyłącza się jego części lub całość z eksploatacji, jeżeli wyciek stwarza niebezpieczeństwo dla zatrudnionych tam ludzi i statków lub grozi skażeniem środowiska morskiego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>przystępuje się do usuwania skutków skażenia i awarii.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Po zakończeniu prac przeprowadza się kontrolę rurociągu technologicznego lub jego części, ze szczególnym uwzględnieniem połączeń i miejsc naprawianych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-460\"><span class=\"lf-art-num\">§ 460</span><span class=\"lf-art-t\">Rurociągi transportujące gaz ziemny zawierający siarkowodór przed dopuszczeniem do</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">eksploatacji oczyszcza się z wody i osusza. Rurociągi są odporne na korozję wywołaną siarkowodorem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-461\"><span class=\"lf-art-num\">§ 461</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przed rozpoczęciem robót wiertniczych lub wydobywczych przedsiębiorca wykonuje badania środowiska morskiego w rejonie posadowienia morskiej jednostki, obejmujące badania:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>osadu dennego w zakresie: a) granulacji dna (uziarnienia), b) suchej pozostałości, c) strat po prażeniu, d) zawartości całkowitej węglowodorów, e) zawartości baru, chromu, ołowiu, miedzi, rtęci i kadmu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>fauny dennej w zakresie obfitości i różnorodności występujących form oraz zawartości węglowodorów alifatycznych i aromatycznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Próbki do badań, o których mowa w ust. 1, pobiera się w odległości 100, 500 i 1000 m po obu stronach planowanej lokalizacji morskiej jednostki, w kierunku przeważających prądów wodnych i prostopadle do nich.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-462\"><span class=\"lf-art-num\">§ 462</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Badania, o których mowa w § 461 ust. 1 pkt 1, wykonuje się przed rozpoczęciem prac poszukiwawczych i rozpoznawczych oraz po ich zakończeniu w celu zapewnienia oceny oddziaływania morskiej jednostki albo ich zespołów na środowisko morskie w różnych fazach i stadiach tych prac.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">W przypadku wydobywania ropy naftowej i gazu ziemnego badania, o których mowa w § 461 ust. 1, wykonuje się przed rozpoczęciem wydobycia, podczas wydobywania w odstępach nie dłuższych niż 12 miesięcy i bezpośrednio po jego zakończeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-463\"><span class=\"lf-art-num\">§ 463</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Kierownik ruchu zakładu górniczego otworowego sporządza plan zwalczania rozlewów olejowych i likwidacji zagrożeń dla środowisk.</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plan, o którym mowa w ust. 1, jest zatwierdzany przez dyrektora właściwego urzędu morskiego.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plan, o którym mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>listę instytucji i jednostek organizacyjnych krajowych oraz zagranicznych, w tym ubezpieczycieli, w których zakresie kompetencji mieszczą się sprawy ujęte w planie zwalczania rozlewów olejowych i likwidacji zagrożeń dla środowiska, wraz z danymi kontaktowymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>instrukcję alarmowania, powiadamiania i ostrzegania, wraz z formularzami międzynarodowymi powiadamiania i ostrzegania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>formularze pierwszego i kolejnego raportu o stanie i rozwoju sytuacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>plany rozmieszczenia urządzeń stwarzających zagrożenie na morskiej jednostce, a także przebiegu instalacji i zaworów odcinających;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>plan rozmieszczenia sprzętu technicznego, zlokalizowanego na morskiej jednostce, statku oczekującego w pogotowiu i w magazynach na lądzie oraz na innych jednostkach wspomagających;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>harmonogram mobilizacji sił i środków pierwszego rzutu usuwania rozlewów olejowych na morzu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>instrukcje postępowania w razie rozlewu olejowego lub wycieku innych szkodliwych substancji, zawierające obowiązki członków załogi morskiej jednostki i załogi jednostek wspomagających;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">8)</span>instrukcję postępowania w razie zagrożeń będących następstwem wypadków morskich i sił przyrody;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">9)</span>plan zawierający organizację usuwania rozlewów, podział zadań i funkcji, określenie zadań dla jednostek wspomagających, zasady współpracy z organami administracji morskiej oraz z Morską Służbą Poszukiwania i Ratownictwa (SAR);</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">10)</span>instrukcję zawierającą sposób magazynowania i składowania zebranych zanieczyszczeń oraz sposób transportowania ich na ląd;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>plan szkoleń i ćwiczeń praktycznych.</div>\n<p class=\"lf-p\">4.</p>\n<p class=\"lf-p\">Plan, o którym mowa w ust. 1, dotyczy stosowania tylko mechanicznych środków do usuwania zanieczyszczeń olejowych i olejopochodnych. Użycie chemicznych środków do usuwania rozlewów olejowych może być dopuszczone w indywidualnych przypadkach, pod warunkiem że środki te należą do grupy dyspergentów, niepowodujących szkodliwego oddziaływania na środowisko. O zastosowaniu środków chemicznych decyduje właściwy organ administracji morskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-464\"><span class=\"lf-art-num\">§ 464</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">1.</p>\n<p class=\"lf-p\">Stosowane płuczki i płyny wiertnicze spełniają wymagania określone w przepisach ustawy z dnia 16 marca 1995 r. o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki (Dz. U. z 2012 r. poz. 1244).</p>\n<p class=\"lf-p\">2.</p>\n<p class=\"lf-p\">Użycie płuczki na bazie oleju może być dopuszczone przez kierownika ruchu zakładu w szczególnych warunkach geologicznych lub ze względów bezpieczeństwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">3.</p>\n<p class=\"lf-p\">Frakcje drobnoziarniste zwiercin oddzielone od płuczki na wirówkach oraz wszelkie inne substancje i materiały szkodliwe dla środowiska morskiego, wytwarzane lub używane w otworowym górnictwie morskim, przekazuje się na ląd do zagospodarowania.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 14</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy przejściowe i końcowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-465\"><span class=\"lf-art-num\">§ 465</span><span class=\"lf-art-t\">Dokumenty związane z prowadzeniem ruchu zakładu górniczego otworowego, sporządzone</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi (Dz. U. Nr 109, poz. 961, z 2004 r. Nr 24, poz. 213 oraz z 2007 r. Nr 106, poz. 726), zachowują ważność do czasu sporządzenia nowych dokumentów, jednak nie dłużej niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-466\"><span class=\"lf-art-num\">§ 466</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.12)Zakres spraw uregulowany niniejszym rozporządzeniem był poprzednio uregulowany w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi (Dz. U. Nr 109, poz. 961, z 2004 r. Nr 24, poz. 213 oraz z 2007 r. Nr 106, poz. 726), które w tym zakresie traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia na podstawie art. 224 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2014 r. poz. 613 i 587).</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy Rady 92/91/EWG z dnia 3 listopada 1992 r. dotyczącej minimalnych wymagań mających na celu poprawę warunków bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników w zakładach górniczych wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi (jedenasta szczegółowa dyrektywa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG) (Dz. Urz. WE L 348 z 28.11.1992, str. 9, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 2, str. 118).</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>Niniejsze rozporządzenie zostało notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 16 września 2013 r. pod numerem 2013/0526/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">337)</span>.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r.</div>\n<p class=\"lf-p\">Nr 106, poz. 668 i Nr 113, poz. 717, z 1999 r. Nr 99, poz. 1152, z 2000 r. Nr 19, poz. 239, Nr 43, poz. 489, Nr 107, poz. 1127 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 11, poz. 84, Nr 28, poz. 301, Nr 52, poz. 538, Nr 99, poz. 1075, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1354, Nr 128, poz. 1405 i Nr 154, poz. 1805, z 2002 r. Nr 74, poz. 676, Nr 135, poz. 1146, Nr 196, poz. 1660, Nr 199, poz. 1673 i Nr 200, poz. 1679, z 2003 r.</p>\n<p class=\"lf-p\">Nr 166, poz. 1608 i Nr 213, poz. 2081, z 2004 r. Nr 96, poz. 959, Nr 99, poz. 1001, Nr 120, poz. 1252 i Nr 240, poz. 2407, z 2005 r. Nr 10, poz. 71, Nr 68, poz. 610, Nr 86, poz. 732 i Nr 167, poz. 1398, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 133, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">935, Nr 217, poz. 1587 i Nr 221, poz. 1615, z 2007 r. Nr 64, poz. 426, Nr 89, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">589, Nr 176, poz. 1239, Nr 181, poz. 1288 i Nr 225, poz. 1672, z 2008 r. Nr 93, poz.</p>\n<p class=\"lf-p\">586, Nr 116, poz. 740, Nr 223, poz. 1460 i Nr 237, poz. 1654, z 2009 r. Nr 6, poz.</p></div>", "next": 239967}