📄 Tekst ustawy
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 11 maja 2023 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń
i chorób zakaźnych u ludzi
Spis treści
Treść obwieszczenia
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń
i chorób zakaźnych u ludzi
Rozdział 1 - Przepisy ogólne
Rozdział 2 - Badania sanitarno-epidemiologiczne
Rozdział 3 - Zakażenia związane z udzielaniem świadczeń zdrowotnych oraz innych czynności, w trakcie
wykonywania których dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek ludzkich
Rozdział 4 - Szczepienia ochronne
Rozdział 5 - Inne działania mające na celu zapobieganie zakażeniom i chorobom zakaźnym
Rozdział 6 - Postępowanie w przypadku podejrzenia lub rozpoznania zakażenia lub choroby zakaźnej
oraz w przypadku stwierdzenia zgonu z powodu choroby zakaźnej
Rozdział 7 - Działania administracji publicznej w zakresie zapobiegania i zwalczania zakażeń i
chorób zakaźnych
Rozdział 8 - Zasady postępowania w razie stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii
Rozdział 8a - Kary pieniężne
Rozdział 9 - Przepisy karne
Rozdział 10 - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Załącznik - Wykaz zakażeń i chorób zakaźnych
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych
u ludzi
(Dz. U. z 2022 r. poz. 1657), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 15 września 2022 r. o medycynie laboratoryjnej
(Dz. U. poz. 2280),
2)
ustawą z dnia 16 listopada 2022 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty
oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 2770),
3)
ustawą z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o Funduszu Medycznym oraz niektórych
innych ustaw
(Dz. U. poz. 2674),
4)
ustawą z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników
medycznych
(Dz. U. poz. 2705),
5)
ustawą z dnia 9 marca 2023 r. o badaniach klinicznych produktów leczniczych stosowanych
u ludzi
(Dz. U. poz. 605)
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 26 kwietnia 2023 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy nie obejmuje:
1)
art. 166 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o medycynie laboratoryjnej
(Dz. U. poz. 2280), który stanowi:
„
Art. 166.
Ustawa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 31 ust. 4, art. 68 ust. 2 pkt 5 i ust. 3, art. 76 pkt 23, art. 88 pkt 9 lit.
c tiret drugie, art. 147 pkt 2 oraz art. 149 pkt 1-4 i 12-17, które wchodzą w życie
po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia;
2)
art. 149 pkt 5-11 oraz art. 152-154, które wchodzą w życie z dniem następującym po
dniu ogłoszenia.
”
;
2)
art. 29 ustawy z dnia 16 listopada 2022 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza
dentysty oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 2770), który stanowi:
„
Art. 29.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r., z wyjątkiem art. 2 pkt 17 i 27,
art. 6, art. 11, art. 13, art. 14, art. 24, art. 25 ust. 2 oraz art. 26 ust. 2, które
wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.
”
;
3)
art. 5 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o Funduszu Medycznym oraz
niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 2674), który stanowi:
„
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
”
;
4)
art. 234 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie
ratowników medycznych
(Dz. U. poz. 2705), który stanowi:
„
Art. 234.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art.
217 oraz art. 227-232, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
5)
art. 93 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o badaniach klinicznych produktów leczniczych
stosowanych u ludzi
(Dz. U. poz. 605), który stanowi:
„
Art. 93.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 15, art. 81 pkt 1 i 3, art. 88 pkt 1 w zakresie art. 2 pkt 5, pkt 2 w zakresie
art. 15 ust. 1 pkt 7, pkt 4 lit. b oraz art. 91, które wchodzą w życie z dniem następującym
po dniu ogłoszenia;
2)
art. 87 pkt 2, który wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
.
Załącznik
-
Tekst jednolity ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń
i chorób zakaźnych u ludzi
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa:
1)
zasady i tryb zapobiegania oraz zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, w tym
zasady i tryb rozpoznawania i monitorowania sytuacji epidemiologicznej oraz podejmowania
działań przeciwepidemicznych i zapobiegawczych w celu unieszkodliwienia źródeł zakażenia,
przecięcia dróg szerzenia się zakażeń i chorób zakaźnych oraz uodpornienia osób podatnych
na zakażenie;
2)
zadania organów administracji publicznej w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażeń
i chorób zakaźnych u ludzi;
3)
uprawnienia i obowiązki świadczeniodawców oraz osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.
Art. 2.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
badanie sanitarno-epidemiologiczne - badanie, w którego skład wchodzą badanie lekarskie,
badania laboratoryjne oraz dodatkowe badania i konsultacje specjalistyczne, wykonywane
w ramach nadzoru epidemiologicznego w celu wykrycia biologicznych czynników chorobotwórczych
lub potwierdzenia rozpoznania choroby zakaźnej;
2)
biologiczny czynnik chorobotwórczy - posiadające zdolność wywoływania objawów chorobowych
drobnoustroje komórkowe lub wytwarzane przez nie produkty, zewnętrzne i wewnętrzne
pasożyty człowieka lub wytwarzane przez nie produkty, cząstki bezkomórkowe zdolne
do replikacji lub przenoszenia materiału genetycznego, w tym zmodyfikowane genetycznie
hodowle komórkowe lub wytwarzane przez nie produkty;
3)
choroba zakaźna - choroba, która została wywołana przez biologiczny czynnik chorobotwórczy;
4)
choroba szczególnie niebezpieczna i wysoce zakaźna - choroba zakaźna łatwo rozprzestrzeniająca
się, o wysokiej śmiertelności, powodująca szczególne zagrożenie dla zdrowia publicznego
i wymagająca specjalnych metod zwalczania, w tym cholera, dżuma, ospa prawdziwa, wirusowe
gorączki krwotoczne;
5)
czynnik alarmowy - biologiczny czynnik chorobotwórczy o szczególnej zjadliwości lub
oporności;
6)
dekontaminacja - proces niszczenia biologicznych czynników chorobotwórczych przez
mycie, dezynfekcję i sterylizację;
7)
dezynfekcja - proces redukcji ilości biologicznych czynników chorobotwórczych przez
zastosowanie metod fizycznych i chemicznych;
8)
dochodzenie epidemiologiczne - wykrywanie zachorowań, czynnika etiologicznego oraz
określanie przyczyn, źródeł, rezerwuarów i mechanizmów szerzenia się choroby zakaźnej
lub zakażenia;
9)
epidemia - wystąpienie na danym obszarze zakażeń lub zachorowań na chorobę zakaźną
w liczbie wyraźnie większej niż we wcześniejszym okresie albo wystąpienie zakażeń
lub chorób zakaźnych dotychczas niewystępujących;
10)
informacje - dane nieobejmujące danych osobowych w rozumieniu przepisów o ochronie
danych osobowych;
10a)
instytut badawczy - instytut badawczy w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych
(Dz. U. z 2022 r. poz. 498);
11)
izolacja - odosobnienie osoby lub grupy osób chorych na chorobę zakaźną albo osoby
lub grupy osób podejrzanych o chorobę zakaźną, w celu uniemożliwienia przeniesienia
biologicznego czynnika chorobotwórczego na inne osoby;
11a)
izolacja w warunkach domowych - odosobnienie osoby chorej z przebiegiem choroby zakaźnej
niewymagającej bezwzględnej hospitalizacji ze względów medycznych w jej miejscu zamieszkania
lub pobytu, w celu zapobieżenia szerzenia się chorób szczególnie niebezpiecznych i
wysoce zakaźnych;
12)
kwarantanna - odosobnienie osoby zdrowej, która była narażona na zakażenie, w celu
zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych;
13)
łańcuch chłodniczy - środki techniczne i rozwiązania organizacyjne służące utrzymaniu
oraz monitorowaniu, zgodnych z zaleceniami wytwórcy warunków przechowywania, transportu
i dystrybucji produktów immunologicznych w rozumieniu art. 2 pkt 30 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2301 oraz z 2023 r. poz. 605 i 650) w celu zachowania ich trwałości i zapobieżenia zmniejszeniu ich skuteczności;
14)
nadzór epidemiologiczny - obserwację osoby zakażonej lub podejrzanej o zakażenie,
bez ograniczenia jej swobody przemieszczania się, wykonywanie badań sanitarno-epidemiologicznych
u tej osoby w celu wykrycia biologicznych czynników chorobotwórczych lub potwierdzenia
rozpoznania choroby zakaźnej oraz zebranie, analizę i interpretację informacji o okolicznościach
i skutkach zakażenia (nadzór indywidualny), jak i stałe, systematyczne gromadzenie,
analizę oraz interpretację informacji o zachorowaniach lub innych procesach zachodzących
w sferze zdrowia publicznego, wykorzystywane w celu zapobiegania i zwalczania zakażeń
lub chorób zakaźnych (nadzór ogólny);
15)
nadzór sentinel - wybiórczy nadzór epidemiologiczny, prowadzony przez wybrany podmiot
lub zespół podmiotów w zakresie ich podstawowej działalności;
16)
niepożądany odczyn poszczepienny - niepożądany objaw chorobowy pozostający w związku
czasowym z wykonanym szczepieniem ochronnym;
17)
nosiciel - osobę bez objawów choroby zakaźnej, w której organizmie bytują biologiczne
czynniki chorobotwórcze, stanowiącą potencjalne źródło zakażenia innych osób;
18)
ośrodek referencyjny - podmiot lub wyodrębnioną w jego strukturze jednostkę, wskazane
przez ministra właściwego do spraw zdrowia, które uzyskały akredytację w zakresie
przedmiotu referencyjności na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku
(Dz. U. z 2022 r. poz. 1854) lub akredytację Światowej Organizacji Zdrowia lub Europejskiego Centrum do Spraw
Zapobiegania i Kontroli Chorób, realizujące zadania z zakresu diagnostyki mikrobiologicznej
lub klinicznej, obejmujące weryfikację rozpoznań zakażeń i wyników badań laboratoryjnych;
19)
ozdrowieniec - osobę, u której ustąpiły objawy choroby zakaźnej;
20)
podejrzany o chorobę zakaźną - osobę, u której występują objawy kliniczne lub odchylenia
od stanu prawidłowego w badaniach dodatkowych, mogące wskazywać na chorobę zakaźną;
21)
podejrzany o zakażenie - osobę, u której nie występują objawy zakażenia ani choroby
zakaźnej, która miała styczność ze źródłem zakażenia, a charakter czynnika zakaźnego
i okoliczności styczności uzasadniają podejrzenie zakażenia;
21a)
publiczna służba krwi - podmioty, o których mowa w art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi
(Dz. U. z 2023 r. poz. 318 i 650);
22)
stan epidemii - sytuację prawną wprowadzoną na danym obszarze w związku z wystąpieniem
epidemii w celu podjęcia określonych w ustawie działań przeciwepidemicznych i zapobiegawczych
dla zminimalizowania skutków epidemii;
23)
stan zagrożenia epidemicznego - sytuację prawną wprowadzoną na danym obszarze w związku
z ryzykiem wystąpienia epidemii w celu podjęcia określonych w ustawie działań zapobiegawczych;
24)
sterylizacja - proces zniszczenia zdolnych do namnażania się form biologicznych czynników
chorobotwórczych;
25)
styczność - bezpośredni lub pośredni kontakt osoby ze źródłem zakażenia, jeżeli charakter
tego kontaktu zagrażał lub zagraża przeniesieniem na tę osobę biologicznych czynników
chorobotwórczych;
26)
szczepienie ochronne - podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego
uodpornienia przeciwko tej chorobie;
27)
świadczenie zdrowotne - świadczenie zdrowotne w rozumieniu art. 5 pkt 40 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2561, 2674 i 2770 oraz z 2023 r. poz. 605, 650 i 658);
28)
świadczeniodawca - świadczeniodawcę w rozumieniu art. 5 pkt 41 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych;
29)
ubezpieczony - ubezpieczonego w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych;
30)
zabiegi sanitarne - działania służące poprawie higieny osobistej, w tym mycie i strzyżenie,
higieny odzieży, higieny pomieszczeń, podejmowane w celu zapobiegania oraz zwalczania
zakażeń i chorób zakaźnych;
31)
zagrożenie epidemiczne - zaistnienie na danym obszarze warunków lub przesłanek wskazujących
na ryzyko wystąpienia epidemii;
32)
zakażenie - wniknięcie do organizmu i rozwój w nim biologicznego czynnika chorobotwórczego;
33)
zakażenie szpitalne - zakażenie, które wystąpiło w związku z udzieleniem świadczeń
zdrowotnych, w przypadku gdy choroba:
a)
nie pozostawała w momencie udzielania świadczeń zdrowotnych w okresie wylęgania albo
b)
wystąpiła po udzieleniu świadczeń zdrowotnych, w okresie nie dłuższym niż najdłuższy
okres jej wylęgania;
34)
zaraźliwość - zdolność biologicznego czynnika chorobotwórczego do przeżycia i namnażania
oraz do wywołania objawów chorobowych po przeniesieniu go do organizmu innego człowieka
lub zwierzęcia;
35)
zdrowie publiczne - stan zdrowotny całego społeczeństwa lub jego części, określany
na podstawie wskaźników epidemiologicznych i demograficznych;
36)
strefa zero - obszar, na którym wystąpił stan epidemii, znajdujący się bezpośrednio
wokół ogniska wirusa, podlegający ograniczeniom, w szczególności zakazom, nakazom
oraz środkom kontroli;
37)
strefa buforowa - obszar wokół strefy zero, podlegający ograniczeniom, w szczególności
zakazom lub nakazom dotyczącym przemieszczania się ludzi;
38)
strefa zagrożenia - obszar, na którym możliwe jest ryzyko wystąpienia stanu epidemii;
39)
zagrożony obszar - obszar jednej lub kilku jednostek podziału terytorialnego kraju
lub obszar określony w sposób inny niż przez odniesienie do jednostek podziału terytorialnego
kraju.
40)
(uchylony)
Art. 3.
1.
Przepisy ustawy stosuje się do zakażeń i chorób zakaźnych, których wykaz jest określony
w załączniku do ustawy, oraz biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących
te zakażenia i choroby.
2.
W razie niebezpieczeństwa szerzenia się zakażenia lub choroby zakaźnej innych niż
wymienione w wykazie, o którym mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw zdrowia może
ogłosić, w drodze rozporządzenia, zakażenie lub chorobę zakaźną oraz, o ile jest znany,
wywołujący je biologiczny czynnik chorobotwórczy, a jeżeli to konieczne, szczególny
sposób postępowania świadczeniodawców i osób narażonych na zakażenie lub zachorowanie
przez czas określony w rozporządzeniu.
3.
Do zakażenia lub choroby zakaźnej oraz wywołującego je biologicznego czynnika chorobotwórczego
określonych na podstawie ust. 2 stosuje się przepisy ustawy.
4.
Minister właściwy do spraw zdrowia może określić, w drodze rozporządzenia:
1)
kryteria rozpoznawania, na potrzeby nadzoru epidemiologicznego, zakażenia lub choroby
zakaźnej, w tym choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej,
2)
metody zapobiegania zakażeniu lub chorobie zakaźnej oraz lekooporności biologicznych
czynników chorobotwórczych wywołujących te choroby,
3)
rodzaje badań laboratoryjnych niezbędnych do rozpoznania oraz identyfikacji biologicznych
czynników chorobotwórczych
- mając na względzie zapewnienie poprawności rozpoznawania zakażeń i chorób zakaźnych,
potrzeby nadzoru epidemiologicznego oraz ochronę zdrowia publicznego.
Art. 4.
1.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, programy zapobiegania i zwalczania
określonych zakażeń lub chorób zakaźnych oraz lekooporności biologicznych czynników
chorobotwórczych, wynikające z sytuacji epidemiologicznej kraju lub z konieczności
dostosowania do programów międzynarodowych, mając na względzie ich skuteczne wykonywanie
oraz zapewnienie objęcia ochroną zdrowotną osób, których szczególne narażenie na zakażenie
wynika z sytuacji epidemiologicznej.
2.
Koszty realizacji zadań objętych programami, o których mowa w ust. 1, są finansowane
z budżetu państwa odpowiednio z części, których dysponentami są właściwi ministrowie
realizujący te programy.
3.
Zadania objęte programami, o których mowa w ust. 1, są realizowane przez podmioty
wskazane w tych programach, na podstawie umów zawieranych przez ministrów, o których
mowa w ust. 2, z tymi podmiotami, chyba że obowiązek ich realizacji wynika z odrębnych
przepisów.
Art. 5.
1.
Osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach
określonych w ustawie do:
1)
poddawania się:
a)
zabiegom sanitarnym,
b)
szczepieniom ochronnym,
c)
poekspozycyjnemu profilaktycznemu stosowaniu leków,
d)
badaniom sanitarno-epidemiologicznym, w tym również postępowaniu mającemu na celu
pobranie lub dostarczenie materiału do tych badań,
e)
nadzorowi epidemiologicznemu,
f)
kwarantannie,
g)
leczeniu,
h)
hospitalizacji,
i)
izolacji,
j)
izolacji w warunkach domowych;
2)
zaniechania wykonywania prac, przy wykonywaniu których istnieje możliwość przeniesienia
zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby - jeżeli są osobami zakażonymi, chorymi
na chorobę zakaźną lub nosicielami;
3)
stosowania się do nakazów i zakazów organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej służących
zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych;
4)
udzielania danych i informacji:
a)
organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Wojskowej Inspekcji Sanitarnej, Inspekcji
Weterynaryjnej, Wojskowej Inspekcji Weterynaryjnej, Inspekcji Ochrony Środowiska,
jednostkom, o których mowa w art. 30 ust. 1, oraz ośrodkom referencyjnym i instytutom
badawczym - niezbędnych do prowadzenia nadzoru epidemiologicznego nad zakażeniami
i chorobami zakaźnymi i zapobiegania oraz zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych,
b)
właściwym państwowym inspektorom sanitarnym - niezbędnych do prowadzenia nadzoru epidemiologicznego
nad niepożądanymi odczynami poszczepiennymi,
c)
organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej - niezbędnych do sprawowania nadzoru nad realizacją
obowiązków, o których mowa w pkt 1-3.
2.
W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność
za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje prawną
pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta
(Dz. U. z 2022 r. poz. 1876, 2280 i 2705 oraz z 2023 r. poz. 605).
3.
(uchylony)
Rozdział 2
Badania sanitarno-epidemiologiczne
Art. 6.
1.
Obowiązkowym badaniom sanitarno-epidemiologicznym, określonym na podstawie art. 10
ust. 2 pkt 2, podlegają:
1)
podejrzani o zakażenie lub chorobę zakaźną;
2)
noworodki, niemowlęta i kobiety w ciąży, podejrzane o zakażenie lub chorobę zakaźną
mogącą się szerzyć z matki na płód lub dziecko;
3)
nosiciele, ozdrowieńcy oraz osoby, które były narażone na zakażenie przez styczność
z osobami zakażonymi, chorymi lub materiałem zakaźnym;
4)
uczniowie, studenci i doktoranci kształcący się do wykonywania prac, przy wykonywaniu
których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby;
5)
osoby podejmujące lub wykonujące prace, przy wykonywaniu których istnieje możliwość
przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby, nieposiadające aktualnego
orzeczenia lekarskiego o zdolności do wykonywania prac, przy wykonywaniu których istnieje
możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.
2.
Na obowiązkowe badania sanitarno-epidemiologiczne, określone na podstawie art. 10
ust. 2 pkt 2, kieruje:
1)
osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 - właściwy dla ich miejsca pobytu państwowy
powiatowy inspektor sanitarny;
2)
osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 4 - kierujący szkołą albo rektor uczelni lub osoba
przez nich upoważniona;
3)
osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 5 - pracodawca albo zlecający wykonanie prac.
2a.
W przypadku osób poszukujących zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, przy wykonywaniu
której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby,
badanie sanitarno-epidemiologiczne jest wykonywane na wniosek tej osoby. Osoba poddająca
się badaniu wskazuje, jakiego rodzaju prac ma dotyczyć badanie sanitarno-epidemiologiczne
i wydawane na jego podstawie orzeczenie lekarskie dla celów sanitarno-epidemiologicznych.
3.
Wykonane badania sanitarno-epidemiologiczne oraz ich wyniki są odnotowywane w dokumentacji
medycznej pacjenta, prowadzonej w sposób i w formach, określonych na podstawie art.
10 ust. 2 pkt 3 i 4.
Art. 7.
1.
Badania lekarskie u osób, o których mowa w art. 6 ust. 1 i ust. 2a, przeprowadzają
lekarze podstawowej opieki zdrowotnej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2527), lub lekarze wykonujący zadania służby medycyny pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy
(Dz. U. z 2022 r. poz. 437).
2.
Lekarze, o których mowa w ust. 1, wydają oraz przekazują osobie badanej, o której
mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 i 5 i ust. 2a, oraz pracodawcy albo osobie zlecającej wykonanie
prac orzeczenie lekarskie:
1)
o zdolności do wykonywania prac, przy wykonywaniu których istnieje możliwość przeniesienia
zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby;
2)
o czasowych lub trwałych przeciwwskazaniach do wykonywania prac, przy wykonywaniu
których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.
3.
Lekarze, o których mowa w ust. 1, wpisują treść orzeczenia lekarskiego, o którym mowa
w ust. 2, do karty badań do celów sanitarno-epidemiologicznych.
4.
Badania laboratoryjne u osób, o których mowa w art. 6 ust. 1 i ust. 2a, przeprowadzają,
akredytowane w zakresie przedmiotu badania na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, laboratoria:
1)
Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Wojskowej Inspekcji Sanitarnej lub inne laboratoria,
na podstawie umów zawieranych z tymi organami;
2)
jednostek właściwych w zakresie chorób płuc i gruźlicy, w przypadku badań w kierunku
gruźlicy, na podstawie umów zawieranych z właściwymi miejscowo organami, o których
mowa w pkt 1.
5.
Organy, o których mowa w ust. 4 pkt 1, dokonują wyboru laboratoriów na podstawie przepisów
o zamówieniach publicznych, z wyłączeniem laboratoriów tych organów.
Art. 8.
1.
Koszty badań sanitarno-epidemiologicznych, z wyłączeniem laboratoryjnych badań sanitarno-epidemiologicznych,
wykonywanych u:
1)
osób, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-4, będących ubezpieczonymi, są finansowane
na zasadach określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych;
2)
osób, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-4, nieposiadających uprawnień z tytułu
ubezpieczenia zdrowotnego, są finansowane z budżetu państwa z części, której dysponentem
jest minister właściwy do spraw zdrowia.
2.
Przepisy, o których mowa w ust. 1, nie naruszają zasad finansowania określonych w
tym zakresie w innych przepisach.
3.
Koszty laboratoryjnego badania sanitarno-epidemiologicznego wykonywanego u osób, o
których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-4, są finansowane z budżetu państwa z części, której
dysponentem jest wojewoda, bez względu na uprawnienia z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego.
4.
Koszty badań sanitarno-epidemiologicznych wykonywanych u osób, o których mowa w art.
6 ust. 1 pkt 5, są finansowane przez pracodawcę lub zlecającego wykonanie prac.
4a.
Koszty badań sanitarno-epidemiologicznych wykonywanych u osób, o których mowa w art.
6 ust. 2a, są finansowane przez osobę wnioskującą o ich przeprowadzenie.
5.
(uchylony)
Art. 9.
1.
W przypadku konieczności potwierdzenia prawidłowości rozpoznania zakażenia, choroby
zakaźnej lub identyfikacji biologicznych czynników chorobotwórczych dla celów nadzoru
epidemiologicznego wyniki badań laboratoryjnych poddaje się weryfikacji.
2.
Weryfikację wyników badań laboratoryjnych, o której mowa w ust. 1, przeprowadzają:
1)
wskazane przez ministra właściwego do spraw zdrowia podległe mu jednostki;
2)
ośrodki referencyjne lub instytuty badawcze na podstawie umowy zawartej z ministrem
właściwym do spraw zdrowia.
3.
Minister właściwy do spraw zdrowia, wskazując jednostkę, o której mowa w ust. 2 pkt
1, lub zawierając umowę z ośrodkiem referencyjnym lub instytutem badawczym, o których
mowa w ust. 2 pkt 2, określa w szczególności:
1)
przedmiot weryfikacji;
2)
zakres wymaganych badań laboratoryjnych i metod referencyjnych oraz sposób ich dokumentowania;
3)
rodzaje analiz dla celów epidemiologicznych;
4)
sposób i terminy udostępniania wyników przeprowadzonej weryfikacji;
5)
tryb kontroli jakości wykonywanych badań laboratoryjnych;
6)
tryb finansowania i terminy rozliczeń z tytułu czynności wykonanych w ramach weryfikacji
wyników badań laboratoryjnych, w tym kosztów transportu wyizolowanego biologicznego
czynnika chorobotwórczego lub innego materiału do badań.
4.
Koszty weryfikacji wyników badań laboratoryjnych dla celów nadzoru epidemiologicznego,
w tym koszty transportu wyizolowanego biologicznego czynnika chorobotwórczego lub
innego materiału do badań, są finansowane z budżetu państwa z części, której dysponentem
jest minister właściwy do spraw zdrowia.
5.
Minister właściwy do spraw zdrowia ogłasza, w drodze obwieszczenia, wykaz podmiotów,
o których mowa w ust. 2, które przeprowadzają weryfikację wyników badań laboratoryjnych
dla celów nadzoru epidemiologicznego oraz ich właściwość w zakresie weryfikacji wyników
badań laboratoryjnych.
Art. 10.
1.
Osoby, u których orzeczono czasowe lub trwałe przeciwwskazania do wykonywania prac,
określonych na podstawie ust. 2 pkt 5, nie mogą wykonywać tych prac. Pracodawca lub
zlecający wykonanie prac jest obowiązany, z zachowaniem poufności, niezwłocznie odsunąć
pracownika lub wykonującego prace od wykonywania tych prac.
2.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1)
zakażenia i choroby zakaźne, w przypadku wystąpienia których lub podejrzenia wystąpienia
przeprowadza się obowiązkowe badania sanitarno-epidemiologiczne,
2)
rodzaje obowiązkowych badań sanitarno-epidemiologicznych oraz terminy przeprowadzania
tych badań,
3)
sposób dokumentowania badań oraz sposób dokumentowania wyników tych badań,
4)
wzór karty badań dla celów sanitarno-epidemiologicznych i wzór orzeczenia lekarskiego,
o których mowa w art. 7 ust. 2 i 3,
5)
rodzaje prac, przy wykonywaniu których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia
lub choroby zakaźnej na inne osoby,
6)
sposób postępowania z osobą, u której stwierdzono przeciwwskazania do wykonywania
prac, o których mowa w pkt 5
- mając na uwadze ochronę zdrowia publicznego oraz uwzględniając rodzaje zakażeń i
chorób zakaźnych, wywołujące je biologiczne czynniki chorobotwórcze i drogi ich szerzenia
się.
Rozdział 3
Zakażenia związane z udzielaniem świadczeń zdrowotnych oraz innych czynności, w trakcie
wykonywania których dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek ludzkich
Art. 11.
1.
Kierownicy podmiotów leczniczych oraz inne osoby udzielające świadczeń zdrowotnych
są obowiązani do podejmowania działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób
zakaźnych.
2.
Działania, o których mowa w ust. 1, obejmują w szczególności:
1)
ocenę ryzyka wystąpienia zakażenia związanego z wykonywaniem świadczeń zdrowotnych;
2)
monitorowanie czynników alarmowych i zakażeń związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych
w zakresie wykonywanych świadczeń;
3)
opracowanie, wdrożenie i nadzór nad procedurami zapobiegającymi zakażeniom i chorobom
zakaźnym związanym z udzielaniem świadczeń zdrowotnych, w tym dekontaminacji:
a)
skóry i błon śluzowych lub innych tkanek,
b)
wyrobów medycznych, wyposażenia wyrobów medycznych, systemów i zestawów zabiegowych,
w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/745 z dnia 5 kwietnia 2017 r.
w sprawie wyrobów medycznych, zmiany dyrektywy 2001/83/WE, rozporządzenia (WE) nr
178/2002 i rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 oraz uchylenia dyrektyw Rady 90/385/EWG
i 93/42/EWG
(Dz. Urz. UE L 117 z 05.05.2017, str. 1, z późn. zm.)1)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 117 z 03.05.2019,
str. 9, Dz. Urz. UE L 334 z 27.12.2019, str. 165, Dz. Urz. UE L 130 z 24.04.2020,
str. 18 i Dz. Urz. UE L 241 z 08.07.2021, str. 7., oraz wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro i wyposażenia wyrobów medycznych
do diagnostyki in vitro, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/746 z dnia 5 kwietnia 2017 r.
w sprawie wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro oraz uchylenia dyrektywy 98/79/WE
i decyzji Komisji 2010/227/UE
(Dz. Urz. UE L 117 z 05.05.2017, str. 176, z późn. zm.)2)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 117 z 03.05.2019,
str. 11, Dz. Urz. UE L 334 z 27.12.2019, str. 167 i Dz. Urz. UE L 233 z 01.07.2021,
str. 9., zwanych dalej „wyrobami medycznymi”, oraz powierzchni pomieszczeń i urządzeń;
4)
stosowanie środków ochrony indywidualnej i zbiorowej w celu zapobieżenia przeniesieniu
na inne osoby biologicznych czynników chorobotwórczych;
5)
wykonywanie badań laboratoryjnych oraz analizę lokalnej sytuacji epidemiologicznej
w celu optymalizacji profilaktyki i terapii antybiotykowej;
6)
prowadzenie kontroli wewnętrznej w zakresie realizacji działań, o których mowa w ust.
1.
Art. 12.
1.
Kierownicy podmiotów leczniczych oraz inne osoby udzielające świadczeń zdrowotnych
prowadzą dokumentację realizacji działań, o których mowa w art. 11.
2.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób dokumentowania
realizacji działań, o których mowa w art. 11, oraz warunki i okres przechowywania
tej dokumentacji, uwzględniając skuteczność zapobiegania szerzeniu się zakażeń i chorób
zakaźnych.
Art. 13.
1.
Realizacja działań, o których mowa w art. 11 i 12, oraz prowadzenie dokumentacji tych
działań, w tym wyniki kontroli wewnętrznej, podlegają, zgodnie z właściwością, kontroli
organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
2.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób
prowadzenia kontroli wewnętrznej, o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 6, częstotliwość
jej przeprowadzania, sposób jej dokumentowania, a także warunki udostępniania i przechowywania
tej dokumentacji, mając na względzie zapewnienie skuteczności zapobiegania szerzeniu
się zakażeń i chorób zakaźnych oraz cele nadzoru epidemiologicznego.
Art. 14.
1.
Kierownicy podmiotów leczniczych wykonujących działalność leczniczą w rodzaju świadczenia
szpitalne są obowiązani do wdrożenia i zapewnienia funkcjonowania systemu zapobiegania
i zwalczania zakażeń szpitalnych, obejmującego:
1)
powołanie i nadzór nad działalnością zespołu i komitetu kontroli zakażeń szpitalnych;
2)
ocenę ryzyka i monitorowanie występowania zakażeń szpitalnych i czynników alarmowych;
3)
organizację udzielania świadczeń zdrowotnych, w sposób zapewniający:
a)
zapobieganie zakażeniom szpitalnym i szerzeniu się czynników alarmowych,
b)
warunki izolacji pacjentów z zakażeniem lub chorobą zakaźną oraz pacjentów szczególnie
podatnych na zakażenia szpitalne,
c)
możliwość wykonywania badań laboratoryjnych w ciągu całej doby,
d)
wykonywanie badań laboratoryjnych, umożliwiających identyfikację biologicznych czynników
chorobotwórczych wywołujących zakażenia i choroby zakaźne, oraz ich weryfikację przez
podmioty, o których mowa w art. 9 ust. 2,
e)
ograniczenie narastania lekooporności biologicznych czynników chorobotwórczych w wyniku
niewłaściwego stosowania profilaktyki i terapii antybiotykowej;
4)
monitorowanie i rejestrację zakażeń szpitalnych i czynników alarmowych;
5)
sporządzanie i przekazywanie właściwemu państwowemu inspektorowi sanitarnemu raportów
o bieżącej sytuacji epidemiologicznej szpitala;
6)
zgłaszanie w ciągu 24 godzin potwierdzonego epidemicznego wzrostu liczby zakażeń szpitalnych
właściwemu państwowemu inspektorowi sanitarnemu.
2.
Kierownicy podmiotów leczniczych wykonujących działalność leczniczą w rodzaju świadczenia
szpitalne są obowiązani do gromadzenia w szpitalu informacji o zakażeniach szpitalnych
i czynnikach alarmowych oraz prowadzenia rejestru zakażeń szpitalnych i czynników
alarmowych.
3.
W odniesieniu do podmiotów leczniczych dla osób pozbawionych wolności, wykonujących
działalność leczniczą w rodzaju świadczenia szpitalne, do powołania zespołu i komitetu
kontroli zakażeń szpitalnych są obowiązani dyrektorzy właściwych zakładów karnych
i aresztów śledczych.
4.
Informacje o zakażeniach szpitalnych i czynnikach alarmowych zawierają:
1)
rozpoznanie kliniczne zakażenia szpitalnego lub czynnika alarmowego;
2)
charakterystykę podstawowych objawów klinicznych;
3)
okoliczności wystąpienia zakażenia, zachorowania lub zgonu z powodu zakażenia szpitalnego
lub czynnika alarmowego, ze szczególnym uwzględnieniem czynników ryzyka oraz charakterystyki
biologicznego czynnika zakaźnego, oraz inne informacje niezbędne do sprawowania nadzoru
epidemiologicznego, zgodnie z zasadami współczesnej wiedzy medycznej.
5.
Rejestr zawiera następujące dane osób, u których rozpoznano zakażenie szpitalne lub
czynnik alarmowy:
1)
imię i nazwisko;
2)
datę urodzenia;
3)
numer PESEL, a w przypadku gdy osobie nie nadano tego numeru - serię i numer paszportu
albo numer identyfikacyjny innego dokumentu, na podstawie którego jest możliwe ustalenie
danych osobowych;
4)
płeć;
5)
adres miejsca zamieszkania;
6)
rozpoznanie kliniczne zakażenia szpitalnego lub czynnika alarmowego oraz charakterystykę
podstawowych objawów klinicznych oraz okoliczności wystąpienia zakażenia, zachorowania
lub zgonu z powodu zakażenia szpitalnego lub czynnika alarmowego, ze szczególnym uwzględnieniem
czynników ryzyka oraz charakterystyki biologicznego czynnika chorobotwórczego, oraz
inne informacje niezbędne do sprawowania nadzoru epidemiologicznego, zgodnie z zasadami
współczesnej wiedzy medycznej.
6.
Rejestr zakażeń szpitalnych i czynników alarmowych może być prowadzony w formie papierowej
lub w systemie elektronicznym, a dane w nim zgromadzone są udostępniane podmiotom,
o których mowa w art. 30 ust. 1.
7.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1)
listę czynników alarmowych,
2)
sposób prowadzenia rejestru zakażeń szpitalnych i czynników alarmowych, udostępniania
danych nim objętych oraz okres ich przechowywania,
3)
wzory oraz sposób sporządzania raportów o bieżącej sytuacji epidemiologicznej szpitala,
o których mowa w ust. 1 pkt 5, oraz tryb i terminy ich przekazywania właściwemu państwowemu
inspektorowi sanitarnemu
- mając na względzie zapewnienie skuteczności zapobiegania szerzeniu się zakażeń i
chorób zakaźnych oraz cele nadzoru epidemiologicznego.
Art. 15.
1.
W skład zespołu kontroli zakażeń szpitalnych wchodzą:
1)
lekarz jako przewodniczący zespołu;
2)
pielęgniarka lub położna jako specjalista do spraw epidemiologii lub higieny i epidemiologii,
w liczbie nie mniejszej niż 1 na 200 łóżek szpitalnych;
3)
diagnosta laboratoryjny jako specjalista do spraw mikrobiologii, jeżeli lekarz, wymieniony
w pkt 1, nie posiada specjalizacji z dziedziny mikrobiologii lekarskiej.
2.
Do zadań zespołu kontroli zakażeń szpitalnych należy:
1)
opracowywanie i aktualizacja systemu zapobiegania i zwalczania zakażeń szpitalnych;
2)
prowadzenie kontroli wewnętrznej, o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 6, oraz przedstawianie
wyników i wniosków z tej kontroli kierownikowi szpitala i komitetowi zakażeń szpitalnych;
3)
szkolenie personelu w zakresie kontroli zakażeń szpitalnych;
4)
konsultowanie osób podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną oraz tych, u których
rozpoznano zakażenie lub chorobę zakaźną.
3.
W skład komitetu kontroli zakażeń szpitalnych wchodzą pracownicy szpitala:
1)
kierownik szpitala lub jego przedstawiciel oraz wyznaczeni przez niego kierownicy
komórek organizacyjnych szpitala, w tym działu diagnostyki mikrobiologicznej, centralnej
sterylizatorni, apteki szpitalnej - jeżeli szpital posiada takie komórki organizacyjne;
2)
przewodniczący oraz członkowie zespołu kontroli zakażeń szpitalnych;
3)
osoba kierująca pracą pielęgniarek w szpitalu;
4)
lekarz wykonujący zadania służby medycyny pracy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy.
4.
Do zadań komitetu kontroli zakażeń szpitalnych należy:
1)
opracowywanie planów i kierunków systemu zapobiegania i zwalczania zakażeń szpitalnych;
2)
ocena wyników kontroli wewnętrznej przedstawianych przez zespół kontroli zakażeń szpitalnych;
3)
opracowywanie i aktualizacja standardów farmakoprofilaktyki i farmakoterapii zakażeń
i chorób zakaźnych w szpitalu.
5.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, wymagane kwalifikacje
członków zespołu kontroli zakażeń szpitalnych, uwzględniając konieczność realizacji
zadań zespołu kontroli zakażeń szpitalnych.
Art. 16.
1.
Osoby inne niż udzielające świadczeń zdrowotnych podejmujące czynności, w trakcie
wykonywania których dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek ludzkich, są obowiązane
do wdrożenia i stosowania procedur zapewniających ochronę przed zakażeniami oraz chorobami
zakaźnymi.
2.
Procedury, o których mowa w ust. 1, powinny regulować sposób postępowania przy wykonywaniu
czynności, w trakcie których dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek ludzkich, zasady
stosowania sprzętu poddawanego sterylizacji oraz sposoby przeprowadzania dezynfekcji
skóry i błon śluzowych oraz dekontaminacji pomieszczeń i urządzeń.
3.
Na wniosek podmiotu obowiązanego do wdrożenia i stosowania procedur, o których mowa
w ust. 1, państwowy powiatowy inspektor sanitarny opiniuje te procedury.
Rozdział 4
Szczepienia ochronne
Art. 17.
1.
Osoby, określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom
ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym
dalej „obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi”.
1a.
Osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres krótszy niż
trzy miesiące są zwolnione z obowiązku poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym,
z wyjątkiem szczepień poekspozycyjnych.
2.
Wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem
kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia
ochronnego.
3.
Obowiązkowego szczepienia ochronnego nie można przeprowadzić, jeżeli między lekarskim
badaniem kwalifikacyjnym przeprowadzonym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia
a tym szczepieniem upłynęło 24 godziny od daty i godziny wskazanej w zaświadczeniu,
o którym mowa w ust. 4.
4.
Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze
wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania.
5.
W przypadku gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia
obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia
ochronnego do konsultacji specjalistycznej.
6.
Obowiązkowe szczepienia ochronne przeprowadzają lekarze lub felczerzy, pielęgniarki,
położne, higienistki szkolne i ratownicy medyczni, posiadający kwalifikacje, określone
na podstawie ust. 10 pkt 3.
7.
Osoby wystawiające zaświadczenie o urodzeniu żywym są obowiązane do założenia karty
uodpornienia oraz książeczki szczepień dziecka.
8.
Osoby przeprowadzające szczepienia ochronne:
1)
prowadzą dokumentację medyczną dotyczącą obowiązkowych szczepień ochronnych, w tym
przechowują karty uodpornienia oraz dokonują wpisów potwierdzających wykonanie szczepienia;
2)
sporządzają sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych oraz
sprawozdania ze stanu zaszczepienia osób objętych profilaktyczną opieką zdrowotną,
które przekazują państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu.
9.
Obowiązkiem lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną jest powiadomienie
osoby obowiązanej do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym lub osoby sprawującej
prawną pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną albo opiekuna faktycznego w rozumieniu
art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta, o obowiązku poddania się tym szczepieniom, a także poinformowanie o szczepieniach
zalecanych.
10.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1)
wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych,
2)
osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym
przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia
obowiązku szczepień ochronnych na te osoby,
3)
kwalifikacje osób przeprowadzających szczepienia ochronne,
4)
sposób przeprowadzania szczepień ochronnych,
5)
tryb przeprowadzania konsultacji specjalistycznej, o której mowa w ust. 5,
6)
wzory zaświadczenia, o którym mowa w ust. 4, książeczki szczepień oraz karty uodpornienia,
7)
sposób prowadzenia dokumentacji, o której mowa w ust. 8 pkt 1, i jej obiegu,
8)
wzory sprawozdań z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych oraz tryb i
terminy ich przekazywania
- uwzględniając dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną
oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia.
11.
Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra
właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi
wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej
sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust.
10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację
tego programu.
Art. 17a.
1.
W przypadku gdy w wyniku szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych
na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7, u osoby,
u której zostało przeprowadzone to szczepienie, wystąpiły w ciągu 5 lat od dnia podania
szczepionki albo szczepionek działania niepożądane wymienione w Charakterystyce Produktu
Leczniczego, o której mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, w wyniku których:
1)
osoba ta wymagała hospitalizacji przez okres nie krótszy niż 14 dni albo
2)
u osoby tej wystąpił wstrząs anafilaktyczny powodujący konieczność obserwacji w szpitalnym
oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć albo hospitalizacji przez okres krótszy niż
14 dni
- osobie tej przysługuje świadczenie kompensacyjne wypłacane z Funduszu Kompensacyjnego
Szczepień Ochronnych, zwanego dalej „Funduszem”.
2.
Świadczenie kompensacyjne wynosi w przypadku:
1)
obserwacji w szpitalnym oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć w związku z wystąpieniem
wstrząsu anafilaktycznego - 3000 zł;
2)
hospitalizacji w związku z wystąpieniem wstrząsu anafilaktycznego trwającej krócej
niż 14 dni - 10 000 zł;
3)
hospitalizacji trwającej od 14 do 30 dni - od 10 000 zł do 20 000 zł proporcjonalnie
do okresu hospitalizacji;
4)
hospitalizacji trwającej od 31 do 50 dni - od 21 000 zł do 35 000 zł proporcjonalnie
do okresu hospitalizacji;
5)
hospitalizacji trwającej od 51 do 70 dni - od 36 000 zł do 50 000 zł proporcjonalnie
do okresu hospitalizacji;
6)
hospitalizacji trwającej od 71 do 90 dni - od 51 000 zł do 65 000 zł proporcjonalnie
do okresu hospitalizacji;
7)
hospitalizacji trwającej od 91 do 120 dni - od 66 000 zł do 89 000 zł proporcjonalnie
do okresu hospitalizacji;
8)
hospitalizacji trwającej powyżej 120 dni - 100 000 zł.
3.
Świadczenie kompensacyjne jest dodatkowo podwyższane w przypadku:
1)
zabiegu operacyjnego w znieczuleniu ogólnym - o 15 000 zł;
2)
innego niż określony w pkt 1 zabiegu operacyjnego albo metody leczenia lub diagnostyki
stwarzającej podwyższone ryzyko - o 5000 zł;
3)
hospitalizacji na oddziale intensywnej terapii lub intensywnej opieki medycznej trwającej
co najmniej 7 dni - o 10 000 zł;
4)
hospitalizacji na oddziale intensywnej terapii lub intensywnej opieki medycznej trwającej
dłużej niż 30 dni - o 20 000 zł.
4.
Świadczenie kompensacyjne obejmuje również zwrot kosztów dalszego leczenia lub rehabilitacji
po zakończeniu obserwacji lub hospitalizacji, w kwocie nie wyższej niż 10 000 zł.
5.
Łączna suma świadczenia kompensacyjnego przysługującego osobie, o której mowa w ust.
1, nie może być wyższa niż 100 000 zł.
6.
Świadczenie kompensacyjne jest przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta.
Art. 17b.
1.
Fundusz jest państwowym funduszem celowym tworzonym w celu wypłacania świadczeń kompensacyjnych.
2.
Dysponentem Funduszu jest Rzecznik Praw Pacjenta.
3.
Przychody Funduszu pochodzą z:
1)
wpłat, o których mowa w art. 17c ust. 1;
2)
oprocentowania rachunku bankowego Funduszu;
3)
odsetek od nieterminowo regulowanych wpłat, o których mowa w art. 17c ust. 1;
4)
opłat, o których mowa w art. 17e ust. 5;
5)
wpłat z budżetu państwa przekazywanych w danym roku budżetowym w przypadku konieczności
zasilenia Funduszu na rzecz wypłaty przyznanych świadczeń kompensacyjnych;
6)
innych źródeł, w szczególności ze spadków, z zapisów i darowizn.
4.
Środki Funduszu przeznacza się na:
1)
wypłaty świadczeń kompensacyjnych;
2)
zwroty opłat, o których mowa w art. 17e ust. 5;
3)
koszty związane z prowadzeniem postępowań w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego;
4)
koszty bezpośrednio związane z bieżącym funkcjonowaniem Funduszu lub realizacją zadań,
o których mowa w pkt 1-3.
5.
Koszty obsługi Funduszu są pokrywane ze środków tego Funduszu.
6.
W sprawach z zakresu gospodarki finansowej Funduszu nieuregulowanych w ust. 1-4 oraz
art. 17c stosuje się przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
(Dz. U. z 2022 r. poz. 1634, z późn. zm.3)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 1692, 1725, 1747, 1768, 1964 i 2414 oraz z 2023 r. poz. 412, 497 i 658.).
7.
Roczny plan finansowy Funduszu, w terminie do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego
realizację tego planu, opracowuje Rzecznik Praw Pacjenta we współpracy z ministrem
właściwym do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw finansów
publicznych.
8.
Sprawozdanie z wykonania rocznego planu finansowego Funduszu sporządza Rzecznik Praw
Pacjenta.
9.
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 8, jest składane ministrowi właściwemu do spraw
zdrowia za okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku, w terminie 2 miesięcy
od dnia zakończenia danego okresu sprawozdawczego.
Art. 17c.
1.
Podmiot, który zawarł ze Skarbem Państwa umowę na realizację dostaw szczepionek do
przeprowadzania szczepień ochronnych, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie
art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7, jest obowiązany, w
terminie 21 dni od dnia zawarcia tej umowy, do dokonania wpłaty na rachunek bankowy
Funduszu w wysokości 1,5% wartości brutto tej umowy.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do szczepionek zakupionych na podstawie porozumienia
dotyczącego wczesnego zakupu szczepionek przeciwko chorobie COVID-19 wywoływanej przez
wirusa SARS-CoV-2, zawartego między Komisją Europejską i państwami członkowskimi Unii
Europejskiej w dniu 16 czerwca 2020 r.
3.
Podmiot reprezentujący Skarb Państwa niezwłocznie informuje Rzecznika Praw Pacjenta
o zawarciu umowy, o której mowa w ust. 1, wskazując podmiot, z którym została zawarta
umowa, oraz wartość brutto tej umowy.
4.
Od środków, o których mowa w ust. 1, wpłaconych po terminie nalicza się odsetki ustawowe.
5.
W przypadku wyczerpania środków Funduszu Rzecznik Praw Pacjenta przekazuje na rachunek
Funduszu dotację celową w wysokości niezbędnej do dokonania wypłat świadczeń kompensacyjnych
osobom uprawnionym.
6.
Odstąpienie podmiotu, który zawarł ze Skarbem Państwa umowę na realizację dostaw szczepionek
do przeprowadzania szczepień ochronnych, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie
art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7, od tej umowy nie zwalnia
go z dokonania wpłaty na rachunek bankowy Funduszu w wysokości 1,5% wartości brutto
tej umowy.
Art. 17d.
1.
Postępowanie w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego jest prowadzone przez
Rzecznika Praw Pacjenta.
2.
Przy Rzeczniku Praw Pacjenta działa Zespół do spraw Świadczeń z Funduszu Kompensacyjnego
Szczepień Ochronnych, zwany dalej „Zespołem”, do którego zadań należy wydawanie, w
toku postępowania w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego, opinii dotyczących
wystąpienia działania niepożądanego wymienionego w Charakterystyce Produktu Leczniczego,
o której mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, po podanej szczepionce albo podanych szczepionkach i jego skutków.
3.
Obsługę administracyjną Zespołu zapewnia Rzecznik Praw Pacjenta.
4.
W skład Zespołu wchodzi osoba, która:
1)
posiada prawo wykonywania zawodu lekarza i tytuł specjalisty w dziedzinie chorób zakaźnych,
pediatrii, alergologii, neurologii, chirurgii ogólnej, kardiologii lub w dziedzinie
chorób płuc, a w przypadku braku kandydatów posiadających tytuł specjalisty w tych
dziedzinach - w dziedzinie pokrewnej;
2)
przez ostatnie 5 lat poprzedzających powołanie w skład Zespołu udzielała świadczeń
opieki zdrowotnej lub prowadziła prace badawcze w dziedzinie nauk medycznych i nauk
o zdrowiu;
3)
posiada wiedzę w zakresie szczepień ochronnych dającą rękojmię prawidłowego wykonywania
zadań członka Zespołu.
5.
W skład Zespołu wchodzi sześciu członków powoływanych i odwoływanych przez Rzecznika
Praw Pacjenta na pięcioletnią kadencję, w tym czterech członków Zespołu powołanych
spośród kandydatów przedstawionych przez ministra właściwego do spraw zdrowia, Głównego
Inspektora Sanitarnego, Naczelną Radę Lekarską, towarzystwa naukowe i organizacje
pożytku publicznego działające w obszarze praw pacjenta.
6.
Rzecznik Praw Pacjenta odwołuje członka Zespołu w przypadku:
1)
ujawnienia, że nie spełnia wymagań, o których mowa w ust. 4 lub 9;
2)
orzeczenia zakazu pełnienia funkcji związanych ze szczególną odpowiedzialnością w
organach państwa;
3)
choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań członka Zespołu;
4)
zaistnienia okoliczności, które wpływają na niezależne wykonywanie zadań członka Zespołu;
5)
uchylania się od wykonywania zadań członka Zespołu albo ich nieprawidłowego wykonywania;
6)
złożenia rezygnacji.
7.
W przypadku upływu kadencji, odwołania albo śmierci członka Zespołu Rzecznik Praw
Pacjenta powołuje nowego członka Zespołu.
8.
W przypadku odwołania członka Zespołu albo jego śmierci przed upływem kadencji, kadencja
członka Zespołu powołanego na jego miejsce upływa z dniem upływu kadencji odwołanego
albo zmarłego członka Zespołu.
9.
Kandydatem na członka Zespołu i członkiem Zespołu nie może być osoba, która była skazana
prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego
lub umyślne przestępstwo skarbowe.
10.
Kandydat na członka Zespołu i członek Zespołu przed podjęciem wykonywania zadań składa
Rzecznikowi Praw Pacjenta pisemne oświadczenie, że nie został skazany prawomocnym
wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne
przestępstwo skarbowe.
11.
Kandydat na członka Zespołu i członek Zespołu przed podjęciem wykonywania zadań oraz
przed każdym posiedzeniem Zespołu składa Rzecznikowi Praw Pacjenta pisemne oświadczenie
o braku konfliktu interesów, dotyczące jego samego oraz jego małżonka, zstępnych i
wstępnych w linii prostej, a także osób, z którymi pozostaje we wspólnym pożyciu,
oraz wykazuje, że nie są:
1)
członkami organów spółek handlowych lub przedstawicielami przedsiębiorców wykonujących
działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania produktu leczniczego będącego produktem
immunologicznym w rozumieniu art. 2 pkt 30 lit. a ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne lub obrotu tym produktem;
2)
członkami organów spółek handlowych lub przedstawicielami przedsiębiorców wykonujących
działalność gospodarczą w zakresie doradztwa związanego z wytwarzaniem lub obrotem,
o którym mowa w pkt 1;
3)
członkami organów spółdzielni, stowarzyszeń lub fundacji wykonujących działalność,
o której mowa w pkt 1 i 2;
4)
posiadaczami akcji lub udziałów w spółkach handlowych wykonujących działalność, o
której mowa w pkt 1 i 2, lub udziałów w spółdzielniach wykonujących działalność, o
której mowa w pkt 1 i 2;
5)
wykonującymi działalność gospodarczą w zakresie, o którym mowa w pkt 1 i 2.
12.
Oświadczenia, o których mowa w ust. 10 i 11, składa się pod rygorem odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Składający oświadczenia jest obowiązany
do zawarcia w nich klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu
o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
13.
Członek Zespołu podlega wyłączeniu na zasadach i w trybie określonych w art. 24 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2023 r. poz. 775). Członek Zespołu podlega wyłączeniu także wtedy, gdy okoliczności, o których mowa
we wskazanym przepisie, odnoszą się do przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą
w zakresie wytwarzania szczepionki lub obrotu szczepionką, której działania niepożądanego
dotyczy postępowanie w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego.
14.
Przewodniczącego Zespołu wyznacza spośród jego członków Rzecznik Praw Pacjenta.
15.
Rzecznik Praw Pacjenta określi, w drodze zarządzenia, regulamin organizacyjny Zespołu
określający organizację, sposób i tryb działania oraz sposób ustalania wysokości wynagrodzenia
dla członków Zespołu, który jest publikowany w Biuletynie Informacji Publicznej na
stronie podmiotowej Rzecznika Praw Pacjenta.
16.
Członkom Zespołu przysługuje:
1)
wynagrodzenie za udział w posiedzeniach Zespołu w wysokości określonej przez Rzecznika
Praw Pacjenta, nieprzekraczającej jednej siódmej wysokości przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłaty nagród z zysku za ubiegły rok
ogłaszanego, w drodze obwieszczenia, przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w kwocie nie większej
niż 5000 zł miesięcznie;
2)
zwolnienie od pracy w dniu posiedzenia Zespołu, bez zachowania prawa do wynagrodzenia.
17.
Członkowie Zespołu są obowiązani do zachowania tajemnicy w toku prowadzenia sprawy
dotyczącej pacjenta, w tym także po ustaniu członkostwa w Zespole.
Art. 17e.
1.
Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego wnosi się do Rzecznika Praw Pacjenta.
2.
Osobą uprawnioną do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego jest
osoba, o której mowa w art. 17a ust. 1, a w przypadku osoby zaszczepionej, która nie
może samodzielnie wystąpić z wnioskiem - jej przedstawiciel ustawowy.
3.
Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego może być złożony w terminie roku
od dnia, który był ostatnim dniem obserwacji albo hospitalizacji, o których mowa w
art. 17a ust. 1, nie później niż po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia szczepienia
ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2,
art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7.
4.
W przypadku aktualizacji Charakterystyki Produktu Leczniczego, o której mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, podanej szczepionki albo podanych szczepionek, polegającej na dodaniu niewymienionego
w niej wcześniej działania niepożądanego, wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego
dotyczącego takiego działania niepożądanego może być złożony w terminie roku od dnia
dokonania tej aktualizacji, jednak nie później niż po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia
szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust.
4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7.
5.
Złożenie wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego podlega opłacie w wysokości
200 zł. Opłatę uiszcza się na rachunek bankowy Funduszu.
6.
Opłata, o której mowa w ust. 5, podlega zwrotowi w przypadku przyznania świadczenia
kompensacyjnego.
7.
Decyzja w sprawie przyznania świadczenia kompensacyjnego zawiera rozstrzygnięcie w
sprawie zwrotu opłaty, o której mowa w ust. 5.
8.
Wysokość opłaty, o której mowa w ust. 5, podlega waloryzacji o prognozowany w ustawie
budżetowej na dany rok średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem
ogłaszany przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, z zaokrągleniem do pełnego złotego w
górę.
9.
Informację o wysokości opłaty, o której mowa w ust. 5, w danym roku kalendarzowym
Rzecznik Praw Pacjenta zamieszcza na stronie internetowej urzędu go obsługującego.
10.
Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego zawiera:
1)
dane wnioskodawcy:
a)
imię i nazwisko,
b)
datę urodzenia,
c)
numer PESEL, a w przypadku gdy osobie nie nadano tego numeru - serię i numer paszportu
albo numer identyfikacyjny innego dokumentu, na podstawie którego jest możliwe ustalenie
danych osobowych;
2)
imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego, jeżeli dotyczy;
3)
adres korespondencyjny;
4)
numer telefonu lub adres poczty elektronicznej, jeżeli posiada;
5)
dane o stanie zdrowia oraz inne informacje niezbędne do rozpatrzenia wniosku;
6)
numer rachunku bankowego lub rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej,
na który mają być przekazane świadczenie kompensacyjne i zwrot opłaty, o której mowa
w ust. 5, albo adres, na który ma być dokonany przekaz pocztowy;
7)
określenie rodzaju i wskazanie daty wykonania szczepienia ochronnego, o którym mowa
w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art.
46 ust. 4 pkt 7;
8)
wskazanie daty obserwacji w szpitalnym oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć albo
okresu hospitalizacji;
9)
opis stanu faktycznego sprawy.
11.
Do wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego dołącza się:
1)
kopię zaświadczenia o wykonaniu szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach
wydanych na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt
7, lub karty uodpornienia lub kopię książeczki szczepień lub dokumentacji medycznej,
w której zostało odnotowane szczepienie;
2)
kopie karty informacyjnej z leczenia szpitalnego oraz pozostałej posiadanej dokumentacji
medycznej;
3)
w przypadku, o którym mowa w art. 17a ust. 4, kopie dokumentacji leczenia lub rehabilitacji
wraz z dokumentacją potwierdzającą poniesione koszty;
4)
potwierdzenie wniesienia opłaty, o której mowa w ust. 5;
5)
oświadczenie, że w sprawie objętej wnioskiem nie toczy się lub nie zostało zakończone
postępowanie przed sądem cywilnym w sprawie o zadośćuczynienie lub odszkodowanie związane
z wystąpieniem działań niepożądanych po podanej szczepionce albo podanych szczepionkach.
12.
Informacje przedstawione we wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego składa
…
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.