📄 Tekst ustawy
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 17 sierpnia 2023 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
Spis treści
Treść obwieszczenia
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
Rozdział 1 - Przepisy ogólne
Rozdział 2 - Podmioty realizujące zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii
Rozdział 3 - Działalność wychowawcza, edukacyjna, informacyjna i profilaktyczna
Rozdział 4 - Postępowanie z osobami uzależnionymi
Rozdział 4a - Zgłaszanie zatruć środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną
Rozdział 5 - Prekursory, środki odurzające, substancje psychotropowe, środki zastępcze i nowe substancje
psychoaktywne
Rozdział 6 - Uprawa maku i konopi
Rozdział 6a - Kary pieniężne
Rozdział 7 - Przepisy karne
Rozdział 8 - Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe
Załącznik nr 1 -
Załącznik nr 2 -
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
(Dz. U. z 2023 r. poz. 172), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych
ustaw
(Dz. U. poz. 2600 oraz z 2023 r. poz. 403) oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 16 sierpnia 2023 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje
art. 23-26 i art. 33 ustawy z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny
oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 2600 oraz z 2023 r. poz. 403), które stanowią:
„
Art. 23.
W sprawach, w których przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy kara pozbawienia
wolności nie została wykonana, do osób warunkowo zwolnionych oraz osób odbywających
karę pozbawienia wolności stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 o warunkowym
zwolnieniu w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Art. 24.
1.
Przepisy rozdziału IX ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym stosuje
się do kar prawomocnie orzeczonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.
2.
Przepisy rozdziału IX ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą
stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych po wejściu w życie niniejszej ustawy.
Art. 25.
Do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy
ustawy zmienianej w art. 1 o przedawnieniu w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, chyba
że termin przedawnienia już upłynął.
Art. 26.
1.
Przepis art. 75a ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się do spraw, w których postanowienie,
chociażby nieprawomocne, o zamianie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem
jej wykonania na karę ograniczenia wolności albo grzywnę zostało wydane przed dniem
wejścia w życie niniejszej ustawy.
2.
W wypadku zamiany kary pozbawienia wolności na karę ograniczenia wolności albo na
grzywnę na podstawie art. 75a ustawy zmienianej w art. 1, zatarcie skazania następuje
z upływem okresów wskazanych w art. 107 § 4 i 4a tej ustawy.
”
„
Art. 33.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2023 r., z wyjątkiem:
1)
art. 1 pkt 14, 67 lit. c, pkt 68 lit. c oraz art. 9 pkt 11 i 12, które wchodzą w życie
z dniem 14 marca 2024 r.;
2)
art. 10 pkt 1-6, 12, 13 i 17, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.
”
.
Załącznik
-
Tekst jednolity ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa:
1)
zasady i tryb postępowania w zakresie przeciwdziałania narkomanii;
2)
zadania i uprawnienia organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego
oraz innych podmiotów w zakresie przeciwdziałania naruszeniom prawa dotyczącego obrotu,
wytwarzania, przetwarzania, przerobu i posiadania substancji, których używanie może
prowadzić do narkomanii;
3)
organy lub podmioty właściwe do wykonania:
a)
rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 273/2004 z dnia 11 lutego 2004 r.
w sprawie prekursorów narkotykowych
(Dz. Urz. WE L 047 z 18.02.2004), zwanego dalej „rozporządzeniem 273/2004”,
b)
rozporządzenia (WE) Rady nr 111/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. określającego zasady
nadzorowania handlu prekursorami narkotyków pomiędzy Wspólnotą a państwami trzecimi (Dz. Urz. WE L 22 z 26.01.2005, str. 1; Dz. Urz. WE Polskie wydanie specjalne z 2005 r.,
t. 48, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem 111/2005”,
c)
rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1920/2006 z dnia 12 grudnia
2006 r. w sprawie Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii
(Dz. Urz. UE L 376 z 27.12.2006, str. 1, z późn. zm.)1)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 305 z 21.11.2017,
str. 1.;
4)
kary za nieprzestrzeganie przepisów ustawy i rozporządzeń wymienionych w pkt 3.
Art. 2.
1.
Przeciwdziałanie narkomanii realizuje się przez odpowiednie kształtowanie polityki
społecznej, gospodarczej, oświatowo-wychowawczej i zdrowotnej, a w szczególności:
1)
działalność wychowawczą, edukacyjną, informacyjną i profilaktyczną;
2)
leczenie, rehabilitację i reintegrację osób uzależnionych;
3)
ograniczanie szkód zdrowotnych i społecznych;
4)
nadzór nad substancjami, których używanie może prowadzić do narkomanii;
5)
zwalczanie niedozwolonego obrotu, wytwarzania, przetwarzania, przerobu i posiadania
substancji, których używanie może prowadzić do narkomanii;
6)
nadzór nad uprawami roślin zawierających substancje, których używanie może prowadzić
do narkomanii.
2.
Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, są finansowane ze środków własnych podmiotów
wykonujących zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii, środków przeznaczonych
na realizację programów, o których mowa w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2561, z późn. zm.2)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r.
poz. 2674 i 2770 oraz z 2023 r. poz. 605, 650, 658, 1234 i 1429.), oraz środków Narodowego Funduszu Zdrowia innych niż przeznaczone na realizację programów
zdrowotnych.
3.
Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 4-6, są finansowane z budżetu państwa z części
pozostających w dyspozycji właściwych ministrów.
Art. 3.
Przepisy ustawy stosuje się do:
1)
produktów leczniczych, które są środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi
lub prekursorami, w zakresie nieuregulowanym w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2301 oraz z 2023 r. poz. 605 i 650);
2)
substancji chemicznych i ich mieszanin, które są prekursorami albo nowymi substancjami
psychoaktywnymi, w zakresie nieuregulowanym w przepisach o substancjach chemicznych
i ich mieszaninach.
Art. 4.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
(uchylony)
2)
importer - osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę nieposiadającą osobowości prawnej,
która dokonuje przywozu i składa zgłoszenie celne lub w imieniu której składane jest
zgłoszenie celne;
3)
jednostki naukowe - podmioty, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie
wyższym i nauce
(Dz. U. z 2023 r. poz. 742, 1088 i 1234);
4)
konopie - rośliny z rodzaju konopie (Cannabis L.);
5)
konopie włókniste - rośliny z gatunku konopie siewne (Cannabis sativa L.), w których
suma zawartości delta-9-tetrahydrokannabinolu oraz kwasu tetrahydrokannabinolowego
(kwasu delta-9-THC-2-karboksylowego) w kwiatowych lub owocujących wierzchołkach roślin,
z których nie usunięto żywicy, nie przekracza 0,3% w przeliczeniu na suchą masę; suma
ta podlega zaokrągleniu do jednego miejsca po przecinku;
6)
leczenie - leczenie zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania spowodowanych używaniem
środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji
psychoaktywnych;
7)
leczenie substytucyjne - stosowanie, w ramach programu leczenia uzależnienia, produktów
leczniczych lub środków odurzających o działaniu agonistycznym na receptor opioidowy;
8)
mak - roślinę z gatunku mak lekarski (Papaver somniferum L.), zwaną również makiem
ogrodowym albo uprawnym;
9)
mak niskomorfinowy - roślinę z gatunku mak lekarski należącą do odmiany, w której
zawartość morfiny w torebce (makówce) bez nasion, wraz z przylegającą do niej łodygą
o długości do 7 cm, wynosi poniżej 0,06% w przeliczeniu na zasadę morfiny i na suchą
masę wymienionych części rośliny;
10)
mleczko makowe - sok mleczny torebki (makówki) maku;
11)
narkomania - stałe lub okresowe używanie w celach innych niż medyczne środków odurzających,
substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych,
w wyniku czego może powstać lub powstało uzależnienie od nich;
11a)
nowa substancja psychoaktywna - każdą substancję lub grupy substancji pochodzenia
naturalnego lub syntetycznego w formie czystej lub w formie preparatu działającą na
ośrodkowy układ nerwowy, inną niż substancja psychotropowa i środek odurzający, stwarzającą
zgodnie z rekomendacją Zespołu do spraw oceny ryzyka zagrożeń dla zdrowia lub życia
ludzi związanych z używaniem nowych substancji psychoaktywnych, o której mowa w art.
18b ust. 1 pkt 3, zagrożenia dla zdrowia lub zagrożenia społeczne porównywalne do
zagrożeń stwarzanych przez substancję psychotropową lub środek odurzający, lub które
naśladują działanie tych substancji, określoną w przepisach wydanych na podstawie
art. 44f pkt 3;
12)
ograniczenie szkód zdrowotnych i społecznych - działania ukierunkowane na zmniejszenie
problemów zdrowotnych i społecznych wynikających z używania w celach innych niż medyczne
środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji
psychoaktywnych;
13)
opium - stężały sok mleczny torebki (makówki) maku;
14)
osoba zagrożona uzależnieniem - osobę, u której zespół zjawisk psychicznych i oddziaływań
środowiskowych stwarza duże prawdopodobieństwo powstania uzależnienia od środków odurzających
lub substancji psychotropowych, albo osobę sporadycznie używającą środków odurzających,
substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych;
15)
osoba uzależniona - osobę, która w wyniku używania środków odurzających, substancji
psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych albo używania
ich w celach medycznych znajduje się w stanie uzależnienia od tych środków lub substancji;
16)
prekursor - prekursor narkotykowy będący substancją sklasyfikowaną, o której mowa
w art. 2 pkt a rozporządzenia 273/2004, którego kategorię określa załącznik nr 1 do
tego rozporządzenia;
17)
preparat - produkt zawierający co najmniej jeden środek odurzający lub substancję
psychotropową, ich prekursory albo nowe substancje psychoaktywne;
18)
producent - przedsiębiorcę wytwarzającego, przetwarzającego lub przerabiającego środki
odurzające, substancje psychotropowe, ich prekursory lub nowe substancje psychoaktywne;
18a)
producent maku - podmiot prowadzący działalność w zakresie uprawy maku; 18b) producent
konopi włóknistych - podmiot prowadzący działalność w zakresie uprawy konopi włóknistych;
19)
przetwarzanie - czynności prowadzące do przemiany środków odurzających, substancji
psychotropowych, prekursorów lub nowych substancji psychoaktywnych na inne środki
odurzające, substancje psychotropowe, prekursory lub nowe substancje psychoaktywne
albo na substancje niebędące środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi,
prekursorami lub nowymi substancjami psychoaktywnymi;
20)
przerób - otrzymywanie mieszanin środków odurzających, substancji psychotropowych,
prekursorów lub nowych substancji psychoaktywnych oraz nadawanie tym środkom lub substancjom
nowej postaci;
20a)
przewóz - przemieszczenie środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych
substancji psychoaktywnych lub słomy makowej między dwoma państwami przez terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, które zaczyna się i kończy poza tym terytorium;
21)
przywóz - każde wprowadzenie na obszar celny Unii Europejskiej środków odurzających,
substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych;
22)
rehabilitacja - proces dążący do zapewnienia osobie z zaburzeniami psychicznymi spowodowanymi
przez przyjmowanie środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych
lub nowych substancji psychoaktywnych osiągnięcia optymalnego stanu zdrowia oraz funkcjonowania
psychicznego i społecznego;
23)
reintegracja - efekt działań określonych w art. 14-16 i art. 18 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2241);
23a)
RFID - technologię zdalnego nadzoru roślin (Radio-frequency identification), która
wykorzystuje fale radiowe do odczytu i przesyłania danych zawartych na etykiecie naniesionej
na każdą z uprawianych roślin, umożliwiając identyfikację każdej z roślin znajdujących
się w polu odczytu;
24)
słoma makowa - torebkę (makówkę) maku bez nasion, wraz z łodygą, lub poszczególne
ich części;
25)
substancja psychotropowa - substancje:
a)
objęte zakresem stosowania Konwencji Narodów Zjednoczonych o substancjach psychotropowych
z 1971 r. (Dz. U. z 1976 r. poz. 180),
b)
wymienione w załączniku do decyzji ramowej Rady 2004/757/WSiSW z dnia 25 października 2004 r. ustanawiającej
minimalne przepisy określające znamiona przestępstw i kar w dziedzinie nielegalnego
handlu narkotykami
(Dz. Urz. UE L 335 z 11.11.2004, str. 8, z późn. zm.)3)Zmiany wymienionej decyzji ramowej zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 305 z 21.11.2017,
str. 12., poddane środkom kontroli i sankcjom karnym takim samym jak substancje, o których
mowa w lit. a,
c)
pochodzenia naturalnego lub syntetycznego, w formie czystej lub w formie preparatu,
działające na ośrodkowy układ nerwowy, inne niż określone w lit. a i b, ale o podobnej
do nich budowie chemicznej lub działaniu, stwarzające zgodnie z rekomendacją Zespołu
do spraw oceny ryzyka zagrożeń dla zdrowia lub życia ludzi związanych z używaniem
nowych substancji psychoaktywnych, o której mowa w art. 18b ust. 1 pkt 3, takie same
zagrożenia dla zdrowia publicznego lub zagrożenia społeczne, jak zagrożenia stwarzane
przez te substancje,
d)
inne niż wymienione w lit. a-c, które na podstawie przepisów ustawy obowiązujących
przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz
ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
(Dz. U. poz. 1490), były objęte wykazem substancji psychotropowych
- określone w przepisach wydanych na podstawie art. 44f pkt 1;
26)
środek odurzający - substancje:
a)
objęte zakresem stosowania Jednolitej Konwencji Narodów Zjednoczonych o środkach odurzających
z 1961 r. (Dz. U. z 1966 r. poz. 277) zmienionej protokołem z 1972 r. (Dz. U. z 1996 r.
poz. 149),
b)
wymienione w załączniku do decyzji ramowej Rady 2004/757/WSiSW z dnia 25 października 2004 r. ustanawiającej
minimalne przepisy określające znamiona przestępstw i kar w dziedzinie nielegalnego
handlu narkotykami, poddane środkom kontroli i sankcjom karnym takim samym jak substancje, o których
mowa w lit. a,
c)
pochodzenia naturalnego lub syntetycznego, w formie czystej lub w formie preparatu,
działające na ośrodkowy układ nerwowy, inne niż określone w lit. a i b, ale o podobnej
do nich budowie chemicznej lub działaniu, stwarzające zgodnie z rekomendacją Zespołu
do spraw oceny ryzyka zagrożeń dla zdrowia lub życia ludzi związanych z używaniem
nowych substancji psychoaktywnych, o której mowa w art. 18b ust. 1 pkt 3, takie same
zagrożenia dla zdrowia publicznego lub zagrożenia społeczne, jak zagrożenia stwarzane
przez te substancje,
d)
inne niż wymienione w lit. a-c, które na podstawie przepisów ustawy obowiązujących
przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz
ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej były objęte wykazem środków odurzających
- określone w przepisach wydanych na podstawie art. 44f pkt 2;
27)
środek zastępczy - produkt zawierający substancję o działaniu na ośrodkowy układ nerwowy,
który może być użyty w takich samych celach jak środek odurzający, substancja psychotropowa
lub nowa substancja psychoaktywna, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie
jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje
się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów;
28)
uprawa maku lub konopi - każdą uprawę maku lub konopi bez względu na powierzchnię;
29)
uzależnienie od środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych
lub nowych substancji psychoaktywnych - zespół zjawisk psychicznych lub somatycznych
wynikających z działania środków odurzających, substancji psychotropowych, środków
zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych na organizm ludzki, charakteryzujący
się zmianą zachowania lub innymi reakcjami psychofizycznymi i koniecznością używania
stale lub okresowo tych środków lub substancji w celu doznania ich wpływu na psychikę
lub dla uniknięcia następstw wywołanych ich brakiem;
30)
używanie szkodliwe - używanie substancji psychoaktywnej powodujące szkody somatyczne
lub psychiczne, włączając upośledzenie sądzenia lub dysfunkcyjne zachowanie, które
może prowadzić do niesprawności lub mieć niepożądane następstwa dla związków z innymi
ludźmi;
31)
używanie środka odurzającego, substancji psychotropowej, środka zastępczego lub nowej
substancji psychoaktywnej - wprowadzanie do organizmu człowieka środka odurzającego,
substancji psychotropowej, środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej,
niezależnie od drogi podania;
32)
wewnątrzwspólnotowa dostawa - przemieszczenie środków odurzających, substancji psychotropowych
lub nowych substancji psychoaktywnych z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej;
33)
wewnątrzwspólnotowe nabycie - przemieszczenie środków odurzających, substancji psychotropowych
lub nowych substancji psychoaktywnych z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
34)
wprowadzanie do obrotu - udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie,
środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych
lub nowych substancji psychoaktywnych;
35)
wytwarzanie - czynności, za pomocą których mogą być otrzymywane środki odurzające,
substancje psychotropowe, prekursory, środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne,
ich oczyszczanie, ekstrakcję surowców i półproduktów oraz otrzymywanie soli tych środków
lub substancji;
36)
wywóz - każde wyprowadzenie poza obszar celny Unii Europejskiej środków odurzających,
substancji psychotropowych lub nowych substancji psychoaktywnych;
37)
ziele konopi innych niż włókniste - każdą naziemną część rośliny konopi (pojedynczą
lub w mieszaninie), z wyłączeniem nasion, zawierającą powyżej 0,3% sumy delta-9-tetrahydrokannabinolu
oraz kwasu tetrahydrokannabinolowego (kwasu delta-9-THC-2-karboksylowego); suma ta
podlega zaokrągleniu do jednego miejsca po przecinku;
38)
żywica konopi - żywicę i inne produkty konopi zawierające delta-9-tetrahydrokannabinol
lub kwas delta-9-tetrahydrokannabinolowy.
Rozdział 2
Podmioty realizujące zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii
Art. 5.
1.
Zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii realizują organy administracji rządowej
i jednostek samorządu terytorialnego w zakresie określonym w ustawie.
2.
Zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii są realizowane, w zakresie określonym
w ustawie, także przez:
1)
przedszkola, szkoły i inne jednostki organizacyjne wymienione w art. 2 pkt 3-9 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe
(Dz. U. z 2023 r. poz. 900);
2)
szkoły wyższe;
3)
podmioty lecznicze i inne podmioty działające w ochronie zdrowia;
4)
jednostki Wojska Polskiego, Policji i Straży Granicznej;
5)
organy celne;
6)
jednostki organizacyjne Służby Więziennej oraz okręgowe ośrodki wychowawcze, zakłady
poprawcze i schroniska dla nieletnich;
7)
ośrodki pomocy społecznej, centra usług społecznych, powiatowe centra pomocy rodzinie
i regionalne ośrodki polityki społecznej;
7a)
jednostki organizacyjne wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej, o których
mowa w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy
zastępczej
(Dz. U. z 2023 r. poz. 1426 i 1429), oraz asystentów rodziny, rodziny zastępcze i prowadzących rodzinne domy dziecka;
8)
środki masowego przekazu.
3.
W realizacji zadań, o których mowa w art. 2 ust. 1, mogą uczestniczyć organizacje
pozarządowe oraz podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego
i o wolontariacie
(Dz. U. z 2023 r. poz. 571), których działalność statutowa obejmuje zadania należące do sfery zadań publicznych
w zakresie ochrony i promocji zdrowia, pomocy społecznej, działalności charytatywnej,
nauki, edukacji, oświaty i wychowania, kultury fizycznej, porządku i bezpieczeństwa
publicznego lub przeciwdziałania patologiom społecznym, promocji i organizacji wolontariatu,
po przeprowadzeniu konkursu, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego
i o wolontariacie, a także samorządy zawodów medycznych, rodziny osób uzależnionych oraz grupy samopomocy
osób uzależnionych i ich rodzin.
Art. 6.
1.
Działalność w zakresie przeciwdziałania narkomanii prowadzi Krajowe Centrum Przeciwdziałania
Uzależnieniom, o którym mowa w ustawie z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym
(Dz. U. z 2022 r. poz. 1608), zwane dalej „Centrum”.
2.
(uchylony)
3.
(uchylony)
4.
(uchylony)
5.
(uchylony)
Art. 7.
Podstawę do działań w zakresie przeciwdziałania narkomanii stanowi Narodowy Program
Zdrowia, o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym, zwany dalej „Narodowym Programem Zdrowia”.
Art. 8.
(uchylony)
Art. 9.
1.
Cele operacyjne dotyczące przeciwdziałania narkomanii, określone w Narodowym Programie
Zdrowia, są realizowane w ramach programu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu
alkoholizmowi
(Dz. U. z 2023 r. poz. 165, 240, 535 i 803), zwanego dalej „Wojewódzkim Programem”.
2.
(uchylony)
3.
(uchylony)
4.
(uchylony)
5.
(uchylony)
6.
Organ wykonawczy samorządu województwa powołuje i odwołuje eksperta wojewódzkiego
do spraw informacji o narkotykach i narkomanii.
7.
Do zadań eksperta wojewódzkiego do spraw informacji o narkotykach i narkomanii, realizowanych
na terenie województwa ze środków określonych w budżecie samorządu województwa, należy:
1)
zbieranie, gromadzenie, wymiana informacji i dokumentacji w zakresie przeciwdziałania
narkomanii, objętych badaniami statystycznymi statystyki publicznej, oraz opracowywanie
i przetwarzanie zebranych danych;
2)
prowadzenie i inicjowanie badań dotyczących problemów narkotyków i narkomanii oraz
opracowywanie i udostępnianie ich wyników;
3)
gromadzenie, przechowywanie i udostępnianie baz danych dotyczących narkotyków i narkomanii;
4)
formułowanie wniosków sprzyjających kształtowaniu adekwatnej do sytuacji strategii
reagowania na problem narkomanii;
5)
gromadzenie i udostępnianie publikacji na temat narkotyków i narkomanii;
6)
gromadzenie i analiza informacji dotyczących nowo pojawiających się trendów w używaniu
środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji
psychoaktywnych.
Art. 10.
1.
Przeciwdziałanie narkomanii należy do zadań własnych gminy, obejmujących:
1)
zwiększanie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych
i osób zagrożonych uzależnieniem;
2)
udzielanie rodzinom, w których występują problemy narkomanii, pomocy psychospołecznej
i prawnej;
3)
prowadzenie profilaktycznej działalności informacyjnej, edukacyjnej oraz szkoleniowej
w zakresie rozwiązywania problemów narkomanii, w szczególności dla dzieci i młodzieży,
w tym prowadzenie zajęć sportowo-rekreacyjnych dla uczniów, a także działań na rzecz
dożywiania dzieci uczestniczących w pozalekcyjnych programach opiekuńczo-wychowawczych
i socjoterapeutycznych;
4)
wspomaganie działań instytucji, organizacji pozarządowych i osób fizycznych, służących
rozwiązywaniu problemów narkomanii;
5)
pomoc społeczną osobom uzależnionym i rodzinom osób uzależnionych dotkniętym ubóstwem
i wykluczeniem społecznym i integrowanie ze środowiskiem lokalnym tych osób z wykorzystaniem
pracy socjalnej i kontraktu socjalnego.
2.
Realizacja zadań, o których mowa w ust. 1, jest prowadzona w ramach programu, o którym
mowa w art. 41ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu
alkoholizmowi, zwanego dalej „Gminnym Programem”.
2a.
W Gminnym Programie uwzględnia się działalność wychowawczą, edukacyjną, informacyjną
i profilaktyczną prowadzoną w szkołach i placówkach systemu oświaty zgodnie z przepisami
wydanymi na podstawie art. 22 ust. 3, a także diagnozę w zakresie występujących w
szkołach i placówkach systemu oświaty czynników ryzyka i czynników chroniących przeprowadzaną
zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 22 ust. 3.
2b.
W ramach Gminnego Programu w szkołach i placówkach systemu oświaty są realizowane
w szczególności działania o potwierdzonej skuteczności lub oparte na naukowych podstawach
prowadzone w zakresie działalności, o której mowa w ust. 2a.
3.
(uchylony)
4.
(uchylony)
5.
(uchylony)
Art. 11.
(uchylony)
Art. 12.
(uchylony)
Art. 13.
(uchylony)
Art. 14.
(uchylony)
Art. 15.
(uchylony)
Art. 16.
(uchylony)
Art. 17.
(uchylony)
Art. 18.
(uchylony)
Art. 18a.
1.
Minister właściwy do spraw zdrowia powołuje Zespół do spraw oceny ryzyka zagrożeń
dla zdrowia lub życia ludzi związanych z używaniem nowych substancji psychoaktywnych,
zwany dalej „Zespołem”.
2.
Zespół jest organem opiniodawczo-doradczym ministra właściwego do spraw zdrowia w
sprawach oceny potencjalnych zagrożeń dla zdrowia lub życia ludzi lub możliwości powodowania
szkód społecznych, wynikających z używania substancji, co do których istnieje podejrzenie,
że działają na ośrodkowy układ nerwowy.
3.
Członkami Zespołu są specjaliści w sprawach, o których mowa w ust. 2, posiadający
wiedzę co najmniej z zakresu nauk chemicznych, farmakologii, toksykologii, psychiatrii,
nauk społecznych lub nauk prawnych.
4.
W skład Zespołu wchodzą:
1)
członkowie powołani przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w tym przewodniczący
i zastępca przewodniczącego;
2)
członkowie powołani przez ministra właściwego do spraw zdrowia na wniosek:
a)
Ministra Sprawiedliwości,
b)
Ministra Obrony Narodowej,
c)
ministra właściwego do spraw wewnętrznych,
d)
ministra właściwego do spraw gospodarki,
e)
ministra właściwego do spraw transportu.
5.
Minister właściwy do spraw zdrowia odwołuje członka Zespołu:
1)
z własnej inicjatywy, po zasięgnięciu opinii organu, który wnioskował o powołanie
członka Zespołu, albo
2)
na wniosek organu, który wnioskował o powołanie członka Zespołu, albo
3)
na własny wniosek członka Zespołu.
6.
Obsługę administracyjną Zespołu zapewnia Główny Inspektorat Sanitarny.
7.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze zarządzenia, regulamin organizacyjny
Zespołu, biorąc pod uwagę jego zadania oraz skład osobowy.
Art. 18b.
1.
Do zadań Zespołu należy:
1)
ocena w świetle współczesnej wiedzy naukowej skutków oddziaływania na ośrodkowy układ
nerwowy powodujących zagrożenie zdrowia lub życia ludzi, lub szkody społeczne, wynikających
z używania substancji psychotropowych, o których mowa w art. 4 pkt 25 lit. d, oraz
środków odurzających, o których mowa w art. 4 pkt 26 lit. d;
2)
ocena substancji niebędącej nową substancją psychoaktywną, ale wykazującej działanie
na ośrodkowy układ nerwowy, stwarzającej bezpośrednie zagrożenia dla zdrowia lub życia
ludzi lub powodującej szkody społeczne, uzasadniająca umieszczenie jej w wykazie nowych
substancji psychoaktywnych albo w wykazie środków odurzających lub substancji psychotropowych;
3)
rekomendowanie ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, uwzględniając oceny, o których
mowa w pkt 1 i 2, zmian w przepisach wydanych na podstawie art. 44f.
1a.
Rekomendacja w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zawiera:
1)
w przypadku substancji psychotropowej i środka odurzającego, opracowany przez Zespół
raport z analizy ryzyka zagrożeń dla zdrowia lub życia ludzi związanych z używaniem
danej substancji, obejmujący:
a)
faktyczny i względny potencjał używania substancji,
b)
psychiczny lub fizjologiczny potencjał uzależniający,
c)
ryzyko lub potencjalne ryzyko zdrowotne (toksyczność ostra, długotrwałe używanie,
zdrowie publiczne),
d)
rozpowszechnianie używania substancji,
e)
dostępność substancji,
f)
charakter chemiczny substancji,
g)
ryzyko społeczne związane z zażywaniem substancji,
h)
inne informacje lub dane, uzasadniające rekomendację, jeżeli dotyczy;
2)
w przypadku nowej substancji psychoaktywnej, opracowaną przez Zespół kartę oceny danej
substancji, obejmującą:
a)
status prawny dotyczący kontrolowania substancji na poziomie krajowym i międzynarodowym,
b)
wzór strukturalny, nazwę systematyczną w nomenklaturze chemicznej (IUPAC), synonimy,
wzór sumaryczny, masę molową i numer CAS (Chemical Abstracts Service), danej substancji,
c)
charakterystykę substancji,
d)
mechanizm oddziaływania,
e)
aktywność farmakologiczną,
f)
dostępność substancji w Rzeczypospolitej Polskiej,
g)
informację o identyfikacji substancji oraz potwierdzone przypadki zatruć i zgonów
na terenie Rzeczypospolitej Polskiej i w innych krajach, jeżeli takie są dostępne,
h)
wykorzystanie substancji w przemyśle,
i)
inne informacje lub dane, uzasadniające rekomendację, jeżeli dotyczy.
2.
Minister właściwy do spraw zdrowia podaje do publicznej wiadomości, za pośrednictwem
swojej strony podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, oceny i rekomendacje Zespołu,
o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3.
Art. 18c.
1.
Za udział w pracach Zespołu nie przysługuje wynagrodzenie.
2.
Członkom Zespołu przysługuje zwrot kosztów podróży na zasadach określonych w przepisach
wydanych na podstawie art. 775§ 2 Kodeksu pracy.
Art. 18d.
Przewodniczący Zespołu z własnej inicjatywy lub na wniosek członka Zespołu może powoływać
ekspertów w celu przedstawienia opinii lub do udziału w pracach Zespołu.
Rozdział 3
Działalność wychowawcza, edukacyjna, informacyjna i profilaktyczna
Art. 19.
1.
Działalność wychowawcza, edukacyjna, informacyjna i profilaktyczna obejmuje:
1)
promocję zdrowia psychicznego;
2)
promocję zdrowego stylu życia;
3)
informowanie o szkodliwości środków i substancji, których używanie może prowadzić
do narkomanii, oraz o narkomanii i jej skutkach;
4)
edukację psychologiczną i społeczną;
5)
edukację prawną;
6)
działania interwencyjne.
2.
Działalność, o której mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności:
1)
wprowadzanie problematyki zapobiegania narkomanii do programów wychowawczo-profilaktycznych
jednostek organizacyjnych systemu oświaty;
2)
wprowadzanie problematyki zapobiegania narkomanii do programów przygotowania zawodowego
osób zajmujących się wychowaniem oraz profilaktyką w szkołach i innych placówkach
systemu oświaty oraz w szkołach wyższych;
3)
wprowadzanie problematyki zapobiegania narkomanii do programów szkolenia żołnierzy
w czynnej służbie wojskowej;
4)
prowadzenie działalności profilaktycznej, w szczególności w środowiskach zagrożonych
uzależnieniem;
5)
wspieranie działań ogólnokrajowych i lokalnych organizacji, o których mowa w art.
5 ust. 3, oraz innych inicjatyw społecznych;
6)
uwzględnianie problematyki zapobiegania narkomanii w działalności publicznej radiofonii
i telewizji oraz innych środków masowego przekazu;
7)
prowadzenie badań naukowych nad problematyką narkomanii.
3.
Szczegółowe zadania z zakresu działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej
i profilaktycznej określa Narodowy Program Zdrowia.
Art. 20.
1.
Zabrania się reklamy i promocji substancji psychotropowych, środków odurzających,
środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.
2.
Produkty lecznicze zawierające substancje psychotropowe lub środki odurzające mogą
być reklamowane na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne.
3.
Zabrania się reklamy i promocji środków spożywczych lub innych produktów przez sugerowanie,
że:
1)
posiadają one działanie takie jak substancje psychotropowe, środki odurzające, środki
zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne;
2)
ich użycie, nawet niezgodne z przeznaczeniem, może powodować skutki takie jak skutki
działania substancji psychotropowych, środków odurzających, środków zastępczych lub
nowych substancji psychoaktywnych.
Art. 21.
1.
Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania uwzględni w podstawie programowej
kształcenia ogólnego problematykę promocji zdrowia psychicznego i zdrowego stylu życia,
ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień dotyczących zapobiegania narkomanii.
2.
Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw zdrowia podejmie działania na rzecz uwzględnienia problematyki promocji zdrowia
psychicznego i zdrowego stylu życia, w tym zagadnień dotyczących zapobiegania narkomanii
w programach przygotowania zawodowego nauczycieli i osób zajmujących się wychowaniem
i nauczaniem dzieci i młodzieży w szkołach i innych placówkach systemu oświaty.
Art. 22.
1.
Ministrowie właściwi do spraw oświaty i wychowania, zdrowia, spraw wewnętrznych, administracji
publicznej, transportu, Minister Obrony Narodowej oraz Minister Sprawiedliwości, każdy
w zakresie swojego działania, są obowiązani rozwijać i popierać działalność edukacyjną
oraz profilaktyczną, podejmowaną w celu informowania społeczeństwa o szkodliwości
narkomanii.
2.
Organy wymienione w ust. 1 są obowiązane prowadzić działalność wychowawczą, edukacyjną,
informacyjną i profilaktyczną polegającą na:
1)
promocji zdrowego stylu życia;
2)
wspieraniu działań ogólnokrajowych i lokalnych organizacji, o których mowa w art.
5 ust. 3, oraz innych inicjatyw społecznych.
3.
Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, zakres i formy prowadzenia w szkołach
i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej
i profilaktycznej, mając na względzie dobro dzieci i młodzieży.
Art. 23.
1.
Ministrowie właściwi do spraw zdrowia, szkolnictwa wyższego 4)Obecnie szkolnictwa wyższego i nauki, na podstawie art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 21 i
art. 26 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U.
z 2022 r. poz. 2512), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r., finansów publicznych, spraw wewnętrznych, transportu, pracy, nauki 4)Obecnie szkolnictwa wyższego i nauki, na podstawie art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 21 i
art. 26 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U.
z 2022 r. poz. 2512), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r., Minister Sprawiedliwości i Minister Obrony Narodowej stwarzają warunki do prowadzenia
badań naukowych nad problematyką narkomanii oraz badań epidemiologicznych.
2.
Jednostki naukowe realizujące zadania w zakresie prowadzenia badań naukowych nad problematyką
narkomanii, jeżeli jest to niezbędne dla prowadzenia takich badań, mogą posiadać,
przechowywać oraz nabywać środki odurzające, substancje psychotropowe lub ich preparaty,
oraz prekursory kategorii 1, po uzyskaniu odpowiednio zezwolenia, o którym mowa w
art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 2.
3.
Jednostki naukowe, o których mowa w ust. 2, mogą posiadać, przechowywać oraz nabywać
środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne po dokonaniu zgłoszenia, o którym
mowa w art. 241ust. 1 pkt 2.
Art. 24.
1.
Ministrowie właściwi do spraw zdrowia, oświaty i wychowania, spraw wewnętrznych, administracji
publicznej, finansów publicznych, transportu, pracy oraz Minister Obrony Narodowej
i Minister Sprawiedliwości zapewniają przygotowanie niezbędnej liczby osób do realizacji
zadań, o których mowa w art. 2 ust. 1.
2.
Jednostki organizacyjne administracji rządowej, jednostki organizacyjne Służby Więziennej,
Żandarmerii Wojskowej oraz szkół wyższych prowadzące szkolenie osób, o których mowa
w ust. 1, mogą posiadać, przechowywać oraz nabywać środki odurzające, substancje psychotropowe,
ich preparaty, prekursory kategorii 1, środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne,
w ilości niezbędnej do prowadzenia tego szkolenia.
3.
(uchylony)
4.
Podmioty, o których mowa w ust. 2, oraz jednostki naukowe posiadają, przechowują oraz
nabywają środki, substancje i preparaty, o których mowa w ust. 2, jeżeli przeprowadzają
ich badania w celu identyfikacji i potwierdzenia popełnienia przestępstwa, wykroczenia
lub w związku z postępowaniami, o których mowa w art. 44c i art. 44d.
5.
(uchylony)
6.
(uchylony)
Art. 241.
1.
Prowadzenie badań, o których mowa w art. 23 ust. 2 i art. 24 ust. 4, zgłasza się przed
ich rozpoczęciem, w postaci papierowej lub elektronicznej, do:
1)
wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego - w przypadku środków odurzających, substancji
psychotropowych, ich preparatów, prekursorów kategorii 1, albo
2)
państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego - w przypadku środków zastępczych
lub nowych substancji psychoaktywnych
- właściwego ze względu na siedzibę jednostki naukowej lub podmiotu przeprowadzającego
badania.
2.
Jednostki naukowe i podmioty, o których mowa w art. 23 ust. 2 i art. 24 ust. 2 i 4,
są obowiązane do:
1)
nabywania środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych,
prekursorów kategorii 1, oraz środków zastępczych od przedsiębiorców posiadających
zezwolenie, o którym mowa w art. 35 ust. 1, art. 36 ust. 1, art. 40 ust. 1 i 2 pkt
1, art. 40a ust. 1, oraz od przedsiębiorców, o których mowa w art. 40a ust. 2, albo
pozyskiwania ich od jednostek organizacyjnych sektora finansów publicznych, jednostek
naukowych lub podmiotów zlecających badania w celu identyfikacji i potwierdzenia popełnienia
przestępstwa lub naruszenia zakazu określonego w art. 44b ust. 1, w ilości niezbędnej
do przeprowadzenia badania lub szkolenia;
2)
ewidencjonowania środków odurzających, substancji psychotropowych, ich preparatów,
prekursorów kategorii 1, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych
w sposób uporządkowany, według dat ich nabycia lub wejścia w ich posiadanie, przez
okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego ostatniego wpisu w ewidencji;
3)
przechowywania lub posiadania środków odurzających, substancji psychotropowych, ich
preparatów, prekursorów kategorii 1, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych
w sposób zabezpieczający przed kradzieżą lub zniszczeniem oraz przed dostępem do nich
osób nieuprawnionych;
4)
niszczenia środków odurzających, substancji psychotropowych, ich preparatów, prekursorów
kategorii 1, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych w sposób uniemożliwiający
dostęp do nich osób nieuprawnionych.
3.
Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrami właściwymi do spraw
wewnętrznych, finansów publicznych, szkolnictwa wyższego, nauki 4)Obecnie szkolnictwa wyższego i nauki, na podstawie art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 21 i
art. 26 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U.
z 2022 r. poz. 2512), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r., Ministrem Obrony Narodowej oraz Ministrem Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
sposób i tryb nabywania lub wchodzenia w posiadanie, ewidencjonowania, przechowywania
oraz stosowania środków odurzających, substancji psychotropowych, ich preparatów,
prekursorów kategorii 1, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych,
w celu przeprowadzania badań lub szkoleń, o których mowa w art. 23 ust. 2 i art. 24
ust. 2 i 4, mając na uwadze bezpieczeństwo ich przechowywania oraz konieczność opracowywania
odrębnej ewidencji dla danego środka, substancji lub preparatu;
2)
sposób i tryb przekazywania zgłoszeń, o których mowa w ust. 1, zakres przekazywanych
informacji oraz wzory zgłoszeń, uwzględniając konieczność zapewnienia sprawności w
przekazywaniu zgłoszeń oraz zagwarantowania przejrzystości i spójności przekazywanych
informacji;
3)
sposób niszczenia środków odurzających, substancji psychotropowych, ich preparatów,
prekursorów kategorii 1, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych,
uwzględniając konieczność zabezpieczenia tych środków, substancji lub preparatów przed
dostępem do nich osób nieuprawnionych oraz zapewnienia bezpieczeństwa osobom uczestniczącym
w ich niszczeniu.
Art. 24a.
1.
Jednostki organizacyjne administracji rządowej i Żandarmerii Wojskowej wykonujące
czynności operacyjno-rozpoznawcze oraz jednostki organizacyjne Krajowej Administracji
Skarbowej przy wykonywaniu zadań określonych ustawą z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
(Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.5)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2023 r.
poz. 556, 588, 641, 658, 760, 996, 1059, 1193, 1195, 1234 i 1598.) mogą wchodzić w posiadanie środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych
substancji psychoaktywnych, prekursorów kategorii 1, lub ich preparatów, oraz środków
zastępczych w ilości niezbędnej do przeprowadzenia badań potwierdzających popełnienie
przestępstwa.
2.
Jednostki, o których mowa w ust. 1, w związku z wykonywaniem czynności i działań określonych
w tym przepisie są obowiązane:
1)
przechowywać posiadane środki odurzające, substancje psychotropowe, nowe substancje
psychoaktywne, lub ich preparaty, prekursory kategorii 1 oraz środki zastępcze w sposób
zabezpieczający przed kradzieżą lub zniszczeniem;
2)
niszczyć środki odurzające, substancje psychotropowe, nowe substancje psychoaktywne,
lub ich preparaty, prekursory kategorii 1 oraz środki zastępcze w sposób uniemożliwiający
dostęp do nich osób nieupoważnionych.
3.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, podmioty uprawnione do niszczenia
środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych,
prekursorów kategorii 1, lub ich preparatów, oraz środków zastępczych, uzyskanych
w drodze czynności i działań, określonych w ust. 1, a także szczegółowy tryb i warunki
ich przechowywania oraz niszczenia, mając na względzie konieczność zabezpieczenia
tych środków i substancji przed dostępem osób trzecich.
Art. 24b.
1.
Podmioty lecznicze prowadzące leczenie lub rehabilitację osób uzależnionych są obowiązane
do współpracy z Centrum, w szczególności do gromadzenia i przekazywania Centrum informacji
na temat osób zgłaszających się do leczenia z powodu używania środków odurzających,
substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych lub środków zastępczych.
2.
Informacja, o której mowa w ust. 1, zawiera:
1)
identyfikator uniemożliwiający identyfikację osoby, o której mowa w ust. 1, składający
się z 2 pierwszych liter imienia, 2 pierwszych liter nazwiska, daty urodzenia oraz
zakodowanej informacji o płci pacjenta;
2)
charakterystykę sytuacji społeczno-demograficznej osoby, o której mowa w ust. 1, zawierającą
dane dotyczące miejsca zamieszkania, wykształcenia oraz obywatelstwa;
3)
wzór używania substancji, o których mowa w ust. 1, zawierający rodzaj i status używanych
środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych
lub środków zastępczych, częstotliwość ich używania oraz sposób ich przyjmowania;
4)
historię używania środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji
psychoaktywnych lub środków zastępczych, zawierającą wiek inicjacji używania poszczególnych
substancji oraz wiek rozpoczęcia używania problemowego;
5)
informację o zachowaniach ryzykownych mogących przyczynić się do zakażenia HIV, HCV
oraz status serologiczny HIV, HCV;
6)
historię leczenia, w tym informację o kontynuacji i zakończeniu leczenia;
7)
rozpoznanie medyczne według aktualnie obowiązującej Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób
i Problemów Zdrowotnych ICD;
8)
inne informacje wymagane przez protokół Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków
i Narkomanii niebędące danymi osobowymi, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
(Dz. U. z 2016 r. poz. 922 oraz z 2018 r. poz. 138 i 723)6)Ustawa utraciła moc z dniem 25 maja 2018 r. z wyjątkiem art. 1, art. 2, art. 3 ust.
1, art. 4-7, art. 14-22, art. 23-28, art. 31 oraz rozdziałów 4, 5 i 7, które zachowały
moc w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w celu rozpoznawania, zapobiegania,
wykrywania i zwalczania czynów zabronionych, prowadzenia postępowań w sprawach dotyczących
tych czynów oraz wykonywania orzeczeń w nich wydanych, kar porządkowych i środków
przymusu w zakresie określonym w przepisach stanowiących podstawę działania służb
i organów uprawnionych do realizacji zadań w tym zakresie, w terminie do dnia wejścia
w życie przepisów wdrażających dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680
z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem
danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia
postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania
kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylającą decyzję ramową Rady
2008/977/WSiSW (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 89), na podstawie art. 175 ustawy
z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000), która weszła
w życie z dniem 25 maja 2018 r. Przepisy ustawy wymienione w zdaniu pierwszym utraciły
moc z dniem 6 lutego 2019 r., na podstawie art. 107 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r.
o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem
przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), która weszła w życie z dniem 6 lutego
2019 r..
3.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb
współpracy z Centrum podmiotów leczniczych prowadzących leczenie lub rehabilitację
osób używających środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji
psychoaktywnych lub środków zastępczych, sposób gromadzenia, przechowywania i przetwarzania
informacji, o których mowa w ust. 1, tryb ich przekazywania oraz wzór indywidualnego
kwestionariusza sprawozdawczego osoby zgłaszającej się do leczenia z powodu używania
środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych
lub środków zastępczych, z uwzględnieniem konieczności ochrony prywatności osób, o
których mowa w ust. 1.
Rozdział 4
Postępowanie z osobami uzależnionymi
Art. 25.
Podjęcie leczenia, rehabilitacji lub reintegracji osób uzależnionych jest dobrowolne,
jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
Art. 26.
1.
Leczenie osoby uzależnionej prowadzi podmiot leczniczy lub lekarz wykonujący zawód
w ramach praktyki zawodowej.
2.
Rehabilitację osoby uzależnionej mogą prowadzić:
1)
lekarz posiadający specjalizację w dziedzinie psychiatrii;
2)
osoba posiadająca tytuł specjalisty w dziedzinie psychoterapii uzależnień lub certyfikat
specjalisty psychoterapii uzależnień.
3.
W rehabilitacji osoby uzależnionej mogą uczestniczyć osoby:
1)
posiadające certyfikat instruktora terapii uzależnień lub
2)
ubiegające się o otrzymanie certyfikatu specjalisty psychoterapii uzależnień albo
certyfikatu instruktora terapii uzależnień, posiadające status osoby uczestniczącej
w programie szkoleniowym w zakresie specjalisty psychoterapii uzależnień albo instruktora
terapii uzależnień, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez Centrum - pod nadzorem
osoby, o której mowa w ust. 2 pkt 2.
3a.
Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 3, zawiera:
1)
datę wydania zaświadczenia;
2)
oznaczenie Centrum;
3)
imię i nazwisko osoby, której zaświadczenie dotyczy;
4)
numer PESEL osoby, której zaświadczenie dotyczy, a w przypadku osób, które nie mają
nadanego numeru PESEL - serię, numer oraz rodzaj dokumentu stwierdzającego tożsamość;
5)
informację o uczestnictwie osoby, której zaświadczenie dotyczy, w programie szkoleniowym
w zakresie specjalisty psychoterapii uzależnień albo instruktora terapii uzależnień;
6)
podpis Dyrektora Centrum albo osoby przez niego upoważnionej.
4.
Reintegrację osób uzależnionych mogą prowadzić centra integracji społecznej, tworzone
na podstawie przepisów o zatrudnieniu socjalnym, oraz podmioty wymienione w ust. 1
i 2 oraz w art. 5 ust. 3.
5.
Za świadczenia, o których mowa w ust. 1-4, udzielane osobie uzależnionej niezależnie
od jej miejsca zamieszkania w kraju nie pobiera się od tej osoby opłat.
Art. 27.
(uchylony)
Art. 27a.
(uchylony)
Art. 28.
1.
Osoba uzależniona może być leczona przy zastosowaniu leczenia substytucyjnego.
2.
Leczenie substytucyjne może prowadzić podmiot leczniczy po uzyskaniu zezwolenia marszałka
województwa właściwego ze względu na siedzibę tego podmiotu, wydanego po uzyskaniu
pozytywnej opinii dyrektora Centrum odnośnie do spełniania wymagań określonych w przepisach
wydanych na podstawie ust. 7.
3.
Zezwolenie na leczenie substytucyjne w podmiotach leczniczych dla osób pozbawionych
wolności wydaje Dyrektor Generalny Służby Więziennej po uzyskaniu pozytywnej opinii
dyrektora Centrum.
4.
Zezwolenie na leczenie substytucyjne może otrzymać podmiot leczniczy, który posiada:
1)
aptekę szpitalną lub zawarł umowę z apteką lub hurtownią farmaceutyczną w zakresie
zaopatrzenia w środek substytucyjny;
2)
pomieszczenia przystosowane do:
a)
wydawania środka substytucyjnego,
b)
prowadzenia terapii grupowej,
c)
pracy lekarza, terapeuty i pracownika socjalnego,
d)
pobierania próbek do analizy,
e)
przechowywania i przygotowania środków substytucyjnych w sposób uniemożliwiający dostęp
osób nieupoważnionych;
3)
odpowiednie warunki kadrowe zapewniające realizację programu prowadzenia leczenia
ambulatoryjnego dotyczące w szczególności kierownika programu oraz przeszkolonych
w zakresie realizowanego programu pielęgniarek i pracowników pomocniczych.
5.
Zezwolenia, o których mowa w ust. 2 i 3, są wydawane w drodze decyzji administracyjnej.
6.
Zezwolenie na leczenie substytucyjne cofa się, gdy podmiot leczniczy przestał spełniać
warunki stanowiące podstawę wydania zezwolenia.
6a.
W celu wykluczenia udziału pacjenta w tym samym czasie w więcej niż jednym programie
leczenia substytucyjnego Centrum prowadzi Centralny Wykaz Osób Objętych Leczeniem
Substytucyjnym.
6b.
Podmiot leczniczy prowadzący leczenie substytucyjne jest obowiązany do niezwłocznego
przekazywania Centrum informacji o zakwalifikowaniu, wyłączeniu lub zakończeniu udziału
pacjenta w programie realizującym takie leczenie.
7.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb
postępowania przy leczeniu substytucyjnym, szczegółowe warunki, jakie powinien spełniać
podmiot leczniczy prowadzący leczenie substytucyjne, oraz szczegółowy sposób gromadzenia,
przechowywania i przekazywania informacji, o których mowa w ust. 6b, mając na względzie
dobro osób uzależnionych, w tym potrzebę zachowania anonimowości osób, których dane
są umieszczane w Centralnym Wykazie Osób Objętych Leczeniem Substytucyjnym.
Art. 29.
1.
W okręgowych ośrodkach wychowawczych, zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich
oraz jednostkach organizacyjnych Służby Więziennej prowadzi się leczenie, rehabilitację
i reintegrację osób uzależnionych umieszczonych w tych jednostkach.
1a.
Nieletni uzależnieni umieszczeni w okręgowych ośrodkach wychowawczych, zakładach poprawczych
i schroniskach dla nieletnich, mają obowiązek poddania się zarządzonemu leczeniu i
rehabilitacji.
1b.
Leczenie i rehabilitację, o których mowa w ust. 1a, zarządza dyrektor okręgowego ośrodka
wychowawczego, zakładu poprawczego lub schroniska dla nieletnich w stosunku do małoletniego
za zgodą przedstawiciela ustawowego, a w razie jej braku, jak również w stosunku do
osoby pełnoletniej - za zezwoleniem sądu wykonującego orzeczenie, wydanym po zasięgnięciu
opinii biegłego.
2.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb postępowania leczniczego, rehabilitacyjnego
i reintegracyjnego w stosunku do osób uzależnionych, umieszczonych w:
1)
okręgowych ośrodkach wychowawczych, zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich,
2)
jednostkach organizacyjnych Służby Więziennej
- mając na względzie dobro osób przebywających w tych jednostkach.
Art. 30.
1.
Na wniosek przedstawiciela ustawowego, krewnych w linii prostej, rodzeństwa lub faktycznego
opiekuna albo z urzędu sąd rodzinny może skierować niepełnoletnią osobę uzależnioną
na przymusowe leczenie i rehabilitację.
2.
Czasu przymusowego leczenia i rehabilitacji nie określa się z góry, nie może on być
jednak dłuższy niż 2 lata.
3.
Jeżeli osoba uzależniona ukończy 18 lat, przed zakończeniem przymusowego leczenia
lub rehabilitacji, sąd rodzinny może je przedłużyć na czas niezbędny do osiągnięcia
celu leczenia lub rehabilitacji, łącznie nie dłuższy jednak niż określony w ust. 2.
4.
Postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, toczy się według przepisów o postępowaniu
w sprawach nieletnich.
Rozdział 4a
Zgłaszanie zatruć środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną
Art. 30a.
1.
W celu ograniczania zagrożeń, jakie powodują środki zastępcze lub nowe substancje
psychoaktywne, w tym podejmowania działań w zakresie wczesnego ostrzegania, tworzy
się rejestr zatruć środkami zastępczymi lub nowymi substancjami psychoaktywnymi, który
prowadzi Główny Inspektor Sanitarny.
2.
Podmioty wykonujące działalność leczniczą oraz podmioty przeprowadzające badanie pośmiertne
są obowiązane zgłosić państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu właściwemu
ze względu na siedzibę tego podmiotu wystąpienie zatrucia środkiem zastępczym lub
nową substancją psychoaktywną albo podejrzenie wystąpienia takiego zatrucia albo zgonu,
którego przyczyną mogło być albo było zatrucie środkiem zastępczym lub nową substancją
psychoaktywną.
3.
Zgłoszenia dokonuje się w postaci elektronicznej niezwłocznie, nie później jednak
niż w terminie 48 godzin od chwili wystąpienia okoliczności, o których mowa w ust.
2.
4.
Zgłoszenie zawiera:
1)
określenie płci i inicjałów osoby, której dotyczy;
2)
określenie wieku osoby, której dotyczy, jeżeli to możliwe;
3)
wskazanie środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej, które spowodowały
zatrucie, jeżeli zostały ustalone lub stwierdzone w wyniku badania materiału biologicznego
lub ujawnione w badaniu pośmiertnym;
4)
nazwę produktu zawierającego środek lub substancję, o której mowa w pkt 3, jeżeli
dotyczy;
5)
rodzaj udzielonego świadczenia zdrowotnego:
a)
ambulatoryjne świadczenie zdrowotne (AA),
b)
stacjonarne lub całodobowe świadczenie zdrowotne:
-
obserwacja w szpitalnym oddziale ratunkowym (SOR),
-
pobyt do 8 godzin w szpitalnym oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć (SOR/IP),
-
hospitalizacja powyżej 24 godzin (H),
c)
niehospitalizowany (NH);
6)
imię, nazwisko albo nazwę (firmę) i siedzibę zgłaszającego.
5.
Państwowy powiatowy inspektor sanitarny udostępnia niezwłocznie zgłoszenie właściwemu
wojewódzkiemu inspektorowi sanitarnemu oraz Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu. Główny
Inspektor Sanitarny dokonuje weryfikacji udostępnionych zgłoszeń.
6.
Główny Inspektor Sanitarny sporządza raport dotyczący zatruć środkiem zastępczym lub
nową substancją psychoaktywną za dany rok, który do dnia 31 marca roku następnego
udostępnia na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej.
Rozdział 5
Prekursory, środki odurzające, substancje psychotropowe, środki zastępcze i nowe substancje
psychoaktywne
Art. 31.
1.
Środki odurzające dzieli się na grupy I-N, II-N, III-N i IV-N w zależności od stopnia
ryzyka powstania uzależnienia w przypadku używania ich w celach innych niż medyczne
oraz zakresu ich stosowania w celach medycznych.
2.
(uchylony)
Art. 32.
1.
Substancje psychotropowe dzieli się na grupy I-P, II-P, III-P i IV-P w zależności
od stopnia ryzyka powstania uzależnienia w przypadku używania ich w celach innych
niż medyczne oraz zakresu ich stosowania w celach medycznych.
2.
(uchylony)
Art. 33.
1.
Środki odurzające grup I-N i II-N oraz substancje psychotropowe grup II-P, III-P i
IV-P mogą być używane wyłącznie w celach medycznych, przemysłowych lub prowadzenia
badań.
2.
Substancje psychotropowe grupy I-P mogą być używane wyłącznie w celu prowadzenia badań,
a środki odurzające grupy IV-N wyłącznie w celu prowadzenia badań oraz w lecznictwie
zwierząt - w zakresie wskazanym w przepisach wydanych na podstawie art. 44f.
Art. 33a.
1.
Ziele konopi innych niż włókniste oraz wyciągi, nalewki farmaceutyczne, a także wszystkie
inne wyciągi z konopi innych niż włókniste oraz żywica konopi innych niż włókniste,
o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 44f, mogą stanowić surowiec farmaceutyczny, o którym mowa w art. 2 pkt 40 ustawy
z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, przeznaczony do sporządzania leków recepturowych, o których mowa w art. 3 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, po uzyskaniu pozwolenia na dopuszczenie do obrotu wydanego przez Prezesa Urzędu
Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, zwanego
dalej „Prezesem Urzędu”.
2.
Wydanie albo odmowa wydania pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, zmiana danych stanowiących
podstawę wydania tego pozwolenia albo zmiana w dokumentacji będącej podstawą jego
wydania, przedłużenie terminu jego ważności, odmowa przedłużenia terminu jego ważności,
skrócenie terminu jego ważności oraz jego cofnięcie następuje w drodze decyzji Prezesa
Urzędu.
3.
Pozwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na okres 5 lat.
Art. 33b.
1.
Wniosek o:
1)
wydanie,
2)
zmianę danych stanowiących podstawę wydania,
3)
zmianę terminu ważności
- pozwolenia, o którym mowa w art. 33a ust. 1, podmiot odpowiedzialny w rozumieniu
art. 2 pkt 24 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne składa do Prezesa Urzędu.
2.
Do wniosku i pozwolenia, o których mowa w ust. 1, przepisy art. 10, art. 18, art. 23 ust. 1, art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 31 ust. 1,
art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne oraz przepisy art. 36 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne dotyczące pozwoleń, o których mowa w art. 20 tej ustawy, stosuje się odpowiednio.
3.
Do surowca farmaceutycznego, o którym mowa w ust. 1, stosuje się przepisy rozdziałów 3 i 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne.
4.
Leki recepturowe, o których mowa w art. 33a ust. 1, otrzymują kategorię dostępności,
o której mowa w art. 23a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne. Recepta na lek recepturowy, o którym mowa w art. 33a ust. 1, nie może być wystawiona
przez lekarza weterynarii.
Art. 33c.
1.
Wniosek o wydanie pozwolenia, o którym mowa …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.