📄 Tekst ustawy
Ustawaz dnia 19 lipca 2019 r.o zmianie ustawy - Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania
cywilnego, ustawę z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
ustawę z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie, ustawę z dnia 26 lipca 1991 r.
o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawę z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku
dochodowym od osób prawnych, ustawę z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji,
ustawę z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, ustawę z dnia 20 sierpnia 1997 r.
o Krajowym Rejestrze Sądowym, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa,
ustawę z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawę z
dnia 30 października 2002 r. o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym
znaczeniu dla rynku pracy, ustawę z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe, ustawę
z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych, ustawę z dnia 27 maja 2004 r.
o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi,
ustawę z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ustawę z
dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych
do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, ustawę z dnia 29 lipca
2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami
finansowymi, ustawę z dnia 22 września 2006 r. o przejrzystości stosunków finansowych
pomiędzy organami publicznymi a przedsiębiorcami publicznymi oraz o przejrzystości
finansowej niektórych przedsiębiorców, ustawę z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach
pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii
Nauk, ustawę z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, ustawę z dnia 15
stycznia 2015 r. o obligacjach, ustawę z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne,
ustawę z dnia 24 lipca 2015 r. o kontroli niektórych inwestycji, ustawę z dnia 9 czerwca
2016 r. o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami,
ustawę z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania
depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji, ustawę z dnia 21 października 2016 r.
o umowie koncesji na roboty budowlane lub usługi, ustawę z dnia 16 grudnia 2016 r.
o zasadach zarządzania mieniem państwowym, ustawę z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji
ubezpieczeń, ustawę z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu, ustawę z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców
zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej oraz ustawę z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 505 i 1543) wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 1 § 2 otrzymuje brzmienie:
„
§ 2.
Spółkami handlowymi są: spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka
komandytowo-akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prosta spółka akcyjna
i spółka akcyjna.
”
;
2)
w art. 4:
a)
w § 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
spółka kapitałowa - spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, prostą spółkę akcyjną
i spółkę akcyjną;
”
,
b)
po § 2 dodaje się § 21i22 w brzmieniu:
„
§ 21.
Ilekroć w niniejszej ustawie, z wyłączeniem art. 30052-30067, albo odrębnej ustawie mowa jest o zarządzie lub członku zarządu spółki, w przypadku
prostej spółki akcyjnej, w której powołano radę dyrektorów, należy przez to rozumieć,
odpowiednio, radę dyrektorów lub dyrektora.
§ 22.
Ilekroć w niniejszej ustawie mowa jest o:
1)
udziale akcjonariusza w kapitale zakładowym spółki - w przypadku prostej spółki akcyjnej
należy przez to rozumieć stosunek liczby akcji przysługujących temu akcjonariuszowi
do liczby wszystkich akcji wyemitowanych w tej spółce;
2)
wpisie zmiany wysokości kapitału zakładowego do rejestru - w przypadku prostej spółki
akcyjnej należy przez to rozumieć wpis zmiany liczby akcji do rejestru.
”
;
3)
w art. 11 § 1 otrzymuje brzmienie:
„
§ 1.
Spółki kapitałowe w organizacji, o których mowa w art. 161, art. 30011 i art. 323, mogą we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i
inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywane.
”
;
4)
w art. 12 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, prosta spółka akcyjna w organizacji
albo spółka akcyjna w organizacji z chwilą wpisu do rejestru staje się spółką z ograniczoną
odpowiedzialnością, prostą spółką akcyjną albo spółką akcyjną i uzyskuje osobowość
prawną.
”
;
5)
w art. 14 § 1 otrzymuje brzmienie:
„
§ 1.
Przedmiotem wkładu niepieniężnego do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki
akcyjnej albo przeznaczonego na kapitał akcyjny prostej spółki akcyjnej nie może być
prawo niezbywalne lub świadczenie pracy bądź usług.
”
;
6)
art. 16 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 16.
Rozporządzenie udziałem albo akcją dokonane przed wpisem spółki kapitałowej do rejestru
albo przed zarejestrowaniem podwyższenia kapitału zakładowego albo emisji nowych akcji
bez wartości nominalnej jest nieważne.
”
;
7)
w art. 21 w § 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
umowa albo statut spółki nie zawiera postanowień dotyczących firmy, przedmiotu działalności
spółki, wkładów lub - z wyłączeniem prostej spółki akcyjnej - kapitału zakładowego;
”
;
8)
w art. 107 § 3 otrzymuje brzmienie:
„
§ 3.
Jeżeli komplementariuszem jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prosta spółka
akcyjna lub spółka akcyjna, zaś komandytariuszem jest wspólnik tej spółki, wkładu
komandytariusza nie mogą stanowić jego udziały w tej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością
lub akcje tej prostej spółki akcyjnej lub tej spółki akcyjnej.
”
;
9)
w art. 193:
a)
w § 3 w zdaniu drugim skreśla się wyraz „zgromadzenia”,
b)
w § 4 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„
Jeżeli uchwała wspólników takiego dnia nie określa, dywidenda jest wypłacana niezwłocznie
po dniu dywidendy.
”
;
10)
w art. 276 w § 11 dwukrotnie po wyrazach „spółki w” dodaje się wyraz „okresie”;
11)
w tytule III po dziale I dodaje się dział Ia w brzmieniu:
„
Dział Ia
Prosta spółka akcyjna
Rozdział 1
Powstanie spółki
Art. 3001.
§ 1.
Prosta spółka akcyjna może być utworzona przez jedną albo więcej osób w każdym celu
prawnie dopuszczalnym, chyba że ustawa stanowi inaczej.
§ 2.
Spółka nie może być zawiązana wyłącznie przez jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.
§ 3.
Akcjonariusze są zobowiązani jedynie do świadczeń określonych w umowie spółki.
§ 4.
Akcjonariusze nie odpowiadają za zobowiązania spółki.
Art. 3002.
§ 1.
Akcje są obejmowane w zamian za wkłady pieniężne lub niepieniężne.
§ 2.
Wkładem niepieniężnym na pokrycie akcji może być wszelki wkład mający wartość majątkową,
w szczególności świadczenie pracy lub usług.
§ 3.
Akcje nie posiadają wartości nominalnej, nie stanowią części kapitału akcyjnego i
są niepodzielne.
Art. 3003.
§ 1.
W spółce tworzy się wyrażony w złotych kapitał akcyjny, na który przeznacza się wniesione
wkłady pieniężne oraz niepieniężne, z uwzględnieniem art. 14 § 1. Kapitał akcyjny
powinien wynosić co najmniej 1 złoty.
§ 2.
Wysokość kapitału akcyjnego nie jest określana w umowie spółki. Do zmian wysokości
kapitału akcyjnego nie stosuje się przepisów o zmianie umowy spółki.
Art. 3004.
Do powstania spółki wymaga się:
1)
zawarcia umowy spółki;
2)
ustanowienia organów spółki wymaganych przez ustawę lub umowę spółki;
3)
wniesienia przez akcjonariuszy wkładów na pokrycie kapitału akcyjnego co najmniej
w kwocie, o której mowa w art. 3003 § 1;
4)
wpisu do rejestru.
Art. 3005.
§ 1.
Umowa prostej spółki akcyjnej powinna określać:
1)
firmę i siedzibę spółki;
2)
przedmiot działalności spółki;
3)
liczbę, serie i numery akcji, związane z nimi uprzywilejowanie, akcjonariuszy obejmujących
poszczególne akcje oraz cenę emisyjną akcji;
4)
jeżeli akcjonariusze wnoszą wkłady niepieniężne - przedmiot tych wkładów, serie i
numery akcji obejmowanych za wkłady niepieniężne oraz akcjonariuszy, którzy obejmują
te akcje;
5)
jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego jest świadczenie pracy lub usług - także
rodzaj i czas świadczenia pracy lub usług;
6)
organy spółki;
7)
liczbę członków zarządu i rady nadzorczej, jeżeli została ustanowiona, albo co najmniej
minimalną i maksymalną liczbę członków tych organów;
8)
czas trwania spółki, jeżeli jest oznaczony.
§ 2.
Umowa prostej spółki akcyjnej może określać terminy wniesienia wkładów albo zawierać
upoważnienie do ich określenia w uchwale akcjonariuszy. W przeciwnym razie terminy
wniesienia wkładów określa zarząd.
Art. 3006.
Umowa prostej spółki akcyjnej powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
Art. 3007.
§ 1.
Umowa prostej spółki akcyjnej może być zawarta również przy wykorzystaniu wzorca umowy.
§ 2.
Zawarcie umowy prostej spółki akcyjnej przy wykorzystaniu wzorca umowy wymaga wypełnienia
formularza umowy udostępnionego w systemie teleinformatycznym i opatrzenia umowy kwalifikowanym
podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
§ 3.
Umowa prostej spółki akcyjnej jest zawarta po wprowadzeniu do systemu teleinformatycznego
wszystkich danych koniecznych do jej zawarcia i z chwilą opatrzenia ich podpisem elektronicznym.
§ 4.
W przypadku spółki, której umowę zawarto przy wykorzystaniu wzorca umowy, na pokrycie
akcji pierwszej emisji wnosi się wyłącznie wkłady pieniężne.
§ 5.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzorzec umowy prostej spółki
akcyjnej, a także wzorce uchwał i innych czynności wykonywanych w systemie teleinformatycznym,
mając na względzie potrzebę ułatwienia zakładania spółek, zapewnienia sprawności postępowania
przy ich zakładaniu oraz sprawności postępowania sądowego w przedmiocie ich rejestracji,
wdrożenia ułatwień w ich funkcjonowaniu, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa
i pewności obrotu gospodarczego.
Art. 3008.
§ 1.
Firma spółki może być obrana dowolnie; powinna jednak zawierać dodatkowe oznaczenie
„prosta spółka akcyjna”.
§ 2.
Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu „P.S.A.”.
Art. 3009.
§ 1.
Wkłady powinny zostać wniesione do spółki w całości w ciągu trzech lat od dnia wpisu
spółki do rejestru.
§ 2.
Zarząd podejmuje niezwłocznie uchwałę stwierdzającą wniesienie w całości wkładu przez
akcjonariusza.
§ 3.
Wkłady wniesione do spółki powinny być zaliczane równomiernie na pokrycie wszystkich
akcji akcjonariusza, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
Art. 30010.
§ 1.
Jeżeli wartość wkładu niepieniężnego przeznaczonego na kapitał akcyjny została znacznie
zawyżona w stosunku do jego wartości godziwej w dniu objęcia akcji, akcjonariusz,
który wniósł taki wkład, jest obowiązany wyrównać spółce brakującą wartość. Członkowie
zarządu odpowiadają solidarnie z akcjonariuszem, chyba że nie ponoszą winy.
§ 2.
Od obowiązku określonego w § 1 akcjonariusz i członkowie zarządu nie mogą być zwolnieni.
Art. 30011.
§ 1.
Z chwilą zawarcia umowy prostej spółki akcyjnej powstaje prosta spółka akcyjna w organizacji.
§ 2.
Spółka w organizacji jest reprezentowana przez zarząd, a do chwili jego ustanowienia
- przez pełnomocnika powołanego jednomyślną uchwałą akcjonariuszy.
§ 3.
Odpowiedzialność osób, o których mowa w art. 13 § 1, ustaje wobec spółki z chwilą
zatwierdzenia ich czynności uchwałą akcjonariuszy.
§ 4.
Zmiana umowy prostej spółki akcyjnej w organizacji wymaga zawarcia umowy przez akcjonariuszy.
Przepisu nie stosuje się do umowy prostej spółki akcyjnej zawartej zgodnie z art.
3007.
Art. 30012.
§ 1.
Zarząd zgłasza zawiązanie spółki do sądu rejestrowego właściwego ze względu na siedzibę
spółki w celu wpisania spółki do rejestru. Wniosek o wpis spółki do rejestru podpisują
wszyscy członkowie zarządu.
§ 2.
Zgłoszenie spółki do rejestru powinno zawierać:
1)
firmę, siedzibę i adres spółki;
2)
przedmiot działalności spółki;
3)
liczbę akcji;
4)
jeżeli umowa spółki przewiduje emisję różnych rodzajów akcji - liczbę akcji uprzywilejowanych
i rodzaj uprzywilejowania;
5)
jeżeli umowa spółki przewiduje przyznanie uprawnień indywidualnych określonym akcjonariuszom
albo tytuły uczestnictwa w dochodach lub majątku spółki niewynikające z akcji - zaznaczenie
tych okoliczności;
6)
wysokość kapitału akcyjnego;
7)
jeżeli akcjonariusze wnoszą wkłady niepieniężne - zaznaczenie tej okoliczności;
8)
nazwiska i imiona członków zarządu oraz sposób reprezentowania spółki;
9)
nazwiska i imiona członków rady nadzorczej, jeżeli umowa spółki wymaga ustanowienia
rady nadzorczej;
10)
czas trwania spółki, jeżeli jest oznaczony;
11)
jeżeli umowa spółki wskazuje pismo przeznaczone do ogłoszeń spółki - oznaczenie tego
pisma.
§ 3.
Do zgłoszenia spółki do rejestru należy dołączyć:
1)
umowę spółki;
2)
oświadczenie wszystkich członków zarządu o wysokości kapitału akcyjnego, ustalonej
na podstawie sumy wartości wniesionych wkładów, przeznaczonych na kapitał akcyjny;
3)
oświadczenie wszystkich członków zarządu, że wkłady na pokrycie akcji zostały wniesione
w części przewidzianej w umowie spółki;
4)
jeżeli o powołaniu członków organów spółki nie stanowi akt notarialny zawierający
umowę spółki - dowód ich ustanowienia z wyszczególnieniem składu osobowego;
5)
adresy do doręczeń członków zarządu.
§ 4.
Jednocześnie ze zgłoszeniem spółki do rejestru należy złożyć podpisaną przez wszystkich
członków zarządu listę akcjonariuszy z podaniem nazwiska i imienia albo firmy (nazwy)
oraz liczby i serii akcji objętych przez każdego z nich.
§ 5.
W przypadku zgłoszenia spółki, której umowę zawarto przy wykorzystaniu wzorca umowy,
dokumenty wskazane w § 3 i 4 powinny zostać sporządzone na formularzach udostępnianych
w systemie teleinformatycznym i opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym,
podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
§ 6.
Wszelkie zmiany danych wymienionych w § 2 zarząd powinien zgłosić sądowi rejestrowemu
w celu wpisania do rejestru lub ujawnienia w aktach rejestrowych.
Art. 30013.
§ 1.
Przepisy art. 164 § 3, art. 165, art. 169, art. 170 i art. 172 stosuje się odpowiednio
do zgłoszenia spółki do rejestru, postępowania w przedmiocie wpisu spółki do rejestru
i stwierdzenia braków wynikłych z niedopełnienia przepisów prawa po zarejestrowaniu
spółki.
§ 2.
Do zgłoszenia spółki do rejestru w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się
przepisy o Krajowym Rejestrze Sądowym.
Art. 30014.
§ 1.
W spółce jednoosobowej jedyny akcjonariusz wykonuje uprawnienia walnego zgromadzenia.
Przepisy o walnym zgromadzeniu stosuje się odpowiednio.
§ 2.
W przypadku gdy wszystkie akcje spółki przysługują jedynemu akcjonariuszowi albo jedynemu
akcjonariuszowi i spółce, oświadczenie woli takiego akcjonariusza składane spółce
wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Rozdział 2
Prawa i obowiązki akcjonariuszy
Oddział 1
Akcje i uprawnienia indywidualne akcjonariusza
Art. 30015.
§ 1.
Akcjonariusz ma prawo do udziału w zysku oraz prawo do wypłaty z kapitału akcyjnego
w kwocie wynikającej z rocznego sprawozdania finansowego, która została przeznaczona
do wypłaty w uchwale akcjonariuszy, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
§ 2.
Kwota przeznaczona do podziału między akcjonariuszy nie może przekraczać sumy zysku
za ostatni rok obrotowy, niepodzielonych zysków z lat ubiegłych, utworzonych z zysku
kapitałów rezerwowych, które mogą być przeznaczone na wypłatę dywidendy, oraz kwoty
z kapitału akcyjnego, która została przeznaczona do wypłaty dywidendy. Sumę tę należy
pomniejszyć o niepokryte straty, akcje własne oraz o kwoty, które zgodnie z ustawą
lub umową spółki powinny być przeznaczone z zysku za ostatni rok obrotowy na kapitały
rezerwowe, które nie mogą być przeznaczone na wypłatę dywidendy.
§ 3.
Dywidendę rozdziela się w stosunku do liczby akcji, chyba że umowa spółki stanowi
inaczej.
§ 4.
Wypłata na rzecz akcjonariuszy z kapitału akcyjnego nie może doprowadzić do zmniejszenia
kwoty tego kapitału poniżej 1 złotego. Przepisy art. 456 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio
do wypłaty z kapitału akcyjnego z części tego kapitału stanowiącej 5% sumy zobowiązań
spółki wynikającej z zatwierdzonego sprawozdania finansowego za ostatni rok obrotowy.
§ 5.
Wypłata na rzecz akcjonariuszy nie może doprowadzić do utraty przez spółkę, w normalnych
okolicznościach, zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych w terminie
sześciu miesięcy od dnia dokonania wypłaty.
§ 6.
Wypłata z kapitału akcyjnego może nastąpić po wpisie zmiany jego wysokości do rejestru.
W przypadku, o którym mowa w § 4, przepis art. 458 § 2 pkt 4 stosuje się odpowiednio
do wniosku o wpis zmiany wysokości kapitału akcyjnego.
Art. 30016.
§ 1.
Uprawnionymi do dywidendy za dany rok obrotowy są akcjonariusze, którym przysługiwały
akcje w dniu podjęcia uchwały o wypłacie dywidendy.
§ 2.
Umowa spółki może upoważniać walne zgromadzenie do określenia dnia, według którego
ustala się listę akcjonariuszy uprawnionych do dywidendy za dany rok obrotowy (dzień
dywidendy).
§ 3.
Dzień dywidendy wyznacza się w ciągu dwóch miesięcy od dnia podjęcia uchwały o wypłacie
dywidendy.
§ 4.
Dywidendę wypłaca się w dniu określonym w uchwale walnego zgromadzenia. Jeżeli uchwała
walnego zgromadzenia nie określa takiego dnia, dywidenda jest wypłacana w dniu określonym
przez zarząd.
Art. 30017.
§ 1.
Umowa spółki może upoważniać zarząd do wypłaty akcjonariuszom zaliczki na poczet przewidywanej
dywidendy na koniec roku obrotowego. Zaliczka nie może być wypłacana z kapitału akcyjnego.
Przepisy art. 30015 § 2, 3 i 5 stosuje się odpowiednio.
§ 2.
W przypadku gdy w danym roku obrotowym zaliczka na poczet przewidywanej dywidendy
została wypłacona akcjonariuszom, a spółka odnotowała stratę albo osiągnęła zysk w
wysokości mniejszej od wypłaconych zaliczek, akcjonariusze zwracają zaliczki w:
1)
całości - w przypadku odnotowania straty albo
2)
części odpowiadającej wysokości przekraczającej zysk przypadający akcjonariuszowi
za dany rok obrotowy - w przypadku osiągnięcia zysku w wysokości mniejszej od wypłaconych
zaliczek.
Art. 30018.
Umowa spółki może przewidywać, że akcjonariuszowi, któremu nie wypłacono w pełni albo
częściowo dywidendy z akcji uprzywilejowanych w zakresie dywidendy w danym roku obrotowym,
przysługuje wyrównanie z zysku w następnych latach, nie później jednak niż w ciągu
kolejnych pięciu lat obrotowych.
Art. 30019.
Na pokrycie strat należy zasilić kapitał akcyjny, przeznaczając na ten cel co najmniej
8% zysku za dany rok obrotowy, jeżeli kapitał ten nie osiągnął 5% sumy zobowiązań
spółki wynikającej z zatwierdzonego sprawozdania finansowego za ostatni rok obrotowy.
Art. 30020.
Uchwała akcjonariuszy może przeznaczyć na kapitał akcyjny środki, o których mowa w
art. 30015 § 2. Uchwała ta nie uprawnia akcjonariuszy do objęcia nowych akcji.
Art. 30021.
Wartość świadczeń spełnianych przez spółkę na rzecz akcjonariuszy z innego tytułu
niż prawa wynikające z akcji, a także na rzecz spółek lub spółdzielni z nimi powiązanych
albo pozostających wobec nich w stosunku dominacji lub zależności, nie może przekraczać
wartości godziwej świadczenia wzajemnego otrzymanego przez spółkę.
Art. 30022.
§ 1.
Akcjonariusz, który otrzymał wypłatę dokonaną wbrew przepisom prawa lub postanowieniom
umowy spółki (odbiorca), jest obowiązany do jej zwrotu.
§ 2.
Członkowie organów spółki odpowiadają za zwrot wypłaty solidarnie z jej odbiorcą,
chyba że nie ponoszą winy.
§ 3.
Zobowiązani nie mogą być zwolnieni od odpowiedzialności, o której mowa w § 1 i 2.
§ 4.
Roszczenia, o których mowa w § 1 i 2, przedawniają się z upływem trzech lat od dnia
wypłaty, z wyjątkiem roszczeń wobec odbiorcy, który wiedział o bezprawności otrzymanej
wypłaty.
Art. 30023.
§ 1.
Akcja daje prawo do jednego głosu.
§ 2.
Zastawnik i użytkownik akcji mogą wykonywać prawo głosu, jeżeli przewiduje to czynność
prawna ustanawiająca ograniczone prawo rzeczowe oraz gdy w rejestrze akcjonariuszy dokonano wzmianki o jego ustanowieniu i upoważnieniu
do wykonywania prawa głosu, chyba że umowa spółki zakazuje przyznawania prawa głosu
zastawnikowi lub użytkownikowi akcji albo uzależnia je od zgody organu spółki.
Art. 30024.
Prawo kontroli służy każdemu akcjonariuszowi. Przepis art. 212 stosuje się odpowiednio
do wykonywania prawa kontroli.
Art. 30025.
§ 1.
Spółka może emitować akcje o szczególnych uprawnieniach, które powinny być określone
w umowie spółki (akcje uprzywilejowane).
§ 2.
Uprzywilejowanie, o którym mowa w § 1, może dotyczyć w szczególności prawa głosu,
prawa do dywidendy lub podziału majątku w przypadku likwidacji spółki.
Art. 30026.
§ 1.
Z akcji uprzywilejowanych może wynikać szczególne uprawnienie, zgodnie z którym każda
kolejna emisja nowych akcji nie może naruszać określonego minimalnego stosunku liczby
głosów przypadających na te akcje uprzywilejowane do ogólnej liczby głosów przypadających
na wszystkie akcje spółki (akcje założycielskie). W przypadku emisji nowych akcji,
która mogłaby naruszyć ten stosunek, liczba głosów z akcji założycielskich ulega odpowiedniemu
zwiększeniu.
§ 2.
Uchwała o emisji nowych akcji wskazuje liczbę głosów, jaka będzie przypadać na akcje
założycielskie po wpisie do rejestru nowej emisji akcji.
§ 3.
Akcje założycielskie mogą być przedmiotem kolejnych emisji.
Art. 30027.
Wobec akcji uprzywilejowanej w zakresie dywidendy może być wyłączone prawo głosu (akcja
niema). Umowa spółki może określać okoliczności, w których uprawniony z akcji niemej
uzyskuje prawo głosu.
Art. 30028.
§ 1.
Umowa spółki może przyznać oznaczonemu akcjonariuszowi uprawnienia indywidualne, w
szczególności uprawnienie do powołania lub odwołania członków zarządu lub rady nadzorczej.
§ 2.
Uprawnienia indywidualne akcjonariusza wygasają najpóźniej z dniem, w którym przestaje
być on akcjonariuszem spółki, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
Oddział 2
Forma akcji
Art. 30029.
§ 1.
Akcje nie mają formy dokumentu.
§ 2.
Przepisy o akcjach stosuje się odpowiednio do warrantów subskrypcyjnych i innych tytułów
uczestnictwa w dochodach lub podziale majątku spółki.
Art. 30030.
§ 1.
Akcje podlegają zarejestrowaniu w rejestrze akcjonariuszy.
§ 2.
W przypadku objęcia akcji wpis do rejestru akcjonariuszy następuje po wpisie spółki
do rejestru albo wpisie do rejestru nowej emisji akcji.
Art. 30031.
§ 1.
Rejestr akcjonariuszy prowadzi:
1)
podmiot, który na podstawie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
(Dz. U. z 2018 r. poz. 2286, 2243 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 730, 875 i 1655) jest uprawniony do prowadzenia rachunków papierów wartościowych;
2)
notariusz prowadzący kancelarię notarialną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2.
Do zadań podmiotu prowadzącego rejestr akcjonariuszy należy zapewnienie zgodności
liczby akcji zarejestrowanych w rejestrze z liczbą wyemitowanych akcji oraz dokonywanie
wpisów zmian danych, o których mowa w art. 30033.
§ 3.
Rejestr akcjonariuszy jest prowadzony w postaci elektronicznej, która może mieć formę
rozproszonej i zdecentralizowanej bazy danych.
§ 4.
Niezależnie od formy rejestru akcjonariuszy, podmiot prowadzący ten rejestr, prowadzi
go w sposób, który zapewnia bezpieczeństwo i integralność zawartych w nim danych.
§ 5.
Wybór podmiotu prowadzącego rejestr akcjonariuszy wymaga uchwały akcjonariuszy. Przy
zawiązaniu spółki wyboru dokonują akcjonariusze.
Art. 30032.
§ 1.
Spółka jest obowiązana do niezwłocznego zawarcia umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy
z podmiotem wybranym zgodnie z art. 30031 § 5.
§ 2.
Rozwiązanie przez spółkę umowy, o której mowa w § 1, jest dopuszczalne jedynie pod
warunkiem zawarcia nowej umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy. Rozwiązanie umowy
przez podmiot prowadzący rejestr akcjonariuszy jest dopuszczalne jedynie z ważnych
powodów, z zachowaniem terminu wypowiedzenia nie krótszego niż trzy miesiące.
Art. 30033.
§ 1.
Rejestr akcjonariuszy zawiera:
1)
firmę, siedzibę i adres spółki;
2)
oznaczenie sądu rejestrowego i numer, pod którym spółka jest wpisana do rejestru;
3)
datę zarejestrowania spółki i emisji akcji;
4)
serię i numer, rodzaj danej akcji i uprawnienia szczególne z akcji;
5)
nazwisko i imię albo firmę (nazwę) akcjonariusza oraz adres jego zamieszkania albo
siedziby albo inny adres do doręczeń, a także adres poczty elektronicznej, jeżeli
akcjonariusz wyraził zgodę na komunikację w stosunkach ze spółką i podmiotem prowadzącym
rejestr akcjonariuszy przy wykorzystaniu poczty elektronicznej;
6)
na żądanie osoby mającej interes prawny - wpis o przejściu akcji lub praw zastawniczych
na inną osobę albo o ustanowieniu na akcji ograniczonego prawa rzeczowego wraz z datą wpisu oraz wskazaniem nabywcy albo zastawnika lub użytkownika, adresu
ich zamieszkania albo siedziby lub innych adresów do doręczeń, a także adresu poczty
elektronicznej, jeżeli osoby te wyraziły zgodę na komunikację w stosunkach ze spółką
i podmiotem prowadzącym rejestr akcjonariuszy przy wykorzystaniu poczty elektronicznej
oraz liczby, rodzaju, serii i numerów nabytych albo obciążonych akcji;
7)
na żądanie zastawnika lub użytkownika - wpis, że przysługuje mu prawo wykonywania
prawa głosu z obciążonej akcji;
8)
na żądanie akcjonariusza - wpis o wykreśleniu obciążenia jego akcji ograniczonym prawem rzeczowym;
9)
wzmiankę o tym, czy akcje zostały w całości pokryte;
10)
ograniczenia co do rozporządzania akcją;
11)
postanowienia umowy spółki o związanych z akcją obowiązkach wobec spółki.
§ 2.
Umowa spółki może zawierać dodatkowe postanowienia dotyczące informacji ujawnianych
w rejestrze akcjonariuszy.
Art. 30034.
§ 1.
Podmiot prowadzący rejestr akcjonariuszy dokonuje wpisu w rejestrze akcjonariuszy,
na żądanie spółki lub innej osoby mającej interes prawny w dokonaniu wpisu, niezwłocznie,
ale nie później niż w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania żądania. Jeżeli dokonanie
wpisu wymaga usunięcia przeszkody, wpis powinien być dokonany w terminie siedmiu dni
od dnia jej usunięcia.
§ 2.
W przypadku zajęcia praw majątkowych akcjonariusza przez komornika sądowego w trybie
art. 9113 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego, a także w przypadku przekazania zawiadomienia przez organ egzekucyjny w trybie art. 95a pkt 2 lit. b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1438, 1495, 1501, 1553, 1579 i 1655) albo wniosku w trybie art. 95f § 2 tej ustawy, ujawnienie w rejestrze akcjonariuszy
zajęcia praw majątkowych akcjonariusza następuje z urzędu i jest wolne od opłat.
§ 3.
Przed wpisem w rejestrze akcjonariuszy, z wyłączeniem przypadku, o którym mowa w §
2, podmiot prowadzący rejestr akcjonariuszy powiadamia o treści zamierzonego wpisu
osobę, której uprawnienia mają być wykreślone, zmienione lub obciążone przez wpis,
chyba że wyraziła ona zgodę na wpis.
§ 4.
Osoba żądająca wpisu jest obowiązana przedłożyć podmiotowi prowadzącemu rejestr akcjonariuszy
dokumenty uzasadniające dokonanie wpisu. Podstawę dokonania wpisu stanowi także oświadczenie
akcjonariusza o zobowiązaniu do przeniesienia akcji albo obciążenia akcji ograniczonym
prawem rzeczowym.
§ 5.
Podmiot prowadzący rejestr akcjonariuszy bada treść i formę dokumentów uzasadniających
dokonanie wpisu. Podmiot ten nie ma jednak obowiązku badania zgodności z prawem oraz
prawdziwości dokumentów uzasadniających dokonanie wpisu, w tym podpisów zbywcy akcji
lub osób ustanawiających ograniczone prawo rzeczowe na akcji, chyba że poweźmie w tym względzie uzasadnione wątpliwości.
§ 6.
Przy dokonywaniu wpisów do rejestru akcjonariuszy podmiot prowadzący rejestr uwzględnia
ograniczenia co do rozporządzania akcją.
§ 7.
O dokonanym wpisie podmiot prowadzący rejestr akcjonariuszy niezwłocznie powiadamia
osobę żądającą wpisu oraz spółkę. W przypadku niedokonania wpisu podmiot prowadzący
rejestr akcjonariuszy niezwłocznie powiadamia o tym osobę żądającą wpisu, podając
przyczyny niedokonania wpisu.
§ 8.
Po otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w § 7 zdanie pierwsze, zarząd niezwłocznie
składa do sądu rejestrowego podpisaną przez wszystkich członków zarządu nową listę
akcjonariuszy z podaniem nazwiska i imienia albo firmy (nazwy) oraz liczby i serii
akcji posiadanych przez każdego z nich oraz wzmianką o ustanowieniu zastawu lub użytkowania
na akcjach w przypadku ustanowienia na akcjach ograniczonego prawa rzeczowego.
Art. 30035.
§ 1.
Rejestr akcjonariuszy jest jawny dla spółki i każdego akcjonariusza.
§ 2.
Podmioty, o których mowa w § 1, mają prawo dostępu do danych zawartych w rejestrze
akcjonariuszy za pośrednictwem podmiotu prowadzącego rejestr akcjonariuszy.
§ 3.
Podmioty, o których mowa w § 1, mają prawo żądać wydania, w postaci papierowej lub
elektronicznej, informacji z rejestru akcjonariuszy.
Oddział 3
Rozporządzanie akcją
Art. 30036.
§ 1.
Akcje są zbywalne.
§ 2.
Akcje nie mogą być dopuszczane ani wprowadzane do obrotu zorganizowanego w rozumieniu
przepisów o obrocie instrumentami finansowymi.
§ 3.
Rozporządzające czynności prawne dokonane z naruszeniem § 2 są ważne.
§ 4.
Zbycie lub obciążenie akcji powinno być dokonane w formie dokumentowej pod rygorem
nieważności.
Art. 30037.
§ 1.
Nabycie akcji albo ustanowienie na niej ograniczonego prawa rzeczowego następuje z chwilą dokonania w rejestrze akcjonariuszy wpisu wskazującego nabywcę
albo zastawnika lub użytkownika oraz liczbę, rodzaj, serie i numery nabytych albo
obciążonych akcji.
§ 2.
Przepisu § 1 nie stosuje się w przypadku objęcia akcji, z wyjątkiem art. 300118, a także powołania do spadku, zapisu windykacyjnego, wniesienia akcji jako wkładu
niepieniężnego do spółki, połączenia, podziału lub przekształcenia spółki lub zajścia
innego zdarzenia prawnego powodującego z mocy prawa przejście akcji lub ustanowionego
na niej ograniczonego prawa rzeczowego na inną osobę. Przepis art. 30038 § 1 stosuje się.
Art. 30038.
§ 1.
Wobec spółki uważa się za akcjonariusza osobę wpisaną do rejestru akcjonariuszy.
§ 2.
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do zastawnika lub użytkownika akcji.
§ 3.
Współuprawnieni z akcji wykonują swoje prawa w spółce przez wspólnego przedstawiciela.
Za świadczenia związane z akcją odpowiadają solidarnie.
§ 4.
Jeżeli współuprawnieni nie wskazali wspólnego przedstawiciela, oświadczenia spółki
mogą być dokonywane wobec któregokolwiek z nich.
Art. 30039.
§ 1.
Umowa spółki może uzależnić rozporządzenie akcją od zgody spółki lub w inny sposób
je ograniczyć.
§ 2.
Jeżeli zbycie akcji jest uzależnione od zgody spółki, stosuje się przepisy § 3-6,
chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
§ 3.
Jeżeli spółka odmawia zgody na zbycie akcji, powinna wskazać innego nabywcę. Termin
do wskazania nabywcy, cenę nabycia albo sposób jej określenia oraz termin zapłaty
określa umowa spółki. W braku tych postanowień akcja może być zbyta bez ograniczenia.
Termin do wskazania nabywcy nie może być dłuższy niż miesiąc od dnia zgłoszenia spółce
zamiaru zbycia akcji.
§ 4.
Czynności, o których mowa w § 3, dokonuje zarząd w formie dokumentowej pod rygorem
nieważności, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Przepis ten stosuje się odpowiednio
do akcji, którymi rozporządzenie zostało w inny sposób ograniczone.
§ 5.
Jeżeli spółka nie wskazała nabywcy w terminie, o którym mowa w § 3, albo wskazany
przez spółkę nabywca nie uiścił ceny nabycia w terminie określonym w umowie spółki,
akcjonariusz może swobodnie zbyć akcję, chyba że nie przyjął oferowanej zapłaty.
§ 6.
Zbycie akcji w postępowaniu egzekucyjnym nie wymaga zgody spółki.
Art. 30040.
§ 1.
Zbycie akcji nie w pełni pokrytej wymaga zgody spółki aż do chwili wniesienia wkładu
w całości. Zgoda spółki wymaga formy dokumentowej pod rygorem nieważności, chyba że
umowa spółki stanowi inaczej.
§ 2.
Spółka może odmówić zgody na zbycie akcji nie w pełni pokrytej bez wskazania innego
nabywcy. Udzielenie albo odmowa udzielenia zgody następuje w terminie czternastu dni
od dnia zgłoszenia spółce zamiaru zbycia akcji. Spółka niezwłocznie informuje nabywcę
o braku pełnego pokrycia akcji.
§ 3.
Nabywca akcji nie w pełni pokrytej odpowiada wobec spółki solidarnie ze zbywcą za
wniesienie pozostałej części wkładu.
Art. 30041.
§ 1.
Umowa spółki może ograniczyć lub wyłączyć wstąpienie do spółki spadkobierców na miejsce
zmarłego akcjonariusza. W tym przypadku umowa spółki powinna określać warunki spłaty
spadkobierców niewstępujących do spółki, pod rygorem bezskuteczności ograniczenia
lub wyłączenia. Spłata należna spadkobiercom powinna uwzględnić stosunek wartości
wkładu wniesionego do wartości wkładu niewniesionego.
§ 2.
W razie śmierci akcjonariusza uprawnionego z akcji objętych za wkład, którego przedmiotem
jest świadczenie pracy lub usług, który nie został w całości wniesiony, wstąpienie
do spółki spadkobierców wymaga zgody spółki, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
Przepis § 1 zdanie drugie i trzecie oraz przepis art. 30040 § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 3.
Umowa spółki może wyłączyć lub w określony sposób ograniczyć podział akcji między
spadkobierców.
Art. 30042.
§ 1.
Umowa spółki może przewidywać, że pozostali akcjonariusze mają prawo pierwszeństwa
nabycia akcji przeznaczonych do zbycia przez innego akcjonariusza (prawo pierwszeństwa).
Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, stosuje się przepisy § 2-7.
§ 2.
Prawo pierwszeństwa przysługuje akcjonariuszom proporcjonalnie do liczby posiadanych
akcji.
§ 3.
Akcjonariusz zamierzający zbyć akcje na rzecz osoby trzeciej (akcjonariusz zbywający)
zawiadamia zarząd o warunkach zamierzonego zbycia akcji, w szczególności o nabywcy,
cenie akcji albo sposobie jej ustalenia oraz terminie zapłaty.
§ 4.
Jednocześnie z dokonaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 3, akcjonariusz zbywający
składa pozostałym akcjonariuszom za pośrednictwem zarządu ofertę nabycia akcji na
warunkach przewidzianych dla umowy z osobą trzecią, wyznaczając termin do złożenia
przez nich oświadczenia o przyjęciu oferty nabycia akcji. Termin ten nie może być
krótszy niż czternaście dni od dnia otrzymania oferty.
§ 5.
Oświadczenie akcjonariusza o skorzystaniu z prawa pierwszeństwa i przyjęciu oferty
powinno zostać złożone akcjonariuszowi zbywającemu za pośrednictwem zarządu w formie
dokumentowej pod rygorem nieważności. Niezwłocznie po upływie terminu, o którym mowa
w § 4, zarząd przekazuje akcjonariuszowi zbywającemu informację o akcjonariuszach,
którzy skorzystali z prawa pierwszeństwa.
§ 6.
Wymogów, o których mowa w § 3-5, nie stosuje się, jeżeli pozostali akcjonariusze złożyli
oświadczenia, w formie dokumentowej pod rygorem nieważności, o rezygnacji z przysługującego
im prawa pierwszeństwa.
§ 7.
Zarząd wyraża zgodę na zbycie akcji, jeżeli spełnione zostały wymogi, o których mowa
w § 3-5 albo § 6.
Art. 30043.
Przepisy niniejszego oddziału stosuje się odpowiednio do ułamkowych części akcji.
Oddział 4
Umorzenie akcji i nabycie akcji własnych
Art. 30044.
§ 1.
Akcja może być umorzona za zgodą akcjonariusza (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody
akcjonariusza (umorzenie przymusowe).
§ 2.
Umorzenie akcji stanowi zmianę umowy spółki.
§ 3.
Od chwili uiszczenia spłaty za akcje podlegające umorzeniu dobrowolnemu akcjonariusz
nie może wykonywać z nich praw udziałowych.
§ 4.
Na spłatę z tytułu umorzenia akcji mogą być przeznaczone środki, o których mowa w
art. 30015 § 2. Do uiszczenia spłaty stosuje się przepisy art. 30015 § 4-6.
Art. 30045.
§ 1.
Umorzenie przymusowe jest dopuszczalne, o ile umowa spółki tak stanowi i określa przesłanki
umorzenia przymusowego. Zmiana umowy spółki przewidująca umorzenie przymusowe akcji
objętych przed zmianą umowy spółki wymaga zgody uprawnionego z tych akcji.
§ 2.
Umorzenie przymusowe następuje za spłatą, która nie może być niższa od wartości godziwej
akcji. Spółka uiszcza spłatę po dokonaniu wpisu umorzenia akcji do rejestru.
Art. 30046.
Umowa spółki może stanowić, że akcje ulegają umorzeniu w przypadku ziszczenia się
określonego zdarzenia bez podjęcia uchwały akcjonariuszy. W przypadku ziszczenia się
określonego w umowie spółki zdarzenia zarząd niezwłocznie podejmuje uchwałę stwierdzającą
umorzenie akcji i zgłasza ją do rejestru albo podejmuje uchwałę stwierdzającą, że
umorzenie nie doszło do skutku, jeżeli spółka nie dysponuje środkami, o których mowa
w art. 30015 § 2, na uiszczenie pełnej spłaty za umarzane akcje.
Art. 30047.
§ 1.
Spółka nie może nabywać wyemitowanych przez nią akcji (akcje własne). Zakaz ten nie
dotyczy nabycia akcji:
1)
w celu ich umorzenia;
2)
na podstawie i w granicach upoważnienia udzielonego w uchwale akcjonariuszy;
3)
w drodze egzekucji celem zaspokojenia roszczeń spółki, których nie można zaspokoić
z innego majątku akcjonariusza;
4)
w drodze sukcesji uniwersalnej;
5)
w innych przypadkach przewidzianych w ustawie.
§ 2.
W przypadku określonym w § 1 pkt 2 nabycie akcji własnych może nastąpić tylko wtedy,
gdy zostały spełnione łącznie następujące warunki:
1)
akcje są w pełni pokryte;
2)
łączna liczba akcji, wliczając w to akcje nabyte na podstawie innych tytułów oraz
akcje nabyte przez spółki lub spółdzielnie zależne, nie przekracza 25% wszystkich
akcji spółki;
3)
łączna cena nabycia akcji, powiększona o koszty ich nabycia, nie jest wyższa od kwoty
kapitału rezerwowego, utworzonego w tym celu z kwoty, o której mowa w art. 30015 § 2.
§ 3.
Przepisy art. 30015 § 4-6 stosuje się odpowiednio do zapłaty ceny nabycia akcji własnych w przypadku
określonym w § 1 pkt 2.
§ 4.
Przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do ustanowienia zastawu na akcjach własnych.
§ 5.
Rozporządzające czynności prawne dokonane z naruszeniem § 1-4 są ważne.
§ 6.
Akcje własne nabyte z naruszeniem § 1-3 oraz akcje nabyte w drodze egzekucji powinny
zostać zbyte w terminie roku od dnia ich nabycia. Jeżeli akcje własne nie zostały
zbyte w tym terminie, zarząd dokona ich niezwłocznego umorzenia bez uchwały akcjonariuszy.
§ 7.
Akcje własne należy umieścić w bilansie w osobnej pozycji aktywów. Równocześnie należy
zmniejszyć kapitał rezerwowy utworzony zgodnie z § 2 pkt 3 i odpowiednio zwiększyć
kapitał albo kapitały, z których został on utworzony.
§ 8.
Spółka nie wykonuje praw z akcji własnych, z wyjątkiem uprawnień do ich zbycia lub
wykonywania czynności, które zmierzają do zachowania tych praw.
§ 9.
Przepisy § 1-8 stosuje się odpowiednio do nabycia akcji spółki przez osobę trzecią,
działającą na rachunek spółki. Dotyczy to także nabycia akcji spółki dominującej przez
spółkę lub spółdzielnię zależną.
Art. 30048.
§ 1.
Spółka nie może obejmować akcji własnych. Zakaz ten dotyczy również obejmowania akcji
spółki dominującej przez spółkę lub spółdzielnię zależną.
§ 2.
Objęcie akcji z naruszeniem § 1 jest ważne.
§ 3.
W przypadku objęcia akcji z naruszeniem § 1 członek zarządu odpowiada solidarnie wraz
z osobą, która objęła akcje, za pełne wniesienie wkładu, chyba że nie ponosi winy.
§ 4.
Jeżeli akcje spółki zostały objęte przez osobę, która działała we własnym imieniu,
lecz na rachunek spółki albo spółki lub spółdzielni zależnej, obejmującego uważa się
za osobę działającą na własny rachunek.
§ 5.
Przepisy art. 30047 § 6-8 stosuje się odpowiednio do akcji własnych objętych przez spółkę z naruszeniem
§ 1.
Oddział 5
Wyłączenie i ustąpienie akcjonariusza oraz unieważnienie akcji
Art. 30049.
§ 1.
Na żądanie akcjonariusza lub akcjonariuszy reprezentujących więcej niż połowę ogólnej
liczby głosów sąd, z ważnych przyczyn dotyczących danego akcjonariusza, może orzec
jego wyłączenie ze spółki. Umowa spółki może ograniczyć to uprawnienie do akcjonariusza
lub akcjonariuszy reprezentujących większą liczbę głosów.
§ 2.
Przepisy art. 266 § 2 zdanie drugie i § 3 oraz art. 267-269 stosuje się odpowiednio
do wyłączenia akcjonariusza ze spółki.
Art. 30050.
§ 1.
Na żądanie akcjonariusza sąd może orzec jego ustąpienie ze spółki, jeżeli zachodzi
ważna przyczyna uzasadniona stosunkami między akcjonariuszami lub między spółką a
akcjonariuszem ustępującym, skutkująca rażącym pokrzywdzeniem akcjonariusza ustępującego.
§ 2.
Powództwo o ustąpienie akcjonariusza ze spółki wytacza się przeciwko spółce oraz wszystkim
pozostałym akcjonariuszom według miejsca siedziby spółki.
§ 3.
Akcje posiadane przez akcjonariusza ustępującego podlegają wykupowi po cenie odpowiadającej
wartości godziwej, ustalonej przez sąd na dzień doręczenia pozwu. Orzekając o ustąpieniu
akcjonariusza, sąd określa również termin, w jakim cena wykupu powinna zostać zapłacona
na rzecz akcjonariusza ustępującego wraz z odsetkami od dnia doręczenia pozwu.
§ 4.
Wykupu akcji posiadanych przez akcjonariusza ustępującego dokonuje spółka na rachunek
pozostałych akcjonariuszy, proporcjonalnie do liczby posiadanych przez nich akcji.
Za zapłatę ceny wykupu spółka i akcjonariusze, przeciwko którym wytoczono powództwo,
odpowiadają solidarnie.
Art. 30051.
§ 1.
Na żądanie akcjonariusza albo spółki sąd może unieważnić wszystkie albo niektóre akcje
w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania do wniesienia wkładów
na pokrycie tych akcji.
§ 2.
Sąd, orzekając o unieważnieniu akcji, określa wysokość spłaty należnej akcjonariuszowi
za unieważnione akcje, która powinna uwzględnić stosunek wartości wkładu wniesionego
do wartości wkładu niewniesionego.
§ 3.
W celu zabezpieczenia powództwa sąd może, z ważnych powodów, zawiesić akcjonariusza
w wykonywaniu jego praw udziałowych w spółce.
Rozdział 3
Organy spółki
Oddział 1
Przepisy ogólne
Art. 30052.
§ 1.
W spółce ustanawia się zarząd albo radę dyrektorów.
§ 2.
Umowa spółki może przewidywać, że oprócz ustanowienia zarządu w spółce należy również
ustanowić radę nadzorczą.
§ 3.
Ilekroć w przepisach niniejszego oddziału mowa jest o organie, należy przez to rozumieć
odpowiednio zarząd, radę nadzorczą albo radę dyrektorów.
Art. 30053.
Wobec spółki członkowie zarządu i dyrektorzy podlegają ograniczeniom ustanowionym
w umowie spółki oraz, jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, w uchwałach akcjonariuszy.
Art. 30054.
Członek organu powinien przy wykonywaniu swoich obowiązków dołożyć staranności wynikającej
z zawodowego charakteru swojej działalności oraz dochować lojalności wobec spółki.
Art. 30055.
§ 1.
W przypadku sprzeczności interesów spółki z interesami członka organu, jego współmałżonka,
krewnych i powinowatych do drugiego stopnia oraz osób, z którymi jest powiązany osobiście,
członek organu powinien ujawnić sprzeczność interesów i wstrzymać się od udziału w
rozstrzyganiu takich spraw oraz może żądać zaznaczenia tego w protokole.
§ 2.
Członek organu nie może ujawniać tajemnic spółki, także po wygaśnięciu mandatu.
§ 3.
Członek zarządu ani dyrektor nie mogą bez zgody spółki zajmować się interesami konkurencyjnymi
ani uczestniczyć w spółce konkurencyjnej jako wspólnik spółki cywilnej, spółki osobowej
lub jako członek organu spółki kapitałowej albo uczestniczyć w innej konkurencyjnej
osobie prawnej jako członek organu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Zakaz ten
obejmuje także udział w konkurencyjnej spółce kapitałowej w przypadku posiadania w
niej przez członka zarządu albo dyrektora co najmniej 10% ogólnej liczby głosów lub
ogólnej liczby udziałów albo akcji, albo prawa do powołania co najmniej jednego członka
zarządu albo dyrektora. Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, zgody udziela organ
uprawniony do powoływania członka organu.
Art. 30056.
§ 1.
Mandat członka organu wygasa z dniem odbycia walnego zgromadzenia zatwierdzającego
sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy przypadający po dniu powołania,
chyba że umowa spółki stanowi inaczej, w szczególności przewiduje powołanie na czas
nieoznaczony.
§ 2.
Jeżeli umowa spółki przewiduje powołanie członka organu na kadencję, liczy się ją
w latach obrotowych, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. W takim przypadku mandat
członka organu wygasa z dniem odbycia walnego zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie
finansowe za ostatni rok kadencji członka organu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
§ 3.
Jeżeli umowa spółki przewiduje, że członków organu powołuje się na okres wspólnej
kadencji, mandat członka organu powołanego przed upływem danej kadencji organu wygasa
równocześnie z wygaśnięciem mandatów pozostałych członków organu, chyba że umowa spółki
stanowi inaczej.
§ 4.
Mandat członka organu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze
składu organu.
§ 5.
Przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie stosuje się odpowiednio
do złożenia rezygnacji przez członka organu.
§ 6.
Jeżeli w wyniku rezygnacji członka zarządu albo dyrektora żaden mandat w zarządzie
albo radzie dyrektorów nie byłby obsadzony, członek zarządu albo dyrektor składa rezygnację
akcjonariuszom, zwołując jednocześnie walne zgromadzenie, o którym mowa w art. 30084 § 4, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Zawiadomienie o zwołaniu walnego zgromadzenia
zawiera także oświadczenie o rezygnacji członka zarządu albo dyrektora. Rezygnacja
jest skuteczna z dniem następującym po dniu, na który zwołano walne zgromadzenie.
Art. 30057.
§ 1.
Jeżeli organ jest wieloosobowy, na prezesie albo przewodniczącym organu oraz na członkach
organu spoczywa obowiązek należytego organizowania prac organu, a w szczególności,
gdy jest to konieczne, określenia organizacji organu i sposobu wykonywania czynności
w regulaminie organu. Umowa spółki może przewidywać zatwierdzenie regulaminu uchwałą
akcjonariuszy albo rady nadzorczej.
§ 2.
Regulamin organu lub umowa spółki mogą ustanowić komitet organu z zadaniem przygotowania
lub wykonania jego uchwał. Organ może uchwalić regulamin komitetu określający organizację
i sposób wykonywania powierzonych zadań.
§ 3.
W skład komitetu wchodzi co najmniej dwóch członków organu. W skład komitetu mogą
wchodzić także inne osoby z głosem doradczym.
Art. 30058.
§ 1.
Uchwała organu może być podjęta, jeżeli wszyscy członkowie organu zostali prawidłowo
zawiadomieni o posiedzeniu organu albo głosowaniu na piśmie albo przy wykorzystaniu
środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość.
§ 2.
Rada nadzorcza albo rada dyrektorów podejmuje uchwały, jeżeli w posiedzeniu albo głosowaniu
na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość
uczestniczyła co najmniej połowa jej członków. Umowa spółki może przewidywać surowsze
wymagania dotyczące kworum rady nadzorczej albo rady dyrektorów.
§ 3.
Członków organu uczestniczących w głosowaniu na piśmie albo przy wykorzystaniu środków
bezpośredniego porozumiewania się na odległość uwzględnia się przy ustalaniu kworum,
chyba że umowa spółki lub regulamin organu stanowią inaczej.
§ 4.
Uchwały organu zapadają bezwzględną większością głosów, chyba że umowa spółki stanowi
inaczej. Umowa spółki może przewidywać, że w przypadku równości głosów decyduje głos
prezesa, przewodniczącego lub innego członka organu.
§ 5.
Uchwały organu są protokołowane. Protokół powinien wymieniać członków organu uczestniczących
w głosowaniu oraz zawierać treść podjętych uchwał i wynik głosowania.
§ 6.
Uchwała o powołaniu pełnomocnika w celu zawarcia z członkiem zarządu albo dyrektorem
umowy spółki, która ma zostać zawarta przy wykorzystaniu wzorca umowy, może zostać
podjęta przy wykorzystaniu wzorca udostępnionego w systemie teleinformatycznym.
§ 7.
W spółce, której umowa została zawarta przy wykorzystaniu wzorca umowy, uchwała o
ustanowieniu prokury może zostać podjęta przy wykorzystaniu wzorca udostępnionego
w systemie teleinformatycznym.
Art. 30059.
§ 1.
Członek rady nadzorczej lub członek zarządu albo dyrektor mogą żądać zwołania posiedzenia
rady nadzorczej albo rady dyrektorów, podając proponowany porządek obrad, lub podjęcia
określonej uchwały na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania
się na odległość.
§ 2.
Jeżeli przewodniczący rady nadzorczej albo rady dyrektorów nie zwoła posiedzenia albo
nie zarządzi głosowania na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania
się na odległość na dzień przypadający w terminie dwóch tygodni od dnia otrzymania
żądania, wnioskodawca może samodzielnie zwołać posiedzenie, podając jego datę i miejsce.
Art. 30060.
§ 1.
W umowie między spółką a firmą audytorską wybraną do badania lub przeglądu sprawozdania
finansowego spółkę reprezentuje pełnomocnik powołany uchwałą akcjonariuszy albo rada
nadzorcza.
§ 2.
Umowa spółki może przewidywać, że w umowie między spółką a firmą audytorską wybraną
do badania lub przeglądu sprawozdania finansowego spółkę może także reprezentować
dyrektor niewykonawczy działający na podstawie uchwały rady dyrektorów podjętej wyłącznie
przez dyrektorów niewykonawczych.
Art. 30061.
§ 1.
Pisma i zamówienia handlowe składane przez spółkę w formie papierowej i elektronicznej,
a także informacje na stronach internetowych spółki powinny zawierać:
1)
firmę spółki, jej siedzibę i adres;
2)
oznaczenie sądu rejestrowego, w którym przechowywana jest dokumentacja spółki, oraz
numer, pod którym spółka jest wpisana do rejestru;
3)
numer identyfikacji podatkowej (NIP);
4)
wysokość kapitału akcyjnego.
§ 2.
W pismach i zamówieniach handlowych składanych przez spółkę w formie papierowej zamiast
wysokości kapitału akcyjnego z dnia sporządzenia pisma albo zamówienia handlowego
spółka może wykazać kapitał akcyjny według stanu na ostatni dzień poprzedniego roku
obrotowego ze wskazaniem tego dnia. Jeżeli spółka nie była zobowiązana do sporządzenia
sprawozdania finansowego na ostatni dzień poprzedniego roku obrotowego, wykazuje wysokość
kapitału akcyjnego na dzień wpisu spółki do rejestru.
Oddział 2
Zarząd
Art. 30062.
§ 1.
Zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę.
§ 2.
Zarząd składa się z jednego albo większej liczby członków.
§ 3.
Członków zarządu powołują i odwołują oraz zawieszają w czynnościach, z ważnych powodów,
akcjonariusze uchwałą, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
§ 4.
Jeżeli w spółce została ustanowiona rada nadzorcza, członków zarządu powołuje i odwołuje
oraz zawiesza w czynnościach, z ważnych powodów, rada nadzorcza, chyba że umowa spółki
stanowi inaczej.
Art. 30063.
§ 1.
Członek zarządu może być w każdym czasie odwołany uchwałą akcjonariuszy. Nie pozbawia
go to roszczeń ze stosunku prawnego dotyczącego pełnienia funkcji członka zarządu.
§ 2.
Umowa spółki może zawierać inne postanowienia, w szczególności ograniczać prawo odwołania
do ważnych powodów.
Art. 30064.
§ 1.
Jeżeli zarząd jest wieloosobowy, wszyscy jego członkowie są obowiązani i uprawnieni
do wspólnego prowadzenia spraw spółki, chyba że umowa spółki lub regulamin zarządu
stanowią inaczej.
§ 2.
Powołanie prokurenta wymaga zgody wszystkich członków zarządu.
§ 3.
Odwołać prokurę może każdy członek zarządu.
Art. 30065.
§ 1.
Prawo członka zarządu do reprezentowania spółki dotyczy wszystkich czynności sądowych
i pozasądowych spółki.
§ 2.
Prawa członka zarządu do reprezentowania spółki nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym
wobec osób trzecich.
Art. 30066.
§ 1.
Jeżeli zarząd jest wieloosobowy, a umowa spółki nie zawiera żadnych postanowień w
tym przedmiocie, do składania oświadczeń w imieniu spółki jest wymagane współdziałanie
dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem.
§ 2.
Oświadczenia składane spółce oraz doręczenia pism spółce mogą być dokonywane wobec
jednego członka zarządu lub prokurenta.
§ 3.
Przepisy § 1 i 2 nie wyłączają ustanowienia prokury i nie ograniczają praw prokurentów
wynikających z przepisów o prokurze.
Art. 30067.
§ 1.
W umowie między spółką a członkiem zarządu, jak również w sporze z nim spółkę reprezentuje
pełnomocnik powołany uchwałą akcjonariuszy albo rada nadzorcza.
§ 2.
Uchwała akcjonariuszy może określić wynagrodzenie członków zarządu.
§ 3.
W przypadku gdy akcjonariusz, o którym mowa w art. 30014, jest zarazem członkiem zarządu, przepisu § 1 nie stosuje się. Czynność prawna między
tym akcjonariuszem a reprezentowaną przez niego spółką wymaga formy aktu notarialnego.
O każdorazowym dokonaniu takiej czynności prawnej notariusz zawiadamia sąd rejestrowy
za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.
Oddział 3
Rada nadzorcza
Art. 30068.
§ 1.
Rada nadzorcza składa się co najmniej z trzech członków, powoływanych i odwoływanych
uchwałą akcjonariuszy.
§ 2.
Umowa spółki może przewidywać inny sposób powoływania lub odwoływania członków rady
nadzorczej.
Art. 30069.
§ 1.
Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością spółki.
§ 2.
Rada nadzorcza nie ma prawa wydawania zarządowi wiążących poleceń dotyczących prowadzenia
spraw spółki.
§ 3.
Do szczególnych obowiązków rady nadzorczej należy ocena prawidłowości i rzetelności
sprawozdań, o których mowa w art. 30082 § 2 pkt 1, oraz wniosków zarządu dotyczących podziału zysku albo pokrycia straty,
a także składanie walnemu zgromadzeniu corocznego pisemnego sprawozdania z wyników
tej oceny.
§ 4.
Umowa spółki może rozszerzyć uprawnienia rady nadzorczej, a w szczególności przewidywać,
że zarząd jest obowiązany uzyskać zgodę rady nadzorczej przed dokonaniem określonych
w umowie spółki czynności. Rada nadzorcza może określić uchwałą czynności, do których
podjęcia zarząd jest obowiązany uzyskać zgodę rady nadzorczej, chyba że umowa spółki
stanowi inaczej.
Art. 30070.
§ 1.
Rada nadzorcza może delegować członków rady nadzorczej, na okres nie dłuższy niż trzy
miesiące, do czasowego wykonywania czynności członków zarządu, którzy zostali zawieszeni
albo których mandaty wygasły z innych przyczyn niż upływ kadencji, albo którzy z innych
przyczyn nie mogą wykonywać swoich czynności.
§ 2.
Prawa i obowiązki delegowanego członka rady nadzorczej są zawieszone na czas delegacji,
co nie uchybia zdolności rady nadzorczej do podejmowania uchwał.
§ 3.
Do delegowanego członka rady nadzorczej stosuje się przepis art. 30055 § 3.
Art. 30071.
§ 1.
W celu wykonania swoich obowiązków rada nadzorcza może badać wszystkie dokumenty spółki,
żądać od zarządu i pracowników sprawozdań i wyjaśnień oraz dokonywać rewizji stanu
majątku spółki.
§ 2.
Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, każdy członek rady nadzorczej może żądać
od członków zarządu i pracowników spółki przedstawienia radzie nadzorczej na jej najbliższym
posiedzeniu określonych dokumentów, sprawozdań lub wyjaśnień.
Art. 30072.
§ 1.
Członek zarządu, prokurent, likwidator oraz kierownik oddziału lub zakładu nie mogą
być jednocześnie członkami rady nadzorczej.
§ 2.
Przepis § 1 stosuje się również do osób odpowiedzialnych w spółce za sprawy finansowe,
w szczególności dyrektora finansowego, głównego księgowego, oraz osób, którym na podstawie
umowy powierzono prowadzenie księgowości lub spraw finansowych spółki.
§ 3.
Członkiem rady nadzorczej nie może być pracownik spółki. Nie dotyczy to pracownika
powołanego do rady nadzorczej na podstawie przepisów przewidujących udział w niej
przedstawicieli pracowników.
§ 4.
Przepisy § 1-3 stosuje się odpowiednio do członka zarządu, dyrektora wykonawczego,
likwidatora, kierownika oddziału lub zakładu, osób odpowiedzialnych za sprawy finansowe,
w szczególności dyrektora finansowego, głównego księgowego spółki lub spółdzielni
zależnej oraz osób zatrudnionych w spółce lub spółdzielni zależnej.
Oddział 4
Rada dyrektorów
Art. 30073.
§ 1.
Rada dyrektorów prowadzi sprawy spółki, reprezentuje spółkę oraz sprawuje nadzór nad
prowadzeniem spraw spółki.
§ 2.
Rada dyrektorów składa się z jednego albo większej liczby dyrektorów.
§ 3.
Dyrektorów powołują i odwołują oraz zawieszają w czynnościach, z ważnych powodów,
akcjonariusze uchwałą, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.
Art. 30074.
§ 1.
Dyrektor może być w każdym czasie odwołany uchwałą akcjonariuszy. Nie pozbawia go
to roszczeń ze stosunku dotyczącego pełnienia funkcji dyrektora.
§ 2.
Umowa spółki może zawierać inne postanowienia, w szczególności ograniczać prawo odwołania
do ważnych powodów.
Art. 30075.
§ 1.
Jeżeli rada dyrektorów jest wieloosobowa, wszyscy dyrektorzy są obowiązani i uprawnieni
do wspólnego prowadzenia spraw spółki, chyba że umowa spółki lub regulamin rady dyrektorów
stanowią inaczej.
§ 2.
Uchwały rady dyrektorów, poza innymi sprawami wymienionymi w ustawie lub umowie spółki,
wymaga:
1)
podejmowanie decyzji o strategicznym znaczeniu dla spółki;
2)
ustalanie rocznych i wieloletnich planów biznesowych;
3)
ustalenie struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa spółki i ukształtowanie podstawowych
funkcji związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa.
§ 3.
Powołanie prokurenta wymaga zgody wszystkich dyrektorów. Odwołać prokurę może każdy
dyrektor.
Art. 30076.
§ 1.
Z wyjątkiem art. 30075 § 2 i 3, umowa spółki, regulamin rady dyrektorów lub uchwała rady dyrektorów mogą
delegować niektóre albo wszystkie czynności prowadzenia przedsiębiorstwa spółki na
jednego dyrektora albo niektórych dyrektorów (dyrektorzy wykonawczy). Dyrektorzy niebędący
dyrektorami wykonawczymi (dyrektorzy niewykonawczy) sprawują stały nadzór nad prowadzeniem
spraw spółki.
§ 2.
W celu wykonywania czynności prowadzenia przedsiębiorstwa spółki może zostać powołany
komitet wykonawczy, w którego skład wchodzą wyłącznie dyrektorzy wykonawczy.
§ 3.
Do szczególnych obowiązków dyrektorów niewykonawczych należy ocena prawidłowości i
rzetelności sprawozdań, o których mowa w art. 30082 § 2 pkt 1, i składanie walnemu zgromadzeniu corocznego pisemnego sprawozdania z wyników
tej oceny.
§ 4.
W celu sprawowania stałego nadzoru nad prowadzeniem spraw spółki może zostać powołany
komitet rady dyrektorów, w skład którego wchodzą wyłącznie dyrektorzy niewykonawczy.
§ 5.
Każdy dyrektor niewykonawczy może badać wszystkie dokumenty spółki, żądać od dyrektorów
i pracowników spółki sprawozdań i wyjaśnień, dokonywać rewizji stanu majątku spółki
oraz żądać od dyrektorów i pracowników spółki przedstawienia radzie dyrektorów lub
jej komitetowi na ich najbliższych posiedzeniach określonych dokumentów, sprawozdań
lub wyjaśnień.
Art. 30077.
§ 1.
Prawo dyrektora do reprezentowania spółki dotyczy wszystkich czynności sądowych i
pozasądowych spółki.
§ 2.
Prawa dyrektora do reprezentowania spółki nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym
wobec osób trzecich.
Art. 30078.
§ 1.
Jeżeli rada dyrektorów jest wieloosobowa, a umowa spółki nie zawiera żadnych postanowień
w tym przedmiocie, do składania oświadczeń w imieniu spółki jest wymagane współdziałanie
dwóch dyrektorów albo jednego dyrektora łącznie z prokurentem.
§ 2.
Oświadczenia składane spółce oraz doręczenia pism spółce mogą być dokonywane wobec
jednego dyrektora lub prokurenta.
§ 3.
Przepisy § 1 i 2 nie wyłączają ustanowienia prokury i nie ograniczają praw prokurentów
wynikających z przepisów o prokurze.
Art. 30079.
§ 1.
W umowie między spółką a dyrektorem, jak również w sporze z nim, spółkę reprezentuje
pełnomocnik powołany uchwałą akcjonariuszy.
§ 2.
Uchwała akcjonariuszy może określić wynagrodzenie dyrektorów.
§ 3.
Umowa spółki może przewidywać, że w umowie, jak również sporze między spółką a dyrektorem
wykonawczym spółkę może reprezentować także dyrektor niewykonawczy, działający na
podstawie uchwały rady dyrektorów, podjętej wyłącznie przez dyrektorów niewykonawczych.
§ 4.
W przypadku gdy akcjonariusz, o którym mowa w art. 30014, jest zarazem d …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.