{"html": "<div class=\"lf-doc\"><p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, sposób wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, mając na względzie skuteczność wnoszenia pism, szczególne wymagania postępowań obsługiwanych przez ten system oraz ochronę praw osób wnoszących pisma.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-126\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 126</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-153\"><span class=\"lf-art-num\">§ 153</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 35 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Każde pismo procesowe powinno zawierać:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>oznaczenie sądu, do którego jest skierowane;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>oznaczenie rodzaju pisma;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>osnowę wniosku lub oświadczenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do wniosku lub oświadczenia</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>wskazanie faktów, na których strona opiera swój wniosek lub oświadczenie, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych faktów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>wymienienie załączników.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1154\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1154</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 35 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do pisma procesowego dołącza się załączniki wymienione w tym piśmie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto zawierać oznaczenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przedmiotu sporu oraz:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron albo, w przypadku gdy strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej - adres do korespondencji wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku lub</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 21</span><span class=\"lf-art-t\">Dalsze pisma procesowe, poza elementami określonymi w § 1, powinny zawierać sygnaturę</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">akt.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo albo uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa. Jeżeli pełnomocnik dokonał wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa wnosi się za pośrednictwem tego systemu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 31</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepisu § 3 nie stosuje się do pism wnoszonych w elektronicznym postępowaniu upominawczym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Za stronę, która nie może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Pismo procesowe wniesione za pośrednictwem systemu teleinformatycznego opatruje się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-655\"><span class=\"lf-art-num\">§ 655</span><span class=\"lf-art-t\">)W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 56</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, tryb zakładania i udostępniania konta w systemie teleinformatycznym, za pomocą którego można wnosić pisma procesowe, z uwzględnieniem sprawności postępowania, ochrony praw stron postępowania oraz możliwości składania jednorazowo wielu pism.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 6</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)56)Przez art. 14 ustawy z dnia 6 grudnia 2018 r. o Krajowym Rejestrze Zadłużonych (Dz.</p>\n<p class=\"lf-p\">U. z 2019 r. poz. 55), która wejdzie w życie z dniem 1 grudnia 2020 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1261\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1261</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W każdym piśmie należy podać wartość przedmiotu sporu lub wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy właściwość rzeczowa sądu, wysokość opłaty lub dopuszczalność środka odwoławczego, a przedmiotem sprawy nie jest oznaczona kwota pieniężna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pisma dotyczące części przedmiotu sporu lub zaskarżenia podlegają opłacie tylko w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stosunku do wartości tej części.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Wartości przedmiotu sporu lub zaskarżenia podaje się w złotych, zaokrąglając w górę</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do pełnego złotego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1262\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1262</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">należna opłata.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Nie żąda się opłaty od pisma, jeżeli już z jego treści wynika, że podlega ono odrzuceniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 12757)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 36 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">W piśmie procesowym mającym na celu przygotowanie sprawy do rozstrzygnięcia (pismo</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przygotowawcze) strona powinna zwięźle podać stan sprawy, wyszczególnić, które fakty przyznaje, a którym zaprzecza, oraz wypowiedzieć się co do twierdzeń i dowodów zgłoszonych przez stronę przeciwną.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W piśmie przygotowawczym strona może także wskazać podstawy prawne swoich żądań lub</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wniosków.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-128\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 128</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Do pisma procesowego należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ich uczestniczącym w sprawie osobom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Do pisma procesowego wnoszonego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego dołącza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się poświadczone elektronicznie odpisy załączników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-129\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 129</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Strona powołująca się w piśmie na dokument obowiązana jest na żądanie przeciwnika</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">złożyć oryginał dokumentu w sądzie jeszcze przed rozprawą.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 21</span><span class=\"lf-art-t\">Elektroniczne poświadczenie odpisu dokumentu przez występującego w sprawie pełnomocnika</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej następuje z chwilą wprowadzenia przez tego pełnomocnika dokumentu do systemu teleinformatycznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Zawarte w odpisie dokumentu poświadczenie zgodności z oryginałem przez występującego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej ma charakter dokumentu urzędowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy, sąd, na wniosek strony albo z urzędu, zażąda od strony składającej odpis dokumentu, o którym mowa w § 2, przedłożenia oryginału tego dokumentu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, formaty, w jakich odpisy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pism, dokumentów i pełnomocnictw mogą być poświadczane elektronicznie, mając na względzie minimalne wymagania dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-130\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 130</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia go w terminie tygodniowym. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1158\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1158</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 37 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli pismo wniosła osoba zamieszkała lub mająca siedzibę za granicą, która nie ma w kraju przedstawiciela, przewodniczący wyznacza termin do poprawienia lub uzupełnienia pisma albo uiszczenia opłaty nie krótszy niż miesiąc, przy czym gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza terytorium Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Po bezskutecznym upływie terminu przewodniczący zwraca pismo stronie. Pismo zwrócone</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje skutki od chwili jego wniesienia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zarządzenie przewodniczącego o zwrocie pozwu doręcza się tylko powodowi.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma procesowe sporządzone z naruszeniem art. 871podlegają zwrotowi bez wzywania do usunięcia braków, chyba że ustawa stanowi inaczej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 6</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli przepis szczególny przewiduje, że pismo może być wniesione wyłącznie za pośrednictwem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">systemu teleinformatycznego, pismo wnosi się wraz z opłatą. Pismo wniesione bez opłaty nie wywołuje skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu, o czym sąd poucza wnoszącego pismo. W razie jednoczesnego wniesienia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego więcej niż jednego pisma podlegającego opłacie żadne z tych pism nie wywołuje skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu, jeżeli nie uiszczono opłaty w wysokości sumy opłat należnych od wszystkich pism.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-7\"><span class=\"lf-art-num\">§ 7</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku wniesienia pisma podlegającego opłacie z naruszeniem § 6 przewodniczący</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zawiadamia wnoszącego pismo o bezskuteczności czynności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-8\"><span class=\"lf-art-num\">§ 8</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisów § 6 i 7 nie stosuje się, jeżeli wnoszący pismo jest zwolniony z mocy prawa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">od kosztów sądowych w zakresie opłaty sądowej należnej od tego pisma, a także w razie zwolnienia od tych kosztów przyznanego przez sąd lub w razie zgłoszenia wniosku o takie zwolnienie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1301\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1301</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(utracił moc)59)Z dniem 25 marca 2002 r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 marca 2002 r. sygn. akt P. 9/01 (Dz. U. poz. 265).</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli pismo procesowe, które powinno być wniesione na urzędowym formularzu, nie zostało</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wniesione na takim formularzu lub nie może otrzymać prawidłowego biegu na skutek niezachowania innych warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego poprawienia lub uzupełnienia w terminie tygodniowym, przesyłając złożone pismo. Wezwanie powinno wskazywać wszystkie braki pisma oraz zawierać pouczenie o treści § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W razie bezskutecznego upływu terminu lub ponownego złożenia pisma dotkniętego brakami</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przewodniczący zarządza zwrot pisma. Sprzeciw od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty oraz sprzeciw od nakazu zapłaty sąd odrzuca.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Art. 1301a60)Dodany przez art. 1 pkt 38 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli pismo procesowe wniesione przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący zwraca pismo stronie bez wezwania do jego poprawienia lub uzupełnienia. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W zarządzeniu o zwrocie pisma wskazuje się braki, które stanowią podstawę zwrotu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">W terminie tygodnia od dnia doręczenia zarządzenia o zwrocie pisma strona może je</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wnieść ponownie. Jeżeli pismo to nie jest dotknięte brakami, wywołuje skutek od daty pierwotnego wniesienia. Skutek ten nie następuje w przypadku kolejnego zwrotu pisma, chyba że zwrot nastąpił na skutek braków uprzednio niewskazanych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zarządzenie o zwrocie pisma może wydać także referendarz sądowy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1302\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1302</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Pismo wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, które nie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zostało należycie opłacone, przewodniczący zwraca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu sporu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W terminie tygodniowym od dnia doręczenia zarządzenia o zwrocie pisma z przyczyn określonych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w § 1 strona może uiścić brakującą opłatę. Jeżeli opłata została wniesiona we właściwej wysokości, pismo wywołuje skutek od daty pierwotnego wniesienia. Skutek taki nie następuje w razie kolejnego zwrotu pisma z tej samej przyczyny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisu § 1 nie stosuje się, gdy obowiązek uiszczenia opłaty stosunkowej powstał</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na skutek sprawdzenia przez sąd wskazanej przez stronę wartości przedmiotu sporu lub zaskarżenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1303\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1303</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy art. 1261, art. 1262, art. 130 § 1 i § 11, art. 1302stosuje się odpowiednio, gdy przed wysłaniem odpisu pisma innym stronom, a w braku takich stron - przed wysłaniem zawiadomienia o terminie posiedzenia, powstał obowiązek uiszczenia lub uzupełnienia opłaty na skutek ustalenia przez sąd wyższej wartości przedmiotu sporu, cofnięcia zwolnienia od kosztów sądowych albo uchylenia kurateli.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-261\"><span class=\"lf-art-num\">§ 261</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 39 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli obowiązek uiszczenia lub uzupełnienia opłaty powstał z innych przyczyn niż wymienione w § 1 albo po wysłaniu odpisu pisma innym stronom, a w przypadku braku takich stron - po wysłaniu zawiadomienia o terminie posiedzenia, przewodniczący wzywa zobowiązanego do uiszczenia należnej opłaty w terminie tygodnia. W przypadku bezskutecznego upływu terminu sąd prowadzi sprawę bez wstrzymywania biegu postępowania, a o obowiązku uiszczenia opłaty orzeka w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, stosując odpowiednio zasady obowiązujące przy zwrocie kosztów procesu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-362\"><span class=\"lf-art-num\">§ 362</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 39 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli zobowiązany mieszka lub ma siedzibę za granicą i nie ma w kraju przedstawiciela, termin, o którym mowa w § 2, wynosi miesiąc, przy czym gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza terytorium Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1304\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1304</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Strona, która wnosi o podjęcie czynności połączonej z wydatkami, obowiązana jest uiścić</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zaliczkę na ich pokrycie w wysokości i terminie oznaczonym przez sąd. Jeżeli więcej niż jedna strona wnosi o podjęcie czynności, sąd zobowiązuje każdą stronę, która z czynności wywodzi skutki prawne, do uiszczenia zaliczki w równych częściach lub w innym stosunku według swego uznania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący wzywa stronę zobowiązaną do wniesienia zaliczki, aby w wyznaczonym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">terminie nie dłuższym niż dwa tygodnie zapłaciła oznaczoną kwotę. Jeżeli strona zobowiązana mieszka lub ma siedzibę za granicą i nie ma w kraju przedstawiciela, termin, o którym mowa w § 1, wynosi miesiąc, przy czym gdyby doręczenie wezwania miało mieć miejsce poza terytorium Unii Europejskiej, oznacza się termin nie krótszy niż trzy miesiące.63)Zdanie drugie w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 40 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli okazuje się, że przewidywane lub rzeczywiste wydatki są większe od wniesionej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zaliczki, przewodniczący wzywa o jej uzupełnienie w trybie określonym w § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd podejmie czynność połączoną z wydatkami, jeżeli zaliczka zostanie uiszczona w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oznaczonej wysokości.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W razie nieuiszczenia zaliczki sąd pominie czynność połączoną z wydatkami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1305\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1305</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach, o których mowa w art. 125 oraz art. 130-1304, czynności przewodniczącego może wykonywać referendarz sądowy.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Doręczenia</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-131\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 131</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-164\"><span class=\"lf-art-num\">§ 164</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 41 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041), osoby zatrudnione w sądzie, lub sądową służbę doręczeniową. Sąd może również dokonywać doręczeń za pośrednictwem komornika w sposób określony w ustawie z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 121 i 288).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1165\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1165</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2020 r. o zmianie ustawy - Kodeks</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 956), która wejdzie w życie z dniem 30 listopada 2020 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">W wypadkach wskazanych w ustawie sąd może dokonać doręczeń przez Policję lub Żandarmerię Wojskową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-264\"><span class=\"lf-art-num\">§ 264</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 41 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw łączności określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb i sposób doręczania pism sądowych przez podmioty, o których mowa w § 1 zdanie pierwsze, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawnego toku postępowania, a także realizacji gwarancji procesowych jego uczestników, ochronę praw osób, którym pisma są doręczane, oraz ochronę ich danych osobowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Minister Sprawiedliwości, na uzasadniony wniosek prezesa sądu, w drodze zarządzenia, tworzy i znosi w tym sądzie sądową służbę doręczeniową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, warunki organizacji oraz</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">strukturę sądowej służby doręczeniowej, mając na względzie wielkość sądu, koszty oraz zapewnienie skuteczności doręczeń i zachowanie wymogów postępowania sądowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1311\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1311</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd dokonuje doręczeń za pośrednictwem systemu teleinformatycznego (doręczenie elektroniczne), jeżeli adresat wniósł pismo za pośrednictwem systemu teleinformatycznego albo dokonał wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku doręczenia elektronicznego pismo uznaje się za doręczone w chwili wskazanej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w elektronicznym potwierdzeniu odbioru korespondencji. Przepisu art. 134 § 1 nie stosuje się. W przypadku braku takiego potwierdzenia doręczenie elektroniczne uznaje się za skuteczne po upływie 14 dni od daty umieszczenia pisma w systemie teleinformatycznym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 21</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Adresat, który dokonał wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, może zrezygnować z doręczenia elektronicznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">określi, w drodze rozporządzenia, tryb i sposób dokonywania doręczeń elektronicznych, mając na względzie zapewnienie skuteczności doręczeń oraz ochronę praw osób, którym pisma są doręczane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-132\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 132</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-166\"><span class=\"lf-art-num\">§ 166</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 42 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">W toku sprawy adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej doręczają sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami. W treści pisma procesowego wniesionego do sądu zamieszcza się oświadczenie o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą.</p>\n<p class=\"lf-p\">Pismo niezawierające powyższego oświadczenia podlega zwrotowi bez wzywania do usunięcia tego braku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepis § 1 nie dotyczy wniesienia pozwu wzajemnego, apelacji, skargi kasacyjnej, zażalenia, sprzeciwu od wyroku zaocznego, sprzeciwu od nakazu zapłaty, zarzutów od nakazu zapłaty, wniosku o zabezpieczenie powództwa, skargi o wznowienie postępowania, skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i skargi na orzeczenia referendarza sądowego, które należy złożyć w sądzie z odpisami dla strony przeciwnej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1267\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1267</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 42 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepis § 1 nie dotyczy pism wnoszonych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, podlegających doręczeniu adwokatowi, radcy prawnemu, rzecznikowi patentowemu lub Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, którzy dokonali wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego i nie zrezygnowali z doręczenia elektronicznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1368\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1368</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 42 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma procesowe z załącznikami, z wyłączeniem pism wymienionych w § 11, adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej doręczają sobie nawzajem bezpośrednio wyłącznie w postaci elektronicznej, jeżeli złożą sądowi zgodne oświadczenia odpowiedniej treści i podadzą do wiadomości sądu używane do tego dane kontaktowe, w szczególności adres poczty elektronicznej lub numer faksu. Oświadczenia nie podlegają odwołaniu, a zastrzeżenia warunku lub terminu uważa się za nieistniejące. Na zgodny wniosek stron lub w innych uzasadnionych przypadkach sąd zarządza odstąpienie od takiego sposobu doręczania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Doręczenie adresatowi może nastąpić także przez wręczenie mu pisma bezpośrednio w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sekretariacie sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-133\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 133</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli stroną jest osoba fizyczna, doręczenia dokonuje się jej osobiście, a gdy nie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ma ona zdolności procesowej - jej przedstawicielowi ustawowemu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pisma procesowe lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla organizacji, która</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nie ma osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania ich przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2169\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2169</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej doręcza się na adres do doręczeń udostępniony w tej ewidencji, chyba że przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2269\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2269</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma procesowe lub orzeczenia dla przedsiębiorcy wpisanego do rejestru sądowego doręcza się na adres udostępniony w tym rejestrze, chyba że przedsiębiorca wskazał inny adres do doręczeń. Jeżeli ostatni udostępniony adres został wykreślony jako niezgodny z rzeczywistym stanem rzeczy i nie zgłoszono wniosku o wpis nowego adresu, który podlegałby udostępnieniu, adres wykreślony jest uważany za adres udostępniony w rejestrze.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2a\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2a</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)70)Przez art. 1 pkt 43 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2b\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2b</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2371\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2371</span><span class=\"lf-art-t\">)Oznaczenie § 23 nadane przez art. 1 pkt 43 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Pisma procesowe lub orzeczenia dla osób reprezentujących podmiot wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego, likwidatorów, prokurentów, członków organów lub osób uprawnionych do powołania zarządu doręcza się na adres do doręczeń wskazany zgodnie z przepisami art. 19a ust. 5-5b i 5d ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 1500, 1655 i 1798 oraz z 2020 r. poz. 288).</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-372\"><span class=\"lf-art-num\">§ 372</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 43 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę upoważnioną do odbioru pism sądowych, pisma sądowe doręcza się tym osobom. Pismo wzywające stronę do osobistego stawiennictwa doręcza się tylko bezpośrednio tej stronie, z wyjątkiem strony, o której mowa w art. 11355§ 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-134\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 134</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">W dni ustawowo uznane za wolne od pracy, jako też w porze nocnej doręczać można tylko</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w wyjątkowych wypadkach za uprzednim zarządzeniem prezesa sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Za porę nocną uważa się czas od godziny dwudziestej pierwszej do godziny siódmej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-135\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 135</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Doręczenia dokonuje się w mieszkaniu, w miejscu pracy lub tam, gdzie się adresata</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zastanie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Na wniosek strony doręczenie może być dokonane na wskazany przez nią adres skrytki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pocztowej. W tym wypadku pismo sądowe przesłane za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe składa się w placówce pocztowej tego operatora, umieszczając zawiadomienie o tym w skrytce pocztowej adresata.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-136\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 136</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Strony i ich przedstawiciele mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zamieszkania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W razie zaniedbania tego obowiązku pismo sądowe pozostawia się w aktach sprawy ze</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany. O powyższym obowiązku i skutkach jego niedopełnienia sąd powinien pouczyć stronę przy pierwszym doręczeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisu § 2 nie stosuje się do doręczenia skargi o wznowienie postępowania lub skargi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Strona, która zgłosiła wniosek o dokonywanie doręczeń na adres oznaczonej skrytki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pocztowej, ma obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie tego adresu. Przepisy § 2 i 3 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-137\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 137</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Doręczenia żołnierzom zasadniczej służby wojskowej, funkcjonariuszom Policji i Służby</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Więziennej dokonuje się przez ich organy bezpośrednio przełożone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Doręczenia osobom pozbawionym wolności dokonuje się przez zarząd odpowiedniego zakładu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-138\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 138</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo sądowe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi, jeżeli osoby te nie są przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Dla adresata, którego doręczający nie zastanie w miejscu pracy, można doręczyć pismo</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">osobie upoważnionej do odbioru pism.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-139\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 139</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W razie niemożności doręczenia w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających, pismo przesłane za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe należy złożyć w placówce pocztowej tego operatora, a doręczane w inny sposób - w urzędzie właściwej gminy, umieszczając zawiadomienie o tym w drzwiach mieszkania adresata lub w oddawczej skrzynce pocztowej ze wskazaniem gdzie i kiedy pismo pozostawiono, oraz z pouczeniem, że należy je odebrać w terminie siedmiu dni od dnia umieszczenia zawiadomienia. W przypadku bezskutecznego upływu tego terminu, czynność zawiadomienia należy powtórzyć.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pismo złożone w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe może zostać odebrane także przez osobę upoważnioną na podstawie pełnomocnictwa pocztowego do odbioru przesyłek pocztowych, w rozumieniu tej ustawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane. W takim</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przypadku doręczający zwraca pismo do sądu z adnotacją o odmowie jego przyjęcia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-373\"><span class=\"lf-art-num\">§ 373</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 44 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3; wszedł w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli stronie podlegającej wpisowi do rejestru sądowego nie można doręczyć pisma w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających ze względu na nieujawnienie w tym rejestrze zmiany adresu, pismo to pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 31</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma dla osób reprezentujących podmiot wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego, likwidatorów, prokurentów, członków organów lub osób uprawnionych do powołania zarządu, w razie niemożności doręczenia ich w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających z uwagi na niezgłoszenie oświadczenia o zmianie adresu do doręczeń, pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że inny adres do doręczeń lub miejsce zamieszkania i adres są sądowi znane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd rejestrowy przy ogłoszeniu lub doręczeniu postanowienia o pierwszym wpisie poucza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wnioskodawcę o skutkach zaniedbania ujawnienia w rejestrze zmian określonych w § 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-41\"><span class=\"lf-art-num\">§ 41</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd rejestrowy przy doręczeniu postanowienia w przedmiocie wpisu do Krajowego Rejestru</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sądowego osób reprezentujących podmiot, likwidatorów, prokurentów, członków organów lub osób uprawnionych do powołania zarządu poucza podmiot wpisany do rejestru o określonych w § 31skutkach zaniedbania zgłoszenia oświadczenia o zmianie adresu do doręczeń. Pouczenie podmiotu wpisanego do Krajowego Rejestru Sądowego jest jednoznaczne z pouczeniem osób, o których mowa w zdaniu pierwszym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-574\"><span class=\"lf-art-num\">§ 574</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 44 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3; wszedł w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Na wniosek strony wydaje się zaświadczenie, że wyrok zaoczny albo nakaz zapłaty został uznany za doręczony na oznaczony adres w sposób przewidziany w § 1. W zaświadczeniu stwierdza się z urzędu fakt uchylenia zarządzenia o uznaniu wyroku albo nakazu za doręczony.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 139175)Dodany przez art. 1 pkt 45 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli pozwany, pomimo powtórzenia zawiadomienia zgodnie z art. 139 § 1 zdanie drugie, nie odebrał pozwu lub innego pisma procesowego wywołującego potrzebę podjęcia obrony jego praw, a w sprawie nie doręczono mu wcześniej żadnego pisma w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających i nie ma zastosowania art. 139 § 2-31 lub inny przepis szczególny przewidujący skutek doręczenia, przewodniczący zawiadamia o tym powoda, przesyłając mu przy tym odpis pisma dla pozwanego i zobowiązując do doręczenia tego pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Powód w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia mu zobowiązania, o którym mowa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w § 1, składa do akt potwierdzenie doręczenia pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika albo zwraca pismo i wskazuje aktualny adres pozwanego lub dowód, że pozwany przebywa pod adresem wskazanym w pozwie. Po bezskutecznym upływie terminu stosuje się przepis art. 177 § 1 pkt 6.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-140\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 140</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pisma i orzeczenia doręcza się w odpisach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Zamiast odpisu pisma lub orzeczenia może być doręczony dokument uzyskany z systemu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">teleinformatycznego, o ile ma on cechy umożliwiające weryfikację istnienia i treści pisma lub orzeczenia w tym systemie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku doręczenia elektronicznego pisma i orzeczenia mają postać dokumentów zawierających</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dane z systemu teleinformatycznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-141\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 141</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pełnomocnikowi procesowemu kilku osób doręcza się jeden egzemplarz pisma i załączników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Uprawnionemu przez kilku współuczestników sporu do odbioru pism sądowych doręcza się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">po jednym egzemplarzu dla każdego współuczestnika.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli jest kilku pełnomocników jednej strony, sąd doręcza pismo tylko jednemu z nich.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-142\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 142</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Doręczenie pisma jest potwierdzane pisemnie przez odbiorcę albo za pośrednictwem systemu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">teleinformatycznego operatora pocztowego, o którym mowa w art. 131 § 1, albo dokumentem uzyskanym z systemu teleinformatycznego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku potwierdzenia pisemnego odbiorca potwierdza odbiór i jego datę własnoręcznym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">podpisem. Jeżeli tego nie może lub nie chce uczynić, doręczający sam oznacza datę doręczenia oraz przyczyny braku podpisu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Doręczający stwierdza na potwierdzeniu odbioru sposób doręczenia, a na doręczonym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">piśmie zaznacza dzień doręczenia i opatruje to stwierdzenie swoim podpisem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-143\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 143</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli stronie, której miejsce pobytu nie jest znane, ma być doręczony pozew lub inne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pismo procesowe wywołujące potrzebę podjęcia obrony jej praw, doręczenie może do chwili zgłoszenia się strony albo jej przedstawiciela lub pełnomocnika nastąpić tylko do rąk kuratora ustanowionego na wniosek osoby zainteresowanej przez sąd orzekający.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-144\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 144</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący ustanowi kuratora, jeżeli wnioskodawca uprawdopodobni, że miejsce pobytu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">strony nie jest znane. W sprawach o roszczenia alimentacyjne, jak również w sprawach o ustalenie pochodzenia dziecka i o związane z tym roszczenia, przewodniczący przed ustanowieniem kuratora przeprowadzi stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">O ustanowieniu kuratora przewodniczący ogłosi publicznie w budynku sądowym i lokalu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w sprawach zaś większej wagi, gdy uzna to za potrzebne, także w prasie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Z chwilą doręczenia pisma kuratorowi doręczenie staje się skuteczne. Sąd może jednak</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">uzależnić skuteczność doręczenia od upływu oznaczonego terminu od chwili wywieszenia obwieszczenia w budynku sądowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Czynności określone w § 1-3 może wykonywać także referendarz sądowy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-145\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 145</span><span class=\"lf-art-t\">W wypadkach, w których ustanowienie kuratora według przepisów poprzedzających nie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jest wymagane, pismo doręcza się stronie, której miejsce pobytu nie jest znane, przez wywieszenie w budynku sądowym. Doręczenie takie staje się skuteczne z upływem miesiąca od dnia wywieszenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-146\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 146</span><span class=\"lf-art-t\">Do kuratora ustanowionego zgodnie z art. 143 i art. 144 stosuje się odpowiednio przepis</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">art. 69 § 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-147\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 147</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Gdy okaże się, że żądanie ustanowienia kuratora lub wywieszenia pisma nie było uzasadnione, sąd zarządzi doręczenie pisma w sposób właściwy, a w miarę potrzeby zniesie na wniosek strony zainteresowanej postępowanie przeprowadzone z udziałem kuratora lub po wywieszeniu pisma w budynku sądowym.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Posiedzenia sądowe</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-148\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 148</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może skierować sprawę na posiedzenie jawne i wyznaczyć rozprawę także wówczas, gdy sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-376\"><span class=\"lf-art-num\">§ 376</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 46 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1481\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1481</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, w tym również po wniesieniu zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłaty albo sprzeciwu od wyroku zaocznego, sąd uzna</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)77)Przez art. 1 pkt 47 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sierpnia 2019 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli strona w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pierwszym piśmie procesowym złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy, chyba że pozwany uznał powództwo.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-149\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 149</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Posiedzenia sądowe wyznacza przewodniczący z urzędu, ilekroć wymaga tego stan sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">O posiedzeniach jawnych zawiadamia się strony i osoby zainteresowane przez wezwanie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub ogłoszenie podczas posiedzenia. Stronie nieobecnej na posiedzeniu jawnym należy zawsze doręczyć wezwanie na następne posiedzenie. Wezwanie powinno być doręczone co najmniej na tydzień przed posiedzeniem. W wypadkach pilnych termin ten może być skrócony do trzech dni.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1491\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1491</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może wzywać strony, świadków, biegłych lub inne osoby w sposób, który uzna za</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">najbardziej celowy, z pominięciem sposobów doręczeń przewidzianych w rozdziale 2, jeżeli uzna to za niezbędne do przyspieszenia rozpoznania sprawy. Wezwanie dokonane w ten sposób wywołuje skutki przewidziane w niniejszym kodeksie, jeżeli jest niewątpliwe, że doszło ono do wiadomości adresata w terminach określonych w art. 149 § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-150\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 150</span><span class=\"lf-art-t\">W wezwaniu na posiedzenie oznacza się:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>imię, nazwisko i miejsce zamieszkania wezwanego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>sąd oraz miejsce i czas posiedzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>strony i przedmiot sprawy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>cel posiedzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>skutki niestawiennictwa.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-151\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 151</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Posiedzenia sądowe odbywają się w budynku sądowym, a poza tym budynkiem tylko wówczas, gdy czynności sądowe muszą być wykonane w innym miejscu albo gdy odbycie posiedzenia poza budynkiem sądowym ułatwia przeprowadzenie sprawy lub przyczynia się znacznie do zaoszczędzenia kosztów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia jawnego przy użyciu urządzeń</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">technicznych umożliwiających jego przeprowadzenie na odległość. W takim przypadku uczestnicy postępowania mogą brać udział w posiedzeniu sądowym, gdy przebywają w budynku innego sądu, i dokonywać tam czynności procesowych, a przebieg czynności procesowych transmituje się z sali sądowej sądu prowadzącego postępowanie do miejsca pobytu uczestników postępowania oraz z miejsca pobytu uczestników postępowania do sali sądowej sądu prowadzącego postępowanie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 15278)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 48 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Na posiedzenia jawne wstęp na salę sądową mają tylko osoby nieuzbrojone i pełnoletnie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Wymóg pełnoletności nie dotyczy stron, interwenientów ubocznych, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz osób wezwanych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może zezwolić na obecność na posiedzeniu jawnym osobom małoletnim oraz</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">osobom obowiązanym do noszenia broni.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Na posiedzenia niejawne mają wstęp tylko osoby wezwane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przy czynnościach sądu nie mogą być obecne osoby w stanie nielicującym z powagą sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-153\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 153</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd z urzędu zarządza odbycie całego posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, jeżeli publiczne rozpoznanie sprawy zagraża porządkowi publicznemu lub moralności lub jeżeli mogą być ujawnione okoliczności objęte ochroną informacji niejawnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd na wniosek strony zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może ponadto zarządzić odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na wniosek strony, jeżeli podane przez nią przyczyny uzna za uzasadnione lub jeżeli roztrząsane być mają szczegóły życia rodzinnego. Postępowanie dotyczące tego wniosku odbywa się przy drzwiach zamkniętych. Postanowienie w tym przedmiocie sąd ogłasza publicznie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-154\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 154</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas posiedzenia odbywającego się przy drzwiach zamkniętych mogą być obecni na</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sali: strony, interwenienci uboczni, ich przedstawiciele ustawowi i pełnomocnicy, prokurator oraz osoby zaufania po dwie z każdej strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Ogłoszenie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie odbywa się publicznie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-155\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 155</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący otwiera, prowadzi i zamyka posiedzenia, udziela głosu, zadaje pytania, upoważnia do zadawania pytań i ogłasza orzeczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może odebrać głos, gdy przemawiający go nadużywa, jak również uchylić</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pytanie, jeżeli uzna je za niewłaściwe lub zbyteczne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-156\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 156</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd nawet na zgodny wniosek stron może odroczyć posiedzenie tylko z ważnej przyczyny.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 156179)Dodany przez art. 1 pkt 49 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">W miarę potrzeby na posiedzeniu przewodniczący może pouczyć strony o prawdopodobnym wyniku sprawy w świetle zgłoszonych do tej chwili twierdzeń i dowodów.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 156279)Dodany przez art. 1 pkt 49 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli w toku posiedzenia okaże się, że o żądaniu lub wniosku strony można rozstrzygnąć na innej podstawie prawnej, niż przez nią wskazana, uprzedza się o tym strony obecne na posiedzeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-157\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 157</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Z przebiegu posiedzenia jawnego protokolant sporządza protokół. Protokół sporządza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się, utrwalając przebieg posiedzenia za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk oraz pisemnie, pod kierunkiem przewodniczącego, zgodnie z art. 158</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli ze względów technicznych utrwalenie przebiegu posiedzenia za pomocą urządzenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk nie jest możliwe, protokół jest sporządzany wyłącznie pisemnie, pod kierunkiem przewodniczącego, zgodnie z art. 158 § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przy wydawaniu wyroków zaocznych wystarcza zaznaczenie w aktach, że pozwany nie stawił</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się na posiedzenie, nie żądał przeprowadzenia rozprawy w swej nieobecności i nie złożył żadnych wyjaśnień, oraz wzmianka co do ogłoszenia wyroku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Z posiedzenia niejawnego sporządza się notatkę urzędową, jeżeli nie wydano orzeczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-158\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 158</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Protokół sporządzony pisemnie zawiera oznaczenie sądu, miejsca i daty posiedzenia, nazwiska sędziów, protokolanta, prokuratora, stron, interwenientów, jak również obecnych na posiedzeniu przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz oznaczenie sprawy i wzmianki co do jawności. Ponadto protokół sporządzony pisemnie zawiera wymienienie zarządzeń i orzeczeń wydanych na posiedzeniu oraz stwierdzenie, czy zostały ogłoszone, streszczenie wyników postępowania dowodowego, a także czynności stron wpływające na rozstrzygnięcie sądu (ugoda, zrzeczenie się roszczenia, uznanie powództwa, cofnięcie, zmiana, rozszerzenie lub ograniczenie żądania pozwu) oraz inne czynności stron, które według szczególnych przepisów ustawy powinny być wciągnięte, wpisane, przyjęte, złożone, zgłoszone lub wniesione do protokołu. Jeżeli sporządzenie odrębnej sentencji orzeczenia nie jest wymagane, wystarcza zamieszczenie w protokole treści samego rozstrzygnięcia.</p>\n<p class=\"lf-p\">Czynności wymagające podpisu strony mogą być zamieszczane w odrębnym dokumencie stanowiącym część protokołu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 11</span><span class=\"lf-art-t\">Protokół, o którym mowa w § 1, może zawierać wnioski i twierdzenia stron oraz inne</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">okoliczności istotne dla przebiegu posiedzenia; zamiast wniosków i twierdzeń można w protokole powołać się na pisma przygotowawcze.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli przebiegu posiedzenia nie utrwala się za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">albo obraz i dźwięk, protokół sporządzony pisemnie zawiera, oprócz danych i okoliczności określonych w § 1, wnioski oraz twierdzenia stron, udzielone pouczenia, a także wyniki postępowania dowodowego oraz inne okoliczności istotne dla przebiegu posiedzenia; zamiast wniosków i twierdzeń można w protokole powołać się na pisma przygotowawcze.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Protokół sporządzony za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">protokolant podpisuje podpisem elektronicznym gwarantującym identyfikację osoby protokolanta oraz rozpoznawalność jakiejkolwiek późniejszej zmiany protokołu. Protokół sporządzony pisemnie podpisują przewodniczący i protokolant.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli jest to niezbędne dla zapewnienia prawidłowego orzekania w sprawie, przewodniczący</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">może zarządzić sporządzenie transkrypcji odpowiedniej części protokołu sporządzonego za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje urządzeń i środków</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">technicznych służących do utrwalania dźwięku albo obrazu i dźwięku, sposób sporządzania zapisów dźwięku albo obrazu i dźwięku oraz sposób identyfikacji osób je sporządzających, jak również sposób udostępniania oraz przechowywania takich zapisów, mając na uwadze:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>konieczność właściwego zabezpieczenia zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku przed ich utratą, zniekształceniem, nieuprawnionym dostępem, usunięciem lub inną nieuprawnioną zmianą, a także rozpoznawalność dokonania uprawnionej zmiany lub usunięcia i identyfikacji osoby dokonującej tych czynności;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>minimalne wymagania dla systemów teleinformatycznych używanych do realizacji zadań publicznych, określone w odrębnych przepisach;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>konieczność zmiany formatu zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku lub przeniesienia na inny informatyczny nośnik danych w celu ponownego odtworzenia zapisu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>konieczność zapewnienia możliwości zapoznania się z zapisem dźwięku albo obrazu i dźwięku oraz uzyskania z akt sprawy zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-159\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 159</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-160\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 160</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Strony mogą żądać sprostowania lub uzupełnienia protokołu, nie później jednak jak</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na następnym posiedzeniu, a jeśli idzie o protokół rozprawy, po której zamknięciu nastąpiło wydanie wyroku - dopóki akta sprawy znajdują się w sądzie. Od zarządzenia przewodniczącego strony mogą odwołać się do sądu w terminie tygodniowym od doręczenia im zarządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zapis dźwięku albo obrazu i dźwięku nie podlega sprostowaniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-161\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 161</span><span class=\"lf-art-t\">W toku posiedzenia wnioski, oświadczenia, uzupełnienia i sprostowania wniosków i oświadczeń</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">można zamieścić w załączniku do protokołu. Jeżeli stronę zastępuje adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy lub Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej, przewodniczący może zażądać złożenia takiego załącznika w wyznaczonym terminie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 16280)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 50 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Strona powinna zwrócić uwagę sądu na uchybienie przepisom postępowania, wnosząc o</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wpisanie zastrzeżenia do protokołu. Zastrzeżenie można zgłosić najpóźniej na kolejnym posiedzeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Stronie zastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, która zastrzeżenia nie zgłosiła, nie przysługuje prawo powoływania się na to uchybienie w dalszym toku postępowania. Skutku tego nie niweczy wypowiedzenie lub cofnięcie pełnomocnictwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisu § 2 nie stosuje się, gdy chodzi o przepisy postępowania, których naruszenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sąd powinien wziąć pod rozwagę z urzędu lub gdy strona uprawdopodobni, iż nie zgłosiła zastrzeżeń bez swojej winy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1621\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1621</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)81)Przez art. 1 pkt 51 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-163\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 163</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli kodeks przewiduje grzywnę bez określenia jej wysokości, grzywnę wymierza się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w kwocie do trzech tysięcy złotych. Grzywny ściąga się w drodze egzekucji sądowej na rzecz Skarbu Państwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Ilekroć kodeks dopuszcza zarządzenie przymusowego sprowadzenia lub aresztowania, stosuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">O przymusowe sprowadzenie żołnierza w czynnej służbie wojskowej, z wyjątkiem terytorialnej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie, sąd zwraca się do dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on służbę, lub do Żandarmerii Wojskowej, a o przymusowe sprowadzenie funkcjonariusza Policji, Służby Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego lub Straży Granicznej - do jego przełożonego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">O ukaranie żołnierza w czynnej służbie wojskowej, z wyjątkiem terytorialnej służby</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wojskowej pełnionej dyspozycyjnie, sąd występuje do dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on służbę, a o ukaranie funkcjonariusza Policji, Służby Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Marszałkowskiej lub Straży Granicznej - do jego przełożonego.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 4</h3>\n<p class=\"lf-p\">Terminy</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-164\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 164</span><span class=\"lf-art-t\">Bieg terminu wyznaczonego przez sąd lub przewodniczącego (termin sądowy) rozpoczyna</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się od ogłoszenia w tym przedmiocie postanowienia lub zarządzenia, a gdy kodeks przewiduje doręczenie z urzędu - od jego doręczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-165\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 165</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Oddanie pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">To samo dotyczy złożenia pisma przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej albo</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego oraz przez członka załogi polskiego statku morskiego u kapitana statku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Wprowadzenie pisma do systemu teleinformatycznego jest równoznaczne z wniesieniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">pisma do sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-166\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 166</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może z ważnej przyczyny przedłużyć lub skrócić termin sądowy na wniosek</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zgłoszony przed upływem terminu, nawet bez wysłuchania strony przeciwnej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 5</h3>\n<p class=\"lf-p\">Uchybienie i przywrócenie terminu</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-167\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 167</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-168\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 168</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przywrócenie nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie pociąga za sobą</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ujemnych dla strony skutków procesowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-169\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 169</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">być dokonana, w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności procesowej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w wypadkach wyjątkowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)82)Przez art. 1 pkt 52 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sierpnia 2019 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-170\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 170</span><span class=\"lf-art-t\">Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do złożenia środka odwoławczego od wyroku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">orzekającego unieważnienie małżeństwa lub rozwód albo ustalającego nieistnienie małżeństwa, jeżeli choćby jedna ze stron zawarła po uprawomocnieniu się wyroku nowy związek małżeński.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-171\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 171</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 17283)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 53 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Zgłoszenie wniosku o przywrócenie terminu nie wstrzymuje postępowania w sprawie ani wykonania orzeczenia. Sąd może jednak, stosownie do okoliczności, wstrzymać postępowanie lub wykonanie orzeczenia. W przypadku uwzględnienia wniosku sąd może natychmiast przystąpić do rozpoznania sprawy.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 6</h3>\n<p class=\"lf-p\">Zawieszenie postępowania</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-173\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 173</span><span class=\"lf-art-t\">Postępowanie ulega zawieszeniu z mocy prawa w razie zaprzestania czynności przez sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wskutek siły wyższej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-174\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 174</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd zawiesza postępowanie z urzędu:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie, chyba że ustanowiono kuratora na podstawie art. 69 § 1 lub art. 42 § 1 Kodeksu cywilnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>jeżeli strona lub jej przedstawiciel ustawowy znajduje się w miejscowości pozbawionej wskutek nadzwyczajnych wydarzeń komunikacji z siedzibą sądu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>jeżeli postępowanie dotyczy masy upadłości, masy układowej lub masy sanacyjnej i ogłoszono upadłość lub wszczęto wtórne postępowanie upadłościowe albo ustanowiono zarządcę w postępowaniu restrukturyzacyjnym;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>jeżeli ustanowiono zarządcę przymusowego w postępowaniu w przedmiocie ogłoszenia upadłości lub zarządcę tymczasowego w postępowaniu o otwarcie postępowania sanacyjnego, a postępowanie dotyczy majątku objętego zabezpieczeniem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>jeżeli zarządca sukcesyjny przestał pełnić tę funkcję albo zarząd sukcesyjny wygasł, w przypadku gdy postępowanie toczyło się z udziałem zarządcy sukcesyjnego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach wymienionych w § 1 pkt 1, 4 i 6 zawieszenie ma skutek od chwili zdarzeń, które je spowodowały. Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla orzeczenia wydane po nastąpieniu tych zdarzeń, chyba że nastąpiły one po zamknięciu rozprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W przypadkach, o których mowa w § 1 pkt 4 i 5, sąd wezwie syndyka, zarządcę przymusowego, zarządcę tymczasowego albo zarządcę do udziału w sprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-175\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 175</span><span class=\"lf-art-t\">W razie śmierci pełnomocnika procesowego postępowanie może toczyć się dalej dopiero</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">po wezwaniu strony niestawającej. Wezwanie doręcza się stronie w miejscu jej rzeczywistego zamieszkania, zawiadamiając ją równocześnie o śmierci pełnomocnika procesowego. W wypadku tym nie stosuje się art. 136 § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1751\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1751</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych jest obowiązkowe, w razie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">śmierci adwokata lub radcy prawnego, skreślenia z listy adwokatów lub radców prawnych, utraty możliwości wykonywania zawodu albo utraty zdolności procesowej, sąd zawiesza postępowanie z urzędu, wyznaczając odpowiedni termin do wskazania innego adwokata lub radcy prawnego, i po upływie tego terminu podejmuje postępowanie. Przepis art.</p>\n<p class=\"lf-p\">175 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-176\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 176</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd zawiesi postępowanie na wniosek spadkobiercy, jeżeli powód dochodzi przeciwko</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">niemu wykonania obowiązku, należącego do długów spadkowych, a spadkobierca nie złożył jeszcze oświadczenia o przyjęciu spadku i termin do złożenia takiego oświadczenia jeszcze nie upłynął.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd zawiesi na wniosek Bankowego Funduszu Gwarancyjnego postępowanie, w którym podmiot</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w restrukturyzacji, o którym mowa w art. 2 pkt 44 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (Dz. U. z 2020 r. poz. 842), jest stroną.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-177\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 177</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jeżeli osoba trzecia wystąpiła przeciwko obu stronom z interwencją główną;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od uprzedniej decyzji organu administracji publicznej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">31)</span>jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym albo Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w razie niestawiennictwa obu stron na rozprawie, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, oraz w razie niestawiennictwa powoda, gdy powód nie żądał rozpoznania sprawy w jego nieobecności, a pozwany nie zgłosił wniosku o rozpoznanie sprawy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu powoda albo niewskazania przez powoda w wyznaczonym terminie adresu pozwanego lub danych pozwalających sądowi na ustalenie numerów, o których mowa w art. 2081, lub niewykonania przez powoda innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli postępowanie karne, dyscyplinarne lub administracyjne nie jest jeszcze rozpoczęte, a jego rozpoczęcie zależy od wniosku strony, sąd wyznaczy termin do wszczęcia postępowania, w innych wypadkach może zwrócić się do właściwego organu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-178\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 178</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może również zawiesić postępowanie na zgodny wniosek stron.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 178184)Dodany przez art. 1 pkt 54 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">W postanowieniu o zawieszeniu postępowania wskazuje się przepis stanowiący podstawę prawną rozstrzygnięcia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-179\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 179</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">W wypadku zawieszenia postępowania na zgodny wniosek stron albo wskutek ich niestawiennictwa</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub niemożności nadania sprawie dalszego biegu, zawieszenie wstrzymuje tylko bieg terminów sądowych, które biegną dalej dopiero z chwilą podjęcia postępowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">We wszystkich innych wypadkach zawieszenia żadne terminy nie biegną i zaczynają biec</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dopiero od początku z chwilą podjęcia postępowania. Terminy sądowe należy w miarę potrzeby wyznaczać na nowo.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na celu podjęcie postępowania albo zabezpieczenie powództwa lub dowodu. Czynności podejmowane przez strony, a niedotyczące tych przedmiotów, wywołują skutki dopiero z chwilą podjęcia postępowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-180\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 180</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w razie śmierci strony - z chwilą zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego albo z chwilą ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w razie utraty zdolności sądowej - z chwilą ustalenia ogólnego następcy prawnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w razie braku przedstawiciela ustawowego - z chwilą jego ustanowienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">31)</span>w razie braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną - z chwilą wyboru albo powołania tego organu, a w przypadku gdy dla strony ustanowiono kuratora umocowanego do podejmowania czynności za stronę - z chwilą jego ustanowienia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania - z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia kończącego to postępowanie; sąd może jednak i przedtem, stosownie do okoliczności, podjąć dalsze postępowanie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>w przypadku: a) ustanowienia zarządcy przymusowego w postępowaniu w przedmiocie ogłoszenia upadłości</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy przymusowego, b) ogłoszenia upadłości strony lub wszczęcia wtórnego postępowania upadłościowego, z wyjątkiem określonym w art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1228) - z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję syndyka, c) ustanowienia zarządcy tymczasowego w postępowaniu o otwarcie postępowania sanacyjnego</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy tymczasowego, d) ustanowienia zarządcy w postępowaniu restrukturyzacyjnym - z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję zarządcy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>jeżeli zarządca sukcesyjny, z którego udziałem toczyło się postępowanie, przestał pełnić tę funkcję - z dniem zgłoszenia się lub wskazania kolejnego zarządcy sukcesyjnego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>w przypadku wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego - z dniem zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli w ciągu roku od dnia postanowienia o zawieszeniu postępowania nie zgłoszą się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub nie zostaną wskazani następcy prawni zmarłego, a postępowanie nie zostanie podjęte z udziałem zarządcy sukcesyjnego, sąd może z urzędu zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora spadku, chyba że kurator taki już wcześniej został ustanowiony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-181\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 181</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd postanowi podjąć postępowanie na wniosek którejkolwiek ze stron:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>gdy postępowanie zostało zawieszone na wniosek spadkobiercy - po złożeniu oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku albo po upływie terminu do złożenia takiego oświadczenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>w wypadku zawieszenia na wniosek obu stron albo wskutek niestawiennictwa - nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od zawieszenia, jeżeli strony we wniosku o zawieszenie nie oznaczyły dłuższego terminu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd, na wniosek Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, podejmie postępowanie, o którym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mowa w art. 176 § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1811\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1811</span><span class=\"lf-art-t\">Na wniosek zarządcy sukcesyjnego lub drugiej strony sąd postanowi podjąć postępowanie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z udziałem zarządcy sukcesyjnego, jeżeli postępowanie dotyczy spraw wynikających z prowadzenia przedsiębiorstwa zmarłej strony objętego zarządem sukcesyjnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-182\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 182</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-185\"><span class=\"lf-art-num\">§ 185</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 55 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąd umarza postępowanie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>zawieszone z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>zawieszone na zgodny wniosek stron lub na wniosek spadkobiercy, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu sześciu miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>w przypadku stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie roku od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>zawieszone z przyczyny wskazanej w art. 174 § 1 pkt 2 po upływie dwóch lat od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zawieszone z powodu śmierci strony po upływie pięciu lat od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania z tej przyczyny.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-285\"><span class=\"lf-art-num\">§ 285</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 55 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Umorzenie postępowania zawieszonego w pierwszej instancji nie pozbawia powoda prawa ponownego wytoczenia powództwa, jednakże poprzedni pozew nie wywołuje żadnych skutków, które ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. Skutki te wywołuje jednak pozew wniesiony w sprawie, w której postępowanie umorzono na podstawie § 1 pkt 4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Umorzenie zawieszonego postępowania przez sąd wyższej instancji powoduje uprawomocnienie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się zaskarżonego orzeczenia, z wyjątkiem spraw o unieważnienie małżeństwa lub o rozwód oraz o ustalenie nieistnienia małżeństwa, w których postępowanie umarza się wówczas w całości.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Z umorzeniem postępowania umarzają się nawzajem także koszty stron w danej instancji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1821\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1821</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-183\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 183</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)86)Przez art. 1 pkt 56 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sierpnia 2019 r.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział II</h3>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie przed sądami pierwszej instancji</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Mediacja i postępowanie pojednawcze</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Oddział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Mediacja</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1831\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1831</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Mediacja jest dobrowolna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Mediację prowadzi się na podstawie umowy o mediację albo postanowienia sądu kierującego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">strony do mediacji. Umowa może być zawarta także przez wyrażenie przez stronę zgody na mediację, gdy druga strona złożyła wniosek, o którym mowa w art. 1836§ 1.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">W umowie o mediację strony określają w szczególności przedmiot mediacji, osobę mediatora</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">albo sposób wyboru mediatora.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Mediację prowadzi się przed wszczęciem postępowania, a za zgodą stron także w toku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1832\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1832</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Mediatorem może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych, korzystająca</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w pełni z praw publicznych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Mediatorem nie może być sędzia. Nie dotyczy to sędziów w stanie spoczynku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Organizacje pozarządowe w zakresie swoich zadań statutowych oraz uczelnie mogą prowadzić</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">listy mediatorów oraz tworzyć ośrodki mediacyjne. Wpis na listę wymaga wyrażonej na piśmie zgody mediatora. Informację o listach mediatorów oraz ośrodkach mediacyjnych przekazuje się prezesowi sądu okręgowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 31</span><span class=\"lf-art-t\">Ilekroć w dalszych przepisach niniejszego kodeksu jest mowa o mediatorze, należy przez</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">to rozumieć także stałego mediatora, chyba że przepisy niniejszego kodeksu stanowią inaczej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Stały mediator może odmówić prowadzenia mediacji tylko z ważnych powodów, o których</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jest obowiązany niezwłocznie powiadomić strony, a jeżeli strony do mediacji skierował sąd - również sąd.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1833\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1833</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Mediator powinien zachować bezstronność przy prowadzeniu mediacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Mediator niezwłocznie ujawnia stronom okoliczności, które mogłyby wzbudzić wątpliwości</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">co do jego bezstronności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1833a\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1833a</span><span class=\"lf-art-t\">Mediator prowadzi mediację, wykorzystując różne metody zmierzające do polubownego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozwiązania sporu, w tym poprzez wspieranie stron w formułowaniu przez nie propozycji ugodowych, lub na zgodny wniosek stron może wskazać sposoby rozwiązania sporu, które nie są dla stron wiążące.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1834\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1834</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie mediacyjne nie jest jawne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Mediator, strony i inne osoby biorące udział w postępowaniu mediacyjnym są obowiązane</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zachować w tajemnicy fakty, o których dowiedziały się w związku z prowadzeniem mediacji.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strony mogą zwolnić mediatora i inne osoby biorące udział w postępowaniu mediacyjnym z tego obowiązku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Bezskuteczne jest powoływanie się w toku postępowania przed sądem lub sądem polubownym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na propozycje ugodowe, propozycje wzajemnych ustępstw lub inne oświadczenia składane w postępowaniu mediacyjnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1835\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1835</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-187\"><span class=\"lf-art-num\">§ 187</span><span class=\"lf-art-t\">)Oznaczenie § 1 nadane przez art. 1 pkt 57 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Mediator ma prawo do wynagrodzenia i zwrotu wydatków związanych z przeprowadzeniem mediacji, chyba że wyraził zgodę na prowadzenie mediacji bez wynagrodzenia. Wynagrodzenie i zwrot wydatków obciążają strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-288\"><span class=\"lf-art-num\">§ 288</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 57 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Należności, o których mowa w § 1, mediator pobiera bezpośrednio od stron. Sąd ustala je i przyznaje mediatorowi tylko wówczas, gdy przynajmniej jedna ze stron skierowanych do mediacji przez sąd była zwolniona od kosztów sądowych w zakresie obejmującym należności mediatora, a pozostałe strony nie wypłaciły mediatorowi tych należności w całości.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1836\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1836</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Wszczęcie mediacji przez stronę następuje z chwilą doręczenia mediatorowi wniosku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">o przeprowadzenie mediacji, z dołączonym dowodem doręczenia jego odpisu drugiej stronie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Mimo doręczenia wniosku, o którym mowa w § 1, mediacja nie zostaje wszczęta, jeżeli:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>stały mediator, w terminie tygodnia od dnia doręczenia mu wniosku o przeprowadzenie mediacji, odmówił przeprowadzenia mediacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>strony zawarły umowę o mediację, w której wskazano jako mediatora osobę niebędącą stałym mediatorem, a osoba ta, w terminie tygodnia od dnia doręczenia jej wniosku o przeprowadzenie mediacji, odmówiła przeprowadzenia mediacji;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>strony zawarły umowę o mediację bez wskazania mediatora i osoba, do której strona zwróciła się o przeprowadzenie mediacji, w terminie tygodnia od dnia doręczenia jej wniosku o przeprowadzenie mediacji, nie wyraziła zgody na przeprowadzenie mediacji albo druga strona w terminie tygodnia nie wyraziła zgody na osobę mediatora;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>strony nie zawarły umowy o mediację, a druga strona nie wyraziła zgody na mediację.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli w przypadkach, o których mowa w § 2 pkt 1-3, strona wytoczy powództwo o roszczenie, które było objęte wnioskiem o przeprowadzenie mediacji, w terminie trzech miesięcy od dnia:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>w którym mediator lub druga strona złożyli oświadczenie powodujące, że mediacja nie została wszczęta albo</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>następnego po upływie tygodnia od dnia doręczenia wniosku o przeprowadzenie mediacji, gdy mediator lub druga strona nie złożyli oświadczenia, o którym mowa w pkt 1</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>w odniesieniu do tego roszczenia zostają zachowane skutki przewidziane dla wszczęcia mediacji.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1837\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1837</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Wniosek o przeprowadzenie mediacji zawiera oznaczenie stron, dokładnie określone żądanie, przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie, podpis strony oraz wymienienie załączników. Jeżeli strony zawarły umowę o mediację na piśmie, do wniosku dołącza się odpis tej umowy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1838\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1838</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może skierować strony do mediacji na każdym etapie postępowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-289\"><span class=\"lf-art-num\">§ 289</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 58 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Mediacji nie prowadzi się, jeżeli strona w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia lub doręczenia jej postanowienia kierującego strony do mediacji nie wyraziła zgody na mediację.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisu § 1 nie stosuje się w sprawach rozpoznawanych w postępowaniach upominawczym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oraz nakazowym, chyba że doszło do skutecznego wniesienia zarzutów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może wezwać strony do udziału w spotkaniu informacyjnym dotyczącym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">polubownych metod rozwiązywania sporów, w szczególności mediacji. Spotkanie informacyjne może prowadzić sędzia, referendarz sądowy, urzędnik sądowy, asystent sędziego lub stały mediator.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przed pierwszym posiedzeniem wyznaczonym na rozprawę przewodniczący dokonuje oceny, czy skierować strony do mediacji. W tym celu przewodniczący, jeżeli zachodzi potrzeba wysłuchania stron, może wezwać je do osobistego stawiennictwa na posiedzeniu niejawnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 6</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli strona bez uzasadnienia nie stawi się na spotkanie informacyjne lub posiedzenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">niejawne, sąd może obciążyć ją kosztami nakazanego stawiennictwa poniesionymi przez stronę przeciwną.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1839\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1839</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli strony nie dokonały wyboru osoby mediatora, sąd, kierując strony do mediacji, wyznacza mediatora mającego odpowiednią wiedzę i umiejętności w zakresie prowadzenia mediacji w sprawach danego rodzaju, biorąc pod uwagę w pierwszej kolejności stałych mediatorów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Mediator ma prawo do zapoznania się z aktami sprawy, chyba że strona w terminie tygodnia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">od dnia ogłoszenia lub doręczenia postanowienia kierującego strony do mediacji nie wyrazi zgody na zapoznanie się mediatora z aktami.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Po skierowaniu stron do mediacji, przewodniczący niezwłocznie przekazuje mediatorowi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dane kontaktowe stron oraz ich pełnomocników, w szczególności numery telefonów i adresy poczty elektronicznej, o ile je posiadają.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18310.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Kierując strony do mediacji, sąd wyznacza czas jej trwania na okres do trzech miesięcy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na zgodny wniosek stron lub z innych ważnych powodów termin na przeprowadzenie mediacji może zostać przedłużony, jeżeli będzie to sprzyjać ugodowemu załatwieniu sprawy. Czasu trwania mediacji nie wlicza się do czasu trwania postępowania sądowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący wyznacza rozprawę po upływie terminu, o którym mowa w § 1, a przed</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jego upływem, jeżeli choć jedna ze stron oświadczy, że nie wyraża zgody na mediację.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18311.</p>\n<p class=\"lf-p\">Mediator niezwłocznie ustala termin i miejsce posiedzenia mediacyjnego. Wyznaczenie posiedzenia mediacyjnego nie jest wymagane, jeżeli strony zgodzą się na przeprowadzenie mediacji bez posiedzenia mediacyjnego.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18312.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Z przebiegu mediacji sporządza się protokół, w którym oznacza się miejsce i czas przeprowadzenia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mediacji, a także imię, nazwisko (nazwę) i adresy stron, imię i nazwisko oraz adres mediatora, a ponadto wynik mediacji. Protokół podpisuje mediator.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli strony zawarły ugodę przed mediatorem, ugodę zamieszcza się w protokole albo</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">załącza się do niego. Strony podpisują ugodę. Niemożność podpisania ugody mediator stwierdza w protokole.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 21</span><span class=\"lf-art-t\">Przez podpisanie ugody strony wyrażają zgodę na wystąpienie do sądu z wnioskiem o</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jej zatwierdzenie, o czym mediator informuje strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Mediator doręcza stronom odpis protokołu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18313.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku gdy strona, po zawarciu ugody, w ramach mediacji prowadzonej na podstawie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">umowy o mediację, wystąpi do sądu z wnioskiem o zatwierdzenie ugody mediator składa protokół w sądzie, który byłby właściwy do rozpoznania sprawy według właściwości ogólnej lub wyłącznej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W razie skierowania przez sąd sprawy do mediacji mediator składa protokół w sądzie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozpoznającym sprawę.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18314.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli zawarto ugodę przed mediatorem, sąd, o którym mowa w art. 18313, na wniosek strony niezwłocznie przeprowadza postępowanie co do zatwierdzenia ugody zawartej przed mediatorem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-290\"><span class=\"lf-art-num\">§ 290</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 59 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli ugoda podlega wykonaniu w drodze egzekucji, sąd zatwierdza ją przez nadanie jej klauzuli wykonalności; w przeciwnym przypadku sąd zatwierdza ugodę postanowieniem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd odmawia nadania klauzuli wykonalności albo zatwierdzenia ugody zawartej przed</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mediatorem, w całości lub części, jeżeli ugoda jest sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa, a także gdy jest niezrozumiała lub zawiera sprzeczności.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 18315.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Ugoda zawarta przed mediatorem, po jej zatwierdzeniu przez sąd, ma moc prawną ugody</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zawartej przed sądem. Ugoda zawarta przed mediatorem, którą zatwierdzono przez nadanie jej klauzuli wykonalności, jest tytułem wykonawczym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepis § 1 nie uchybia przepisom o szczególnej formie czynności prawnej.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Oddział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie pojednawcze</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-184\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 184</span><span class=\"lf-art-t\">Sprawy cywilne, których charakter na to zezwala, mogą być uregulowane drogą ugody</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zawartej przed wniesieniem pozwu. Sąd uzna ugodę za niedopuszczalną, jeżeli jej treść jest niezgodna z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-185\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 185</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-191\"><span class=\"lf-art-num\">§ 191</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 60 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">O zawezwanie do próby ugodowej - bez względu na właściwość rzeczową - można zwrócić się do sądu rejonowego ogólnie właściwego dla przeciwnika, a w braku podstaw do ustalenia tej właściwości - do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania albo siedziby wzywającego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1192\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1192</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 60 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W wezwaniu należy zwięźle oznaczyć sprawę i przedstawić propozycje ugodowe. Do wezwania niespełniającego tych wymogów przepis art. 130 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie pojednawcze przeprowadza sąd w składzie jednego sędziego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-393\"><span class=\"lf-art-num\">§ 393</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 60 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Z posiedzenia sporządza się protokół. Jeżeli doszło do ugody, jej osnowę wciąga się do protokołu albo zamieszcza się w odrębnym dokumencie stanowiącym załącznik do protokołu i stwierdza podpisami stron. Niemożność podpisania ugody stwierdza się w protokole.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-186\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 186</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli wzywający nie stawi się na posiedzenie, sąd na żądanie przeciwnika włoży na</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">niego obowiązek zwrotu kosztów wywołanych próbą ugodową.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-294\"><span class=\"lf-art-num\">§ 294</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 61 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli przeciwnik bez usprawiedliwienia nie stawi się na posiedzenie, sąd na żądanie wzywającego, który wniósł następnie w tej sprawie pozew, odpowiedź na pozew, sprzeciw lub zarzuty od nakazu zapłaty, uwzględni koszty wywołane próbą ugodową w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Pozew Art. 186195)Dodany przez art. 1 pkt 62 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Pismo, które zostało wniesione jako pozew, a z którego nie wynika żądanie rozstrzygnięcia sporu o charakterze sprawy cywilnej, przewodniczący zwraca wnoszącemu bez żadnych dalszych czynności, chyba że wyjątkowe okoliczności uzasadniają nadanie mu biegu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-187\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 187</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Pozew powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, a nadto zawierać:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokładnie określone żądanie, a w sprawach o prawa majątkowe także oznaczenie wartości przedmiotu sporu, chyba że przedmiotem sprawy jest oznaczona kwota pieniężna;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">11)</span>oznaczenie daty wymagalności roszczenia w sprawach o zasądzenie roszczenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">296)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 63 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3.) wskazanie faktów, na których powód opiera swoje żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pozew może zawierać wnioski o zabezpieczenie powództwa, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wykonalności i przeprowadzenie rozprawy w nieobecności powoda oraz wnioski służące do przygotowania rozprawy, a w szczególności wnioski o:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wezwanie na rozprawę wskazanych przez powoda świadków i biegłych;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dokonanie oględzin;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>polecenie pozwanemu dostarczenia na rozprawę dokumentu będącego w jego posiadaniu, a potrzebnego do przeprowadzenia dowodu, lub przedmiotu oględzin;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">497)</span>W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 63 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3.) zażądanie dowodów znajdujących się w sądach, urzędach lub u osób trzecich, wraz z uprawdopodobnieniem, że strona sama nie może ich uzyskać.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1871\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1871</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)98)Przez art. 1 pkt 64 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1872\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1872</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-188\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 188</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-189\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 189</span><span class=\"lf-art-t\">Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1891\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1891</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Uprawnienie, o którym mowa w art. 189, przysługuje również, w toku prowadzonego postępowania, organowi podatkowemu, jeżeli ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa jest niezbędne dla oceny skutków podatkowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-190\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 190</span><span class=\"lf-art-t\">Można dochodzić przyszłych powtarzających się świadczeń, jeżeli nie sprzeciwia się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">temu treść łączącego strony stosunku prawnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-191\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 191</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Powód może dochodzić jednym pozwem kilku roszczeń przeciwko temu samemu pozwanemu, jeżeli nadają się one do tego samego trybu postępowania oraz jeżeli sąd jest właściwy ze względu na ogólną wartość roszczeń, a ponadto - gdy roszczenia są różnego rodzaju</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>o tyle tylko, o ile dla któregokolwiek z tych roszczeń nie jest przewidziane postępowanie odrębne ani też nie zachodzi niewłaściwość sądu według przepisów o właściwości bez względu na wartość przedmiotu sporu.</div>\n<p class=\"lf-p\">Art. 191199)Dodany przez art. 1 pkt 65 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli z treści pozwu i załączników oraz okoliczności dotyczących sprawy, a także</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">faktów, o których mowa w art. 228, wynika oczywista bezzasadność powództwa, stosuje się przepisy § 2-4.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Gdyby czynności, które ustawa nakazuje podjąć w następstwie wniesienia pozwu, miały</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">być oczywiście niecelowe, można je pominąć. W szczególności można nie wzywać powoda do usunięcia braków, uiszczenia opłaty, nie sprawdzać wartości przedmiotu sporu ani nie przekazywać sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może oddalić powództwo na posiedzeniu niejawnym, nie doręczając pozwu osobie wskazanej</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jako pozwany ani nie rozpoznając wniosków złożonych wraz z pozwem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Uzasadnienie wyroku sporządza się na piśmie z urzędu. Powinno ono zawierać jedynie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wyjaśnienie, dlaczego powództwo zostało uznane za oczywiście bezzasadne. Wyrok z uzasadnieniem sąd z urzędu doręcza tylko powodowi z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-192\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 192</span><span class=\"lf-art-t\">Z chwilą doręczenia pozwu:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>nie można w toku sprawy wszcząć pomiędzy tymi samymi stronami nowego postępowania o to samo roszczenie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>pozwany może wytoczyć przeciw powodowi powództwo wzajemne;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>zbycie w toku sprawy rzeczy lub prawa, objętych sporem, nie ma wpływu na dalszy bieg sprawy; nabywca może jednak wejść na miejsce zbywcy za zezwoleniem strony przeciwnej.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-193\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 193</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Zmiana powództwa jest dopuszczalna, jeżeli nie wpływa na właściwość sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli w myśl przepisu poprzedzającego zmiana nie jest dopuszczalna, a powód zmienia</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">powództwo w ten sposób, że występuje z nowym roszczeniem obok pierwotnego, sąd rozpoznaje nowe roszczenie jako sprawę oddzielną, jeżeli jest dla niej rzeczowo i miejscowo właściwy, w przeciwnym zaś razie przekazuje sprawę sądowi właściwemu. Gdy jednak zmiana taka następuje w sądzie rejonowym, należy przekazać całe zmienione powództwo sądowi okręgowemu, który dla zmienionego powództwa jest rzeczowo i miejscowo właściwy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 21</span><span class=\"lf-art-t\">Z wyjątkiem spraw o roszczenia alimentacyjne zmiana powództwa może być dokonana jedynie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w piśmie procesowym. Przepis art. 187 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli powód występuje z nowym roszczeniem zamiast lub obok roszczenia pierwotnego, skutki przewidziane w artykule poprzedzającym rozpoczynają się z chwilą, w której roszczenie to powód zgłosił na rozprawie w obecności pozwanego, w innych zaś wypadkach</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">-</span>z chwilą doręczenia pozwanemu pisma zawierającego zmianę i odpowiadającego wymaganiom pozwu.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-194\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 194</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli okaże się, że powództwo nie zostało wniesione przeciwko osobie, która powinna</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">być w sprawie stroną pozwaną, sąd na wniosek powoda lub pozwanego wezwie tę osobę do wzięcia udziału w sprawie. Osoba wezwana do udziału w sprawie na wniosek pozwanego może domagać się zwrotu kosztów wyłącznie od pozwanego, jeżeli okaże się, że wniosek był bezzasadny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Osoba wezwana do wzięcia udziału w sprawie w charakterze pozwanego może za zgodą obu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stron wstąpić w miejsce pozwanego, który wówczas będzie zwolniony od udziału w sprawie.</p>\n<p class=\"lf-p\">W razie wyrażenia zgody na zmianę strony pozwanej, pozwany może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów od strony powodowej, niezależnie od późniejszego wyniku sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli okaże się, że powództwo o to samo roszczenie może być wytoczone przeciwko innym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jeszcze osobom, które nie występują w sprawie w charakterze pozwanych, sąd na wniosek powoda może wezwać te osoby do wzięcia udziału w sprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-195\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 195</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli okaże się, że nie występują w charakterze powodów lub pozwanych wszystkie osoby, których łączny udział w sprawie jest konieczny, sąd wezwie stronę powodową, aby oznaczyła w wyznaczonym terminie osoby niebiorące udziału w taki sposób, by ich wezwanie lub zawiadomienie było możliwe, a w razie potrzeby, aby wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie kuratora.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd wezwie osoby niezapozwane do wzięcia udziału w sprawie w charakterze pozwanych.</p>\n<p class=\"lf-p\">Osoby, których udział w sprawie w charakterze powodów jest konieczny, sąd zawiadomi o toczącym się procesie. Osoby te mogą w ciągu dwóch tygodni od doręczenia zawiadomienia przystąpić do sprawy w charakterze powodów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-196\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 196</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli okaże się, że powództwo zostało wniesione nie przez osobę, która powinna występować</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w sprawie w charakterze powoda, sąd na wniosek powoda zawiadomi o toczącym się procesie osobę przez niego wskazaną. Osoba ta może w ciągu dwóch tygodni od doręczenia zawiadomienia wstąpić do sprawy w charakterze powoda.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Osoba zawiadomiona, która zgłosiła przystąpienie do sprawy w charakterze powoda, może</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">za zgodą obu stron wstąpić na miejsce strony powodowej, która wówczas będzie od udziału w sprawie zwolniona. W razie wyrażenia zgody na zmianę strony powodowej pozwany może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie dotychczasowych kosztów od osoby, która poprzednio występowała jako powód.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-197\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 197</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-198\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 198</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Wezwanie do wzięcia udziału w sprawie w charakterze pozwanego, dokonane przez sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zgodnie z artykułami poprzedzającymi, zastępuje pozwanie. Osobom wezwanym sąd doręczy odpisy pism procesowych i załączników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Skutki prawne, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa, w stosunku do osób zawiadomionych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w myśl artykułów poprzedzających następują z chwilą przystąpienia tych osób do sprawy w charakterze powodów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Osoby wezwane do wzięcia udziału w sprawie, a także osoby zawiadomione w myśl artykułów</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">poprzedzających o toczącym się procesie, które w terminie zgłosiły swe przystąpienie do sprawy w charakterze powodów, mogą przy pierwszej czynności procesowej żądać powtórzenia dotychczasowego postępowania w całości lub w części, stosownie do okoliczności sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">W stosunku do osób wezwanych do wzięcia udziału w sprawie i osób zawiadomionych, które</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zgłosiły przystąpienie do sprawy, stosuje się odpowiednio przepisy o współuczestnictwie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-199\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 199</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd odrzuci pozew:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>jeżeli droga sądowa jest niedopuszczalna;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli powód nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie.</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>(uchylony)</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej powoda</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem, uniemożliwiającego jej działanie, sąd odrzuci pozew dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">(uchylony)100)Przez art. 1 pkt 66 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł w życie z dniem 21</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sierpnia 2019 r.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-1991\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 1991</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd nie może odrzucić pozwu z tego powodu, że do rozpoznania sprawy właściwy jest</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">organ administracji publicznej lub sąd administracyjny, jeżeli organ administracji publicznej lub sąd administracyjny uznały się w tej sprawie za niewłaściwe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-200\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 200</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)101)Przez art. 1 pkt 67 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 3. § 11102)Dodany przez art. 1 pkt 67 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Swoją właściwość sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy. § 12102)Dodany przez art. 1 pkt 67 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Niewłaściwość dającą się usunąć za pomocą umowy stron sąd bierze pod rozwagę z urzędu tylko do czasu doręczenia pozwu. Po doręczeniu pozwu sąd bierze tę niewłaściwość pod rozwagę tylko na zarzut pozwanego, zgłoszony i należycie uzasadniony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy. § 13102)Dodany przez art. 1 pkt 67 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy § 11 i 12nie uchybiają przepisowi art. 15. § 14102)Dodany przez art. 1 pkt 67 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę sądowi właściwemu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazaniu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sprawy. Nie dotyczy to wypadku przekazania sprawy sądowi wyższego rzędu. Sąd ten w razie stwierdzenia swej niewłaściwości przekaże sprawę innemu sądowi, który uzna za właściwy, nie wyłączając sądu przekazującego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Czynności dokonane w sądzie niewłaściwym pozostają w mocy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-201\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 201</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący bada, w jakim trybie sprawa powinna być rozpoznana oraz czy podlega</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozpoznaniu według przepisów o postępowaniu odrębnym, i wydaje odpowiednie zarządzenia.</p>\n<p class=\"lf-p\">W wypadkach przewidzianych w ustawie przewodniczący wyznacza posiedzenie niejawne w celu wydania nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli sprawę wszczęto lub prowadzono w trybie niewłaściwym, sąd rozpozna ją w trybie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">właściwym lub przekaże właściwemu sądowi do rozpoznania w takim trybie. W wypadku przekazania stosuje się odpowiednio przepisy § 2 i 3 artykułu poprzedzającego. Każda jednak strona może żądać powtórzenia czynności sądu dokonanych bez jej udziału.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 202103)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 68 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Okoliczności, które uzasadniają odrzucenie pozwu, jak również niewłaściwy tryb postępowania, brak należytego umocowania pełnomocnika, brak zdolności procesowej pozwanego, brak w składzie jego organów lub niedziałanie jego przedstawiciela ustawowego sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2021\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2021</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli strony przed wszczęciem postępowania sądowego zawarły umowę o mediację, sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">kieruje strony do mediacji na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-203\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 203</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pozew cofnięty nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">Na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty, jeżeli sąd już przedtem nie orzekł prawomocnie o obowiązku ich uiszczenia przez pozwanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">W razie cofnięcia pozwu poza rozprawą przewodniczący odwołuje wyznaczoną rozprawę</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">i o cofnięciu zawiadamia pozwanego, który może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów. Gdy skuteczność cofnięcia pozwu zależy od zgody pozwanego, niezłożenie przez niego oświadczenia w tym przedmiocie w powyższym terminie uważa się za wyrażenie zgody.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2031104)Dodany przez art. 1 pkt 69 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Podstawą zarzutu potrącenia może być tylko wierzytelność pozwanego z tego samego stosunku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">prawnego co wierzytelność dochodzona przez powoda, chyba że wierzytelność pozwanego jest niesporna lub uprawdopodobniona dokumentem niepochodzącym wyłącznie od pozwanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pozwany może podnieść zarzut potrącenia nie później niż przy wdaniu się w spór co</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy jego wierzytelność stała się wymagalna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Zarzut potrącenia może zostać podniesiony tylko w piśmie procesowym. Do pisma tego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące pozwu, z wyjątkiem przepisów dotyczących opłat.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-204\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 204</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1105\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1105</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 70 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Powództwo wzajemne można wytoczyć nie później niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli jej nie złożono - w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono albo na które wezwano pozwanego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pozew wzajemny wnosi się do sądu pozwu głównego. Jeżeli jednak pozew wzajemny podlega</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozpoznaniu przez sąd okręgowy, a sprawa wszczęta była w sądzie rejonowym, sąd ten przekazuje całą sprawę sądowi właściwemu do rozpoznania powództwa wzajemnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy dotyczące pozwu stosuje się odpowiednio do pozwu wzajemnego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-205\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 205</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd rejonowy może na wniosek pozwanego, złożony aż do zamknięcia rozprawy, przekazać</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sprawę sądowi okręgowemu, jeżeli pozwany wytoczył przeciwko powodowi przed tym sądem powództwo wpływające na roszczenie powoda bądź dlatego, że ma z nim związek, bądź dlatego, że roszczenia stron nadają się do potrącenia.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2a</h3>\n<p class=\"lf-p\">Organizacja postępowania106)Rozdział dodany przez art. 1 pkt 71 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2051\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2051</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący zarządza doręczenie pozwu pozwanemu i wzywa go do złożenia odpowiedzi</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na pozew w wyznaczonym terminie nie krótszym niż dwa tygodnie. O zarządzeniu doręczenia pozwu zawiadamia się powoda.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący zarządza zwrot odpowiedzi na pozew złożonej z uchybieniem terminu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2052\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2052</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Równocześnie z doręczeniem pism, o których mowa w art. 2051§ 1, poucza się strony o:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>możliwości rozwiązania sporu w drodze ugody zawartej przed sądem lub mediatorem;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>obowiązku udziału w posiedzeniu przygotowawczym i przedstawienia wszystkich twierdzeń i dowodów na tym posiedzeniu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>skutkach niedopełnienia obowiązków, o których mowa w pkt 2, w szczególności możliwości wydania przez sąd wyroku zaocznego na posiedzeniu niejawnym i warunkach jego wykonalności, obciążenia kosztami postępowania, a także możliwości umorzenia postępowania oraz pominięcia spóźnionych twierdzeń i dowodów;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>możliwości ustanowienia pełnomocnika procesowego oraz o tym, że zastępstwo adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego nie jest obowiązkowe;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>obowiązku złożenia pisma przygotowawczego na zarządzenie przewodniczącego, wymogach co do jego treści i skutkach ich niedochowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>zwrocie pisma przygotowawczego złożonego bez zarządzenia przewodniczącego.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Pozwanego poucza się także o czynnościach procesowych, które może lub powinien podjąć, jeśli nie uznaje żądania pozwu w całości lub części, w szczególności obowiązku złożenia odpowiedzi na pozew, w tym obowiązujących w tym zakresie wymaganiach co do terminu i formy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Pouczenia, o których mowa w § 1 i 2, doręcza się bezpośrednio stronie, z wyjątkiem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">strony, o której mowa w art. 11355§ 1. Nie doręcza się ich Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej ani pełnomocnikowi, który jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2053\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2053</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W uzasadnionych przypadkach, w szczególności w sprawach zawiłych lub obrachunkowych, przewodniczący może zarządzić wymianę przez strony pism przygotowawczych, oznaczając porządek składania pism, terminy, w których pisma należy złożyć, i okoliczności, które mają być wyjaśnione.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący może zobowiązać stronę, by w piśmie przygotowawczym podała wszystkie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">twierdzenia i dowody istotne dla rozstrzygnięcia sprawy pod rygorem utraty prawa do ich powoływania w toku dalszego postępowania. W takim przypadku twierdzenia i dowody zgłoszone z naruszeniem tego obowiązku podlegają pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, iż ich powołanie w piśmie przygotowawczym nie było możliwe albo że potrzeba ich powołania wynikła później.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Późniejsze wyznaczenie posiedzenia przygotowawczego nie powoduje otwarcia terminu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">do zgłaszania nowych twierdzeń i dowodów.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Stronę zastępowaną przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Generalną Rzeczypospolitej Polskiej przewodniczący może zobowiązać do wskazania w piśmie przygotowawczym także podstaw prawnych jej żądań i wniosków, w miarę potrzeby ograniczając zakres tego wskazania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący zarządza zwrot pisma przygotowawczego złożonego z uchybieniem terminu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">albo bez zarządzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2054\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2054</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Po złożeniu odpowiedzi na pozew, a także gdy odpowiedź na pozew nie została złożona, ale wyrok zaoczny nie został wydany, przewodniczący wyznacza posiedzenie przygotowawcze i wzywa na nie strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący i sąd są obowiązani podejmować czynności tak, by termin pierwszego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">posiedzenia przygotowawczego przypadł nie później niż dwa miesiące po dniu złożenia odpowiedzi na pozew albo ostatniego pisma przygotowawczego złożonego w wykonaniu zarządzenia przewodniczącego, a jeżeli odpowiedź na pozew albo pismo przygotowawcze nie zostaną złożone - nie później niż dwa miesiące po upływie terminu do złożenia tych pism.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że przeprowadzenie posiedzenia przygotowawczego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nie przyczyni się do sprawniejszego rozpoznania sprawy, przewodniczący może jej nadać inny właściwy bieg, w szczególności skierować ją do rozpoznania, także na rozprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2055\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2055</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Posiedzenie przygotowawcze służy rozwiązaniu sporu bez potrzeby prowadzenia dalszych</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">posiedzeń, zwłaszcza rozprawy. Jeżeli nie uda się rozwiązać sporu, na posiedzeniu przygotowawczym sporządza się z udziałem stron plan rozprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Posiedzenie przygotowawcze odbywa się według przepisów o posiedzeniu niejawnym. W</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">toku posiedzenia przygotowawczego zachowanie szczegółowych przepisów postępowania nie jest konieczne, jeżeli przyczyni się to do osiągnięcia celów tego posiedzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Do udziału w posiedzeniu przygotowawczym są obowiązani strony i ich pełnomocnicy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący może zwolnić stronę od obowiązku stawienia się na posiedzenie przygotowawcze, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że udział pełnomocnika będzie wystarczający.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Przed rozpoczęciem posiedzenia przygotowawczego powód może wnieść o jego przeprowadzenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">bez swego udziału. Wniosek nie podlega cofnięciu, a zastrzeżenie warunku lub terminu uważa się za nieistniejące. W takim przypadku niestawiennictwo powoda lub jego pełnomocnika na posiedzeniu przygotowawczym nie prowadzi do umorzenia postępowania, plan rozprawy sporządza się bez udziału powoda, a ustalenia zawarte w planie rozprawy wiążą powoda w dalszym toku postępowania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli powód bez usprawiedliwienia nie stawi się na posiedzenie przygotowawcze, sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">umarza postępowanie, rozstrzygając o kosztach jak przy cofnięciu pozwu, chyba że sprzeciwi się temu obecny na tym posiedzeniu pozwany. Jeżeli powód w terminie tygodnia od dnia doręczenia mu postanowienia o umorzeniu postępowania usprawiedliwi swe niestawiennictwo, sąd uchyli to postanowienie i nada sprawie właściwy bieg. Przepisu tego nie stosuje się w przypadku kolejnego nieusprawiedliwionego niestawiennictwa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 6</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli pozwany nie stawi się na posiedzenie przygotowawcze, plan rozprawy sporządza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się bez jego udziału. Ustalenia zawarte w planie rozprawy wiążą pozwanego w dalszym toku postępowania. W przypadku nieusprawiedliwionego niestawiennictwa przepis art.</p>\n<p class=\"lf-p\">103 § 3 stosuje się.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 7</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli strona, która stawiła się na posiedzenie przygotowawcze, nie bierze w nim udziału, plan rozprawy sporządza się bez jej udziału. Ustalenia zawarte w planie rozprawy wiążą tę stronę w dalszym toku postępowania. Przepis art. 103 § 3 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2056\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2056</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Na posiedzeniu przygotowawczym przewodniczący ustala ze stronami przedmiot sporu i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">wyjaśnia stanowiska stron, także w zakresie prawnych aspektów sporu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący powinien skłaniać strony do pojednania oraz dążyć do ugodowego rozwiązania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sporu, w szczególności w drodze mediacji. W tym celu przewodniczący może poszukiwać ze stronami ugodowych sposobów rozwiązania sporu, wspierać je w formułowaniu propozycji ugodowych oraz wskazywać sposoby i skutki rozwiązania sporu, w tym skutki finansowe.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2057\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2057</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli na posiedzeniu przygotowawczym sąd skierował strony do mediacji, posiedzenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">odracza się do czasu zakończenia mediacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W razie potrzeby, zwłaszcza gdy istnieją widoki ugodowego rozwiązania sporu lub gdy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zajdzie potrzeba wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy albo w przypadku usprawiedliwionego niestawiennictwa strony, a także na zgodny wniosek stron, posiedzenie przygotowawcze można odroczyć na czas oznaczony, nie dłuższy niż trzy miesiące.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Na zgodny wniosek stron posiedzenie przygotowawcze można odroczyć po raz drugi - na</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">czas oznaczony, nie dłuższy niż trzy miesiące.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Poza przypadkami, o których mowa w § 1-3, odraczanie posiedzenia przygotowawczego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jest niedopuszczalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2058\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2058</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Z przebiegu posiedzenia przygotowawczego protokół sporządza się pisemnie. W protokole</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">tym nie zamieszcza się oświadczeń stron złożonych w ramach prób ugodowego rozwiązania sporu; przepis art. 1834§ 3 stosuje się odpowiednio. Przewodniczący może również odstąpić od zamieszczenia innych wzmianek, jeżeli może to ułatwić rozwiązanie sporu bez rozprawy. Przebieg posiedzenia przygotowawczego w części obejmującej próbę ugodowego rozwiązania sporu nie podlega utrwaleniu w sposób przewidziany w art. 91.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli zawarto ugodę, jej osnowę wciąga się do protokołu albo zamieszcza w odrębnym</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokumencie, podpisanym przez strony, stanowiącym załącznik do protokołu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2059\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2059</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Plan rozprawy zawiera rozstrzygnięcia co do wniosków dowodowych stron, zastępując</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w tym zakresie postanowienie dowodowe. Przepisy art. 236 i art. 2432stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W miarę potrzeby plan rozprawy może zawierać:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>dokładne określenie przedmiotów żądań stron, w tym rozmiar dochodzonych świadczeń wraz z należnościami ubocznymi;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>dokładnie określone zarzuty, w tym formalne;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>ustalenie, które fakty i oceny prawne pozostają między stronami sporne;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>terminy posiedzeń i innych czynności w sprawie;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>kolejność i termin przeprowadzenia dowodów oraz roztrząsania wyników postępowania dowodowego;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>termin zamknięcia rozprawy lub ogłoszenia wyroku;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">7)</span>rozstrzygnięcia innych zagadnień, o ile są niezbędne do prowadzenia postępowania.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W planie rozprawy można się odwoływać do pism procesowych stron.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy art. 206 i art. 2061stosuje się odpowiednio.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 20510.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Spory co do poszczególnych zagadnień objętych planem rozprawy rozstrzyga przewodniczący.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Plan rozprawy podpisują strony. Odmowę złożenia podpisu przez stronę odnotowuje się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w planie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący zatwierdza plan rozprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Plan rozprawy stanowi załącznik do protokołu posiedzenia przygotowawczego. Do planu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozprawy stosuje się odpowiednio przepisy o zarządzeniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 5</span><span class=\"lf-art-t\">Plan rozprawy z urzędu doręcza się stronom. Doręczenie stronie planu rozprawy zastępuje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zawiadomienie jej o terminach posiedzeń i innych czynności objętych planem. Jeżeli plan obejmuje obowiązki, które strona musi wykonać osobiście, w szczególności stawienie się w celu udziału w czynnościach wymagających jej osobistego stawiennictwa, doręcza się go także bezpośrednio stronie, z wyjątkiem strony, o której mowa w art. 11355§ 1. W takim przypadku doręczenie planu zastępuje także wezwanie strony do wykonania tych obowiązków. O skutkach tych należy stronę pouczyć.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 20511.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli plan rozprawy stał się nieaktualny, sąd może w drodze postanowienia dokonać</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w nim zmiany. Przed wydaniem postanowienia sąd wysłucha stron, informując je jednocześnie o zakresie zamierzonej zmiany.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli choć jedna ze stron sprzeciwi się zamierzonej przez sąd zmianie, przeprowadza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się kolejne posiedzenie przygotowawcze. Nie dotyczy to przypadku, w którym zmiana planu rozprawy obejmuje jedynie wyznaczenie dodatkowych terminów przesłuchania objętych planem świadków, biegłych lub stron.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">W razie istotnej potrzeby można sporządzić nowy plan rozprawy. W takim przypadku przeprowadzenie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">kolejnego posiedzenia przygotowawczego jest obowiązkowe. Pierwotny plan rozprawy traci moc w części, w której nowy plan jest odmienny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 4</span><span class=\"lf-art-t\">Zmiana planu rozprawy lub wyznaczenie kolejnego posiedzenia przygotowawczego nie powoduje</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">otwarcia terminu do zgłaszania nowych twierdzeń i dowodów.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 20512.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli wyznaczono posiedzenie przygotowawcze, strona może przytaczać twierdzenia i</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dowody na uzasadnienie swoich wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej do chwili zatwierdzenia planu rozprawy. Twierdzenia i dowody zgłoszone po zatwierdzeniu planu rozprawy podlegają pominięciu, chyba że strona uprawdopodobni, że ich powołanie nie było możliwe albo potrzeba ich powołania wynikła później.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli nie zarządzono przeprowadzenia posiedzenia przygotowawczego, strona może przytaczać</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">twierdzenia i dowody na uzasadnienie swoich wniosków lub dla odparcia wniosków i twierdzeń strony przeciwnej aż do zamknięcia rozprawy, z zastrzeżeniem niekorzystnych skutków, które według przepisów kodeksu mogą dla niej wyniknąć z działania na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń przewodniczącego i postanowień sądu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 3</h3>\n<p class=\"lf-p\">Rozprawa Art. 206107)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 72 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący i sąd podejmują czynności w sprawie tak, aby przebiegła zgodnie z planem</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozprawy, a jeżeli planu nie sporządzono - w najwcześniejszych możliwych terminach.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący wyznacza terminy posiedzeń w sprawie zgodnie z planem rozprawy, a jeżeli</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">planu nie sporządzono - najwcześniejsze możliwe terminy.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2061108)Dodany przez art. 1 pkt 73 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Rozprawę należy przygotować tak, aby nie było przeszkód do rozstrzygnięcia sprawy na pierwszym posiedzeniu na nią wyznaczonym. Więcej posiedzeń niż jedno wyznacza się tylko w razie konieczności, zwłaszcza gdy przeprowadzenie wszystkich dowodów na jednym posiedzeniu nie jest możliwe. W takim przypadku posiedzenia powinny odbywać się w kolejnych dniach, a jeżeli nie jest to możliwe - tak, aby upływ czasu pomiędzy kolejnymi posiedzeniami nie był nadmierny.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-207\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 207</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)109)Przez art. 1 pkt 74 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-208\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 208</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Na podstawie planu rozprawy przewodniczący wydaje zarządzenia mające na celu przygotowanie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozprawy. Przewodniczący może w szczególności:110)Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>wezwać strony do stawienia się na rozprawę osobiście lub przez pełnomocnika;</div>\n<p class=\"lf-p\">2111)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 3.) zażądać od państwowej jednostki organizacyjnej lub jednostki organizacyjnej samorządu terytorialnego znajdujących się u niej dowodów, jeżeli strona sama dowodów tych otrzymać nie może;</p>\n<p class=\"lf-p\">3111)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 3.) wezwać na rozprawę wskazanych przez strony świadków lub biegłych;</p>\n<p class=\"lf-p\">4111)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 3.) zarządzić przedstawienie przedmiotów oględzin lub dokumentów, w szczególności ksiąg i planów.</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>(uchylony)112)Przez art. 1 pkt 75 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</div>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2113\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2113</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący może ponadto zarządzić oględziny jeszcze przed rozprawą.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-3114\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3114</span><span class=\"lf-art-t\">)Dodany przez art. 1 pkt 75 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli planu rozprawy nie sporządzono, zarządzenia mające na celu przygotowanie rozprawy wydaje się na podstawie pozwu i innych pism procesowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2081\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2081</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd z urzędu ustala numer PESEL pozwanego będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku, lub numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP pozwanego niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-209\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 209</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze stron może w piśmie procesowym żądać przeprowadzenia rozprawy w jej nieobecności.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-210\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 210</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Rozprawa odbywa się w ten sposób, że po wywołaniu sprawy strony - najpierw powód, a potem pozwany - zgłaszają ustnie swe żądania i wnioski oraz przedstawiają twierdzenia i dowody na ich poparcie. Strony mogą ponadto wskazywać podstawy prawne swych żądań i wniosków. Na żądanie prokuratora sąd udziela mu głosu w każdym stanie rozprawy; art. 62 nie stosuje się.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2115\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2115</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 76 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Każda ze stron jest obowiązana do złożenia oświadczenia co do twierdzeń strony przeciwnej dotyczących faktów. Strona jest przy tym obowiązana wyszczególnić fakty, którym zaprzecza. § 21115)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 76 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąd poucza stronę niezastępowaną przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej o treści art. 162 § 1, art. 20512§ 2, art. 229 i art. 230.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 22</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd poucza strony o możliwości ugodowego załatwienia sporu, w szczególności w drodze</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">mediacji.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Ponadto rozprawa obejmuje, stosownie do okoliczności, postępowanie dowodowe i roztrząsanie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jego wyników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-211\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 211</span><span class=\"lf-art-t\">W razie nieobecności strony na rozprawie przewodniczący lub wyznaczony przez niego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sędzia sprawozdawca przedstawia jej wnioski, twierdzenia i dowody znajdujące się w aktach sprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-212\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 212</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1116\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1116</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 77 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Na rozprawie prowadzonej bez planu rozprawy sąd przez zadawanie pytań stronom dąży do tego, aby strony przytoczyły lub uzupełniły twierdzenia lub dowody na ich poparcie oraz udzieliły wyjaśnień koniecznych do zgodnego z prawdą ustalenia podstawy faktycznej dochodzonych przez nie praw lub roszczeń. W ten sam sposób sąd dąży do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, które są sporne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">W razie uzasadnionej potrzeby przewodniczący może udzielić stronom niezbędnych pouczeń, a stosownie do okoliczności zwraca uwagę na celowość ustanowienia pełnomocnika procesowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-213\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 213</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)117)Przez art. 1 pkt 78 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że uznanie jest sprzeczne z prawem lub</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-214\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 214</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość w doręczeniu wezwania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">albo jeżeli nieobecność strony jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może skazać na grzywnę stronę, jeżeli powołała się w złej wierze na nieprawdziwe</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">okoliczności, które skutkowały odroczeniem rozprawy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli nieprawdziwe okoliczności, które skutkowały odroczeniem rozprawy, zostały powołane</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w złej wierze przez pełnomocnika strony, sąd może go skazać na grzywnę.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2141\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2141</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Usprawiedliwienie niestawiennictwa z powodu choroby stron, ich przedstawicieli ustawowych, pełnomocników, świadków i innych uczestników postępowania, wymaga przedstawienia zaświadczenia potwierdzającego niemożność stawienia się na wezwanie lub zawiadomienie sądu, wystawionego przez lekarza sądowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisu § 1 nie stosuje się do osób pozbawionych wolności, których usprawiedliwianie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">niestawiennictwa z powodu choroby regulują odrębne przepisy.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-215\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 215</span><span class=\"lf-art-t\">Rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd postanowi wezwać do wzięcia udziału w sprawie</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub zawiadomić o toczącym się procesie osoby, które dotychczas w postępowaniu nie występowały w charakterze powodów lub pozwanych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-216\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 216</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia stanu sprawy zarządzić stawienie się stron</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">lub jednej z nich osobiście albo przez pełnomocnika.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2161\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2161</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd w sprawach dotyczących osoby małoletniego dziecka wysłucha je, jeżeli jego rozwój</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości na to pozwala. Wysłuchanie odbywa się poza salą posiedzeń sądowych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd stosownie do okoliczności, rozwoju umysłowego, stanu zdrowia i stopnia dojrzałości</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dziecka uwzględni jego zdanie i rozsądne życzenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-217\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 217</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">(uchylony)118)Przez art. 1 pkt 79 ustawy, o której mowa w odnośniku 3.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-218\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 218</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może zarządzić oddzielną rozprawę co do pozwu głównego i wzajemnego, jako też</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">co do jednego z kilku roszczeń połączonych w jednym pozwie, bądź to głównym, bądź wzajemnym, albo w stosunku do poszczególnych współuczestników.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-219\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 219</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli są one ze sobą w związku lub mogły być objęte jednym pozwem.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-220\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 220</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może ograniczyć rozprawę do poszczególnych zarzutów lub zagadnień wstępnych.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-221\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 221</span><span class=\"lf-art-t\">Pozwany nie może odmówić wdania się w spór co do istoty sprawy, chociaż wniósł zarzuty</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">formalne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-222\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 222</span><span class=\"lf-art-t\">Oddalając zarzuty, których uwzględnienie uzasadniałoby odrzucenie pozwu, sąd wyda</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oddzielne postanowienie i może wstrzymać dalsze rozpoznanie sprawy, aż do uprawomocnienia się tego postanowienia. Oddalenie innych zarzutów formalnych sąd stwierdza w uzasadnieniu orzeczenia kończącego postępowanie, przytaczając powody rozstrzygnięcia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-223\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 223</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Przewodniczący powinien we właściwej chwili skłaniać strony do pojednania, zwłaszcza</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na pierwszym posiedzeniu, po wstępnym wyjaśnieniu stanowiska stron. Osnowę ugody zawartej przed sądem wciąga się do protokołu rozprawy albo zamieszcza w odrębnym dokumencie stanowiącym część protokołu i stwierdza podpisami stron. Niemożność podpisania ugody sąd stwierdza w protokole.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepis art. 203 § 4 stosuje się odpowiednio.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-224\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 224</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przewodniczący zamyka rozprawę po przeprowadzeniu dowodów i udzieleniu głosu stronom.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-2119\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2119</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 80 ustawy, o której mowa w odnośniku 3</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Można zamknąć rozprawę również w przypadku, gdy ma jeszcze zostać przeprowadzony dowód przez sędziego wyznaczonego lub przez sąd wezwany, dowód z dokumentu sporządzonego przez organ administracji publicznej lub znajdującego się w jego aktach albo dowód z dokumentu znajdującego się w aktach sądowych lub komorniczych, a rozprawę co do tych dowodów sąd uzna za zbyteczną.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-225\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 225</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może zamkniętą rozprawę otworzyć na nowo.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-226\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 226</span><span class=\"lf-art-t\">Od zarządzeń przewodniczącego wydanych w toku rozprawy strony mogą odwołać się do</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">sądu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2261120)Dodany przez art. 1 pkt 81 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Ilekroć ustawa przewiduje wysłuchanie stron lub innych osób, stosownie do okoliczności może się to odbyć przez wezwanie stron do złożenia odpowiednich oświadczeń na posiedzeniu albo wyznaczenie terminu do zajęcia stanowiska w piśmie procesowym lub za pomocą środków porozumiewania się na odległość, o ile dają one pewność co do osoby składającej oświadczenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2262120)Dodany przez art. 1 pkt 81 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Ilekroć zachowanie strony w świetle okoliczności sprawy wskazuje na nadużycie przez</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nią prawa procesowego, sąd poucza ją o możliwości zastosowania wobec niej środków, o których mowa w § 2.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">W przypadku gdy sąd stwierdzi nadużycie przez stronę prawa procesowego, może w orzeczeniu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">kończącym postępowanie w sprawie:</p>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>stronę nadużywającą skazać na grzywnę;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>niezależnie od wyniku sprawy, odpowiednio do spowodowanej tym nadużyciem prawa procesowego zwłoki w jej rozpoznaniu, włożyć na stronę nadużywającą obowiązek zwrotu kosztów w części większej, niż wskazywałby wynik sprawy, a nawet zwrotu kosztów w całości;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>na wniosek strony przeciwnej: a) przyznać od strony nadużywającej koszty procesu podwyższone odpowiednio do spowodowanego tym nadużyciem zwiększenia nakładu pracy strony przeciwnej na prowadzenie sprawy, nie więcej jednak niż dwukrotnie, b) podwyższyć stopę odsetek zasądzonych od strony, której nadużycie spowodowało zwłokę w rozpoznaniu sprawy, za czas odpowiadający tej zwłoce, z tym że stopa może zostać podwyższona nie więcej niż dwukrotnie; przepisów o maksymalnej dopuszczalnej wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie nie stosuje się.</div>\n<h3 class=\"lf-part\">Dział III</h3>\n<p class=\"lf-p\">Dowody</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przedmiot i ocena dowodów</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-227\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 227</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 228121)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 82 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Fakty powszechnie znane nie wymagają dowodu. Sąd bierze je pod rozwagę nawet bez powołania</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">się na nie przez strony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Nie wymagają dowodu również fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">oraz fakty znane sądowi z urzędu, jednakże sąd powinien zwrócić na nie uwagę stron.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-229\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 229</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Nie wymagają również dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-230\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 230</span><span class=\"lf-art-t\">Gdy strona nie wypowie się co do twierdzeń strony przeciwnej o faktach, sąd, mając</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">na uwadze wyniki całej rozprawy, może fakty te uznać za przyznane.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 231</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd może uznać za ustalone fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, jeżeli wniosek taki można wyprowadzić z innych ustalonych faktów (domniemanie faktyczne).</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 232</span><span class=\"lf-art-t\">Strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">prawne. Sąd może dopuścić dowód niewskazany przez stronę.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-233\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 233</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozważenia zebranego materiału.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd oceni na tej samej podstawie, jakie znaczenie nadać odmowie przedstawienia przez</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stronę dowodu lub przeszkodom stawianym przez nią w jego przeprowadzeniu wbrew postanowieniu sądu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-234\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 234</span><span class=\"lf-art-t\">Domniemania ustanowione przez prawo (domniemania prawne) wiążą sąd; mogą być jednak</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">obalone, ilekroć ustawa tego nie wyłącza.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Rozdział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Postępowanie dowodowe</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Oddział 1</h3>\n<p class=\"lf-p\">Przepisy ogólne</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-235\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 235</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Postępowanie dowodowe odbywa się przed sądem orzekającym, chyba że sprzeciwia się</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">temu charakter dowodu albo wzgląd na poważne niedogodności lub niewspółmierność kosztów w stosunku do przedmiotu sporu. W takich wypadkach sąd orzekający zleci przeprowadzenie dowodu jednemu ze swych członków (sędzia wyznaczony) albo innemu sądowi (sąd wezwany).</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli charakter dowodu się temu nie sprzeciwia, sąd orzekający może postanowić, że</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">jego przeprowadzenie nastąpi przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających dokonanie tej czynności na odległość.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje urządzeń i środków</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">technicznych umożliwiających przeprowadzenie dowodu na odległość, sposób korzystania z tego rodzaju urządzeń i środków, jak również sposób przechowywania, odtwarzania i kopiowania zapisów dokonanych podczas jego przeprowadzenia, mając na względzie konieczność właściwego zabezpieczenia utrwalonego obrazu lub dźwięku przed utratą dowodu, jego zniekształceniem lub nieuprawnionym ujawnieniem.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2351122)Dodany przez art. 1 pkt 83 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">We wniosku o przeprowadzenie dowodu strona jest obowiązana oznaczyć dowód w sposób umożliwiający przeprowadzenie go oraz wyszczególnić fakty, które mają zostać wykazane tym dowodem.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2352122)Dodany przez art. 1 pkt 83 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Sąd może w szczególności pominąć dowód:</span></h4>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">1)</span>którego przeprowadzenie wyłącza przepis kodeksu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">2)</span>mający wykazać fakt bezsporny, nieistotny dla rozstrzygnięcia sprawy lub udowodniony zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">3)</span>nieprzydatny do wykazania danego faktu;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">4)</span>niemożliwy do przeprowadzenia;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">5)</span>zmierzający jedynie do przedłużenia postępowania;</div>\n<div class=\"lf-abs\"><span class=\"lf-abs-num\">6)</span>gdy wniosek strony nie odpowiada wymogom art. 2351, a strona mimo wezwania nie usunęła tego braku.</div>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Pomijając dowód, sąd wydaje postanowienie, w którym wskazuje podstawę prawną tego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">rozstrzygnięcia.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 236123)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 84 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">W postanowieniu o dopuszczeniu dowodu sąd oznaczy środek dowodowy i fakty, które mają</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">nim zostać wykazane, a w miarę potrzeby i możliwości - także termin i miejsce przeprowadzenia dowodu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli o wydanie postanowienia w przedmiocie dopuszczenia dowodu wnosiła strona, w</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">postanowieniu wystarczy powołać się na treść jej wniosku.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 3</span><span class=\"lf-art-t\">Zlecając przeprowadzenie dowodu sędziemu wyznaczonemu albo sądowi wezwanemu, sąd oznaczy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">tego sędziego albo ten sąd. Jeżeli nie oznaczono terminu lub miejsca przeprowadzenia dowodu, oznaczy je sędzia wyznaczony albo sąd wezwany.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-237\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 237</span><span class=\"lf-art-t\">Niestawiennictwo stron na termin nie wstrzymuje przeprowadzenia dowodu, chyba że obecność</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">stron lub jednej z nich okaże się konieczna.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-238\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 238</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Protokół sporządzony zgodnie z art. 157 § 11, zawierający przebieg postępowania dowodowego przed sędzią wyznaczonym lub przed sądem wezwanym, podpisują, oprócz sędziego i protokolanta, także osoby przesłuchane oraz strony, jeżeli są obecne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Odmowę lub niemożność podpisania stwierdza się w protokole.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-239\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 239</span><span class=\"lf-art-t\">Sędzia wyznaczony i sąd wezwany mają w zakresie zleconego im postępowania dowodowego</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">prawa przewodniczącego i prawa sądu orzekającego. Na ich uchybienia strony mogą zwrócić uwagę sądu nie później niż na najbliższej rozprawie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-240\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 240</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"p-1124\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1124</span><span class=\"lf-art-t\">)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 85 ustawy, o której mowa w odnośniku 3; wszedł</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r..</p>\n<p class=\"lf-p\">Sąd nie jest związany swym postanowieniem dowodowym i może je stosownie do okoliczności uchylić lub zmienić.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Sędzia wyznaczony i sąd wezwany mogą uzupełnić na wniosek strony postanowienie sądu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">orzekającego przez przesłuchanie nowych świadków na fakty wskazane w tym postanowieniu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-241\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 241</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Sąd orzekający może zarządzić powtórzenie lub uzupełnienie postępowania dowodowego.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-242\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 242</span><span class=\"lf-art-t\">Jeżeli postępowanie dowodowe napotyka przeszkody o nieokreślonym czasie trwania, sąd</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">może oznaczyć termin, po którego upływie dowód może być przeprowadzony tylko wówczas, gdy nie spowoduje to zwłoki w postępowaniu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2421125)Dodany przez art. 1 pkt 86 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona, która wnosiła o wezwanie na rozprawę świadka, biegłego lub innej osoby, powinna dołożyć starań, by osoba ta stawiła się w wyznaczonym czasie i miejscu, w szczególności zawiadomić ją o obowiązku, czasie i miejscu stawiennictwa.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2422125)Dodany przez art. 1 pkt 86 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Ilekroć ustawa przewiduje odebranie przyrzeczenia od osoby stawającej przed sądem, może je odebrać tylko sąd lub sędzia wyznaczony.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Osobie, która w danej sprawie składała już przyrzeczenie, przypomina się je przy czynności</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">z jej udziałem, chyba że będzie potrzebne ponowne odebranie przyrzeczenia.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-243\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 243</span><span class=\"lf-art-t\">Zachowanie szczegółowych przepisów o postępowaniu dowodowym nie jest konieczne, ilekroć</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustawa przewiduje uprawdopodobnienie zamiast dowodu.</p>\n<h3 class=\"lf-part\">Oddział 2</h3>\n<p class=\"lf-p\">Dokumenty</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-2431\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 2431</span><span class=\"lf-art-t\">Przepisy niniejszego oddziału stosuje się do dokumentów zawierających tekst, umożliwiających</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">ustalenie ich wystawców.</p>\n<p class=\"lf-p\">Art. 2432126)Dodany przez art. 1 pkt 87 ustawy, o której mowa w odnośniku 3..</p>\n<p class=\"lf-p\">Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy lub do nich dołączone stanowią dowody bez wydawania odrębnego postanowienia. Pomijając dowód z takiego dokumentu, sąd wydaje postanowienie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-244\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 244</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Dokumenty urzędowe, sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">władzy publicznej i inne organy państwowe w zakresie ich działania, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzonych przez podmioty, inne niż wymienione w § 1, w zakresie zleconych im przez ustawę zadań z dziedziny administracji publicznej.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-245\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 245</span><span class=\"lf-art-t\">Dokument prywatny sporządzony w formie pisemnej albo elektronicznej stanowi dowód</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-246\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 246</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">Jeżeli ustawa lub umowa stron wymaga dla czynności prawnej zachowania formy pisemnej, dowód ze świadków lub z przesłuchania stron w sprawie między uczestnikami tej czynności na fakt jej dokonania jest dopuszczalny w wypadku, gdy dokument obejmujący czynność został zagubiony, zniszczony lub zabrany przez osobę trzecią, a jeżeli forma pisemna była zastrzeżona tylko dla celów dowodowych, także w wypadkach określonych w kodeksie cywilnym.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-247\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 247</span><span class=\"lf-art-t\">Dowód ze świadków lub z przesłuchania stron przeciwko osnowie lub ponad osnowę dokumentu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">obejmującego czynność prawną może być dopuszczony między uczestnikami tej czynności tylko w wypadkach, gdy nie doprowadzi to do obejścia przepisów o formie zastrzeżonej pod rygorem nieważności i gdy ze względu na szczególne okoliczności sprawy sąd uzna to za konieczne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-248\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 248</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span><span class=\"lf-art-t\">Każdy obowiązany jest przedstawić na zarządzenie sądu w oznaczonym terminie i miejscu</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokument znajdujący się w jego posiadaniu i stanowiący dowód faktu istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że dokument zawiera informacje niejawne.</p>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 2</span><span class=\"lf-art-t\">Od powyższego obowiązku może uchylić się ten, kto co do okoliczności objętych treścią</span></h4>\n<p class=\"lf-p\">dokumentu mógłby jako świadek odmówić zeznania albo kto posiada dokument w imieniu osoby trzeciej, która mogłaby z takich samych przyczyn sprzeciwić się przedstawieniu dokumentu. Jednakże i wówczas nie można odmówić przedstawienia dokumentu, gdy jego posiadacz lub osoba trzecia obowiązani są do tego względem chociażby jednej ze stron albo gdy dokument wystawiony jest w interesie strony, która żąda przeprowadzenia dowodu.</p>\n<p class=\"lf-p\">Strona nie może ponadto odmówić przedstawienia dokumentu, jeżeli szkoda, na którą byłaby przez to narażona, polega na przegraniu procesu.</p>\n<h4 class=\"lf-art\" id=\"a-249\"><span class=\"lf-art-num\">Art. 249</span></h4>\n<h4 class=\"lf-art\"><span class=\"lf-art-num\">§ 1</span></h4></div>", "next": 239932}