ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΤΡΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 105/19, 28/6/2019

(7)προδικαστικών ερωτημάτων αναφορικά με (α) την ερμηνεία του άρθρου 3 της Οδηγίας 2016/343 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9ης Μαρτίου 2016 (ερωτήματα 1, 2 και 3), (β) την αρχή που τίθεται στο προοίμιο 22 της εν λόγω Οδηγίας σε σχέση με το τεκμήριο της αθωότητας του κατηγορούμενου στη δίκη (ερωτήματα 4 και 5) και (γ) την ερμηνεία του άρθρου 6 της Οδηγίας που αφορά το βάρος απόδειξης της ενοχής του κατηγορούμενου και της υποχρέωσης του Δικαστηρίου να αναζητεί σχετικά τόσο ενοχοποιητικά όσο και απαλλακτικά στοιχεία (ερωτήματα 6 και 7). Το κατώτερο Δικαστήριο, αφού εξέτασε όσα τέθηκαν ενώπιον του, εξέδωσε στις 16.5.2019 ενδιάμεση απόφαση, με την οποία απέρριψε την αίτηση της Αιτήτριας, κρίνοντας ότι η επιζητούμενη παραπομπή δεν ήταν αναγκαία προς έκδοση απόφασης. Παραθέτω επί του προκειμένου αυτούσια την πρωτόδικη κατάληξη:- «Καταλήγω συνεπώς στο ότι, η επιζητούμενη, από πλευράς Κατηγορουμένης 3, παραπομπή στο Δ. Ε. Ε., δεν είναι αναγκαία για την απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση αυτή. Όπως προκύπτει από την προηγηθείσα ανάλυση, νομολογία του Ε. Δ. Α. Δ., έχει ήδη ερμηνεύσει το Άρθρο 6[

(2)και

(3)] της Ε. Σ. Δ. Α., το οποίο, [Άρθρο 6[

(2)και

(3)] της Ε. Σ. Δ. Α.], ως έχει προαναφερθεί, κατοχυρώνει το ίδιο ακριβώς δικαίωμα με το Άρθρο 48 του Χάρτη, ήτοι, αυτό του τεκμηρίου αθωότητας του κατηγορουμένου στη δίκη του στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας, και ως εκ τούτου, το Δικαστήριο, μπορεί να αποφασίσει την υπόθεση αυτή, εφαρμόζοντας τις πρόνοιες της πράξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τίτλο «Οδηγία 2016/343 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9ης Μαρτίου 2016 για την ενίσχυση ορισμένων πτυχών του τεκμηρίου αθωότητας και του δικαιώματος παράστασης του κατηγορουμένου στη δίκη του στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας», στο βαθμό που επηρεάζουν την υπό κρίση διαδικασία, με βεβαιότητα, χωρίς να τίθεται ζήτημα ερμηνείας των διατάξεων της από το Δ. Ε. Ε., εφόσον, η βασική φιλοσοφία του συστήματος προστασίας που θεσπίζει, είναι γνωστή. Βλ. Περικλέους ν Ellinas Finance Ltd, Πολιτική Έφεση Αρ. 283/2010,10/03/2015, ECLI:CY:AD:2015:A170». Η Αιτήτρια θεωρεί πως η απόρριψη του αιτήματος της για προδικαστική παραπομπή στο ΔΕΕ των ερωτημάτων που έθεσε, είναι προϊόν νομικής πλάνης και υπέρβασης εξουσίας. Συναφώς, καταλογίζει στο κατώτερο Δικαστήριο ότι όχι μόνο δεν εξέτασε κατά πόσο τα άρθρα 3 και 6 ως και η αιτιολογική σκέψη αρ. 22 της Οδηγίας «. χρήζουν όντως ερμηνείας από το ΔΕΕ ως όφειλε να πράξει, αλλά όπως προκύπτει από απλή ανάγνωση της απόφασης (on the face of it), δεν προβαίνει καν σε ουσιαστική αναφορά των εν λόγω άρθρων στην ενδιάμεση απόφαση του.», περιοριζόμενο σε αναφορά μόνο «.στο άρθρο 48 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων και το άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, ωσάν να ήταν αυτά υπό εξέταση στα πλαίσια της πιο πάνω αίτησης.» Με αυτό (βασικά) ως υπόβαθρο, καταχώρισε την παρούσα αίτηση με την οποία επιδιώκει:- 1. Να της δοθεί άδεια για καταχώριση αίτησης προς έκδοση εντάλματος Certiorari, με το οποίο θα ακυρώνεται η προαναφερθείσα απόφαση του κατώτερου Δικαστηρίου και 2. Να απαγορεύεται στο κατώτερο Δικαστήριο να συνεχίσει την εναντίον της ποινική διαδικασία. Η αίτηση συνοδεύεται από εκτεταμένη έκθεση και επίσης εκτεταμένη ένορκη δήλωση της Αιτήτριας, η οποία καταλογίζει στο κατώτερο Δικαστήριο πέντε

(5)σφάλματα που κατά την άποψή της συνιστούν έκδηλη νομική πλάνη. Το πρώτο, ότι το συμπέρασμα του πως μπορεί να εφαρμόσει τις πρόνοιες της Οδηγίας με βεβαιότητα επειδή το ΕΔΑΔ έχει ερμηνεύσει το άρθρο 6

(2)και

(3)της ΕΣΔΑ, είναι προϊόν νομικής πλάνης. Το δεύτερο, ότι η αναφορά του για ύπαρξη νομολογίας που ερμηνεύει τα άρθρα 3, 6 και τη σκέψη 22 της Οδηγίας, είναι προδήλως λανθασμένη και αβάσιμη αφενός γιατί απουσιάζει από την απόφαση του οποιαδήποτε αναφορά σε απόφαση του ΔΕΕ επί του θέματος και αφετέρου αντίκειται στις αρχές που έχει θέσει το ΔΕΕ προς τα Δικαστήρια των κρατών μελών για παραπομπή ερωτημάτων που αφορούν κοινοτική διάταξη ως οι αρχές acte claire και acte eclaire. Το τρίτο, ότι εξέτασε άσχετα θέματα που αφορούσαν το άρθρο 48 του Ν.95/2000 και τα αδικήματα αυστηρής ευθύνης τα οποία, όπως αναφέρει, δεν απαγορεύονται από το άρθρο 6

(2)της ΕΣΔΑ. Το τέταρτο, ότι η απόφαση του δεν συνοδεύεται από επαρκή και ουσιαστική αιτιολόγηση και, πέμπτο και πλέον σημαντικό, δεν έλαβε υπόψιν του ότι ήταν υποχρεωμένο να παραπέμψει τα προδικαστικά ερωτήματα στο ΔΕΕ, αφού σύμφωνα με την Κυπριακή Νομοθεσία και το άρθρο 267 (πρώην 234) της Συνθήκης Λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα Δικαστήρια των κρατών μελών οφείλουν να παραπέμπουν στο ΔΕΕ προδικαστικά ερωτήματα όταν οι αποφάσεις τους δεν υπόκεινται σε ένδικα μέσα βάσει του εσωτερικού τους δικαίου. Έχω εξετάσει ό,τι έχει τεθεί ενώπιον μου και να επισημάνω κατ΄ αρχάς ότι η Αιτήτρια καταλογίζει στο κατώτερο Δικαστήριο έκδηλη νομική πλάνη και υπέρβαση εξουσίας, που σύμφωνα με τη νομολογία συνιστούν λόγο για χορήγηση άδειας προς καταχώριση αίτησης προς έκδοση προνομιακού εντάλματος (ενδεικτικά βλ. Κωνσταντινίδης 92009) 1 Α.Α.Δ. 1298 και Περέλλα (Αρ.2)

(1995)1 Α.Α.Δ. 692). Με δεδομένες όμως τις πρόνοιες του άρθρου 34Α[1] του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 (Ν.14/1960, όπως τροποποιήθηκε) - το οποίο ουσιαστικά μετέφερε στην εσωτερική έννομη τάξη τις πρόνοιες του άρθρου 267[2] (πρώην 234) της Συνθήκης (βλ. Χριστοδουλίδου ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Α.Ε. 12/2010 ημερ. 3.4.2015, ECLI:CY:AD:2015:C241) - το πρωταρχικό ερώτημα που εγείρεται είναι κατά πόσο απόφαση κατώτερου Δικαστηρίου για μη παραπομπή προδικαστικών ζητημάτων στο ΔΕΕ μπορεί να προσβληθεί με προνομιακό ένταλμα Certiorari. Η απάντηση κατά την άποψή μου είναι αρνητική. Όπως συναφώς τονίστηκε στην Bekefi κ.α. ν. Δημοκρατίας, A.Ε. 42/2012, 43/2012, 44/2012 και 45/2012 ημερ. 8.9.2019, απόφαση κατώτερου Δικαστηρίου για παραπομπή ή μη παραπομπή προδικαστικών ζητημάτων στο ΔΕΕ δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα του εσωτερικού δικαίου. Τούτο εξάλλου προκύπτει με κάθε βεβαιότητα και από τα άρθρα 267 της Συνθήκης και 34Α του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960, τα οποία αναγνωρίζουν ευρεία διακριτική ευχέρεια στα κατώτερα Δικαστήρια για παραπομπή ή μη προδικαστικών ερωτημάτων στο ΔΕΕ. Κατά συνέπεια εναπόκειται σ΄ αυτά να κρίνουν αν η επιζητούμενη παραπομπή είναι ή μη αναγκαία για απόφαση στην ενώπιον τους υπόθεση και η άσκηση βεβαίως τέτοιας (αποκλειστικής και ανέλεγκτης) διακριτικής ευχέρειας, δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να θεωρηθεί υπέρβαση εξουσίας ως η θέση της Αιτήτριας. Ό,τι χρειάζεται να προσθέσω για τους σκοπούς της παρούσας είναι ότι, μόνο το Ανώτατο Δικαστήριο έχει υποχρέωση να παραπέμπει ζήτημα στο ΔΕΕ. Και αυτό αν το ίδιο κρίνει ότι η απόφαση του επί του ενώπιον του ζητήματος είναι αναγκαία για έκδοση της δικής του απόφασης. Κατ΄ ακολουθία των πιο πάνω η αίτηση για άδεια κρίνεται παντελώς αβάσιμη και απορρίπτεται. Μ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Δ. /κβπ ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 105/19 ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Δ. ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ 155.4, ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3,5,9,11 ΚΑΙ 15 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 1964 (Ν. 33/1964) ΚΑΙ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 19 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1960 (Ν. 14/60) ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΤΡΙΑΣ χχχ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΚΑΤΗΓΟΡΟΥΜΕΝΗΣ 3 ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΥΠΟΘΕΣΗ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ 6142/2015, ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΗΤΗΡΙΟ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΚΑΤΑΧΩΡΗΘΕΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΦΟΡΟ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΟΥΜΕΝΩΝ 1. χχχ ΦΟΥΡΟΥΚΛΑΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΛΤΔ 2. χχχ ΦΟΥΡΟΥΚΛΑ ΚΑΙ 3. χχχ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΓΙΑ ΑΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗ ΑΙΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΩΝ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ CERTIORARI ΚΑΙ PROHIBITION, ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 16/05/19 ΠΟΥ ΑΠΕΡΡΙΨΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 22/03/2019, ΤΗΣ χχχ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΔΙΑΤΑΓΗΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΓΙΑ ΠΑΡΑΠΟΜΠΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΔΥΝΑΜΕΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 267 (ΠΡΩΗΝ 234) ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ........... Ημερομηνία: 28.6.2019 Ώρα: 10:10 π.μ. Για την αιτήτρια: Καμία εμφάνιση ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Η απόφαση στην παρούσα υπόθεση επιφυλάχθηκε χθες για να δοθεί σήμερα στις 10:00 π.μ. πλην όμως, παρόλο που τώρα η ώρα είναι 10:10 π.μ. και έχει φωναχθεί τόσο η αιτήτρια όσο και ο δικηγόρος της, δεν υπάρχει εμφάνιση. Για το λόγο αυτό θα προχωρήσω στην απαγγελία της απόφασης με την οποία η αίτηση απορρίπτεται και εναπόκειται στην αιτήτρια ή το δικηγόρο της να αναζητήσει αντίγραφο από το Πρωτοκολλητείο. Μ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Δ. /κβπ [1] «34Α.-

(1)Με την επιφύλαξη των διατάξεων του εδαφίου

(2), δικαστήριο ενώπιον του οποίου ανακύπτει ζήτημα, το οποίο αφορά στο κύρος και την ερμηνεία των αποφάσεων-πλαίσιο και των αποφάσεων που εκδίδονται βάσει του Τίτλου VI της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ή στην ερμηνεία των συμβάσεων που καταρτίζονται με βάση τον Τίτλο VI της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ή στο κύρος και την ερμηνεία των μέτρων εφαρμογής τους, δύναται, αν κρίνει ότι απόφαση επί του ζητήματος είναι αναγκαία για την έκδοση της δικής του απόφασης, να παραπέμψει το ζήτημα στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για να αποφανθεί επ' αυτού.

(2)Σε περίπτωση που ζήτημα, το οποίο αναφέρεται στο εδάφιο

(1), ανακύψει ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου στις περιπτώσεις που οι αποφάσεις του εν λόγω δικαστηρίου δεν υπόκεινται σε έφεση, αν κρίνει ότι απόφαση επί του ζητήματος είναι αναγκαία για την έκδοση της δικής του απόφασης, το Ανώτατο Δικαστήριο παραπέμπει το ζήτημα στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.» [2] «Το Δικαστήριο αποφαίνεται με προδικαστικές αποφάσεις: α) επί της ερμηνείας της παρούσας Συνθήκης, β) επί του κύρους και της ερμηνείας των πράξεων των οργάνων της Κοινότητας και της ΕΚΤ, γ) επί της ερμηνείας των καταστατικών των οργανισμών που ιδρύθηκαν με πράξη του Συμβουλίου, εφόσον το προβλέπουν τα εν λόγω καταστατικά. Δικαστήριο κράτους μέλους, ενώπιον του οποίου ανακύπτει τέτοιο ζήτημα, δύναται, αν κρίνει ότι απόφαση επί του ζητήματος είναι αναγκαία για την έκδοση της δικής του απόφασης, να παραπέμψει το ζήτημα στο Δικαστήριο για να αποφανθεί επ'αυτού. Δικαστήριο κράτους μέλους, ενώπιον του οποίου ανακύπτει τέτοιο ζήτημα, δύναται, αν κρίνει ότι απόφαση επί του ζητήματος είναι αναγκαία για την έκδοση της δικής του απόφασης, να παραπέμψει το ζήτημα στο Δικαστήριο για να αποφανθεί επ'αυτού.» cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο