← Κύπρος

ΠΑΠΑΟΝΗΣΙΦΟΡΟΥ v. ONI & CO LTD, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 39/2014, 31/3/2021

ΠΑΠΑΟΝΗΣΙΦΟΡΟΥ v. ONI & CO LTD, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 39/2014, 31/3/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:AD:2021:A114 ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 39/2014 31 Μαρτίου, 2021 [Α. ΛΙΑΤΣΟΣ, Τ. ΨΑΡΑ-ΜΙΛΤΙΑΔΟΥ, Δ. ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ, Δ.Δ.] xxx ΠΑΠΑΟΝΗΣΙΦΟΡΟΥ Εφεσείων/Ενάγων ΚΑΙ ONI & CO LTD Εφεσίβλητοι/Εναγόμενοι ........ Π. Αγγελίδης, για Π. Αγγελίδης & Σια ΔΕΠΕ, για τον Εφεσείοντα/Ενάγοντα Ν. Παπακλεοβούλου, με Ε. Παπακλεοβούλου (κα) για Παπακλεοβούλου ΔΕΠΕ, για τους Εφεσίβλητους/Εναγομένους ---------------- Α. ΛΙΑΤΣΟΣ, Δ: Την ομόφωνη απόφαση του Δικαστηρίου θα δώσει η Δ. Σωκράτους, Δ. ................... Α Π Ο Φ Α Σ Η Δ. ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ, Δ.: Ο εφεσείων/ενάγων αγόρασε από τους εφεσίβλητους/εναγομένους δυνάμει αγοραπωλητηρίου εγγράφου ημερ. 21.2.2005 (τεκμ. 1) μια ανεγειρόμενη κατοικία στην Τάλα αντί του τιμήματος των ΛΚ65.

  1. Έναντι τούτου, ο ενάγων κατέβαλε ποσό ΛΚ60.000 ενώ ποσό £3.500 θα καταβαλλόταν με την παράδοση της κατοχής και το υπόλοιπο των £1500 με τη μεταβίβαση της, επ' ονόματι του ενάγοντα. Προέκυψαν διαφορές και διαφωνίες μεταξύ των μερών αναφορικά με την ημερομηνία παράδοσης της κατοικίας, ισχυριζόμενες κακοτεχνίες και μειωμένη έκταση γης που παραχωρήθηκε στον ενάγοντα και καταχωρήθηκε στο Επαρχιακό Δικαστήριο Πάφου αγωγή διά της οποίας ο ενάγων διεκδικούσε την καταβολή προς αυτόν διαφόρων ποσών ως αποζημιώσεις. Μεταξύ άλλων διεκδικούσε: · ποσό £39.120 το οποίο θα απαιτείτο για την επιδιόρθωση των κακοτεχνιών και την άρση των παραλείψεων και/ή μείωση αξίας του ακινήτου (αιτητικό Α) · ποσό των £150.000 ως η αξία της μη παραχωρηθείσας γης των 150 τ.μ. (αιτητικό Α1), · ποσό £18.000 το οποίο αντιστοιχεί στις ημέρες καθυστέρησης παράδοσης της κατοικίας στον ενάγοντα (αιτητικό Β) · ποσό £700 το οποίο περιλαμβάνει έκθεση εκτίμησης και κόστος φωτογραφιών (αιτητικό Γ) Οι εναγόμενοι/εφεσίβλητοι καταχώρησαν ανταπαίτηση με την οποία διεκδικούσαν με διάφορα αιτητικά υπό στοιχεία Α-Η αναγνωριστικές δηλώσεις για υπαιτιότητα του ενάγοντα αναφορικά με το χρόνο παράδοσης της κατοικίας. Διεκδικούσαν επίσης διάφορα ποσά όπως: £20.412,70 το οποίο αντιπροσώπευε επιπρόσθετες εργασίες καθώς και το ποσό των £1.500 της δόσης του τιμήματος αγοράς τα οποία κατέστησαν οφειλόμενα και πληρωτέα. Διεκδικούσαν επίσης γενικές αποζημιώσεις. Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας παραπέμφθηκαν σε διαιτησία, με συμφωνία των διαδίκων, η οποία ήταν δεσμευτική γι' αυτούς, τα εξής θέματα: Ο καθορισμός λαθών, παραλείψεων και κακοτεχνιών και το κόστος θεραπείας τους σε τιμές του 2006 και Ο καθορισμός των αλλαγών όπως και των επιπρόσθετων εργασιών που ζητήθηκαν από τον ενάγοντα και έγιναν από τους εναγόμενους στην επίδικη οικοδομή και εύλογη αμοιβή γι' αυτές σε τιμές επίσης του
  2. Στην έκθεση που ετοίμασε ο διορισθείς εμπειρογνώμονας κ. Χρ. Ιταλός ημερ. 10.3.12 εκτίμησε ότι το συνολικό κόστος αποκατάστασης των κακοτεχνιών της οικοδομής ανερχόταν στο ποσό των £2.450.00 και/ή το αντίστοιχο ποσό σε ευρώ και το κόστος των έξτρα εργασιών σε ποσό £7.168,00 και/ή το αντίστοιχο ποσό σε ευρώ. Ενόψει της δεσμευτικότητας της απόφασης του κ. Ιταλού τα πιο πάνω θέματα θεωρήθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο ότι είχαν ολοκληρωθεί και ότι παρέμειναν ως επίδικα θέματα οι απαιτήσεις των διαδίκων που αναφέρονταν στις παραγράφους Α1, Β και Γ του παρακλητικού της αγωγής και Α, Β, Γ, Ε, Ζ, Η της ανταπαίτησης. Με την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας εκδόθηκαν αποφάσεις τόσο για την απαίτηση όσο και ανταπαίτηση ως εξής: (α) απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον των εναγομένων για το ποσό των £2.450 και/ή το ισόποσο σε ευρώ πλέον ΦΠΑ με νόμιμο τόκο πλέον έξοδα και (β) απόφαση υπέρ των εναγομένων και εναντίον του ενάγοντα για ποσό £7.168 και/ή το ισόποσο σε ευρώ πλέον ΦΠΑ με νόμιμο τόκο πλέον έξοδα. Απέρριψε δε οποιαδήποτε άλλη αξίωση από την απαίτηση και ανταπαίτηση. Η ορθότητα της απόφασης προσβάλλεται από τον ενάγοντα/εφεσείοντα με τρεις λόγους έφεσης. Εξ αυτών οι πρώτος και δεύτερος είναι συναφείς και αλληλένδετοι και χαρακτηρίζουν σφάλμα του Δικαστηρίου να μην απονείμει οποιεσδήποτε αποζημιώσεις για τη μείωση της αξίας του ακινήτου και ότι επίσης έσφαλε στη μη απόδοση συμφωνημένης αποζημίωσης (λόγος έφεσης 3). Με το περίγραμμα της αγόρευσης του συνηγόρου του εφεσείοντα αλλα και κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύχθηκαν ομού οι πρώτοι δύο λόγοι έφεσης μόνον, χωρίς να προωθηθεί ο τρίτος, ο οποίος θεωρείται εγκαταλειφθείς. Αξίζει να σημειωθεί πως πολύ επιγραμματικά αναφέρεται ως αιτιολογία του τρίτου λόγου έφεσης ότι «το βάρος αποδείξεως εβάρυνε την πλευρά που υποστήριξε ότι ο σχετικός όρος είναι τιμωρητικός και όχι λογικός, και όχι τον ενάγοντα». Ότι περαιτέρω ο ενάγων σιωπηρά έδωσε τη συγκατάθεση του για παράταση του χρόνου παράδοσης και προχώρησε σε πληρωμή την 1/11/2005 (ενώ σύμφωνα με το αγοραπωλητήριο έγγραφο τεκμ. 1 ως ημερομηνία παράδοσης καθορίστηκε η 30η/7/2005). Δεν υποδείχθηκε όμως ποιο ήταν το σφάλμα του Δικαστηρίου, το οποίο ας σημειωθεί διατύπωσε ως εύρημα του ότι δεν δικογραφείται ο χρόνος παράδοσης της επίδικης κατοικίας, ούτε και προσδιορίστηκε με τη μαρτυρία, ώστε να διαφανεί η παράβαση της σύμβασης, για την οποία να δικαιούται αποζημιώσεις. Αναφορικά με τους δυο πρώτους λόγους έφεσης, προωθείται ιδιαίτερα η θέση ότι με το παρακλητικό υπό στοιχείο Α της Έκθεσης Απαίτησης αλλά και την παράγραφο 15 αυτής, αξιώνεται με υπαλλακτικό τρόπο το ποσό των £39.120 για κακοτεχνίες και/ή μείωση της αξίας της γης ενώ το Δικαστήριο απέδωσε μόνο ένα ποσό για κακοτεχνίες, χωρίς να επεξηγήσει την μη απόδοση αποζημίωσης για μείωση της αξίας. Ή όπως το θέτει ο συνήγορος «κατά τρόπο τελεσίγραφο και άνευ αιτιολογίας» απορρίφθηκε ο ισχυρισμός περί μείωσης της αξίας. Ο συνήγορος των εφεσιβλήτων υποστήριξε πλήρως την ορθότητα της πρωτόδικης απόφασης υποδεικνύοντας πως το ζήτημα των κακοτεχνιών σε συσχετισμό με τις επιπρόσθετες εργασίες εξαντλήθηκε με την παραπομπή τους σε διαιτησία και το Δικαστήριο ως τέτοιες τις περιέλαβε στην απόφαση του. Σημείωσε δε πως ήδη έχει εκδοθεί τίτλος ιδιοκτησίας της κατοικίας, γεγονός το οποίο δεν αμφισβήτησε ο συνήγορος του εφεσείοντα. Μπορούμε εξ αρχής να πούμε ότι οι λόγοι έφεσης δεν ευσταθούν. Η διαζευκτική διατύπωση και αξίωση του ποσού των Λ.Κ.39.120 είναι σαφές ότι αναφέρεται στο θέμα των κακοτεχνιών η ύπαρξη των οποίων μείωνε την αξία του ακινήτου κατά το αντίστοιχο ποσό, το οποίο θα απαιτείτο για την επιδιόρθωση τους. Η παράγραφος 15 της έκθεσης απαίτησης την οποία ο συνήγορος του εφεσείοντα επικαλείται ως ενισχυτική της θέσης του, δεν τον βοηθά. Αντίθετα ισχυροποιεί τη θέση στην οποία το Πρωτόδικο Δικαστήριο κατέληξε, ότι η επίλυση του ζητήματος των κακοτεχνιών διά του πορίσματος του Διαιτητή, επιλύει την αξίωση Α του παρακλητικού. Ενδεικτική της σύνδεσης των κακοτεχνιών με τη μείωση της αξίας του ακινήτου είναι πέραν της παραγράφου 15 και η παράγραφος 16 της έκθεσης απαίτησης οι οποίες αναφέρουν: «
  3. Για την επιδιόρθωση των κακοτεχνιών και για να καταστεί η κατοικία κατοικήσιμη ο ενάγων πρέπει να καταβάλει το ποσό των £39.120,00 σύμφωνα με την κοστολόγηση για επιδιόρθωση των κακοτεχνιών.
  4. Ο ενάγων θα αναγκαστεί να καταβάλει σε άλλο εργολήπτη το ποσό των £39.120,00 για τη θεραπεία των ελαττωμάτων που δημιούργησαν οι εναγόμενοι και/ή ο ενάγοντας - αγοραστής ζημίωσε το πιο πάνω ποσό αφού υπάρχει μείωση της αξίας του ακινήτου του.» Ο σκοπός παραπομπής του θέματος σε διαιτησία δυνάμει του άρθρου 35 του περί Δικαστηρίων Νόμου ήταν η επίλυση κατά τελικό τρόπο του ζητήματος όπως οι ίδιοι οι διάδικοι δήλωσαν και όχι η επιλεκτική χρήση του ή εφαρμογή του σε μέρος της αξίωσης η οποία τέθηκε με διαζευκτικό τρόπο. Ο διαζευκτικός τρόπος διατύπωσης μιας αξίωσης υποδεικνύει πως από τα ίδια γεγονότα μπορούν να εγερθούν διάφορες βάσεις αξίωσης για ένα ποσό το οποίο διεκδικείται ως αποζημίωση και όχι εάν δεν αποδοθεί ολόκληρο, τότε το ένα μέρος καλύπτεται από τη μια αξίωση και το άλλο από τη διαζευκτική διατύπωση της. Οι συνήγοροι των διαδίκων αυτή τη θέση είχαν στο μυαλό τους, ότι δηλαδή, το συγκεκριμένο ποσό αφορούσε τις κακοτεχνίες γι' αυτό και στις 12.2.2013 δήλωσε ο συνήγορος του εφεσείοντα: «κ. Αγγελίδης: Καταθέτω έκθεση εμπειρογνώμονα, ο οποίος έχει διενεργήσει την έκθεση του κατόπιν συγκατάθεσης και των δυο διαδίκων και αφορά τις ισχυριζόμενες κακοτεχνίες και τις έξτρα εργασίες. Μετά την κατάθεση αυτή, αμφότεροι θεωρούν αυτά τα θέματα ότι έχουν επιλυθεί και ο Ενάγοντας θα προχωρήσει πλέον την υπόθεση με βάση το ελλειπές εμβαδόν και τις ζημιογόνες επιπτώσεις που προκύπτουν από το ελλειπές εμβαδόν. Ο Ενάγοντας είναι έτοιμος και με έκθεση και το Κτηματολόγιο και με έκθεση αλλά προφανώς πιθανότατα εγώ σαν δικηγόρος να είχα υποσχεθεί στον συνάδελφο ότι η έκθεση του Κτηματολογίου θα ετοιμαζόταν με κοινή αίτηση και δεν έχω ένσταση.» Τη δήλωση του κ. Αγγελίδη ακολούθησε η δήλωση του κ. Παπακλεοβούλου ότι θα υποβληθεί αίτηση προς το Κτηματολόγιο για επίλυση της συνοριακής διαφοράς που υπήρχε μεταξύ του επίδικου ακινήτου και του ομόρου του. Τούτων λεχθέντων αποφάνθηκε το Δικαστήριο, ως κατωτέρω, ολοκληρώνοντας το πρακτικό εκείνης της ημερομηνίας, χωρίς οποιαδήποτε ένσταση ή διαφωνία εκ μέρους του συνηγόρου του εφεσείοντα, ότι δεν αντικατοπτρίζουν τα συμφωνηθέντα, σε ό,σα το Δικαστήριο κατέγραψε: «Με τη σημερινή κατάθεση της τεχνικής έκθεσης, εκ συμφώνου, επιλύεται ουσιαστικά το (Α) του παρακλητικού της αγωγής. Ενόψει των προσπαθειών που γίνονται μέσω του Κτηματολογίου για διευθέτηση και της αξίωσης Α

(1)του παρακλητικού...» Η διαφορά στο εμβαδόν της αυλής της επίδικης κατοικίας και συνεπώς το μειωμένο εμβαδόν αυτής αποτέλεσε το εισαχθεν με την τροποποίηση της έκθεσης απαίτησης, παρακλητικό υπό στοιχείο Α1, και όχι ως μέρος του Α, όπως προσπαθεί να το εντάξει ο συνήγορος του εφεσείοντα. Το πρωτόδικο Δικαστήριο εξετάζοντας το θέμα της επέμβασης του επίδικου ακινήτου στο όμορο του, σημείωσε ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία του Μ.Ε.2 την οποία αποδέχτηκε, η συνολική έκταση που αφορούσε την επίδικη κατοικία ήταν μικρότερη των 92 τ.μ. και κατά πολύ μικρότερη των 150 τ.μ. που ισχυριζόταν ο ενάγων/εφεσείων. Σύμφωνα δε με άλλη μαρτυρία που προσκόμισε ο ενάγων, το εμβαδόν της γης της κατοικίας αρ. 1 με την επαναφορά του συνόρου της δυτικής πλευράς στην επίσημη εγγεγραμμένη θέση θα είναι 116 τ.μ. δηλαδή κάτω από τις συνθήκες αυτές η απώλεια θα είναι 34 τ.μ. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η επίδικη κατοικία αποτελούσε μέρος ενιαίας ανάπτυξης, μέρος της οποίας φαίνεται να επενέβαινε επί του γειτονικού ακινήτου. Εκείνο όμως το οποίο αποκτά ιδιαίτερη σημασία είναι πως το εύρημα του Δικαστηρίου, ότι δεν προσκομίστηκε μαρτυρία γι' απόδειξη των οποιωνδήποτε ζημιών για απώλεια έκτασης γης, δεν προσβάλλεται από τον εφεσείοντα, Κατέληξε το Πρωτόδικο Δικαστήριο πως: «ο ενάγων ισχυρίζεται ότι η αξία της έκτασης ανέρχεται στα €1.000 ανά τετραγωνικό μέτρο. Πουθενά όμως στη μαρτυρία που προσκόμισε ο ενάγων δεν καθορίζεται σαν αξία ανά τετραγωνικό μέτρο της αυλής το ποσό των €1.000 και αυτό βέβαια θα ήταν αντίθετο με κάθε λογική όταν η συνολική αξία της κατοικίας που είναι 75 τ.μ. με 150 τ.μ. αυλή ήταν στον ουσιαστικό χρόνο £65.000. Ενόψει όμως της απουσίας οποιασδήποτε μαρτυρίας για την αξία της ανά τετραγωνικό μέτρο αυλής και της ασάφειας που υπάρχει για την πραγματική έκταση της απώλειας σε περίπτωση που δεν υπάρξει αναπροσαρμογή συνόρων κρίνω ότι ο ενάγων απέτυχε να αποδείξει τόσο την ζημιά όσο και την αξία της.» Ήδη έχει δηλωθεί, ως ανωτέρω, ότι έγινε αναπροσαρμογή συνόρων και εξεδόθη τίτλος ιδιοκτησίας της κατοικίας επ' ονόματι του ενάγοντα, ένεκα των ενεργειών που έλαβαν οι εναγόμενοι/εφεσίβλητοι με την κατάθεση στο Κτηματολόγιο του τεκμ. 19, το οποίο κατατέθηκε εκ συμφώνου από τους συνήγορους στο Δικαστήριο. Δεδομένης της κατάληξης αυτής, το Δικαστήριο δεν είχε υποχρέωση να εξετάσει εάν έπρεπε να απονείμει αποζημιώσεις, σύμφωνα με την απόφαση Κennedy Hotels Ltd v. Haig Indjirdjian,
(1992)1 ΑΑΔ 400, όπως προτείνει ο κ. Αγγελίδης αφού στη συγκεκριμένη περίπτωση δικογραφείτο κατά συγκεκριμένο τρόπο η ζημιά και η αξίωση, πλην όμως δεν αποδείχθηκε. Περαιτέρω δεν τέθηκε τέτοια εισήγηση στο πρωτόδικο Δικαστήριο ώστε να αποφασίσει επί τούτου του θέματος. Στην πρωτόδικη διαδικασία εξ όσων προκύπτει από τα πρακτικά έγινε παραπομπή στην Kennedy Holels (ανωτέρω) με αίτημα και εισήγηση προς το Δικαστήριο ότι δικαιούται να αποδώσει αποζημιώσεις μεγαλύτερου ύψους από το αξιούμενο και ότι το Δικαστήριο έχει εξουσία απονομής ολόκληρου του ποσού και του τόκου υπό τον όρο της τροποποίησης της Εκθέσεως Απαιτήσεως. Το αίτημα δε, έγινε με κλήση του Δικαστηρίου να αποδώσει αποζημιώσεις επιζήμια επίδρασης επί του ακινήτου, ως η μαρτυρία του Μ.Ε.4, την οποία όμως μαρτυρία το Δικαστήριο έκρινε ότι ήταν εκτός δικογράφων, και δεν ήταν η περίπτωση, την οποία επικαλείτο με την αγόρευση του ο κ. Αγγελίδης. Θεωρούμε ορθή την ανωτέρω προσέγγιση του Δικαστηρίου. Συνακόλουθα η έφεση απορρίπτεται. Επιδικάζονται €2.500 έξοδα πλέον ΦΠΑ υπέρ των εφεσιβλήτων και εναντίον του εφεσείοντα. Δ. Δ. Δ. /ΚΑς cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.