Χαραλάμπους Άθως ν. Δημοκρατίας
(2010)2 ΑΑΔ 75 23 Φεβρουαρίου, 2010 [ΚΡΑΜΒΗΣ, ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΥ, ΚΛΗΡΙΔΗΣ, Δ/στές] ΑΘΩΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ, Εφεσείων, v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινική Έφεση Αρ. 161/2008) Ποινή ― Ναρκωτικά ― Κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου τάξης Β (2.985,10 γραμμαρίων κάνναβης) ― Εφεσείων δεν αμφισβήτησε ότι είχε συνεχώς και αδιαλείπτως την κατοχή των συσκευασιών με τα ναρκωτικά, αλλά δήλωσε άγνοια του περιεχομένου τους ― Διεδραμάτισε ηγετικό ρόλο στη διάπραξη των αδικημάτων ― Τρεις προηγούμενες καταδίκες ― Επιβολή ποινής φυλάκισης 6 ετών ― Επικυρώθηκε κατ' έφεση. Ποινή ― Ίση μεταχείριση κατηγορουμένων ― Ναρκωτικά ― Η επιβολή μεγαλύτερης ποινής φυλάκισης στον εφεσείοντα από την ποινή που επιβλήθηκε στο συγκατηγορούμενό του, δεν συνιστούσε παραβίαση της αρχής της ίσης μεταχείρισης των κατηγορουμένων. Απόδειξη ― Αξιολόγηση μαρτυρίας σε υπόθεση κατοχής και εμπορίας ναρκωτικών ― Ήταν ορθή και δεν παρεχόταν πεδίο για επέμβαση του Εφετείου για παραγκωνισμό της ετυμηγορίας του Δικαστηρίου ότι ο εφεσείων ήταν ένοχος. Απόδειξη ― Περιστατική μαρτυρία ― Ναρκωτικά ― Κατοχή και εμπορία ― Γνώση και πρόθεση ― Στην απουσία ομολογίας, τα εν λόγω στοιχεία, κατά κανόνα, αποδεικνύονται εμμέσως με περιστατική μαρτυρία. Ποινική Δικονομία ― Συγκατηγορούμενοι ― Κατηγορία στηριζόμενη σε κοινή δράση «joint enterprise» ― Κατά πόσο η αθώωση του ενός κατηγορουμένου καθιστά ασυνεπή (inconsistent) την καταδίκη του άλλου. Με την παρούσα έφεσή του, ο εφεσείων εφεσιβάλλει ως λανθασμένη την καταδίκη του για κατοχή 2.985,10 γραμμαρίων κάνναβης και κατοχή της ίδιας ποσότητας με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο. Εφεσιβάλλει επίσης την ποινή φυλάκισης 6 χρόνων στην κατηγορία κατοχής της πιο πάνω ποσότητας κάνναβης, υποστηρίζοντας ότι αυτή είναι έκδηλα υπερβολική. Τα παραδεκτά γεγονότα τα οποία δηλώθηκαν κατά την έναρξη της ακρόασης ενώπιον του Κακουργιοδικείου και εγκρίθηκαν από το Δικαστήριο είναι, εν συντομία, τα ακόλουθα: Στις 5.2.2008 γύρω στις 21.30, μέλη της ΥΚΑΝ, έλαβαν πληροφορία ότι στον υπεραστικό δρόμο Λευκωσίας - Λεμεσού παρά το ύψος του σταδίου ΓΣΠ, αυτοκίνητο τύπου Range Rover, το οποίο οδηγείτο συχνά από τον εφεσείοντα για τη διακίνηση μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών, κατευθύνετο προς Λεμεσό με ιλιγγιώδη ταχύτητα. Το αυτοκίνητο τέθηκε υπό παρακολούθηση με σκοπό την ανακοπή του στην κατάλληλη ευκαιρία. Όταν αυτό εντοπίστηκε να επιστρέφει στη Λευκωσία η Αστυνομία έκλεισε το δρόμο με κώνους και υπηρεσιακά αυτοκίνητα. Ο οδηγός του συμμορφώθηκε με τις οδηγίες της Αστυνομίας να σταματήσει. Ο αστυνομικός που πλησίασε το αυτοκίνητο αναγνώρισε ότι αυτό οδηγείτο από τον εφεσείοντα, με συνοδηγό άγνωστο νεαρό πρόσωπο με μακριά μαλλιά. Όταν οι αστυνομικοί δήλωσαν την παρουσία τους και σχεδόν ταυτόχρονα προσπάθησαν ανεπιτυχώς να ανοίξουν τις πόρτες του οχήματος, ο οδηγός του διέφυγε με μεγάλη ταχύτητα. Φεύγοντας, το αυτοκίνητο συγκρούστηκε διαδοχικά με δύο υπηρεσιακά αυτοκίνητα της Αστυνομίας. Ακολούθησε καταδίωξη από την Αστυνομία κατά τη διάρκεια της οποίας αστυνομικός είδε να ρίχνονται στο δρόμο κάποια αντικείμενα από την πλευρά του συνοδηγού. Τα αντικείμενα αυτά ήσαν οι συσκευασίες με τα ναρκωτικά. Η υπεράσπιση που πρόβαλαν ο εφεσείων και ο συγκατηγορούμενός του ήταν ότι δεν γνώριζαν ότι οι τρεις συσκευασίες που είχαν στην κατοχή τους περιείχαν ναρκωτικά. Ο εφεσείων ισχυρίστηκε ότι στις 5.2.2008 γύρω στις 8 μ.μ., δέχθηκε τηλεφώνημα από κάποιο ο οποίος ανέφερε ότι ονομαζόταν Κυριάκος. Ο Κυριάκος του είπε ότι γνώριζε για τα οικονομικά του προβλήματα και ότι ήθελε να τον βοηθήσει. Του πρότεινε να συναντηθούν στο Παραλίμνι για να παραλάβει κάτι προς μεταφορά στη Λευκωσία σε σημείο κοντά στην Κάρλσπεργκ και ότι η αμοιβή του θα ήταν €
- Αποδέχτηκε την πρόταση και ακολούθως τηλεφώνησε του συγκατηγορούμενου για να έλθει μαζί του περίπατο στο Παραλίμνι όπου ο Κυριάκος του παρέδωσε τα τρία πακέτα με τα ναρκωτικά καθορίζοντάς του το σημείο στο οποίο θα τα άφηνε στη Λευκωσία. Το Κακουργιοδικείο, διαπίστωσε ότι η όλη συμπεριφορά και οι ενέργειες του εφεσείοντος, έστω και στη μορφή περιστατικής μαρτυρίας, οδηγούσαν μόνο σε συμπέρασμα ενοχής, υπό την έννοια ότι ο εφεσείων γνώριζε ευθύς εξ αρχής ότι το περιεχόμενο των τριών συσκευασιών ήταν ναρκωτικά συγκεκριμένου είδους και ποσότητας. Κατά την εκτίμηση του Κακουργιοδικείου, η μετέπειτα συμπεριφορά και ενέργειες του εφεσείοντος, από την διαφυγή μέχρι τη σύλληψή του, είχαν ως μοναδικό σκοπό την απόκρυψη της παράνομης δράσης του. Καθόσον αφορά το θέμα του φυσικού ελέγχου, το πρωτόδικο Δικαστήριο σημείωσε ότι ο εφεσείων ουδέποτε αμφισβήτησε ότι είχε συνεχώς και αδιαλείπτως στην κατοχή και τον άμεσο έλεγχό του τις συσκευασίες με τα ναρκωτικά από τη στιγμή που τις παρέλαβε μέχρι τη στιγμή που τις έριξε ο συγκατηγορούμενός του έξω από το αυτοκίνητο. Λόγοι έφεσης εναντίον καταδίκης.
- Η εκκαλούμενη απόφαση είναι αντινομική και/ή λογικά ασυνεπής (inconsistent) σε βαθμό που επηρέασε τον εφεσείοντα να τύχει δίκαιης δίκης. Η αντινομία εντοπίζεται στο γεγονός ότι το Κακουργιοδικείο αθώωσε το συγκατηγορούμενο του εφεσείοντος στην κατηγορία της κατοχής ναρκωτικών με σκοπό την προμήθεια και βρήκε ένοχο τον εφεσείοντα στην ίδια κατηγορία χωρίς εκ των πραγμάτων να δικαιολογείται αυτή η μεταχείριση με βάση τα ευρήματα του Κακουργιοδικείου.
- Έχει παραβιασθεί το τεκμήριο της αθωότητας του εφεσείοντος και το δικαίωμά του να τύχει δίκαιης δίκης.
- Δεν εξετάστηκε από το Κακουργιοδικείο η εκδοχή του εφεσείοντος ότι αυτός παγιδεύτηκε από την Αστυνομία και επίσης το Δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη κάποιες παραλείψεις της Αστυνομίας όπως για παράδειγμα τη μη υπόδειξη σκηνών του εγκλήματος, το μη καταρτισμό σκίτσου του Κυριάκου και ότι δεν του είχαν υποδειχθεί φωτογραφίες από το αρχείο φωτογραφιών της Αστυνομίας με σκοπό την αναγνώριση του Κυριάκου. Αποφασίστηκε ότι:
- Η αθώωση ενός εκ των κατηγορουμένων οι οποίοι ενήργησαν με κοινή δράση «joint enterprise» δεν έχει οποιαδήποτε επίδραση έτσι ώστε η καταδίκη του άλλου να καταστεί ασυνεπής (inconsistent). Το γεγονός ότι η Κατηγορούσα Αρχή θέτει την κατηγορία στη βάση της κοινής δράσης (joint enterprise) ή του κοινού σκοπού (common purpose) δεν είναι κάτι που προκαλεί έκπληξη υπό το φως της δοθείσας μαρτυρίας.
- Στην υπό κρίση υπόθεση η μαρτυρία εις βάρος του εφεσείοντος ήταν συντριπτική. Προδήλως, ο εφεσείων διεδραμάτισε πρωτεύοντα ρόλο σε σύγκριση προς ό,τι έπραξε ο συγκατηγορούμενός του.
- Το Κακουργιοδικείο οδηγήθηκε στο ασφαλές συμπέρασμα ότι ο εφεσείων γνώριζε τι είχε στην κατοχή του, αφού, έχοντας καθοδηγηθεί ορθά από τη νομολογία, εξέτασε ενδελεχώς τη μαρτυρία και με αναφορά στα ευρήματά του επί των γεγονότων. Η γνώση όπως και η πρόθεση είναι στοιχεία τα οποία δεν αποδεικνύονται πάντοτε με άμεση μαρτυρία. Όταν δεν υπάρχει ομολογία τα εν λόγω στοιχεία, κατά κανόνα αποδεικνύονται εμμέσως με περιστατική μαρτυρία. Στην υπό κρίση υπόθεση η προαναφερθείσα μαρτυρία ήταν αρκετή και στο βαθμό που απαιτείται σε ποινικές υποθέσεις για την απόδειξη της γνώσης του εφεσείοντος ότι οι συσκευασίες περιείχαν ναρκωτικά. Λόγοι έφεσης εναντίον ποινής Η επιβληθείσα εξαετής ποινή φυλάκισης για την κατηγορία της απλής κατοχής των ναρκωτικών, συνιστά άνιση μεταχείριση εις βάρος του εφεσείοντος εφόσον ο συγκατηγορούμενός του τιμωρήθηκε για το αδίκημα της απλής κατοχής της ίδιας ποσότητας ναρκωτικών με ποινή φυλάκισης δύο χρόνων με αναστολή. Αποφασίστηκε ότι: Η διαφοροποίηση στην ποινή υπήρξε το αποτέλεσμα εκτίμησης όλων των συνθηκών της υπόθεσης και είναι ανάλογη του βαθμού της εμπλοκής και του ρόλου που ο καθένας από τους κατηγορουμένους διεδραμάτισε. Σαφώς ο ρόλος του εφεσείοντος στη διάπραξη των αδικημάτων ήταν ηγετικός σε σύγκριση με ό,τι έπραξε ο συγκατηγορούμενός του. Παράλληλα λήφθηκαν υπόψη οι προσωπικές περιστάσεις των κατηγορουμένων και ότι ο εφεσείων βαρυνόταν με τρεις προηγούμενες καταδίκες ενώ ο συγκατηγορούμενός του ήταν λευκού ποινικού μητρώου. Η έφεση απορρίφθηκε. Αναφερόμενες Υποθέσεις: R. v. Shuker a.o. [1998] L.R. 906 CA, Σταυρινού v. Δημοκρατίας