ΑΡΧΗ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ v. CYSTAR INSURANCE BROKERS LTD, ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ.137/15, 3/2/2023

ΑΡΧΗ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ v. CYSTAR INSURANCE BROKERS LTD, ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ.137/15, 3/2/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:AD:2023:C45 ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ.137/15 3 Φεβρουαρίου, 2023 ΛΙΑΤΣΟΣ, Π., ΨΑΡΑ-ΜΙΛΤΙΑΔΟΥ, ΣΩΚΡΑΤΟΥΣ, ΣΑΝΤΗΣ, ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗ, Δ/ΣΤΕΣ ΑΡΧΗ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ, Εφεσείοντες, Και CYSTAR INSURANCE BROKERS LTD, Εφεσίβλητοι. --------- Γ. Χ΄Γιώργης για Τ.Παπαδόπουλος και Συνεργάτες ΔΕΠΕ, για τους Εφεσείοντες Λ.Πισίας, για Σκορδής, Παπαπέτρου & Σια ΔΕΠΕ, για τους Εφεσίβλητους Χρ.Δημητριάδης, για Chartis Cyprus Ltd - Ενδιαφερόμενο μέρος, για Κ.Π.Δημητριάδη ΔΕΠΕ ----------- ΛΙΑΤΣΟΣ, Π.: Η απόφαση είναι ομόφωνη και θα δοθεί από τη Δικαστή Τ.Ψαρά-Μιλτιάδου. Α Π Ο Φ Α Σ Η ΨΑΡΑ-ΜΙΛΤΙΑΔΟΥ, Δ.: Η Εφεσείουσα Αρχή, στις 26.5.2010 προκήρυξε Διαγωνισμό, ο οποίος αφορούσε διάφορους τύπους ασφάλισης και συναφών υπηρεσιών και κάλυπτε πέντε ξεχωριστές κατηγορίες ασφαλίσεων. Στο Διαγωνισμό είχαν λάβει μέρος τέσσερις ασφαλιστικές εταιρείες μεταξύ των οποίων οι Εφεσίβλητοι και το Ενδιαφέρομενο Μέρος. (Ε.Μ.). Οι Εφεσίβλητοι είχαν δηλώσει πως ενεργούν ως ασφαλειομεσίτες (brokers) για λογαριασμό της εταιρείας Atlantic. Το αρμόδιο όργανο υιοθέτησε την εισήγηση του Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών το οποίο είχε επίσης υιοθετήσει την εισήγηση της Επιτροπής Αξιολόγησης ότι η προσφορά των Εφεσιβλήτων ήταν άκυρη ως μη ούσα δεσμευτική και κατά παρέκκλιση των ουσιωδών όρων του Διαγωνισμού. Εντέλει, κατακύρωσε το Διαγωνισμό για την κατηγορία Ι στο Ε.Μ. Οι Εφεσίβλητοι καταχώρησαν προσφυγή αιτούμενοι την ακύρωση της επίδικης ως άνω απόφασης. Το πρωτόδικο Δικαστήριο, αφού ορθά έκρινε πως οι Εφεσίβλητοι-Αιτητές είχαν έννομο συμφέρον και νομιμοποιούνται να προσβάλουν θέματα που αφορούν τον αποκλεισμό τους[1], κατέληξε πως ο αποκλεισμός της προσφοράς των Εφεσιβλήτων υπήρξε παράνομος καθότι κακώς εκρίθη πως η προσφορά αυτή τελούσε υπό αίρεση και/ή δεν ήταν δεσμευτική. Αυτή η κρίση αποτελεί τον πυρήνα της παρούσας έφεσης αφού η Εφεσείουσα Αρχή θεωρεί πως τα συμπεράσματα του πρωτόδικου Δικαστηρίου υπήρξαν ουσιωδώς εσφαλμένα και η απόφαση της Αρχής ήταν ορθή εφόσον η τεθείσα προσφορά ήταν υπό αίρεση. Η αίρεση αυτή συνίστατο κυρίως στο ότι αφού η Αρχή θα συμφωνούσε με το δείγμα συμβολαίου που επεσύναπταν στην προσφορά τους, η Ασφαλιστική Εταιρεία η οποία αναφερόταν (η Atlantic) είχε την ευχέρεια να μη συμφωνήσει τελικά. Για να εξεταστεί το ως άνω θέμα που αποτελεί τον δεύτερο λόγο έφεσης, θα πρέπει να τεθούν τα κύρια χαρακτηριστικά της υπόθεσης. Σύμφωνα με τις προδιαγραφές του Διαγωνισμού, οι προσφοροδότες έπρεπε να υποβάλλουν δείγμα ασφαλιστηρίου συμβολαίου, το οποίο να είναι πλήρως προσαρμοσμένο στους όρους των προδιαγραφών. Σε περίπτωση δε μη προσαρμοσμένου δείγματος οποιαδήποτε γενική δήλωση του προσφοροδότη για μετέπειτα προσαρμογή στους όρους των προδιαγραφών δεν θα λαμβάνεται υπόψιν.[2] Η επίδικη προσφορά συνοδευόταν με δείγμα ασφαλιστηρίου συμβολαίου το οποίο, όμως, στην πρώτη του σελίδα, περιείχε κείμενο που περιλάμβανε φράσεις οι οποίες θεωρήθηκαν ότι δεν δημιουργούσαν βεβαιότητα και δεσμευτικότητα. Κρίνουμε σκόπιμο να παραθέσουμε αυτούσιο το σχετικό σημείο: DRAFT PROPOSED POLICY WORDING (TO BE AGREED BEFORE INCEPTION) DIRECT PHYSICAL LOSS OR DAMAGE TO PROPERTY AND BUSINESS INTERRUPTION INSURANCE Between Cyprus Telecommunication Authority and Atlantic Insurance Company and/or to be advised The contents of this document is to be considered a draft and provisional wording until reviewed by CYTA and agreed by Insurers. Atlantic Insurance and Willis Limited do not give any warranty and are unable to accept any liability from use of the contents of this document until reviewed by CYTA and agreed by Insurers. (η υπογράμμιση είναι δική μας) Τα πιο πάνω, σύμφωνα με την Εφεσείουσα προσέκρουαν στο Μέρος Ι, στις Οδηγίες προς τους Προσφοροδότες, Παράγραφος 22, η οποία είχε ως εξής: «22. ΑΠΟΔΟΧΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ Η αποδοχή Προσφοράς ή μέρους αυτής θα αποτελεί δεσμευτικό Συμβόλαιο από την ημερομηνία αποστολής του τηλετυπήματος, τηλεγραφήματος ή τηλεμοιοτυπήματος που περιέχει την αποδοχή της Προσφοράς.» Περαιτέρω, άφηνε ανοικτό το ενδεχόμενο να χρησιμοποιηθεί άλλη Ασφαλιστική Εταιρεία και η αίρεση καθιστούσε την προσφορά μη δεσμευτική. Αποδίδουμε στη συνέχεια τη θέση του Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών επί του θέματος: «Το Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορών κρίνει ότι το δείγμα ασφαλιστηρίου Συμβολαίου υποβλήθηκε από τον ασφαλειομεσίτη CYSTAR Insurance Brokers Ltd, με σκοπό αν γίνει αποδεκτό και από τη Cyta, να προταθεί στους ασφαλιστές, δηλαδή στην Atlantic που δηλώθηκε αλλά ενδεχομένως και σε άλλους που δεν δηλώθηκαν, γι' αυτό και υπάρχει αναφορά της φράσης '. to be advised' στη θέση του ονόματος των ασφαλιστών, για να τους ζητήσει να συμφωνήσουν και αυτοί. Αυτό δεν συνιστά προσφορά. Ακόμη το ότι οι Ασφαλιστές δεν δεσμεύονται, σημαίνει ότι παραβιάζεται θεμελιώδης αρχή της διαδικασίας προσφορών που προνοεί ότι προσφορά που υποβάλλεται είναι δεσμευτική για τον προσφοροδότη και όταν γίνει αποδεκτή από τον αναθέτοντα φορέα αυτομάτως συνάπτεται Συμβόλαιο. Η αρχή αυτή αποτυπώνεται και στις προδιαγραφές του παρόντος διαγωνισμού (Μέρος Ι - Οδηγίες προς τους Προσφοροδότες - Παράγραφος 22 - Αποδοχή Προσφοράς). Ως εκ τούτου, το ΚΣΠ κρίνει ότι η προσφορά θα πρέπει να απορριφθεί.» Το πρωτόδικο Δικαστήριο, δεν συμφώνησε με την πιο πάνω θεώρηση, αφού, κατά την κρίση του «η Αρχή επικεντρώθηκε αποκλειστικά στα όσα καταγράφονταν στο εξώφυλλο του δείγματος του ασφαλιστηρίου συμβολαίου που υποβλήθηκε από μέρους τους και αγνόησε παντελώς το περιεχόμενο του συγκεκριμένου δείγματος αλλά και της προσφοράς τους και των συνοδευτικών αυτής εγγράφων, τα οποία καθόριζαν ξεκάθαρα ποιοι ήταν οι ασφαλιστές, ποιοι οι αντασφαλιστές, καθώς και το ότι όλοι δεσμεύονταν από την προσφορά τους. Ενδεικτικά, γίνεται παραπομπή στα ακόλουθα έγγραφα που συνόδευαν την προσφορά των αιτητών, όπως αυτά παρατίθενται στη σελίδα 4 της γραπτής τους αγόρευσης:- «Σελ. 2, 7 δείγματος Ασφαλιστηρίου που υπέβαλε ο Αιτητής όπου αναφέρεται ξεκάθαρα η Atlantic ως ασφαλιστής. Συνοδευτική επιστολή ημερ. 15/7/10 με την οποία υποβλήθηκε η προσφορά όπου αναφέρεται ευθέως ότι η προσφορά υποβάλλεται από τον Αιτητή σε συνεργασία με την Atlantic και τους διάφορους αντασφαλιστές όπως υποβάλλονται στην προσφορά. Υπεύθυνη δήλωση-Παράρτημα 4 προσφοράς Αιτητή. Στοιχεία αναφορικά με τον προσδιορισμό της ασφαλιστικής επιχείρησης (όρος 10 γ Μέρους Ι - παράρτημα 2 προσφοράς του Αιτητή) όπου κατονομάζεται ρητώς η Atlantic Insurance Public Co. Ltd. Πιστοποιημένα Αντίγραφα της ΄Αδειας άσκησης της Ασφαλιστικής Εταιρείας και του Ασφαλειομεσίτη (Broker) που εκδόθηκαν από την Υπηρεσία Ελέγχου Ασφαλιστικών Εταιρειών (Γραφείο Εφόρου Ασφαλίσεων) - υποβλήθηκαν σε σχέση με την Atlantic και την Cystar. Εξουσιοδότηση ημ. 15/7/10 από την Ασφαλιστική Εταιρεία για λογαριασμό της οποίας υποβάλλεται η Προσφορά, όπου η Atlantic δεσμεύεται ρητώς ότι εξουσιοδοτεί και υποστηρίζει τον Αιτητή (Cystar) στην προετοιμασία και υποβολή της προσφοράς του για την Cyta εκ μέρους της Atlantic και ότι στην περίπτωση που ο Αιτητής είναι ο επιτυχών προσφοροδότης η Atlantic θα εκδώσει τα σχετικά ασφαλιστικά έγγραφα. Επιστολές από τους Ασφαλιστές που επιβεβαιώνουν το ποσοστό της συμμετοχής στην Αντασφάλεια της Atlantic Insurance Public Co. Ltd σε σχέση με την πιο πάνω Προσφορά σε περίπτωση που η Cystar ήταν ο επιτυχών Προσφοροδότης. Παράρτημα 7 - 8 προσφοράς Αιτητή: Προσδιορίζονται ακριβώς οι αντασφαλιστές και το μερίδιο συμμετοχής του κάθε ενός τα οποία μερίδια συμμετοχής καλύπτουν και/ή συμποσούνται στο 100% της ασφάλισης.» Σημειώνεται πως όλα τα πιο πάνω έγγραφα απαιτούνταν ρητά από τους όρους του Διαγωνισμού. Είναι φανερό, λοιπόν, με βάση τα πιο πάνω δεδομένα, ότι η Αρχή παρέλειψε να προβεί στη δέουσα, υπό τις περιστάσεις, έρευνα, με σκοπό τη διαπίστωση όλων των ουσιωδών γεγονότων, υπό το φως, μάλιστα, της διαπίστωσης του Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών πως οι επιμέρους όροι του δείγματος του ασφαλιστηρίου συμβολαίου ικανοποιούσαν τους όρους των προδιαγραφών. Επιπρόσθετα, επισημαίνεται πως ο όρος 31 του Διαγωνισμού παρείχε στην Αρχή τη δυνατότητα αναζήτησης διευκρινίσεων. Δεν έγινε, όμως, χρήση αυτής. Ως αποτέλεσμα των πιο πάνω διαπιστώσεων, ο αποκλεισμός της προσφοράς των αιτητών κρίνεται παράνομος και η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται, με βάση το Άρθρο 146.4(β) του Συντάγματος». ΄Εχουμε εξετάσει με προσοχή τις αντίστοιχες θέσεις που αφορούν την πρωτόδικη απόφαση. Με όλο το σεβασμό στον ευπαίδευτο πρωτόδικο Δικαστή, δεν θα συμφωνήσουμε με την κρίση του. Ο όρος επισύναψης δείγματος ασφαλιστηρίου συμβολαίου, το οποίο να είναι πλήρως προσαρμοσμένο στους όρους των προδιαγραφών, ήταν, αναμφισβήτητα ουσιώδης όρος. Συνεπώς, η μη πλήρωση του καθιστούσε την προσφορά άκυρη (βλ. Tamassos Tobacco Suppliers and Co. ν. Δημοκρατίας