Παύλου Παυλίδη ν. Κυπριακής Δημοκρατίας δια του Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΥΠΟΘΕΣΗ ΑΡ. 591/95, 24 Μαρτίου,1998

(2)(δ) των περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμων 1961-1975 100% φοροαπαλλαγή (επιταχυνόμενη απόσβεση). Το διαμέρισμα ενοικιαζόταν σε τρίτους και ο αιτητής εισέπραττε τα ενοίκια. Ο αιτητής είναι πολιτικός μηχανικός. Το 1985 εξασκούσε το επάγγελμα του συνεταιρικά στο συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι και το 1987 εξασκούσε το επάγγελμα του συνεταιρικά στο συνεταιρισμό Παυλίδης & Συνεταίροι. Με βάση γραπτή συμφωνία ημερομηνίας 23.12.1986 ο αιτητής αποχώρησε από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι και για την αποχώρησή του εισέπραξε μέσα στο 1987 £10,000. Στις 3.8.1989 ο αιτητής υπέβαλε δηλώσεις εισοδήματος για τα φορολογικά έτη 1985 και 1987 μαζί με προσδιορισμούς φορολογητέου εισοδήματος, έκτακτης εισφοράς και κεφαλαιουχικών κερδών. Ο Εφορος απέστειλε στον αιτητή αρχικές ειδοποιήσεις φορολογίας για τα υπό αναφορά έτη στις 24.12.91 και 27.12.93 αντίστοιχα. Ο αιτητής υπέβαλε ενστάσεις στις αρχικές φορολογίες επειδή κατά την άποψή του οι φορολογίες δεν ήταν σύμφωνες με τους λογαριασμούς που υποβλήθηκαν. Ο Εφορος εξέτασε τις ενστάσεις και με επιστολή του ημερομηνίας 14.11.94 γνωστοποίησε στον αιτητή τις τροποποιήσεις που είχε πρόθεση να κάμει και ζήτησε από τον αιτητή να τοποθετηθεί σχετικά. Ο αιτητής με επιστολή του ημερομηνίας 28.11.94 πληροφόρησε τον Εφορο ότι αποδεχόταν μέρος των τροποποιήσεων που ο Εφορος είχε πρόθεση να επιφέρει και παράλληλα διατύπωσε την διαφωνία του για άλλες τροποποιήσεις. Η επιστολή του αιτητή ημερομηνίας 28.11.94 συνοδευόταν με στοιχεία προς επίρρωση των ισχυρισμών του που είχαν σχέση με την διαφωνία του. Ο Εφορος ζήτησε από τον αιτητή περισσότερα αποδεικτικά στοιχεία τα οποία ο Εφορος εξειδίκευσε πλην όμως ο αιτητής δεν μπόρεσε να διαθέσει στην ολότητά τους επειδή, όπως ισχυρίστηκε, είχε παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα από τότε που καταρτίστηκαν τα έγγραφα και δεν ήταν λογικό να προβλέψει την ανάγκη φύλαξης τους για μεγάλο χρονικό διάστημα. Συγκεκριμένα, ο Εφορος ζήτησε από τον αιτητή την παρουσίαση ενοικιαστηρίων εγγράφων όλων των ενοικιαστών του διαμερίσματος που αναφέρονταν στην κατάσταση ενοικίων που είχε υποβάλει ο αιτητής, τις διευθύνσεις και αριθμούς ταυτότητας των ενοικιαστών και αποδείξεις είσπραξης ενοικίων. Η διαφωνία παρέμεινε αγεφύρωτη. Ο Εφορος με βάση τα στοιχεία και δεδομένα που είχε στα χέρια του αποφάσισε επί των ενστάσεων και στις 13.4.95 απέστειλε στον αιτητή τις επίδικες τελικές ειδοποιήσεις επιβολής φορολογίας για τα φορολογικά έτη 1985 και 1987 με συνοδευτική επιστολή ιδίας ημερομηνίας η οποία περιέχει την αιτιολογία της απόφασης. Η θέση του Εφόρου είναι ότι το διαμέρισμα έπαυσε οριστικά να χρησιμοποιείται από τον αιτητή για σκοπούς ενοικίασης από το 1985 και κατά συνέπεια θα έπρεπε να τύχουν εφαρμογής οι πρόνοιες του άρθρου 12

(3)των περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμων. Με βάση τη συγκεκριμένη αυτή νομοθετική διάταξη ο Εφορος πρόσθεσε στο εισόδημα του αιτητή για το φορολογικό έτος 1985 ΛΚ13500 υπό μορφή εξισωτικής πρόσθεσης. Είναι επίσης η θέση του Εφόρου ότι το ποσό των ΛΚ10000 που εισέπραξε ο αιτητής το 1987 για την αποχώρηση από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι συνιστά φιλοδώρημα (bonus) υποκείμενο σε φορολογία. Η ανάγκη η οποία επέβαλε την εξισωτική πρόσθεση του ποσού των ΛΚ13500 η οποία έγινε από τον Εφορο στο εισόδημα του αιτητή για το φορολογικό έτος 1985 προέκυψε, καθώς ισχυρίζεται ο Εφορος από πληροφορία που έλαβε ότι ο αιτητής έπαυσε οριστικά να ενοικιάζει το διαμέρισμα από το 1985 και ότι σ΄ αυτό διέμενε η κόρη του αιτητή Αιμιλία Παυλίδου με την οικογένειά της. Η πληροφορία του Εφόρου ότι το διαμέρισμα χρησιμοποιήθηκε για ιδιοκατοίκηση από την κόρη του αιτητή για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά το 1985 ενισχύθηκε με επιστολή ημερομηνίας 23.1.95 της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου προς τον Εφορο σύμφωνα με την οποία η Αιμιλία Παυλίδου, κόρη του αιτητή, είχε στο όνομά της τον μετρητή ηλεκτρικού ρεύματος από 18.9.85 - 14.4.91. Η πληροφορία του Εφόρου ενισχύθηκε ακόμα και με στοιχεία από το φορολογικό φάκελο του γαμβρού του αιτητή, Σταύρου Λιάτσου σύμφωνα με τα οποία είχε δηλώσει ως διεύθυνσή του κατά το χρόνο υποβολής των φορολογικών του δηλώσεων για τα έτη 1986 και 1988 στις 25.4.87 και 4.12.89 αντίστοιχα, τη διεύθυνση του διαμερίσματος. Καθόσον αφορά την εξισωτική πρόσθεση ποσού ΛΚ10000 στο εισόδημα του αιτητή για το φορολογικό έτος 1987 ο Εφορος διατείνεται ότι το εν λόγω ποσό συνιστά φιλοδώρημα (bonus) που δόθηκε στον αιτητή μέσα στο φορολογικό έτος 1987 ως αμοιβή κατά την αποχώρηση του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι για ορισμένες εργασίες που ήταν υπό εκτέλεση και επιπρόσθετα ως αντάλλαγμα για την παραίτηση του αιτητή από δικαίωμα οποιασδήποτε επιπρόσθετης αμοιβής αναφορικά με αυτές τις εργασίες. Η θέση του αιτητή είναι ότι η ενοικίαση του διαμερίσματος έπαυσε προσωρινά κατά το 1985 κατόπιν τερματισμού της ενοικίασης και λήψης δικαστικών μέτρων για την είσπραξη οφειλομένων ενοικίων και ανάκτηση της κατοχής του διαμερίσματος από τον μέχρι τότε ενοικιαστή του διαμερίσματος. Ο ισχυρισμός του αιτητή στοιχειοθετείται με αντίγραφο της αγωγής ημερομηνίας 7.3.85 και αντίγραφο της δικαστικής απόφασης που εκδόθηκε εναντίον του ενοικιαστή στις 10.6.85 για τα καθυστερημένα ενοίκια καθώς και με αντίγραφο της αίτησης που υποβλήθηκε εκ μέρους του αιτητή στο Δικαστήριο ελέγχου ενοικιάσεων Λεμεσού - Πάφου ημερομηνίας 16.6.85 για ανάκτηση της κατοχής του διαμερίσματος. Και τα δύο αυτά ένδικα μέσα λήφθηκαν από τον αιτητή εναντίον του ιδίου προσώπου. Ο ενοικιαστής αφότου εγκατέλειψε το διαμέρισμα μέσα στο 1985 αυτό παρέμεινε ξενοίκιαστο για μεγάλο χρονικό διάστημα και ακολούθως ο αιτητής το παρεχώρησε στην κόρη του ως προίκα χωρίς να το μεταβιβάσει επ΄ ονόματί της. Εκτοτε η κόρη του ενοικίαζε το διαμέρισμα και εισέπραττε τα ενοίκια για να συμπληρώνει το δικό της εισόδημα. Ο αιτητής, προς στοιχειοθέτηση των ισχυρισμών του ότι η κόρη του συνέχισε να ενοικιάζει το διαμέρισμα σε τρίτους και να εισπράττει τα ενοίκια παρουσίασε τρεις αποδείξεις είσπραξης ενοικίου υπογραμμένες από την κόρη του με ημερομηνίες 14.6.90, 5.7.91 και 5.4.94 αντίστοιχα καθώς και ενοικιαστήριο έγγραφο του διαμερίσματος με ενοικιαστή κάποιο Γεώργιο Παπαδόπουλο προς τον οποίο εκδόθηκαν οι τελευταίες δυο προαναφερόμενες αποδείξεις. Ο αιτητής παρουσίασε επίσης απόδειξη πληρωμής κοινοχρήστων του διαμερίσματος ημερομηνίας 13.4.94 η οποία εκδόθηκε προς τον ίδιο. Καθόσον αφορά το θέμα του ποσού των ΛΚ10000 που ο αιτητής εισέπραξε για την αποχώρησή του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι, το εν λόγω ποσό, αποτελεί κατά τον αιτητή, μέρος της συνολικής αποζημίωσης ύψους £20676.- και ή ως εμπορική εύνοια (goodwill) ή και για αποποίηση (waiver) από τυχόν δικαιώματά του στο συνεταιρισμό μετά την αποχώρησή του μη υποκείμενα σε φορολογία. Ο αιτητής στηρίζει την άποψη του στον όρο 3.11 του συμφωνητικού εγγράφου αποχώρησης του από το συνεταιρισμό ημερομηνίας 23.12.86 το οποίο είναι γραμμένο στα αγγλικά και βρίσκεται κατατεθειμένο ως τεκμήριο στο φάκελο χωρίς μετάφραση. Ο αιτητής ισχυρίζεται ότι ο Εφορος παρέλειψε να αφαιρέσει από το εισόδημα του ποσό £348.- που δαπάνησε το 1985 για αναγκαίες επιδιορθώσεις του διαμερίσματος. Ισχυρίζεται επίσης ότι ο Εφορος αδικαιολόγητα καθόρισε επιβάρυνση τόκου προς 9% ετησίως επί του ποσού του πληρωτέου φόρου εφόσον η καθυστέρηση διενέργειας φορολογίας οφειλόταν στον Εφορο και το γραφείο του. Οπως έχει προαναφερθεί, ο αιτητής για την αγορά του διαμερίσματος 1977 πέτυχε 100% φοροαπαλλαγή (επιταχυνόμενη απόσβεση) συμφώνως των προνοιών του άρθρου 12

(2)(δ) των Περί φορολογίας του Εισοδήματος Νόμων 1961-1975. Η απόφαση του Εφόρου για επιβολή εξισωτικής πρόσθεσης £13500.- στηρίζεται στο άρθρο 12

(3)(β)* των Περί Φορολογίας του εισοδήματος Νόμων 1961 (και τροποποιήσεων). Ο αιτητής έθεσε υπόψη του Εφόρου στοιχεία τα οποία σχεδόν με βεβαιότητα καταδείχνουν πως το διαμέρισμα κατά μεγάλη χρονική περίοδο εντός του 1985 ήταν ενοικιασμένο στο πρόσωπο που κατονομάζεται ως εναγόμενος στην αγωγή αρ. 1165/85, Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού που καταχώρησε ο αιτητής στις 7.3.85 για είσπραξη οφειλομένων ενοικίων και εναντίον του οποίου εκδόθηκε σχετική δικαστική απόφαση στις 10.6.85 η οποία ήταν επίσης υπόψη του Εφόρου. Εναντίον του ιδίου προσώπου στράφηκε και η αίτηση ημερομηνίας 19.6.85 για ανάκτηση κατοχής του διαμερίσματος η οποία ήταν επίσης υπόψη του Εφόρου. Ο ισχυρισμός του αιτητή ότι μετά την εγκατάλειψη του διαμερίσματος από τον ενοικιαστή περί τον Ιούνιο 1985 διαπιστώθηκαν ζημιές και ότι στη συνέχεια το διαμέρισμα παρέμεινε ξενοίκιαστο για μεγάλο χρονικό διάστημα συνιστά επίσης λογικά βάσιμη πληροφορία την οποία ο Εφορος θα έπρεπε να είχε λάβει υπόψη προτού καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το διαμέρισμα από το 1985 έπαυσε οριστικά να χρησιμοποιείται από τον αιτητή για σκοπούς ενοικίασης. Τα στοιχεία που ο Εφορος επικαλείται ουδόλως υποστηρίζουν τη θέση ότι το διαμέρισμα από το 1985 έπαυσε οριστικά να χρησιμοποιείται για εμπορικούς σκοπούς. Με βάση όλα τα ενώπιον μου στοιχεία αποφαίνομαι πως η απόφαση του Εφόρου για επιβολή εξισωτικής φορολογίας στο εισόδημα του αιτητή για το έτος 1985 καθώς και η απόφασή του να μη αφαιρέσει από το εισόδημα του αιτητή ποσό £348.- που δαπανήθηκε μέσα στο 1985 για αναγκαίες επιδιορθώσεις του διαμερίσματος είναι λανθασμένες ως εκφεύγουσες από τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Ο όρος 3.11 της γραπτής συμφωνίας ημερομηνίας 23.12.86 η οποία διέπει την αποχώρηση του αιτητή από το συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι άπτεται του θέματος της πληρωμής του ποσού των ΛΚ10000 στον αιτητή ο οποίος στη συμφωνία αναφέρεται ως Ρ.Ρ. Ο όρος 3.11 της συμφωνίας έχει ως εξής: "3.

1. For P.P.' s retirement from the Firm, C + A under its new constitution, will pay to him an amount of C£10,000, payable as follows, by way of bonus, in addition to his earnings as partner in the Firm up to 31.12.1986 and as payment as well for his waiving, which waiver hereby recognises and accepts, of any right of remuneration in respect of any work now under construction (for that part of the work remaining after 31.12.1986) or under negotiation by the Firm other than in respect of the projects mentioned in para 1, 3.
2. and 3.
3. above." Ο αιτητής συμμετείχε στον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι ως συνεταίρος και μετά την αποχώρησή του συνέχισε να εξασκεί το επάγγελμα του πολιτικού μηχανικού ως ελεύθερος επαγγελματίας, μέλος άλλου συνεταιρισμού. Το ποσό των ΛΚ10000 που εισέπραξε ο αιτητής κατά την αποχώρησή του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι είχε τη μορφή φιλοδωρήματος (bonus) που δόθηκε ως αμοιβή για ορισμένες εργασίες που ήταν υπό εκτέλεση κατά τον χρόνο της αποχώρησής του και επιπρόσθετα ως αντάλλαγμα για την εγκατάλειψη κάθε δικαιώματος διεκδίκησης πρόσθετης αμοιβής για τις υπό εκτέλεση εργασίες. Το άρθρο 5 του νόμου επιβάλλει φόρο "επί του εισοδήματος ....... παντός προσώπου του κτώμενου ή προκύπτοντος εν τη Δημοκρατία ή αποστελλομένου και λαμβανόμενου εις την Δημοκρατία ....... ". Οι διάφορες πηγές των εισοδημάτων που υπόκεινται σε φόρο εισοδήματος καθορίζονται από άλλες πρόνοιες του εν λόγω άρθρου. Ορθά κρίθηκε από τον Εφορο ότι το ποσό των ΛΚ10000 που εισέπραξε ο αιτητής κατά την αποχώρησή του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι εμπίπτει στις πρόνοιες του άρθρου 5

(1)(α) του Νόμου. Πρόκειται για κέρδος ή όφελος το οποίο προέκυψε κατά την άσκηση ελεύθερου επαγγέλματος. Η είσπραξη του εν λόγω ποσού δεν θα μπορούσε να υπαχθεί σε οποιαδήποτε άλλη κατηγορία πηγής εισοδήματος που ο νόμος προβλέπει. Τα πράγματα θα ήταν ίσως διαφορετικά αν ο αιτητής εργαζόταν ως υπάλληλος του συνεταιρισμού οπότε ενδεχομένως θα μπορούσε να τύχουν εφαρμογής οι πρόνοιες του άρθρου 5

(1)(β) του Νόμου. Ομως είναι ξεκάθαρο ότι ο αιτητής συμμετείχε στον συνεταιρισμό ως συνεταίρος και όχι ως υπάλληλος. Κατά την κρίση μου η απόφαση του Εφόρου να προσθέσει στο εισόδημα του αιτητή για το έτος 1987 το ποσό των ΛΚ10000 που εισέπραξε ο αιτητής κατά την αποχώρησή του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι μέσα στον ίδιο χρόνο είναι νόμιμη, εύλογα επιτρεπτή και εντός των ορίων της διακριτικής ευχέρειας που ο Νόμος παρέχει στον Εφορο. Κατόπιν των ανωτέρω καταλήγω στο συμπέρασμα ότι: (α) η απόφαση του Εφόρου για επιβολή εξισωτικής φορολογίας ποσού ΛΚ13500 στο εισόδημα του αιτητή για το έτος 1985 καθώς και η απόφαση του Εφόρου να μην αφαιρέσει από το εισόδημα του αιτητή ποσό £348.- που δαπανήθηκε μέσα στον ίδιο χρόνο για αναγκαίες επιδιορθώσεις του διαμερίσματος είναι εσφαλμένες και ακυρώνονται. (β) Η απόφαση του Εφόρου για επιβολή εξισωτικής φορολογίας διά της προσθέσεως στο εισόδημα του αιτητή για το 1987 του ποσού των ΛΚ10000 που ο αιτητής εισέπραξε για την αποχώρηση του από τον συνεταιρισμό Κολακίδης και Συνεταίροι μέσα στο 1987 κρίνεται ως ορθή και επικυρώνεται. Για τους πιο πάνω λόγους η προσφυγή επιτυγχάνει μερικώς. Καμιά διαταγή για έξοδα. Α. Κραμβής, Δ. ΑΦ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο