DRACOS DEVELOPMENT CO LTD ν. Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 69/97., 28 Απριλίου 1998 DRACOS DEVELOPMENT CO LTD. ν. Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 69/97., 28 Απριλίου 1998 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 69/
- ΕΝΩΠΙΟΝ: Γ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗ, Δ. Αναφορικά με το ΄Αρθρο 146 του Συντάγματος Μεταξύ: DRACOS DEVELOPMENT CO LTD., από τη Λεμεσό Αιτητές και Κυπριακή Δημοκρατία μέσω
- Υπουργού Οικονομικών
- Εφόρου Φόρου Εισοδήματος Καθ΄ων η αίτηση ---------------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 28 Απριλίου
- Για τους αιτητές: Μ. Καλλιγέρου. Για τους καθ΄ων η αίτηση: Γ. Λαζάρου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α΄. -------------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Το θέμα αφορά στο φόρο εισοδήματος και στην έκτακτη εισφορά που επιβλήθηκε στους αιτητές για το φορολογικό έτος
- Ειδικά, στη συμπερίληψη στο εισόδημα των αιτητών του κέρδους που προέκυψε από την πώληση του μεριδίου τους στο ακίνητο με αριθμό 9160, στον ΄Αγιο Τύχωνα της Λεμεσού. Οι αιτητές προσβάλλουν το κύρος της απόφασης με τον ισχυρισμό πως το κέρδος δεν ήταν εμπορικό. Το ακίνητο αποκτήθηκε το
- Από του αιτητές (12/50 μερίδια), από την εταιρεία Michalakis C. Dracos & Co. Ltd (16/50 μερίδια) και από τον Ιωάννη Χ"Αράπη (22/50 μερίδια). Παρέμεινε αναξιοποίητο ως το 1985 όταν οι δυο εταιρείες πώλησαν το μερίδιό τους στη σύζυγο του τρίτου συνιδιοκτήτη. Προς την οποία είχε δωρηθεί, από το 1975, και το δικό του μερίδιο. Με αποτέλεσμα τη φορολόγησή του, στην οποία τελικά είχε συγκατανεύσει, με φόρο εισοδήματος πάνω στη βάση του νοητού κέρδους που προέκυψε από τη δωρεά. Αλλά και η εταιρεία Michalakis C. Dracos & Co Ltd περιλάμβανε το μερίδιό της στο εμπορικό της αποθεματικό και, συνεπώς, μετά την πώληση, φορολογήθηκε με φόρο εισοδήματος. Μετά την ένσταση των αιτητών, ο ΄Εφορος τους έδωσε κάθε ευκαιρία να τεκμηριώσουν τους ισχυρισμούς τους. Αφού, μάλιστα, σημείωσε και τα στοιχεία τα οποία, σε εκείνο το στάδιο, συνηγορούσαν υπέρ της απόρριψής της. Οι αιτητές απάντησαν με την επιστολή τους ημερομηνίας 15.9.
- Κλήθηκαν να προσκομίσουν περαιτέρω στοιχεία, δεν το έκαμαν και η τελική απόφαση περιέχεται στην επιστολή του Εφόρου, ημερομηνίας 14.11.
- Η συζήτηση αφορά στην αιτιολογία της και θα την παραθέσω ολόκληρη: "
- Η απόκτηση του ακινήτοu έγινε από κοινού με την εταιρεία Μιχαλάκης Δράκος Λτδ και τον Ιωάννη Χ"Αράπη που ήταν έμποροι γης.
- Και οι δύο συνιδιοκτήτες σας φορολογήθηκαν ως εμπορικό το κέρδος που προέκυψε από τη διάθεση των μεριδίων τους. Ειδικότερα ο συνιδιοκτήτης του κτήματος κατά 16/50 μερίδια Μιχαλάκης Δράκος Λτδ, που ανήκει στο ίδιο συγκρότημα εταιρειών όπως εσείς, περιέλαβε το κτήμα αυτό στο κυκλοφορούν ενεργητικό, στα εμπορικά αποθέματα και όταν το κτήμα πωλήθηκε το 1985 το κέρδος που πραγματοποιίησε το περιέλαβε στα εμπορικά της εισοδήματα αναγνωρίζοντας έτσι την πρόθεση εμπορίας του κτήματος. Ο ισχυρισμός σας επομένως ότι το κτήμα κτήθηκε για επένδυση και ανέγερση ξενοδοχείου ή οργανωμένων τουριστικών διαμερισμάτων δεν ευσταθεί αφού δεν είναι δυνατόν δύο εταιρείες που ανήκουν στο ίδιο συγκρότημα και έχουν τους ίδιους διευθυντές ή μετόχους να έχουν εντελώς αντίθετες προθέσεις για την εκμετάλλευση του κτήματος στο οποίο είναι συνιδιοκτήτες.
- Οι μέτοχοι και διευθυντές σας ασχολούνται με εμπόριο γης ως διευθυντές της εταιρείας του συγκροτήματος Μιχαλάκης Δράκος Λτδ που είναι έμποροι γης, είναι δηλαδή άτομα που έχουν γνώση στην εμπορία γης, η οποία γνώση μεταφέρεται σε εσάς.
- Το κτήμα ευρίσκεται σε μία περιοχή που είχε αρχίσει να αναπτύσσεται έστω και αν δεν είχε ακόμα παρουσιαστεί η ραγδαία ανάπτυξη που παρατηρήθηκε στην συνέχεια. Τόσο εσείς, μέσω των διευθυντών σας, όσο και οι συνιδιοκτήτες σας με την γνώση τους στην εμπορία γης, μπορούσατε να προβλέψετε τις δυνατότητες πραγματοποίησης κέρδους με την απόκτηση και εμπορία γης στην περιοχή αυτή.
- Δεν είχατε την οικονομική δυνατότητα λόγω ελλείψεως κεφαλαίων να αξιοποιήσετε το κτήμα με ανέγερση οργανωμένων τουριστικών διαμερισμάτων.
- Δεν υποβάλατε οποιοδήποτε αποδεικτικό στοιχείο για ενέργειες που έγιναν με σκοπό την ανέγερση ξενοδοχείου ή οργανωμένων τουριστικών διαμερισμά- των όπως ισχυριστήκατε. Η επιστολή προς τον Κ.Ο.Τ από τους αρχιτέκτοντες κους Τηρητάς και Κικκίδης έγινε εκ μέρους του καινούργιου ιδιοκτήτη μετά την πώληση και δεν δείχνει οποιαδήποτε δική σας πρόθεση ή ενέργεια. Επίσης η βεβαίωση από κάποιον γνωστό σας αρχιτέκτονα ότι "εξ΄όσων θυμάται του ανεφέρθη από την σύζυγο του διευθυντή Μιχαλάκη Δράκου ότι το κτήμα αγοράστηκε με μοναδικό σκοπό την ανάπτυξη σε οργανωμένα τουριστικά διαμερίσματα" δεν μπορεί να γίνει δεκτή αφού δεν βασίζεται σε κανένα συγκεκριμένο στοιχείο και η μνήμη του μπορεί να λανθάνεται, αφού η βεβαίωση δόθηκε 23 χρόνια μετά την αγορά του κτήματος και μπορεί εύκολα να συγχίζει το κτήμα αυτό με κάποιο άλλο στο οποίο να ανεγέρθηκαν οργανωμένα διαμερίσματα για άλλη εταιρεία του συγκροτήματος.
- Μέρος του τιμήματος αγοράς πληρώθηκε απο δανεισμό. Παρατηρώ επίσης ότι ενώ ισχυρίζεστε ότι το κέρδος που προέκυψε είναι κεφαλαιουχικό, δεν υποβάλατε δήλωση διάθεσης ιδιοκτησίας για σκοπούς Φόρου Κεφαλαιουχικών Κερδών παρά το γεγονός ότι πέρασαν πάνω από 10 χρόνια από τη διάθεση του κτήματος." Η αντιγνωμία δεν αφορά στις αρχές. Και οι δυο πλευρές αναφέρθηκαν σε σειρά αποφάσεων ως προς τα κριτήρια που διαδραματίζουν ρόλο. Και με μια ή δυο εξαιρέσεις στις οποίες θα αναφερθώ, δεν αμφισβητείται από τους αιτητές πως όσα συνθέτουν την αιτιολογία της απόφασης συνιστούν σχετικούς παράγοντες. Η κεντρική εισήγηση των αιτητών συνίσταται στο ότι, πάνω στη βάση του συνόλου των στοιχείων που υπήρχαν, δεν ήταν εύλογα επιτρεπτή η απόφαση που λήφθηκε. ΄Οπως εκτιμούν, όλα συνηγορούσαν υπέρ της άποψης τους. Στάθηκαν ιδιαίτερα στα πιο κάτω. Το 1972, όταν αποκτήθηκε το ακίνητο, η περιοχή δεν ήταν αναπτυσσόμενη αλλά περίπου ερημική. Εν πάση περιπτώσει, το γεγονός ότι οι διευθυντές τους τότε, ή κάποιοι από αυτούς, ήταν εξοικειωμένοι με την εμπορία γης, δεν μπορούσε να κλίνει την πλάστιγγα σε βάρος τους. Οι ίδιοι ήταν εταιρεία που είχε ως κύρια δραστηριότητα την επένδυση και τα αναπτυξιακά έργα. ΄Ηταν γεγονός πως η Michalakis C. Drakos & Co Ltd ασχολείτο με την εμπορία γης αλλά οι δυο εταιρείες ήταν ανεξάρτητες οντότητες. Και το γεγονός ότι εκείνη εμφάνισε το ακίνητο ως εμπορικό απόθεμα, δεν σήμαινε τίποτε. Δεν τους δέσμευαν οι επιλογές της και πάντως το έκαμε, μας καλούν να συμπεράνουμε, επειδή θα ήταν απίθανο να γίνει δεκτό το αντίθετο, ενόψει του κύριου προσανατολισμού της, που ήταν η εμπορία γης. Επικαλέστηκε, όμως, ταυτόχρονα και τις αποφάσεις της Ολομέλειας στις υποθέσεις Δημοκρατία ν. Ακίνητα Στ. Ιωαννίδη
(1991)3 ΑΑΔ 398 και C.D.Hay Ltd v. Δημοκρατίας
(1992)3 ΑΑΔ 355 για να υποστηρίξει πως αυτοί οι σκοποί στο καταστατικό της δεν σήμαιναν από μόνοι τους και πως είχε αποκτήσει το ακίνητο για εμπορία. Αλλά, και πάλιν, για να επικαλεστούν στη συνέχεια ως στοιχείο υπέρ τους το γεγονός ότι άλλη συγγενική τους εταιρεία, η Michalakis Drakos (Estates) Ltd, είχε ως αποκλειστικό σκοπό τις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις. Και μέσα σ΄αυτό το πλαίσιο ισχυρίσθηκαν πως και ο τρίτος συνιδιοκτήτης ήταν γνωστός ξενοδόχος. Πράγμα που, όπως εισηγούνται, ενίσχυε τη θέση τους πως είχαν ως σκοπό την ανέγερση οργανωμένων ξενοδοχειακών διαμερισμάτων. ΄Οπως βεβαίωσε και αρχιτέκτονας, φίλος του τότε διευθυντή τους, του οποίου τη δήλωση κακώς απέρριψε ο ΄Εφορος. Αλλά και η γραπτή δήλωση των αρχιτεκτόνων που το 1986 ανέλαβαν την εκπόνηση σχεδίου για λογαριασμό της αγοράστριας των μεριδίων τους. Υπήρχε εξήγηση για το γεγονός ότι δεν αξιοποιήθηκε το ακίνητο, που ήταν και το μόνο που αγόρασαν, σύμφωνα με τον προγραμματισμό. Μεσολάβησε η τουρκική εισβολή και απεβίωσε ο τότε διευθυντής τους. Η δε πώληση του μεριδίου τους το 1985 έγινε ακριβώς για την εξασφάλιση κεφαλαίου προς ανέγερση άλλου κτιριακού συγκροτήματος στη Γερμασόγεια. ΄Ηταν γεγονός πως χρειάστηκε δανειοδότηση για την απόκτηση των μεριδίων τους αλλά αυτό από μόνο του δεν ήταν ασφαλής δείκτης. Σε συμφωνία πως τις θέσεις που ανέπτυξε ο ευπαίδευτος συνήγορος των καθ΄ων η αίτηση, κρίνω πως δεν υπάρχει περιθώριο για παρέμβαση. Οφείλεται σε παρανόηση η αντίληψη πως έκλινε την πλάστιγγα η ιδιότητα των άλλων συνιδιοκτητών, ως εμπόρων γης. Και πρέπει να παρεμβληθεί εδώ πως υποστηρίζεται από το περιεχόμενο του φακέλλου πως ο Ι. Χ"Αράπης, εκτός από ξενοδόχος, ήταν και έμπορος γης. ΄Ηταν βέβαια και αυτό ένα από τα στοιχεία, η σημασία όμως του οποίου κυρίως εντοπίζεται στη δεύτερη παράγραφο της αιτιολογίας. Φορολογήθηκαν πράγματι οι συνιδιοκτήτες με φόρο εισοδήματος σε σχέση με την επίδικη πώληση αλλά, και πάλιν, δεν ήταν ούτε σ΄αυτό η έμφαση. Εκείνο που τονίζεται ήταν το γεγονός ότι οι διευθυντές και μέτοχοι των αιτητών και της άλλης εταιρείας ήταν ακριβώς οι ίδιοι. Και ενώ το κτήμα αποκτήθηκε εξ αδιαιρέτου, υπό τη μια ιδιότητά τους δέκτηκαν πως ήταν εμπορικό απόθεμα και υπό την άλλη υποστήριζαν πως ήταν επένδυση. ΄Ηταν δυο σκοποί ασυμβίβαστοι και εύλογα ο ΄Εφορος πρόσδωσε σημασία σ΄αυτό αφού μάλιστα δεν προσκομίστηκε οποιοδήποτε στοιχείο αποδεικτικό των ισχυρισμών τους. Ο ΄Εφορος έστρεψε την προσοχή του προς όλες τις κατευθύνσεις. Δεν έσπευσε να καταλήξει και αξιολόγησε όλους τους ισχυρισμούς των αιτητών. Δεν πρόσδωσε σημασία στις δηλώσεις των αρχιτεκτόνων για τους λόγους που εξήγησε και ήταν μέσα στη διακριτική του εξουσία αυτή η αξιολόγηση τους. Η περιοχή δεν ήταν τον ουσιώδη χρόνο ερημική όπως ισχυρίστηκαν οι αιτητές. Η διαπίστωση πως είχε αρχίσει να αναπτύσσεται από τότε, υποστηρίζεται από τα στοιχεία. Υπάρχει στο φάκελλο έκθεση εκτιμητή από το 1983 προς αυτή την κατεύθυνση και, όπως επισημάνθηκε και σε σχετικό σημείωμα στο φάκελλο, οι εκτιμητές των αιτητών αναφέρθηκαν σε κτίρια που είχαν έκτοτε ανεγερθεί στην περιοχή. Και η αναφορά στην ταυτότητα των μετόχων και των διευθυντών αφορούσε στο αυτονόητο πως η αναντίλεκτη εμπειρία τους, ενόψει των εμπορικών δραστηριοτήτων της συγγενικής εταιρείας, τους παρείχε δυνατότητα πρόβλεψης αναφορικά με το επικερδές της κτήσης γης στην περιοχή. Οι αιτητές είχαν κεφάλαιο £5.000. Μέρος του τιμήματος είχε πράγματι πληρωθεί με δανεισμό και η διαπίστωση στο στοιχείο
(5)της αιτιολογίας, ενόψει και της παράλειψης των αιτητών να προσκομίσουν άλλα στοιχεία, ήταν εύλογα επιτρεπτή. Σημειώνεται επίσης πως ο ισχυρισμός των αιτητών ότι χρησιμοποίησαν το προϊόν της πώλησης για την ανέγερση κτιριακού συγκροτήματος, δεν είναι ακριβής. Αναφέρεται στο φάκελλο (βλ. σημείωμα ημερομηνίας 6.11.96), πως το δάνεισαν για το σκοπό αυτό σε μιά από τις συγγενικές τους εταιρείες. Δεν έχει τεκμηριωθεί λόγος ακυρότητας. Από το συνδυασμό των στοιχείων αναδεικνύεται εύλογα επιτρεπτή η προσβαλλόμενη απόφαση. Η προσφυγή απορρίπτεται, με έξοδα. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται. Γ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ /ΜΣι. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο