← Κύπρος

Σώζου Διομήδου ν. Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 940/96, 28 Απριλίου 1998

Σώζου Διομήδου ν. Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 940/96, 28 Απριλίου 1998 Σώζου Διομήδου ν. Υπουργού Οικονομικών κ.α., ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 940/96, 28 Απριλίου 1998 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ. 940/96 ΕΝΩΠΙΟΝ: Γ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗ, Δ. Αναφορικά με το ΄Αρθρο 146 του Συντάγματος Μεταξύ: Σώζου Διομήδου από τη Παλλουριώτισσα Αιτητή και

  1. Υπουργού Οικονομικών από τη Λευκωσία
  2. Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων Καθ΄ων η αίτηση ----------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 28 Απριλίου
  3. Για τον αιτητή: Σ. Μαμαντόπουλος. Για τους καθ΄ων η αίτηση: Ρ. Βραχίμη Πετρίδου, Ανώτερη Δικηγόρος της Δημοκρατίας. -------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Στις 26.3.96 συνάφθηκε γραπτή σύμβαση πώλησης μεταξύ του αιτητή, ως πωλητή και της Ιεράς Βασιλικής και Σταυροπηγιακής Μονής Μαχαιρά, ως αγοράστριας. Ως αντικείμενο της πώλησης καθορίστηκε "κτίριο μετά περάσματος" στην οδό Ονασαγόρου στη Λευκωσία, "αποτελούμενο από κατάστημα και διόροφη κατοικία". ΄Οπως και "ολα τα τυχόν δικαιώματα τα οποία κατέχει ο πωλητής και η εταιρεία αυτού επί της εν λόγω οδού". Το τίμημα, σύμφωνα με τη σύμβαση, ήταν £200.000 που αναλύθηκε ως εξής: (α) £135.000 για την αξία του κτιρίου. (β) £65.000 για την αξία της φήμης και πελατείας (goodwill). O αιτητής δεν υπέβαλε Δήλωση Ακίνητης Ιδιοκτησίας και στις 11.4.96 ο Διευθυντής του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων του απέστειλε ειδοποίηση φορολογίας κεφαλαιουχικών κερδών στην οποία ολόκληρο το τίμημα εθεωρείτο ως προϊόν διάθεσης του ακινήτου. Πάνω σ΄αυτή τη βάση προέκυπτε ως πληρωτέος φόρος το ποσό των £19.613,40σ. και ο αιτητής υπέβαλε ένσταση. ΄Οπως υποστήριξε, η αξία της φήμης και πελατείας δεν φορολογείται. Ο Διευθυντής απέρριψε την ένσταση με την πιο κάτω αιτιολογία: "(α) Το κατάστημα που υπάρχει στα πιο πάνω τεμάχια χρησιμοποιείτο ως μπουτίκ από την εταιρεία Σώζος Διομήδους Τρέϊτινγκ Λτδ της οποίας είστε διευθυντής και ο κύριος μέτοχος. Η εν λόγω εταρεία ενοικίαζε το κατάστημα από εσάς. (β) Αν υπήρχε θέμα φήμης και πελατείας, αυτό θα αφορούσε την εταιρεία σαν αποτέλεσμα της επιχείρησης που διεξήγαγε και όχι εσάς, ο οποίος είστε ξεχωριστό πρόσωπο από την εταιρεία. Από τους λογαριασμούς που υποβλήθηκαν, η εταιρεία παρουσιάζει ζημιές και δεν δικαιολογείται η πιο πάνω φήμη και πελατεία. (γ) Στη προκειμένη περίπτωση, σύμφωνα με το πωλητήριο έγγραφο δεν διατέθηκε η επιχείρηση μπουτίκ που διεξήγαγε η εταιρεία Σώζος Διομήδους Τρέϊτινγ Λτδ ως δρώσα οντότητα, ούτε και αναμένεται ότι η εκκλησία θα συνεχίσει παρομοίας φύσης επιχείρηση από το εν λόγω ακίνητο. Οποιαδήποτε χρήση του ακινήτου από μέρους της Ιεράς Βασιλικής και Σταυροπηγιακής Μονής Μαχαιρά δεν έχει σχέση με την επιχείρηση μπουτίκ που διεξήγετο από την εταιρεία σας. (δ) Σύμφωνα με τα διεθνή λογιστικά πρότυπα, η αξία της φήμης και πελατείας υπολογίζεται, αφού αφαιρεθεί από την αξία της επιχείρησης, η αξία των στοιχείων ενεργητικού της. Συνεπώς, εφόσο δεν πωλήσατε την επιχείρηση σας, αλλά πωλήσατε το ακίνητο από το οποίο διεξάγετο η επιχείρηση δεν τίθεται θέμα υπολογισμού φήμης και πελατείας." Ο αιτητής προσβάλλει το κύρος της απόφασης με το βασικό ισχυρισμό πως κατά πλάνη περί τα πράγματα ή πάντως χωρίς τη δέουσα έρευνα και αιτιολογία θεωρήθηκε πως το ποσό των £65.000 περιλαμβάνεται στο τίμημα πώλησης του ακινήτου. Και εντοπίζει ως τη πηγή του παράνομου, κατά τον ισχυρισμό του, χειρισμού, το γεγονός ότι ο Διευθυντής δεν έστρεψε την προσοχή του προς το γεγονός ότι εκτός από τη φήμη και πελατεία που προέρχεται από την επιχείρηση (trading goodwill), υπάρχει και εκείνη που προέρχεται από την τοποθεσία (locational goodwill). Είναι σε σχέση προς αυτό το δεύτερο είδος που ορίστηκε το ποσό των £65.
  4. Τον "αέρα" δηλαδή για την τοποθεσία που δεν έχει σχέση με το κατά πόσο η επιχείρηση έχει ζημιές ή ο νέος αγοραστής θα συνεχίσει να ασκεί παρόμοιας φύσης εργασίες ή με την αξία της επιχείρησης. Οι δυο πωλήσεις, του κτιρίου και του "αέρα", περιλήφθηκαν στο ίδιο πωλητήριο έγγραφο ως μια πράξη, ενόψει των σχέσεων του αιτητή με την εταιρεία που κατείχε το κατάστημα, όπως την προσδιόρισε ο Διευθυντής. Και το ποσό των £65.000 πληρώθηκε από τον αιτητή προς την εταιρεία. Επισυνάφθηκαν συναφώς στη γραπτή αγόρευση του ευπαιδεύτου συνηγόρου του αιτητή ανάλυση από εκτιμητικό γραφείο της "εμπορικής εύνοιας του ενοικιαστού" και πιστωτική σημείωση η οποία, κατά τον ισχυρισμό του, αποδείκνυε την πληρωμή του ποσού. Είναι το κεντρικό επιχείρημα της ευπαιδεύτου συνηγόρου των καθ΄ων η αίτηση πως ο αιτητής διαφοροποίησε τη βάση των ισχυρισμών και την ουσία της θέσης του. Ο ίδιος αναφέρθηκε σε φήμη και πελατεία (στη σύμβαση και στην ένστασή του), αυτό παραπέμπει σε "trading goodwill" και δεν μπορεί τώρα να εισάγει νέους ισχυρισμούς για "αξία τοποθεσίας". Ούτε δικαιούται να μέμφεται το Διευθυντή για παράλειψη έρευνας και μελέτης σε σχέση με θέμα που δεν έθεσε. Δεν θα χρειαστεί να μας απασχολήσει αν η αναφορά σε φήμη και πελατεία αναπόφευκτα υποδηλώνει ό,τι περιγράφηκε ως εμπορική εύνοια προερχόμενη από την επιχείρηση. ΄Οταν μάλιστα εμφανίζεται τόσο στη σύμβαση όσο και στην ένσταση προς το Διευθυντή να αποδίδει συνολικά τον αγγλικό όρο "goodwill". Που δέχονται και οι καθ΄ων η αίτηση πως περιλαμβάνει και την αξία ή τον "αέρα" της τοποθεσίας. Η ουσία της απόφασης του Διευθυντή βρίσκεται στη θεώρηση πως το ποσό των £65.000 ήταν και αυτό τίμημα για το κτίριο. Και αυτό, αντίθετα προς ό,τι διαλάμβανε ρητά η σύμβαση πώλησης. Στην οποία, ως τίμημα για το κτίριο, προσδιορίζεται μόνο το ποσό των £135.
  5. Ενώ, ταυτόχρονα, εμφανίζεται και η εταιρεία του αιτητή να συμμετέχει στην πώληση. Η δε "φήμη και πελατεία (goodwill) να αποτελεί ξεχωριστό αντικείμενο πώλησης. Το σημείωμα στο φάκελλο ημερομηνίας 4.4.96, που οδήγησε στην αρχική φορολογία, είναι χαρακτηριστικό. Με συλλογισμούς αναφερόμενους στο αντικείμενο της πώλησης (κατοικία και κατάστημα, όπως αναφέρεται), προτείνεται να μή γίνει δεκτός ο ισχυρισμός ως προς τη φήμη και πελατεία. Και να θεωρηθεί ως τίμημα πώλησης του κτιρίου ολόκληρο το ποσό των £200.
  6. Δεν ήταν το θέμα και δεν υπάρχει αντίλογος στον ισχυρισμό του αιτητή πως η αξία της φήμης και πελατείας, οτιδήποτε και αν σημαίνει αυτός ο όρος, δεν φορολογείται κάτω από τον περι Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμο του 1980, (Ν. 52/80 όπως τροποποιήθηκε.) Μπορεί να σημειωθεί πάντως πως "ιδιοκτησία" στην περίπτωση, σημαίνει ακίνητη ιδιοκτησία. Επομένως, αφού η διάθεση συνίστατο σε αγορά ή πώληση, εκείνο που σε πρώτο στάδιο μετρούσε ήταν η δήλωση των συμβαλλομένων. ΄Οπως προνοεί το άρθρο 9

(1)του Νόμου (βλ. την τροποποίηση του με το Ν. 135/90) "το προϊόν της διάθεσης είναι το ποσό το οποίο δηλώνεται από τους συμβαλλόμενους". Δεν είναι, βέβαια, οριστικά δεσμευτική για το Διευθυντή αυτή η δήλωση. Μπορεί να την αμφισβητήσει και ακριβώς η τροχιοδρόμηση από εκεί και πέρα, όπως την καθορίζει η πρώτη επιφύλαξη στο άρθρο 9
(1)του Νόμου, αποκτά κρίσιμη σημασία. Σε περίπτωση τέτοιας αμφισβήτησης της δήλωσης των συμβαλλομένων, ο Διευθυντής μπορεί, μέσα σε προθεσμία που καθορίζεται, "να προβεί σε έρευνα και αν αποδεδειγμένα διαπιστωθεί ότι η δήλωση ήταν ψευδής έχει δικαίωμα να απαιτήσει την καταβολή φόρου πάνω στη διαφορά μεταξύ του ποσού της δήλωσης και του ποσού της αποδειχθείσας διάθεσης της ιδιοκτησίας..." Ο Διευθυντής είχε δικό του καθήκον έρευνας με προσδιορισμένο στόχο. Τη διαπίστωση αν έγινε ψευδής δήλωση. Αυτό το καθήκον δεν έχει εκπληρωθεί. Δεν διεξάχθηκε έρευνα προς οποιαδήποτε κατεύθυνση και είναι ζωντανό το ενδεχόμενο να εμφιλοχώρησε πλάνη κατά την κρίση πως, με βάση τους συλλογισμούς στο φάκελλο, αποδεδειγμένα έχουμε ψευδή δήλωση. ΄Οχι μόνο από τον αιτητή αλλά και από τους αγοραστές που συνυπέγραψαν τη σύμβαση. ΄Η με βάση τους παρόμοιους συλλογισμούς στην επιστολή της 12.9.96 που ακολούθησε την απόρριψη της ένστασης του αιτητή. Ο οποίος, ας σημειωθεί, δεν φαίνεται να γνώριζε καν το λόγο της αρχικής φορολογίας. Αφού στην ένστασή του απλώς υποδεικνύει πως η αξία της "φήμης και πελατείας (goodwill)", δεν φορολογείται. Ενώ είχε ήδη αποφασιστεί να μή στηριχτεί ο Διευθυντής στη δήλωση των συμβαλλομένων και να θεωρηθεί πως δεν ετίθετο θέμα πώλησης "φήμης και πελατείας" στην περίπτωση. Η παράλειψη διεξαγωγής της οφειλόμενης έρευνας συνιστά λόγο ακυρότητας και η προσφυγή επιτυγχάνει, με έξοδα. Η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται. Γ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ /ΜΣι. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.