Pharmaceutical Trading Co Ltd ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών, Υπόθεση Αρ. 371/2000, 12 Μαρτίου 2001 Pharmaceutical Trading Co Ltd ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών, Υπόθεση Αρ. 371/2000, 12 Μαρτίου 2001 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ Υπόθεση Αρ. 371/2000 ΕΝΩΠΙΟΝ: ΧΑΤΖΗΧΑΜΠΗ, Δ. Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος Μεταξύ: Pharmaceutical Trading Co Ltd Αιτητών και Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών Καθ΄ων η Αίτηση -------------- 12 Μαρτίου 2001 Για τους Αιτητές: κ. Α.Σ. Αγγελίδης. Για τους Καθ΄ων η Αίτηση: κα Ε. Νικολαΐδου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα. Για το Ενδιαφερόμενο Μέρος: κα Αλ. Λυκούργου για κ. Α. Τριανταφυλλίδη. ------------------ Α Π Ο Φ Α Σ Η Η Αιτήτρια εταιρεία Pharmaceutical Trading Co Ltd προσβάλλει την απόφαση του Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών με την οποία κατακυρώθηκε η προσφορά του Ενδιαφερόμενου Μέρους Δημητριάδης & Παπαέλληνας Λτδ για προμήθεια ενέσεων Desferrioxamine. Η Αιτήτρια και το Ενδιαφερόμενο Μέρος ήσαν οι μόνοι που υπέβαλαν προσφορά σε ανταπόκριση δημοσιευθείσας γνωστοποίησης με την οποία εζητούντο προσφορές για την προμήθεια 250.000 ενέσεων Desferrioxamine 500 mg και 80.000 ενέσεων Desferrioxamine 2g για τις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες του Υπουργείου Υγείας. Η προσφορά της Αιτήτριας ήταν κατά μονάδα £2.06 (3.61 δολάρια) για κάθε είδος συν 5% και 7% αντίστοιχα επιπλέον δωρεάν εμπόρευμα, ενώ η προσφορά του Ενδιαφερόμενου Μέρους ήταν κατά μονάδα £2.28 για το πρώτο είδος (6.325 ελβετικά φράγκα) και £9.13 (25.30 ελβετικά φράγκα) για το δεύτερο είδος συν 10% επί πλέον δωρεάν εμπόρευμα για το κάθε είδος. Παρά ταύτα, η Επιτροπή Αξιολόγησης σύστησε την κατακύρωση της προσφοράς του Ενδιαφερόμενου Μέρους με το εξής σκεπτικό: "
- Το φάρμακο Δεσφεριοξαμίνη της Novardis Pharma είναι εκείνο που χρησιμοποιείται για την αποσιδήρωση των θαλασσαιμικών, όλα αυτά τα χρόνια όχι μόνο στην Κύπρο, αλλά και σε όλες τις χώρες που έχουν το πρόβλημα της θαλασσαιμίας. Είναι πλέον γνωστό, γνωρίζουμε πως συμπεριφέρεται και αποδεδειγμένα θεωρείται το πιο ασφαλισμένο και αποτελεσματικό φάρμακο για την αποσιδήρωση των θαλασσαιμικών.
- Το φάρμακο της Εταιρείας Pharmaceutical Trading Co. Ltd, David Bull Labs εξ΄όσων γνωρίζουμε μέχρι σήμερα συνεχίζεται η χρησιμοποίηση του μόνο στην Αυστραλία σε περιορισμένο αριθμό ασθενών (είναι η χώρα προέλευσης) και τα δεδομένα του φαρμάκου αυτού είναι τα ίδια όπως ακριβώς ήταν και στην προηγούμενη αξιολόγηση της προσφοράς του Δεκέμβρη
- Δηλαδή: α) Χρησιμοποιείται μόνο στην Αυστραλία. β) Δεν υπάρχει βιβλιογραφία γι΄αυτό ειδικά το παρασκεύασμα του οποίου η μέθοδος παραγωγής διαφέρει από της του Desferal. γ) Δεν υπάρχουν μελέτες για τυχόν παρενέργειες με επιπτώσεις στους ασθενείς από τη μακροχρόνια χρήση του. Το φάρμακο αυτό χρησιμοποιείται καθημερινά και πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη ότι η μέθοδος κατασκευής της εταιρείας είναι διαφορετική, όπως αναφέρεται και πιο πάνω. δ) Σε κανένα μέχρι σήμερα Παγκόσμιο ή Περιφερειακό Συνέδριο Θαλασσαιμίας εξ΄όσων γνωρίζουμε και συμμετέχουμε σ΄αυτές τις εκδηλώσεις ανελλιπώς δεν έχει γίνει καμιά αναφορά γι΄αυτό το σκεύασμα και ούτε καν προβολή του, όπως συνήθως γίνεται σε όλα τα συνέδρια από τις κατασκευάστριες εταιρείες. Σημειώνουμε το πρόσφατο Παγκόσμιο Συνέδριο Θαλασσαιμίας που πραγματοποιήθηκε στη Θαϋλάνδη το τέλος του Μαΐου
- ε) Πρέπει επίσης να αναφέρουμε ότι μέχρι σήμερα ουδέποτε στην Κύπρο έχουμε χρησιμοποιήσει θεραπευτικά στους θαλασσαιμικούς, φάρμακα τα οποία δεν είχαν προηγουμένως γίνει αποδεκτά από τα γνωστά διεθνή θαλασσαιμικά κέντρα. Επομένως, πρέπει να μας προβληματίσει και σοβαρά και δεοντολογικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο αλλαγής του φαρμάκου και μάλιστα όταν ο ασθενής μας παίρνει εδώ και πολλά χρόνια." Σημειωτέον ότι και τα δύο φάρμακα είχαν εγκριθεί από την Επιτροπή Φαρμάκων. Κατά τη μελέτη της έκθεσης της Επιτροπής Αξιολόγησης στη συνεδρία του της 19.1.2000 το Συμβούλιο Προσφορών ανάβαλε τη λήψη απόφασης ώστε να υποβληθεί συμπληρωματική έκθεση αξιολόγησης με συγκεκριμένες εισηγήσεις, με ιδιαίτερη αναφορά στην αύξηση της ζητούμενης ποσότητας σε σχέση με την προηγούμενη κατακυρωθείσα προσφορά του
- Στη συμπληρωματική έκθεση της, η Επιτροπή Αξιολόγησης αιτιολογεί την αύξηση της ζητούμενης ποσότητας και, ως προς την προτίμηση της προσφοράς του Ενδιαφερόμενου Μέρους έναντι εκείνης της Αιτήτριας, επαναλαμβάνει το πιο πάνω σκεπτικό της και καταλήγει ότι "Επομένως, σύμφωνα με τα πιο πάνω, ανεπιφύλακτα συστήνουμε για αγορά το φάρμακο Δεσφεριοξαμίνη της Novartis Pharma" (του Ενδιαφερόμενου Μέρους). Το Συμβούλιο κατά τη νέα του συνεδρία στις 31.1.2000 εξέτασε εξ υπαρχής το θέμα. Κατ΄αυτή υπεβλήθη και το Chemist and Druggist Price List της Αγγλίας ημερ. Ιανουαρίου 2000 από το οποίο προέκυπτε ότι το φάρμακο της Αιτήτριας διατίθετο στην Αγγλία σε υψηλότερες από τις τιμές της προσφοράς (3.2 αγγλικές λίρες και 14.80 αγγλικές λίρες αντίστοιχα). Από την άλλη, ο παρευρισκόμενος διευθυντής Φαρμακευτικών Υπηρεσιών κ. Κκολός ανέφερε στο Συμβούλιο ότι η τιμή στην οποία το φάρμακο του Ενδιαφερόμενου Μέρους προσφέρεται στην Ελλάδα είναι σηματικά χαμηλότερη από εκείνη της προσφοράς του. Το Συμβούλιο, εν όψει όλων των πιο πάνω, αποφάσισε την κατακύρωση της προσφοράς του Ενδιαφερόμενου Μέρους. Η βασική εισήγηση του ευπαιδεύτου συνηγόρου για την Αιτήτρια είναι ότι το Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορών δεν ήταν δεόντως συγκροτημένο σύμφωνα με το άρθρο 11 του περί Προσφορών του Δημοσίου Νόμου του 1997 (Ν. 102(Ι)/97) το οποίο προνοεί: "
(1)Εγκαθιδρύεται συμβούλιο με την επωνυμία "Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορών" το οποίο αποτελείται από- (α) Το Γενικό Λογιστή ή τον αντιπρόσωπό του ως Πρόεδρο του Συμβουλίου. (β) το Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Οικονομικών ή τον αντιπρόσωπό του. (γ) το Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού ή τον αντιπρόσωπό του. (δ) το Γενικό Διευθυντή του Γραφείου προγραμματισμού ή τον αντιπρόσωπό του. (ε) το Διευθυντή του Τμήματος Κρατικών Αγορών και προμηθειών ή τον αντιπρόσωπό του. και (στ) τον προϊστάμενο ή τον αντιπρόσωπο του κατά περίπτωση ενδιαφερόμενου υπουργείου, ανεξάρτητου γραφείου ή υπηρεσίας. .................................. .................................................. ..........." Συγκεκριμένα, ο κ. Αγγελίδης υποβάλλει ότι, όπως προκύπτει από τα πρακτικά των συνεδριών του Συμβουλίου της 19.1.2000 και 31.1.2000, στην πρώτη συνεδρία δεν συμμετείχαν οι αντιπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομικών, του Γραφείου Προγραμματισμού και του Υπουργείου Υγείας (ως του ενδιαφερομένου Υπουργείου), ενώ στη δεύτερη συνεδρία δεν συμμετείχαν οι αντιπρόσωποι του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού και του Υπουργείου Υγείας. Δεν φαίνεται, λέγει ο κ. Αγγελίδης, να προσεκλήθησαν οι εν λόγω αντιπρόσωποι σύμφωνα με το άρθρο 13
(2)του Νόμου και αν υπήρχε νόμιμος λόγος μη συμμετοχής τους, τούτο δε δεν επηρεάζεται από το γεγονός ότι, σύμφωνα με το άρθρο 15
(1)του Νόμου, και στις δύο συνεδρίες υπήρχε η απαραίτητη απαρτία των τεσσάρων παρόντων μελών. Παρατηρεί επίσης ο κ. Αγγελίδης ότι η σύνθεση του Συμβουλίου στις 31.1.2000 ήταν διάφορη εκείνης στις 19.1.
- Ότι υπήρξε νομότυπη πρόσκληση όλων των μελών του Συμβουλίου και στις δύο συνεδρίες προκύπτει από τα στοιχεία στα οποία παραπέμπει η ευπαίδευτη συνήγορος για τη Δημοκρατία. Συμφωνώ επίσης μαζί της ότι, δεδομένου τούτου, δεν επηρεάζεται η νόμιμη λειτουργία του Συμβουλίου ως εκ του ότι η απουσία ορισμένων μελών σε κάθε συνεδρία δεν καταγράφεται και δεν αιτιολογείται στα πρακτικά. Αλλά και ως προς το άλλο θέμα της διαφοροποίησης των παρόντων μελών του Συμβουλίου κατά τη δεύτερη συνεδρία του, συμφωνώ με την κα Νικολαΐδου ότι τούτο ουδόλως επηρεάζει τη νομιμότητα της απόφασης. Δεν ετίθετο θέμα ενημέρωσης των μελών που απουσίαζαν από τη συνεδρία της 19.1.2000 αφού κατά τη συνεδρία της 31.1.2000 όχι μόνο καταγράφεται ρητά στα πρακτικά ότι το θέμα εξετάσθηκε εξ υπαρχής αλλά και όντως εξετάσθηκε εξ υπαρχής όπως προκύπτει από την αναφορά στο σύνολο των στοιχείων που μελετήθησαν και συζητήθησαν. Τούτο είναι σχετικό και προς μια άλλη πτυχή του πράγματος η οποία έχει διαφύγει της προσοχής των ευπαιδεύτων συνηγόρων. Κατά τη συνεδρία της 19.1.2000 δεν υπήρχε απαρτία, όπως λανθασμένα θεώρησαν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι ότι υπήρχε. Κατά τη συνεδρία αυτή ήσαν παρόντα μόνο τρία μέλη του Συμβουλίου, αφού ο τέταρτος αναφερόμενος ως παρών κ. Νεοκλέους ήταν ο εκπρόσωπος της Γενικού Ελεγκτή που παρίστατο, σύμφωνα με το άρθρο 12 και όπως αναφέρεται στα πρακτικά, ως παρατηρητής και όχι ως μέλος. Η έλλειψη απαρτίας όμως κατά τη συνεδρία της 19.1.2000, όπως και η διαφοροποίηση των παρόντων μελών, δεν είναι σχετική καθ΄όσον το Συμβούλιο εξέτασε εξ υπαρχής το θέμα κατά τη συνεδρία της 31.1.
- Ο κ. Αγγελίδης εισηγείται περαιτέρω ότι η σύνθεση και λειτουργία του Συμβουλίου έπασχε ως εκ της παρουσίας μη μελών του, και συγκεκριμένα του κ. Κκολού, Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών, και του κ. Μαραθεύτη, Γραμματέα του Συμβουλίου, έστω και αν αυτοί δεν έλαβαν μέρος στη διαδικασία. Ως προς τον κ. Μαραθεύτη δεν τίθεται βέβαια θέμα αφού, όπως παρατηρεί και η κα Νικολαΐδου, η παρουσία του όχι μόνο επιτρέπεται αλλά ουσιαστικά επιβάλλεται από το άρθρο 14
(1)του Νόμου το οποίο προνοεί ότι "Κατά τις συνεδρίες του Κεντρικού Συμβουλίου τηρούνται πρακτικά από το γραμματέα ή τον αναπληρωτή γραμματέα." Ως προς τον κ. Κκολό, η κα Νικολαΐδου εισηγείται ότι αυτός παρίστατο νόμιμα ως αντιπρόσωπος του ενδιαφερομένου Υπουργείου και έτσι ως το έκτο μέλος αυτού. Αυτό όμως δεν είναι έτσι. Ο κ. Κκολός δεν αναφέρεται μεταξύ των παρόντων μελών του Συμβουλίου παρά μόνο, στο τέλος του πρακτικού, αναφέρονται τα ακόλουθα: "Παρών: ο κ. Ε. Κκολός, Διευθυντής Φαρμακευτικών Υπηρεσιών". Δεν υπάρχει οτιδήποτε που να δείχνει ότι ο κ. Κκολός ήταν παρών ως αντιπρόσωπος του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 11
(1)(στ). Απεναντίας, ο κ. Κκολός φαίνεται να ήταν παρών μόνο ως ο Διευθυντής των εμπλεκομένων Φαρμακευτικών Υπηρεσιών τις οποίες αφορούσε η προμήθεια των ενέσεων. Αναφέρεται μάλιστα στα πρακτικά ότι ο κ. Κκολός "ανάφερε στο Συμβούλιο" πληροφορίες για την τιμή του εν λόγω φαρμάκου στην Ελλάδα και ότι "Δηλώθηκε στο Διευθυντή των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών" τι θα έπρεπε να κάνει η υπηρεσία του αναφορικά με μελλοντικές προσφορές. Όλα αυτά δείχνουν ότι η συμμετοχή του κ. Κκολού δεν ήταν ως μέλους του Συμβουλίου. Δεδομένου ότι ο κ. Κκολός συμμετείχε στη συνεδρία και δεν φαίνεται να απεχώρησε κατά τη συζήτηση και τη λήψη της απόφασης, αναπόφευκτα, σύμφωνα και με τη νομολογία στην οποία παραπέμπει και ο κ. Αγγελίδης, η παρουσία του καθιστούσε τρωτή τη σύνθεση και λειτουργία του Συμβουλίου και επόμενα και της προσβαλλόμενης απόφασης. Χωρίς να υπεισέρχομαι στους άλλους λόγους ακύρωσης που εισηγείται ο κ. Αγγελίδης, καταλήγω ότι η προσφυγή επιτυγχάνει και η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται. Η Δημοκρατία θα καταβάλει τα έξοδα της Αιτήτριας. Δ. Χατζηχαμπής Δ. /ΚΧ"Π cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο