Vasilika Publishing Marketing Ltd ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Υπουργείου Εσωτερικών κ.α., Υπόθεση αρ. 408/01, 11 Νοεμβρίου, 2002

(1)του περί Τύπου Νόμου του 1989 (αρ 145/89), όπως τροποποιήθηκε, αναφορικά με την έκδοση και δημοσίευση της. Η εγγραφή της εφημερίδας, όπως αναφέρεται στα γεγονότα που στηρίζουν την προσφυγή (χωρίς όμως άλλη επιβεβαίωση), έγινε στις 26/8/

1. και η εφημερίδα πρωτοεκδόθηκε στις 27/1/
2. Όμως δεν είναι αυτό που δημιουργεί τη διαφορά. Με την προσφυγή της η εταιρεία προσβάλλει την απόφαση των καθών να μην περιλάβουν την εφημερίδα της σε κατάλογο εφημερίδων που δημοσίευσαν γνωστοποιήσεις, που αφορούσαν τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές της 27/5/01, αφού απέρριψαν το σχετικό αίτημα που υπέβαλε ο δικηγόρος της. Το άρθρ. 27

(3)των περί Εκλογής Μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων 1979 μέχρι 1997 Νόμων προβλέπει ότι: "Ο Έφορος δια γνωστοποιήσεως, δημοσιευομένης εις τοιαύτας εφημερίδας, οίας θα έκρινε εύλογον, κυκλοφορούσας εντός της εκλογικής περιφέρειας .........γνωστοποιεί τα ονόματα ..................των υποψηφίων (βουλευτών)................" καθώς και ορισμένες άλλες πληροφορίες, όπως καθορίζει η διάταξη. Οι Έφοροι Εκλογών, επικαλούμενοι τη διάταξη, έθεσαν ειδικά κριτήρια αναφορικά με τις εφημερίδες στις οποίες θα δημοσιεύονταν οι εκλογικές γνωστοποιήσεις (βλ. παράρτημα Α), που δημοσιοποιήθηκαν έγκαιρα στον ημερήσιο τύπο. Συγχρόνως αποφασίστηκε και ποιές εφημερίδες πληρούν τα κριτήρια. Τα ονόματα τους περιλήφθηκαν στη δημόσια ανακοίνωση (βλ. παράρτημα Β). Τα βασικά προκρίματα για την επιλογή των εφημερίδων είναι αυτά που αναφέρει η παράγραφος (α). Την αντιγράφω: "(α) Οι εκλογικές γνωστοποιήσεις να δοθούν για δημοσίευση σε όλες τις ημερήσιες και εβδομαδιαίες, πρωϊνές και απογευματινές, πολιτικού και ειδησεογραφικού περιεχομένου εφημερίδες, που, κατά το χρόνο της δημοσίευσης των γνωστοποιήσεων θα έχουν ήδη συμπληρώσει δωδεκάμηνη τουλάχιστον ανελλιπή, και αδιάκοπη έκδοση και κυκλοφορία. Στην κατηγορία αυτή δεν περιλαμβάνονται οι εφημερίδες επί ειδικών χρηματοοικονομικών, εμπορικών, αθλητικών, διαφημιστικών, συνδικαλιστικών και εργατικών θεμάτων ούτε και τα περιοδικά." Θα μπορούσε εδώ να λεχθεί πως για τη δημοσίευση των γνωστοποιήσεων η Δημοκρατία θα κατέβαλλε στους ιδιοκτήτες των εφημερίδων την καθοριζόμενη από τα ίδια κριτήρια αποζημίωση. Το αίτημα της αιτήτριας απορρίφθηκε με την επιστολή των καθών ημερ. 20/4/01, με το παρακάτω σκεπτικό: "Η εφημερίδα "Χρηματιστηριακά Νέα" θεωρείται ότι ασχολείται ειδικά με θέματα χρηματοοικονομικής φύσεως και, ως εκ τούτου, η εν λόγω εφημερίδα δεν μπορεί να εξουσιοδοτηθεί να δημοσιεύσει τις εκλογικές γνωστοποιήσεις των προσεχών Βουλευτικών Εκλογών, γιατί δεν πληροί τα ειδικά κριτήρια που καθορίστηκαν για το σκοπό αυτό." Παρενθετικά, στην Α.Ε. 2658 Εφημερίδα "Επιλογές της Πάφου" κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας ημερ. 12/12/00, σε παρόμοια περίπτωση, κρίθηκε ότι η απορριπτική απάντηση είναι εκτελεστή πράξη και όχι απλώς πράξη πληροφοριακού περιεχομένου, όπως αποφασίστηκε πρωτοδίκως. Ο πρώτος λόγος ακύρωσης που έχει εγείρει ο δικηγόρος της αιτήτριας είναι ότι τα τεθέντα κριτήρια είναι αυθαίρετα και προσκρούουν στην αρχή της ισότητας που κατοχυρώνει το άρθρ. 28 του Συντάγματος. Προτού όμως φθάσουμε σ' αυτό πρέπει να λεχθεί ότι αμφισβητήθηκε έντονα η κρίση των καθών ότι η εμβέλεια της εφημερίδας περιορίζεται σε χρηματοοικονομικά θέματα. Ισχυρίστηκαν ότι καλύπτει το πλήρες φάσμα θεμάτων που προσδιορίστηκε στα κριτήρια. Η αιτήτρια καταφέρεται εναντίον της απόφασης ακριβώς γιατί αν οι καθών ερευνούσαν το θέμα και την εφημερίδα (εκδ. φύλλου αρ. 62) που επισύναψε στην επιστολή-αίτημα της ημερ. 11/4/01, θα διαπίστωναν πως εκπληρούσε το κριτήριο του πολυπρισματικού περιεχομένου. Η παράλειψη οδήγησε στην πλανεμένη επίδικη απόφαση. Περαιτέρω η αιτήτρια θίγει και θέμα νόμιμης αιτιολογίας της απόφασης. Στην Α.Ε. 2658 Εφημερίδα "Επιλογές της Πάφου" κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, ημερ. 9/4/01, η Ολομέλεια απορρίπτοντας την έφεση αναφορικά με την ουσία παρατήρησε: "Δεν αμφισβητείται σοβαρά, φαίνεται και από τα ενώπιον μας στοιχεία, πως το έντυπο "Επιλογές της Πάφου" δεν πληροί τα πιο πάνω κριτήρια. Η προσβαλλόμενη επομένως απόφαση ελήφθη μέσα στα πλαίσια του Νόμου, της διακριτικής ευχέρειας της διοίκησης και στη βάση ορθών κριτηρίων." Όμως στην παρούσα περίπτωση τα πράγματα δεν είναι τόσο καθαρά. Η αγόρευση της Δημοκρατίας δεν διαφωτίζει καθόλου ως προς την έρευνα που έγινε (αν έγινε) και την έκταση της. Ο φάκελος που προσκομίστηκε δεν περιέχει οτιδήποτε που να δείχνει πώς οι καθών έχουν αχθεί στην απόφαση τους και στη βάση ποίων στοιχείων αυτή δικαιολογείται. Ενόψει μάλιστα του ότι υπάρχει ισχυρισμός πως δεν αντικρούστηκε η αποστολή στους καθών και συγκεκριμένης έκδοσης της εφημερίδας. Ασφαλώς από το όνομα της εφημερίδας και μόνο δεν μπορεί να τεκμαρθεί και κατά μείζονα λόγο να συναχθεί η θεματογραφία ενός εντύπου. Η επίδικη απόφαση πάσχει από έλλειψη δέουσας έρευνας. Και τούτο αντανακλάται στην αιτιολογία, η οποία δεν πείθει για τη βασιμότητα της, εφόσο δεν υπάρχει οτιδήποτε στο φάκελο που να τη συμπληρώνει. Η επίδικη απόφαση ακυρώνεται. Με έξοδα σε βάρος της Δημοκρατίας. Σ. Νικήτας, Δ. /ΚΑΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο