Γεωργίου Ιωάννης ν. Κυπριακής Δημοκρατίας
(2002)4 ΑΑΔ 465 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων
(2002)4 ΑΑΔ 465 15 Μαΐου, 2002 [ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 28 ΚΑΙ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Αιτητής, v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ' ης η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 1592/2000) Εκπαιδευτικοί Λειτουργοί ― Αναγνώριση προϋπηρεσίας ― Ο νομοθετικός ορισμός της προϋπηρεσίας στο Άρθρο 35(Β)
(4)(γ) του περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμου Ν. 10/69 (ως τροποποιήθηκε) ― Ερμηνεία ― Κατά πόσο περιλαμβάνει προϋπηρεσία, σε ιδιωτικό φροντιστήριο ― Απόκλιση από τη Μασούρας v. Δημοκρατίας
(1999)4 Α.Α.Δ.
- Εκπαιδευτικοί Λειτουργοί ― Αναγνώριση προϋπηρεσίας ― Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών (Καθορισμός Αναγνωρισμένης Υπηρεσίας για Σκοπούς Διορισμού, Προαγωγής και Προσαυξήσεων) Κανονισμοί του 1997 (Κ.Δ.Π. 382/97) ― Κατά πόσο περιέχουν υπέρβαση εξουσιοδότησης (ultra vires), εν σχέσει προς την εξουσιοδοτική ρήτρα για τη θέσπισή τους που παρέχει το Άρθρο 76 του Ν.10/69, όσον αφορά τον αποκλεισμό της αναγνώρισης προϋπηρεσίας εκπαιδευτικού λειτουργού σε φροντιστήρια. Συνταγματικό Δίκαιο ― Αρχή της ισότητας ― Κατά πόσο η αρχή καταστρατηγείται, διά του αποκλεισμού αναγνώρισης της προϋπηρεσίας εκπαιδευτικών λειτουργών σε φροντιστήρια από τους περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών (Καθορισμός Αναγνωρισμένης Υπηρεσίας για Σκοπούς Διορισμού, Προαγωγής και Προσαυξήσεων), Κανονισμούς του 1997 (Κ.Δ.Π. 382/97). Ο αιτητής επεδίωξε την ακύρωση της απόρριψης αιτήματός του για αναγνώρισης της προϋπηρεσίας του σε ιδιωτικό φροντιστήριο. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφάσισε ότι:
- Η ουσία της αρχής ultra vires είναι ότι οποιαδήποτε πρόνοια δευτερογενούς νομοθεσίας είναι ανίσχυρη και μη εφαρμοστέα αν κείται εκτός των ορίων του εξουσιοδοτούντος νόμου. Τέτοια πρόνοια όμως είναι ισχυρή και έγκυρη μέχρις ότου ακυρωθεί από αρμόδιο Δικαστήριο. Τα δύο νομοθετήματα 10/69 και 5/71 συνδέονται. Είναι, κατά τη νομική ορολογία, in pari materia. Ρυθμίζουν συναφή θέματα της εκπαίδευσης. Αυτή είναι η ορθή προσέγγιση. Η φράση «εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα» στον ορισμό του Άρθρου 35Β(γ)
(4)αναφέρεται σε σχολεία της Κύπρου ή του εξωτερικού. Η έννοια του φροντιστηρίου, από τη στιγμή που εμφανίζεται το 1983, με την τροποποίηση του τίτλου του Ν. 5/71, αντιδιαστέλλεται συνεχώς με την έννοια του σχολείου. Δεν μπορούσε να ήταν γλωσσικά εφικτή μεγαλύτερη ακρίβεια απ' όση επιτεύχθηκε από τη διατύπωση του ορισμού του φροντιστηρίου. Εξάλλου και η φυσική ή γραμματική σημασία των δύο λέξεων είναι διαφορετική. Στην κρινόμενη δε περίπτωση ο νομοθέτης, προφανώς για να μη υπάρξει σύγχυση, έφτασε μέχρι το σημείο να θεωρήσει οποιαδήποτε προσπάθεια να εμφανισθεί το φροντιστήριο ως σχολείο ποινικά κολάσιμη πράξη. Το φροντιστήριο στο οποίο υπηρέτησε ο αιτητής δεν εμπίπτει στην κατηγορία του «εγγεγραμμένου ή αναγνωρισμένου σχολείου». Ο Καν. 2
(1), κατά το μέρος που αποκλείει την υπηρεσία σε φροντιστήριο για τους σκοπούς προϋπηρεσίας, δεν έχει θεσπισθεί καθ' υπέρβαση της εξουσιοδότησης του Άρθρου
- Δεν ανακύπτει εδώ θέμα έρευνας. Το γεγονός της εγγραφής του φροντιστηρίου DALTON δεν θα άλλαζε την κατάσταση. Ούτε έχει βαρύνουσα σημασία στο θέμα αυτό η ταύτιση των απαιτούμενων προσόντων. Οι σκοποί των δύο, σχολείου και φροντιστηρίου, είναι διαφορετικοί.
- Είναι ορθό ότι η Διοίκηση κατά την άσκηση της κανονιστικής της αρμοδιότητας οφείλει να ερμηνεύει τις εξουσιοδοτικές διατάξεις υπό το πρίσμα της συνταγματικής αρχής της ισότητας και να ρυθμίζει, συνεπώς, όμοιες περιπτώσεις, με τον ίδιο ή παρόμοιο τρόπο. Αποκλείοντας συγχρόνως τις διακρίσεις που αντιστρατεύονται τα κριτήρια που υπαγόρευσαν τις ρυθμίσεις. Δεν διαπιστώνεται στην προκείμενη περίπτωση καταστρατήγηση των αρχών.
- Η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης είναι σύντομη. Περιέχει όμως όλα τα στοιχεία που την καθιστούν επαρκή και σύννομη. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. Αναφερόμενες Υποθέσεις: Μασούρας v. Δημοκρατίας
(1999)4 Α.Α.Δ. 1352, Μεγάλεμου v. Δημοκρατίας
(2000)3 Α.Α.Δ. 667, ΣτΕ 478/89, R. v. Palmer [1789] 1 Leach 352, R. v. Loxdale [1758] 1 Burr
- Προσφυγή. Γ. Γεωργίου, για τον Αιτητή. Ρ. Παπαέτη, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για την Καθ' ης η αίτηση. Cur. adv. vult. NIKHTAΣ, Δ.: Ο αιτητής είναι καθηγητής της φυσικής. Κατέχει μόνιμη θέση στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία, στην οποία προσλήφθηκε τον Ιούλιο του
- Προηγουμένως, και για 7 περίπου χρόνια, από το 1987 μέχρι το 1994 που διορίστηκε, δίδασκε στο φροντιστήριο με την επωνυμία «Ιδιωτικό Φροντιστήριο DALTON». Για την ακρίβεια ήταν συνιδιοκτήτης και συνδιευθυντής του. Φαίνεται δε από βεβαίωση του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού ημερ. 25.5.2000 ότι το όνομα του φροντιστηρίου καταχωρήθηκε στο Μητρώο Ιδιωτικών Φροντιστηρίων και στο Μητρώο Λειτουργίας, που τηρούνται στο Υπουργείο. Είναι υποχρέωση επιβαλλόμενη από τον περί Ιδιωτικών Σχολείων και Φροντιστηρίων Νόμο του 1971 (αρ. 5/71), όπως έχει τροποποιηθεί. Από τον Ιούλιο του 1994, που ο αιτητής προσλήφθηκε στη Μέση Εκπαίδευση, έπαυσε να μετέχει, υπό οποιαδήποτε ιδιότητα, των δραστηριοτήτων του εν λόγω φροντιστηρίου και ειδοποίησε το Υπουργείο σχετικά. Στις 8.6.2000 ζήτησε να υπολογισθεί η θητεία του σ' αυτό (1987-1994) ως προϋπηρεσία για να τύχει των σχετικών ευεργετημάτων που παρέχει ο περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμος αρ. 10/69 (όπως τροποποιήθηκε) και οι σχετικοί Κανονισμοί. Το Υπουργείο απέρριψε, με βάση την ερμηνεία των κανονιστικών διατάξεων που υιοθέτησε, το αίτημα. Απάντησε πως η 7ετία δε θα μπορούσε να λογισθεί ως προϋπηρεσία γιατί: «...... αυτή δεν αφορά υπηρεσία σε «σχολείο» με την έννοια του όρου που αποδίδεται στους εν λόγω Κανονισμούς ή υπηρεσία στο Τμήμα Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας σύμφωνα με σχετική βεβαίωση του Τμήματος ή στο Γραφείο Θρησκευτικής Διαφωτίσεως της Ιεράς Αρχιεπισκοπής και των οικείων Ιερών Μητροπόλεων.» Οι κανονισμοί στους οποίους στηρίχθηκε η απορριπτική απόφαση είναι οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών (Καθορισμός Αναγνωρισμένης Υπηρεσίας για Σκοπούς Διορισμού, Προαγωγής και Προσαυξήσεων) Κανονισμοί του 1997 (Κ.Δ.Π. 382/97). Την εξουσιοδοτική ρήτρα για τη θέσπισή τους παρέχει το άρθρ. 76 του Νόμου. Είναι αναγκαίο να χαραχθεί πρώτα το νομοθετικό πλαίσιο μέσα από το οποίο ανεφύη το πρόβλημα και συζητήθηκε η υπόθεση. Στο επίκεντρο των αμφισβητήσεων είναι η σημασία του όρου «προϋπηρεσία». Το άρθρ. 35(Β)
(4)(γ) παρέχει τον ορισμό της έννοιας αυτής. Μιλώντας γενικά, οι νομοθετικοί ορισμοί δεν έλυσαν αυτόματα και οριστικά τις ασάφειες της γλώσσας. Ιδιαίτερα αν ληφθεί υπόψη ότι ο νόμος αυτός περιέχει πληθώρα ορισμών, από τους οποίους ορισμένοι ενσωματώθηκαν στον κορμό του νόμου σταδιακά. Είναι ίσως το νομοθέτημα το οποίο υπέστη τις περισσότερες τροποποιήσεις. Αυτό που θέλω να εκφράσω είναι ότι η μονοσημία της γλώσσας μπορεί να βοηθηθεί από τους νομοθετικούς ορισμούς. Περιορίζουν σημαντικά το χώρο των ερμηνευτικών προσεγγίσεων του Δικαστηρίου γιατί σκοπός του νομοθέτη είναι η αποφυγή των αμφιβολιών που προβλέπει πως είναι δυνατό να προκύψουν. Παραθέτω ολόκληρο τον ορισμό του παραπάνω όρου, που έχει εισαχθεί με τροποποιητικό νόμο του εν λόγω άρθρου, για να μπορέσουμε να εξακριβώσουμε το πεδίο της ισχύος του: «'προϋπηρεσία' σημαίνει την εκπαιδευτική υπηρεσία εκπαιδευτικού λειτουργού πριν από το διορισμό του στη μόνιμη θέση που κατέχει στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία σε εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα σχολεία της Κύπρου ή του εξωτερικού και περιλαμβάνει εκπαιδευτική υπηρεσία σε οποιαδήποτε άλλα σχολεία, σχολές, ιδρύματα ή υπηρεσίες, όπως θα καθοριστεί με Κανονισμούς.» Επισημαίνεται εδώ ότι η αβεβαιότητα δημιουργήθηκε λόγω της ασάφειας της έκφρασης «σε εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα σχολεία». Η σημασία της λέξης «σχολείον» ή «σχολή» εντοπίζεται στις ερμηνευτικές διατάξεις του νόμου (άρθρ. 2). Σημαίνει «δημόσιον σχολείον». Και αυτός ο τελευταίος όρος: «'δημόσιον σχολείον' σημαίνει σχολείον, την ευθύνη της διοικήσεως και συντηρήσεως του οποίου φέρει η Δημοκρατία και το οποίον δεν διέπεται υπό ετέρου νόμου και περιλαμβάνει σχολείον κηρυχθέν δι' αποφάσεως του Υπουργικού Συμβουλίου, δημοσιευομένης εις την επίσημον εφημερίδα της Δημοκρατίας, ως δημόσιον σχολείον διά τους σκοπούς του παρόντος Νόμου·» Έρχομαι τώρα στις κανονιστικές ρυθμίσεις της Κ.Δ.Π. 382/97. Η «προϋπηρεσία» περιλαμβάνεται μεταξύ των οριζομένων από τον Καν. 2
(1)εννοιών. Σημαίνει: «....... την εκπαιδευτική υπηρεσία εκπαιδευτικού λειτουργού πριν από το διορισμό του στη μόνιμη θέση που κατέχει στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία και περιλαμβάνει απασχόληση με σύμβαση·» Ο κανονισμός, προβαίνοντας σε ορισμό της λέξης «σχολείο» που ακολουθεί, εξαιρεί από τη σημασιολογική του διάσταση το φροντιστήριο: «'σχολείο' σημαίνει δημόσιο ή ιδιωτικό σχολείο εγγεγραμμένο ως τέτοιο και περιλαμβάνει νηπιαγωγείο που είναι εγγεγραμμένο ως τέτοιο, αλλά δεν περιλαμβάνει ινστιτούτο ή φροντιστήριο ή επιμορφωτικό κέντρο·» Ο Καν. 3
(1), με πλαγιότιτλο τη φράση «Αναγνωρισμένη υπηρεσία ή προϋπηρεσία» εξειδικεύει τις περιπτώσεις, με εξαίρεση εκείνες «στις οποίες προβλέπεται διαφορετικά από το νόμο» , της αναγνωρισμένης υπηρεσίας ή προϋπηρεσίας. Συναντούμε τη λέξη προϋπηρεσία και στον Καν. 3
(2), που επίσης παραθέτω για να συμπληρωθεί η αναφορά μου στις κανονιστικές διατάξεις: «
(2)Για τους σκοπούς του Κανονισμού αυτού «εκπαιδευτική υπηρεσία» σημαίνει εκπαιδευτική υπηρεσία ή προϋπηρεσία εκπαιδευτικού λειτουργού μετά την απόκτηση των προσόντων που απαιτούνται για το διορισμό του σε οποιαδήποτε θέση στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία συνεχή ή διακεκομμένη, σε μόνιμη ή προσωρινή ή έκτακτη βάση, με πλήρη ή μερική απασχόληση, αλλά δεν περιλαμβάνει χρονική περίοδο διδασκαλίας σε διορθωτικά μαθήματα ή σε συστήματα μαθητείας.» Το νομοθετικό πλαίσιο εξέτασης της προσφυγής συμπληρώνουν ορισμένες διατάξεις του περί Ιδιωτικών Σχολείων και Φροντιστηρίων Νόμου του 1971 (5/71), όπως τροποποιήθηκαν από τους νόμους 56/83, 123/85 και 154
(1)/
- Αξίζει να σημειωθεί ότι η λέξη «Φροντιστηρίων» στον τίτλο του νόμου προστέθηκε από τον τροποποιητικό νόμο του
- Οι νόμοι του 1983 και 1999 καθόρισαν, αντίστοιχα, τις έννοιες «δημόσιον φροντιστήριον» και «φροντιστήριον». Τις μεταφέρω: «'δημόσιον φροντιστήριο?' σημαίνει φροντιστήριον την ευθύνην της διοικήσεως και συντηρήσεως του οποίου φέρει η Δημοκρατία· και .....» «'φροντιστήριο?' σημαίνει την οργάνωσιν και παροχήν, διά ζώσης ή και μηχανικών μέσων, διδασκαλίας εις ενδιαφερόμενα άτομα ή ομάδας ατόμων.» Ας σημειωθεί, τέλος, ότι το άρθρ. 6 του Ν. 5/71, όπως τροποποιήθηκε, καθιστά υποχρεωτική την αναφορά στην επωνυμία της φράσης «ιδιωτικόν φροντιστήριον». Δεν είναι άσχετο να αναφέρουμε και τον ορισμό του όρου «ιδιωτικόν σχολείον». «'ιδιωτικόν σχολείον' σημαίνει μή δημόσιον σχολείον και δεν περιλαμβάνει σχολείον το οποίον διέπεται υπό ειδικού νόμου·» Το βασικότερο επιχείρημα του αιτητή είναι ότι η προσβαλλόμενη πράξη, που εκδόθηκε κατ' επίκληση των παραπάνω Κανονισμών είναι, ως προς τη σχετική ρύθμιση, εκτός εξουσιοδοτήσεως ή, κατά τη λατινική έκφραση με την οποία είναι γνωστή η αρχή αυτή, ultra vires (πέραν των εξουσιών). Η εισήγηση υιοθετεί το σκεπτικό της απόφασης του Χ"Χαμπή, Δ., στην Μασούρας ν. Δημοκρατίας
(1999)4 Α.Α.Δ. 1352, στην οποία θα αναφερθώ. Το ίδιο επιχείρημα τίθεται και υπό διαφορετικό πρίσμα: ο νομοθέτης προέβη σε διαφορετική ρύθμιση όμοιων περιπτώσεων, υπερβαίνοντας έτσι τα όρια του εξουσιοδοτικού νόμου. Και τούτο διότι η υπηρεσία σε ιδιωτικό φροντιστήριο προϋποθέτει κατοχή των ίδιων προσόντων όπως των καθηγητών Μέσης Εκπαίδευσης. Περαιτέρω, η υπηρεσία των άλλων εκπαιδευτικών σε δημόσιο φροντιστήριο αναγνωρίζεται ως προϋπηρεσία. Προβλήθηκαν ακόμη δύο λόγοι ακύρωσης. Ο πρώτος, που έχει ως έρεισμα την υπόθεση Μασούρας, είναι ότι η καθής η αίτηση Επιτροπή δεν προέβη σε πραγματολογική έρευνα για να διαπιστώσει αν η υπηρεσία του αιτητή στο φροντιστήριο που διατηρούσε ήταν υπηρεσία σε «εγγεγραμμένο ή αναγνωρισμένο» σχολείο. Και, δεύτερο, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται αιτιολογίας. Η Δημοκρατία αντέκρουσε όλους τους παραπάνω ισχυρισμούς. Ο παραπάνω ορισμός της λέξης φροντιστήριο δεν μπορεί, όπως εισηγείται η δικηγόρος της Δημοκρατίας, να περιλαμβάνει σχολείο. Μάλιστα, προσθέτει, η συμπερίληψη στην επωνυμία λέξης, που το παρουσιάζει ως τέτοιο αποτελεί ποινικό αδίκημα. Αφού το φροντιστήριο δεν είναι σχολείο, συνέχισε, ο νομοθέτης δεν θα έπρεπε «να περιλάβει το φροντιστήριο ως σχολείο για τους σκοπούς άλλου συναφούς νομοθετήματος». Είναι αόριστος και ατεκμηρίωτος ο ισχυρισμός ότι η καθής αναγνώρισε προϋπηρεσία καθηγητών σε δημόσιο φροντιστήριο. Ο κανονισμός αναφέρεται σε φροντιστήριο χωρίς να διακρίνει μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού. Η καθής δεν αναγνώρισε σε οποιαδήποτε περίπτωση ως προϋπηρεσία την υπηρεσία σε δημόσια φροντιστήρια. Η κα Παπαέτη είπε ότι η υπόθεση Μασούρας εφεσιβλήθηκε και δε συμφωνεί με την κατάληξή της γιατί το φροντιστήριο δεν είναι, ούτε μπορούσε να είναι, με τα παραπάνω δεδομένα, εγγεγραμμένο σχολείο. Αναφορικά με την αιτιολογία παρέπεμψε στο πρακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης (παράρτημα Δ στην ένσταση) για να καταδειχθεί ότι υφίσταται επαρκής αιτιολογία. Η ουσία της αρχής ultra vires είναι ότι οποιαδήποτε πρόνοια δευτερογενούς νομοθεσίας είναι ανίσχυρη και μη εφαρμοστέα αν κείται εκτός των ορίων του εξουσιοδοτούντος νόμου. Τέτοια πρόνοια όμως είναι ισχυρή και έγκυρη μέχρις ότου ακυρωθεί από αρμόδιο Δικαστήριο. Για εκτενέστερη κατατόπιση, όπως και αναφορά στη σχετική νομολογία, παραπέμπω στην απόφαση της Ολομέλειας (από Πική Π.) στη Μεγάλεμου ν. Δημοκρατίας
(2000)3 Α.Α.Δ. 667. Θα είναι ίσως χρήσιμο να επισημάνω τη νέα γραμμή που εγκαινιάστηκε στην απόφαση του ΣτΕ 478/89 στην αντίκρυση του θέματος. Την επεξηγεί ο Ι.Δ. Σαρμάς «Η συνταγματική και διοικητική νομολογία του Σ.τ.Ε.», Β' έκδοση 1994, σελ. 832: «Διά της αποφάσεώς του αυτής, το Συμβούλιο της Επικρατείας απομακρύνεται σαφώς εκ της προτέρας νομολογίας του, κατά την οποία αρκούσε το συγκεκριμένο του αντικειμένου της εξουσιοδοτήσεως. Δια της ΣτΕ 478/1989 απαιτείται πλέον ευθέως όπως η εξουσιοδότηση περιέχει, όχι την χάραξη ενός πλαισίου, αλλά την θέση κανόνων και κατευθύνσεων που θα προσδιορίζουν την δράση του κανονιστικού Νομοθέτη. Υπό αυτήν την έννοια, η ΣτΕ 478/1989 αποτελεί πραγματικόν νεωτερισμό στα δεδομένα της νομολογίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, αποτελεί δε ζήτημα κατά πόσον η λύση που εδόθη υπ' αυτής στην συγκεκριμένη ρύθμιση περί μετεγγραφών θα γενικευθή σε κάθε είδους νομοθετική εξουσιοδότηση.» Η απόφαση Μασούρας έκρινε ότι ο σχετικός κανονισμός της Κ.Δ.Π. 382/97 είναι ultra vires με το παρακάτω σκεπτικό: « ........................ ο Νόμος δεν περιορίζει τον όρο «σχολείο» ώστε να εξαιρεί όλα τα φροντιστήρια από την εμβέλεια της «προϋπηρεσίας». Το άρθρο 35Β
(4)(γ) καλύπτει εκπαιδευτική υπηρεσία «σε εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα σχολεία της Κύπρου ή του εξωτερικού». Η αναγνώριση της εκπαιδευτικής υπηρεσίας σε τέτοια σχολεία ως προϋπηρεσίας προέρχεται λοιπόν απ' ευθείας από το νόμο και ουδόλως εξαρτάται από τους Κανονισμούς. Αυτό που μπορούσαν να διέπουν οι Κανονισμοί, το οποίο και ουσιαστικά διέπουν, είναι την υπόλοιπη αναφορά του άρθρου 35Β
(4)(γ) ότι η «προϋπηρεσία» περιλαμβάνει, εκτός των πιο πάνω περιπτώσεων, και την «εκπαιδευτική υπηρεσία σε οποιαδήποτε άλλα σχολεία, σχολές, ιδρύματα ή υπηρεσίες, όπως θα καθορισθεί με Κανονισμούς. .................................. η αναφορά του άρθρου 35Β
(4)(γ) σε «σχολείο» δεν έχει την έννοια του «δημόσιου σχολείου» που του αποδίδεται στον ορισμό του άρθρου 2. Το ίδιο το άρθρο 2 προνοεί ότι οι προσφερόμενοι ορισμοί ισχύουν «εκτός εάν εκ του κειμένου προκύπτει διάφορος έννοια». Και διάφορος έννοια προκύπτει σαφώς στο άρθρο 35Β
(4)(γ) καθ' όσον η αναφορά σε «εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα σχολεία της Κύπρου ή του εξωτερικού» δεν θα μπορούσε να περιορίζεται στα δημόσια σχολεία όπως αυτά ορίζονται στο άρθρο 2 ως σχολεία την ευθύνη της διοίκησης και συντήρησης των οποίων φέρει η Δημοκρατία. Το άρθρο 35Β
(4)(γ) δεν διαφοροποιεί μεταξύ δημόσιων σχολείων και ιδιωτικών εγγεγραμμένων και αναγνωρισμένων σχολείων στην Κύπρο ή στο εξωτερικό. Εφ' όσον το σχολείο είναι εγγεγραμμένο ή αναγνωρισμένο, εμπίπτει στα πλαίσια των σχολείων εκπαιδευτική υπηρεσία στα οποία θεωρείται ως προϋπηρεσία.» Έτσι η διοικητική πράξη ακυρώθηκε για πλάνη της Επιτροπής περί το δίκαιο και για έλλειψη δέουσας έρευνας. Σχετικά με το τελευταίο αναφέρει η απόφαση: «Η ορθή εφαρμογή του άρθρου 35Β
(4)(γ), λοιπόν, προϋποθέτει έρευνα της ΕΕΥ επί του κατά πόσο το σχολείο της υπηρεσίας στο οποίο επιδιώκεται η αναγνώριση ως προϋπηρεσίας είναι «εγγεγραμμένο ή αναγνωρισμένο». Τέτοια έρευνα όμως η ΕΕΥ δεν έκανε, αφού θεώρησε ότι το όλο πράγμα άρχιζε και σταματούσε στον ορισμό του Κανονισμού 2
(1). Αν έκανε τέτοια έρευνα θα διαπίστωνε ότι το εν λόγω φροντιστήριο ήταν εγγεγραμμένο σύμφωνα με τα άρθρα 7
(1)και 8
(1)του περί Ιδιωτικών Σχολών Νόμου του 1971, όπως προκύπτει από τα πιστοποιητικά Τεκ. 1 και 2 ....» Έχω καταλήξει ωστόσο, με τον οφειλόμενο σεβασμό στην απόφαση του Χ"Χαμπή Δ., σε διαφορετική άποψη. Θεωρώ ότι τα δύο νομοθετήματα 10/69 και 5/71 συνδέονται. Είναι, κατά τη νομική ορολογία, in pari materia. Ρυθμίζουν συναφή θέματα της εκπαίδευσης. Και, επομένως, όπως έχει αποφανθεί σύνθεση 12 δικαστών στην R. v. Palmer [1789] 1 Leach 352, 355 "are to be taken together as forming one system, and as interpreting and enforcing each other", που μεταφραζόμενο σημαίνει ότι «λαμβάνονται μαζί ως αποτελούντα ένα σύστημα και ότι ερμηνεύουν και ενδυναμώνουν το ένα το άλλο». Η θέση αυτή, που εξακολουθεί να ισχύει μέχρι σήμερα, απηχεί τη ρήση του Λόρδου Mansfield στην R. v. Loxdale [1758] 1 Burr 445, 447: "Where there are different statutes in pari materia, though made at different times, or even expired and not referring to each other, they shall be taken and construed together as one system and as explanatory of each other." Αυτή πιστεύω είναι η ορθή προσέγγιση. Εξάλλου και η απόφαση Μασούρας προσφεύγει σε διατάξεις του άρθρ. 7
(1)και 8
(1)του Ν. 5/71 αναφορικά με την εγγραφή και λειτουργία του φροντιστηρίου DALTON. Η φράση «εγγεγραμμένα ή αναγνωρισμένα» στον ορισμό του άρθρ. 35Β(γ)
(4)αναφέρεται σε σχολεία της Κύπρου ή του εξωτερικού. Η έννοια του φροντιστηρίου, από τη στιγμή που εμφανίζεται το 1983, με την τροποποίηση του τίτλου του Ν. 5/71, αντιδιαστέλλεται συνεχώς με την έννοια του σχολείου. Δεν μπορούσε να ήταν γλωσσικά εφικτή μεγαλύτερη ακρίβεια απ' όση επιτεύχθηκε από τη διατύπωση του ορισμού του φροντιστηρίου. Εξάλλου και η φυσική ή γραμματική σημασία των δύο λέξεων είναι διαφορετική. Στην κρινόμενη δε περίπτωση ο νομοθέτης, προφανώς για να μη υπάρξει σύγχυση, έφτασε μέχρι το σημείο να θεωρήσει οποιαδήποτε προσπάθεια να εμφανισθεί το φροντιστήριο ως σχολείο ποινικά κολάσιμη πράξη. Το φροντιστήριο στο οποίο υπηρέτησε ο αιτητής δεν εμπίπτει στην κατηγορία του «εγγεγραμμένου ή αναγνωρισμένου σχολείου». Ο καν. 2
(1), κατά το μέρος που αποκλείει την υπηρεσία σε φροντιστήριο για τους σκοπούς προϋπηρεσίας, δεν έχει, κατά τη γνώμη μου, θεσπισθεί καθ' υπέρβαση της εξουσιοδότησης του άρθρου 76. Δεν ανακύπτει εδώ θέμα έρευνας. Το γεγονός της εγγραφής του φροντιστηρίου DALTON δεν θα άλλαζε την κατάσταση. Ούτε έχει βαρύνουσα σημασία στο θέμα αυτό η ταύτιση των απαιτούμενων προσόντων. Οι σκοποί των δύο, σχολείου και φροντιστηρίου, είναι διαφορετικοί. Είναι ορθό ότι η Διοίκηση κατά την άσκηση της κανονιστικής της αρμοδιότητας οφείλει να ερμηνεύει τις εξουσιοδοτικές διατάξεις υπό το πρίσμα της συνταγματικής αρχής της ισότητας και να ρυθμίζει, συνεπώς, όμοιες περιπτώσεις, με τον ίδιο ή παρόμοιο τρόπο. Αποκλείοντας συγχρόνως τις διακρίσεις που αντιστρατεύονται τα κριτήρια που υπαγόρευσαν τις ρυθμίσεις. Δε διαπιστώνω στην προκείμενη περίπτωση καταστρατήγηση των αρχών, για τους λόγους που εξήγησα, όταν εξέταζα ζήτημα ultra vires. Ως προς τον ισχυρισμό περί αναγνώρισης της υπηρεσίας των διδασκόντων σε δημόσια φροντιστήρια, που δεν είναι παραδεκτός από την καθής, παρέμεινε ατεκμηρίωτος. Το έντυπο που προσκόμισε ο αιτητής (είναι συνημμένο στην απάντηση της δικηγόρου του), χωρίς ο,τιδήποτε άλλο, δε θεμελιώνει το επιχείρημα. Τέλος, η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης είναι σύντομη. Περιέχει όμως όλα τα στοιχεία που την καθιστούν επαρκή και σύννομη. Η προσφυγή για τους παραπάνω λόγους απορρίπτεται. Δεν επιδικάζονται έξοδα. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο