ΠΙΤΣΑ ΕΙΚΟΣΙ κ.α. ν. ΔΗΜΟΥ ΛΕΥΚΑΡΩΝ, Υπσθεση Αρ. 1095/2002, 21 Μαΐου, 2004

(3)των Οικοδομικών Κανονισμών και τη χορήγηση της αιτούμενης άδειας, ως ακολούθως: "................................. .................................................. .............. Λαμβάνοντας όμως υπ' όψη ότι:- Πρόκειται για οικοδομή σε περιοχή όπου τα χωρομετρικά σχέδια αναφέρονται σε κλίμακα 1:500 και η οποία αποτελεί οργανική προέκταση του πυρήνα με κύριο χαρακτηριστικό το συνεχές σύστημα δόμησης και Η προτεινόμενη οικοδομή εντάσσεται στο χαρακτήρα της περιοχής. Έχω ετοιμάσει έκθεση στο Διευθυντή του Τμήματος τούτου και εισηγούμαι όπως παραχωρηθεί χαλάρωση των προνοιών του Κανονισμού 6

(3)των Οικοδομικών Κανονισμών σύμφωνα με τις πρόνοιες του Κανονισμού

2. Νοουμένου ότι:- (α) Θα υποβληθούν σχέδια σύμφωνα με τις διορθώσεις που έγιναν από το Γραφείο αυτό με κόκκινο μελάνι και (β) όταν και αν παραχωρηθεί χαλάρωση από το Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας όσον αφορά την απόσταση από τα οδικά και λοιπά σύνορα, δεν υπάρχει ένσταση όπως στη συνέχεια χορηγηθεί η αιτούμενη άδεια οικοδομής με τους όρους στο Παράρτημα που επισυνάπτεται." Ως αποτέλεσμα των πιο πάνω ο Διευθυντής του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, εξουσιοδότησε με επιστολή του ημερομηνίας 23/3/2001 τον καθ'ου η αίτηση Δήμο να χαλαρώσει τις πρόνοιες του Κανονισμού 6

(3)των περί Οδών και Οικοδομών Κανονισμών, ώστε η οικοδομή να εφάπτεται των οδικών και του βορειοανατολικού συνόρου του τεμαχίου αρ. 71, αντί να απέχει 3.00 μ. από αυτό. Μετά την παραχώρηση της χαλάρωσης ο καθ'ου η αίτηση Δήμος εξέδωσε προς το ενδιαφερόμενο μέρος την προσβαλλόμενη άδεια οικοδομής, με δέκα συνολικά όρους. Μεταξύ των δέκα όρων που τέθηκαν και αποσκοπούσαν κυρίως στη διασφάλιση της συμβατότητας της προτιθέμενης οικοδομής με τις παραδοσιακές και φυσικές ιδιαιτερότητες της περιοχής συμπεριλαμβάνονταν και οι ακόλουθοι: "(ια) Το τμήμα του τεμαχίου που επηρεάζεται από σχέδιο για την διεύρυνσην και συνέχιση του οδικού δικτύου της περιοχής όπως δείχνεται με μπλε γραμμή και κίτρινο χρώμα στα σχέδια της σελίδας 2, θα εγγραφεί ως δημόσιος δρόμος και θα λιθοστρωθεί με φυσικές πέτρες της περιοχής σύμφωνα με τις οδηγίες και προς ικανοποίηση της Τοπικής Αρχής. (ιβ) Η οικοδομή θα ανεγερθεί στη θέση που δείχνεται στα σχέδια και εν πάση περιπτώσει κανένα τμήμα αυτής θα επεμβαίνει σε διπλανά τεμάχια και στο τμήμα του τεμαχίου που επηρεάζεται από σχέδιο για τη συνέχιση του οδικού δικτύου. (ιγ) Θα ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα για να μην επηρεαστεί η πετρόκτιστη δομή κατά μήκος του διπλού τεμαχίου 72." Με την παρούσα προσφυγή οι αιτήτριες ισχυρίζονται ότι η επίδικη απόφαση θα πρέπει να ακυρωθεί λόγω, Πραγματικής και νομικής πλάνης, Έλλειψης δέουσας έρευνας και Έλλειψης αιτιολογίας. (β) Η προδικαστική ένσταση: Έλλειψη έννομου συμφέροντος. Ο ευπαίδευτος συνήγορος του καθ'ου η αίτηση Δήμου υπέβαλε ότι οι αιτήτριες δεν νομιμοποιούνται να προσφύγουν επειδή "στερούνται ιδίου ενεστώτος εννόμου" συμφέροντος, με την έννοια που καθορίζεται στο άρθρο 146.2 του Συντάγματος. Επισημαίνοντας ότι το τεμάχιο των αιτητριών είναι ένα χωράφι μέσα στο οποίο δεν υπάρχει οποιοδήποτε οικοδόμημα ή κατοικία, σημείωσε ότι η προσβαλλόμενη απόφαση δεν έχει άμεσες συνέπειες αφού δεν αποδείχθηκε οποιοδήποτε βλαπτικό αποτέλεσμα που μπορεί να προκύψει από την υλοποίηση της άδειας οικοδομής. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι οι ανέσεις της ακίνητης περιουσίας των αιτητριών θα επηρεαστούν μελλοντικά, ο συνήγορος του καθ'ου η αίτηση Δήμου υπέβαλε ότι το συμφέρον πρέπει να είναι ενεστώς και ότι η ματαίωση μελλοντικής προσδοκίας δεν καθιστά την προσφυγή αποδεκτή. Η εισήγηση του ευπαίδευτου συνήγορου του καθ'ου η αίτηση Δήμου είναι ορθή. Οι αιτήτριες δεν έχουν προσδιορίσει την υπαρκτή και αναπόφευκτη βλάβη που θα προκύψει από την υλοποίηση της άδειας οικοδομής που έχει εκδοθεί. Η θέση του καθ'ου η αίτηση Δήμου ότι στο ακίνητο των αιτητριών δεν υπάρχει κάποιο οικοδόμημα και ότι πρόκειται για χωράφι, το οποίο καλλιεργείται μάλιστα με τρακτέρ, παρέμεινε αναπάντητη από τις αιτήτριες και συνεπώς οι τελευταίες δεν απέδειξαν ότι επηρεάστηκαν ή έχουν θιγεί τα στενότερα συμφέροντά τους από την έκδοση της επίδικης πράξης. Με τη σχετική επιχειρηματολογία τους, αναζητούν προφανώς νομιμοποίηση βασισμένη στην ιδιότητα του όμορου ιδιοκτήτη ακινήτου και ισχυρίζονται πως η ανέγερση της οικοδομής επί του συνόρου του ακινήτου τους επηρεάζει τις πραγματικές ανέσεις του ακινήτου, σε περίπτωση μελλοντικής ανάπτυξής του και ιδιαίτερα τις ανέσεις που σχετίζονται με το περιβάλλον. Στο σύγγραμμα της Γλυκερίας Π. Σιούτη "Το Έννομον Συμφέρον στην Αίτηση Ακυρώσεως", Εκδόσεις Αντ. Ν. Σάκκουλα

(1998), που επικαλέστηκαν οι αιτήτριες, υπογραμμίζεται η αναγκαία προϋπόθεση "υπαρκτής βλάβης" ως στοιχείου του ενεστώτος εννόμου συμφέροντος. Στις σελίδες 158-159 του πιο πάνω συγγράμματος τονίζονται τα ακόλουθα: "Η νομολογία, παγίως δέχεται ότι «όταν δεν υπάρχει η ειδικώς καθορισμένη νομική κατάσταση του αιτούντος ή ο λόγω της ιδιαίτερης ιδιότητας του σύνδεσμος με την πράξη και η συναφής βλάβη δεν έχει επέλθει αλλά εμφανίζεται ως μέλλουσα και ενδεχόμενη, υπάρχει έλλειψη εννόμου συμφέροντος, που καθιστά την αίτηση ακυρώσεως απαράδεκτη». Το έννομο συμφέρον χαρακτηρίζεται ως ενδεχόμενο και στην περίπτωση, που αποτελεί απλή προσδοκία, εφόσον τυχόν ακύρωση της πράξης που προσβάλλεται, δεν θα είχε ως άμεση συνέπεια την επίτευξη του στόχου του αιτούντος. Δεν θεωρείται, επίσης, ενεστώς το έννομο συμφέρον, όταν από την προσβαλλόμενη πράξη δεν προκύπτει συγκεκριμένη βλάβη, αλλά προβάλλονται ενδεχόμενες συνέπειες, οι οποίες, θα επέλθουν κατά την άποψη του αιτούντος. .................." Για τη δε "αναπόφευκτη" βλάβη που αφορά μέλλοντα χρόνο αναφέρονται τα εξής: "144. Το ενεστώς έννομο συμφέρον συνδέεται επομένως με την υπαρκτή βλάβη, η οποία αντιδιαστέλλεται από την μελλοντική και ενδεχόμενη. Όταν όμως η βλάβη δεν έχει μεν επέλθει, η επέλευση της όμως θεωρείται ως λογικώς αναπόφευκτη ή ως πολύ πιθανή, τότε το έννομο συμφέρον θεωρείται ενεστώς και αυτό διότι σε αυτή την περίπτωση το έννομο συμφέρον απειλείται με βεβαιότητα στο άμεσο μέλλον. Προϋπόθεση βεβαίως για να εκτιμηθεί, αν υπάρχει ενεστώς έννομο συμφέρον, αποτελεί ο συνδυασμός της πιθανότητας επελεύσεως της βλάβης με τις έννομες συνέπειες της προσβαλλόμενης πράξης. Η ανάγκη παροχής δηλ. έννομης προστασίας δεν πρέπει να ανάγεται σε ενδεχόμενες εξελίξεις του μέλλοντος, αλλά να θεμελιώνεται σε βέβαια περιστατικά του παρόντος. Αν από την ίδια την προσβαλλόμενη πράξη δεν θίγονται δικαιώματα ή συμφέροντα των αιτούντων, «τυχόν μελλοντική δυσμενής ρύθμιση των δικαιωμάτων αυτών δεν δημιουργεί ενεστώς έννομο συμφέρον»." Στην παρούσα περίπτωση η αόριστη επίκληση περιβαλλοντικών ανέσεων σε συνάρτηση με το αναντίλεκτο γεγονός της μη ύπαρξης οικοδομών στο τεμάχιο των αιτητριών και των αόριστων προθέσεων ή σχεδίων τους για ανάπτυξη της περιουσίας τους, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν απειλούνται τα συμφέροντά τους στο άμεσο μέλλον. (Βλ. Σοφούλα Χαραλάμπους ν. Κυπριακής Δημοκρατίας

(1996)3 ΑΑΔ 73 και Αρίστη Κορακίδου ν. Δήμου Πάφου, Προσφυγή αρ. 996/96, της 30/3/99). Στην Κορακίδου (πιο πάνω) τονίστηκε ότι, "Το έννομο συμφέρον περιοίκου να στραφεί με αίτηση ακύρωσης εναντίον άδειας για ανέγερση οικοδομής έχει νομολογιακά αναγνωρισθεί στις περιπτώσεις που προκαλείται επέμβαση στο φως της κατοικίας του αιτητή ή παρεμποδίζεται ο αερισμός της: βλ. Α.Ε. 1425 Σοφούλα Χαραλάμπους ν. Δημοκρατίας ημερ. 29/2/

1. Επίσης την υπόθεση αρ. 168/93 Συμβούλιο Βελτιώσεως Γερίου κ.α. ν. Δημοκρατίας ημερ. 13/10/
2. Η ιδιότητα του γείτονα δεν είναι όμως αρκετή. Πρέπει να έχουν παραβλαφθεί και τα στενότερα συμφέροντα του." Οι αιτήτριες, εκτός από μια γενικευμένη και αόριστη επιχειρηματολογία, δεν έχουν αποδείξει την πιθανότητα δυσμενούς επηρεασμού του ακινήτου τους που θα μπορούσε να εξειδικευθεί σε σχέση με την πρόσβαση στη θέα, το φως ή τον αερισμό. Οι ισχυρισμοί τους για μελλοντικό δυσμενή επηρεασμό παρέμειναν αίωλοι. Η προσφυγή απορρίπτεται, με έξοδα σε βάρος των αιτητριών. Τ. ΗΛΙΑΔΗΣ, Δ. /ΔΓ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο