ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ κ.α. ν. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΕΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ ΑΜΑΘΟΥΝΤΟΣ, Υπόθεση Αρ. 215/2005, 31 Οκτωβρίου 2008

(3)ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ ΩΣ Ο ΕΠΙΣΥΝΗΜΜΕΝΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ, Αιτητές, v. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΕΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ ΑΜΑΘΟΥΝΤΟΣ, Καθ' ων η αίτηση. ____________________ Ι. Νικολάου, για τους Αιτητές. Δ. Στεφανίδης για Τ. Παπαδόπουλο & Συνεργάτες , για τους Καθ' ων η αίτηση. _______________________ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΝΙΚΟΛΑΤΟΣ, Δ.: Οι αιτητές είναι κάτοχοι αντίστοιχων βιομηχανικών μονάδων ή επιχειρήσεων στη Βιομηχανική Περιοχή Αγ. Αθανασίου στη Λεμεσό, σε τεμάχια γης τα οποία τους εκμίσθωσε το Κράτος. Ανήκουν όλοι στο Σύνδεσμο Βιομηχανιών Αγίου Αθανασίου και με την την παρούσα προσφυγή ζητούν συγκεκριμένα : «Διακήρυξη του Δικαστηρίου ότι η διοικητική απόφαση και/ή απόφαση των καθ΄ ων η Αίτηση που δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας την 17.12.2004, Παράρτημα Τρίτο, Μέρος Ι, ΚΔΠ 846/2004 και με την οποία γνωστοποιήθηκε η απόφαση των Καθ΄ων η αίτηση να επιβάλουν στους αιτητές τέλη αποχετεύσεως ενός σεντ (1,00) για κάθε λίρα πάνω στην εκτιμημένη αξία των ακινήτων των, όπως αυτή είναι γραμμένη και καταχωρημένη στα βιβλία του επαρχιακού κτηματολογικού γραφείου Λεμεσού είναι άκυρη και στερημένη οποιουδήποτε εννόμου αποτελέσματος .» Ηγέρθηκε στο πρώιμο στάδιο της προσφυγής προδικαστική ένσταση για το έννομο συμφέρον των αιτητών . Ενόψει όμως της απόφασης του Δικαστή Νικολάου στην Υπόθεση αρ. 252/2001, Σύνδεσμος Βιομηχανιών Αγίου Αθανασίου κ.α. ν. Συμβουλίου Αποχετεύσεων Λεμεσού Αμαθούντος, ημερ. 22.7.05, όπου είχε εγερθεί η ίδια προδικαστική ένσταση και την οποία ο ευπαίδευτος Δικαστής απέρριψε, οι καθών η αίτηση απέσυραν την προδικαστική ένσταση, ως προς το ζήτημα του εννόμου συμφέροντος, κατά τη διάρκεια της δικαστικής διαδικασίας . Οι αιτητές ισχυρίζονται εν προκειμένω ότι η σύνθεση και η λειτουργία του καθ΄ ου η αίτηση Συμβουλίου πάσχει . Προβάλλουν επίσης ισχυρισμούς παραβίασης της αρχής της ισότητας και άνισης μεταχείρισης κατά παράβαση του άρθρου 28.1 του Συντάγματος. Ως προς τον ισχυρισμό για πάσχουσα σύνθεση και λειτουργία του Συμβουλίου, υποβάλλουν ότι τα 10 μέλη του που απουσίαζαν από τη συνεδρία ημερ. 28.4.2004 κατά την οποία λήφθηκε η επίδικη απόφαση δεν είχαν νομότυπα προσκληθεί. Λέγουν συναφώς ότι δεν υπάρχει στο πρακτικό, δικαιολόγηση της απουσίας τους με αποτέλεσμα να είναι άγνωστο αν τα μέλη εκείνα προσκλήθηκαν έγκαιρα και έγκυρα. Οι καθ' ων η αίτηση αντιτείνουν ότι ο πιο πάνω ισχυρισμός των αιτητών περί έλλειψης πρόσκλησης των μελών του Συμβουλίου που απουσίαζαν είναι ανεδαφικός. Υποδεικνύουν ότι τηρήθηκε κατάσταση πρόσκλησης των μελών από το Συμβούλιο την οποία επισυνάπτουν ως παράρτημα Γ στη γραπτή αγόρευσή τους. Παρατηρούν ότι τα ονόματα των μελών καταγράφηκαν στην 1η στήλη, στη 2η στήλη σημειώθηκε η υπογραφή του επιδότη που διενήργησε την επίδοση και στην 3η στήλη καταγράφηκε ο τρόπος παραλαβής της πρόσκλησης από τα μέλη του Συμβουλίου. Η σύνθεση-λειτουργία των συλλογικών οργάνων, είναι θέμα δημόσιας τάξης που σύμφωνα με τη νομολογία μπορεί να εξεταστεί και αυτεπάγγελτα από το Δικαστήριο (Δέστε μεταξύ άλλων Σύνδεσμος Ασφαλιστικών Εταιρειών ν. Προστασίας του Ανταγωνισμού

(2002)3 Α.Α.Δ. 314 και Τζιονής ν. Δημοκρατίας

(2003)3 Α.Α.Δ. 609). Το άρθρο 21

(3)του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου του 1999 (Ν. 158

(1)/99) απαιτεί, ότι για να συνεδριάσει νόμιμα ένα συλλογικό όργανο, «πρέπει να κληθούν νομότυπα και εμπρόθεσμα όλα τα μέλη του στη συνεδρία, εξαιρουμένων των περιπτώσεων που το συλλογικό όργανο συνεδριάζει σε τακτές ημέρες και ώρες». Στην Αναστασίου ν. ΕΤΕΚ

(2003)3 ΑΑΔ 616, 620, λέχθηκαν τα πιο κάτω για τη νομότυπη κλήση μέλους στη συνεδρία συλλογικού οργάνου: «Οι σχετικές αρχές είναι σαφείς. Χρειάζεται η εμπρόθεσμη και νομότυπη κλήση στη συνεδρία κάθε μέλους του συλλογικού οργάνου ώστε αυτό να θεωρείται ότι συνεδριάζει νομότυπα. Στην υπόθεση A.J. Pericleous (Services) Ltd v. Δημοκρατίας, Προσφ. 57/99, ημερ. 27/3/00 υιοθετήθηκαν τα πιο κάτω από το σύγγραμμα του Η.Γ. Κυριακόπουλου «Ελληνικόν Διοικητικόν Δίκαιον» Β΄ Γενικό Μέρος, 4η έκδοση, σελ. 23: 'Όπως νομίμως συνεδριάση το συλλογικόν όργανον, δέον ν΄ απευθυνθή νομοτύπως και εμπροθέσμως κλήσις προς πάντα τα μέλη αυτού, κατά το ειδικώτερον εν τη ειδική νομοθεσία οριζόμενα . . . . . . . . . Παράλειψις της νομοτύπου κλήσεως συνεπάγεται το ανίσχυρον της ληφθείσης αποφάσεως και αν έτι ετέλει το συλλογικόν όργανον εν απαρτία. Σ.Ε. 346/1933, 810/1936.' Εξάλλου με όμοιο τρόπο τίθεται το θέμα στα Πορίσματα Νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας 1929-59 σελ. 110-111. Σχετικό απόσπασμα ακολουθεί που είχε επίσης υιοθετηθεί στην υπόθεση A.J. Pericleous (ανωτέρω): 'Δεν αρκεί η παρουσία των συγκροτούντων νόμιμον απαρτίαν μελών, ίνα θεωρηθή το συλλογικόν όργανον ως συντεθειμένον νομίμως, αλλά δέον να προκύπτη συνάμα ότι η Διοίκησης κατέστησε δυνατήν την παρουσίαν απάντων των μελών του οργάνου δι΄ εγκαίρου προσκλήσεως των, όπως παραστώσιν εις την συνεδρίασιν . . . . ... Η πρόσκλησις των μελών του συλλογικού οργάνου δέον να προκύπτη είτε εξ αποδεικτικού επιδόσεως της σχετικής προσκλήσεως, είτε εκ βεβαιώσεως του μέλους: 1845

(53), 658

(57), 2208

(58), είτε εξ ετέρων εγγράφων: 913

(59), ουχί πάντως μεταγενεστέρων της συνεδριάσεως του οργάνου: 1845

(53), 558

(57), 913

(59). Πράξις συλλογικού οργάνου εκδοθείσα κατά παράβασιν των ως άνω αρχών είναι ακυρωτέα ένεκα κακής συνθέσεως αυτού.'» Στην Αναθεωρητική ΄Εφεση Αρ. 18/05, Sigma Radio TV Ltd v. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου ,ημερ 1/6/07, επισημάνθηκε ότι για να θεωρηθεί η πρόσκληση νομότυπη απαιτείται όπως αυτή φέρει ένδειξη ότι εστάλη, ή να βεβαιώνεται από σύγχρονη καταγραφή, που να τεκμηριώνει την αποστολή της. Επίσης στο Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου, Επαμεινώνδα Π. Σπηλιωτοπούλου, Πέμπτη ΄Εκδοση, αναφέρονται τα ακόλουθα σχετικά (σελ. 128, παράγραφος 127): «Εξάλλου, η πρόσκληση των μελών πρέπει να αποδεικνύεται από έγγραφα, που είναι προγενέστερα της ημερομηνίας της συνεδρίασης (π.χ. αποδεικτικό επίδοσης, βεβαίωση του καλουμένου, υπογραφή από το μέλος βιβλίου πρόσκλησης κλπ.) (ΣΕ 3220/1982). Η πρόσκληση μπορεί να γίνει και με τηλεφώνημα ή τηλεγράφημα, εφόσον αποδεικνύεται από σχετική σημείωση σε ειδικό βιβλίο, η οποία φέρει χρονολογία και την υπογραφή του προσώπου που έκανε το τηλεγράφημα ή το τηλεφώνημα (Ν. 1599/1986, άρθρο 19§5). Την έλλειψη της πρόσκλησης και συνεπώς την πλημμέλεια της νόμιμης σύνθεσης για το λόγο αυτό θεραπεύει η παρουσία του μέλους στη συνεδρίαση (ΣΕ 2255/1967).» Στην παρούσα περίπτωση, διαπιστώνω ότι δεν υπάρχει σαφής ένδειξη ημερομηνίας επίδοσης της πρόσκλησης των μελών του Συμβουλίου . Η κατάσταση προσκλήσεων, η οποία επισυνάπτεται ως παράρτημα Γ στη γραπτή αγόρευση των καθών η αίτηση, δεν αποτελεί κατά την κρίση μου από μόνη της έγκυρο αποδεικτικό επίδοσης καθώς δεν φέρει, παράλληλα με την υπογραφή του επιδότη και την ημερομηνία επίδοσης. Αυτή η παράλειψη καταγραφής της ημερομηνίας επίδοσης της πρόσκλησης δημιουργεί κατά την κρίση μου, κενό και αμφιβολία στο κατά πόσο τα μέλη που απουσίαζαν, προσκλήθηκαν εμπρόθεσμα. Στην υπόθεση Sigma Radio T.V. LTD v. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, Υπόθεση αρ. 1140/03, ημερομηνία 17.10.05, καθώς και στην Χριστοφόρου ν. Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου, Υπόθεση Αρ. 853/03, ημερομηνίας 8.9.05, τονίστηκε ότι είναι αναγκαίο τα οποιαδήποτε στοιχεία, που ικανοποιούν την απαίτηση για πρόσκληση, να βεβαιώνονται από σαφή γραπτά στοιχεία που έχουν καταχωρηθεί «κατά το χρόνο της πρόσκλησης και μάλιστα ως μέρος της διαδικασίας την οποία να μπορεί κανείς αυτόματα να εμπιστευθεί». Κρίθηκε δε ότι οποιοδήποτε κενό δεν μπορεί να πληρωθεί εκ των υστέρων. Εδώ, όπως ήδη διαπίστωσα, δεν υπάρχει σαφής ένδειξη της ημερομηνίας επίδοσης των προσκλήσεων . Αλλά ούτε και αντίγραφα των ίδιων των αυτούσιων προσκλήσεων προς τα μέλη που απουσίαζαν έχουν καταχωρηθεί. Επομένως η ελαττωματικότητα αυτή στο τρόπο πρόσκλησης μελών που απουσίαζαν από την επίδικη συνεδρίαση συνιστά λόγο ακυρότητας και επομένως δε θα ασχοληθώ με τους άλλους λόγους ακυρότητας που πρόβαλαν οι αιτητές . Η προσφυγή πετυχαίνει και εκδίδεται απόφαση ως το αιτητικό της. Έξοδα €1.200, περιλαμβανομένου Φ.Π.Α., υπέρ των αιτητών. Μ.Μ. ΝΙΚΟΛΑΤΟΣ, Δ. /ΕΑΠ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο