HAMIDE ABDULAZIZ MEHMET ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, Υπόθεση Αρ. 1180/2007, 5 Μαρτίου 2010 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup
- on)- Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ (Υπόθεση Αρ. 1180/2007) 5 Μαρτίου, 2010 [Ε. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ HAMIDE ABDULAZIZ MEHMET, Αιτήτρια, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, Καθ' ων η Αίτηση. ________________________ Χρίστος Σ. Χριστοφόρου, για την Αιτήτρια. Λαμπρινή Λάμπρου - Ουστά (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα, για τους Καθ' ων η Αίτηση. ________________________ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.: Με την παρούσα προσφυγή, αμφισβητείται η νομιμότητα της απόφασης του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, (ο «Διευθυντής»), ημερομηνίας 18/4/2007, με την οποία δήλωση μεταβίβασης ακίνητης ιδιοκτησίας της αιτήτριας δεν έγινε αποδεκτή. Η αιτήτρια είναι Τουρκοκύπρια και διαμένει στις κατεχόμενες περιοχές. Είναι ιδιοκτήτρια κτήματος, με Αρ. Εγγραφής 6803, Φ/Σχ. 53/52, τεμάχιο 94, στο χωριό Καντού της επαρχίας Λεμεσού. Το πιο πάνω κτήμα είναι, σύμφωνα με τα έντυπα καταγραφής της Επαρχιακής Διοίκησης Λεμεσού, ξηρικό και δεν κατέχεται από οποιοδήποτε. Η διαχείρισή του υπάγεται στον Κηδεμόνα Τουρκοκυπριακών Περιουσιών, (ο «Κηδεμόνας»), βάσει του περί Τουρκοκυπριακών Περιουσιών (Διαχείριση και ΄Αλλα Θέματα) (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμου του 1991, (Ν. 139/91), (όπως τροποποιήθηκε), (ο «Νόμος»). Στις 28/4/2005, η αιτήτρια προσκόμισε στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λεμεσού δήλωση μεταβίβασης του πιο πάνω ακινήτου της, δυνάμει δωρεάς, στην αδελφή της Emine Abdulaziz Mehmet, η οποία διαμένει μόνιμα στα Κ. Πολεμίδια. Ο Διευθυντής, με επιστολή του ημερομηνίας 10/5/2006, παρέπεμψε την υπόθεση στην Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών, «.. για να τεθεί ενώπιον του Κηδεμόνα Τ/K Περιουσιών, για λήψη απόφασης κατά πόσο θα παραχωρήσει τη συγκατάθεση του για αποδοχή της δήλωσης μεταβίβασης, σύμφωνα με το περιεχόμενο της παραγράφου ΣΤ(α)(
- ii)των Πρακτικών των συσκέψεων που πραγματοποιήθηκαν στο Γραφείο του Υπουργού Εσωτερικών στις 29.10.2004 και 24.11.2004 και σύμφωνα με τους νόμους 49/70[1] και 139/91.» Ο Αναπληρωτής Διευθυντής της Υπηρεσίας Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Περιουσιών κοινοποίησε στο Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Εσωτερικών σχετική επιστολή ημερομηνίας 17/5/2006, με την οποία τον πληροφόρησε ότι υπέβαλε το ζήτημα στον Κηδεμόνα και εισηγήθηκε την απόρριψη της δήλωσης μεταβίβασης της αιτήτριας, επειδή δε συνέτρεχαν οι ειδικές κατάλληλες προϋποθέσεις για την, κατ' εξαίρεση, έγκρισή της. Στη συνέχεια, ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Εσωτερικών ενημέρωσε, με επιστολή του ημερομηνίας 20/9/2006 το Διευθυντή ότι ο Κηδεμόνας δεν έδωσε τη συγκατάθεσή του για αποδοχή της δήλωσης μεταβίβασης της αιτήτριας, επειδή δε συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις για να επιτραπεί κατ' εξαίρεση η αποδοχή της, γιατί «... προφανής σκοπός της Δικαιοπαρόχου[2] που διαμένει στις κατεχόμενες περιοχές είναι η μεταβίβαση της περιουσίας στην αδελφή της που διαμένει στις ελεύθερες περιοχές για να μπορέσει αυτή να την πωλήσει, όπως έπραξε η δωρεοδόχος και με δική της περιουσία στο χωριό Σούνι - Ζανατζιά.». Ως αποτέλεσμα, ο Διευθυντής, με επιστολή του ημερομηνίας 18/4/2007, ενημέρωσε την αιτήτρια και την αδελφή της ότι, ενόψει της άρνησης του Κηδεμόνα να δώσει τη συγκατάθεσή του, η δήλωση μεταβίβασης δεν μπορούσε να γίνει αποδεκτή. Η πιο πάνω απόφαση, που είναι και η προσβαλλόμενη, έχει ως ακολούθως:- «΄Εχω οδηγίες να αναφερθώ στο πιο πάνω θέμα και συγκεκριμένα στη δήλωση μεταβίβασης που προσκομίστηκε, στις 28.4.2005, στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λεμεσού, που αφορά δωρεά από την κα Hamide Abdulaziz Mehmet προς την αδελφή της κα Emine Abdulaziz Mehmet, του κτήματος με αριθμό εγγραφής 6803, Φ/Σχ. 53/52, τεμάχιο 94 που βρίσκεται στο χωριό Καντού της επαρχίας Λεμεσού και να σας πληροφορήσω ότι: Δυνάμει των προνοιών των περί Τουρκοκυπριακών Περιουσιών (Διαχείριση και ΄Αλλα Θέματα) (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμων Αρ. 139/91 έως 59(I) του 2003, όλες οι Τ/Κ περιουσίες που βρίσκονται στις ελεύθερες περιοχές βρίσκονται υπό την κηδεμονία του Κηδεμόνα Τ/Κ Περιουσιών και, ενόσω διαρκεί η έκρυθμη κατάσταση που επικρατεί στην Κύπρο, οι ιδιοκτήτες των περιουσιών αυτών αποκλείονται της άσκησης οποιωνδήποτε περιουσιακών δικαιωμάτων, χωρίς την αναγκαία προς τούτο άδεια του Κηδεμόνα Τ/Κ Περιουσιών. 2. Ο Κηδεμόνας Τ/Κ Περιουσιών, ενώπιον του οποίου τέθηκε το όλο θέμα, αφού έλαβε υπόψη όλα τα δεδομένα και περιστατικά που διέπουν την ως άνω δωρεά, αποφάσισε ότι δεν μπορεί να δώσει τη συγκατάθεση του για αποδοχή της δήλωσης μεταβίβασης, ενόσω διαρκεί η έκρυθμη κατάσταση που δημιουργήθηκε στην Κύπρο επειδή δεν συντρέχουν οι ειδικές κατάλληλες προϋποθέσεις για να επιτραπεί κατ' εξαίρεση η αποδοχή της δήλωσης μεταβίβασης δυνάμει δωρεάς. 3. Κατόπιν τούτου, ο Επαρχιακός Κτηματολογικός Λειτουργός Λεμεσού δεν μπορεί να προβεί στην αποδοχή της δήλωσης μεταβίβασης. ΄Ολα τα έγγραφα που έχετε προσκομίσει στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λεμεσού, θα σας επιστραφούν.» Η αιτήτρια ισχυρίζεται ότι η απόφαση έχει επηρεαστεί από εξωγενή στοιχεία, στερείται δέουσας έρευνας και, συνεπώς, θα πρέπει να ακυρωθεί. Οι καθ' ων η αίτηση εγείρουν προδικαστικά ζήτημα παραδεκτού της προσφυγής. Η απόφαση, ισχυρίζονται, δεν εμπίπτει στη σφαίρα του δημοσίου δικαίου και, συνεπώς, δεν προσβάλλεται δι' αιτήσεως ακυρώσεως. Η συνήγορός τους υπέβαλε ότι η προσφυγή στρέφεται εναντίον της απόφασης του Διευθυντή, με την οποία δεν έγινε αποδεκτή η δήλωση μεταβίβασης του τεμαχίου της αιτήτριας στην αδελφή της δυνάμει δωρεάς, γεγονός που ενδιαφέρει όχι το ευρύτερο κοινό, αλλά μόνο τα μέρη. Ενισχυτική της θέσης της είναι και η πρόνοια του ΄Αρθρου 51 του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου του 1965, (Ν. 9/65), (όπως τροποποιήθηκε), όπου, σε σχέση με διαταγή, γνωστοποίηση ή απόφαση του Διευθυντή, προβλέπεται δικαίωμα έφεσης στο Επαρχιακό Δικαστήριο, σύμφωνα με τα ΄Αρθρα 80 και 81 του περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου, Κεφ. 224, (όπως τροποποιήθηκε). Προς υποστήριξη της προδικαστικής τους ένστασης, επικαλέστηκε σειρά πρωτόδικων αποφάσεων - (βλ. Torgut Yashar v. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 454/02, 16/9/04· G. Spyropoulos Developers Ltd v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά., Υπόθεση Αρ. 626/05, 4/10/06· Molivo Ltd v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά., Υπόθεση Αρ. 778/05, 27/11/06 και Ανδρέας Περικλέους (Κτηματική) Λτδ ν. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά., Υπόθεση Αρ. 627/05, 18/12/06). Κατά το στάδιο των διευκρινίσεων, ο συνήγορος της αιτήτριας υποστήριξε ότι, με την προσφυγή, προσβάλλεται η άρνηση του Κηδεμόνα να δώσει τη συγκατάθεσή του για μεταβίβαση του συγκεκριμένου κτήματος, η οποία, με βάση το Νόμο, αποτελεί θέμα δημοσίου δικαίου. Ο ισχυρισμός της αιτήτριας δεν ευσταθεί. Προκύπτει από το αιτητικό της προσφυγής, ότι προσβαλλόμενη είναι η απόφαση του Διευθυντή ημερομηνίας 18/4/2007. Το αίτημα της αιτήτριας για μεταβίβαση του ακινήτου της είχε υποβληθεί στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λεμεσού και όχι στον Κηδεμόνα. Είναι νομολογημένο ότι η απόφαση του Διευθυντή να δεχθεί ή όχι μια μεταβίβαση δεν εμπίπτει στη σφαίρα του δημοσίου δικαίου. Στην Torgut Yashar v. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 454/02, (πιο πάνω), κρίθηκε ότι η άρνηση του Διευθυντή να αποδεχτεί πωλητήριο έγγραφο για σκοπούς ειδικής εκτέλεσης και δήλωση μεταβίβασης ακινήτων εντασσόταν στον τομέα του ιδιωτικού δικαίου, γιατί ενδιέφερε μόνο τα μέρη, των οποίων μεταβάλλονταν τα αστικά δικαιώματα, και όχι το ευρύτερο κοινό. Η πιο πάνω απόφαση υιοθετήθηκε στη μεταγενέστερη Torgut Yashar v. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 457/02, 14/10/04, όπου η προσβαλλόμενη άρνηση του Επαρχιακού Κτηματολογικού Λειτουργού Λάρνακας να αποδεχτεί την καταχώριση γραπτής συμφωνίας αγοραπωλησίας και δήλωση μεταβίβασης τουρκοκυπριακής περιουσίας σε ελληνοκυπριακές εταιρείες κρίθηκε ότι δεν ενέπιπτε στη σφαίρα του δημοσίου δικαίου. Επίσης, στη Molivo Ltd v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά., (πιο πάνω), όπως και στην Ανδρέας Περικλέους (Κτηματική) Λτδ ν. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά., (πιο πάνω), το αντικείμενο ήταν η άρνηση του Διευθυντή να αποδεχτεί δήλωση μεταβίβασης τουρκοκυπριακής περιουσίας σε ελληνοκύπριο, επειδή ο Κηδεμόνας δεν έδωσε τη συγκατάθεσή του. Κρίθηκε ότι οι προσβαλλόμενες αποφάσεις δεν ενέπιπταν στο δημόσιο δίκαιο και οι προσφυγές απορρίφθηκαν ως απαράδεκτες. Σημειώνεται ότι η Altan Salih Niazi ν. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 631/05, 10/11/06, την οποία επικαλέστηκε η αιτήτρια, ανατράπηκε από την Ολομέλεια στην Altan Salih Niazi ν. Δημοκρατίας, Αναθεωρητική ΄Εφεση Αρ. 169/06, 14/4/09, όπου αποφασίστηκε ότι οι αποφάσεις του Κηδεμόνα εμπίπτουν στη σφαίρα του δημοσίου δικαίου. ΄Ομως, στην πιο πάνω υπόθεση, η προσφυγή στρεφόταν εναντίον του Κηδεμόνα, προς τον οποίο είχε υποβληθεί το αίτημα και, όπως αφήνεται να νοηθεί από την απόφαση της Ολομέλειας, στην έκταση που το αίτημα υποβάλλεται και απορρίπτεται από το Διευθυντή, προσφυγή εναντίον της απόφασής του δεν είναι παραδεκτή. Στην παρούσα υπόθεση, το γεγονός ότι η μεταβίβαση θα λάμβανε χώρα υπό τύπο δωρεάς της αιτήτριας προς την αδελφή της δε μεταβάλλει τη φύση της απόφασης του Διευθυντή, προς τον οποίο υποβλήθηκε το αίτημα. Η άρνησή του να αποδεχτεί τη σχετική δήλωση ενδιαφέρει μόνο την αιτήτρια και την αδερφή της, αφού, με αυτή, επιδιώκεται διακανονισμός ιδιωτικών δικαιωμάτων, ο οποίος, αναπόφευκτα, κατατάσσει την περίπτωση στο χώρο του ιδιωτικού δικαίου. Η προσφυγή απορρίπτεται, ως μη παραδεκτή, με €1.500,00 έξοδα, υπέρ των καθ' ων η αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με βάση το ΄Αρθρο 146.4(α) του Συντάγματος. Ε. Παπαδοπούλου, Δ. /ΜΠ [1] Περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Προσωριναί Διατάξεις) Νόμος του 1970 [2] (αιτήτριας) cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο