ΑRΜΟΝΙΑ ESTATES LTD ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ μέσω Υπουργικού Συμβουλίου, Υποθ. αρ.1248/2008, 6 Ioυλίου 2010 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ (Υποθ. αρ.1248/2008) 6 Ιουλίου, 2010 [ΠΑΜΠΑΛΛΗΣ, Δ/στης] Αναφορικά με τα ΄Αρθρα 23, 28, και 146 του Συντάγματος ΑRΜΟΝΙΑ ESTATES LTD, Αιτητές, -και - ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, μέσω Υπουργικού Συμβουλίου Καθ΄ων η αίτηση. ------------------------ Χρ.Γεωργιάδης, για τους Αιτητές. Αρ.Ζερβού, (κα.) - δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ΄ων η αίτηση ----------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η ΠΑΜΠΑΛΛΗΣ, Δ.: Οι αιτητές ως ιδιοκτήτες ακίνητης περιουσίας στα Κούκλια, της επαρχίας Πάφου, υπέβαλαν στις 30 Απριλίου 2004, αίτηση προς τη πολεοδομική αρχή Πάφου για την χορήγηση πολεοδομικής αδείας, με στόχο την ανέγερση, εντός της πιο πάνω περιουσίας τους, 913 οικιστικών διαμερισμάτων, 16 κατοικιών και 2 αθλητικών κέντρων. Στις 23 Σεπτεμβρίου 2005 η πολεοδομική αρχή απέρριψε την αίτηση γιατί, όπως αναφέρεται στη σχετική απόφαση, μεταξύ άλλων, η προτεινόμενη ανάπτυξη ήταν αντίθετη με τις πρόνοιες των γενικών αρχών της Δήλωσης Πολιτικής. Περαιτέρω, είχαν αναπτυχθεί λόγοι οι οποίοι είχαν σχέση και με το επιτρεπόμενο ύψος ορόφων εντός της περιοχής. Οι αιτητές υπέβαλαν στις 26 Οκτωβρίου 2005 ιεραρχική προσφυγή. Το Υπουργείο Εσωτερικών υπέβαλε σχετικό σημείωμα προς την Υπουργική Επιτροπή η οποία, στις 28 Σεπτεμβρίου 2006, αποφάσισε σύμφωνα, με τις πρόνοιες του άρθρου 31 του περί Πολεοδομίας Νόμου να εγκρίνει την προσφυγή και να εξουσιοδοτήσει την πολεοδομική αρχή να επανεξετάσει το θέμα. Στις 11 Νοεμβρίου 2006 ο Υπουργός Εσωτερικών έδωσε εντολή για παραπομπή του θέματος στην πολεοδομική αρχή και στις 21 Νοεμβρίου 2006 ο φάκελος της υπόθεσης τέθηκε ενώπιον του Διευθυντή Πολεοδομίας, ακολούθως τέθηκαν ενώπιον του Υπουργού Εσωτερικών μαζί με την απόφαση της Υπουργικής Επιτροπής και επιστολής της Ελεγκτικής Υπηρεσίας ημερ. 5 Απριλίου
- Στις 2 Μαϊου 2007 το Υπουργικό Συμβούλιο εξουσιοδότησε τον Υπουργό Εσωτερικών να ζητήσει νομική συμβουλή η οποία τελικώς δόθηκε στις 27 Ιουνίου
- Στις 6 Ιουλίου 2007 ο Υπουργός Εσωτερικών αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης. Ως αποτέλεσμα τούτου οι αιτητές υπέβαλαν στις 31 Ιουλίου 2007 ιεραρχική προσφυγή και για το σκοπό αυτό ετοιμάστηκε σημείωμα του Υπουργείου Εσωτερικών με αριθμό 65Α/6 ημερ. 25 Οκτωβρίου 2007 με το οποίο γινόταν εισήγηση για αποδοχή της αιτήσεως. Στις 25 Οκτωβρίου 2007 η Υπουργική Επιτροπή η οποία ασχολήθηκε με το θέμα ζήτησε νέα νομική συμβουλή από το Γενικό Εισαγγελέα, η οποία τελικώς δόθηκε στις 4 Φεβρουαρίου
- Στη συνέχεια στις 24 Μαρτίου 2008 το Υπουργείο Εσωτερικών ετοίμασε σχετικό σημείωμα, υπ΄αριθμό 67/22, το οποίο τέθηκε ενώπιον της Υπουργικής Επιτροπής η οποία στις 3 Απριλίου 2008 αποφάσισε την απόρριψη της προσφυγής που οδήγησε στην καταχώριση της παρούσας προσφυγής. Οι αιτητές προβάλλουν τον ισχυρισμό ότι η απόφαση των καθ΄ων η αίτηση πάσχει καθότι η συμπεριφορά τους ήταν αντιφατική και παραβιάζει την αρχή της καλής πίστης και της χρήστης διοίκησης. Θεωρούν την εκδοθείσα απόφαση της Υπουργικής Επιτροπής ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2006, ως «θετική» της αιτήσεως για έκδοση πολεοδομικής αδείας και συνακόλουθα αντιφατική τη συμπεριφορά των καθ΄ων η αίτηση αφού, με τη δεύτερη απόφαση ημερ. 3 Απριλίου 2008, απέρριψαν την ιεραρχική τους προσφυγή. Ως επικουρικό επιχείρημα, προβάλλουν την επακολουθήσασα πράξη ως ανάκληση της πρώτης, που έγινε όπως ισχυρίζονται παρανόμως και εκτός των καθιερωμένων αρχών ανάκλησης διοικητικών πράξεων. Υπάρχει μια ανεδαφική προσέγγιση του ζητήματος από τους αιτητές που επεκτείνουν την υφή της απόφασης των καθ΄ων η αίτηση ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2006, δίδοντας της μια διάσταση που δεν έχει. Το σχετικό απόσπασμα από την απόφαση έχει ως ακολούθως: «Η Επιτροπή.. αποφάσισε, σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 31 του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου να εγκρίνει την Ιεραρχική Προσφυγή και εξουσιοδοτήσει την Πολεοδομική Αρχή να επανεξετάσει την αίτηση με στόχο να γίνουν οι κατάλληλες προσαρμογές και να καταστεί δυνατή η έγκριση της πολεοδομικής άδειας.» Εκκινώντας συνεπώς από αυτό το περιεχόμενο καταλήγω στο συμπέρασμα ότι η «δεύτερη» απόφαση ημερ.3 Απριλίου 2008, ήταν η μοναδική που ασχολήθηκε με την ουσία της αιτήσεως για έκδοση πολεοδομικής αδείας, συνεπώς δεν μπορεί να προωθηθεί περαιτέρω το επιχείρημα είτε της αντιφατικότητας ή ακόμη της ανάκλησης. Οι αιτητές προβάλλουν ως περαιτέρω λόγους ακυρώσεως, την ύπαρξη νομικής πλάνης, ότι κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης είχαν ληφθεί υπόψη εξωγενή στοιχεία και ότι αυτή εκδόθηκε καθ΄υπέρβαση και κατάχρηση εξουσίας. Οι αιτητές στηρίζουν τους πιο πάνω ισχυρισμούς τους στο γεγονός ότι η Ελεγκτική Υπηρεσία, με επιστολή της ημερομηνίας 5 Απριλίου 2006, ενημέρωσε τους καθ΄ων η αίτηση ότι τυχόν έγκριση της αίτησης των αιτητών για πολεοδομική άδεια, θα συνεπαγόταν απώλεια εκατομμυρίων λιρών για τη Δημοκρατία από την μη επιβολή ΦΠΑ. Αναφορά επίσης γίνεται και σε άλλη απόρρητη επιστολή καθώς και σε παρέμβαση της Γενικής Ελέγκτριας. Η αναφορά που γίνεται στα πρακτικά του Υπουργικού συμβουλίου ημερ. 2 Μαϊου 2007, επί του προκειμένου είναι: «Ενόψει του γεγονότος ότι η αίτηση υποβλήθηκε στις 30.
- 2004, δηλαδή μια ημέρα πριν την εφαρμογή του Νόμου για το ΦΠΑ , εξετάστηκε επίσης κατά πόσον η αίτηση, όταν υποβλήθηκε, ήταν πλήρης και ικανοποιούσε τις βασικές προϋποθέσεις για εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας» Περαιτέρω, διαπιστώνεται ότι τόσο στο σημείωμα του Υπουργείου Εσωτερικών ημερ. 24 Μαρτίου 08 όσα και στην απόφαση της Υπουργικής Επιτροπής ημερ. 3 Απριλίου 2008 δεν γίνεται οποιαδήποτε αναφορά στην επιστολή της Γενικής Ελέγκτριας και τα όσα ανέφερε σε αυτήν. Με γνώμονα τα πιο πάνω θεωρώ αβάσιμο το επιχείρημα των αιτητών ότι στη λήψη της απόφασης επέδρασαν εξωγενή στοιχεία, όπως η μη πληρωμή ΦΠΑ, ή η έκθεση του ΕΤΕΚ. Κάτι τέτοιο δεν τεκμηριώνεται από τα πρακτικά. ΄Ηταν επιπρόσθετα η εισήγηση των αιτητών ότι, της απόρριψης της αιτήσεως για πολεοδομική άδεια, δεν προηγήθηκε οποιασδήποτε μορφής διαβούλευση, όπως προσδιόριζε η απόφαση των καθ΄ων η αίτηση ημερ. 28 Φεβρουαρίου
- Στο ενημερωτικό σημείωμα του Υπουργείου Εσωτερικών ημερ. 26 Απριλίου 2007 (παράρτημα 7) στην ένσταση προς το Υπουργικό Συμβούλιο, αναφέρονται ρητά οι λόγοι για τους οποίους δεν μπορούσε να γίνει αποδεκτή η αίτηση για πολεοδομική άδεια, όπως για παράδειγμα το γεγονός ότι η ανάπτυξη δεν ικανοποιούσε τις πρόνοιες της Δήλωσης Πολιτικής, καθότι, η ζώνη Η2 στην οποία προτείνεται η ανέγερση των οικοδομών, επιτρέπει μέχρι 2 ορόφους ενώ οι περισσότερες προτεινόμενες οικοδομές ήταν τριώροφες και τετραώροφες, και εισηγήθηκαν την απόρριψη της αίτησης. Παραθέτω πιο κάτω το σχετικό απόσπασμα το οποίο αναφέρει αναλυτικά τους λόγους επί των οποίων στηρίχθηκε η εν λόγω εισήγηση: «Από τον έλεγχο της αίτησης διαπιστώθηκε ότι διάφορες ουσιώδεις, ως προς το τελικό αποτέλεσμα, πτυχές της ανάπτυξης είναι δυνατό να αποφασισθουν από την Πολεοδομική Αρχή μόνο με την άσκηση της συνήθους ή ειδικής διακριτικής ευχέρειας. Επιπρόσθετα διαπιστώθηκε ότι οι τροποποιήσεις που η Πολεοδομική Αρχή θεώρει ενδεχομένως αναγκαίες να επιφέρει στην αίτηση, σε περίπτωση που αποφασίσει την ενάσκηση της διακριτικής της ευχέρειας, έχουν τέτοια έκταση και σημασία που καθιστούν την προκύπτουσα ανάπτυξη ουσιωδώς διαφορετική προς την υποβληθείσα προς έγκριση.» Η απόφαση ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2006, όπως σημείωσα πιο πάνω, δεν επέβαλλε στην Πολεοδομική Αρχή υποχρέωση διενέργειας διαβουλεύσεων με τους αιτητές, απλώς ανέφερε ότι έπρεπε να γίνει επανεξέταση της αίτησης, με στόχο να γίνουν οι κατάλληλες προσαρμογές, για να γίνει δεκτή η αίτηση. Η Πολεοδομική Αρχή επανεξετάζοντας την αίτηση έκρινε ότι οι αναγκαίες, για έγκριση της αίτησης, αλλαγές, ήταν τέτοιες που ουσιαστικά θα διαφοροποιούσαν την προτεινόμενη ανάπτυξη σε σχέση με αυτή για την οποία είχε υποβληθεί η αίτηση, καταλήγοντας σε αρνητικό αποτέλεσμα. Τέτοιες, όμως, διαβουλεύσεις φαίνεται να είχαν γίνει με τους αιτητές, όπως προκύπτει από την επιστολή των αιτητών προς τον Υπουργό Εσωτερικών, ημερ. 25 Σεπτεμβρίου 2007 (Ερυθρό 144, τεκμήριο 2) στην οποία αναφέρεται ότι οι αιτητές είχαν «πρόσφατα δυο συναντήσεις με τον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως και Λειτουργούς του τμήματος». Επίσης, στην ίδια επιστολή αναφέρονται οι προσαρμογές στις οποίες προεβήκαν οι αιτητές. Οι όποιες συναντήσεις λογικά θα είχαν λάβει χώρα πριν την απόρριψη της αίτησης. Προκρίνεται όμως ως καθοριστικό για τη τύχη της αίτησης η διαπίστωσης των καθ΄ων η αίτηση ότι οι αναγκαίες να γίνουν αλλαγές, θα επέφεραν ουσιαστική διαφοροποίηση της ανάπτυξης για την οποία είχε αρχικά υποβληθεί αίτηση. Προβάλλεται ως λόγος ακυρώσεως η έλλειψη αιτιολογίας. Σύμφωνα με τη νομολογία η αιτιολογία δεν είναι απαραίτητο να παρουσιάζεται στο σώμα της απόφασης, αλλά, μπορεί να διαπιστώνεται και από τα στοιχεία του φακέλου . Όπως αναφέρεται στην Α.Ε. αρ.148/06 CAPAIBA TRADING COMPANY LTD ν Δημοκρατίας, ημερ. 9 Ιουνίου 2009: «Το παράπονο των εφεσειόντων ότι η προσβαλλόμενη απόφαση δεν είναι επαρκώς αιτιολογημένη είναι αδικαιολόγητο. Η μορφή, η έκταση και οι λεπτομέρειες της επιβαλλόμενης αιτιολογίας διαφέρουν, ανάλογα με το θέμα στο οποίο αναφέρεται η απόφαση και τις συνθήκες που την περιβάλλουν. Απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου είναι επαρκώς αιτιολογημένη αν υιοθετεί την υποβληθείσα «πρόταση» του αρμόδιου υπουργείου η οποία υποβλήθηκε σ΄ αυτό και δεν είναι απαραίτητο να μνημονεύονται στην απόφαση οι διαβουλεύσεις μεταξύ των μελών του Υπουργικού Συμβουλίου. Βλ. Δημητρίου ν. Δημοκρατίας
(1988)3 ΑΑΔ 91 και Γεωργίου ν. Δημοκρατίας
(1989)3 ΑΑΔ 589. Στην προκείμενη περίπτωση, ο νόμος δεν απαιτεί ρητά αιτιολόγηση της απόφασης και συνεπώς η αιτιολογία, εφόσον δεν αποτελεί ουσιώδη τύπο ,συμπληρώνεται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου και από το σύνολο της όλης διοικητικής ενέργειας. Βλ. άρθρο 29 του Νόμου 158
(1)/1999. Προκύπτει από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου τι ακριβώς είχαν υπόψη τους οι εφεσίβλητοι κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης τα δε στοιχεία του φακέλου καταδείχνουν με σαφήνεια τους λόγους για τους οποίους η διοίκηση οδηγήθηκε στη λήψη της απόφασης.» Με γνώμονα το υλικό που αναδεικνύεται από το σύνολο των φακέλων που κατατέθηκαν, η απόφαση των καθ΄ων η αίτηση είναι δεόντως αιτιολογημένη. Τέλος, οι αιτητές προβάλλουν ως λόγο ακυρώσεως την παράβαση της αρχής της ισότητας. Αναφέρουν ότι υπέστηκαν δυσμενή μεταχείριση εφόσον οι καθ΄ων η αίτηση δεν διαβουλεύθηκαν μαζί τους, όπως γινόταν κατά «πάγια πρακτική τα τελευταία 17 χρόνια». Το θέμα απαντάται μέσα στο πλαίσιο της προηγούμενης ανάλυσης από την οποία προκύπτει ότι διαβουλεύσεις έγιναν, συνεπώς δεν έχει έρεισμα ούτε αυτός ο λόγος ακυρώσεως. Με γνώμονα τα πιο πάνω η αίτηση απορρίπτεται με €1,500.00 έξοδα υπέρ των καθ΄ων η αίτηση και εναντίον των αιτητών. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με βάση το ΄Αρθρο 146.4(α) του Συντάγματος. Κ. Παμπαλλής, Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο