M.S. (SKYRA) VASSAS LTD ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ κ.α., Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. 772/2012 και 773/2012, 17/2/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:AD:2016:D94 ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ 17 Φεβρουαρίου, 2016 [ΠΑΜΠΑΛΛΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ (Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. 772/2012 και 773/2012) Υπόθεση Αρ. 772/2012 M.S. (SKYRA) VASSAS LTD, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ
- ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ,
- ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ,
- ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ, ΠΡΟΙΣΤΑΜΕΝΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ, Καθ'ων η αίτηση. Υπόθεση Αρ. 773/2012 M.S. (SKYRA) VASSAS LTD, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ
- ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ,
- ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ,
- ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ, ΠΡΟΙΣΤΑΜΕΝΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ, Καθ'ων η αίτηση. Μ. Στυλιανού (κα) για Χρ. Κληρίδη, για τους Αιτητές. Δ. Εργατούδη (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα, για τους Καθ'ων η αίτηση. Α Π Ο Φ Α Σ Η ΠΑΜΠΑΛΛΗΣ, Δ.: Οι αιτητές είναι κάτοχοι Προνομίου Λατομείου με αρ. ΑΛ/0026/ΛΕΜ/1980/3 σε περιοχή κοντά στο χωριό Μοναγρούλι της Επαρχίας Λεμεσού, το οποίο τους παραχωρήθηκε για την περίοδο 14 Φεβρουαρίου 2009 μέχρι 13 Φεβρουαρίου 2012, για σκοπούς εξόρυξης διαβασικού πετρώματος για παραγωγή θραυστών αδρανών υλικών, υπό τον όρο, μεταξύ άλλων, της καταβολής ενοικίων και τελών σύμφωνα με τους περί Μεταλλείων και Λατομείων Κανονισμών. Με επιστολή τους ημερ. 24 Φεβρουαρίου 2012, οι αιτητές γνωστοποίησαν στον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Μεταλλείων ότι, για την περίοδο Ιουνίου 2010 - Ιανουαρίου 2012 είχαν, εκ παραδρομής, συμπεριλάβει στις Δηλώσεις Περιβαλλοντικών Τελών 466,000 τόνους ανακυκλώσιμων εξορυκτικών αποβλήτων, για τα οποία δεν έπρεπε να είχαν πληρώσει Περιβαλλοντικά Δικαιώματα Εκμετάλλευσης. Ως εκ τούτου, ζητούσαν την επιστροφή του καταβληθέντος ποσού των €186.
- Οι καθ'ων η αίτηση στην απάντηση τους ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2012, αρνήθηκαν ότι οι αιτητές δικαιούνται σ' οποιαδήποτε επιστροφή χρημάτων. Δικαιολογώντας την απόφαση τους προσδιόριζαν ότι, με βάση την υφιστάμενη νομοθεσία, απόβλητο, χαρακτηρίζεται το υλικό το οποίο τυγχάνει και απόρριψης. Στην περίπτωση των αιτητών τα υλικά που είχαν χαρακτηριστεί ως απόβλητα είχαν διατεθεί στην αγορά. Περαιτέρω, στην ίδια επιστολή αναφέρεται ότι «ο Όγδοος Πίνακας των περί Μεταλλείων και Λατομείων Κανονισμών δεν διακρίνει τα λατομικά υλικά σε απόβλητα ή μη. Σύμφωνα με τον εν λόγω Πίνακα για τα λατομικά υλικά που παράγονται με οποιοδήποτε τρόπο καταβάλλονται τα δικαιώματα που φαίνονται στον εν λόγω Πίνακα». Προσδιόρισαν επίσης οι καθ'ων η αίτηση ότι, ορθά οι αιτητές είχαν εισπράξει από τους πελάτες τους τα σχετικά λατομικά δικαιώματα και τα είχαν καταβάλει στην Υπηρεσία Μεταλλείων, και, ως εκ τούτου, δεν τίθετο οποιοδήποτε θέμα επιστροφής των λατομικών δικαιωμάτων. Τέλος, πληροφορούσαν τους αιτητές ότι, σε περίπτωση που δεν είχαν καταβάλει οποιαδήποτε λατομικά δικαιώματα, τα οποία είχαν θεωρήσει ως εξορυκτικά απόβλητα, να προχωρήσουν στην καταβολή τους με τη σχετική επιβάρυνση του 25% επί του καθυστερημένου ποσού. Στη συνέχεια, οι καθ'ων η αίτηση διενήργησαν έλεγχο σε πελάτες των αιτητών, όπως και στο λογιστήριο των αιτητών και διαπιστώθηκε ότι, από τον Ιανουάριο του 2010 μέχρι και τον Ιανουάριο του 2012, αυτοί διέθεσαν λατομικά υλικά για τα οποία δεν είχαν καταβάλει δικαιώματα. Με επιστολή ημερ. 30 Απριλίου 2012, περαιτέρω πληροφόρησαν τους αιτητές, ότι υποχρεούνται να καταβάλουν τυχόν οφειλόμενα δικαιώματα καθότι θα υπάρξει επ' αυτών επιβάρυνση. Στο πλαίσιο της προσφυγής 772/2012, οι αιτητές χαρακτηρίζουν την απόφαση των καθ'ων η αίτηση ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2012, με την οποία κλήθηκαν να καταβάλουν λατομικά δικαιώματα για διατεθέντα απόβλητα, όπως επίσης για απειλή καταβολής επιβάρυνσης λατομικών δικαιωμάτων για υλικά που δεν προέκυψαν από το χώρο του Προνομίου Λατομείου. Η προσφυγή 773/2012, στρέφεται εναντίον της άρνησης των καθ'ων η αίτηση να επιστρέψουν λατομικά δικαιώματα στους αιτητές. Οι καθ'ων η αίτηση προδικαστικώς εισηγούνται ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι πληροφοριακού χαρακτήρα και συνεπώς στερείται εκτελεστότητας. Με την προσβαλλόμενη πράξη, όπως αναφέρουν, δεν επιβλήθηκαν στους αιτητές οποιεσδήποτε υποχρεώσεις που δεν υφίσταντο, πριν την έκδοση της, και ούτε αυτή παρήγαγε οποιαδήποτε έννομα αποτελέσματα. Αντιθέτως, οι αιτητές πρόβαλαν ότι, με την επιστολή ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2012, οι καθ'ων η αίτηση δημιούργησαν υποχρεώσεις στους αιτητές. Όπως αναφέρουν, οι καθ'ων η αίτηση τους επέβαλαν, με την απόφαση τους, την υποχρέωση να συνεχίζουν να καταβάλλουν τα δικαιώματα και επιπρόσθετα αρνήθηκαν να επιστρέψουν τα δικαιώματα τα οποία είχαν καταβληθεί εκ παραδρομής. Παραθέτω πιο κάτω τα σχετικά αποσπάσματα από την επιστολή ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2012: ?Αναφέρομαι στην επιστολή σας ημερομηνίας 24/2/2012 σχετικά με το πιο πάνω θέμα και σας πληροφορώ ότι ο όρος «εξορυκτικά απόβλητα» έτσι όπως τον ερμηνεύετε στην εν λόγω επιστολή σας είναι ημιτελής. Εάν μελετήσετε προσεκτικά τόσο την νομοθεσία των εξορυκτικών αποβλήτων όσο και την ευρύτερη νομοθεσία των αποβλήτων θα διαπιστώσετε ότι απόβλητο χαρακτηρίζεται το υλικό το οποίο τυγχάνει και απόρριψης. Στη δική σας περίπτωση τα υλικά που χαρακτηρίζετε ως απόβλητα έχουν διατεθεί στην αγορά. .......................... Με βάση τα πιο πάνω ορθά έχετε πράξει να εισπράξετε από τους πελάτες σας τα σχετικά λατομικά δικαιώματα και να τα καταβάλετε στην Υπηρεσία Μεταλλείων. Ως εκ τούτου δεν τίθεται οποιοδήποτε θέμα επιστροφής των λατομικών δικαιωμάτων που έχετε ήδη καταβάλει. Περαιτέρω, στην περίπτωση που κατά το αναφερόμενο στην επιστολή σας χρονικό διάστημα δεν έχετε καταβάλει τα οποιαδήποτε λατομικά δικαιώματα για λατομικά υλικά τα οποία έχετε θεωρήσει ως εξορυκτικά απόβλητα, παρακαλώ όπως το πράξετε αμέσως καταβάλλοντας για όποιες περιπτώσεις απαιτείται και τη σχετική επιβάρυνση του 25% επί του ποσού το οποίο έχετε καθυστερήσει να καταβάλετε. Επιπλέον στην περίπτωση που έχετε διαθέσει λατομικά υλικά που δεν προέκυψαν από το χώρο του Προνομίου Λατομείου σας με αρ. ΑΛ 026/ΛΕΜ/1980/3, καταβάλετε για τα εν λόγω λατομικά υλικά την διαφορά των €0,85 ανά τόνο όπως αναφέρεται πιο πάνω και επιπρόσθετα όπου απαιτείται τη σχετική επιβάρυνση του 25% επί του ποσού αυτού.? Σύμφωνα με τη νομολογία, εκτελεστή, είναι η πράξη η οποία συνεπάγεται ευθέως και αμέσως, με την εκτέλεσή της, έννομες συνέπειες για το διοικούμενο, δηλαδή συνιστά, μεταβάλλει ή καταργεί δικαιώματα ή υποχρεώσεις. Όπως έχει επεξηγηθεί στην υπόθεση Δημοκρατία ν. Sunoil Bunkering Ltd
(1994)3 Α.Α.Δ. 26: ?Το κριτήριο για την εκτελεστότητα διοικητικής πράξης ή απόφασης είναι η παραγωγή έννομων αποτελεσμάτων, δηλαδή η γένεση εξ αυτής δικαιωμάτων και υποχρεώσεων. Πράξη είναι εκτελεστή εφόσον επιβάλλει υποχρεώσεις στο διοικούμενο, μη υφιστάμενες πριν την έκδοσή της, η μη εκπλήρωση των οποίων παρέχει το δικαίωμα στη Διοίκηση να επικαλεσθεί τα μέσα του δικαίου για την εκτέλεσή τους.? Πράξεις πληροφοριακού χαρακτήρα, περιλαμβάνουν δηλώσεις με τις οποίες πληροφορείται ο αιτητής για μια πραγματική κατάσταση ή για τις πρόνοιες ενός νόμου ή που εκφράζει την πρόθεση της διοίκησης. Αυτές δεν είναι εκτελεστές πράξεις. (Κεφάλα v. Δημοκρατίας
(2000)3 Α.Α.Δ. 133). H προσφυγή υπ' αρ. 772/2012 δεν στρέφεται εναντίον οποιασδήποτε εκτελεστής πράξης. Από το ίδιο το κείμενο της επιστολής ημερομηνίας 28 Φεβρουαρίου 2008, καθίσταται σαφές ότι οι καθ'ων η αίτηση, ουσιαστικώς, πληροφορούν τους αιτητές αναφορικά με τις πρόνοιες της νομοθεσίας και δεν επιβάλλουν οποιεσδήποτε νέες υποχρεώσεις που δεν υφίσταντο ήδη. Στο σύγγραμμα του Δαγτόγλου, Γενικό Διοικητικό Δίκαιο, 5η Έκδοση, στη σελίδα 273, παράγραφος 492, αναφέρεται ότι η τεχνική έννοια της διοικητικής πράξεως περιέλαβε μόνο εκτελεστές πράξεις, εκείνες δηλαδή που παράγουν άμεσο έννομο αποτέλεσμα έναντι των ιδιωτών, αποκλείοντας κατ' αρχήν τις διάφορες άλλες φάσεις της διοικητικής διαδικασίας εσωτερικής προπάντων σπουδαιότητας, όπως η γνωμοδότηση ή η πρόταση, πράξεις χωρίς άμεση επιρροή στη νομική κατάσταση του ιδιώτη. Στην υπόθεση Γεναγρίτης ν. Δημοκρατίας
(2001)3 Α.Α.Δ. 1029, βεβαιώθηκε ότι η προσβαλλόμενη πράξη περιείχε απλώς κάποιες πληροφορίες, αναφορικά με το ποία ήταν η κρατούσα, επί του θέματος, νομική θέση. Ο εφεσείων στην εν λόγω υπόθεση, είχε πληροφορηθεί απλώς για μια κατάσταση πραγμάτων. Σε ανάλογη περίπτωση η προσβαλλόμενη πράξη στερείται εκτελεστού χαρακτήρος μη δυνάμενη να δημιουργήσει ίδιον έννομο αποτέλεσμα. Όπως πιο πάνω έχει αναφερθεί, με τη συγκεκριμένη επιστολή ημερ. 28 Φεβρουαρίου 2012, οι καθ'ων η αίτηση πληροφόρησαν τους αιτητές για την ισχύουσα νομοθεσία, σε συνάρτηση με τα λατομικά υλικά και τα δικαιώματα που επιβάλλονται γι' αυτά. Ως εκ των ανωτέρω, η προσφυγή υπ' αρ. 772/2012 δεν στρέφεται εναντίον εκτελεστής πράξης και ως εκ τούτου, θα έχει απορριπτικό αποτέλεσμα. Στο πλαίσιο της προσφυγής υπ' αρ. 773/2012 προσβάλλεται η άρνηση των καθ'ων η αίτηση να επιστρέψουν στους αιτητές λατομικά δικαιώματα τα οποία, όπως προβλήθηκε, είχαν εκ παραδρομής καταβληθεί. Ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι δεν έχει εγερθεί, από τους καθ'ων η αίτηση, θέμα δικαιοδοσίας, θα το εξετάσω καθότι είναι δημοσίας τάξεως και το ερώτημα που τίθεται είναι, κατά πόσο η προσβαλλόμενη πράξη εμπίπτει στη σφαίρα του ιδιωτικού δικαίου συνεπώς, στερούμενη εκτελεστότητας. Οι αιτητές με την επιστολή τους είχαν ζητήσει επιστροφή του ποσού των €186,559 το οποίο, κατ' ισχυρισμό, εκ παραδρομής είχαν πληρώσει για περιβαλλοντικά δικαιώματα εκμετάλλευσης. Οι καθ'ων η αίτηση με την απαντητική επιστολή τους αρνήθηκαν την επιστροφή του πιο πάνω ποσού, θεωρώντας ότι οι αιτητές, κατ' εφαρμογή της κείμενης νομοθεσίας, είχαν εισπράξει τα σχετικά δικαιώματα από τους πελάτες τους. Με γνώμονα το πραγματικό υπόβαθρο, όπως το έχω αναλύσει πιο πάνω, θεωρώ ότι η ενέργεια και η απόφαση των καθ'ων η αίτηση δεν αφορά εκτελεστή πράξη, αλλά έχει δημιουργηθεί μια χρηματική διαφορά. Η διεκδίκηση του πιο πάνω αναφερόμενου ποσού, θα έπρεπε να γίνει σε πολιτικό δικαστήριο και στο πλαίσιο αγωγής, όπου οι αιτητές θα μπορούσαν να εγείρουν τη διεκδίκηση τους και οι καθ'ων η αίτηση να αντιπροβάλουν την αδυναμία επιστροφής του κατ' ισχυρισμό και εκ παραδρομής καταβληθέντος ποσού. (Βλ. Υπ. Αρ. 1599/2009, Ελληνική Τράπεζα ν. Δημοκρατίας, ημερ. 1 Μαρτίου 2011). Η καταβολή του εν λόγω ποσού εκ μέρους των αιτητών και η είσπραξη του από τους καθ'ων η αίτηση, έγινε στη βάση των προνοιών της υφιστάμενης νομοθεσίας. Εάν αυτό ήταν ορθό ή όχι αυτό δεν μπορεί να αποτελέσει θέμα δημόσιου δικαίου αλλά ιδιωτικού. Στην υπόθεση Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας
(1991)3 Α.Α.Δ. 470 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: "Εφόσο το αντικείμενο της διαφοράς μεταξύ του διοικουμένου και της Διοίκησης περιορίζεται σε χρηματική απαίτηση χωρίς να απομένει άλλη περίπτωση εφαρμογής της προσβαλλόμενης διοικητικής πράξης, ανεξάρτητα αν διέπεται από διοικητική νομοθεσία ή όχι, το Συμβούλιο της Επικρατείας δεν έχει αρμοδιότητα να επιληφθεί της διαφοράς. Η θέση αυτή προκύπτει από το ακόλουθο απόσπασμα από τα Πορίσματα Νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας 1929 - 1959, σσ. 235 και 236: "Απομένει προς έρευναν το ζήτημα της χρηματικής διαφοράς της γεννωμένης εκ μονομερούς πράξεως της Διοικήσεως, εκδιδομένης επί τη βάσει κανόνων του διοικητικού δικαίου. Εις την τελευταίαν ταύτην περίπτωσιν γίνεται δεκτόν υπό της νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας, ότι εφ' όσον το αντικείμενον της αμφισβητήσεως περιορίζεται εις απαίτησιν συγκεκριμένου χρηματικού ποσού, δεν υφίσταται δε ενδεχόμενον άλλης τινός εφαρμογής ή άλλης συνεπείας της προσβαλλομένης διοικητικής πράξεως, αρμόδια τυγχάνουν τα πολιτικά δικαστήρια. Ούτω εκρίθησαν ως υπαγόμενα εις την αρμοδιότητα των πολιτικών δικαστηρίων η απαίτησις περί επιστροφής αχρεωστήτως καταβληθέντος φόρου, εφ' όσον δεν υφίσταται ειδική διάταξις επιβάλλουσα την έκδοσιν διοικητικής πράξεως περί επιστροφής.." Όπως, επίσης, αναφέρεται στο σύγγραμμα του Δαγτόγλου, Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο, 4η Έκδοση, σελ. 569, παρ. 529, είναι απαράδεκτη η αίτηση ακυρώσεως που κατά κύριο λόγο αμφισβητεί την επιστροφή ποσών αχρεωστήτως καταβληθέντων. Ενόψει των πιο πάνω, θεωρώ ότι και η προσφυγή 773/2012 θα πρέπει να αποτύχει καθότι δεν στρέφεται εναντίον εκτελεστής διοικητικής πράξεως. Αμφότερες οι προσφυγές απορρίπτονται με έξοδα, υπέρ των καθ'ων η αίτηση και εναντίον των αιτητών, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Κ. ΠΑΜΠΑΛΛΗΣ, Δ. /ΔΓ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο