EVELTHON DEVELOPMENTS LTD ν. Σπύρος Φικάρδος κ.α., Αίτηση αρ.: Ε81/11, 31/1/2014

(1), 8 και 9 και στη συμφυή εξουσία και διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση του Ευέλθων Αυγουστή (Ε.Α.), διευθυντή των Αιτητών, στην οποία αναφέρει ότι δυνάμει δικαστικής απόφασης οι Καθ' ων η αίτηση οφείλουν στους Αιτητές το ποσό των €2.047,38 ως ενδιάμεσα οφέλη πλέον έξοδα €813,50 και €532,50 πλέον τόκο και Φ.Π.Α. επ' αυτών. Στην ειδοποίηση πρόθεσης ένστασης που καταχώρησαν οι Καθ' ων η Αίτηση, 1 και 2 στις 9/10/2013 προβάλλουν ως λόγο ένστασης, μεταξύ άλλων, ότι δεν δύνανται να πληρώνουν οποιοδήποτε ποσό έναντι του εξ αποφάσεως χρέους τους διότι είναι ασθενείς, δεν εργάζονται, δεν έχουν εισοδήματα και είναι εξαρτώμενοι από τα τέκνα τους. Στην ένορκη της δήλωση που συνοδεύει την ένσταση, η Καθ' ης η αίτηση 2 επαναλαμβάνει τους λόγους ένστασης και υποστηρίζει τα ακόλουθα: Ο ισχυρισμός των Αιτητών ότι η ίδια και ο Καθ' ου η αίτηση 1 εργάζονται και έχουν εισοδήματα δεν είναι αλήθεια. Ο Καθ' ου η αίτηση 1 είναι εδώ και χρόνια ανάπηρος με ακρωτηριασμένο πόδι λόγω γάγγραινας δεξιού κάτω άκρου (άκρου ποδός) και δεν μπορεί πλέον να εργαστεί ενώ η ίδια ασθενεί και βρίσκεται υπό ιατρική παρακολούθηση, καθότι η κατάσταση της υγείας της έχει επιδεινωθεί τα τελευταία χρόνια. Το 2009 εγκατέλειψαν την επιχείρηση πλυντηρίου που διατηρούσαν, την οποία ανέλαβε ο γιος τους Νικόλας με την εταιρεία του και ο οποίος φροντίζει για τη συντήρηση και την διατροφή τους. Ο Νικόλας, μετά την επίδοση της παρούσας αίτησης, κατέβαλε μέσω της εταιρείας του το ποσό των €1.741,30 προς εξόφληση των δικηγορικών εξόδων στις δυο αιτήσεις που αναφέρονται στην ένορκη δήλωση του Ε. Α. Τελικά πληροφορείται ότι τα έξοδα που πληρώθηκαν είναι περισσότερα από τα πραγματικά οφειλόμενα, λόγω λάθους που έγινε στον υπολογισμό τους. Το ποσό που αξιώνεται από τους Αιτητές (€2.047,38) είναι λανθασμένο καθότι το πραγματικά οφειλόμενο ποσό δεν υπερβαίνει το ποσό των €1.200,00 γιατί οι Αιτητές ζητούν την καταβολή ενδιάμεσων οφελών για την περίοδο όπου το πλυντήριο ήταν κλειστό και τα κλειδιά βρίσκονταν στα χέρια του δικαστικού επιδότη. Πληροφορείται περαιτέρω από τον γιό της Νικόλα ότι η εταιρεία του, που κατέχει σήμερα το υποστατικό, καταβάλλει κάθε μήνα ανελλιπώς το ποσό των ενοικίων. Ακροαματική διαδικασία: Κατά την ακρόαση της αίτησης παρουσιάστηκε μαρτυρία από τον ενόρκως δηλούντα Ε.Α. για την πλευρά των Αιτητών, ο οποίος αντεξετάστηκε αναφορικά με το υπόλοιπο του εξ' αποφάσεως χρέους και το κατά πόσο οι Καθ' ων η αίτηση οφείλουν ενδιάμεσα οφέλη για την χρονική περίοδο από 20.9.2012 μέχρι 8.11.2012 όπου κατ' ισχυρισμό των Καθ' ων η αίτηση, το μίσθιο δεν βρισκόταν στην κατοχή των ιδίων αλλά στην κατοχή του δικαστικού επιδότη (στα πλαίσια της εκτέλεσης του διατάγματος ανάκτησης της κατοχής του μισθίου), ο οποίος μετά την έκδοση του διατάγματος αναστολής εκτέλεσης εγκατέλειψε την κατοχή του μισθίου. Ο Ε. Α. ισχυρίστηκε ότι δεν έτυχε ενημέρωσης γι' αυτό το γεγονός από οποιονδήποτε. Υποστήριξε ότι οι Καθ' ων η αίτηση 1 και 2 είναι οι ενοικιαστές του μισθίου και θεωρεί ότι εργάζονται σ' αυτό. Εξετάζεται πιο κάτω η μαρτυρία των Καθ' ων η αίτηση 1 και 2 με τη σειρά που παρουσιάστηκαν στο δικαστήριο. Καθ' ης η Αίτηση 2: Κατά την ένορκη εξέταση της η Καθ' ης η Αίτηση 2, ανέφερε ότι: Είναι 56 ετών και έχει πάψει εδώ και χρόνια να εργάζεται στην επιχείρηση πλυντηρίου την οποία ανέλαβε ο γιος της Νικόλας και η εταιρεία του. Δεν εργάζεται κάπου αλλού διότι η κατάσταση της υγείας της δεν το επιτρέπει. Δεν έχει πόρους και την συντηρεί ο γιός της Νικόλας και η εταιρεία του, οι οποίοι καλύπτουν όλα της τα έξοδα τα οποία είναι ελάχιστα. Την βοηθούν και τα άλλα της παιδιά, λιγότερο όμως. Για το ενοίκιο της καταβάλλει €35 μηνιαίως και για το ψώνισμα της ελάχιστα. Ένδυση και υπόδηση δεν αγοράζει, ενώ καπνίζει 1 πακέτο τσιγάρα τη βδομάδα και ξοδεύει για αυτά €3,5 εβδομαδιαίως. Έχει επίσης χρέος στο Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λεμεσού το οποίο δεν αποπληρώνει. Ένα μικρό κτήμα στη Λάνια που έχει, οικογενειακό, είναι υποθηκευμένο στο Σ.Τ.Λ. Αξιολόγηση και πραγματικά γεγονότα: Παρακολούθησα με προσοχή την Καθ' ης η Αίτηση 2 κατά τη διάρκεια της εξέτασης της. Δεν διαπίστωσα να έχει υποπέσει σε οποιεσδήποτε αντιφάσεις όσον αφορά τη σημερινή οικονομική της κατάσταση και το γεγονός ότι είναι άνεργη. Δεν απόφυγε να απαντήσει στις ερωτήσεις που της τέθηκαν από το δικηγόρο των Αιτητών. Υπήρξε σταθερή και σαφής μάρτυρας. Δέχομαι ως αληθή τα όσα ανέφερε για την σημερινή οικονομική της κατάσταση. Νομική Πτυχή: Εφόσον ή αίτηση προωθήθηκε μόνο αναφορικά με την έκδοση σε βάρος των Καθ' ων η Αίτηση διατάγματος μηνιαίων δόσεων, θα εξεταστεί από το Δικαστήριο μόνο αυτό το σκέλος της παρούσας αίτησης. Ο περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμος (στο εξής "ο Νόμος") έχει τροποποιηθεί με το Νόμο 134(Ι)/1999, ο οποίος αντικατέστησε τα Μέρη VIII και ΙΧ το Νόμου. Στο βαθμό που εξακολουθεί να υπάρχει στο Νόμο η προγενέστερη της τροποποίησης πρόνοια, για την έκδοση από το Δικαστήριο διατάγματος πληρωμής του εξ αποφάσεως χρέους με μηνιαίες δόσεις, θεωρώ ότι τυγχάνει εφαρμογής η νομολογία που ερμηνεύει (στο πλαίσιο των καταργημένων διατάξεων) τις αρχές με βάση τις οποίες το Δικαστήριο δύναται να διατάξει τον εξ αποφάσεως οφειλέτη να εξοφλήσει το χρέος του με περιοδικές πληρωμές. Η νομολογία αποτελείται από παλιότερες και πρόσφατες αποφάσεις. Δέστε Rolandis Louca & Soteriades Ltd v. Andreas Koutsiou

(1970)1 C.L.R. 25, Φλαγκοφάς ν. Αταλέζα Λτδ

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 686, Gesico Photographic v. J.K.Video

(1991)1 Α.Α.Δ. 134, Μιχαήλ ν. Λαϊκής Τράπεζας (Χρημ) Λτδ

(1993)1 Α.Α.Δ. 812, Λέρος Σαββα ν. Λαϊκής Τράπεζας (Χρημ.) Λτδ, Πολ. Έφ. 9542, ημερομηνίας 20.6.97, Χριστάκη ή άλλως Παναγιώτου ν. Μιχαήλ

(1998)1 Α.Α.Δ. 422, Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. ν. Μαρίας Κωνσταντίνου

(2000)1 Α.Α.Δ. 1034, Προκοπίου κ.α. ν. Ανδρέας Λάμπρου Λτδ,

(2004)1 Α.Α.Δ. 310. Σε περιπτώσεις όπως η παρούσα, όπου η Καθ' ης η Αίτηση 1 δεν εργάζεται, το Δικαστήριο καλείται να διαπιστώσει κατά πόσο η ανεργία υπήρξε επιλογή του οφειλέτη. Σχετική είναι η υπόθεση Χριστάκη ή άλλως Παναγιώτου ν. Μιχαήλ

(1998)1 Α.Α.Δ. 422, όπου επίσης η Καθ' ης η Αίτηση δεν εργαζόταν. Λέχθηκαν, λοιπόν, τα εξής: "Εκείνο που εν προκειμένω ελλείπει στην περίπτωση της εφεσείουσας είναι απλώς η αναγκαία βούληση. Η κατάληξη του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η εφεσείουσα δύναται να εργοδοτηθεί δεν ήταν εν προκειμένω μόνο εύλογη αλλά, θα λέγαμε, και επιβεβλημένη. Ο καθορισμός των μηνιαίων δόσεων στο οπωσδήποτε μικρό ποσό των £20 αποτελεί εξ άλλου ένδειξη ότι το Δικαστήριο δεν απαιτούσε να ανάγεται η εργοδότηση της σε ψηλό επίπεδο αλλά και ένδειξη ανησυχίας του Δικαστηρίου για αυστηρή προσήλωση στη γενική αρχή ότι η πληρωμή εξ αποφάσεως οφειλών πρέπει να εντάσσεται μέσα σε όρια που να επιτρέπουν ταυτόχρονα και την αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη: βλ. Φλαγκοφάς ν. Αταλέζα Λτδ

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 686 στη σελ. 689." Παραθέτουμε επίσης χαρακτηριστικό απόσπασμα από την απόφαση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. ν. Μαρίας Κωνσταντίνου όπου στη σελίδα 1038 αναφέρονται τα εξής από τον έντιμο Νικήτα Δ.: « Η εκτέλεση των δικαστικών αποφάσεων είναι στοιχείο που συνάπτεται άμεσα με το κύρος της δικαστικής διαδικασίας. Η αξιοπιστία της δικαιοσύνης εξαρτάται από την αποτελεσματικότητα της. Διαφορετικά δημιουργείται δυσπιστία για την αποστολή της με ανάλογες διαβρωτικές επιπτώσεις. Με αυτά θέλουμε να τονίσουμε ότι τα προβλεπόμενα από το νόμο μέσα αναγκαστικής εκτέλεσης δεν πρέπει να καταντούν ατελέσφορα, εκτός στις απόλυτα δικαιολογημένες περιπτώσεις. Πρέπει να εξισορροπείται η ανάγκη εκτέλεσης με την προοπτική αξιοπρεπούς διαβίωσης του ανθρώπου στο πλαίσιο του κράτους δικαίου. . . . Μια συνοπτική παρουσίαση των ευρύτερων κριτηρίων με βάση τα οποία προσδιορίζεται η περιοδική (συνήθως μηνιαία) δόση για την αποπληρωμή δικαστικού χρέους επιχειρεί η απόφαση Φλαγκοφάς ν. Αταλέζα Λτδ.

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 686: "Ο περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμος, Κεφ. 6, Μέρος ΙΧ - Η διαδικασία έρευνας σχετικά με τα μέσα του εξ αποφάσεως οφειλέτη είναι ανακριτικού χαρακτήρα - Η οικονομική ευχέρεια του οφειλέτη συναρτάται άμεσα με τις ανάγκες του ίδιου και της οικογένειας του για αξιοπρεπή διαβίωση, (στέγαση, διατροφή, ιατρική περίθαλψη, μόρφωση παιδιών, και ευχέρεια για οικονομική διακίνηση του οφειλέτη) - Μετά τη διαπίστωση της οικονομικής ευχέρειας ο επακριβής καθορισμός του ποσού της δόσεως επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του πρωτόδικου Δικαστηρίου."» Δεν διαπιστώνω έλλειψη βούλησης για εργασία από πλευράς της Καθ' ης η Αίτηση

1. Αυτό που διαπιστώνω στην παρούσα περίπτωση είναι ότι η Καθ' ης η Αίτηση 2 μετά από μια πολύχρονη πορεία ως εργαζομένη μητέρα και την παρουσίαση σοβαρών προβλημάτων υγείας, έπαψε να εργάζεται, λόγω αντικειμενικής δυσκολίας. Σημειώνω ότι δεν αντεξετάστηκε η Καθ' ης η αίτηση 2 αναφορικά με την κατάσταση της υγείας της. Σταθμίζοντας όλα τα πιο πάνω γεγονότα και ιδιαίτερα: (α) Ότι η Καθ' ης η Αίτηση 2 δεν εργάζεται λόγω αντικειμενικής δυσκολίας αφού αντιμετωπίζει πολλαπλά και σοβαρά προβλήματα υγείας, (β) Την ανάγκη της Καθ' ης η Αίτηση 2 για αξιοπρεπή διαβίωση, (γ) Την ανάγκη για εκτέλεση των δικαστικών αποφάσεων και ικανοποίηση του εξ αποφάσεως δανειστή, (δ) το γεγονός ότι η Καθ' ης η Αίτηση 1 δεν έχει έσοδα και ότι λαμβάνει οικονομική βοήθεια από τα παιδιά της για τις βασικές της ανάγκες, κρίνω ότι δεν δικαιολογείται η έκδοση σε βάρος της των αιτούμενων διαταγμάτων. Καθ' ου η Αίτηση 1: Ο Καθ' ου η αίτηση 1 ανέφερε ότι το μόνο του εισόδημα προέρχεται από το επίδομα που λαμβάνει από το Γραφείο Κοινωνικής Ευημερίας και ανέρχεται σε €400 μηνιαίως. Οι ίδιοι καλύπτουν επίσης το ενοίκιο της οικίας όπου διαμένει μαζί με τη αλλοδαπή φροντίστρια και τα έξοδα της φροντίστριας. Σημειώνω ότι από το σύνολο της μαρτυρίας αντιλήφθηκα ότι οι Καθ' ων η αίτηση 1 και 2 δεν συμβιώνουν. Ο ίδιος χρειάζεται περισσότερα από €400 μηνιαίως για τη σίτιση του και τους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας. Τον βοηθούν και τα παιδιά του με το φαγητό. Δεν έχει περιουσία, δεν διατηρεί τραπεζικούς λογαριασμούς, δεν πίνει. Χρειάζεται για τα μηνιαία ψώνια για το σπίτι (καθαριότητα και φαγητό) περίπου €180 - €200, για το ηλεκτρικό ρεύμα €50 - €80, και το τηλέφωνο €30 - €60 (περιλαμβάνει κινητή και σταθερή τηλεφωνία και διαδίκτυο). Ο λογαριασμός υδατοπρομήθειας ανέρχεται σε €15 - €20 ανά τετράμηνο. Το τηλέφωνο και το ρεύμα δεν έχουν πληρωθεί εδώ και ένα χρόνο. Βρίσκεται σπίτι όλη μέρα και κάποτε στο καφενείο. Δεν έχει περιττά έξοδα παρά μόνο τα τσιγάρα για τα οποία ξοδεύει €4,5 κάθε 4 μέρες. Ανά εξάμηνο υποβάλλεται σε ιατρικές εξετάσεις στο νοσοκομείο (αγγειογράφημα). Αξιολόγηση και πραγματικά γεγονότα:- Παρακολούθησα με προσοχή τον Καθ' ου η Αίτηση 1, κατά τη διάρκεια της εξέτασης του. Στην απουσία αντίθετης μαρτυρίας αναφορικά με την οικονομική του κατάσταση και εφόσον στην αντεξέταση του δεν υπέπεσε σε αντιφάσεις, αποδέχομαι ως αληθή τα όσα ανέφερε για την σημερινή οικονομική του κατάσταση. Με βάση τα πιο πάνω θεωρώ ότι τα πραγματικά γεγονότα που αφορούν την οικονομική κατάσταση του Καθ' ου η Αίτηση 1 είναι ως ο ίδιος τα ανέφερε στην εξέταση του. Η νομική πτυχή της παρούσας αίτησης έχει αναλυθεί πιο πάνω και η επανάληψη της είναι περιττή. Το Δικαστήριο, στις περιπτώσεις όπως η παρούσα, καλείται να σταθμίσει τις ανάγκες του χρεώστη για αξιοπρεπή διαβίωση. Αυτές περιλαμβάνουν την στέγαση, τη διατροφή, την ιατρική περίθαλψη, τη μόρφωση των παιδιών του (αν υπάρχουν) και κάποια ευχέρεια για οικονομική διακίνηση του χρεώστη. [Βλ. Φλαγκοφάς (ανωτέρω) και Παναγιώτου ν. Μιχαήλ (ανωτέρω)]. Στην περίπτωση του Καθ' ου η Αίτηση 1, διαπιστώνουμε ότι αυτός δεν είναι απλά άνεργος. Είναι ανάπηρος με σοβαρά προβλήματα υγείας και ανίκανος για εργασία, κάτι που δεν αμφισβητήθηκε από τους Αιτητές κατά την αντεξέταση του. Το εισόδημα του προέρχεται από την οικονομική βοήθεια του Γραφείου Κοινωνικής Ευημερίας, το οποίο με δυσκολία καλύπτει τα ποσά των λογαριασμών κοινής ωφέλειας και τη διατροφή του Καθ' ου η αίτηση
2. Επιπλέον ο Καθ' ου η αίτηση 1 βοηθείται και από τα παιδιά του όσον αφορά τη διατροφή του. Εφαρμόζοντας τις προαναφερόμενες αρχές στα γεγονότα της παρούσας αίτησης και λαμβάνοντας υπόψη: · την ανάγκη για εκτέλεση των δικαστικών αποφάσεων, · τα προβλήματα υγείας του Καθ' ου η Αίτηση 1, την αναπηρία και την αδυναμία του να εργαστεί, · την ανάγκη του Καθ' ου η Αίτηση 1 για αξιοπρεπή διαβίωση, · το γεγονός ότι τα μόνα έσοδα του τελευταίου αποτελούνται από την οικονομική βοήθεια που λαμβάνει από την Υπηρεσία Κοινωνικής Ευημερίας, · το γεγονός ότι το επίδομα δεν αρκεί για να καλυφθούν οι βασικές ανάγκες του ίδιου του Καθ' ου η Αίτηση 1, ο οποίος και τυγχάνει βοήθειας από τα παιδιά του, κρίνω ότι δεν δικαιολογείται η έκδοση σε βάρος του των αιτούμενων διαταγμάτων. Οφείλω να αναφέρω στο σημείο αυτό ότι δεν μου διαφεύγει το γεγονός ότι ο Καθ' ου η Αίτηση 1 ανέφερε ότι καπνίζει. Διαπιστώνω όμως ότι το ποσό που ξοδεύει σε τσιγάρα δεν είναι ουσιώδες και σε συνδυασμό με τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο Καθ' ου η Αίτηση 1, τα οποία των καθηλώνουν σε μεγάλο βαθμό στο σπίτι και με δεδομένες τις πιο πάνω διαπιστώσεις μου για την οικονομική του κατάσταση, βρίσκω ότι δεν δικαιολογείται η έκδοση οποιουδήποτε διατάγματος σε βάρος του. Ως εκ τούτου, με την σύμφωνη γνώμη των Παρέδρων, η αίτηση απορρίπτεται στην ολότητα της, με έξοδα σε βάρος των Αιτητών όπως θα υπολογιστούν από τον Γραμματέα του Δικαστηρίου και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control/Interim Αναφορά: Αίτηση μηνιαίων δόσεων cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο