Εκκλησίας Αγίας Βαρβάρας Ζακακίου ν. Mάρως Παπασπύρου κ.α., Συνενωμένη Αίτηση αρ.: E141/10, E142/10, 27/2/2014

Εκκλησίας Αγίας Βαρβάρας Ζακακίου ν. Mάρως Παπασπύρου κ.α., Συνενωμένη Αίτηση αρ.: E141/10, E142/10, 27/2/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEELEM:2014:7 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ - ΠΑΦΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Χρ. Ραγουζαίου, Προέδρου και A. Γεωργίου, Κ. Μουστάκα, Παρέδρων Συνενωμένη Αίτηση αρ.: E141/10 Μεταξύ: Εκκλησίας Αγίας Βαρβάρας Ζακακίου, από Ζακάκι, Λεμεσού Αιτήτριας και Mάρως Παπασπύρου, εκ Λεμεσού Καθ' ης η Αίτηση ------------------------------------------------ Συνενωμένη Αίτηση αρ.: E142/10 Μεταξύ: Εκκλησίας Αγίας Βαρβάρας Ζακακίου, από Ζακάκι, Λεμεσού Αιτήτριας και Νίτσας Περικλέους, εκ Λεμεσού Καθ' ης η Αίτηση ------------------------------------------------ 27/02/2014 Για την Αιτήτρια: κα Ρίτα Χατζηπαντελή για Π.Ι. Σωτηρίου & Συνεργάτες Για τις Καθ' ων η αίτηση και στις δύο συνενωμένες Αιτήσεις: κος Αντρέας Γιωρκάτζης Α Π Ο Φ Α Σ Η Η Αιτήτρια καταχώρισε τις Αιτήσεις με τους πιο πάνω τίτλους και αριθμούς υπό την ιδιότητα της ως ιδιοκτήτρια τεσσάρων οικοπέδων στη Λεωφόρο Φραγκλίνου Ρούσβελτ στο Ζακάκι της επαρχίας Λεμεσού. Στα τεμάχια αυτά η Αιτήτρια έχει ανεγείρει πολυώροφο κτιριακό συγκρότημα αποτελούμενο από δεκαεπτά καταστήματα στο ισόγειο και εικοσιοκτώ διαμερίσματα στους ορόφους. Οι παρούσες συνενωμένες αιτήσεις στρέφονται εναντίον των Καθ' ων οι αιτήσεις, ενοικιαστριών των ισόγειων καταστημάτων με αριθμούς 9 (στην αίτηση Ε141/10 και 5 (στην αίτηση Ε142/10), (που στο εξής θα αναφέρονται ως "το μίσθιο Α" και "το μίσθιο Β", αντίστοιχα) και αξιώνεται με αυτές η έκδοση εναντίον της κάθε μίας από τις Καθ' ων οι αιτήσεις: (α) διατάγματος ανάκτησης κατοχής του μισθίου για την διενέργεια επιδιορθώσεων, ανακαινίσεων, μετατροπών για τη συντήρηση και/ή βελτίωση του ακινήτου. (β) η έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάζεται η Καθ' ης η αίτηση να επιτρέψει και/ή διευκολύνει την Αιτήτρια και/ή τους αντιπροσώπους της να προβούν στην εκτέλεση έργων για την ενίσχυση, συντήρηση, ανακαίνιση και/ή επιδιόρθωση του όλου κτιρίου περιλαμβανομένου του μισθίου. (γ) διατάγματος έξωσης για την εκτέλεση έργων για τη συντήρηση, ανακαίνιση, ενίσχυση, ριζικές μετατροπές και/ή επιδιόρθωση του όλου κτιρίου περιλαμβανομένου του μισθίου. Υποστηρίζει η Αιτήτρια στην αίτηση της ότι το κτίριο στο οποίο βρίσκονται τα μίσθια Α και Β είναι παλαιό και χρήζει ριζικών και εκτεταμένων έργων ενίσχυσης, ανακαίνισης και συντήρησης καθώς και ριζικών και ουσιαστικών μετατροπών και επιδιορθώσεων. Απαντήσεις Στις Απαντήσεις των Καθ' ων οι αιτήσεις (οι οποίες είναι πανομοιότυπες) οι τελευταίες αρνούνται, μεταξύ άλλων, ότι η Αιτήτρια δικαιούται σε οποιαδήποτε από τις αιτούμενες θεραπείες και ισχυρίζονται ότι ακόμη και εάν αποδειχθεί ότι στο κτίριο επιβάλλεται να γίνουν έργα ενίσχυσης ή συντήρησης ή ουσιαστικές μετατροπές, αυτά δύνανται να πραγματοποιηθούν με ασφάλεια χωρίς να εκκενωθούν τα μίσθια. Υποστηρίζουν περαιτέρω οι Καθ' ων οι αιτήσεις, ότι η Αιτήτρια δεν έχει γνήσια ανάγκη κατοχής των μισθίων και ότι οι αιτήσεις είναι καταχρηστικές, αφού απώτερος σκοπός της Αιτήτριας είναι η πώληση του συγκροτήματος και/ή η έξωση των Καθ' ων οι αιτήσεις για να επιτύχει αυξημένο ενοίκιο. Διαδικασία Η ακροαματική διαδικασία ξεκίνησε στις 28.03.2013 και ολοκληρώθηκε, αφού παρουσιάστηκαν συνολικά έντεκα μάρτυρες και αριθμός τεκμηρίων (περιλαμβανομένων και αρχιτεκτονικών σχεδίων και μελετών), στις 06.08.2013 με την επιφύλαξη της παρούσας απόφασης. Μαρτυρία και αξιολόγηση Μαρτυρία Αιτήτριας Για την πλευρά της Αιτήτριας παρουσιάστηκαν συνολικά πέντε μάρτυρες. Ο πρώτος μάρτυρας Χριστόδουλος Χριστοδουλίδης (Μ.Α.1) μέλος της εκκλησιαστικής επιτροπής της Αιτήτριας αναφέρθηκε στις επίδικες ενοικιάσεις. Στο μίσθιο Α η Καθ' ης η αίτηση Μ.Π. (η οποία είναι φαρμακοποιός) διατηρεί φαρμακείο και είναι θέσμια ενοικιαστής από το έτος

1. Στο μίσθιο Β η Καθ' ης αίτηση Ν.Π. (η οποία είναι οπτικός) διατηρεί κατάστημα οπτικών ειδών από το έτος 2003, που ξεκίνησε η ενοικίαση. Παρουσίασε το ενοικιαστήριο συμβόλαιο που αφορά το μίσθιο Β, ημερομηνίας 1.9.2003 που είχε διάρκεια μέχρι την 31.8.2005[1]. Κατά το έτος 2000 η Αιτήτρια ανέθεσε στον πολιτικό μηχανικό Γιώργο Δημητριάδη την ετοιμασία μελέτης για έλεγχο της υφιστάμενης στατικής και αντισεισμικής επάρκειας της πολυκατοικίας. Η μελέτη και τα σχέδια ολοκληρώθηκαν το 2004 και σύμφωνα με αυτά ολόκληρο το κτιριακό συγκρότημα της Αιτήτριας έχρηζε επιδιόρθωσης, ανακαίνισης και ενίσχυσης. Έγιναν στη συνέχεια προσπάθειες για ανάκτηση της κατοχής όλων των υποστατικών του κτιρίου, περιλαμβανομένου και του μισθίου, με φιλική διευθέτηση αλλά αυτό δεν κατέστη δυνατό. Εντωμεταξύ η Αιτήτρια εξασφάλισε άδεια οικοδομής κατά την 02.10.2007, την οποία και ανανέωσε (στις 07.12.2010 και 13.10.2011). Συμφώνησε ο Μ.Α.1 ότι στα μίσθια έχει δημιουργηθεί από την εργασία των Καθ' ων η αίτηση εμπορική εύνοια, αλλά υποστήριξε ότι αυτή θα πρέπει να αποδειχθεί από τις τελευταίες. Παρουσίασε στο δικαστήριο τις οικονομικές καταστάσεις της Αιτήτριας για το έτος 2011 καθότι οι καταστάσεις του έτους 2012 δεν είχαν ακόμα ετοιμαστεί/ ελεγχθεί από τη Μητρόπολη Λεμεσού. Υποστήριξε ο μάρτυρας ότι οι καταστάσεις του 2012 θα παρουσίαζαν ακόμα καλύτερη εικόνα από αυτές του 2011 διότι, εντωμεταξύ, η Αιτήτρια είχε ξοφλήσει ένα δάνειο που είχε κάνει. Η Αιτήτρια δεν υπέβαλε αίτηση για δανειοδότηση της για το έργο διότι θα πρέπει πρώτα να εξασφαλιστεί η απρόσκοπτη εκτέλεση του έργου με την ανάκτηση της κατοχής όλων των μονάδων του συγκροτήματος. Παραδέχθηκε ότι τα οικονομικά δεδομένα στην Κύπρο έχουν μεταβληθεί από τον Μάρτιο του 2013, αλλά παράλληλα υποστήριξε ότι η Αιτήτρια λόγω των εισοδημάτων της θα μπορεί να αποπληρώσει το δάνειο που θα συνάψει. Δεν θα εγκαταλείψει η Αιτήτρια το έργο, διότι αυτό αφορά την ασφάλεια του κτιρίου και των ενοριτών. Παραδέχθηκε ότι ενώ είχε σταλεί στις Καθ' ων οι αιτήσεις, η προβλεπόμενη από τη νομοθεσία ειδοποίηση για παράδοση της κατοχής των μισθίων, παράλληλα γινόταν από την Αιτήτρια προσπάθεια πώλησης της πολυκατοικίας με δημοσίευση σχετικής ανακοίνωσης στον τύπο στις 09.05.
2. Ακολούθως τον Σεπτέμβριο του ιδίου έτους και εφόσον δεν υπήρξε συμμόρφωση των Καθ' ων οι αιτήσεις, καταχωρήθηκαν οι παρούσες αιτήσεις. Αναφέρθηκε εκτενώς στις προσπάθειες για εξώδικη διευθέτηση. Η προσπάθεια για πώληση του κτιρίου εγκαταλείφθηκε νωρίς, λόγω παντελούς έλλειψης ενδιαφερομένων. Ο Μ.Α.1 μου έχει κάνει καλή εντύπωση. Υπήρξε σταθερός μάρτυρας χωρίς σημαντικές αντιφάσεις στην μαρτυρία του. Παρόλα αυτά, διαπιστώνω ότι μεγάλο μέρος της μαρτυρίας του Μ.Α.1 αναλώθηκε (α) στην περιγραφή της οικονομικής κατάστασης της Αιτήτριας, όπου διαφάνηκε ότι ο μάρτυρας αυτός δεν είχε προσωπική γνώση των στοιχείων που παρουσίασε και (β) στην περιγραφή της κατάστασης της οικοδομής και στην αναγκαιότητα ενίσχυσης της πολυκατοικίας. Το μέρος αυτό της μαρτυρίας του Μ.Α.1 δεν έχει σχολιαστεί, αφού η μαρτυρία γνώμης που διατύπωσε δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Με εξαίρεση αυτό το μέρος της μαρτυρίας του, αποδέχομαι την υπόλοιπη μαρτυρία του Μ.Α.1 ως ειλικρινή. Ο δεύτερος μάρτυρας της Αιτήτριας, Μ.Α.2, πατέρας Θεοχάρης Θεοχάρους, είναι ο ιερέας του ιερού ναού Αγίας Βαρβάρας στο Ζακάκι Λεμεσού και ειδικός πρόεδρος της εκκλησιαστικής επιτροπής της Αιτήτριας. Είναι απόφοιτος του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, τμήμα Θεολογίας και απόφοιτος του Ανώτερου Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου, τμήμα ναυτομηχανικής. Αναφέρθηκε στο σύνολο της ακίνητης περιουσίας της Αιτήτριας η οποία σύμφωνα με τις εκτιμημένες τιμές ανερχόταν το 1980 σε €2.700.
3. Σε αυτήν περιλαμβάνονται και τα επίδικα τεμάχια όπου έχει ανεγερθεί το επίδικο κτιριακό συγκρότημα. Η Αιτήτρια διαθέτει σε τραπεζικές καταθέσεις το ποσό των €80.
4. Ο διορισμός του Μ.Α.3 έγινε το έτος 2000, όπου με τη σύμφωνη γνώμη του τεχνικού τμήματος της Μητρόπολης Λεμεσού του ανατέθηκε η εκπόνηση μελέτης με σκοπό τη συντήρηση και αντισεισμική αναβάθμιση του επίδικου κτιριακού συγκροτήματος καθότι είχαν προηγηθεί σεισμικές δονήσεις και στο κτίριο είχαν δημιουργηθεί ρωγμές. Η μελέτη ολοκληρώθηκε το έτος 2004 και η άδεια οικοδομής για τις εργασίες εξασφαλίστηκε, από το Δήμο Λεμεσού, κατά το έτος 2007 και έκτοτε ανανεώνεται. Εντωμεταξύ έγιναν συναντήσεις με τους ενοίκους των μονάδων του συγκροτήματος για την επίτευξη φιλικής διευθέτησης και διορισμός νομικών συμβούλων οι οποίοι στην πορεία αντικαταστάθηκαν. Αναφερόμενος στην οικονομική δυνατότητα της Αιτήτριας να εκτελέσει τα προτιθέμενα έργα ενίσχυσης και επιδιόρθωσης ο μάρτυρας μας είπε ότι η Αιτήτρια έχει εισοδήματα από ενοίκια που εισπράττει και από τα έσοδα του ναού. Το ποσό του ενάμισι εκατομμυρίου ευρώ που θα χρειαστεί για το έργο θα προέλθει από δανεισμό από τραπεζικό ίδρυμα. Έγιναν επαφές με το Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λεμεσού όταν κατά το έτος 2011 η Αιτήτρια αιτήθηκε και εξασφάλισε δάνειο για τις τρέχουσες ανάγκες της, ύψους €200.000, οπότε και έγινε αναφορά στο μεγαλύτερο ποσό που θα χρειαστεί για τις εργασίες στην επίδικη οικοδομή και τα επίδικα τεμάχια υποθηκεύτηκαν προς όφελος του Σ.Τ.Λ. με σκοπό την επέκταση του δανείου σε κατοπινό στάδιο. Κατά τον Απρίλιο του 2013, σε συνάντηση μεταξύ της εκκλησιαστικής επιτροπής της Αιτήτριας, του οικονομικού διευθυντή της Μητρόπολης Λεμεσού και του Μητροπολίτη Λεμεσού, λήφθηκε απόφαση με τη σύμφωνη γνώμη του Μ.Α.3, όπως σε περίπτωση που δεν καταστεί δυνατή η εξασφάλιση ολόκληρου του ποσού, οι εργασίες στην οικοδομή να εκτελεστούν τμηματικά. Σε αυτή την περίπτωση, σε πρώτη φάση θα ξεκινήσουν οι εργασίες από τη βάση του κτιρίου [υπόγειο, ισόγειο (που είναι όλα τα καταστήματα) και 1ος όροφος]. Στόχος της Αιτήτριας είναι η ολοκλήρωση του έργου ως η μελέτη και η εκδοθείσα άδεια οικοδομής. Το τελευταίο ενοίκιο των επίδικων καταστημάτων είναι: €228 μηνιαίως από το 2006 (για το μίσθιο Α) και €240 μηνιαίως από το 2005 (για το μίσθιο Β). Τα έσοδα της Αιτήτριας από τα ενοίκια έχουν μειωθεί από €200.000 που ήταν το 2009 σε €169.000 το 2010 και σε €138.000 το
5. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι μονάδες της επίδικης πολυκατοικίας δεν προσφέρονται πλέον προς ενοικίαση εν αναμονή της έναρξης των εργασιών για την αποκατάσταση της. Για τις ερωτήσεις αναφορικά με τεχνικά ζητήματα ο μάρτυρας μας παρέπεμψε στον ειδικό επί των θεμάτων αυτών, Μ.Α.
6. Ο Μ.Α.2 μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Υπήρξε άμεσος και ευθύς στις απαντήσεις του χωρίς να υποπέσει σε οποιαδήποτε αντίφαση παρά τη μακρά αντεξέταση του. Αποδέχομαι στο σύνολο της τη μαρτυρία του Μ.Α.
7. Ο Μ.Α.3, Γιώργος Δημητριάδης, πολιτικός μηχανικός, αναφέρθηκε στα προσόντα και στην πείρα του[2]. Κατά το έτος 2000 ανατέθηκε στο γραφείο του από την Αιτήτρια ο έλεγχος της στατικής και αντισεισμικής επάρκειας του επίδικου κτιρίου και η διενέργεια τροποποιήσεων στο κτίριο για βελτίωση της κατάστασης του. Η διαδικασία περιλάμβανε την ανεύρεση των αρχικών αρχιτεκτονικών σχεδίων, αναλυτική επιτόπια επιθεώρηση και ταύτιση των σχεδίων με την υφιστάμενη κατάσταση. Ακολούθως προέβηκε σε σχολαστική οπτική επιθεώρηση και επιλεκτικούς δομικούς ελέγχους, με την εξαγωγή δοκιμίων σκυροδέματος από κολώνες και δοκούς για να προσδιοριστούν τα τεχνικά και φυσικά χαρακτηριστικά των δομικών υλικών. Η οπτική επιθεώρηση έδειξε έντονες ρηγματώσεις σε στοιχεία του φέροντα οργανισμού (κολώνες, δοκάρια, πλάκες και πέδιλα), έντονες αποσαθρώσεις σκυροδέματος και οξειδώσεις σε οπλισμούς και αποκολλήσεις τμημάτων από σκυρόδεμα με εμφανείς οπλισμούς. Αρκετά προβλήματα υπήρχαν και σε δευτερεύοντα στοιχεία όπως σωλήνες αποχέτευσης, υγρασίες, αποσαθρώσεις επιχρισμάτων. Εξήγησε ο μάρτυρας ότι τα πιο πολλά προβλήματα παρουσιάζονται στα τρία μεγάλα κεντρικά κτίρια του συγκροτήματος τα οποία χωρίζονται μεταξύ με αρμό πάχους πέντε εκατοστών. Η κάθε πολυκατοικία από αυτές αποτελείται από υπόγειο, ισόγειο, μεσοπάτωμα και άλλους πέντε ορόφους. Στα δύο άκρα υπάρχουν δύο μικρότερες ισόγειες οικοδομές. Το κτίριο ανεγέρθηκε κατά τα έτη 1979 -
8. Στην ανάλυση του κτιρίου διαπιστώθηκε ότι τα τρία κεντρικά κτίρια είχαν διαφορετική συμπεριφορά το κάθε ένα και σε περίπτωση σεισμού ταλαντεύονταν και «κτυπούσαν» μεταξύ τους. Είχαν επίσης δημιουργηθεί κοντά υποστυλώματα μεταξύ φεγγιτών, που θεωρούνται από τα πιο ευαίσθητα στοιχεία στη διάρκεια σεισμού. Περαιτέρω, τα δοκίμια σκυροδέματος κατέδειξαν πολύ χαμηλές αντοχές για το σκυρόδεμα, τόσο στα υποστύλωμα (κολώνες) όσο και στις δοκούς, ενώ διαπιστώθηκαν ενανθρακώσεις στο σκυρόδεμα στα στοιχεία του φέροντα οργανισμού που έφταναν στον οπλισμό, με αποτέλεσμα ο οξειδωμένος οπλισμός να μην μπορεί πλέον να σηκώσει το βάρος για το οποίο σχεδιάστηκε. Αφού επιλέγηκε το επίπεδο της αποφυγής κατάρρευσης της επίδικης οικοδομής (με βάση και τους κυπριακούς αντισεισμικούς κώδικες), προέβηκε σε ανάλυση του κάθε κτιρίου χωριστά και διαπίστωσε ότι η πρέπουσα λύση ήταν τελικά να γίνουν τα τρία κτίρια ένα. Η μελέτη που ετοιμάστηκε μετά από πολλές επιμετρικές αναλύσεις ολοκληρώθηκε στις αρχές του
9. Στην συνέχεια ετοιμάστηκαν τα αρχιτεκτονικά σχέδια[3] στα οποία περιλαμβάνεται με λεπτομέρεια η επίλυση του κάθε προβλήματος και ο τρόπος ενίσχυσης του κάθε στοιχείου ξεχωριστά. Αφού ολοκληρώθηκε η στατική μελέτη, ακολούθως συντάχθηκαν και οι τεχνικοί όροι και οι προδιαγραφές[4] που περιγράφουν τις εργασίες, τη διαδικασία και τον τρόπο εκτέλεσης καθώς και αναλυτικό δελτίο επιμέτρησης[5]. Όλα αυτά ολοκληρώθηκαν κατά το έτος
10. Η μελέτη προνοεί την ενίσχυση όλων των υποστυλωμάτων και δοκών και απαιτεί να είναι άδειος ο χώρος εκτέλεσης των εργασιών. Τα επίδικα καταστήματα είναι πανομοιότυπα και στο κάθε ένα από αυτά υπάρχουν επτά μεμονωμένες κολώνες και επίσης εφάπτεται σε αυτά και ένα τμήμα του κουβουκλίου του ανελκυστήρα. Απαιτείται να γίνει ενίσχυση σε όλες τις κολώνες και σε κάποια δοκάρια και το κλείσιμο των φεγγιτών που δημιουργούν τα κοντά υποστυλώματα. Θα τοποθετηθούν στηρίγματα γύρω από το κάθε υποστύλωμα και μετά θα αρχίσει η αφαίρεση. Θα αφαιρεθεί η τοιχοποιία ώστε να ελευθερωθεί η κάθε κολώνα και μετά να αφαιρεθεί το επιφανειακό σκυρόδεμα γύρω από την κολώνα μέχρι το υγιές μέρος, να αποκαλυφθούν οι υφιστάμενοι οπλισμοί, να καθαριστούν από την οξείδωση και να τους γίνει επεξεργασία με φάρμακα. Θα προστεθούν περιμετρικά νέοι μανδύες οπλισμού, δηλαδή άλλα σίδερα κατακόρυφα και άλλοι συνδετήρες οριζόντια, που θα ξεκινούν από τα πέδιλα στο υπόγειο και θα συνεχίζουν σε όλους τους ορόφους. Η σύνδεση των συνδετήρων είναι επίπονη και απαιτεί συγκολλήσεις και επομένως χρειάζεται περισσότερο χώρο. Θα ανοιχτούν τρύπες και θα υπάρχει οπτική επαφή από όροφο σε όροφο κατά τη διάρκεια της εκτέλεσης των εργασιών. Κατά τη διάρκεια των εργασιών και σε όλες τις φάσεις της ενίσχυσης πρέπει να λαμβάνονται προστατευτικά μέτρα ώστε το φορτίο της οικοδομής να μεταβιβάζεται με ασφάλεια από τις αδυνατισμένες κολώνες σε άλλες υποστυλώσεις. Επομένως θα τοποθετηθούν βοηθητικά στηρίγματα (σκαλωσιές ξυλοτύπου) που θα συγκρατούν τα διάφορα μέρη της οικοδομής, για την ασφαλή μεταβίβαση του φορτίου από πάνω προς τα κάτω. Κατά την εκτέλεση των εργασιών στα μίσθια, θα διακοπεί η παροχή ηλεκτρικού ρεύματος σ' αυτά, θα αφαιρεθεί το ψευδοτάβανο και τμήμα από το πάτωμα και θα γίνει αλλαγή τα αποχετευτικής και υδραυλικής εγκατάστασης. Θα χρησιμοποιηθούν μηχανικά μέσα (κομπρεσέρ) και θα δημιουργηθεί σκόνη, θόρυβος και θα γίνει επίσης καθαρισμός της πλάκας και των δοκών με νεροβολή. Υπό αυτές τις συνθήκες και για να εκτελεστούν οι πιο πάνω εργασίες δεν θα είναι δυνατό να παραμείνουν οι Καθ' ων οι αιτήσεις στα μίσθια ή να λειτουργούν αυτά ως καταστήματα τόσο για την ασφάλεια των ιδίων αλλά και της περιουσίας τους. Το κόστος του έργου υπολογίστηκε σε ενάμιση εκατομμύριο ευρώ και η χρησιμοποίηση του κεφαλαίου θα είναι σταδιακή. Θα ολοκληρωθούν αρχικά οι εργασίες στο υπόγειο, ισόγειο και μεσοπάτωμα (σε όλο το επίπεδο στην κάτοψη) και ακολούθως θα προχωρήσουν κατακόρυφα προς τα πάνω, όροφο με όροφο. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας επανέλαβε ότι είναι αδύνατο να παραμείνουν οι Καθ' ων οι αιτήσεις στα μίσθια στη διάρκεια των εργασιών, αναφερόμενος στις εργασίες και στο χώρο που αυτές απαιτούν. Η λύση της ενίσχυσης του κάθε κτιρίου χωριστά δεν επιλέγηκε διότι δεν ικανοποιούσε τα κριτήρια που είχαν τεθεί και τα κτίρια συνέχιζαν να "κτυπούν" μεταξύ τους Βασικό κριτήριο της μελέτης ήταν η ασφάλεια του κτιρίου και να μην καταρρεύσει αυτό σε περίπτωση σεισμού. Ο Μ.Α.3 μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Στη βάση των προσόντων και της πείρας του, αποδέχομαι τον μάρτυρα ως εμπειρογνώμονα. Παρά την μακρά αντεξέταση του από τον συνήγορο των Καθ' ων οι αιτήσεις, δεν έχω διαπιστώσει οποιαδήποτε αντίφαση στη μαρτυρία του. Οι απαντήσεις του ήταν όλες τεκμηριωμένες και με παραπομπή στη μελέτη, στα αρχιτεκτονικά σχέδια και στις αναλύσεις που έγιναν. Υπήρξε σαφής, επεξηγηματικός και φυσιολογικός μάρτυρας. Αποδέχομαι στο σύνολο της τη μαρτυρία του Μ.Α.
11. Ο τέταρτος μάρτυρας, Μ.Α.4, Αντώνης Χαραλάμπους είναι ο Δημοτικός Μηχανικός του Δήμου Λεμεσού εδώ και 14 χρόνια. Είναι πολιτικός μηχανικός με πολυετή πείρα στο Δήμο Λεμεσού, απόφοιτος του City University της Νέας Υόρκης. Αναγνώρισε την άδεια οικοδομής η οποία εκδόθηκε από το Δήμο Λεμεσού για τη διενέργεια εργασιών στατικής και αντισεισμικής αναβάθμισης του υφιστάμενου κτιρίου της Αιτήτριας, η οποία εκδόθηκε στη βάση των σχεδίων που συνόδευσαν την αίτηση και της μελέτης. Υποστήριξε ο μάρτυρας ότι το επίδικο συγκρότημα αντιμετωπίζει σοβαρά θέματα ασφάλειας, αλλά δεν έχει ακόμα κηρυχτεί επικίνδυνο προς αποφυγή της κοινωνικής αναταραχής. Τα κτίρια έχουν επιθεωρηθεί από τον ίδιο παλαιότερα και πρόσφατα. Σε σχετική υποβολή ο μάρτυρας αρνήθηκε ότι οι εργασίες που περιγράφονται στη σχετική άδεια οικοδομής μπορεί να εκτελεστούν χωρίς να εκκενωθούν οι μονάδες του κτιρίου. Σχέδια ασφάλειας, υγείας και κανονισμοί επιβάλλουν να μην υπάρχει κοινό στο εργοτάξιο. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας ερωτήθηκε κατά πόσο είναι επιστημονικά δυνατό να γίνουν οι εργασίες αναβάθμισης σταδιακά και ξεχωριστά σε κάθε κτίριο και απάντησε ότι θα πρέπει να προηγηθεί μελέτη το αποτέλεσμα της οποίας θα καθορίσει και την απάντηση. Ο ίδιος δεν έχει κάνει μελέτη προτού καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η οικοδομή χρήζει επιδιόρθωσης, αλλά έχει ελέγξει την μελέτη που κατατέθηκε στο γραφείο του για την έκδοση της επίδικης άδειας οικοδομής. Ο Μ.Α.4 μου έχει κάνει καλή εντύπωση. Στη βάση των προσόντων και της πείρας του αποδέχομαι και αυτόν τον μάρτυρα ως εμπειρογνώμονα. Υπήρξε σταθερός μάρτυρας χωρίς αντιφάσεις και αποδέχομαι στο σύνολο της τη μαρτυρία του Μ.Α.4, με την επιφύλαξη ότι τα συμπεράσματα του για την κατάσταση του κτιριακού συγκροτήματος δεν προέρχονται από δική του έρευνα και μελέτη αλλά από τον έλεγχο της μελέτης του Μ.Α.3 (τεκμήριο 22). Ο Μ.Α.5, πατέρας Ανδρέας Παπαβασιλείου, έχει σπουδάσει οικονομικά και τραπεζικά. Έχει δίπλωμα στη στατιστική και στα τραπεζικά. Παρακολούθησε οικονομικά στο London School of Economics. Μετά διετέλεσε γενικός διευθυντής στην Λαϊκή Τράπεζα για 28 χρόνια Είναι ιερέας εδώ και 14,5 χρόνια και οικονομικός σύμβουλος του Μητροπολίτη Λεμεσού. Πέρα από το οικονομικό τμήμα της Μητρόπολης όπου ελέγχονται και εγκρίνονται οι ισολογισμοί, ο ίδιος συμβουλεύει το τμήμα αυτό όταν αντιμετωπίζει οικονομικά θέματα. Όταν μία εκκλησιαστική επιτροπή προτίθεται να συνάψει συμφωνία δανείου, απευθύνονται πρώτα στη Μητρόπολη για λήψη έγκρισης. Σε περίπτωση που χρειάζεται και η εγγύηση της Μητρόπολης, το ζήτημα παραπέμπεται στην Ιερά Σύνοδο. Στην παρούσα περίπτωση, η Αιτήτρια έχει λάβει ήδη την έγκριση για λήψη δανείου από τράπεζα για το ποσό του 1,5 εκατομμυρίου ευρώ για την επιδιόρθωση της επίδικης οικοδομής. Είναι σε θέση να αποπληρώσει το δάνειο της καθότι έχει σταθερά εισοδήματα από τα έσοδα του ναού και από τα ενοίκια που εισπράττει. Η μείωση στο εισόδημα της Αιτήτριας είναι προσωρινή και οφείλεται στην μείωση των ενοικίων της επίδικης οικοδομής λόγω της εκκένωσης των μονάδων και ότι αναμένεται η επιστροφή των ενοικιαστών μετά το πέρας των εργασιών. Υπάρχουν και άλλα ενοίκια που είναι σταθερά και αυξάνονται όπως αυτό του βενζινάδικου που ανέρχεται σε €65.000 ετησίως και θα αυξηθεί σταδιακά στις €100.
12. Ακόμα και αν στην πορεία παρουσιαστεί οικονομική αδυναμία, θα μπορεί να αντιμετωπιστεί με την μείωση της δόσης ή με την συνεισφορά της Μητρόπολης. Στην παρούσα περίπτωση, με τα δεδομένα της Αιτήτριας, δεν θα υπάρχει καμία δυσκολία στην αποπληρωμή. Ανέλυσε ο μάρτυρας την οικονομική κατάσταση (Τεκμήριο 18) προς υποστήριξη της θέσης του ότι η Αιτήτρια έχει τη δυνατότητα αποπληρωμής του δανείου που θα συνάψει για την εκτέλεση των προτιθέμενων εργασιών. Έχει ήδη προβεί ο Μ.Α.5 και σε επαφές με τραπεζικά ιδρύματα και είναι πεπεισμένος ότι λόγω της φερεγγυότητας της Αιτήτριας η σύναψη του δανείου είναι σίγουρη, αλλά η αίτηση θα υποβληθεί όταν θα είναι έτοιμη να ξεκινήσει το έργο. Απέρριψε τη θέση ότι με βάση τις οδηγίες της Κεντρικής Τράπεζας θα πρέπει η Αιτήτρια να έχει διαθέσιμο το 30% του κεφαλαίου που απαιτείται, ισχυριζόμενος ότι δεν αφορά η οδηγία αυτή τις υφιστάμενες οικοδομές. Ο Μ.Α.5 μου έχει πολύ καλή εντύπωση. Στη βάση των προσόντων κι της πείρας του, αποδέχομαι τον Μ.Α.5 ως εμπειρογνώμονα επί οικονομικών ζητημάτων. Δεν υπέπεσε σε καμία αντίφαση στη διάρκεια της αντεξέτασης του ο μάρτυρας αυτός. Όλες οι απαντήσεις του υπήρξαν σαφείς και άμεσες και αποδέχομαι τη μαρτυρία του στο σύνολο της. Μαρτυρία Καθ' ων οι αιτήσεις: Ως πρώτος μάρτυρας, Μ.Κ.1, για τις Καθ' ων οι αιτήσεις παρουσιάστηκε ο πολιτικός μηχανικός Διονύσιος Λαρδής. Αναφέρθηκε στα προσόντα και στην πείρα[6] του. Μελέτησε το τεκμήριο 22 και επισκέφτηκε το επίδικο κτιριακό συγκρότημα. Ερωτηθείς εάν μπορεί να πραγματοποιηθεί η στατική και αντισεισμική ενίσχυση χωρίς επηρεασμό των ενοίκων των μισθίων Α και Β, ο Μ.Κ.1 απάντησε θετικά παραπέμποντας σε άλλο έργο που είχε ο ίδιος αναλάβει καθώς και στη χρήση "tampers" (τα οποία αναφέρονται στο τεκμήριο 22) και αποτελούν, όπως είπε, "σούστες" που τοποθετούνται στις βάσεις του κτιρίου και απορροφούν σε περίπτωση σεισμού την ενέργεια του. Ο ίδιος αρνήθηκε μεν να χρησιμοποιήσει αυτή τη μέθοδο σε άλλη οικοδομή, αλλά ο Μ.Α.3 είναι ειδικός στα tampers. Η μέθοδος αυτή έχει το μειονέκτημα ότι τα εξαρτήματα είναι "πανάκριβα". Μία άλλη μέθοδος είναι οι τοποθέτηση εξωτερικών τοιχίων. Είναι η θέση του μάρτυρα ότι το τεκμήριο 22 μειονεκτεί και πρέπει να τροποποιηθεί διότι: α) δεν λαμβάνει υπόψη τις τοιχοπληρώσεις οι οποίες βοηθούν στην αντισεισμική αναβάθμιση. β) πρέπει να ελαχιστοποιήσει την ταλαιπωρία, με την ενίσχυση των υφιστάμενων κολώνων με μεταλλική κατασκευή (αντί για το σκάψιμο τους) και το ίδιο να γίνει και με τις δοκούς και τις πλάκες, με την τοποθέτηση λαμαρίνων από πάνω και από κάτω. Από την άλλη όμως ο Μ.Κ.1 συμφώνησε ότι στη βάση της μελέτης (τεκμήριο 22) εκδόθηκε η επίδικη άδεια οικοδομής και ότι αυτό συνεπάγεται ότι πληρεί τα σχετικά κριτήρια. Την χαρακτήρισε ως μια συνηθισμένη μελέτη. Ο ίδιος θα χειριζόταν το ζήτημα της ταλάντωσης του κτιρίου διαφορετικά. Δεν θα ένωνε τα κτίρια που οι αρμοί τους κατασκευάστηκαν πριν χρόνια. Θα ενδυνάμωνε τις δικούς και τα άλλα στοιχεία ώστε να πάρουν τις θερμικές δυνάμεις του κτιρίου και θα χρησιμοποιούσε άλλα υλικά όπως τον φελλό για την αποφυγή της σύγκρουσης των κτιρίων, παραπέμποντας και πάλι σε άλλο έργο. Υποστήριξε ότι το κατά πόσο θα μπορούν να παραμείνουν οι Καθ' ων οι αιτήσεις στα μίσθια και να εργάζονται κατά τη διάρκεια εκτέλεσης των εργασιών, εξαρτάται από τον τρόπο οργάνωσης του εργοταξίου και τα προσωρινά μέτρα ασφάλειας που θα ληφθούν. και εξήγησε προφορικά πως θα μπορούσε θεωρητικά να επιτευχθεί αυτό. Με βάση τα προσόντα και την πείρα του Μ.Κ.1 τον αποδέχομαι ως εμπειρογνώμονα. Όμως ο Μ.Κ.1 δεν μου έχει κάνει καλή εντύπωση. Από τη μία αποδέχθηκε ότι το κτιριακό συγκρότημα χρήζει επιδιόρθωσης αλλά αρνήθηκε ότι οι αντοχές του είναι χαμηλές, ενώ όταν του υποδείχθηκαν τα αποτελέσματα των σχετικών αναλύσεων συμφώνησε με αυτή τη θέση. Στη συνέχεια όμως ισχυρίστηκε ότι το ζήτημα χρήζει περαιτέρω μελέτης προτού "καταδικαστεί" η οικοδομή. Αξίζει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με τον Μ.Κ.1, η επιθεώρηση του επίδικου συγκροτήματος που έγινε από τον ίδιο ήταν μόνο εξωτερική. Η όλη μαρτυρία του επικεντρώθηκε στην προσπάθεια να αντικρούσει τις απόψεις του Μ.Α.3, όπως προβάλλονται στο τεκμήριο 22, για να μας πείσει ότι είναι υπερβολική η άποψη ότι θα πρέπει να εκκενωθούν τα μίσθια για να εκτελεστούν οι προτεινόμενες εργασίες. Ενώ εισηγήθηκε διάφορες "μεθόδους" που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να επιφέρουν το ίδιο αποτέλεσμα όσον αφορά την αναβάθμιση της οικοδομής, αυτές οι εισηγήσεις έγιναν πρόχειρα χωρίς την παρουσίαση μελέτης, παρά μόνο μας παρέπεμπε ο μάρτυρας σε άλλα οικοδομικά έργα χωρίς να μας παρουσιάζει οτιδήποτε που να δείχνει ότι προέβαινε σε σύγκριση όμοιων περιπτώσεων/κτιρίων. Η παράλειψη τεκμηρίωσης των πιο πάνω θέσεων του Μ.Κ.1 καθιστά την μαρτυρία του επί αυτών των ζητημάτων μη αποδεκτή. Αποδέχομαι την υπόλοιπη μαρτυρία του Μ.Κ.
13. Η δεύτερη μάρτυρας, Μ.Κ.2, Μάρω Παπασπύρου είναι η Καθ' ης η αίτηση στην Αίτηση Ε141/
14. Παρουσίασε γραπτή δήλωση ως η κυρίως εξέταση της, στην οποία αναφέρει ότι είναι θέσμια ενοικιάστρια του καταστήματος με αριθμό 9 στο επίδικο κτιριακό συγκρότημα, του οποίου είναι κάτοχος από το
15. Το συγκρότημα δεν έχει έκτοτε συντηρηθεί και επιπλέον η Αιτήτρια δεν έχει εξασφαλίσει ακόμα πιστοποιητικό τελικής έγκρισης για το κτίριο αυτό. Είναι φαρμακοποιός εγγεγραμμένη στο Μητρώο Φαρμακοποιών και το μίσθιο Α έχει επιθεωρηθεί και εγγραφεί στο μητρώο των υποστατικών που τηρείται σύμφωνα με τον περί Φαρμακευτικής και Δηλητηρίων Νόμο. Η παρουσία της για περισσότερο από 28 χρόνια στο μίσθιο Α ταύτισε της επαγγελματική της δραστηριότητα με το συγκεκριμένο κατάστημα και τυχόν μετακίνηση της θα επηρεάσει αρνητικά την καλή φήμη και πελατεία που έχει δημιουργήσει. Οι προτεινόμενες αλλαγές στην οικοδομή μπορούν να πραγματοποιηθούν χωρίς τη δική της έξωση ενώ η παραμονή της στο μίσθιο κατά την εκτέλεση των εργασιών, είναι απόλυτα ασφαλής και ότι το μίσθιο Α δεν παρουσιάζει εσωτερικά οποιοδήποτε πρόβλημα. Αρνείται ότι είχε οποιαδήποτε διαβούλευση με την Αιτήτρια πριν την έγερση της παρούσας αίτηση με σκοπό την παράδοση ελεύθερης της κατοχής του μισθίου Α. Με τη δημοσίευση της αγγελίας για την πώληση του συγκροτήματος, οι Αιτητές έχουν ανακαλέσει την ειδοποίηση της ημερομηνίας 10.2.2010, ενώ πρόθεση τους είναι τελικά η αύξηση των ενοικίων. Αντεξεταζόμενη η μάρτυρας, παραδέχθηκε ότι έγιναν συζητήσεις πριν την έγερση της παρούσας αίτησης, με τους προηγούμενους δικηγόρους της Αιτήτριας. Η Μ.Κ.2 δεν μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Αναφέρομαι ειδικά στα πιο κάτω σημεία: α) η μάρτυρας παρά την αρχική επίμονη άρνηση της στην υποβολή ότι είχε διαβουλεύσεις με την Αιτήτρια αναφορικά με το ενδεχόμενο μετακίνησης της σε άλλο κατάστημα με σκοπό την εκτέλεση των προτεινόμενων εργασιών στο μίσθιο Α, τελικά παραδέχθηκε ότι έγιναν οι συναντήσεις, χωρίς όμως κάποια τελική δέσμευση από μέρους της. β) επεκτάθηκε η Μ.Κ.2 σε μαρτυρία γνώμης, για να μας πείσει τόσο περί τις δυνατότητας εκτέλεσης των προτεινόμενων εργασιών χωρίς να εκκενωθεί το μίσθιο Α, όσο και περί της μη ύπαρξης οικονομικής δυνατότητας της Αιτήτριας να εκτελέσει τις προτεινόμενες εργασίες. Ως μαρτυρία γνώμης αυτό το μέρος της μαρτυρίας της Μ.Κ.2 δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. Αποδέχομαι την υπόλοιπη μαρτυρία της Μ.Κ.2, εφόσον δεν αντεξετάστηκε η μάρτυρας επ' αυτής. Η Καθ' ης η αίτηση στην αίτηση Ε142/10 Νίτσα Περικλέους υπήρξε η τρίτη μάρτυρας, Μ.Κ.3, των Καθ' ων οι αιτήσεις. Παρουσίασε γραπτή δήλωση ως η κυρίως εξέταση της στην οποία αναφέρει ότι είναι θέσμια ενοικιάστρια του καταστήματος με αριθμό 5 στο επίδικο κτιριακό συγκρότημα, του οποίου είναι κάτοχος από το
16. Το συγκρότημα δεν έχει έκτοτε συντηρηθεί και επιπλέον η Αιτήτρια δεν έχει εξασφαλίσει ακόμα πιστοποιητικό τελικής έγκρισης για το κτίριο αυτό. Είναι οπτικός εγγεγραμμένη στο Μητρώο Καταστημάτων Οπτικών Ειδών που τηρείται σύμφωνα με τον περί Ρυθμίσεως της Άσκησης του Επαγγέλματος των Οπτικών Νόμο. Η παρουσία της για περισσότερο από 10 χρόνια στο μίσθιο Β ταύτισε της επαγγελματική της δραστηριότητα με το συγκεκριμένο κατάστημα και τυχόν μετακίνηση της θα επηρεάσει αρνητικά την καλή φήμη και πελατεία που έχει δημιουργήσει. Οι προτεινόμενες αλλαγές στην οικοδομή μπορούν να πραγματοποιηθούν χωρίς τη δική της έξωση, ενώ η παραμονή της στο μίσθιο κατά την εκτέλεση των εργασιών, είναι απόλυτα ασφαλής και ότι το μίσθιο Β δεν παρουσιάζει εσωτερικά οποιοδήποτε πρόβλημα. Αρνείται ότι είχε οποιαδήποτε διαβούλευση με την Αιτήτρια πριν την έγερση της παρούσας αίτηση με σκοπό την παράδοση ελεύθερης της κατοχής του μισθίου Α. Με τη δημοσίευση της αγγελίας για την πώληση του συγκροτήματος, οι Αιτητές έχουν ανακαλέσει την ειδοποίηση της ημερομηνίας 10.2.
17. Στη σύντομη αντεξέταση της, η Μ.Κ.3 ανέφερε ότι δεν έχει ένσταση να γίνουν οι προτεινόμενες εργασίες στο μίσθιο Β αλλά ισχυρίστηκε ότι θα μπορούσαν να εκτελεστούν χωρίς αυτό να εκκενωθεί, εφόσον θα υπάρχουν οι σχετικές "προδιαγραφές" όπως το να μην εκτελούνται εργασίες με κομπρεσέρ παρά μόνο το μεσημέρι. Θα είναι δύσκολη η ταυτόχρονη εκτέλεση των εργασιών και η διεξαγωγή του δικού της επαγγέλματος. Ισχυρίστηκε ότι δεν έγινε από την Αιτήτρια μελέτη για αυτό το ενδεχόμενο, ενώ θα μπορούσε να γίνει. Η Μ.Κ.3 επίσης δεν μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Ενώ δήλωσε ότι δεν είναι ειδικός επί οικοδομικών ζητημάτων, επεκτάθηκε σε μαρτυρία γνώμης αναφορικά με τη δυνατότητα εκτέλεσης των προτεινόμενων εργασιών χωρίς να εκκενωθεί το μίσθιο Β, ενώ κατά την αντεξέταση της παραδέχθηκε ότι κάτι τέτοιο δεν θα ήταν εύκολο. Εξέφρασε επίσης την άποψη ότι η Αιτήτρια δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να εκτελέσει τις προτεινόμενες εργασίες. Ως μαρτυρία γνώμης αυτό το μέρος της μαρτυρίας της Μ.Κ.3 δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. Αποδέχομαι την υπόλοιπη μαρτυρία της Μ.Κ.3, εφόσον δεν αντεξετάστηκε η μάρτυρας επ' αυτής. Ο τέταρτος μάρτυρας, Μ.Κ.4, Eυριπίδης Καντονίδης, παρουσίασε τις οικονομικές καταστάσεις για τα έτη 2010, 2011 και 2012[7] που όπως είπε και δεν αντεξετάστηκε αφορούν μίσθιο Β, το οποίο φέρει την ονομασία BLUE VISION OPTICAL CENTER. Ο Μ.Κ.4 υπήρξε τυπικός μάρτυρας με μοναδική μαρτυρία την κατάθεση των πιο πάνω εγγράφων τα οποία όμως δεν έχουν ετοιμαστεί από τον ίδιο και δεν έχει δοθεί στο δικαστήριο κάποια εξήγηση για την παράλειψη της AUDTACON LTD και του Ανδρέα Κωνσταντίνου (που φέρονται να είναι οι συντάκτες των εγγράφων αυτών) να παρουσιαστούν στο Δικαστήριο, ώστε να τεθεί το υπόβαθρό για την αποδοχή της μαρτυρίας που παρουσιάστηκε με την μορφή των οικονομικών καταστάσεων. Σχετική είναι η απόφαση Πιττάλης κ.α. ν. Ianira Enterprises Ltd κ.α.