Nicolaou Bros Estates Ltd ν. Περικλής Ονησιφόρου κ.α., Αρ. Αίτησης: Ε183/2011, 30/1/2015

(1)ότι το επίδικο κτιριακό συγκρότημα είχε κηρυχθεί από το 2005 ως επικίνδυνη οικοδομή από το Δήμο Λεμεσού και ότι αυτό ήταν ακατάλληλο προς ενοικίαση, ή άλλη χρήση και

(2)ότι υπήρχε σε εξέλιξη δικαστική διαμάχη μεταξύ των Αιτητών και των προηγούμενων ενοικιαστών του μισθίου. Υποστηρίζουν περαιτέρω οι Καθ' ών η αίτηση, ότι λόγω της ακαταλληλότητας και επικινδυνότητας του μισθίου δεν ήταν δυνατή η έκδοση των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης του Καθ' ου η Αίτηση 1 (εμπορικό κατάστημα και/ή ψησταριά και/ή σνακ-καφέ), η οποία δεν μπορούσε να λειτουργήσει νόμιμα εξαιτίας των ψευδών παραστάσεων των Αιτητών. Επίδικα ζητήματα Στην πορεία της παρούσας υπόθεσης τα επίδικα θέματα έχουν περιοριστεί λόγω της συμπεριφοράς του Καθ' ου η Αίτηση 1, ο οποίος παρέδωσε στους Αιτητές στις 05.01.2012 την κατοχή του μισθίου. Επίσης με βάση τις παραδοχές που γίνονται στην Απάντηση των Καθ' ων η Αίτηση, δεν αμφισβητούντα πιο κάτω γεγονότα: (α) Η ιδιοκτησία του μισθίου από τους Αιτητές (Τεκμήριο 2). (β) Η σύναψη μεταξύ των διαδίκων της συμφωνίας (Τεκμήριο 3). (γ) Ότι από τον Ιούνιο του 2011 και μέχρι την παράδοση της κατοχής του μισθίου (στις 05.01.2012) δεν καταβλήθηκε οποιοδήποτε ενοίκιο στους Αιτητές. (δ) Η επίδοση στον Καθ' ου η Αίτηση 1 την 21.07.2011 της ειδοποίησης ημερομηνίας 14.07.2014 με την οποία οι Αιτητές "κατήγγειλαν" την επίδικη συμφωνία και αξίωσαν επιστροφή της κατοχής του μισθίου και πληρωμή των οφειλομένων ενοικίων. Ως αποτέλεσμα του περιορισμού των επίδικων θεμάτων, το ζητούμενο από το Δικαστήριο στην παρούσα περίπτωση είναι να διαγνώσει

1. κατά πόσον η επίδικη συμφωνία συνάφθηκε δυνάμει ψευδών παραστάσεων από μέρους των Αιτητών και
2. κατά ποσό οι Καθ' ων η αίτηση έχουν υποχρέωση καταβολής στους Αιτητές των ενοικίων που παραδεκτά κατακρατούνται. Διαδικασία: Στην ακροαματική διαδικασία που ξεκίνησε στις 04.12.2013, παρουσιάστηκαν συνολικά τέσσερις μάρτυρες και κατατέθηκαν 17 τεκμήρια. Η διαδικασία ολοκληρώθηκε την 01.07.2014, με τις τελικές αγορεύσεις των δύο πλευρών. Μαρτυρία και αξιολόγηση: Αιτητών Οι Αιτητές παρουσίασαν μόνον ένα μάρτυρα για την υπόθεση τους τον Τρύφωνα Νικολάου (Μ.Α.), διευθυντή των Αιτητών, ο οποίος παρουσίασε γραπτή δήλωση στην κυρίως εξέταση του. Στην γραπτή του δήλωση ο μάρτυρας αναφέρεται στην ιδιοκτησία του μισθίου, στη σύναψη της επίδικης συμφωνίας και στην επιστολή με την οποία τερματίστηκε αυτή, ημερομηνίας 14.07.
3. Μέχρι την ημέρα που κατέθετε ο μάρτυρας, ο Καθ' ου η Αίτηση 1 παρέλειπε να καταβάλει ενοίκια οκτώ μηνών (για την χρονική περίοδο από 01.06.2011 μέχρι 31.01.2012), συνολικού ποσού €12.
4. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας παραδέχθηκε ότι κατά τη σύναψη της συμφωνίας ο Καθ' ού η Αίτηση 1 κατέβαλε ως ντεπόζιτο το ποσό €3.000,00, το οποίο όμως επιστράφηκε στον Καθ' ου η Αίτηση 1, ούτε λογίστηκε έναντι των οφειλομένων ενοικίων, διότι στο μίσθιο υπήρχαν κατά την παράδοση της κατοχής του, ζημιές. Υποστήριξε ο μάρτυρας ότι οι ζημιές αυτές ανέρχονταν σε ποσό περάν των €30.000,00 και ότι αυτές επιδιορθώθηκαν από τους Αιτητές και το μίσθιο ενοικιάστηκε ξανά σε τρίτους. Δεν απαίτησε από τους Καθ' ων η Αίτηση το ποσό των ζημιών και ούτε προώθησε μέχρι τώρα τέτοια αξίωση εναντίον τους καθότι αναμένει την ολοκλήρωση της παρούσας διαδικασίας. Πριν ενοικιαστεί στον Καθ' ου η αίτηση 1, το μίσθιο ήταν ενοικιασμένο στους Θεοφάνη Μενελάου και Γεώργιο Πάφιο (εναντίον των οποίων είχε κινηθεί δικαστική διαδικασία). Από αυτούς είχε παραλάβει την κατοχή του μισθίου ο Καθ' ού η Αίτηση 1, γεγονός που διαπίστωσε ο Μ.Α. τυχαία. Τότε κάλεσε τον Καθ' ού η Αίτηση 1 να συνάψει συμφωνία ενοικίασης κατευθείαν με τους Αιτητές, με ενοίκιο προς €1.500,00 μηνιαίως αντί για το ποσό των €2.500,00, που κατέβαλλε μέχρι τότε στους Μενελάου και Πάφιο. Υποστήριξε ο μάρτυρας αντεξεταζόμενος ότι το μίσθιο και η επίδικη οικοδομή είναι κατοικήσιμα και ότι όταν ο Καθ' ού η Αίτηση 1 παρέλαβε το μίσθιο, αυτό λειτουργούσε ήδη ως σνακ-καφέ. Ήταν πρόθυμοι οι Αιτητές να υπογράψουν οποιοδήποτε έγγραφο αναφορικά με την λειτουργία της επιχείρησης του Καθ' ου η Αίτηση 1, αλλά αυτός ουδέποτε τους παρουσίασε οποιοδήποτε έγγραφο. Υποστήριξε ότι μετά τη σύναψη της επίδικης συμφωνίας, τα επικίνδυνα σημεία της οικοδομής είχαν διορθωθεί διότι η διαχειριστική επιτροπή της επίδικης οικοδομής κλήθηκε από το Δήμο Λεμεσού να την συντηρήσει. Δεν γνώριζε ότι κατά το χρόνο σύναψης της συμφωνίας ενοικίασης υπήρχε κώλυμα στην έκδοση των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης του Καθ' ού η Αίτηση 1, αφού αυτό ήταν κάτι που έπρεπε να διερευνήσει ο Καθ' ου η Αίτηση 1, καθότι το μίσθιο βρισκόταν σε λειτουργία και πριν τη σύναψη της συμφωνίας. Αρνήθηκε επανειλημμένα ότι οι Αιτητές είχαν υποχρέωση να γνωρίζουν και να ενημερώσουν τον Καθ' ού η Αίτηση για την επικινδυνότητα της οικοδομής και την αδυναμία έκδοσης των σχετικών αδειών. Ο Μ.Α. μου έχει κάνει σχετικά μόνο καλή εντύπωση. Δεν υπήρξε πειστικός ο μάρτυρας στην προσπάθεια του να εισηγηθεί ότι το επίδικο κτίριο δεν είναι επικίνδυνο επειδή "κατοικείται". Οι αναφορές του εξάλλου στις εργασίες που κατά την γνώμη του αποκατέστησαν το κτίριο δεν μπορεί να γίνουν δεκτές αφού δεν τεκμηριώθηκαν με οποιοδήποτε τρόπο. Πέραν τούτου, η μαρτυρία γνώμης που έχει παρουσιαστεί στο Δικαστήριο από τον μάρτυρα (σε σχέση με την αποκατάσταση του κτιρίου), χωρίς αυτός να είναι ειδικός επί τέτοιων ζητημάτων, δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Το μέρος αυτό της μαρτυρίας του Μ.Α. έχει επίσης καταρριφθεί και από την αποδεκτή μαρτυρία των Μ.Κ.1 και Μ.Κ.
5. Για τους πιο πάνω λόγους δεν αποδέχομαι το μέρος της μαρτυρίας του Μ.Α. που αφορά την κατάσταση της επίδικης οικοδομής. Δεν αποδέχομαι επίσης την αναφορά του μάρτυρα αυτού σε ζημιές στο μίσθιο που προκάλεσε ο Καθ' ου η αίτηση
6. Κανένα στοιχείο και καμία άλλη μαρτυρία παρουσιάστηκε προς υποστήριξη της θέσης αυτής του Μ.Α., η οποία παρέμεινε ατεκμηρίωτη και χωρίς υπόβαθρο και έτσι δεν γίνεται δεκτή. Ως προς τα υπόλοιπα γεγονότα για τα οποία είχε προσωπική γνώση, ο Μ.Α. υπήρξε σταθερός μάρτυρας και αποδέχομαι την υπόλοιπη μαρτυρία του ως ειλικρινή, εφόσον δεν έχω διαπιστώσει οποιεσδήποτε άλλες αντιφάσεις σε αυτήν. Μάρτυρες Καθ' ων η Αίτηση Η δημοτική γραμματέας του Δήμου Λεμεσού, Γεωργία Λεωνίδα παρουσιάστηκε ως η πρώτη μάρτυρας για τους Καθ' ών η Αίτηση (Μ.Κ.1). Η επίδικη οικοδομή βρίσκεται εντός των ορίων του Δήμου Λεμεσού και έχει κηρυχθεί επικίνδυνη από το Δημοτικό Συμβούλιο από το έτος 2005 και έκτοτε καταβάλλεται προσπάθεια από το Δημοτικό Συμβούλιο για να πειστούν οι ιδιοκτήτες των μονάδων να προβούν σε επιδιορθώσεις με σκοπό την άρση της επικινδυνότητας. Επιστολές στάλθηκαν επανειλημμένα στους ιδιοκτήτες και τους κατόχους των υποστατικών και συναντήσεις έγιναν με τη διαχειριστική επιτροπή του κτιρίου. Ο Δήμος προσέφυγε στο Δικαστήριο και εξασφάλισε διάταγμα εκκένωσης του κτιρίου αυτού με σκοπό την λήψη μέτρων για άρση της επικινδυνότητας, η οποία εντοπίζεται στην αδυναμία του στατικού φορέα του κτιρίου. Η ίδια συντόνισε τις συσκέψεις με τη διαχειριστική επιτροπή του κτιρίου και τους πολιτικούς μηχανικούς και είναι πλήρως ενήμεροι για το ζήτημα αυτό. Υπήρξε αλληλογραφία του Δήμου Λεμεσού με τον Μ.Α. για το ζήτημα αυτό από το 2005, ανά τακτά χρονικά διαστήματα. Αναγνώρισε ότι κάποιες εργασίες έγιναν στην οικοδομή, αλλά ότι αυτές δεν ολοκληρώθηκαν και η επικινδυνότητα του κτιρίου δεν έχει ακόμα αρθεί. Η Μ.Κ.1 αναφέρθηκε σε γεγονότα για τα οποία είχε ίδιαν γνώση αφού είχε προσωπική ενεργό ανάμειξη στα ζητήματα για τα οποία κλήθηκε να δώσει μαρτυρία. Οι απαντήσεις της ήταν άμεσες και φυσιολογικές, χωρίς να παρατηρώ οποιαδήποτε αντίφαση. Στο βαθμό που η μαρτυρία της υπήρξε εξ' ακοής, αυτή επιβεβαιώθηκε από την πρωτογενή μαρτυρία του Μ.Κ.
7. Βρίσκω ότι υπήρξε ειλικρινής μάρτυρας και αποδέχομαι στο σύνολο της την μαρτυρία της Μ.Κ.
8. Ο δεύτερος μάρτυρας των Καθ' ων η αίτηση, Αντώνης Χαραλάμπους (Μ.Κ.2), βρίσκεται στην υπηρεσία του Δήμου Λεμεσού και κατέχει τη θέση του Δημοτικού Μηχανικού από το έτος
9. Γνωρίζει την επίδικη οικοδομή, η οποία βρίσκεται εντός των ορίων του Δήμου Λεμεσού, διότι κατά το έτος 2005 έγινε έλεγχος της οικοδομής αυτής και ξεκίνησε η προσπάθεια για επιδιόρθωση της. Διορίστηκε, από το Δημοτικό Συμβούλιο, ιδιώτης εμπειρογνώμονας ο οποίος επιβεβαίωσε την διαπίστωση των μηχανικών του Δήμου Λεμεσού, ότι η οικοδομή ήταν επικίνδυνη. Ιδιώτης μελετητής διορίστηκε και από τους ιδιοκτήτες της οικοδομής και κατέληξε στο ίδιο συμπέρασμα. Οι ιδιοκτήτες της οικοδομής είναι πολλοί και διαφωνούν μεταξύ τους, οπότε παρά τις προσπάθειες που έγιναν δεν έχει αρθεί ακόμα η επικινδυνότητα του κτιρίου, το οποίο αποτελεί το πιο επικίνδυνο κτίριο στη Λεμεσό και αποτελείται από 34 μονάδες. Σε ερώτηση κατά πόσο το 2011 ήταν δυνατή η έκδοση άδειας για λειτουργία του μισθίου ως σνακ-καφέ, ο μάρτυρας απάντησε αρνητικά. Τέτοια αίτηση όμως δεν έχει υποβληθεί. Η τελευταία αίτηση που υποβλήθηκε σχετικά με το μίσθιο ήταν κατά το έτος 2007 (αίτηση για αλλαγή χρήσης από κατάστημα σε εστιατόριο-μπάρ), η οποία απορρίφθηκε στις 19.06.2008 για πολεοδομικούς λόγους. Ο Μ.Κ.2 αυτός μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Υπήρξε άμεσος, ευθύς και σαφής στις απαντήσεις του, ενώ δεν διαπιστώνω να υπέπεσε σε οποιαδήποτε αντίφαση. Αποδέχομαι στο σύνολο της, τη μαρτυρία του Μ.Κ.
10. Ο Καθ' ου η αίτηση 1 (Μ.Κ.3) αναφέρθηκε στη σύναψη της επίδικης συμφωνίας ενοικίασης και στο γεγονός ότι δεν μπορούσε να εξασφαλίσει τις απαραίτητες άδειες λειτουργίας για την επιχείρηση του, διότι το κτίριο ήταν ακατάλληλο. Οι Αιτητές όχι μόνο δεν τήρησαν την υπόσχεση τους ότι θα του εξασφάλιζαν την έκδοση των απαιτούμενων αδειών, αλλά ο Μ.Κ.3 παρέλαβε επιστολή από το Δήμο Λεμεσού, στις 12.08.2011, ότι οφείλει να εγκαταλείψει το επίδικο υποστατικό, λόγω της στατικής ανεπάρκειας του. Δεν γνώριζε για την επικινδυνότητα του κτιρίου αυτού όταν υπέγραφε την επίδικη συμφωνία. Παρέδωσε τη κατοχή του μισθίου, στις 05.01.2012, όταν πια γνώριζε ότι δεν ήταν δυνατή η έκδοση των απαιτούμενων αδειών λειτουργίας της επιχείρησης του και τύγχανε συχνά καταγγελίας από την Αστυνομία. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας παραδέχθηκε ότι από τη σύναψη της συμφωνίας ενοικίασης και για όσο διάστημα κατείχε το μίσθιο, η επιχείρηση του λειτουργούσε και είχε πελάτες. Υπήρχαν στο διάστημα αυτό προβλήματα με τον νόμο, εφόσον δεν μπορούσαν να εκδοθούν σχετικές άδειες. Ως αποτέλεσμα των καταγγελιών για την λειτουργία της επιχείρησης του χωρίς άδεια, ο Καθ' ου η Αίτηση 1 πλήρωνε συχνά πρόστιμο. Παρέμεινε παρ' όλα αυτά στο μίσθιο μέχρι τις 05.01.2012, εν αναμονή της υλοποίησης της υπόσχεσης των Αιτητών. Ουδέποτε του αναφέρθηκε από τον Μ.Α. ότι οι Αιτητές βρίσκονταν σε δικαστική διαδικασία με τους προηγούμενους ενοικιαστές Πάφιο και Μενελάου. Ο Καθ' ου η αίτηση μου έχει κάνει σχετικά μόνο καλή εντύπωση. Υπήρξε υπερβολικός στην προσπάθεια του να μας πείσει ότι οι Αιτητές είχαν αναλάβει να του εξασφαλίσουν την έκδοση των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης του. Αυτή του η θέση δεν συνάδει με τις πρόνοιες της συμφωνίας ενοικίασης, όπου δεν έχει περιληφθεί τέτοια υποχρέωση των Αιτητών. Εξάλλου την κατοχή της επιχείρησης και του μισθίου ο Καθ' ου η αίτηση ανάλαβε χωρίς την προηγούμενη έγκριση των Αιτητών. Ως προς την υπόλοιπη μαρτυρία του Καθ' ου η αίτηση την αποδέχομαι, ως ειλικρινή, αφού δεν έχω διαπιστώσει σε αυτή σημαντικές αντιφάσεις. Ευρήματα του Δικαστηρίου: Στη βάση των παραδεκτών γεγονότων και της αποδεκτής μαρτυρίας, βρίσκω ότι τα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης αυτής, έχουν ως εξής: Οι Αιτητές είναι ιδιοκτήτες του μισθίου, το οποίο ενοικιάστηκε στον Καθ' ου η Αίτηση 1, με την εγγύηση των Καθ' ων η αίτηση 2 και 3, δυνάμει γραπτής συμφωνίας ενοικίασης ημερομηνίας 09.11.2010, με διάρκεια μέχρι την 31.10.2011 και με δικαίωμα ανανέωσης για περαιτέρω ένα έτος. Το αρχικό μηνιαίο ενοίκιο ήταν €1.500,00 και ο Καθ' ου η αίτηση θα χρησιμοποιούσε το μίσθιο ως εμπορικό κατάστημα ή σνακ-καφέ, μόνο. Καμία άλλη πρόνοια υπήρξε στην συμφωνία των διαδίκων αναφορικά με την έκδοση ή ανανέωση οποιωνδήποτε αδειών λειτουργίας της επιχείρησης του Καθ' ου η αίτηση
11. Οι Καθ' ων η αίτηση 2 και 3 δυνάμει γραπτής συμφωνίας εγγύησης εγγυήθηκαν τις υποχρεώσεις του Καθ' ου η αίτηση 1, προς τους Αιτητές μέχρι την παράδοση στους τελευταίους της ελεύθερης κατοχής και χρήσης του μισθίου και μέχρι την εξόφληση σε αυτούς κάθε οφειλόμενου από τον Καθ' ου η αίτηση 1 ποσού. Η ανάληψη της κατοχής του μισθίου από τον Καθ' ου η αίτηση 1 είχε προηγηθεί της σύναψης της επίδικης συμφωνίας, εφόσον αυτός παρέλαβε σε άγνωστο στους Αιτητές χρόνο, την κατοχή του μισθίου και της επιχείρησης (σνακ-καφέ) που διεξαγόταν σε αυτό, από τους προηγούμενους ενοικιαστές του μισθίου, χωρίς να προηγηθεί η έγκριση των Αιτητών. Το μίσθιο αποτελεί μέρος της οικοδομής με το όνομα Sea Gull, η οποία αντιμετωπίζει, τουλάχιστον από το έτος 2005, πρόβλημα ανεπάρκειας του στατικού της φορέα, με αποτέλεσμα να χαρακτηριστεί επικίνδυνη από τον Δήμο Λεμεσού. Το γεγονός αυτό γνώριζαν έκτοτε οι ιδιοκτήτες των μονάδων της οικοδομής αυτής, περιλαμβανομένων των Αιτητών. Παρά τις προσπάθειες που καταβλήθηκαν για την άρση της επικινδυνότητας της οικοδομής, αυτό δεν είχε γίνει κατορθωτό (τουλάχιστον μέχρι την ημερομηνία που παρουσιάστηκαν στο Δικαστήριο οι Μ.Κ.1 και Μ.Κ.2). Οι Αιτητές ήταν πρόθυμοι και έτοιμοι να υπογράψουν οποιοδήποτε έγγραφο απαιτείτο για την έκδοση των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης σνακ-καφέ, αλλά εξαιτίας του κινδύνου που ελλόχευε στην οικοδομή Sea Gull, δεν ήταν δυνατή η έκδοση άδειας λειτουργίας της επιχείρησης σνακ-καφέ στο μίσθιο. Ο Καθ' ου η αίτηση 1, αφού διαπίστωσε ότι δεν ήταν δυνατή η εξασφάλιση των σχετικών αδειών λειτουργίας της επιχείρησης που διατηρούσε στο μίσθιο, έπαψε κατά τον Ιούνιο του 2011 να καταβάλλει στους Αιτητές το μηνιαίο ενοίκιο του μισθίου και ακολούθως κατά την 05.01.2012 παρέδωσε στους Αιτητές την κατοχή αυτού, χωρίς να αξιώσει την επιστροφή του ποσού των €3.000,00 που είχε καταβάλει κατά την σύναψη της συμφωνίας, ως "ντεπόζιτο". Κατά την 05.01.2012 τα οφειλόμενα προς τους Αιτητές ενοίκια ανέρχονταν σε €10.500,00[1]. Οι Αιτητές είχαν εντωμεταξύ προβεί στις 14.07.2011, σε τερματισμό της συμφωνίας ενοικίασης με ειδοποίηση που επέδωσαν αυθημερόν στον Καθ' ου η αίτηση 1, με την οποία κατήγγειλαν την ενοικίαση και αξίωσαν την καταβολή των μέχρι τότε οφειλομένων ενοικίων (συνολικού ποσού €3.000,00) και την παράδοση σε αυτούς της ελεύθερης κατοχής του μισθίου. Εφόσον ο Καθ' ου η αίτηση εξακολούθησε να κατέχει το μίσθιο μετά την πάροδο της προθεσμίας παράδοσης του στους Αιτητές, αυτός έχει καταστεί θέσμιος ενοικιαστής από την 05/08/2011[2]. Νομική Πτυχή: Στην παρούσα Αίτηση, με δεδομένη την ανάκτηση της κατοχής του μισθίου από τους Αιτητές, δεν θα εξεταστεί η αξίωση για έκδοση διατάγματος έξωσης. Δεν αμφισβητήθηκε η ιδιότητα του Καθ' ου η αίτηση 1 ως θέσμιου ενοικιαστή, εφόσον αυτός διατήρησε την κατοχή του μισθίου μετά τον τερματισμό της επίδικης συμφωνίας, ενώ είναι παραδεκτή και η ιδιότητα των Αιτητών ως ιδιοκτητών του μισθίου. Προκύπτει επίσης από την αποδεκτή μαρτυρία ότι το μίσθιο συμπληρώθηκε πριν την 31.12.1999 και βρίσκεται εντός ελεγχόμενης περιοχής, δυνάμει του άρθρου 2 του Νόμου, ως αυτός έχει τροποποιηθεί και της Κ.Δ.Π. 519/
12. Ψευδείς παραστάσεις Το νομικό ζήτημα της σύναψης σύμβασης συνεπεία ψευδών παραστάσεων διέπεται από τα άρθρα 18 και 19 του περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ.149, τα οποία προνοούν τα κάτωθι: "
13. "Ψευδής παράσταση" περιλαμβάνει- (α) τη θετική βεβαίωση κατά τρόπο που δεν δικαιολογείται από τις πληροφορίες του προσώπου που βεβαιώνει, γεγονότος αναληθούς παρόλο ότι το πρόσωπο που βεβαιώνει πιστεύει ότι είναι αληθές~ (β) κάθε παράβαση καθήκοντος, η οποία, χωρίς πρόθεση εξαπάτησης, επιφέρει όφελος στον υπαίτιο ή σε οποιοδήποτε ο οποίος αξιώνει μέσω αυτού, με την παραπλάνηση άλλου προς βλάβη αυτού ή προς βλάβη οποιουδήποτε που αξιώνει μέσω αυτού~ (γ) την πρόκληση, έστω και ανυπαίτια, πλάνης ως προς την ουσία του αντικειμένου της συμφωνίας σε μέρος αυτής. 19.-

(1)Αν η συναίνεση σε συμφωνία παρασχέθηκε συνεπεία εξαναγκασμού, απάτης ή ψευδούς παράστασης, η συμφωνία είναι σύμβαση ακυρώσιμη κατ' εκλογή του μέρους, του οποίου η συναίνεση παρασχέθηκε με τον τρόπο αυτό.

(2)Ο συμβαλλόμενος, του οποίου η συναίνεση παρασχέθηκε συνεπεία απάτης ή ψευδούς παράστασης, δύναται αν θεωρεί αυτό σκόπιμο, να εμμείνει στην εκπλήρωση της σύμβασης και να αποκατασταθεί στη θέση που θα βρισκόταν αν οι παραστάσεις που έγιναν ήταν αληθείς.

(3)Αν η συναίνεση αυτή παρασχέθηκε συνεπεία ψευδούς παράστασης ή τήρησης σιωπής, που συνιστά απάτη εντός της έννοιας του άρθρου 17, η σύμβαση, παρόλα αυτά, δεν είναι ακυρώσιμη, αν το μέρος του οποίου η συναίνεση παρασχέθηκε με τον τρόπο αυτό, ήταν σε θέση να ανακαλύψει την αλήθεια καταβάλλοντας τη συνήθη επιμέλεια.

(4)Απάτη ή ψευδής παράσταση η οποία δεν προκάλεσε τη συναίνεση προς σύναψη σύμβασης του μέρους επί του οποίου ασκήθηκε η απάτη, ή στο οποίο έγινε η ψευδής παράσταση, δεν καθιστά τη σύμβαση ακυρώσιμη. Στην παρούσα υπόθεση προκύπτει αβίαστα από την αποδεκτή μαρτυρία ότι ο Μ.Α. και ως αποτέλεσμα οι Αιτητές (εφόσον είναι ο αξιωματούχος των Αιτητών που τους εκπροσωπούσε κατά την σύναψη της επίδικης συμφωνίας), γνώριζε πολύ πριν την σύναψη της συμφωνίας ότι το μίσθιο αποτελούσε μέρος οικοδομής που είχε χαρακτηριστεί ως επικίνδυνη. Το γεγονός αυτό αποκρύβει καθ' όλο τον ουσιώδη χρόνο της σύναψης της επίδικης συμφωνίας, από τους Καθ' ων η αίτηση. Διαπιστώνεται όμως από την αποδεκτή μαρτυρία ότι την συναίνεση στην σύναψη της συμφωνίας δεν προκάλεσε η παράλειψη αποκάλυψης αυτού του γεγονότος, εφόσον ο Καθ' ου η αίτηση 1 είχε ήδη αναλάβει την κατοχή του μισθίου πριν την σύναψη της συμφωνίας και χωρίς την γνώση των Αιτητών και λειτουργούσε σε αυτό την επιχείρηση σνακ-καφέ. Από αυτό το γεγονός προκύπτει ότι ο Καθ' ου η αίτηση 1 είχε ήδη αποφασίσει να νοικιάσει το ακίνητο και να αναλάβει την επιχείρηση που διεξαγόταν σε αυτό, προτού να έρθει σε επαφή με τους ιδιοκτήτες του μισθίου. Σχετικό με αυτό το νομικό ζήτημα είναι το πιο κάτω απόσπασμα από το σύγγραμμα Chitty on Contracts, 30th ed., vol. Ι, para. 6-032 όπου αναφέρονται τα εξής: "Inducement. It is essential if the misrepresentation is to have legal effect that it should have operated in the mind of the representee. It follows that if the misrepresentation did not affect the representee's mind, because he was unaware that it had been made, or because he was not influenced by it, or because he knew that it was false, he has no remedy. Thus in Horsfall v. Thomas a seller delivered to a buyer a gun which was defective, for after being fired, it exploded and the buyer was injured; the buyer had not examined the gun, but he alleged that the sale had been procured by fraudulent misrepresentation and that the defect had been concealed. The court rejected his claim, because, as the buyer had never examined the gun, an attempt to conceal the defect, If such an attempt had been made, had had no effect on his mind. An action for breach of the implied terms as to quality and fitness would probably lie in such circumstances today. Where an estate agent's particulars misrepresented the size of a garage, and the buyer had examined the whole property thoroughly on two separate occasions, it was held that the misrepresentation had had no effect." Εφόσον λοιπόν διαπιστώνω ότι οι παραστάσεις των Αιτητών αναφορικά με την κατάσταση του δεν είχαν επηρεάσει την απόφαση του Καθ' ου η αίτηση 1 να ενοικιάσει το μίσθιο, τότε αυτός δεν μπορεί να έχει οποιαδήποτε θεραπεία αναφορικά με αυτή τη συμπεριφορά των Αιτητών. Διαπιστώνω περαιτέρω ότι το κατά πόσο το μίσθιο ήταν κατάλληλο για την χρήση που το προόριζε ο Καθ' ου η αίτηση 1, αποτελούσε ζήτημα που ο ίδιος, καταβάλλοντας την συνήθη επιμέλεια θα έπρεπε να ανακαλύψει πριν ή κατά την ανάληψη της επιχείρησης και του μισθίου[3]. Το ζήτημα των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης ήταν θέμα που αφορούσε αποκλειστικά τον Καθ' ου η αίτηση 1, εφόσον από την αποδεκτή μαρτυρία προκύπτει ότι οι Αιτητές καμία ανάμειξη είχαν στην επιχείρηση που διατηρείτο στο μίσθιο, ούτε προέκυψε από την αποδεκτή μαρτυρία η γνώση του Μ.Α. (κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας) αναφορικά με την αδυναμία έκδοσης της άδειας λειτουργίας της επιχείρησης που ο Καθ' ου η αίτηση διατηρούσε στο μίσθιο. Βρίσκω ως εκ των ανωτέρω και αποδέχομαι ότι, εάν ο Καθ' ου η αίτηση 1 αποτεινόταν στις αρμόδιες αρχές έγκαιρα, θα είχε διαγνώσει την αδυναμία ανανέωσης των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης που αναλάμβανε προτού συνάψει την επίδικη συμφωνία ενοικίασης. Όσον αφορά την υπεράσπιση του Καθ' ου η αίτηση 1, προκύπτει το λογικό ερώτημα: Τι έπραξε αυτός όταν αντιλήφθηκε ότι υπήρξε, όπως ισχυρίζεται, θύμα ψευδών παραστάσεων; Από τα τεκμήρια 9 και 12 που αποτελούν τις επιστολές που οι συνήγοροι του Καθ' ου η αίτηση 1 απέστειλαν στις 15.06.2011 και την 01.08.2011, στους Αιτητές και στους συνηγόρους των Αιτητών, αντίστοιχα, προκύπτει ότι παρά την διαπίστωση από μέρους του Καθ' ου η αίτηση, κατά τον Ιούνιο του 2011 ότι δεν ήταν δυνατή η έκδοση των αδειών λειτουργίας της επιχείρησης που αυτός διατηρούσε στο μίσθιο, κανένα μέτρο έλαβε για την ακύρωση της συμφωνίας. Με την επιστολή του ημερομηνίας 15.6.2011, κάλεσε απλά τους Αιτητές να επιβεβαιώσουν τις πληροφορίες του. Είναι φανερό ότι παρά την διαπίστωση του ότι το μίσθιο δεν ήταν κατάλληλο για τον σκοπό της επιχείρησης του, o Καθ' ου η αίτηση 1 επέλεξε μεν να "εμμείνει στην εκπλήρωση της σύμβασης" αλλά ταυτόχρονα ο ίδιος παρέβηκε την υποχρέωση του για καταβολή του μηνιαίου ενοικίου του μισθίου, διατηρώντας παράλληλα την κατοχή του. Αυτή όμως η ανακόλουθη συμπεριφορά του Καθ' ου η αίτηση 1 βρίσκεται σε αντίθεση με τις πρόνοιες του άρθρου 19

(2)του περί Συμβάσεων Νόμου (πιο πάνω). Μονό αφού τερμάτισαν οι Αιτητές την επίδικη συμφωνία με την ειδοποίηση ημερομηνίας 14.7.2011, επικαλέστηκε ο Καθ' ου η αίτηση 1, για πρώτη φορά[4], την απόκρυψη γεγονότων από μέρους των Αιτητών, καλώντας τους τελευταίους να του καταβάλουν ως αποζημίωση το ποσό των €250.000,00, επιφυλάσσοντας παράλληλα τα δικαιώματα του. Σχετική με την πιο πάνω διαπίστωση μου είναι και η απόφαση στην Πολιτική Έφεση Ζαβρού ν. Μιχαηλίδου

(1996)1 Α.Α.Δ. 477, όπου λέχθηκαν τα εξής από τον Νικολάου, Δ.: "Είναι κατ' αρχήν αξιοσημείωτο το ότι η εφεσίβλητη, παρά τις αιτιάσεις που διατύπωσε, ποτέ δεν έθεσε τέρμα στη σύμβαση προτού εγκαταλείψει το κατάστημα στο τέλος Νοεμβρίου. Τουναντίον, ακόμη και μετά που παρουσιάστηκε το πρόβλημα πρόσβασης κατά τον Αύγουστο, όχι μόνο παρέμεινε στο κατάστημα αλλά και, όπως προκύπτει από ανταλλαγείσα αλληλογραφία, ρητά αποδέχθηκε συνέχιση της ενοικίασης. Τελικά τη σύμβαση την τερμάτισε η εφεσείουσα οπότε η εφεσίβλητη παρέδωσε κατοχή χωρίς, όπως είπαμε, να καταβάλει τρία δεδουλευμένα ενοίκια συνολικού ύψους £300,-. [. . . ] Παράσταση μη ανταποκρινόμενη προς την πραγματικότητα, που οδηγεί στη σύναψη σύμβασης, αποτελεί λόγο για ακύρωση της σύμβασης από το αθώο μέρος, όπως το ίδιο αποτελεί λόγο για ακύρωση και παράβαση ουσιώδους όρου της σύμβασης. Η σύμβαση δεν είναι άκυρη εξ υπαρχής. Το αθώο μέρος έχει δικαίωμα επιλογής. Όπου όμως επιλέγει τη συνέχιση της ισχύος της σύμβασης, τότε δεν μπορεί παρά να αποδώσει στο άλλο μέρος ό,τι εκείνο δικαιούται δυνάμει της σύμβασης. Οι αρχές που διέπουν το θέμα εκτίθενται αναλυτικά στην απόφαση της Δικαστικής Επιτροπής της Βουλής των Λόρδων στην υπόθεση Johnson and another v. Agnew [1979] 1 All E.R. 883. Οι ίδιες αρχές εφαρμόστηκαν και στην Κύπρο σε αριθμό υποθέσεων. Είναι αρκετό εδώ να αναφέρουμε την τελευταία επί του θέματος στην οποία γίνεται και αναφορά στην ανωτέρω Αγγλική απόφαση. Πρόκειται για την A.N. Stasis Estates Co. Ltd v. Edwards και Άλλης

(1995)1 A.A.Δ. 385. Προχωρώντας από αυτές τις αρχές προς ό,τι συγκεκριμένα διαμορφώθηκε στην παρούσα υπόθεση, χρήσιμη είναι και η απόφαση του Εφετείου στην υπόθεση Αριστοδήμου ν. Χαραλάμπους

(1990)1 Α.Α.Δ. 319, στην οποία παρέπεμψε ο συνήγορος της εφεσείουσας. Στην προκείμενη περίπτωση δεν μπορούσε λοιπόν η εφεσίβλητη, η οποία καταφανώς επέλεξε τη διατήρηση της σύμβασης, από τη μια να αποκομίζει ωφελήματα τα οποία προέκυπταν από τη σύμβαση και από την άλλη να μην αποδίδει τα δέοντα στην άλλη πλευρά." (Δική μου υπογράμμιση). Τα ίδια ισχύουν και στην παρούσα υπόθεση. Δεν μπορεί ο Καθ' ου η αίτηση 1 από τη μία να ισχυρίζεται ότι η σύμβαση συνάφθηκε με ψευδείς παραστάσεις και παράλληλα να επιλέγει την διατήρηση της σύμβασης και της κατοχής του μισθίου, αλλά από την άλλη να μην αποδίδει το συμφωνηθέν αντάλλαγμα (δηλαδή το μηνιαίο ενοίκιο) στους Αιτητές. Δικαστική διαμάχη Αιτητών με προηγούμενους ενοικιαστές Δόθηκε έμφαση από τον συνήγορο των Καθ' ων η αίτηση, στο γεγονός ότι κατά τον χρόνο της σύναψης της επίδικης συμφωνίας, οι Αιτητές είχαν ήδη στραφεί δικαστικώς εναντίον των προηγούμενων ενοικιαστών του μισθίου. Υποστήριξαν οι Καθ' ων η αίτηση ότι οι Αιτητές αξίωναν παράλληλα τα ενοίκια για το μίσθιο τόσο από τους Καθ' ων η αίτηση όσο και από τους προηγούμενους ενοικιαστές του μισθίου με την αίτηση έξωσης Ε34/2008. Δεν μας έχει εξηγηθεί όμως από την πλευρά των Καθ' ων η αίτηση πως διαφοροποιούνται οι υποχρεώσεις που δημιούργησε βάρος τους η επίδικη συμφωνία; Κανένα νομικό επιχείρημα έχει προβληθεί αναφορικά με αυτό τον ισχυρισμό. Ακόμα όμως και αν δεχθούμε ότι οι Αιτητές ενήργησαν με τον τρόπο αυτό, ποια είναι η νομική συνέπεια αυτής τους της συμπεριφοράς; Καμία απάντηση δίδεται από τους Καθ' ων η αίτηση στο ερώτημα αυτό. Ντεπόζιτο Προτού σχολιάσω το ζήτημα αυτό που προβάλλουν οι Καθ' ων η αίτηση θα πρέπει να γίνει αναφορά στο άρθρο 27

(1)[5] του περί Ενοικιοστασίου Νόμου 23/83, όπου προνοείται ότι οι δύο πλευρές δεσμεύονται από τους όρους του τελευταίου ενοικιαστηρίου εγγράφου. Στην παρούσα περίπτωση ο Καθ' ου η αίτηση 1, έχει κατά την σύναψη της συμφωνίας καταβάλει στους Αιτητές το ποσό των €3.000,

1. Το ποσό αυτό χαρακτηρίστηκε ως "ντεπόζιτο" και οι Αιτητές δυνάμει του όρου 4.θ.[6] της συμφωνίας θα κατακρατούσαν το ποσό αυτό καθ' όλη την διάρκεια της ενοικίασης και θα το επέστρεφαν στον Καθ' ου η αίτηση ταυτόχρονα με την παράδοση της ελεύθερης κατοχής του μισθίου σε αυτούς, (υπό την προϋπόθεση της ανυπαρξίας οφειλομένων ενοικίων ή ζημιών που να είχαν προκληθεί στο μίσθιο από υπαιτιότητα του Καθ' ου η αίτηση, κατά την χρονική αυτή στιγμή). Δεν προκύπτει από την αποδεκτή μαρτυρία, η ύπαρξη ζημιών στο μίσθιο κατά τον χρόνο παράδοσης της κατοχής του στους Αιτητές και επομένως οι Αιτητές είχαν υποχρέωση να συμψηφίσουν, δυνάμει του όρου 4.θ. της συμφωνίας, το ντεπόζιτο με τα (οφειλόμενα προς αυτούς, κατά τον χρόνο της παράδοσης της κατοχής του μισθίου) ενοίκια. Επομένως, βρίσκω ότι η απαίτηση των Αιτητών έναντι των Καθ' ων η αίτηση θα έπρεπε να είχε μειωθεί, κατά €3.000,00 και να καταλήξει, ανάλογα, στο ποσό των €7.500,
2. Κατάληξη: Στη βάση των όσων προσπάθησα να εξηγήσω πιο πάνω καταλήγω στο συμπέρασμα ότι οι Αιτητές έχουν αποδείξει την απαίτηση τους εναντίον των Καθ' ων η αίτηση 1, 2 και 3 αναφορικά με τα οφειλόμενα προς αυτούς ενοίκια, τα οποία όμως δεν ανέρχονται στο ποσό που αξιώνουν, αλλά στο ποσό των €7.500,00 μόνο. Εκδίδεται, με την σύμφωνη γνώμη των Παρέδρων, απόφαση υπέρ των Αιτητών και εναντίον των Καθ' ων η αίτηση 1, 2 και 3, αλληλέγγυα και/ή ξεχωριστά, για το ποσό των €7.500,00 πλέον νόμιμο τόκο επ' αυτού, πλέον τα έξοδα της παρούσας Αίτησης όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Γραμματέα του Δικαστηρίου και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, στην κλίμακα €2.000 - €10.
3. (Υπ.) ................ Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control/Final Αναφορά: Γραπτή σύμβαση ενοικίασης - άρθρα 18 και 19 του περί Συμβάσεων Νόμου [1] Το ποσό της αξίωσης των Αιτητών μειώθηκε από €12.000,00 σε €10.500,00, στο στάδιο των τελικών αγορεύσεων (στη σελίδα 12 της γραπτής αγόρευσης του συνηγόρου των Αιτητών). [2] Η προθεσμία για την παράδοση της κατοχής, όπως αναφέρεται στην ειδοποίηση, ήταν 21 μέρες από την επίδοση της ειδοποίησης. Η ειδοποίηση επιδόθηκε στις 14.07.2011 (τεκμήριο 5). [3] Μ. ΜΟΝΙΑΤΗΣ & ΥΙΟΙ ΛΤΔ ν. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΝΕΟΦΥΤΟΥ

(2008)1Β Α.Α.∆ 1096 [4] Με επιστολή του ημερομηνίας 01.08.2011. [5] 27

(1)«Ενοικιαστής όστις, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, διατηρεί κατοχήν οιασδήποτε κατοικίας ή καταστήματος, εν όσω διατηρεί την τοιαύτην κατοχήν, τηρεί πάντας τους όρους και προϋποθέσεις του τελευταίου ενοικιαστηρίου συμβολαίου, έστω και αν έχει λήξει η ισχύς του και δικαιούται εις τα εξ αυτών απορρέοντα οφέλη, εφ' όσον ούτοι είναι σύμφωνοι προς τας διατάξεις του παρόντος Νόμου .» [6] 4.θ. "Ο ενοικιαστής εκτός από τις οποιεσδήποτε άλλες εγγυήσεις καταθέτει σήμερον εις την ιδιοκτήτρια εταιρεία το ποσό των ΕΥΡΩ ΤΡΕΙΣ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΜΟΝΟΝ (Αριθμός €3.000,00) ως ντεπόζιτο το οποίον η Ιδιοκτήτρια θα κατακρατεί καθ' απάσαν την διάρκεια τόσον της παρούσης ενοικιάσεως όσον και δι' οιανδήποτε περαιτέρω παράταση της διαρκείας ενοικιάσεως ήτοι μέχρι της παραδόσεως ελευθέρας κατοχής και χρήσεως του ενοικιαζομένου ακινήτου προς την Ιδιοκτήτρια εταιρεία. Το ανωτέρω ποσόν θα επιστρέφεται άνευ τόκων εις τον Ενοικιαστή ταυτοχρόνως με την υπ΄ αυτού παράδοση ελευθέρας κατοχής και χρήσεως του ενοικιαζομένου ακινήτου εις την Ιδιοκτήτρια εταιρεία και νοουμένου ότι ο Ενοικιαστής δεν οφείλει προς την Ιδιοκτήτρια εταιρεία οιαδήποτε καθυστερημένα ενοίκια ή αποζημιώσεις δι' οιανδήποτε ζημιά την οποίαν η Ιδιοκτήτρια εταιρεία ήθελε υποστεί από υπαιτιότητα του Ενοικιαστή ως προνοείται ανωτέρω, εν περιπτώσει δε οιασδήποτε τοιαύτης οφειλής εάν μεν ταύτη είναι μικροτέρα του ανωτέρω ποσού ταύτη θα αφαιρείται εκ του ανωτέρω ποσού και πάν υπόλοιπον θα επιστρέφεται εις τον Ενοικιαστή εάν δε ταύτη είναι μεγαλυτέρα του ανωτέρω ποσού θα κατακρατείται εξ ολοκλήρου και ο Ενοικιαστής θα συνεχίσει να είναι υπεύθυνος δι' οιανδήποτε περαιτέρω προς όφελος της Ιδιοκτήτριας διαφορά. " cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο