MAVROMMATIS ESTATES LTD ν. EXOTICA GARDENS LTD, Αίτηση αρ.: Ε32/2014, 5/6/2015

(5)μηνιαία ενοίκια» με τη φράση «12.271,14 ήτοι δεκατέσσερα

(14)μηνιαία ενοίκια. Στ. Τα έξοδα της Αίτησης πλέον Φ.Π.Α.» Η αίτηση βασίζεται «στη Δ.48 Θ. 1, 2, 3 και 9 και στη Δ.25 θθ 1 - 6 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας καθώς επίσης στις συμφυείς εξουσίες, διακριτική ευχέρεια και πρακτική του Δικαστηρίου» και υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση της Φωτεινής Τσιρίδου, εκ των Διευθυντών των Αιτητών, η οποία αναφέρει μεταξύ άλλων ότι από λογιστικό έλεγχο στον τραπεζικό λογαριασμό των Αιτητών, διαπιστώθηκε ότι τα οφειλόμενα από τους Καθ' ων η αίτηση ποσά ενοικίων, ήταν περισσότερα από αυτά που αναφέρονται στην απαίτηση των Αιτητών. Η καταβολή του ενοικίου γινόταν απευθείας στον τραπεζικό λογαριασμό των Αιτητών και ο λάθος υπολογισμός οφείλεται στο γεγονός ότι καθυστερήσεις στην καταβολή του μηνιαίου ενοικίου είχαν γίνει σε πολλές άλλες περιπτώσεις. Η παρούσα αίτηση καταχωρήθηκε αμέσως μόλις διαπιστώθηκε το προαναφερόμενο λάθος και η τροποποίηση είναι αναγκαία για την προώθηση της απαίτησης των Αιτητών. Η πλευρά των Καθ' ων η Αίτηση, παρά την δήλωση του συνηγόρου τους (στις 2/12/2014) ότι έχουν ένσταση στο αίτημα για τροποποίηση και παρά τις οδηγίες του Δικαστηρίου για καταχώριση ειδοποίησης ένστασης από μέρους τους (και την παράταση του χρόνου για την καταχώρηση της ένστασης τους μέχρι τις 24/3/2015), παρέλειψαν να καταχωρήσουν ένσταση. Ως αποτέλεσμα, εμποδίστηκαν οι Καθ' ων η αίτηση, στο στάδιο της ακρόασης της ενδιάμεσης αίτησης, να ακουστούν. Εφόσον το ζήτημα της τροποποίησης δικογράφου αποτελεί καθαρά νομικό ζήτημα, το Δικαστήριο συνεδρίασε με μονομελή σύνθεση. Στην δική του αγόρευση ο ευπαίδευτος συνήγορος των Αιτητών αναφέρθηκε στη Δ.25 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας και στη σχετική με το επίδικο ζήτημα, νομολογία και εισηγήθηκε ότι από τα γεγονότα της παρούσας αίτησης προκύπτει ότι δικαιολογείται η έκδοση του αιτούμενου διατάγματος. Νομική Πτυχή: Το ζήτημα της τροποποίησης δικογράφων στο Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων διέπεται από τους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας, οι οποίοι εφαρμόζονται αναλογικά από το παρόν Δικαστήριο δυνάμει των κανονισμών 2(β) και 12(α) των Περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών του 1983. Η Δ.25, θθ.1 και 5 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας προνοεί τα ακόλουθα: «1. The Court or a Judge may, at any stage of the proceedings, allow either party to alter or amend his indorsement or pleadings, in such manner and on such terms as may be just, and all such amendments shall be made as may be necessary for the purpose of determining the real questions in controversy between the parties. 5. The Court or a Judge may at any time, and on such terms as to costs or otherwise as the Court or Judge may thing just, amend any defect or error in any proceedings, and all necessary amendments shall be made for the purpose of determining the real question or issue raised by or depending on the proceedings." Η νομολογία έχει επανειλημμένα ασχοληθεί με αιτήματα για τροποποίηση δικογράφων. Η αντιμετώπιση ποικίλει, αναλόγως του σταδίου στο οποίο υποβάλλεται ένα τέτοιο αίτημα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Courtis a.o. v. Iasonides

(1970)1 C.L.R. 180, Tsiappas v. The Republic

(1974)1 C.L.R. 167, Andreas Evripidou & Another v. Panayiota M. Kannaourou

(1985)1 C.L.R. 24. Στην καθοδηγητική απόφαση Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd κ.α.

(1989)1(E) C.L.R. 33, διατυπώθηκαν αναλυτικά από τον έντιμο Πική Δ. (όπως ήταν τότε) οι αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, (στη σελ. 36 της απόφασης): "

(1)Η τροποποίηση της δικογραφίας επιτρέπεται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας δεδομένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που την καθιστούν απαραίτητη για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης.

(2)Στον προσδιορισμό των συμφερόντων της δικαιοσύνης όπως διαγράφονται στην συγκεκριμένη υπόθεση συνεκτιμούνται και οι επιπτώσεις από την τροποποίηση στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Η διεξαγωγή της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο καθιερώνεται από το άρθρο 30.2 του Συντάγματος ως θεμελιώδες δικαίωμα του κάθε διαδίκου.

(3)Η τροποποίηση επιτρέπεται κατά κανόνα εφόσον δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο δηλαδή ζημιά άλλη από εκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την έκδοση της κατάλληλης διαταγής ως προς τα έξοδα. Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλλει ανάλογα με το στάδιο κατά το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα επαυξάνει και το βάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει ο αιτητής για την έκδοση διατάγματος για την τροποποίηση.

(4)Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη της τροποποίησης υπεράσπισης. Στο στάδιο αυτό όμως η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με φειδώ, λαμβάνοντας υπόψη τον εκτροχιασμό της δίκης από τη προσδιορισθείσα πορεία και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του αντιδίκου. Στην υπόθεση Hipgrave v. Case, 28 Ch. D. 361, υποδείχθηκε ότι το Δικαστήριο αντιμετωπίζει με διστακτικότητα αιτήσεις για τροποποίηση της δικογραφίας κατά την δίκη." Στην απόφαση Περικτιόνη Χρίστου ν. Ανδρέα Στυλιανού Αζά

(1992)1(Α) Α.Α.Δ., 704, ο έντιμος Δικαστής Νικήτας αναφέρει στη σελ. 707: "Η θεμελιακή αρχή που ξεπροβάλλει από τις αποφάσεις είναι πως η τροποποίηση δικογράφου είναι εφικτή σε κάθε περίπτωση που κρίνεται αναγκαίο για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για αποτροπή της πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις που η τροποποίηση δυνατό να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο ή ακόμη εκεί που η κακή πίστη του αιτητή είναι εμφανής. Στην άσκηση της διακριτικής εξουσίας του δικαστηρίου συνεκτιμάται και ο παράγων της καθυστέρησης στην υποβολή αίτησης σαν λογικής απόρροιας των διατάξεων του άρθρου 30.2 του συντάγματος που επιτάσσει τη διεξαγωγή και περάτωση της δίκης σε εύλογα χρονικά όρια. Βλέπε Ευριπίδου, ανωτέρω και Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd. & Άλλου

(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 33, Sait Electronic S.A. v. The ship "Dominique" & Others

(1992)1 A.A.Δ. 264 επισημαίνει τη σύμπτωση προσέγγισης που παρατηρείται στην αγγλική νομολογία, αναφορικά με την αναγκαιότητα για τη σύντομη ολοκλήρωση της δίκης. Περαιτέρω δε υιοθετεί το παρακάτω απόσπασμα από την απόφαση της δικαστικής επιτροπής της Βουλής των Λόρδων Ketteman v. Hansel Properties Ltd. [1988] 1 All E. R. 38: "Furthermore, to allow an amendment before a trial begins is quite different from allowing it at the end of the trial to give an apparently unsuccessful defendant an opportunity to renew the fight on an entirely different defence."" Στην πρόσφατη απόφαση Νικολάου ν. Μιλτιάδους κ.α

(2007)1 Α.Α.Δ. 1005, κρίθηκε ότι "όπου δεν προκαλείται ζημιά, ακόμη και η μη πλήρως αιτιολογηθείσα καθυστέρηση δεν μπορεί να στερεί τον διάδικο του δικαιώματος να αποφασίζονται όλα τα επίδικα θέματα που εγείρει. Το ουσιωδέστερο είναι [.] να δοθεί η ευκαιρία στους διαδίκους να κριθούν όλες οι πραγματικές διαφορές μεταξύ τους." (Δική μου υπογράμιιση) Στη βάση της προαναφερόμενης νομολογίας, θα πρέπει να εξεταστεί από το Δικαστήριο, εκτός από το ζήτημα της δικαιολόγησης της καθυστέρησης στην υποβολή της αίτησης, τόσο η γνησιότητα των προθέσεων της Αιτήτριας, αλλά και η αναγκαιότητα και ο βαθμός της χρησιμότητας της τροποποίησης. Συνοψίζοντας την πιο πάνω αναφερόμενη νομολογία καταλήγω ότι κατά την εξέταση αιτημάτων τροποποίησης, λαμβάνονται υπόψη οι εξής παράγοντες: · Η τροποποίηση δικογράφων είναι δυνατή σε κάθε περίπτωση όπου κρίνεται αναγκαία για τον προσδιορισμό της διαφοράς των διαδίκων, εκτός όπου αυτή θα επιφέρει ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο, ή όπου υπάρχει εμφανής κακή πίστη από πλευράς Αιτητή. · Η έννοια της ανεπανόρθωτης ζημιάς δεν περιλαμβάνει τη ζημιά που μπορεί να αποκατασταθεί με την επιδίκαση εξόδων. · Η τροποποίηση δικογράφων, μπορεί να επιτραπεί σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας λαμβανομένου υπόψη του παράγοντα της ζημιάς που θα προκληθεί στον αντίδικο καθώς και της καθυστέρησης που τυχόν παρατηρείται στην υποβολή του αιτήματος για τροποποίηση. · Κυρίαρχος παράγοντας κατά την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου είναι το συμφέρον της δικαιοσύνης και η επίλυση όλων των πραγματικών διαφορών των διαδίκων. Εξετάζοντας προσεκτικά τη θέση των Αιτητών, κρίνω ότι δεν παρατηρήθηκε καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος για τροποποίηση. Η αίτηση καταχωρήθηκε στις 11/11/2014, δηλαδή έξη και μισό περίπου μήνες μετά την καταχώριση της Απάντησης, στο στάδιο των οδηγιών. Σημειώνω περαιτέρω ότι η πλευρά των Καθ' ων η αίτηση δεν έρχεται αντιμέτωπη με νέο ζήτημα αφού η ύπαρξη οφειλομένων ενοικίων είναι η βάση του παρόντος αιτήματος για έξωση των Καθ' ων η αίτηση. Η παράλειψη υποβολής αιτήματος για τροποποίηση πιθανόν να συνεπαγόταν τον αποκλεισμό μαρτυρίας για το ζήτημα αυτό, με δυσμενείς συνέπειες για τους Αιτητές. Δεν διαπιστώνω κακοπιστία από πλευράς Αιτητών αφού, η νομολογία όσον αφορά την απαγόρευση παρουσίασης μαρτυρίας για τεκμηρίωση ισχυρισμών που δεν είναι δικογραφημένοι, είναι πάγια και γνωστή (βλ. Παπαδόπουλος κ.ά. ν. CYP-CANA ALARMS LTD, Πολ. Έφεση 339/06, ημερομηνίας 19.6.2009). Πέραν των πιο πάνω, δεν διαπιστώνω ότι οι Καθ' ων η αίτηση θα βρεθούν σε δυσμενέστερη θέση, ούτε ότι θα υποστούν ζημιά η οποία δεν είναι δυνατό να αποζημιωθεί με την επιδίκαση εξόδων υπέρ τους. Στη βάση των ανωτέρω, καταλήγω ότι η διακριτική μου ευχέρεια θα πρέπει να ασκηθεί υπέρ των Αιτητών και ως εκ τούτου, εγκρίνω το αίτημα για τροποποίηση της Αίτησης. Εκδίδεται διάταγμα για τροποποίηση της κυρίως Αίτησης ως οι παράγραφοι Α, Β, Γ και Δ της παρούσας αίτησης. Η τροποποιημένη Αίτηση να καταχωρηθεί εντός δέκα ημερών από τη σύνταξη του παρόντος διατάγματος. Η Απάντηση στην τροποποιημένη Αίτηση να καταχωρηθεί εντός δέκα ημερών από την καταχώριση της τροποποιημένης Αίτησης. Όσον αφορά τα έξοδα της παρούσας αίτησης, με δεδομένη την παράλειψη καταχώρισης ειδοποίησης ένστασης, αποφασίζω να μην εκδώσω οποιαδήποτε διαταγή. Τα έξοδα που θα προκύψουν συνεπεία της τροποποίησης επιδικάζονται υπέρ των Καθ' ων η αίτηση, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Γραμματέα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, στο τέλος της διαδικασίας στην κυρίως Αίτηση. (Υπ.) ............... Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control/Interim Αναφορά: Aίτηση για τροποποίηση της κυρίως αίτησης cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο