Γεώργιου (Κόκου) Πιτσιλλίδη κ.α. ν. PIZZA PLUS LIMITED, Αίτηση αρ.: Ε2/2012, 24/3/2016

(3), 2, 3, 4, 5, 6, Δ.27 Θ.1-4, Δ.30 Θ.1-7, Δ.64 Θ.1 (1-3), 2, επί του Περί Ενοικιοστασίου Νόμου Ν.23/1983, άρθρο 2, 3, 4, 5, 11

(1)(α)(β)(γ)(δ)(ε) - (ιβ), 11

(2), 12, 13, 14,

(1), (α)(β),

(2), (α)(β),

(3),

(4), 15, 16, 27, 31, επί του Ν.100

(1)/95, επί του Ν.102(Ι)/95 άρθρο 2-16, ως επίσης επί της συμφυούς εξουσίας και πρακτικής του Δικαστηρίου". Η αίτηση υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση της Παναγιώτας Λάμπρου, Διευθύντριας των Αιτητών η οποία, μεταξύ άλλων, αναφέρει ότι: Τα γεγονότα της υπόθεσης και της αίτησης τα γνωρίζει προσωπικά και από ενημέρωση που είχε από τον Δήμο Αγίου Αθανασίου στις 31/3/2015, όπου πληροφορήθηκε για τις ενέργειες των Καθ' ων η αίτηση προς εξασφάλιση άδειας για την ανέγερση από την LIDL CYPRUS LIMITED υπεραγοράς στο επίδικο τεμάχιο. Η αίτηση για τροποποίηση υποβλήθηκε ώστε να δικογραφηθεί ορθά η Απάντηση και Ανταπαίτηση των Αιτητών και να προστεθούν σε αυτές τα γεγονότα που δεν ήταν σε θέση να γνωρίζουν οι Αιτητές νωρίτερα και να προωθηθεί μέσω αυτών η υπόθεση των Αιτητών. Υιοθετεί και επαναλαμβάνει το περιεχόμενο της αίτησης και υποστηρίζει ότι η αιτούμενη τροποποίηση δεν επηρεάζει τα δικαιώματα των Καθ' ων η αίτηση, ενώ η οποιαδήποτε ζημιά του θα μπορεί να αποκατασταθεί με την έκδοση της κατάλληλης διαταγής για τα έξοδα. Η αιτούμενη τροποποίηση είναι επιβεβλημένη για την δίκαιη απονομή της δικαιοσύνης. Ένσταση Η πλευρά των Καθ' ων η Αίτηση καταχώρησε στις 23.10.2015, ειδοποίηση περί προθέσεως ενστάσεως στο αίτημα για τροποποίηση προβάλλοντας, ως λόγους ένστασης, τα πιο κάτω: «

1. Η Αίτηση των Αιτητών είναι νόμω και ουσία αβάσιμη, αόριστη, καταχρηστική και παράτυπη και ως τέτοια πρέπει να απορριφθεί από το Δικαστήριο.
2. Οι Αιτητές δεν δικαιούνται να ζητούν από το Δικαστήριο αίτηση τροποποίησης της Απάντησης και της Ανταπαίτησης τους ενόψει του γεγονότος ότι την 12/6/2015 το Δικαστήριο εξέδωσε ενδιάμεση απόφαση με την οποία επέτρεψε την απόσυρση της Αίτησης των Καθ' ων η Αίτηση (και ως εκ τούτου αυτή διεκόπη) και ως εκ τούτου η Αιτούμενη τροποποίηση των Αιτητών στην παρούσα είναι άνευ ουσίας και αντικειμένου ενόψει και των αιτούμενων θεραπειών της παρούσας αίτησης όπως εκτίθεται.
3. Περαιτέρω, οι ισχυρισμοί και οι θέσεις των Καθ' ων η Αίτηση θα δοθούν από την κα Ήβη Κατσιάμη, ενόρκως δηλούσα στην επισυνημμένη Ένορκη Δήλωση της ιδίας, ημερομηνίας 23/10/2015, η οποία στηρίζει την παρούσα Ένσταση». Στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την ειδοποίηση ένστασης, η ενόρκως δηλούσα Ήβη Κατσιάμη επαναλαμβάνει τους λόγους ένστασης και ζητά την απόρριψη της αίτηση με έξοδα σε βάρος των Αιτητών. Αγορεύσεις: Εφόσον το ζήτημα είναι αμιγώς νομικό, το Δικαστήριο συνεδρίασε με μονομελή σύνθεση. Δεν ζητήθηκε η αντεξέταση οποιουδήποτε από τους ενόρκως δηλούντες και οι συνήγοροι προχώρησαν σε αγορεύσεις. Υποστηρίζοντας τις εκατέρωθεν θέσεις τους οι δύο πλευρές παρουσίασαν τις αγορεύσεις τους επικαλούμενοι και τη σχετική με το ζήτημα νομολογία. Νομική Πτυχή: Το ζήτημα της τροποποίησης δικογράφων διέπεται από τους θεσμούς πολιτικής δικονομίας οι οποίοι εφαρμόζονται αναλογικά από το παρόν Δικαστήριο δυνάμει των κανονισμών 2(β) και 12(α) των Περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών του
4. Η Δ.25, θθ.1 και 5 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας προνοεί τα ακόλουθα: «
5. The Court or a Judge may, at any stage of the proceedings, allow either party to alter or amend his indorsement or pleadings, in such manner and on such terms as may be just, and all such amendments shall be made as may be necessary for the purpose of determining the real questions in controversy between the parties.
6. The Court or a Judge may at any time, and on such terms as to costs or otherwise as the Court or Judge may thing just, amend any defect or error in any proceedings, and all necessary amendments shall be made for the purpose of determining the real question or issue raised by or depending on the proceedings." Η νομολογία έχει επανειλημμένα ασχοληθεί με αιτήματα για τροποποίηση δικογράφων. Η αντιμετώπιση ποικίλει, αναλόγως του σταδίου στο οποίο υποβάλλεται ένα τέτοιο αίτημα. Παραθέτω, πιο κάτω, αποσπάσματα από τη σχετική νομολογία. Στην υπόθεση Courtis a.o. v. Iasonides

(1970)1 C.L.R. 180, αναφέρθηκε (σελ. 182): "If in the course of the trial it appears that a party's pleading requires amendment, steps for that purpose must be taken as early as possible in order to give full opportunity to the parties affected by the amendment to meet the new situation; to run their case, so to speak, on the new rails." Στην υπόθεση Tsiappas v. The Republic

(1974)1 C.L.R. 167 στη σελ. 169 αναφέρονται τα εξής: «The guiding consideration for the trial Judge in making up his mind whether or not he should exercise his discretion one way or the other is the need to ensure that the triable issues be properly and sufficiently defined before he pronounces final judgment in the case and such leave to amend may be granted in a proper case even during the trial." Και πιο κάτω, στην ίδια σελίδα, αναφέρει: "..... no real injustice has been done thereby to the claimant once he has been awarded the appropriate costs." Στην υπόθεση Andreas Evripidou & Another v. Panayiota M. Kannaourou

(1985)2 C.L.R., p. 24, αναφέρονται: "It is well settled that as a rule of conduct, however negligent or careless may have been the first omission, and however late the proposed amendment, the amendment should be allowed if it can be made without injustice to the other side, and there is no injustice if the other side can be compensated by costs;" Στην καθοδηγητική απόφαση Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd κ.α.

(1989)1(E) C.L.R. 33, διατυπώθηκαν αναλυτικά από τον έντιμο Πική Δ. (όπως ήταν τότε) οι αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, (στη σελ. 36 της απόφασης): "

(1)Η τροποποίηση της δικογραφίας επιτρέπεται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας δεδομένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που την καθιστούν απαραίτητη για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης.

(2)Στον προσδιορισμό των συμφερόντων της δικαιοσύνης όπως διαγράφονται στην συγκεκριμένη υπόθεση συνεκτιμούνται και οι επιπτώσεις από την τροποποίηση στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Η διεξαγωγή της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο καθιερώνεται από το άρθρο 30.2 του Συντάγματος ως θεμελιώδες δικαίωμα του κάθε διαδίκου.

(3)Η τροποποίηση επιτρέπεται κατά κανόνα εφόσον δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο δηλαδή ζημιά άλλη από εκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την έκδοση της κατάλληλης διαταγής ως προς τα έξοδα. Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλλει ανάλογα με το στάδιο κατά το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα επαυξάνει και το βάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει ο αιτητής για την έκδοση διατάγματος για την τροποποίηση.

(4)Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη της τροποποίησης υπεράσπισης. Στο στάδιο αυτό όμως η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με φειδώ, λαμβάνοντας υπόψη τον εκτροχιασμό της δίκης από τη προσδιορισθείσα πορεία και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του αντιδίκου. Στην υπόθεση Hipgrave v. Case, 28 Ch. D. 361, υποδείχθηκε ότι το Δικαστήριο αντιμετωπίζει με διστακτικότητα αιτήσεις για τροποποίηση της δικογραφίας κατά την δίκη." Στην απόφαση Περικτιόνη Χρίστου ν. Ανδρέα Στυλιανού Αζά

(1992)1(Α) Α.Α.Δ., 704, ο έντιμος Δικαστής Νικήτας αναφέρει στη σελ. 707: "Η θεμελιακή αρχή που ξεπροβάλλει από τις αποφάσεις είναι πως η τροποποίηση δικογράφου είναι εφικτή σε κάθε περίπτωση που κρίνεται αναγκαίο για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για αποτροπή της πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις που η τροποποίηση δυνατό να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο ή ακόμη εκεί που η κακή πίστη του αιτητή είναι εμφανής. Στην άσκηση της διακριτικής εξουσίας του δικαστηρίου συνεκτιμάται και ο παράγων της καθυστέρησης στην υποβολή αίτησης σαν λογικής απόρροιας των διατάξεων του άρθρου 30.2 του συντάγματος που επιτάσσει τη διεξαγωγή και περάτωση της δίκης σε εύλογα χρονικά όρια. Βλέπε Ευριπίδου, ανωτέρω και Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd. & Άλλου

(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 33, Sait Electronic S.A. v. The ship "Dominique" & Others

(1992)1 A.A.Δ. 264 επισημαίνει τη σύμπτωση προσέγγισης που παρατηρείται στην αγγλική νομολογία, αναφορικά με την αναγκαιότητα για τη σύντομη ολοκλήρωση της δίκης. Περαιτέρω δε υιοθετεί το παρακάτω απόσπασμα από την απόφαση της δικαστικής επιτροπής της Βουλής των Λόρδων Ketteman v. Hansel Properties Ltd. [1988] 1 All E. R. 38: "Furthermore, to allow an amendment before a trial begins is quite different from allowing it at the end of the trial to give an apparently unsuccessful defendant an opportunity to renew the fight on an entirely different defence."" Τελευταία αναφορά κάνω στην απόφαση Federal Bank of Lebanon (SAL) v. Σιακόλα

(2002)1(A) C.L.R., 223, όπου στη σελ. 228 αναφέρονται τα εξής: "Είναι η θέση της νομολογίας πως, όπου υπάρχει καθυστέρηση, απαιτείται η παροχή κάποιας εξήγησης. Στην SABA & CO (T.M.P.) v. T.M.P. Agents

(1994)1 A.A.Δ. 426, κρίθηκε πως η σημασία του θέματος της δικαιολόγησης της καθυστέρησης ποικίλλει ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης και σχετίζεται με τη γνησιότητα των προθέσεων του αιτητή και την αναγκαιότητα ή το βαθμό της χρησιμότητας της τροποποίησης. Στην Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου

(1991)1 Α.Α.Δ. 934, λέχθηκε πως η σύγχρονη τάση είναι τα Δικαστήρια να επιτρέπουν τροποποιήσεις στις κατάλληλες περιπτώσεις, έστω και αν η αναγκαιότητα τροποποίησης είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης. Η πιο πάνω αρχή όμως περιορίστηκε στην υπόθεση Ταξί Κυριάκος Λτδ. Ν. Ανδρέα Παύλου

(1995)1 Α.Α.Δ. 560, όπου τονίστηκε πως το ζήτημα εξακολουθεί να υπόκειται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου που πρέπει να ασκείται έχοντας υπόψη το σύνολο των περιστατικών της υπόθεσης. Όσον αφορά το χρόνο στον οποίο υποβάλλεται αίτηση για τροποποίηση, σχετική είναι και η απόφαση στην Astor Manufacturing & Exporting Co. κ.ά. ν. A.G. Leventis κ.ά.

(1993)1 A.A.Δ. 726." Συνοψίζοντας την πιο πάνω αναφερόμενη νομολογία καταλήγω ότι κατά την εξέταση αιτημάτων τροποποίησης λαμβάνονται υπόψη οι εξής παράγοντες: · Η τροποποίηση δικογράφων είναι δυνατή σε κάθε περίπτωση όπου κρίνεται αναγκαία για τον προσδιορισμό της διαφοράς των διαδίκων εκτός όπου αυτή θα επιφέρει ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο ή όπου υπάρχει εμφανής κακή πίστη από πλευράς Αιτητή. · Η έννοια της ανεπανόρθωτης ζημιάς δεν περιλαμβάνει τη ζημιά που μπορεί να αποκατασταθεί με την επιδίκαση εξόδων. · Η τροποποίηση δικογράφων μπορεί να επιτραπεί σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, λαμβανομένου υπόψη του παράγοντα της ζημιάς που θα προκληθεί στον αντίδικο καθώς και της καθυστέρησης που τυχόν παρατηρείται στην υποβολή του αιτήματος για τροποποίηση. · Κυρίαρχος παράγοντας κατά την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου είναι το συμφέρον της δικαιοσύνης. Στη βάση της πιο πάνω αναφερόμενης νομολογίας, θα πρέπει να εξεταστεί από το Δικαστήριο, εκτός από το ζήτημα της δικαιολόγησης της καθυστέρησης στην υποβολή της αίτησης, η γνησιότητα των προθέσεων της Αιτήτριας και η αναγκαιότητα και ο βαθμός της χρησιμότητας της τροποποίησης. Είναι επομένως σημαντική η αναφορά, στο σημείο αυτό, στα επίδικα ζητήματα όπως αυτά προκύπτουν από την κυρίως Αίτηση. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επαναλάβω ότι οι Καθ' ων η αίτηση έχουν διακόψει την κυρίως Αίτηση με τον πιο πάνω τίτλο και αριθμό. Το Αίτημα των Καθ' ων η αίτηση για απόσυρση είχε συναντήσει την ένσταση των Αιτητών, οι οποίοι επιθυμούσαν να προωθήσουν την Ανταπαίτηση τους ανεξάρτητα από την τύχη της κυρίως Αίτησης [αποσύροντας ταυτόχρονα την προγενέστερη δήλωση τους (περί μη προώθησης της Ανταπαίτησης εφόσον θα αποσυρόταν η Απαίτηση)]. Τελικά, στις 19.6.2015, με ενδιάμεση απόφαση του Δικαστηρίου, η Απαίτηση απορρίφθηκε και παρέμεινε προς εκδίκαση μόνο η Ανταπαίτηση των Αιτητών, την οποία και ζητούν με την παρούσα αίτηση τους να τροποποιήσουν. Στην Απάντηση τους οι Αιτητές απορρίπτουν την απαίτηση για έξωση και προβάλλουν Ανταπαιτητικά αξιώσεις, για: (α) Παραχώρηση νέας ενοικίασης στην νέα οικοδομή που θα ανέγειραν οι Καθ' ων η αίτηση. (β) Αποζημίωση ύψους €500.000,00 ως απώλεια εμπορικής εύνοιας. (γ) Αποζημίωση ύψους €500.000,00 για την βελτίωση και αναβάθμιση του επίδικου υποστατικού. (δ) Αποζημίωση ύψους €100.000,00 για τα έξοδα διαφήμισης και επαναλειτουργίας της επιχείρησης των Αιτητών σε νέα υποστατικά. (ε) Τόκο επί των πιο πάνω ποσών. (στ) Δικηγορικά έξοδα και Φ.Π.Α. Δεν βρίσκω επί του παρόντος ορθό να ασχοληθώ με την ουσία της Ανταπαίτησης και τις πιθανότητες επιτυχίας της. Το ζήτημα αυτό θα αφεθεί να εξεταστεί κατά την εξέταση της ουσίας της υπόθεσης. Οι Αιτούμενες Τροποποιήσεις: Για την καλύτερη κατανόηση των ζητημάτων που εγείρονται στην παρούσα ενδιάμεση αίτηση, βρίσκω ορθό να ανατρέξω στην αιτούμενη τροποποίηση, για να διαπιστωθεί κατά πόσο συντρέχουν οι προϋποθέσεις έκδοσης του αιτούμενου διατάγματος. Με αυτήν σκοπείται η προβολή ισχυρισμών αναφορικά με τις "πραγματικές" προθέσεις των Καθ' ων η αίτηση και το κατά πόσον αυτοί, έχουν προβεί σε ενέργειες που υποδηλούν απάτη, δόλο και ψευδείς παραστάσεις σε βάρος των Αιτητών και κατά πόσον έχουν αποκρύψει από τους Αιτητές και το Δικαστήριο ουσιώδη γεγονότα που αφορούσαν την απαίτηση τους για έξωση των Αιτητών. Ζητούν επίσης από το Δικαστήριο οι Αιτητές την έκδοση δηλωτικών αποφάσεων - διαταγμάτων σε σχέση με την προαναφερόμενη συμπεριφορά των αντιδίκων τους. Διακρίνω ότι με την αιτούμενη τροποποίηση οι Αιτητές επιχειρούν να μετατρέψουν ουσιωδώς το χαρακτήρα της Απάντησης και Ανταπαίτησης. Κάτι τέτοιο, όχι μόνο δεν θα βοηθήσει στην αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης, αλλά θα περιπλέξει τα επίδικα θέματα και θα εκτροχιάσει την υπόθεση προκαλώντας καθυστέρηση στην εκδίκαση της, παραβιάζοντας συνάμα την Συνταγματική απαίτηση για σύντομη εκδίκαση της υπόθεσης. Βρίσκω ότι θα μπορούσαν με περισσότερη ευχέρεια να αποτελέσουν οι απαιτήσεις αυτές των Αιτητών, αντικείμενο νέας αγωγής. Διαπιστώνω ότι η αιτούμενη τροποποίηση δεν αποτελεί ούτε χρήσιμη αλλά ούτε και αναγκαία τροποποίηση και ότι τυχούσα έγκριση της αίτησης θα απόβαινε ενάντια των συμφερόντων της δικαιοσύνης. Βρίσκω επομένως ορθό να ασκήσω τη διακριτική μου ευχέρεια απορρίπτοντας την αίτηση, με έξοδα σε βάρος των Αιτητών (Καθ' ων η αίτηση στην κυρίως αίτηση), όπως αυτά θα υπολογιστούν και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control/Interim Αναφορά: Τροποποίηση Απάντησης και Ανταπαίτησης cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο