ANDYSAN INVESTMENTS LTD ν. ΝΕΟΦΥΤΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ κ.α., Αίτηση αρ.: E31/12, 24/11/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEELEM:2016:44 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ - ΠΑΦΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον: Χρ. Ραγουζαίου, Προέδρου και Ζ. Χρυσοστόμου και Χ. Παπαδόπουλου, Παρέδρων Αίτηση αρ.: E31/12 Μεταξύ: ANDYSAN INVESTMENTS LTD, από την Λεμεσό, οδός Ειρήνης αρ. 109 Αιτητές ΚΑΙ
- ΝΕΟΦΥΤΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ από την Πάφο, Λεωφ. Ποσειδώνος, SEMELI HOUSE, BLOCK A, κατάστημα 8 και 9
- ΜΑΡΙΑ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ από την Πάφο, Λεωφ. Ποσειδώνος, SEMELI HOUSE, BLOCK A, καταστήματα 8 & 9 Καθ' ων η αίτηση ---------------------------------- Ημερομηνία: 24.11.2016 Εμφανίσεις: Για εξ' ανταπαιτήσεως Αιτητές 1 και 2: κκ. Ε. Πουλλά με Ν. Ιωάννου (κος Ν. Ιωάννου στην απαγγελία της απόφασης) Για εξ' ανταπαιτήσεως Καθ' ων η αίτηση: κ. Γ. Χ"Νεοφύτου (κα Ε. Χαραλάμπους στην απαγγελία της απόφασης) ΑΠΟΦΑΣΗ Με την έκδοση της εκ συμφώνου απόφασης, στις 31.10.2013, υπέρ των Αιτητών και σε βάρος των Καθ' ων η αίτηση 1 και 2, έληξε η αντιδικία των μερών αναφορικά με την Απαίτηση των Αιτητών στην παρούσα υπόθεση. Παρέμεινε όμως προς εκδίκαση η Ανταπαίτηση των Καθ' ων η αίτηση 1 και 2 (οι οποίοι στο εξής θα αναφέρονται ως οι "Αιτητές στην Ανταπαίτηση" ή "οι Αιτητές"). Το επίδικο υποστατικό αποτελείται από δύο καταστήματα με αρ. 8 και 9 στο κτιριακό συγκρότημα SEMELI HOUSE, στη Λεωφόρο Ποσειδώνος στην Κάτω Πάφο (και στο εξής θα αναφέρεται ως το "μίσθιο" ή το "επίδικο υποστατικό"). Αποτελεί κοινό έδαφος ότι οι Αιτητές υπήρξαν ενοικιαστές του μισθίου δυνάμει έγγραφης συμφωνίας ημερομηνίας 6.5.
- Αυτή υπήρξε η τελευταία γραπτή συμφωνία μεταξύ των διαδίκων. Είχε προηγηθεί η έγγραφη συμφωνία ενοικίασης ημερομηνίας 29.10.2007, μεταξύ των ιδίων μερών. Προηγούμενα, ενοικιαστής του μισθίου ήταν οι "Γ. ΣΤΟΚΚΟΣ ΟΠΤΙΚΑ ΛΙΜΙΤΕΔ" (δυνάμει συμφωνίας ημερομηνίας 10.4.1998). Οι Αιτητές 1 και 2 συνδέονται με την εταιρεία "ΣΤΟΚΚΟΣ", ως εξής: Ο Αιτητής 1 αγόρασε ποσοστό στην επιχείρηση οπτικών ειδών που διεξήγαγε η "ΣΤΟΚΚΟΣ" εντός του επίδικου υποστατικού. Σε κατοπινό στάδιο, το υπόλοιπο ποσοστό της επιχείρησης αυτής αγόρασε η Αιτήτρια 2 και έτσι από την 1.7.2007 είχε καταστεί "συνέταιρος" του Αιτητή 1 στην επιχείρηση οπτικών ειδών που ασκείτο στο μίσθιο. Οι εργασίες αυτές ασκούνταν μέσω νομικού προσώπου (EYEMUST OPTICIANS LTD), μέτοχοι του οποίου ήταν οι Αιτητές 1 και 2 (βλ. Τεκμήριο 13). Όλα αυτά αναφέρονται σαν εισαγωγή με σκοπό την κατανόηση του ιστορικού της σχέσης των διαδίκων και της επίδικης ενοικίασης, μόνο. Οι συνέπειες της παράλειψης δικογράφησης των ουσιωδών αυτών ισχυρισμών αλλά και άλλων ισχυρισμών, από μέρους των διαδίκων σχολιάζεται ειδικά, πιο κάτω. Ανταπαίτηση: Οι Αιτητές 1 και 2 υποστηρίζουν, σύμφωνα με τις δικογραφημένες τους θέσεις ότι ενοικιάζουν το επίδικο υποστατικό από το έτος 2003 και ότι αντιμετώπιζαν έκτοτε πρόβλημα με το αποχετευτικό του σύστημα. Αυτό τους προκάλεσε προβλήματα, ζημιές και ταλαιπωρία, ενώ παρά τις οχλήσεις προς τους Καθ' ων η αίτηση (οι οποίοι υπόσχονταν να επιδιορθώσουν το πρόβλημα) αυτό συνέχιζε να υπάρχει και στις 3.9.2012[1] οι Αιτητές έπαψαν τη λειτουργία της επιχείρησης τους λόγω αυτού. Η εν λόγω επιχείρηση δεν μπορεί έκτοτε να λειτουργήσει λόγω της δυσοσμίας που προκαλούσε η υπερχείλιση του αποχετευτικού συστήματος. Ανταπαιτούν δε, συνεπεία των πιο πάνω, το ποσό των €260.000,00 (το οποίο αναλύεται σε έξοδα καθαρισμού αποχέτευσης €6.000, εκτιμητικά έξοδα €4.000,00 και διαφυγόντα κέρδη €250.000,00) και την "απώλεια εισοδημάτων" για όσο καιρό δεν λειτουργεί η επιχείρηση τους, ως ζημιές που έχουν προκληθεί από την παράλειψη και/ή αμέλεια των Καθ' ων η ανταπαίτηση. Απάντηση στην Ανταπαίτηση: Οι Καθ' ων η ανταπαίτηση, αρνούνται τόσο την ύπαρξη αγώγιμου δικαιώματος σε βάρος τους, όσο και την πρόκληση ζημιάς και το ύψος αυτής. Στην τελική αγόρευση τους όμως οι Καθ' ων η ανταπαίτηση προβάλλουν νέες υπερασπίσεις, περί της παράλειψης μετριασμού της ζημιάς από μέρους των Αιτητών, καθώς και περί της ύπαρξης κωλύματος στην προβολή απαίτησης εναντίον τους. Tα ζητήματα αυτά δεν έχουν δικογραφηθεί από τους Καθ' ων η ανταπαίτηση. Παρόλα αυτά προβάλλονται σε διάσπαρτα σημεία στη γραπτή αγόρευση των Καθ' ων η ανταπαίτηση, οι εισηγήσεις ότι η υπογραφή του Τεκμηρίου 25 (της συμφωνίας περί του αμοιβαίου τερματισμού της συμφωνίας ενοικίασης ημερομηνίας 29.10.2007) εμποδίζει τους Αιτητές στην προώθηση της ανταπαίτησης τους, και ότι οι Αιτητές εν πάση περιπτώσει δεν έλαβαν μέτρα για μετριασμό της ζημιάς τους. Η παράλειψη αυτή είναι σημαντική σε βαθμό που εμποδίζει το Δικαστήριο να εξετάσει τα πιο πάνω ζητήματα, παρά το γεγονός ότι έχει εισαχθεί σχετική μαρτυρία. Αυτό υπαγορεύει η Δ.18 θ.
- Σχετική είναι η απόφαση Πουρίκκος ν. Σάββα κ.α.
(1991)1 Α.Α.Δ. 507. Το πρόβλημα στο αποχετευτικό σύστημα: Οι μάρτυρες Μ.Α.3, Μ.Α.5, Μ.Α.6, Μ.Α.7 και Μ.Α.8 υποστήριξαν τη θέση των Αιτητών ότι στα επίδικα καταστήματα τα οποία επισκέπτονταν ως πελάτες κατά την περίοδο 2011 - 2013, επικρατούσαν συνθήκες έντονης και ανυπόφορης δυσοσμίας. Αυτό επιβεβαιώθηκε από τον Κ. Μούγιαννο, Πολιτικό Μηχανικό (Μ.Α.2), ο οποίος ετοίμασε έκθεση μετά από επιθεώρηση των επίδικων καταστημάτων στα έτη 2004, 2009 και 2012, όπου διαπιστώνει τη μόνιμη διαρροή λυμάτων εντός των επίδικων καταστημάτων (από το κοινόχρηστο σύστημα αποχέτευσης, στο οποίο υπήρχε βλάβη) και την πρόκληση ζημιάς στο υπόγειο και ισόγειο, την ύπαρξη υγρασίας, δυσοσμίας, φθορά των υλικών και την έλλειψη άνεσης (μεταξύ άλλων). Το πρόβλημα διαπιστώθηκε κατά τους ελέγχους που έγιναν από το Σ.Α.ΠΑ, κατά το έτος 2004 (Μ.Α.10). Τη διαρροή λυμάτων διαπίστωσε και ο υδραυλικός Φ. Φιλίππου (Μ.Α.4) όταν επισκέφθηκε κατά το έτος 2012 τα επίδικα υποστατικά. Τη δυσοσμία διαπίστωσε και ο Μ.Α.12, υπάλληλος Σ.Α.ΠΑ. Αυτή η διαρροή συνεχίστηκε μέχρι και το έτος 2013 όταν τον Δεκέμβριο υπήρξε μεγάλης έκτασης διαρροή και έκτοτε το μίσθιο δεν χρησιμοποιήθηκε από τους Αιτητές, οι οποίοι όμως διατήρησαν την κατοχή του. Το πρόβλημα είχε δημιουργηθεί από την άφεση όγκων από σκυρόδεμα (μπετόν) και πέτρες στο φρεάτιο του ισόγειου καταστήματος με αρ. 6 στο επίδικο συγκρότημα. Αυτά τα εμπόδια προκάλεσαν τα "σταλώματα" στο αποχετευτικό σύστημα του συγκροτήματος και διαπιστώθηκαν μετά από καθάρισμα της αποχέτευσης και τη χρήση κλειστού συστήματος τηλεόρασης. Αυτά ανέφερε ο Α. Τσουλόφτας Μ.Κ.3 την μαρτυρία του οποίου αποδέχομαι, εφόσον είναι παραδεκτό ότι ο μάρτυρας αυτός είχε κληθεί για να επιθεωρήσει την υδραυλική εγκατάσταση και να διαγνώσει το πρόβλημα που υπήρχε σε αυτήν, πράγμα που έπραξε με το συνεργείο του. Τοποθετήθηκε αντλιοστάσιο στην αποχέτευση του μισθίου, περί τις αρχές του 2013, προς επίλυση του προβλήματος. Αυτό όμως έχρηζε τακτικού καθαρισμού και συντήρησης (ανά τρίμηνο), διαφορετικά το πρόβλημα θα επανερχόταν. Ο Μ.Κ.3 κλήθηκε για αντεξέταση λόγω της κατάθεσης των Τεκμηρίων 42 και 43 που ο ίδιος εξέδωσε. Βρίσκω και αποδέχομαι ότι οι Αιτητές υπήρξαν ειλικρινής όσον αφορά το γεγονός της ύπαρξης διαρροής λυμάτων στα επίδικα υποστατικά. Βρίσκω περαιτέρω ότι αυτή η διαρροή, σύμφωνα με την παραδοχή των Αιτητών, υπήρχε πριν τη σύναψη της συμφωνίας ενοικίασης του 2007 (Τεκμήριο 24). Επομένως η επίκληση της άγνοιας του προβλήματος αυτού, από τους συνηγόρους των Αιτητών στην τελική τους αγόρευση, δεν γίνεται δεκτή. Δείχνει φανερή προσπάθεια υπερπήδησης της αδυναμίας της υπόθεσης των Αιτητών. Ο Αιτητής 1 ενώ γνώριζε και βίωνε το πρόβλημα που υπήρχε στο επίδικο κατάστημα από το έτος 2004 (αφού ο ίδιος κάλεσε τότε τον Κ. Μούγιαννο να επιθεωρήσει και να ετοιμάσει έκθεση για την διαπιστωθείσα κατάσταση), όχι μόνο σύναψε οικειοθελώς νέα συμφωνία ενοικίασης, στις 29.10.2007, αλλά την 6.5.2011 σύναψε και επόμενη συμφωνία ενοικίασης. Όσον αφορά την Αιτήτρια 2, αυτή σύμφωνα με τη δική της μαρτυρία, αντιλήφθηκε από τον Ιούλιο του 2007 την ύπαρξη προβλήματος υπερχείλισης στο αποχωρητήριο και ακολούθως βίωσε το πρόβλημα της αποχέτευσης σε όλες τις πτυχές του. Είχε άμεση γνώση του προβλήματος και της διερεύνησης με σκοπό την επίλυση του. Είχε περιγράψει πολύ παραστατικά τη δυσφορία και το ανθυγιεινό περιβάλλον που δημιουργούσε η συχνή υπερχείλιση από το αποχετευτικό σύστημα. Η μαρτυρία που παρουσίασαν οι Καθ' ων η ανταπαίτηση υπήρξε περιορισμένη . Η Μ.Κ.1 Χρύσω Κάϊζερ, Πρωτοκολλητής, υπήρξε τυπική μάρτυρας. Αναφέρθηκε μόνο στο ζήτημα της εκτέλεσης των ενταλμάτων ανάκτησης κατοχής και κατάσχεσης και εκποίησης κινητής περιουσίας που εξέδωσαν οι Καθ' ων η ανταπαίτηση και που δεν σχετίζονται με τα επίδικα θέματα. Η Μ.Κ.2 Άννα Θεμιστοκλέους, Διευθύντρια και Γραμματέας των Καθ' ων η ανταπαίτηση, αναφέρθηκε στο ιστορικό των ενοικιάσεων του μισθίου. Η μαρτυρία της στον βαθμό που αφορά μη δικογραφημένους ισχυρισμούς (όπως η δήλωση των Αιτητών περί της μη ύπαρξης απαίτησης στις 6.5.2011) δεν μπορεί να γίνει δεκτή, όπως δεν γίνεται δεκτή ούτε η θέση της ότι το μίσθιο δεν αντιμετώπιζε πρόβλημα διαρροής και υπερχείλισης του αποχετευτικού του συστήματος. Οι τεχνικοί που παρουσιάστηκαν εκ μέρους των Αιτητών και εξέτασαν το ζήτημα επισταμένα δεν αφήνουν περιθώρια για την αποδοχή της εκδοχής της Μ.Κ.2, περί "μικροπροβλημάτων". Αυτό εξάλλου βρίσκεται και σε αντίθεση με τη μαρτυρία του Μ.Κ.3 Α. Τσουλόφτα την οποία και έχω αποδεχθεί. Νομική Πτυχή Ανταπαίτησης: Δεν εκφεύγει η παρούσα υπόθεση του βασικού κανόνα που ισχύει σε μια πολιτική δίκη. Το βάρος της απόδειξης του αγώγιμου δικαιώματος των Αιτητών στην Ανταπαίτηση βρίσκεται αποκλειστικά στους ώμους των Αιτητών στην Ανταπαίτηση, οι οποίοι θα πρέπει να αποδείξουν την υπόθεση τους στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων. (Βλ. Σοφοκλέους ν. Κυριάκου
(2010)1 Α.Α.Δ. 665). Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι Βασίζουν την Ανταπαίτηση τους οι Αιτητές στο άρθρο 27
(2)του περί Ενοικιοστασίου Νόμου. Υποστηρίζουν ότι δεν υπήρξε μεταξύ των διαδίκων δεσμευτική συμφωνία στις 6.5.2011 (διότι η συμφωνία που έχει υπογραφεί μεταξύ των μερών στις 6.5.2011, αποτελεί προϊόν ψυχικής πίεσης και περιέχει καταχρηστικές ρήτρες) και καταλήγουν με αυτόν τον συλλογισμό στο συμπέρασμα ότι το ζήτημα διέπεται μόνο από το άρθρο 27
(2)του περί Ενοικιοστασίου Νόμου. Οι ουσιώδεις αυτοί ισχυρισμοί των Αιτητών (περί ψυχικής πίεσης και καταχρηστικών ρητρών) δεν έχουν δικογραφηθεί σε κανένα σημείο της "Υπεράσπισης και Ανταπαίτησης" τους και προβάλλονται για πρώτη φορά στην τελική αγόρευση των συνηγόρων τους[2]. Οι συνέπειες της παράλειψης δικογράφησης ουσιωδών ισχυρισμών, έχουν αναλυθεί στη νομολογία (βλ. Πουρίκκος ν. Σάββα κ.α. πιο πάνω). Εφόσον η Ανταπαίτηση εκδικάζεται στη βάση των όσων προβάλλουν οι Αιτητές στο δικόγραφο τους και εφόσον καμία αναφορά γίνεται στην Ανταπαίτηση τους σε "ακυρότητα της συμφωνίας λόγω ψυχικής πίεσης" και ύπαρξης "καταχρηστικής ρήτρας", αυτά τα νομικά ζητήματα δεν μπορούν να εξεταστούν από το Δικαστήριο. Συμφωνία ημερομηνίας 6.5.2011: Το ζήτημα θα πρέπει λοιπόν να εξεταστεί υπό το πρίσμα της τελευταίας συμφωνίας ενοικίασης που συνάφθηκε μεταξύ των διαδίκων (την οποία δεν αρνούνται οι Αιτητές στην Ανταπαίτηση τους). Σημειώνω ότι οι Αιτητές υποστήριζαν αρχικά ότι αυτή δεν έχει τερματιστεί από τους Καθ' ων η ανταπαίτηση. Δεν προωθήθηκε όμως αυτή η θέση των Αιτητών, η οποία και θεωρείται ότι εγκαταλείφθηκε). Από αυτήν την δεσμευτική συμφωνία συνάγεται ότι, τόσο ο Αιτητής 1 όσο και η Αιτήτρια 2, παρά το γεγονός ότι γνώριζαν και βίωναν το πρόβλημα της αποχέτευσης του μισθίου, σύναψαν συνεχόμενα δύο δεσμευτικές συμφωνίες ενοικίασης, με τελευταία την συμφωνία ημερομηνίας 6.5.2011, όπου αποδέχονταν τον εξής όρο: "Οι ΕΝΟΙΚΙΑΣΤΑΙ υποχρεούνται όπως διατηρούν την υδραυλικήν και ηλεκτρικήν εγκατάστασιν των εν λόγω ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ εις καλήν και λειτουργήσιμον κατάστασιν"[3] Προκύπτει έτσι το εξής ερώτημα. Αγνοούν οι Αιτητές αυτή τους την υποχρέωση; Υποχρέωση η οποία τους δεσμεύει, όχι μόνο στη διάρκεια της ισχύος της αλλά και μετά την εκπνοή της συμφωνίας, εφόσον σύμφωνα με το άρθρο 27 του Νόμου 23/83:
(1)Ενοικιαστής ως τοις, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, διατηρεί κατοχήν οιασδήποτε κατοικίας ή καταστήματος, εν όσω διατηρεί την τοιαύτην κατοχήν, τηρεί πάντας τους όρους και προϋποθέσεις του τελευταίου ενοικιαστηρίου συμβολαίου, έστω και αν έχει λήξει η ισχύς το [.]
(2)Αν δεν υπάρχει ενοικιαστήριο συμβόλαιο ή αν το συμβόλαιο δεν αναφέρει το αντίθετο, ο ιδιοκτήτης υποχρεούται να επιδιορθώσει ελαττώματα που δεν είναι εμφανή (latent defects), το υδατοστεγές της οροφής, την ηλεκτρική, υδραυλική και αποχετευτική εγκατάσταση και από τις φυσικές φθορές όσες δημιουργούν κίνδυνον για τη ζωή του ενοίκου ή περιοίκου. . . . . . . (Δική μου υπογράμμιση) Επομένως, οι πρόνοιες μιας έγκυρης συμφωνίας ενοικίασης, κατανέμουν την ευθύνη όσον αφορά το ζήτημα των επισκευών στο μίσθιο, τόσο στη διάρκεια της συμβατικής όσο και στη διάρκεια της θέσμιας ενοικίασης. Το ίδιο ισχύει και στην παρούσα περίπτωση. Δυνάμει της επίδικης συμφωνίας, οι Αιτητές 1 και 2, έχοντας συμβληθεί ελεύθερα με τους Καθ' ων η ανταπαίτηση, ανέλαβαν οι ίδιοι την υποχρέωση, μεταξύ άλλων, να "διατηρούν την υδραυλικήν [.] εγκατάστασιν [.] εις καλήν και λειτουργήσιμον κατάστασιν" Δηλαδή, οι Αιτητές 1 και 2, ενώ γνώριζαν την ύπαρξη προβλήματος στο αποχετευτικό σύστημα του μισθίου, συμφώνησαν στις 6.5.2011 με τους Καθ' ων η ανταπαίτηση, όχι μόνο να ενοικιάσουν εκ νέου το μίσθιο, αλλά και να αναλάβουν οι ίδιοι (οι Αιτητές) την διατήρηση της υδραυλικής εγκατάστασης σε καλή και λειτουργήσιμη κατάσταση. Προς άρση της οποιασδήποτε αμφιβολίας για το κατά πόσο η "υδραυλική εγκατάσταση" περιλαμβάνει και την αποχέτευση των υδάτων, ανατρέχω στο σύγγραμμα Γ. Μπαμπινιώτη, Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, Α' έκδοση. Στη σελίδα 1846 στο λήμμα "υδραυλικός", αναφέρονται τα εξής: "[.] υδραυλική εγκατάσταση (η) σύστημα σωληνώσεων και υποδοχέων εγκατεστημένο σε κτήριο για τη διανομή και χρήση πόσιμου νερού και την αποχέτευση υδατικών λυμάτων[.]" Διαπιστώνω τέλος, ότι η θέση των Αιτητών, όπως διατυπώθηκε στην τελική αγόρευση των ευπαίδευτων συνηγόρων τους, βρίσκεται σε αντίθεση με τις πρόνοιες της επίδικης συμφωνίας ενοικίασης. Οι Αιτητές, λανθασμένα, παίρνουν ως δεδομένη την ευθύνη των Καθ' ων η ανταπαίτηση όσον αφορά τις αναγκαίες επισκευές στην υδραυλική εγκατάσταση του μισθίου. Ο ισχυρισμός αυτός των Αιτητών, στη βάση των όσων αναλύονται πιο πάνω, θα πρέπει να απορριφθεί ως ανεδαφικός. Μαζί θα πρέπει να απορριφθεί και η Ανταπαίτηση των Αιτητών 1 και 2, αφού αυτή αφορά τις ζημιές που υπέστηκαν οι Αιτητές από την "παράλειψη των Καθ' ων η ανταπαίτηση να επιδιορθώσουν το πρόβλημα στο αποχετευτικό σύστημα"[4]. Αποζημιώσεις: Επειδή όμως, η πιο πάνω διαπίστωση μου, δυνατόν να ανατραπεί από το Δευτεροβάθμιο Δικαστήριο σε περίπτωση καταχώρησης έφεσης, θα προχωρήσω στην εξέταση των αποζημιώσεων που ανταπαιτούν οι Αιτητές.
- Έξοδα καθαρισμού αποχετεύσεων: Αναφορικά με αυτό το μέρος των αιτούμενων αποζημιώσεων, έχουν παρουσιαστεί από τον Μ.Α.1 οι δέσμες των Τεκμηρίων 9 και 10, οι οποίες αποτελούνται από τιμολόγια εκδομένα στο όνομα των EYEMUST OPTICIANS LIMITED (Τεκμήριο 9) και G & V Hatzidemosthenous Ltd (Τεκμήριο 10). Ο εκδότης αυτών, Λουκής (Λούης) Αντωνίου, παρουσιάστηκε ως Μ.Α.13 και αναγνώρισε τις αποδείξεις που εξέδωσε. Αναγνώρισε επίσης τα Τεκμήρια 27 και 34 - 36 τα οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτελούν τις καταστάσεις χρεώσεων για τον καθαρισμό των αποχετεύσεων στο επίδικο κτίριο. Αξίζει να αναφερθεί ότι το υπόβαθρο των καταστάσεων, δηλαδή το σύνολο των τιμολογίων, δεν έχουν παρουσιαστεί στο Δικαστήριο. Καμία βοήθεια παρείχε στο Δικαστήριο και καμία εξήγηση ήταν σε θέση να δώσει ο Μ.Α.13 όσον αφορά τα έγγραφα που παρουσίασε, αφού οι απαντήσεις του ήταν ασαφείς και αβέβαιες. Επομένως απορρίπτω την μαρτυρία του Μ.Α.13 Λ. Αντωνίου. Καλείται το Δικαστήριο να αναλάβει τον ρόλο λογιστή και να υπολογίσει (προσθέτοντας, αφαιρώντας αλλά και ταυτίζοντας τις χρεώσεις με τα εκδομένα τιμολόγια που μας έχουν παρουσιαστεί), το συνολικό ποσό που χρέωσε ο Μ.Α.13 στους EYEMUST OPTICIANS LIMITED, G & V Hatzidemosthenous Ltd, Andysan Investments και Semeli Xaous, και να θεωρήσει ότι αυτό αποδεικνύει την απαίτηση τους για έξοδα καθαρισμού. Αυτή όμως η λογιστική εργασία δεν αποτελεί έργον του Δικαστηρίου, αλλά καθήκον των Αιτητών. Ούτε η μαρτυρία του Μ.Α.1 για το ζήτημα των εξόδων καθαρισμού γίνεται αποδεκτή, αφού δεν υποστηρίζεται από τα έγγραφα που κατατέθηκαν, είτε από τον ίδιο είτε από τον Μ.Α.
- Εκτιμητικά έξοδα: Καμία μαρτυρία παρουσιάστηκε σε σχέση με αυτήν την απαίτηση των Αιτητών. Η απαίτηση θα πρέπει να απορριφθεί ως μη αποδειχθείσα.
- Διαφυγόντα κέρδη (€250.000,00): Προκειμένου να αποδείξουν αυτή τη ζημιά, οι Αιτητές παρουσίασαν: (α) Τις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας EYEMUST για τα έτη: 2004 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €15.351,78 (Λ.Κ.8.985) 2005 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €21.335,30 (Λ.Κ.12.487) 2006 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €17.550,75 (Λ.Κ.10.272) 2007 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €14.081,00 (Λ.Κ.8.241) 2008 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €452,00 2009 - όπου παρουσιάζεται ζημιά €50.822,00 Όπως ανέφερε και ο Μ.Α.11 Γιάννης Κωνσταντινίδης, που παρουσίασε τις οικονομικές καταστάσεις και τις Φορολογικές Δηλώσεις Φ.Π.Α. (Τεκμήριο 12), κατά την περίοδο των ετών 2004 - 2014, υπήρχαν ζημιές στην εν λόγω εταιρεία και επομένως δεν υπήρχαν κέρδη ή μερίσματα για τους μετόχους. Αποδέχομαι την μαρτυρία του Μ.Α.11 εφόσον αυτή έχει περιοριστεί στην κατάθεση και επεξήγηση των πιο πάνω αναφερόμενων εγγράφων. Ακόμα και αν δεχθούμε τη θέση των Αιτητών στην Ανταπαίτηση ότι ως μέτοχοι της εταιρείας EYEMUST έχουν χάσει με το κλείσιμο της επιχείρησης το προσδοκώμενο όφελος από τα κέρδη της εταιρείας τους, δεν μας ανέφεραν ποια θα ήταν, δυνάμει των δικών τους υπολογισμών, τα κέρδη αυτά. Η εν λόγω εταιρεία σύμφωνα με τις οικονομικές καταστάσεις, σε κανένα φορολογικό έτος παρουσίασε κέρδη, παρά μόνο ζημιά, η οποία κυμάνθηκε από €452,00 μέχρι και €50.822,
- Οι υπολογισμοί των Αιτητών αναφορικά με το προσδοκώμενο όφελος των EYEMUST παρέμειναν μόνο στο θεωρητικό επίπεδο και δεν υποστηρίχθηκαν από τη μαρτυρία που παρουσίασαν. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να σχολιαστεί η θέση των Καθ' ων η ανταπαίτηση, οι οποίοι ισχυρίζονται ότι οι Αιτητές αξιώνουν ζημιά που έχει υποστεί "τρίτος" (δηλαδή οι EYEMUST), ο οποίος ασκούσε "παράνομα" επιχείρηση στο μίσθιο. Σημειώνω ότι δεν θα υπήρχε οτιδήποτε μεμπτό στην προώθηση της απαίτησης των Αιτητών, έστω και μέσω της EYEMUST, αν είχαν σαφώς δικογραφήσει στην Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση τους, το γεγονός ότι αυτοί εμπορεύονταν μέσω νομικού προσώπου, στο οποίο ήταν μέτοχοι και ότι αυτό ήταν σε γνώση των Καθ' ων η αίτηση κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας ημερομηνίας 6.5.
- Σύμφωνα δε με τα λεχθέντα του Μ.Α.1, τα οποία αποδέχομαι, οι Καθ' ων η αίτηση "δεν δέχονταν να συνάψουν τη συμφωνία 6.5.2011 με την εταιρεία". Βρίσκω όμως ότι αποτελούν ουσιώδη γεγονότα τόσο η διεξαγωγή της επιχείρησης των Αιτητών μέσω νομικού προσώπου, όσο και η συμμετοχή των Αιτητών στο νομικό πρόσωπο, ακόμα και η επίκληση της "ζημιάς" τους με αναφορά στη ζημιά του νομικού αυτού προσώπου. Οι αρχές που διέπουν την ανάκτηση ζημιών και απώλειας λόγω παράβασης σύμβασης είναι γνωστές ως "ο κανόνας της υπόθεσης Handley v. Baxendale[5]", βλ. McGregor on Damages 19th ed., para 8-
- Ο κανόνας έχει υιοθετηθεί σε σειρά μεταγενέστερων αυθεντιών της αγγλικής νομολογίας [βλ. McGregor (πιο πάνω) p.212-242] και έχει κωδικοποιηθεί στο άρθρο 73
(1)[6] του περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ.
- Όλα αυτά όμως παραμένουν σε θεωρητικό επίπεδο, διότι η παράλειψη των Αιτητών να δικογραφήσουν τα πιο πάνω αναφερόμενα ουσιώδη γεγονότα τους εμποδίζει από την προώθηση της ανταπαίτησης τους με τον τρόπο που την προώθησαν. Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η μαρτυρία των Αιτητών 1 και 2 αναφορικά με το ζήτημα των διαφυγόντων κερδών δεν μπορεί παρά να απορριφθεί. Απώλεια εισοδημάτων: Η απαίτηση αυτή αφορά τον χρόνο μετά το κλείσιμο της επιχείρησης, που διεξαγόταν στο μίσθιο. Ισχύουν και σε αυτή την περίπτωση τα όσα έχουν λεχθεί πιο πάνω, αναφορικά με την απαίτηση για διαφυγόντα κέρδη. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Στη βάση όλων των πιο πάνω διαπιστώσεων μου και για τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, με τη σύμφωνη γνώμη των Παρέδρων, η Ανταπαίτηση απορρίπτεται. Τα έξοδα της Ανταπαίτησης επιδικάζονται, με τη σύμφωνη γνώμη των Παρέδρων, υπέρ των Καθ' ων η ανταπαίτηση και θα βαρύνουν τους Αιτητές 1 και 2 στην Ανταπαίτηση, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Γραμματέα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control / final Αναφορά: παράβαση σύμβασης ενοικίασης - ανταπαίτηση ενοικιαστή - αποζημιώσεις [1] Βλ. παρα.10 της Απάντησης. [2] Βλ. σελίδα 18 της γραπτής αγόρευσης των Αιτητών στην Ανταπαίτηση. [3] Βλ. όρο 24 στο Τεκμήριο 3 και όρο 25 στο Τεκμήριο
- [4] Βλ. σελίδα 2 της Απάντησης. [5] "The rule in Handley v. Baxendale" [6] 73.-
(1)Σε περίπτωση παράβασης της σύμβασης, ο συμβαλλόμενος που ζημιώνεται από την εν λόγω παράβαση έχει δικαίωμα αποζημίωσης από τον υπαίτιο αντισυμβαλλόμενο, για τη ζημιά ή απώλεια που υπέστη συνεπεία αυτής, η οποία προέκυψε φυσικά κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων από την εν λόγω παράβαση ή την οποία οι συμβαλλόμενοι γνώριζαν όταν συνήπτετο η σύμβαση, ως ενδεχόμενη συνέπεια της παράβασης της σύμβασης. Καμιά αποζημίωση δεν καταβάλλεται για απομακρυσμένη και έμμεση απώλεια ή ζημιά που προξενήθηκε συνεπεία παράβασης της σύμβασης. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο