ΤΑΡΣΕΙΟΥ ΟΡΦΑΝΟΤΡΟΦΕΙΟΥ ν. ΑΓΓΕΛΟΥ ΑΓΓΕΛΗ, Αίτηση Αρ.: Ε24/18, 18/6/2020 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEELEF:2020:1 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Λ.Σ. Καμμίτση, Προέδρου Αίτηση Αρ.: Ε24/18 Μεταξύ: ΤΑΡΣΕΙΟΥ ΟΡΦΑΝΟΤΡΟΦΕΙΟΥ Αιτητή -και- ΑΓΓΕΛΟΥ ΑΓΓΕΛΗ Καθ' ου η Αίτηση --------------------------------------------------------------------------------- Αίτηση για Τροποποίηση της Απάντησης 18.6.2020 Για τον Αιτητή - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση: κα. Λ. Δικωμίτη Για τον Καθ' ου η Αίτηση - Αιτητή στην κυρίως Αίτηση: κα. Αρ. Αγρότου για κ.κ. Αγρότης & Αγρότης Δ.Ε.Π.Ε. Ενδιάμεση Απόφαση Με αίτηση δια κλήσεως ημερομηνίας 17.12.2019, ο Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση (εν τοις εφεξής «ο Καθ' ου η Αίτηση»), εξαιτείται ως ακολούθως: «
- Διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου επιτρέπον την τροποποίηση της Απάντησης ως εξής: Α) Με την προσθήκη της εξής νέας παραγράφου: «1Α) Ο Καθ' ου η αίτηση εγείρει προδικαστική ένσταση και λέει ότι η αιτήτρια δεν νομιμοποίητε να καταχωρήσει την παρούσα αίτηση « Β) Με την τροποποίηση της παραγράφου 1 η οποία να διαβάζεται ως ακολούθως « Άνευ βλάβης της πιο πάνω προδικαστικής ένστασης ο καθ' ου η αίτηση αρνείται την παράγραφο Α της αίτησης και θέτει την αιτήτρια σε αυστηρά υποδείξει των ισχυρισμών της»
- Οποιαδήποτε άλλη διαταγή το Δικαστήριο κρίνει δίκαια υπό τις περιστάσεις.» Η υπό εξέταση αίτηση βασίζεται στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Δ.25 θ.1, Δ.48 θ.2 και Δ.9 θ.
- Τα γεγονότα στα οποία στηρίζεται η αίτηση, εμφαίνονται στην επισυνημμένη ένορκο δήλωση του κ. Άγγελου Αγγελή, από τη Λευκωσία. Ο ενόρκως δηλών λέγει ότι είναι ο Καθ' ου η Αίτηση και γνωρίζει τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης από έγγραφα τα οποία έχει στην κατοχή του και από πληροφορίες που έχει λάβει από τη δικηγόρο του. Κατά την προετοιμασία για αντεξέταση του μάρτυρα της Αιτήτριας, αντιλήφθηκε ότι η Αιτήτρια είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα. Σε συζήτηση που είχε με τη δικηγόρο του γι' αυτό το θέμα και κατόπιν έρευνας, διαπίστωσαν ότι, σύμφωνα με τον νόμο, η Αιτήτρια δεν νομιμοποιείται να καταχωρήσει την κυρίως Αίτηση. Μόλις πρόσφατα έλαβαν γνώση γι' αυτά τα γεγονότα και ως εκ τούτου ήταν αδύνατο να συμπεριληφθούν στην Απάντηση, με αποτέλεσμα να καθίστανται αναγκαίες οι αιτούμενες τροποποιήσεις. Τα εν λόγω γεγονότα είναι ουσιώδους σημασίας όσον αφορά τα επίδικα θέματα και για να είναι δυνατή η παρουσίαση τους ενώπιον του Δικαστηρίου, πρέπει να επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση. Είναι ορθόν και δίκαιο να δοθεί το αιτούμενο Διάταγμα, για να τεθούν ενώπιον του Δικαστηρίου όλα τα ουσιώδη προς την παρούσα Αίτηση γεγονότα, ώστε να δυνηθεί το Δικαστήριο να καταλήξει σε μία δίκαιη και ορθή απόφαση Ένσταση: Ένσταση εκ μέρους του Καθ' ου η Αίτηση - Αιτητή στην κυρίως Αίτηση (εν τοις εφεξής «ο Αιτητής») καταχωρήθηκε την 20.2.2020 και αυτή βασίζεται Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Δ.9 θ.2, Δ.25 θθ.1-6, Δ.48 θθ.1-4, 8, 9, στο άρθρο 30 §2 και 3 του Συντάγματος, στον περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικό Κανονισμό 1983 (2/1983) ως τροποποιήθηκε, άρθρα 2, 8, 9 και 13, στην Νομολογία, στις συμφυείς και αναφαίρετες εξουσίες και γενικές αρχές του Δικαστηρίου. Οι συγκεκριμένοι λόγοι ένστασης είναι οι ακόλουθοι: «(Α) Η Αίτηση είναι πραγματικά και νομικά ανυπόστατη και/ή αβάσιμη και/ή αντίκειται στις διατάξεις των Περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμούς. (Β) Δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις που τάσσει η Νομοθεσία και/ή Νομολογία για έγκριση της αιτούμενης τροποποίησης και/ή δεν νομιμοποιείται σε αυτό το στάδιο να επιδιωχθεί η αιτούμενη τροποποίηση. (Γ) Η Αίτηση υποβάλλεται με υπέρμετρη και/ή αδικαιολόγητη καθυστέρηση και/ή μετά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας της υπό τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο Αίτησης, με αποτέλεσμα να επηρεάζονται δυσμενώς τα συμφέροντα του Καθ' ου η Αίτηση- Αιτητή στην κυρίως Αίτηση. (Δ) Ο Αιτητής - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση, δεν προβάλλει καμιά δικαιολογία και/ή δεν αιτιολογεί επαρκώς την υπέρμετρη καθυστέρηση που παρατηρείται στην υποβολή της Αίτησης και/ή οι λόγοι που προβάλλονται από αυτόν στην Ένορκη Δήλωσή του δεν αποτελούν καλό λόγο και/ή δικαιολογία και/ή επεξήγηση για την υπέρμετρη καθυστέρηση που παρατηρείται στην υποβολή της αίτησης, που να δικαιολογεί σε αυτό το στάδιο την έγκριση της παρούσας Αίτησης. (Ε) Ο Αιτητής - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση, παραλείπει να αποκαλύψει και/ή να αναφέρει επαρκή και ουσιαστικά γεγονότα που να δικαιολογούν την Αίτηση για τροποποίηση και οι ισχυρισμοί του όπως προβάλλονται στην Ένορκη Δήλωσή του, είναι γενικοί και/ή αόριστοι και/ ή ανεδαφικοί και αποσκοπούν στο να περιπλέξουν και/ή καθυστερήσουν και/ή εκτροχιάσουν και/ή επιβραδύνουν την εκδίκαση της παρούσας Αίτησης και/ή παραπλανήσουν το Σεβαστό Δικαστήριο στην έκδοση του αιτούμενου Διατάγματος, το οποίο αν εκδοθεί, θα εκδοθεί επί ματαίω και/ή αδίκως. (Ζ) Ο Αιτητής - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση, και/ή οι νομικοί του σύμβουλοι, γνώριζαν και/ή όφειλαν να γνωρίζουν τους ισχυρισμούς που προσπαθούν να συμπεριλάβουν στην Απάντηση μέσω της διαδικασίας της τροποποίησης και δεν αιτιολογείται η παράλειψη τους να προβάλουν αυτούς τους ισχυρισμούς στα αρχικά στάδια της διαδικασίας. (Η) Η Αίτηση ασκείται καταχρηστικά και κακόπιστα, καθώς κανένα από τα γεγονότα που αναφέρονται στην Αίτηση και στην Ένορκη Δήλωση του Αιτητή - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση, δεν αποτελεί νέο γεγονός μη υπαρκτό κατά τη λήψη των οδηγιών για την καταχώρηση του δικογράφου της Απάντησης και σκοπό έχει να επιφέρει βλάβη στα δικαιώματα του Καθ' ου η Αίτηση - Αιτητή στην κυρίως Αίτηση. (Θ) Ο Αιτητής - Καθ' ου η Αίτηση στην κυρίως Αίτηση, επιδιώκει να εισάγει νέα υπεράσπιση και οι προτεινόμενες τροποποιήσεις τείνουν να μεταβάλλουν όχι μόνο μέρος της υπεράσπισης του, αλλά εισάγουν μια νέα θεώρηση της υπόθεσης τόσο στο νομικό, όσο και στο πραγματικό της πλαίσιο. (I) Η παρούσα Αίτηση επηρεάζει και/ή πλήττει δυσμενώς τα συνταγματικά δικαιώματα του Καθ' ου η Αίτηση - Αιτητή στην κυρίως Αίτηση, για γρήγορη και ταχεία απονομή της δικαιοσύνης και σε περίπτωση που θα εγκριθεί η αιτούμενη τροποποίηση θα τεθεί σε δυσμενή θέση και θα υποστεί ζημία η οποία δεν θα μπορεί να αποζημιωθεί με διαταγή εξόδων.» Τα γεγονότα στα οποία στηρίζεται η ένσταση εμφαίνονται στην επισυνημμένη ένορκο δήλωση του κ. Κώστα Κελογρηγόρη, από τη Λευκωσία. Ο ενόρκως δηλών λέγει ότι είναι ο νέος υπεύθυνος Ιδρυμάτων και Κληροδοτημάτων της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κύπρου. Είναι υπεύθυνος για το χειρισμό και την πορεία της υπό τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο Αίτησης και γνωρίζει τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης από προσωπικό χειρισμό, από έγγραφα που έχει στην κατοχή του και από πληροφορίες που συνέλλεξε. Είναι δεόντως εξουσιοδοτημένος από τον Μακαριότατο Αρχιεπίσκοπο Κύπρου να προβεί στη δήλωση του, δυνάμει Πληρεξούσιου Εγγράφου το οποίο βρίσκεται στο φάκελο του Δικαστηρίου ως Τεκμήριο
- Ο κ. Κελογρηγόρης λέγει ότι έχει αναγνώσει την ένορκο δήλωση που συνοδεύει την υπό εξέταση αίτηση και, εκτός όπου ρητά προβαίνει σε παραδοχή, αρνείται έναν έκαστο και όλους μαζί τους ισχυρισμούς που περιέχονται σ' αυτήν. Είναι η θέση του ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις που τάσσει η Νομοθεσία και/ή η Νομολογία και που απαιτούνται για την έκδοση του αιτούμενου Διατάγματος τροποποίησης. Το περιεχόμενο των παραγράφων 2 και 3 της ενόρκου δηλώσεως του κ. Αγγελή, είναι παραδεκτό. Τα δε όσα αναφέρονται στις παραγράφους 4 και 5 αυτής, δεν μπορούν να αποτελέσουν καλόπιστη δικαιολογία για τις ανάγκες της υπό εξέταση αίτησης. Ειδικότερα, τόσο ο Καθ' ου η Αίτηση, όσο και η δικηγόρος του, γνώριζαν και/ή όφειλαν να γνωρίζουν με κάθε λεπτομέρεια όλα τα γεγονότα που στοιχειοθετούν την παρούσα υπόθεση και να τα συμπεριλάβουν στο δικόγραφο της Απάντησης. Οι ισχυρισμοί του Καθ' ου η Αίτηση που περιέχονται στην παράγραφο 5 της ενόρκου δηλώσεως του και συγκεκριμένα, η έκφραση «τα γεγονότα αυτά», χωρίς να αναφέρει επακριβώς ποια γεγονότα εννοεί, και το ότι «αντιλήφθηκε ότι η αιτήτρια είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα» και ότι «δεν νομιμοποιείται να καταχωρήσει την παρούσα αίτηση», δεν καταδεικνύουν νέα γεγονότα, μη υπαρκτά κατά τη σύνταξη της Απάντησης, ώστε να δικαιολογείται σ' αυτό το στάδιο η έγκριση τροποποίησης της Απάντησης. Είναι η θέση του ενόρκως δηλούντα ότι η υπό εξέταση αίτηση ασκείται καταχρηστικά και κακόπιστα και σκοπό έχει να επιφέρει βλάβη στα δικαιώματα του Αιτητή, καθώς κανένα από τα γεγονότα που αναφέρονται στην υπό εξέταση αίτηση και την ένορκο δήλωση του κ. Αγγελή, δεν αποτελεί νέο γεγονός μη υπαρκτό κατά τη μελέτη της υπόθεσης και τη σύνταξη της Απάντησης. Περαιτέρω, υπάρχει αδικαιολόγητη και υπέρμετρη καθυστέρηση στην καταχώρηση της υπό εξέταση αίτησης, με αποτέλεσμα να επηρεάζονται δυσμενώς τα συμφέροντα του Αιτητή, ενώ δημιουργείται κωλυσιεργία στην προώθηση της υπόθεσης. Ο Καθ' ου η Αίτηση δεν προβάλλει οποιαδήποτε δικαιολογία και/ή δεν αιτιολογεί επαρκώς την υπέρμετρη καθυστέρηση που παρατηρείται στην υποβολή της υπό εξέταση αίτησης και/ή οι λόγοι που προβάλλονται, δεν αποτελούν καλό λόγο για την καθυστέρηση. Ο Καθ' ου η Αίτηση ζητεί την τροποποίηση της παραγράφου 1 της Απάντησης, με την οποία να αρνείται την παράγραφο Α της Αίτησης, ενώ ήταν παραδεκτή. Έτσι, μεταβάλλεται όχι μόνο μέρος της υπεράσπισης του, αλλά εισάγεται μια νέα θεώρηση της υπόθεσης, τόσο στο νομικό, όσο και στο πραγματικό της πλαίσιο, χωρίς να υποστηρίζεται από την ένορκο δήλωση του Καθ' ου η Αίτηση. Η υπό εξέταση αίτηση επηρεάζει και/ή πλήττει δυσμενώς τα συνταγματικά δικαιώματα του Αιτητή για γρήγορη και ταχεία απονομή της δικαιοσύνης και σε περίπτωση που εγκριθεί η αιτούμενη τροποποίηση, αυτός θα τεθεί σε δυσμενή θέση και θα υποστεί ζημία. Σημειώνουμε ότι ο κ. Κελογρηγόρης ουδέν αναφέρει σχετικά με τον ισχυρισμό του Καθ' ου η Αίτηση ότι ο Αιτητής είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα και κατ' επέκτασην, κατά πόσον νομιμοποιείται να εγείρει την κυρίως Αίτηση. Ιστορικό: Δικόγραφα: Για σκοπούς ολοκλήρωσης της ενώπιον του Δικαστηρίου εικόνας για σκοπούς, πάντοτε, της υπό εξέταση αίτησης, σημειώνω ότι η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτηση καταχωρίστηκε την 28.2.2018 και μ' αυτήν ο Αιτητής εξαιτείται ως ακολούθως: «
- Διάταγμα του Δικαστηρίου που να διατάσσει την έξωση του Καθ' ου η Αίτηση ή/και οποιουδήποτε άλλου αντιπροσώπου ή κατέχοντος τα ανωτέρω Καταστήματα που βρίσκονται στην οδό Λήδρας, πλησίον της οδού Αριάδνης, Στοά Ταρσή, στη Λευκωσία.
- Απόφαση εναντίον του Καθ' ου η αίτηση για το ποσό των €19.649,45 καθυστερημένα, οφειλόμενα ενοίκια για την περίοδο μέχρι και 28.02.
- Απόφαση για ενδιάμεσα οφέλη εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση προς €136,69 τον μήνα, από 01.03.2018 μέχρι παραδόσεως κενής και ελεύθερης κατοχής των ανωτέρω Καταστημάτων.
- Οποιαδήποτε άλλη θεραπεία ήθελε το Σεβαστό Δικαστήριο κρίνει εύλογη και δίκαιη σύμφωνα με τις περιστάσεις.
- Νόμιμο τόκο επί των καθυστερημένων ενοικίων από την ημέρα που αυτά κατέστησαν απαιτητά.
- Έξοδα της παρούσας Αίτησης, πλέον Φ.Π.Α. πλέον έξοδα επίδοσης.» Ο Αιτητής ενάγει ως ιδιοκτήτης και/ή δικαιούχος των Καταστημάτων αρ. 11-13-15, 15 και 17, καθώς και ενός Καταστήματος δίπλα απ' αυτά, τα οποία βρίσκονται στην οδό Λήδρας, πλησίον της οδού Αριάδνης, στη Στοά Ταρσή, στη Λευκωσία. Ο Καθ' ου η Αίτηση ενάγεται ως ο θέσμιος ενοικιαστής των επίδικων καταστημάτων. Ο Καθ' ου η Αίτηση καταχώρησε Απάντηση την 30.3.2018, με την οποία, μεταξύ άλλων, παραδέχεται την ιδιότητα του Αιτητή και την ιδιότητα που αποδίδεται στον ίδιο, δηλαδή του θέσμιου ενοικιαστή και κατόχου των επίδικων υποστατικών. Ισχυρίζεται ότι το οφειλόμενο ποσό είναι πολύ μικρότερο από το αιτούμενο και θέτει τον Αιτητή σε αυστηρή απόδειξη των ισχυρισμών του. Είναι δε ο ισχυρισμός του, ότι ο Αιτητής δεν δικαιούται στις αιτούμενες θεραπείες. Ο Αιτητής δεν καταχώρισε Ανταπάντηση. Διαδικασία: Ακολουθήθηκε η διαδικασία η οποία προβλέπεται από τη Διαταγή 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Καταχωρήθηκαν Ένορκες Δηλώσεις Αποκάλυψης εγγράφων, Κατάλογοι Μαρτύρων και Συνόψεις Μαρτυρίας και από τις δύο πλευρές. Η ακροαματική διαδικασία άρχισε τον Οκτώβριο 2019, με την κυρίως εξέταση του πρώτου μάρτυρα για τον Αιτητή. Στη συνέχεια, καταχωρήθηκε η υπό εξέταση αίτηση, πριν την αντεξέταση του μάρτυρα. Το Δικαστήριο άκουσε τις αγορεύσεις των ευπαιδεύτων συνηγόρων την 26.5.2020 και επιφύλαξε την απόφαση του για να εκδοθεί σήμερα. Ερμηνεύοντας τις σχετικές πρόνοιες του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, Ν. 23/83 όπως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών 1983, όπως αυτοί έχουν τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και επειδή η υπό εξέταση αφορά ενδιάμεσο ζήτημα και όχι την ουσία της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων, έκρινα ότι η παρουσία των Παρέδρων δεν ήταν αναγκαία και το Δικαστήριο συνεδρίασε με μονομελή σύνθεση. Νομική και δικονομική πτυχή: Θεσμοί Πολιτικής Δικονομίας: Οι Θεσμοί Πολιτικής Δικονομίας εφαρμόζονται σε υποθέσεις ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου δυνάμει του Κανονισμού 12(α) [1] των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών 1983, ως αυτοί έχουν τροποποιηθεί μέχρι σήμερα. Διαταγή 25: Ο θεσμός 7 της Διαταγής 25, όπως τροποποιήθηκε ή αντικαταστάθηκε από τον περί Πολιτικής Δικονομίας (Τροποποιητικό) (Αρ. 2) Διαδικαστικό Κανονισμό του 2018, προνοεί τα εξής: «
- Οι διατάξεις της Δ.25 εφαρμόζονται κατ' αναλογία και στις διαδικασίες που λαμβάνονται στα Δικαστήρια Ειδικής Δικαιοδοσίας ανεξαρτήτως του τρόπου έναρξης της διαδικασίας σ' αυτά και οι έννοιες του κλητηρίου και της αγωγής στις Δ.25, θα διαβάζονται ανάλογα.» Οι θεσμοί 1, 5 και 6 της Διαταγής 25, προνοούν ως ακολούθως: «1.
(1)Μετά την καταχώρηση αλλά πριν την επίδοση του κλητηρίου εντάλματος, ο ενάγων δύναται οποτεδήποτε χωρίς να λάβει προηγούμενη άδεια του Δικαστηρίου να τροποποιήσει το κλητήριο ένταλμα του. Προς τούτο καταχωρείται τροποποιημένο κλητήριο ένταλμα με ανάλογη ένδειξη: Νοείται ότι σε περίπτωση περισσότερων εναγομένων, επίδοση κλητηρίου εντάλματος εννοείται σε οποιοδήποτε εξ' αυτών.
(2)Μετά την επίδοση του κλητηρίου εντάλματος και πριν την έκδοση από τον ενάγοντα της Κλήσης για Οδηγίες σύμφωνα με τη Διαταγή 30, επιτρέπεται άπαξ η τροποποίηση του χωρίς άδεια του Δικαστηρίου. Σε τέτοια περίπτωση καταχωρούνται τα τροποποιημένα δικόγραφα με ανάλογη ένδειξη: Νοείται ότι, όπου ο ενάγων καταχωρεί τροποποιημένο κλητήριο ή έκθεση απαίτησης, ο εναγόμενος καταχωρεί εντός 15 ημερών από την επίδοση, ανάλογα με την περίπτωση, τροποποιημένη έκθεση υπεράσπισης. Όπου ο εναγομένος τροποποιεί το δικόγραφο του, ο ενάγων καταχωρεί εντός 15 ημερών από την επίδοση του, την τροποποιημένη απάντηση του, όπου χρειάζεται. Νοείται ότι, όπου η έκδοση της κλήσης οδηγιών καταχωρείται από διάδικο ταυτόχρονα με τη συμπλήρωση της δικογραφίας, τότε η άπαξ τροποποίηση χωρίς άδεια του Δικαστηρίου δύναται να γίνεται εντός περαιτέρω περιόδου 15 ημερών.
(3)Μετά την έκδοση της Κλήσης για Οδηγίες ως προνοείται από τη Διαταγή 30, ουδεμία τροποποίηση επιτρέπεται με εξαίρεση το εκ παραδρομής καλόπιστο λάθος στη σύνταξη της δικογραφίας, και τις περιπτώσεις εκείνες που έχουν, προς ικανοποίηση του Δικαστηρίου, προκύψει νέα δεδομένα μη υπαρκτά κατά τη λήψη των οδηγιών για έγερση της αγωγής ή της καταχώρησης του κλητηρίου εντάλματος ή της δικογραφίας, αναλόγως της περίπτωσης.» «
- To Δικαστήριο μπορεί σε οποιοδήποτε χρόνο και με τέτοιους όρους ως προς τα έξοδα ή άλλως, ως θα έκρινε δίκαιο, να τροποποιήσει οποιοδήποτε ελάττωμα ή λάθος σε οποιαδήποτε διαδικασία, όλες δε οι αναγκαίες τροποποιήσεις θα πρέπει να γίνονται με σκοπό τον καθορισμό του πραγματικού ζητήματος ή επίδικου θέματος, το οποίο εγείρεται από ή κατά τη διαδικασία.» «
- Γραφικά λάθη σε δικόγραφα, αποφάσεις ή διατάγματα, ή λάθη που προκύπτουν σ' αυτά από οποιοδήποτε τυχαίο σφάλμα ή παράλειψη, μπορούν σε οποιοδήποτε χρόνο να διορθωθούν ανάλογα με τη φύση και έκταση του λάθους από το Δικαστήριο κατόπιν αίτησης, γραπτής ή προφορικής, χωρίς δικαίωμα έφεσης.» Εφόσον η Κλήση για Οδηγίες καταχωρήθηκε προ πολλού και συγκεκριμένα την 16.4.2018, η υπό εξέταση αίτηση εμπίπτει στις πρόνοιες του θεσμού 1
(3)της Διαταγής 25, όπου ουδεμία τροποποίηση επιτρέπεται κατά κανόνα. Ο Καθ' ου η Αίτηση πρέπει να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι δύναται να επιτρέψει εξαίρεση, διότι υπάρχει εκ παραδρομής καλόπιστο λάθος στη σύνταξη της Απάντησης ή επειδή πρόκειται για περίπτωση που έχουν προκύψει νέα δεδομένα, μη υπαρκτά κατά τη λήψη των οδηγιών για καταχώρηση της Απάντησης και το Δικαστήριο να ικανοποιηθεί ότι όντως υπάρχουν τέτοια νέα δεδομένα. Νομολογία: Υπάρχει σωρεία νομολογίας η οποία ερμήνευσε τη Διαταγή 25 ως είχε πριν την αντικατάσταση της αρχικά το 2014 και στη συνέχεια με τις μετέπειτα τροποποιήσεις και έθεσε τα κριτήρια που εφαρμόζονται για τροποποίηση δικογράφου. Έχω αντλήσει καθοδήγηση από τη σωρεία των αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου που πραγματεύονται το θέμα της τροποποίησης δικογράφου, όπως και από Αγγλικές αυθεντίες και συγγράμματα. Αναφέρω ενδεικτικά: Tsiappas v. The Republic
(1974)1 C.L.R. 167, Mahattou v. Viceroy Shipping Co. Ltd. and Another
(1979)1 C.L.R. 542, Evripidou and Another v. Kannaourou
(1985)1 C.L.R. 24, Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation
(1989)1E A.A.Δ. 33, Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου & άλλης
(1991)1 Α.Α.Δ. 934, Χρίστου ν. Στυλιανού Αζά
(1992)1 Α.Α.Δ. 704, Sait Electronic S.A. v. The ship "Dominique" & Others
(1992)1 A.A.Δ. 264, Astor Co. κ.ά. ν. Α. & G. Leventis Ltd κ.ά.
(1993)1 Α.Α.Δ. 726, Saba & Co. (T.M.P.) v. T.M.P. Agents
(1994)1 A.A.Δ. 426, Γραμμές Στρίντζη v. Επίσημου Παραλήπτη
(1995)1 Α.Α.Δ. 607, Federal Bank of Lebanon (S.A.L.) v. Ν.Κ. Σιακόλα
(1999)1 Α.Α.Δ. 44, Agini v. Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος
(1999)1 Α.Α.Δ. 11, Δημοτικό Συμβούλιο Αγλαντζιάς v. Χαρικλείδη κ.ά.
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 1608, Στέλλα Λάμπρου v. Λάμπρου Λάμπρου
(2002)1(Β) Α.Α.Δ. 1092, Νικολάου v. Μιλτιάδους κ.ά.
(2007)1(Β) Α.Α.Δ. 1005, Preece κ.ά. v. Ρωσσίδου,
(2011)1(Γ) Α.Α.Δ. 2138, Παπαχρυσοστόμου v. Κώστα Γρηγοριάδη & Συνεταίροι κ.ά.,
(2012)1(Α) Α.Α.Δ. 817, Compania Naviera Iris S.A. κ.ά.v. Andrenal Shipping Co. Ltd. κ.ά.,
(2012)1(Β) Α.Α.Δ. 1838, Kayat Trading Ltd. v. Genzyme Corporation,
(2013)1(Α) Α.Α.Δ. 543, Hipgrave v. Case 28 Ch. D. 361, Tildesley v. Harper, 10 Ch. D. 393, Clarapede v. Commercial Union Association 32 W.R. 262, Steward v. North Metropolitan Tramways Company (1885 - 86) 16 Q.B. p. 556, Associated Leisure Ltd. and Others v. Associated Newspapers Ltd.
(1970)2 All ER 754, Bullen & Leake & Jacob's Precedents of Pleadings, 12η έκδοση, σελίδες 128, 130, 379 και 685, Atkins Court Forms & Precedents, 2η έκδοση, Τόμος 1, σελίδα 82. Ως γενικός κανόνας, η τάση πριν το 2014, όπως φαίνεται από την νομολογία, ήταν να επιτρέπεται η τροποποίηση δικογράφου στην κατάλληλη υπόθεση, ακόμα και όταν ήταν αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης, νοουμένου ότι δεν θα προκαλείτο αδικία στην άλλη πλευρά που δεν μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήμα. Η τροποποίηση έπρεπε και πρέπει να είναι αναγκαία για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς. Για να αποφασίσει το Δικαστήριο εάν είναι η υπόθεση κατάλληλη, δηλαδή εάν εξυπηρετούνται τα συμφέροντα της δικαιοσύνης, συνεκτιμούνταν και εξακολουθούν να λαμβάνονται υπόψην και να ζυγίζονται, οι επιπτώσεις στα δικαιώματα και συμφέροντα της άλλης πλευράς, η ανάγκη διεξαγωγής της δίκης σε εύλογο χρόνο σύμφωνα με την επιταγή του άρθρου 30.2 του Συντάγματος, η ύπαρξη ή μη κακής πίστης από πλευράς του αιτούντος, η ανάγκη κάλυψης πραγματικής και σημαντικής ανάγκης του αιτούντος. Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στη διατύπωση των θέσεων του αιτούντα, ποικίλλει ανάλογα με το στάδιο στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση για τροποποίηση. Εάν έχει αρχίσει η ακροαματική διαδικασία, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με φειδώ, λαμβάνοντας υπόψη τον εκτροχιασμό της δίκης από την προσδιορισθείσα πορεία και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα της άλλη πλευράς. Όλοι οι παράγοντες είναι σχετικοί αλλά κανένας δεν είναι αποφασιστικής σημασίας από μόνος του. Η καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος είναι σχετικός παράγων σε αιτήσεις για τροποποίηση αλλά δεν είναι εκ προοιμίου και απαρέγκλιτα αποφασιστικής σημασίας. Λαμβάνονται υπόψη κάθε φορά οι ιδιαίτερες περιστάσεις της υπόθεσης. Παραθέτω κάποια αποσπάσματα από το σύγγραμμα Bullen & Leake & Jacob's Precedents of Pleadings, 12η έκδοση. Στη σελίδα 128, κάτω από την επικεφαλίδα 'Amendment with leave - time to amend' αναφέρονται τα ακόλουθα: «Again, at the trial, leave to amend may be granted, when to do so will not cause injustice to the other side, and on proper terms as to costs, and the adjournment of the trial, if necessary. As a rule, leave to amend at the trial will not so readily be given, especially where the necessity for such amendment was obviously apparent long before the trial and was not then asked for or where the amendment would involve a complete change in the nature of the claim or the whole character of the action, or setting up an entirely different claim from that which the defendant came to meet or the raising of an entirely new ground of defence or counterclaim, and an amendment will not be allowed at the trial which for the first time introduces a charge of fraud. Nevertheless, even where the amendment is substantial so as completely to change the plaintiff's cause of action or nature of claim, leave to amend may be given on proper terms.» Στη σελίδα 130, κάτω από την επικεφαλίδα 'Amendments not allowed', αναφέρονται τα ακόλουθα: «The first and in a way the paramount consideration is whether the application for leave to amend is made in good faith. For this purpose, good faith means that the amendment is sought for the purpose of raising 'the real question in controversy between the parties' and is not dishonest or intended to overreach the opposite party, or made for any other ulterior motive and relies on facts which are substantially true and germane to the matters in controversy between the parties. If, therefore, the court is not satisfied as to the truth and substantiality of the proposed amendment, it will be refused.» Στο σύγγραμμα Atkins Court Forms & Precedents, 2η έκδοση, Τόμος 1, σελίδα 82, αναφέρονται τα ακόλουθα: «The Court has wide powers of amendment and it seems will exercise those powers to permit amendment where possible. Amendment may be allowed at any stage of the proceedings, whether before, at, or after the trial, or even after judgement or on appeal.» Ως καθαρά διαφαίνεται από το ίδιο το λεκτικό, η νέα Διαταγή 25, στο θεσμό 1
(1),
(2)και
(3), περιλαμβάνει τρία ξεχωριστά, τόσο χρονικά όσο και διαδικαστικά, στάδια, στα οποία επιτρέπεται, με συγκεκριμένο τρόπο, η τροποποίηση δικογράφου. Είναι η κρίση μου ότι η γενικότερη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου όπως αυτή έχει καταγραφεί στις πιο πάνω αυθεντίες, έχει περιοριστεί, με την έννοια ότι ασκείται αυστηρώς εντός των πλαισίων της Διαταγής στο κάθε ένα από τα τρία στάδια και στο βαθμό και την εμβέλεια που καθορίζει αυτή τούτη η Διαταγή
- Οι πιο πάνω αυθεντίες εξακολουθούν να αποτελούν καθοδήγηση για την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, εντός όμως των παραμέτρων της Διαταγής 25 ως αυτή έχει πλέον διαμορφωθεί. Το στάδιο στο οποίο ασκείται, ουσιαστικά, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, είναι το τρίτο στάδιο, όπου το Δικαστήριο είναι επιφορτισμένο να διακρίνει και να αποφασίσει εάν υπάρχει εκ παραδρομής καλόπιστο λάθος στη σύνταξη της δικογραφίας ή, σε περίπτωση που υπάρχει ισχυρισμός για νέα δεδομένα, μη υπαρκτά κατά τη λήψη των οδηγιών για καταχώρηση του δικογράφου, εάν όντως υπάρχουν τέτοια νέα δεδομένα. Ευρήματα: Η αίτηση για τροποποίηση καταχωρίστηκε σχεδόν τρία χρόνια μετά την καταχώρηση της κυρίως Αίτησης και 21 μήνες μετά την καταχώριση της Απάντησης. Αυτό από μόνο του δεν είναι μοιραίο για την τύχη της υπό εξέταση αίτησης. Η ακροαματική διαδικασία έχει αρχίσει με την κυρίως εξέταση του πρώτου μάρτυρα του Αιτητή, ενώ η Κλήση για Οδηγίες καταχωρίστηκε 18 μήνες πριν την καταχώρηση της υπό εξέταση αίτησης. Είναι γεγονός ότι από την έγκριση της αίτησης θα προκληθεί κάποια επιπλέον καθυστέρηση. Παρατηρώ επίσης, ότι η ανάγκη τροποποίησης της Απάντησης και/ή η ανάγκη προβολής των σήμερα προβληθέντων ισχυρισμών, έπρεπε να ήταν φανερή από την αρχή της υπόθεσης. Είναι η κρίση μου ότι η αιτούμενη τροποποίηση αλλάζει την υπόθεση που ο Αιτητής αντιμετωπίζει. Θέτει την υπεράσπιση της υπόθεσης εκ μέρους του Καθ' ου η Αίτηση σε νέα βάση. Στον αντίποδα όμως, αφενός μεν κρίνω ότι η κατάλληλη διαταγή ως προς τα έξοδα, θα αποζημιώσει σε ικανοποιητικό βαθμό τον Αιτητή και αφετέρου, σημειώνω ως ιδιαιτέρως σημαντικό γεγονός πως υπάρχει η απόλυτη σιωπή εκ μέρους του Αιτητή αναφορικά με τον ισχυρισμό τον οποίο σήμερα εγείρει ο Καθ' ου η Αίτηση και στον οποίο βασίζεται για την υποβολή του υπό εξέταση αιτήματος του. Ότι δηλαδή ο Αιτητής είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα και ότι δεν νομιμοποιείται να εγείρει την κυρίως Αίτηση. Το Δικαστήριο έχει σχηματίσει την εικόνα από τα ενώπιον του τεθέντα και αντιλαμβάνεται, ότι ο Καθ' ου η Αίτηση εκ παραδρομής δεν εξέτασε ή δεν κατεύθυνε την προσοχή του στο συγκεκριμένο θέμα το οποίο εγείρει με την υπό εξέταση αίτηση, σε προηγούμενο στάδιο, πριν την ετοιμασία της υπόθεσης για ακρόαση. Προβάλλει το καλόπιστο λάθος. Με το ίδιο σκεπτικό, φαίνεται ότι ούτε ο Αιτητής έλαβε υπόψην του αυτή την παράμετρο, σε προηγούμενο, ευχερέστερο χρόνο, εφόσον ούτε σήμερα τοποθετείται ή απαντά επί του εγειρόμενου σημείου. Συνεπώς, καλείται το Δικαστήριο από τη μία να εξετάσει το καλόπιστο του λάθους από πλευράς του Καθ' ου η Αίτηση σε σχέση με την ετοιμασία της δικογραφίας του και από την άλλη, να λύσει το γρίφο πώς το εγειρόμενο ζήτημα, δηλαδή το προτεινόμενο όπως δικογραφηθεί, το οποίο είναι νομικό και άπτεται της υπόστασης του διαδίκου και κατ' επέκτασην, της αρμοδιότητας του Δικαστηρίου, δυνατόν νομίμως να εγερθεί, με σκοπό τη δικαστική επίλυση του. Με άλλα λόγια, ακόμα και εάν απορριφθεί η αίτηση τροποποίησης ως δικονομικό διάβημα, αυτή τούτη η νομιμοποίηση του διαδίκου να καταχωρήσει την υπόθεση του, ζήτημα επί του οποίου, επαναλαμβάνω, ο Αιτητής δεν τοποθετείται ουσιαστικά, παραμένει και θα παραμείνει ως ζήτημα ενώπιον μας. Εν κατακλείδι, από τα ενώπιον μου τεθέντα, κρίνω ότι εάν επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση θα εξυπηρετηθούν καλύτερα τα συμφέροντα της δικαιοσύνης και δεν θα διαστρεβλωθεί η βάση και/ή η πορεία της υπόθεσης. Το άρθρο 30.2 του Συντάγματος προνοεί το συνταγματικό δικαίωμα εκδίκασης εντός ευλόγου χρόνου. Στην παρούσα υπόθεση, η καθυστέρηση που εκ των πραγμάτων θα δημιουργηθεί εάν εκδοθεί το αιτούμενο Διάταγμα, προστιθέμενη στους υπόλοιπους λόγους που αναφέρω και όχι αφ' εαυτής, δεν αποκλείει τη δυνατότητα έγκρισης του αιτήματος για τροποποίηση. Το δε άρθρο 30.3(β) του Συντάγματος, διασφαλίζει το δικαίωμα του διαδίκου να προβάλει τους ισχυρισμούς του ενώπιον του Δικαστηρίου. Κρίνω ότι η παρούσα είναι υπόθεση κατάλληλη για την έγκριση της προτεινόμενης τροποποίησης της Απάντησης. Έχει ενώπιον μου αποδειχθεί ικανοποιητικά ότι η αίτηση αποβλέπει στην κάλυψη πραγματικής ανάγκης και έκθεσης ενώπιον του Δικαστηρίου όλων των σχετικών γεγονότων για να κριθούν όλες οι διαφορές μεταξύ των διαδίκων. Κρίνω ότι ο Καθ' ου η Αίτηση, ο οποίος φέρει και το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος του, το έχει αποσείσει. Έχω πεισθεί ότι η προτεινόμενη τροποποίηση αφορά εκ παραδρομής καλόπιστο λάθος στη σύνταξη της δικογραφίας. Τέλος, δεν διαβλέπω οποιαδήποτε κατάχρηση της δικαστικής διαδικασίας, ούτε καταφρόνηση του Δικαστηρίου, δια της καταχώρισης και προώθησης της υπό εξέταση αίτησης. Με την έγκριση της αιτούμενης τροποποίησης, ο Αιτητής θα έχει την ευχέρεια να καταχωρίσει Ανταπάντηση και οι διάδικοι να προσκομίσουν τη μαρτυρία την οποία επιθυμούν, προς απόδειξην των εκατέρωθεν θέσεων τους, χωρίς να βλάπτονται τα δικαιώματα οποιουδήποτε. Η ακροαματική διαδικασία έχει μεν αρχίσει, αλλά ευρίσκεται σε αρχικό στάδιο και δεν έχει ολοκληρωθεί ούτε η κυρίως εξέταση του πρώτου μάρτυρα του Αιτητή. Απόφαση: Ως εκ των ανωτέρω, η υπό εξέταση αίτηση εγκρίνεται και εκδίδεται Διάταγμα ως οι παράγραφοι (Α) και (Β) αυτής. Τροποποιημένη Απάντηση να καταχωριστεί εντός 15 ημερών από τη σύνταξη του παρόντος Διατάγματος και αντίγραφο να δοθεί αυθημερόν στη δικηγόρο του Αιτητή. Ανταπάντηση εκ μέρους του Αιτητή, εάν ο Αιτητής επιθυμεί να καταχωρήσει, να καταχωριστεί εντός 10 ημερών από την καταχώρηση της τροποποιημένης Απάντησης και αντίγραφο να δοθεί αυθημερόν στη δικηγόρο του Καθ' ου η Αίτηση. Τα έξοδα της υπό εξέταση αίτησης καθώς και τα έξοδα που θα χαθούν λόγω της τροποποίησης (thrown away), επιδικάζονται υπέρ του Αιτητή, όπως αυτά θα υπολογισθούν από τη Γραμματέα και εγκριθούν από το Δικαστήριο, στην κλίμακα €10.000 - €50.
- (Υπ.) ............... Λ. Σ. Καμμίτση Πρόεδρος Πιστόν Αντίγραφον Γραμματέας ΛΣΚ/ΕΠ [1] «12(α) Εκτός αν άλλως προβλέπεται στο Νόμο ή στους Κανονισμούς αναφορικά με τη διεξαγωγή της διαδικασίας τη λήψη μαρτυρίας και τη διασφάλιση του κύρους του δικαστηρίου εφαρμόζονται οι πρόνοιες του περί Δικαστηρίων Νόμου, 1960 και των Θεσμών με τις αναγκαίες προσαρμογές για να συνάδουν με τους σκοπούς του Νόμου.» cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο