Κυπρούλας Ιακώβου ν. Χαράλαμπου Ζαού, Αίτηση Αρ.: Ε83/20, 22/1/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEELEF:2021:11 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Λ.Σ. Καμμίτση, Προέδρου Αίτηση Αρ.: Ε83/20 Μεταξύ: Κυπρούλας Ιακώβου, [ ], Λευκωσία Αιτήτριας και Χαράλαμπου Ζαού, [ ], Λευκωσία Καθ' ου η Αίτηση ------------------------------------------------------------------------------------------------ 22.1.2021 Για την Αιτήτρια: κα. Μ. Παυλίδου για κ.κ. Δημήτριος Α. Παυλίδης & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Για τον Καθ' ου η Αίτηση: κα. Χ. Κωνσταντίνου για κ.κ. Kampouri & Gialeli LLC Α Π Ο Φ Α Σ Η Η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτηση καταχωρίστηκε την 24.4.2019 και μ' αυτήν η Αιτήτρια εξαιτείτο ως ακολούθως: «α. Διάταγμα και/ή Απόφαση του Σεβαστού Δικαστηρίου για την ανάκτηση και/ή παράδοση ελεύθερης και/ή κενής της κατοχής του επίδικου υποστατικού και/ή διαμερίσματος στην οδό [ ] 21 στο Στρόβολο, Λευκωσία και/ή Διάταγμα και/ή Απόφαση έξωσης από το επίδικο υποστατικό, εναντίον του Καθ'ου η Αίτηση και/ή οποιουδήποτε προσώπου κατέχει και/ή κάνει χρήση του επίδικου υποστατικού καθ'οτι αυτό απαιτείται λογικώς από την Αιτήτρια για ιδιοκατοίκηση και/ή ιδιόχρηση. β. Ενδιάμεσα κέρδη (MENSE PROFITS) και/ή αποζημιώσεις και/ή ενοίκια και/ή άλλως πως προς € 400.- τον μήνα από 1.9.2020 μέχρι εκκένωσης και παράδοσης κενής και ελεύθερης κατοχής του αναφερόμενου υποστατικού και/ή Διαμερίσματος προς την Αιτήτρια. δ. Οποιαδήποτε άλλα διαταγή και/ή θεραπεία την οποία το Σεβαστό Δικαστήριο θα θεωρούσε δίκαιη κα,/ή εύλογη, υπό τις περιστάσεις, ε. Νόμιμο Τόκο. στ. Τα Έξοδα της Αίτησης αυτής, πλέον 19% ΦΠΑ.» Η Αιτήτρια ενήγαγε ως η ιδιοκτήτρια ενός διαμερίσματος επί της οδού [ ] 21, στο Στρόβολο, Λευκωσία. Ο Καθ' ου η Αίτηση ενάγετο ως ο ενοικιαστής του διαμερίσματος (εν τοις εφεξής «το επίδικο υποστατικό»). Η Αιτήτρια ισχυριζόταν ότι το επίδικο αποτελεί τη μόνη περιουσία που δύναται λογικώς να στεγάσει την ίδια και την οικογένεια της. Η Αιτήτρια καταχώρισε αίτηση για απόφαση την 14.9.2020, επειδή δεν είχε καταχωρηθεί Απάντηση εμπρόθεσμα, η οποία αποσύρθηκε στις 22.9.2020, με έξοδα υπέρ της Αιτήτριας. Ο Καθ' ου η Αίτηση καταχώρισε Απάντηση την 16.9.2020 και μ' αυτήν μεταξύ άλλων, ήγειρε προδικαστική ένσταση ότι ο ισχυριζόμενος τερματισμός που επικαλείται η Αιτήτρια είναι άκυρος, αφού δεν έλαβε χώρα με την ορθή διαδικασία ως προβλέπεται από την νομολογία και την νομοθεσία και δεύτερη προδικαστική ένσταση ότι η Αιτήτρια δεν αναφέρει ότι η ενοικίαση εμπίπτει εντός της δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου, αφού είναι, όπως η ίδια λέγει, ενοικίαση από μήνα σε μήνα. Σημειώνεται ότι με την Απάντηση, γίνεται παραδεκτή η παράγραφος δ των Λεπτομερειών Ενοικίασης, της κυρίως Αίτησης, στην οποία δικογραφείται ότι η ενοικίαση του επίδικου διέπεται από τις διατάξεις του περί Ενοικιοστασίου Νόμου. Διαφαίνεται ότι η ουσία της διαφωνίας στις θέσεις των μερών, ήταν η διάρκεια της προειδοποίησης για την παράδοση της κατοχής. Η Αιτήτρια δικογραφεί ότι απέστειλε επιστολή προειδοποίησης 30 ημερών και ο Καθ' ου η Αίτηση δικογραφεί ότι η ειδοποίηση έπρεπε να ήταν τετράμηνη. Η Αιτήτρια καταχώρισε Απάντηση στην Απάντηση την 2.10.2020 και μ' αυτήν επαναλαμβάνει τις θέσεις της και αρνείται τις θέσεις του Καθ' ου η Αίτηση. Εμμένει δε ότι η νενομισμένη προειδοποίηση για σκοπούς ιδιοκατοίκησης, είναι 30 ημέρες. Ιστορικό: Στην παρούσα υπόθεση, καταχωρήθηκε Κλήση για Οδηγίες και Παράρτημα, σύμφωνα με τη Διαταγή 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, από την πλευρά της Αιτήτριας. Στη συνέχεια και πριν την έκδοση οποιωνδήποτε οδηγιών, η ευπαίδευτη συνήγορος της Αιτήτριας δήλωσε ότι έχουν καταλήξει, κατέβαλαν €5.000 στον Καθ' ου η Αίτηση ως είδος αποζημίωσης, επειδή πρόκειται για επαγγελματική στέγη, αλλά διαφωνούν ως προς τα έξοδα. Η Αίτηση αποσύρθηκε και απορρίφθηκε ως εξωδίκως διευθετηθείσα και το Δικαστήριο όρισε την υπόθεση για αγορεύσεις αναφορικά με το θέμα των εξόδων. Άκουσε τις ευπαίδευτες συνηγόρους στις 21.12.2020 και επιφύλαξε την απόφαση του για να εκδοθεί σήμερα. Ερμηνεύοντας τις σχετικές πρόνοιες του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, Ν. 23/83 όπως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών 1983, όπως αυτοί έχουν τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και επειδή η υπό εξέταση δεν αφορά την ουσία της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων, έκρινα ότι η παρουσία Παρέδρων δεν είναι αναγκαία και το Δικαστήριο συνεδρίασε με μονομελή σύνθεση. Νομική και δικονομική πτυχή: Περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί: Τα έξοδα σε υποθέσεις ενώπιον του Δικαστηρίου Ελέγχου Ενοικιάσεων, διέπονται από τον Κανονισμό 13(β) [1] των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών 1983, ως αυτοί έχουν τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και ο οποίος προνοεί, όπως και η Δ.59 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, ότι η επιδίκαση εξόδων επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Σχετικοί είναι επίσης οι περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί της 17.10.1996 και της 13.12.2001. Νομολογία: Υπάρχει αρκετή νομολογία επί του θέματος της επιδίκασης εξόδων σε υποθέσεις με βάση την περί Ενοικιοστασίου Νομοθεσία, αρχής γενομένης με την παλαιά αυθεντία Takis Galatariotis v. Charalambos Polemitis and Another 20 C.L.R. Part II, σελίδα 70. Στην αυθεντία Katsiantonis v. Frantzeskou
(1981)1 C.L.R. 566, αποφασίστηκε ότι σε υποθέσεις με βάση την περί Ενοικιοστασίου Νομοθεσία, δεν εφαρμόζεται η αρχή ότι τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα με τον ίδιο τρόπο που το ακολουθούν σε άλλες υποθέσεις. Το απόσπασμα που παρατίθεται από τη σελίδα 574, είναι ιδιαίτερα διαφωτιστικό [2]. Στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην αυθεντία Kyriacou v. Leontiou
(1987)1 C.L.R. 420, που αφορούσε υπόθεση του Δικαστηρίου Ελέγχου Ενοικιάσεων, από τη σελίδα 424 και εντεύθεν [3], ο έντιμος Δικαστής ως ήταν τότε, κ. Α. Λοϊζου, εξηγεί την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου στις αστικές υποθέσεις, με αναφορά σε Αγγλικές αποφάσεις καθώς και στο Annual Practice 1958. Η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας πρέπει να γίνεται δικαστικά και πρέπει να γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες δικαιοσύνης και της λογικής και όχι σύμφωνα με την προσωπική γνώμη του εκδικάζοντος Δικαστή. Περαιτέρω, η νομολογία επιτάσσει ότι δικαιολογείται απόκλιση από τον κανόνα ότι τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα, οποτεδήποτε καταφαίνεται ότι διάδικος συνέβαλε αδικαιολόγητα στη διόγκωση των εξόδων της δίκης για λόγους που δε σχετίζονται με το αποτέλεσμα (βλέπετε Joseph El Alam v. Τουμαζίδη
(1998)1(Β) Α.Α.Δ. 968, στη σελίδα 982 και Ιωάννης Κότσαπα & Υιοί v. Φωτάκη Κυπριανού κ.ά.
(2001)1(Α) Α.Α.Δ. 261, στη σελίδα 274). Από την τελευταία αυθεντία παραθέτω σχετικό απόσπασμα από την απόφαση του έντιμου Δικαστή κ. Π. Καλλή, από το τέλος της σελίδας 273 [4]. Στην αυθεντία Βασίλη v. Ευθυμίου, Πολιτική Έφεση Αρ. 336/2013, απόφαση ημερομηνίας 5.7.2019, ECLI:CY:AD:2019:A279, ο έντιμος Δικαστής του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Αντ. Λιάτσος, με αναφορά στην πρωτόδικη απόφαση με την οποία απερρίφθη η υπόθεση, μεταξύ άλλων, ως επιπόλαιη και ενοχλητική και επειδή ο Καθ' ου η Αίτηση δεν είχε χρησιμοποιήσει το διαθέσιμο σ' αυτόν μέσο της αίτησης για διαγραφής της απαίτησης, είπε (σελίδα 2 της απόφασης): «Με βάση τα πιο πάνω, κατέληξε, ακολουθώντας τον Κανονισμό 13(β) των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών και τη νομολογία που αφορά τα έξοδα στις αστικές υποθέσεις, ότι ορθή άσκηση της διακριτικής ευχέρειας οδηγούσε στην κρίση όπως η κάθε πλευρά καταβάλει τα δικά της έξοδα. Είναι, βεβαίως, πάγια γραμμή της νομολογίας ότι το Εφετείο σε σπάνιες περιπτώσεις παρεμβαίνει στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας δικαστηρίου. Πλην, όμως, στην υπό κρίση περίπτωση η διακριτική ευχέρεια του πρωτόδικου δικαστηρίου ασκήθηκε εκτός του προδιαγεγραμμένου πλαισίου αρχών. Η ενώπιον του διαδικασία κρίθηκε ως εντελώς επιπόλαιη και το γεγονός ότι η πλευρά του εφεσείοντα δεν καταχώρισε, σε προηγούμενο στάδιο, αίτηση για διαγραφή της διαδικασίας, δεν ήταν ικανοποιητικός λόγος για να ασκηθεί η διακριτική ευχέρεια του δικαστηρίου προς την κατεύθυνση αποστέρησης των εξόδων του εφεσείοντα - καθ' ου η αίτηση στην πρωτόδικη διαδικασία.» Ευρήματα: Από τα ενώπιον μου τεθέντα στα δικόγραφα, τις δηλώσεις και τις αγορεύσεις των ευπαιδεύτων συνηγόρων, βρίσκω ότι: · Η Αιτήτρια καταχώρισε Αίτηση έξωσης για σκοπούς ιδιοκατοίκησης. · Επί της ουσίας του προβαλλόμενου λόγου έξωσης, η υπεράσπιση του Καθ' ου η Αίτηση επικεντρώθηκε ουσιαστικά, στο ζήτημα της διάρκειας της προειδοποίησης για την παράδοση της κατοχής. · Οι δικογραφημένοι ισχυρισμοί του Καθ' ου η Αίτηση αντικρούστηκαν με την Απάντηση στην Απάντηση (Reply). · Ο Καθ' ου η Αίτηση παραδέχθηκε τον ισχυρισμό της Αιτήτριας ότι η ενοικίαση του επίδικου διέπεται από τις διατάξεις του περί Ενοικιοστασίου Νόμου. · Αποτέλεσε κοινό έδαφος ότι η Αιτήτρια έδωσε προειδοποίηση 30 ημερών στον Καθ' ου η Αίτηση, για την παράδοση της κατοχής του επίδικου υποστατικού και ότι η προθεσμία αυτή παρήλθε χωρίς ο Καθ' ου η Αίτηση να παραδώσει την κατοχή. · Επιδικάστηκαν ήδη έξοδα υπέρ της Αιτήτριας, στα πλαίσια αίτησης για απόφαση, η οποία αποσύρθηκε. · Τα μέρη κατέληξαν σε διευθέτηση, με την καταβολή ποσού στον Καθ' ου η Αίτηση, ώστε να παραδοθεί η κατοχή. · Η κυρίως Αίτηση αποσύρθηκε κατ' επιλογήν της Αιτήτριας, ως εξωδίκως διευθετηθείσα. · Η Αιτήτρια δεν προκάλεσε οποιοδήποτε μέρος των εξόδων της διαδικασίας, από της καταχώρησης της κυρίως Αίτησης μέχρι το Δεκέμβριο 2020. · Η Αιτήτρια είχε δικαίωμα να καταχωρίσει την υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτηση και να αιτηθεί θεραπείας από το Δικαστήριο. · Αίτηση έξωσης για σκοπούς ιδιοκατοίκησης, βασίζεται στο άρθρο 11
(1)(στ) του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, Ν.23/83, όπως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα. · Δυνάμει του εν λόγω άρθρου και του άρθρου 11
(2)του Νόμου, η γραπτή προειδοποίηση έπρεπε να είχε δοθεί τουλάχιστον ένα μήνα πριν την καταχώρηση της Αίτησης έξωσης, δηλαδή όπως δόθηκε. Είναι εύρημα μου ότι η Αιτήτρια καταχώρισε Αίτηση την οποία, εκ πρώτης όψεως, δικαιούτο να καταχωρίσει. Ο Καθ' ου η Αίτηση συμμορφώθηκε οικειοθελώς με το αίτημα της Αιτήτριας για παράδοση της κατοχής, 4 μήνες μετά την καταχώρηση της κυρίως Αίτησης και αφού καταχώρισε υπεράσπιση σ' αυτήν. Η Αιτήτρια έδωσε την νενομισμένη προειδοποίηση, η οποία είχε διάρκεια ένα μήνα. Δεν απαιτείται από τον Νόμο αυτή να έχει διάρκεια τέσσερις μήνες, ως ήταν η θέση του Καθ' ου η Αίτηση. Αυτοί οι παράγοντες είναι καθοριστικά στοιχεία για την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου και δεν υπάρχει άλλος παράγοντας ενώπιον μου που δυνατόν να επηρεάσει ή ανατρέψει την αναπόφευκτη κρίση μου με βάση τα πιο πάνω. Απόφαση: Υπό το φως των ανωτέρω, ασκώντας τη διακριτική μου ευχέρεια με βάση τον Κανονισμό 13(β) των περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικών Κανονισμών και την νομολογία που αφορά τα έξοδα στις αστικές υποθέσεις και τα έξοδα ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, επιδικάζω τα έξοδα της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτησης υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση, όπως αυτά θα υπολογισθούν από τη Γραμματέα και εγκριθούν από το Δικαστήριο, στην κλίμακα έως €500. (Υπ.) ............. Λ. Σ. Καμμίτση Πρόεδρος Πιστόν Αντίγραφον Γραμματέας ΛΣΚ/ΕΠ [1] 13.(β) «Η επιδίκαση εξόδων επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Το αποτέλεσμα της υποθέσεως δεν αποτελεί το μόνο γνώμονα για την επιδίκαση εξόδων αλλά λαμβάνονται υπόψη όλες οι περιστάσεις της υποθέσεως.» [2] "In proceedings under the Rent Control laws the rule that costs follow the event does not apply in the inelastic way it does elsewhere (Galatariotis v. Polemitis & Another, 20 C.L.R. (Part II) 70; Electricity Authority v. Georgallettos & Others
(1972)1 C.L.R. 77). The reason is that under the Rent Control legislation a large element of discretion is left to the Court making the outcome of litigation less predictable than other areas of the law. So, a party who has misjudged his rights, should not necessarily be penalised." [3] "No doubt a successful party may sometimes be deprived of his costs. A successful plaintiff may moreover be ordered to pay the costs of the defendant (See London Welsh Estates Ltd. v. Philip, 100 L.J.K.B. 449 and the Annual Practice 1958 p. 1822 et seq. Indeed under the heading "Discretion to be Exercised Judicially" the following is stated at p. 1822: "Wide though the discretion is, it is a judicial discretion, and must be exercised on fixed principles, that is according to rules of reason and justice, not according to private opinion (Sharpe v. Wakefield, [1891] A.C. 173); or even benevolence (Kierson v. Joseph L. Thompson & Sons, Ltd., [1913] 1 K.B. 587), or sympathy (Bevington v. Perks, [1925] 2 K.B., p.231), and the exercise of discretion even by a Judge sitting alone must be justifiable (Ritter v. Godfrey, [1920] 2 K.B. 47); for instance where a party successfully enforces a legal right, and in no way misconducts himself, then he is entitled to costs as of right (Cooper v. Whittingham [1880] 15 Ch. D. 501; Jones v. Curling [1884] 13 Q.B.D., p.265; Upmann v. Forester [1883] 24 Ch. D. 231; Civil Service Co-operative Society v. General Steam Navigation Co., [1903] 2 K.B 756, C.A. explained and distinguished in Donald Campbell & Co., Ltd., v. Pollak, [1927] A.C. 732) see in particular, the language of Lord Cave, L.C., in that case at pp. 811, 812;" ... Further down at p. 1823 it is stated that "where there are no materials on which the Judge can exercise his discretion he is not justified in depriving a successful party of his costs. Civil Service Cooperative Society v. General Steam Navigation Co., [1903] 2 K.B. 756 C.A. The materials must be those in evidence in the case, and when judgment has been delivered the Court will not hear fresh viva voce evidence for the purpose of influencing the costs (Mayor of Bristol v. G. W. Ry.,
(1916)W.N. 47)." If neither private opinion nor benevolence nor sympathy come within the fixed principles upon which the judicial discretion of a Judge can be exercised in favour of depriving a successful party of his costs, more so these factors cannot be invoked nor impose upon a successful party the burden of paying the costs of the defendant. The discretion of the Judge must be clearly exercised and cannot merely be the application of some general rule. Simply to follow a general rule is not the exercise of discretion. (See Robertson v. R [1881] 6 P.D. 128)." [δική μου υπογράμμιση] [4] «Η επιδίκαση των εξόδων ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του δικαστηρίου η οποία πρέπει να ασκείται δικαστικά (Βλ. Glykys v. Ioannides (1959-60) 24 C.K.R. 220, Mylonas and Others v. Kaili
(1967)1 C.L.R. 77, Papakokkinou and Others v. Kanther
(1982)1 C.L.R. 65, 79 και Χάσικος κ.ά. v. Χαραλαμπίδη
(1990)1 Α.Α.Δ. 389). Κατά κανόνα τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα της δίκης. 'Κλασσικό παράδειγμα εξαίρεσης από τον κανόνα αποτελεί η περίπτωση επιτυχόντα διαδίκου, ο οποίος συμβάλλει με το χειρισμό της υπόθεσης του, στην αύξηση των εξόδων της δίκης, σ' εκείνη την περίπτωση δικαιολογείται ο μετριασμός της εφαρμογής του κανόνα (τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα) και η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου ώστε να αντανακλάται η συμβολή του επιτυχόντα διαδίκου στη διόγκωση των εξόδων' (Θρασυβούλου v. Arto Estates Ltd
(1993)1 Α.Α.Δ. 12, 15. Βλ. και El Alam v. Τουμαζίδη
(1998)1(Β) Α.Α.Δ. 968. Βλ. επίσης Papakokkinou ( πιο πάνω) (σελ. 79, 80), στην οποία υποδείχθηκε: 'Το αποτέλεσμα της δίκης δεν είναι ο μόνος παράγοντας ο οποίος λαμβάνεται υπόψη από το δικαστήριο. Η διαγωγή των διαδίκων είναι, επίσης, σχετική, ειδικώς το ύψος της απαίτησης εξεταζόμενο σε αντιπαράθεση με το ποσό των επιδικασθέντων αποζημιώσεων. Όπου οι ενάγοντες με τη διαγωγή τους έχουν προκαλέσει μέρος των εξόδων της διαδικασίας, είναι θεμιτό για το πρωτόδικο δικαστήριο, να τους στερήσει μέρος ή το σύνολο των εξόδων τους όπως ορθά έπραξε το πρωτόδικο δικαστήριο στην παρούσα υπόθεση'). Βλ. και Talyon Ltd. v. Soteriou
(1982)1 C.L.R. 777 και Miltiadous v. Miltiadous
(1982)1 C.L.R. 797).» cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο