Κοραλίας Τσακλίδου ν. Λίας Νεοφύτου, Αίτηση Αρ.: Κ40/19, 6/8/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Λ.Σ. Καμμίτση, Προέδρου και Μ. Μαύρου και Κ. Φραγκούδη, Παρέδρων Αίτηση Αρ.: Κ40/19 Μεταξύ: Λίας Νεοφύτου, ΑΔΤ [ ], εκ Λευκωσίας, [ ] Αιτήτριας και
- Κοραλίας Τσιακλίδου
- Παναγιώτη Τσιακλή, αμφότεροι εκ Λευκωσίας, [ ] Καθ' ων η Αίτηση ΚΑΙ ΕΞ' ΑΝΤΑΠΑΙΤΗΣΕΩΣ: Κοραλίας Τσακλίδου Αιτητρίας και Λίας Νεοφύτου Καθ' ης η Αίτηση ------------------------------------------------------------------------------ 6 Αυγούστου 2024 Για την Αιτήτρια - Εξ' Ανταπαιτήσεως Καθ' ης η Αίτηση: κα. Κ. Θεοχαρίδου και κ.κ. Κ. Θεοχαρίδης και Α. Κυπριανίδης για κ.κ. Καλυψώ Κ. Θεοχαρίδου & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Για την Καθ' ης η Αίτηση 1 - Εξ' Ανταπαιτήσεως Αιτήτρια και για τον Καθ' ου η Αίτηση 2: κ. Γ. Πασιαρδής Α Π Ο Φ Α Σ Η Η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτηση, καταχωρήθηκε την 18.10.2019 και μ' αυτήν η Αιτήτρια εξαιτείται ως ακολούθως: «
- Απόφαση και/ή Διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου δια του οποίου να καθορίζεται δίκαιο και εύλογο ενοίκιο δια το ενοικιαζόμενο υποστατικό ως άνωθι έχει περιγράφει και το οποίο να είναι πληρωτέο και καταβλητέο υπό της παρούσης Αιτήτριας υπό την ιδιότητα της ενοικιάστριας στους Καθ' ων η Αίτηση
- Απόφαση και/ή Διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου δια του οποίου να μην υπερβαίνει το καθορισθέν ενοίκιο, υπό του Σεβαστού Δικαστηρίου καθορισθέν, το ποσό των 500 ευρώ αρχής καταβαλλομένης από την καταχώρησης της παρούσης και/ή να μειωθεί το ενοίκιο σε τέτοιο ποσό που πάντως δεν θα υπερβαίνει τα 500 ευρώ μηνιαίως
- Οιανδήποτε άλλη θεραπεία την οποία το Σεβαστό Δικαστήριο ήθελε κρίνει δικαία, ορθά και δικαιολογημένη υπό τις περιστάσεις
- Έξοδα πλέον Φ.Π.Α. πλέον έξοδα επίδοσης
- Περαιτέρω και/ή διαζευκτικά με τα πιο πάνω, Απόφαση και/ή Διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου, δια του οποίου να επιστρέφεται στην Αιτήτρια, το ποσό που οι Καθ' ων Η Αίτηση, παρανόμως και καταχρηστικώς και/ή δολίως έλαβαν από την Αιτήτρια αφού, ενώ υπήρχε μηδενική αύξηση από το 2013 μέχρι και το 2021, οι Καθ' ων η Αίτηση, επέβαλαν αύξηση και δη, υψηλή» Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι είναι η ενοικιάστρια του διαμερίσματος 401, οδός Λυκούργου 10, 2001 Στρόβολος, στη Λευκωσία (εν τοις εφεξής «το επίδικο διαμέρισμα»). Το επίδικο, δυνάμει ενοικιαστηρίου εγγράφου, ενοικιάστηκε στην Αιτήτρια κατά ή περί το Μάρτιο 1994, υπό του πατρός των Καθ' ων η Αίτηση. Με το θάνατο του, ανέλαβαν την ιδιοκτησία και/ή κυριότητα οι Καθ' ων η Αίτηση, ισχυρισμοί που είναι παραδεκτοί. Το ενοίκιο τότε, ήταν Λ.Κ.230.-, καταβλητέο την 1η εκάστου μηνός, ισχυρισμός επίσης παραδεκτός. Οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2 είναι ιδιοκτήτες του επίδικου διαμερίσματος και/ή ο Καθ' ου η Αίτηση 2 εμφανίζεται ως διαχειριστής και/ή κάτοχος του διαμερίσματος και/ή ως αντιπρόσωπος της Καθ' ης η Αίτηση
- Μέχρι και σήμερα, η ενοικιαστική σχέση μεταξύ της Αιτήτριας και της Καθ' ης η Αίτηση 1 και/ή των Καθ' ων η Αίτηση, ανανεώνεται αυτόματα και/ή σιωπηρά και/ή δυνάμει συμβολαίου. Το επίδικο είναι ενοικιοστασιακό ακίνητο, αφού συμπληρώθηκε πριν την 31.12.1999 και βρίσκεται εντός ελεγχόμενης περιοχής, ισχυρισμός που είναι παραδεκτός. Ενοικιάστηκε για πρώτη φορά από την Αιτήτρια κατά ή περί το Μάρτιο 1994, δυνάμει γραπτής συμφωνίας, ισχυρισμός επίσης παραδεκτός. Η Αιτήτρια παραμένει στο επίδικο διαμέρισμα ως θέσμια ενοικιάστρια και καταβάλλει ως ενοίκιο το ποσό των €550.- μηνιαίως. Η Αιτήτρια δικογραφεί ότι το επίδικο διαμέρισμα, είναι παλαιό. Η κατάσταση του, λόγω της ηλικίας του αλλά και της φθοράς που η χρήση και ο χρόνος έχει επιφέρει, δεν δικαιολογούν το τόσο υψηλό ενοίκιο το οποίο καταβάλλει. Η υδραυλική και ηλεκτρολογική του κατάσταση, επίσης δεν είναι καλή και συνεχώς υπάρχουν προβλήματα και υδρορροές και γενικώς, η πολυκατοικία στην οποία ευρίσκεται το διαμέρισμα είναι παλαιά. Παρά το ότι, σχετικά πρόσφατα οι Καθ' ων η Αίτηση ανακαίνισαν όλα τα διαμερίσματα της συγκεκριμένης πολυκατοικίας, πλην του επίδικου, ουδεμία αλλαγή και/ή ανακαίνιση έγινε και ούτε κλιματιστικά υπάρχουν, ούτε μπορεί να γίνεται λόγος από θέμα συντήρησης και αναβάθμισης. Το επίδικο διαθέτει χώρο στάθμευσης, αλλά τα τελευταία 2 με 3 χρόνια, αυτός παρανόμως έχει καταληφθεί υπό των Καθ' ων η Αίτηση, για ιδίαν χρήση και/ή απόλαυση. Γενικώς, το ενοίκιο που καταβάλλεται από την Αιτήτρια είναι υψηλό, δεν δικαιολογείται και/ή υπό τις περιστάσεις δεν είναι το αρμόζον όταν ληφθούν υπόψιν σειρά παραγόντων όπως: η ηλικία του υποστατικού, ο χαρακτήρας και το μέγεθος αυτού, η κατάσταση αυτού και η τοποθεσία. Παρά το ότι, από το 2013 μέχρι και το 2021, οι αυξήσεις επί των ενοικίων ήταν και είναι μηδενικές, οι Καθ' ων η Αίτηση επέβαλαν αύξηση, εκμεταλλευόμενοι την άγνοια και απειρία της Αιτήτριας. Έχουν περάσει δύο χρόνια από την ημερομηνία κατά την οποία η ενοικιάστρια έλαβε κατοχή του ακινήτου. Όμοια και για την αύξηση που παρανόμως, καταχρηστικώς και ετσιθελικώς, επιβλήθηκε. Απάντηση και Ανταπαίτηση: Το δικόγραφο των Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, καταχωρήθηκε την 26.2.2020 και μ' αυτό αρνούνται τις αιτούμενες θεραπείες. Προβαίνουν σε αριθμό παραδοχών τις οποίες σημειώνουμε πιο πάνω. Οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, ισχυρίζονται ότι η Αιτήτρια, κατά ή περί το 1994, ενοικίασε το επίδικο διαμέρισμα, δυνάμει γραπτής συμφωνίας με τον τότε ιδιοκτήτη, Σταύρο Τσιακλή πατέρα των Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, ισχυρισμός που είναι παραδεκτός. Η συμφωνία ανανεωνόταν με νέα, γραπτή συμφωνία τα επόμενα χρόνια. Η τελευταία γραπτή συμφωνία ενοικίασης του διαμερίσματος, έγινε κατά ή περί την 1.11.2010, με ενοικιαστήριο έγγραφο μεταξύ της Καθ' ης η Αίτηση 1, η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν η ιδιοκτήτρια του διαμερίσματος και της Αιτήτριας. Η περίοδος ενοικίασης άρχιζε την 1.11.2010 και έληγε την 1.11.2012 και το έγγραφο προέβλεπε ως μηνιαίο ενοίκιο το ποσό των €590.-. Μετά τη λήξη του εν λόγω ενοικιαστηρίου εγγράφου, η Αιτήτρια συνέχισε να ενοικιάζει το διαμέρισμα ως θέσμια ενοικιάστρια, με το μηνιαίο ενοίκιο των €590.-. Η Καθ' ης η Αίτηση 1 και η Αιτήτρια συμφωνήσαν όπως, μετά τη λήξη του ενοικιαστήριου εγγράφου, η Αιτήτρια πληρώνει αύξηση 8% επί του ενοικίου για κάθε δύο έτη που θα παρέμενε στο διαμέρισμα. Οι Καθ' ων η Αίτηση δικογραφούν ότι η Αιτήτρια συνέχισε να πληρώνει ενοίκιο €590.- μηνιαίως μέχρι και το Μάρτιο
- Αυθαίρετα και αυτοβούλως και κατά παράβασην των όρων της ενοικίασης, από τον Απρίλιο 2013 σταμάτησε να πληρώνει το ποσό των €590.- μηνιαίως και άρχισε να πληρώνει €450.- μηνιαίως, μέχρι το Δεκέμβριο
- Από τον Ιανουάριο 2015 μέχρι το Δεκέμβριο 2018, πλήρωνε €500.- μηνιαίως και από τον Ιανουάριο 2019, πληρώνει €550.- μηνιαίως. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2, κατά πάντα ουσιώδη χρόνο ήταν και είναι ο Αντιπρόσωπος και/ή ο Γενικός Πληρεξούσιος Αντιπρόσωπος της Καθ' ης η Αίτηση
- Κατά ή περί την 27.3.2019, το επίδικο διαμέρισμα μεταβιβάστηκε επ' ονόματι του Καθ' ου η Αίτηση 2, ο οποίος έκτοτε είναι ο ιδιοκτήτης του. Ουδέποτε αποδέχθηκε η Καθ' ης η Αίτηση 1, ενόσω ήταν ιδιοκτήτρια του επίδικου διαμερίσματος, είτε η ίδια, είτε μέσω του Γενικού Πληρεξούσιου Αντιπροσώπου της, οποιαδήποτε μείωση του μηνιαίου ενοικίου, το οποίο παρέμενε €590.- μετά τη λήξη του ενοικιαστήριου εγγράφου ημερομηνίας 1.11.2010, την 1.11.2012 και μέχρι την 27.3.2019, οπότε το επίδικο μεταβιβάστηκε επ' ονόματι του Καθ' ου η Αίτηση
- Ουδέποτε υπήρξε οποιαδήποτε αύξηση του ενοικίου καθ' όλη τη διάρκεια της θέσμιας ενοικίασης, όπως αναληθώς ισχυρίζεται η Αιτήτρια, παρά το γεγονός ότι υπήρξε συμφωνία στο ενοικιαστήριο έγγραφο ημερομηνίας 1.11.2010, για αύξηση 8% επί του ενοικίου ανά διετία που θα παρέμενε η Αιτήτρια στο επίδικο διαμέρισμα. Μέχρι κατά ή περί την 27.3.2019, η Αιτήτρια όφειλε και οφείλει προς την Καθ' ης η Αίτηση 1, το συνολικό ποσό των €7.380 οφειλόμενα ενοίκια και/ή δεδουλευμένα ενοίκια και/ή υπόλοιπα οφειλόμενων και/ή δεδουλευμένων ενοικίων, ποσό το οποίο η Καθ' ης η Αίτηση 1 ανταπαιτεί εναντίον της Αιτήτριας. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2, τόσον υπό την ιδιότητα του ως Γενικός Πληρεξούσιος Αντιπρόσωπος της Καθ' ης η Αίτηση 1, όσο και ως ιδιοκτήτης του επίδικου διαμερίσματος από κατά ή περί την 27.3.2019, ουδέποτε αποδέχθηκε οποιαδήποτε μείωση του μηνιαίου ενοικίου των €590.- και ουδέποτε προέβη σε οποιαδήποτε αύξηση του ενοικίου, ως αναληθώς ισχυρίζεται η Αιτήτρια. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 απέστειλε διπλοσυστημένη επιστολή προς τη δικηγόρο της Αιτήτριας, ημερομηνίας 18.4.2019, με την οποία ζητούσε από την Αιτήτρια να καταβάλλει κανονικά το ποσόν των €590.- μηνιαίως, την 1η ημέρα εκάστου μηνός. Οι Καθ' ων η Αίτηση δικογραφούν ότι η Αιτήτρια δεν δικαιούται να εγείρει τις απαιτήσεις της, καθώς η ίδια με την στάση της και/ή τη συμπεριφορά της να αυξομειώνει αυθαίρετα τα καταβαλλόμενα ποσά, κωλύεται να εγείρει τις αιτούμενες αξιώσεις. Περαιτέρω, δεν δικαιούται να απαιτεί την επιστροφή των χρημάτων, καθ' ότι η ίδια, με τη θέληση της, πλήρωνε τα ποσά αυτά, χωρίς όμως να πληρώνει όλο το ποσόν των ενοικίων. Ανεξαρτήτως και/ή επιπρόσθετα και/ή διαζευκτικά και/ή άνευ βλάβης προς τις ως άνω απαιτήσεις των Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, το ενοίκιο του επίδικου διαμερίσματος είναι χαμηλό σε σύγκριση με τα ενοίκια παρόμοιων διαμερισμάτων εντός της μικρής περιοχής. Η κατάσταση του διαμερίσματος είναι πολύ καλή, έχουν γίνει επιδιορθώσεις και/ή επισκευές και/ή ανακαινίσεις από τους Καθ' ων η Αίτηση και το ενοίκιο δεν είναι υψηλό, αλλά αντιθέτως είναι χαμηλό σε σύγκριση με παρόμοια διαμερίσματα. Οι Καθ' ων η Αίτηση έχουν ξοδέψει αρκετά χρήματα για ανακαίνιση της πολυκατοικίας και των υδραυλικών και άλλων εγκαταστάσεων, τόσο του κτιρίου, όσο και του επίδικου διαμερίσματος. Η Καθ' ης η Αίτηση 1 ανταπαιτεί εναντίον της Αιτήτριας ως εξής: «
- Απόφαση και/ή διάταγμα δια ποσόν €7,380 εναντίον της Αιτήτριας δια οφειλόμενα ενοίκια και/ή οφειλόμενα υπόλοιπα ενοικίων ως εν λεπτομερεία ανωτέρω αναφέρεται υπό τις παραγράφους A - Ε της Απάντησης.
- Οιανδήποτε άλλη απόφαση και/ή διαταγή και/ή θεραπεία την οποία το Σεβαστό Δικαστήριο ήθελε κρίνει ορθή δίκαιη και εύλογη υπό τις περιστάσεις.
- Νόμιμο τόκο.
- Έξοδα.» Απάντηση στην Υπεράσπιση και Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση: Το δικόγραφο της Αιτήτριας καταχωρήθηκε την 5.3.2020 και μ' αυτό συνενώνει επίδικα θέματα μετά των Καθ' ων η Αίτηση και εκτός όπου ρητά προβαίνει σε παραδοχή, αρνείται όλους μαζί και καθένα ξεχωριστά τους ισχυρισμούς των Καθ' ων η Αίτηση. Σημειώνουμε πιο πάνω, τις παραδοχές της Αιτήτριας. Λαμβάνοντας υπόψιν την ηλικία, κατάσταση και γενικότερη εικόνα και/ή εμφάνιση του επίδικου διαμερίσματος, το ποσό που η Αιτήτρια καταβάλλει είναι πολύ υψηλό. Επιβαρύνεται με πάσης φύσεως έξοδα, τα οποία ανταπαιτεί. Μέχρι πρότινος, η Αιτήτρια, με δικά της έξοδα, προχώρησε και επιδιόρθωσε την υδραυλική σύνδεση του διαμερίσματος. Ιστορικό: Στην παρούσα υπόθεση καταχωρήθηκαν Κλήσεις για Οδηγίες από πλευράς της Αιτήτριας και της Καθ' ης η Αίτηση 1 - εξ' Ανταπαιτήσεως Αιτητρίας, σύμφωνα με τη Διαταγή 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, ως αυτοί ίσχυαν μέχρι την 31.8.
- Καταχώρησαν Παραρτήματα και οι δύο πλευρές. Το Δικαστήριο εξέδωσε εκατέρωθεν Διατάγματα αποκάλυψης εγγράφων, με τα οποία συμμορφώθηκαν και οι δύο πλευρές, καθώς και οδηγίες για την καταχώρηση Καταλόγου Μαρτύρων και Σύνοψης Μαρτυρίας. Δόθηκαν επίσης οδηγίες και ετοιμάστηκε γραπτή Έκθεση Εκτίμησης από τη Λειτουργό Εκτιμήσεων του Δικαστηρίου. Την 15.12.2022, πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων δήλωσαν ως παραδεκτά γεγονότα, ότι: η Αιτήτρια είναι θέσμια ενοικιάστρια στο επίδικο υποστατικό και τα στοιχεία του επίδικου είναι Φ/Σχ. 21/54.06.03, Τμήμα 12, Τεμάχιο ΕΠΙ 475, Δήμος Στροβόλου, Ενορία Άγιος Δημήτριος, οδός Λυκούργου 10, Πολυκατοικία «ΘΕΑ», θύρα αρ.
- Έκθεση Λειτουργού: Η Έκθεση Εκτίμησης φέρει ημερομηνία σύνταξης 24.7.
- Η Λειτουργός του Δικαστηρίου, κα. Αναστασία Δεληγιάννη, κατέγραψε τα εξής: · Το επίδικο είναι διαμέρισμα με αρ. 401, στην οδό Λυκούργου 10, Τ.Κ. 2001, Στρόβολος, Λευκωσία, αρ. εγγραφής 12/1323, Τεμάχιο 12/475, Φ/Σχ. 21/540603, Ενορία Άγιος Δημήτριος. · Το επίδικο ευρίσκεται στον τέταρτο όροφο τετραώροφου κτιρίου, με έτος ανέγερσης το 1989 περίπου και κείται δίπλα από το Σχολείο Τέρρα Σάντα. · Το εμβαδόν του είναι 119 τ.μ. εσωτερικοί χώροι, 20 τ.μ. καλυμμένη βεράντα και ένας καλυμμένος χώρος στάθμευσης, συνολικό αναπροσαρμοσμένο εμβαδόν 133 τ.μ. · Το πάτωμα είναι επιστρωμένο με κοινό Κυπριακό μωσαϊκό μαρμαράκι και τα δύο αποχωρητήρια με κοινό πλακάκι. Οι τζαμαρίες είναι αλουμίνιο και μονό τζάμι. Στο σαλόνι και στο ένα υπνοδωμάτιο, υπάρχει κλιματισμός τύπου split unit. · Δεν έχει γίνει ανακαίνιση. Κατά την επιτόπια έρευνα, το επίδικο βρέθηκε σε μέτρια κατάσταση, καθώς παρουσίαζε φυσικές φθορές από υγρασία στους τοίχους και βλάβες στα ντουλάπια και πόρτες. · Το κτίριο έχει ανελκυστήρα. · Η ευρύτερη περιοχή είναι τόσο εμπορική, όσο και οικιστική. Είναι ανεπτυγμένη με όλων των ειδών αναπτύξεις, κυρίως με συγκροτήματα διαμερισμάτων μέσου/υψηλού κόστους και ποιότητας, εμπορικών/γραφειακών κτιρίων και καταστήματα. Η περιοχή γενικά διαθέτει πολύ καλή προσπελασιμότητα προς τη Μείζονα Λευκωσία, καθώς και προς τις άλλες πόλεις. · Το πληρωτέο ενοίκιο είναι €550.- μηνιαίως. · Το πληρωτέο ενοίκιο ανέρχεται σε €4,13/τ.μ. · Η Λειτουργός χρησιμοποίησε τη συγκριτική μέθοδο εκτίμησης και βρήκε ότι ο μέσος όρος των ενοικίων της μικρής περιοχής, για το έτος 2019, από 5 ενοικιάσεις (στις οποίες περιέλαβε και το επίδικο υποστατικό) είναι €5,26/τ.μ. και το 90% του μέσου όρου σε €4,73/τ.μ. · Το αγοραίο ενοίκιο υπολογίστηκε σε €6,00/τ.μ. · Τα συγκριτικά είναι ένα διαμέρισμα στο ίδιο κτίριο, στον πρώτο όροφο, ένα διαμέρισμα στον πρώτο όροφο κτιρίου στην οδό Λυκούργου 8, ένα διαμέρισμα στην οδό Ιφιγενείας στον τρίτο όροφο και ένα διαμέρισμα στον τέταρτο όροφο, στην οδό Καστοριάς. Έγιναν αναπροσαρμογές στο πληρωτέο ενοίκιο λόγω ορόφου και εμπορικής θέσης και στο εμβαδόν των υποστατικών. · Ο καθορισμός του ενοικίου του επίδικου στο 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής, ανέρχεται σε €629,09 μηνιαίως. Μαρτυρία: Αιτητρίας: Μοναδική μάρτυρας για την πλευρά της, κατέθεσε η ίδια η Αιτήτρια και Εξ' Ανταπαιτήσεως Καθ' ης η Αίτηση (στην παρούσα καλούμενη «η Αιτήτρια»), κα. Λία Νεοφύτου. Η κα. Νεοφύτου κατέθεσε Γραπτή Δήλωση, το Τεκμήριο Α, ως μέρος της κυρίως εξέτασης της. Είναι η ενοικιάστρια διαμερίσματος με αρ. 401, επί της οδού Λυκούργου 10, στο Στρόβολο. Ενοικιάστηκε από την ίδια το Μάρτιο 1994, υπό του πατρός των Καθ' ων η Αίτηση 1 και
- Το ενοίκιο αρχικά, ήταν Λ.Κ.230.-, καταβλητέο την 1η εκάστου μηνός. Η Αιτήτρια κατέθεσε ότι ανέκαθεν ήταν συνεπής και τυπική στις υποχρεώσεις της, εξ' ου και τόσα χρόνια η ενοικιαστική σχέση με τον πατέρα των Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, ήταν άψογη και ποτέ δεν είχαν προκύψει προβλήματα. Ως την ενημέρωσαν οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, με το θάνατο του πατέρα τους, πλέον αυτοί είναι οι ιδιοκτήτες του διαμερίσματος. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 εμφανιζόταν ως διαχειριστής του επίδικου διαμερίσματος. Της είχε αναφέρει δε ότι ήταν και κάτοχος του διαμερίσματος και ότι λειτουργεί και ως αντιπρόσωπος της Καθ' ης η Αίτηση
- Η κα. Νεοφύτου κατέθεσε ότι πλήρωνε το ενοίκιο της, είτε προσωπικά σε μετρητά, είτε με επιταγή, είτε τους τα άφηνε στο κουτί του διαμερίσματος τους στην πολυκατοικία, είτε με κατάθεση στην Τράπεζα. Δηλώνει θέσμια ενοικιάστρια και κατέθεσε ότι εξακολουθεί να διαμένει στο επίδικο διαμέρισμα. Σήμερα δε, καταβάλλει το ενοίκιο της σε συγκεκριμένο τραπεζικό λογαριασμό που της έδωσαν οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2 και αυτό εισπράττεται κανονικά. Καταβάλλει ως ενοίκιο το ποσό των €550.- μηνιαίως, κάθε 1η του μήνα. Το διαμέρισμα είναι παλαιό. Η κατάσταση του, λόγω της ηλικίας του αλλά και της φθοράς που η χρήση και ο χρόνος έχουν επιφέρει, δεν δικαιολογούν το τόσο υψηλό ενοίκιο. Είναι η θέση της Αιτήτριας, ότι η Εκτίμηση που ετοιμάστηκε για σκοπούς Δικαστηρίου, δεν είναι βοηθητική και γι' αυτό το λόγο την αμφισβητεί. Σημειωτέον, ότι η Αιτήτρια δεν παρουσίασε μαρτυρία εμπειρογνώμονα - εκτιμητή ακινήτων. Βλέπετε σχετικά και πιο κάτω. Κατέθεσε ότι οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, ανακαίνισαν τα πλείστα διαμερίσματα της πολυκατοικίας, εσωτερικά και εξωτερικά, αλλά όχι το επίδικο, με εξαίρεση κάποιες εξωτερικές εργασίες στο μπαλκόνι. Για τις εργασίες αυτές, εισέρχονταν από το εσωτερικό του επίδικου, χωρίς η ίδια να παρεμποδίσει κάποιον ή να δημιουργήσει πρόβλημα. Η υδραυλική και ηλεκτρολογική του κατάσταση, δεν είναι καλή και συνεχώς υπάρχουν προβλήματα. Ούτε κλιματιστικά υπάρχουν και γενικώς, δεν τίθεται θέμα αναβάθμισης ή εξωραϊσμού του συγκεκριμένου διαμερίσματος. Λόγω της παλαιότητας της πολυκατοικίας και των κακών εγκαταστάσεων, χρειάστηκε να καλύψει βλάβες και διαρροές με δικά της χρήματα. Επιδιορθώσεις, αλλαγές, ανακαινίσεις, ολικές ή μερικές και πρόνοιες για κλιματιστικά, τοποθετήθηκαν και έγιναν για άλλα διαμερίσματα. Στο επίδικο, αν και πρόνοιες έγιναν, δεν έχουν εγκατασταθεί κλιματιστικά. Η κα. Νεοφύτου κατέθεσε ότι, αν και το επίδικο διαθέτει χώρο στάθμευσης, τα τελευταία 2 με 3 χρόνια, αυτός παρανόμως είχε καταληφθεί υπό των Καθ' ων η Αίτηση 2 και/ή 1, για ιδίαν χρήση δήθεν αλλά στην πραγματικότητα, το είχαν μετατρέψει σε αποθηκευτικό χώρο για να τοποθετούν εργαλεία/παλιοσίδερα/μπάζα για τις ανακαινίσεις. Αν και ως ιδιοκτήτες, οι Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, είχαν και έχουν τους δικούς τους χώρους στάθμευσης, παρκάρουν με τέτοιο τρόπο, ώστε να μη μπορεί η ίδια να σταθμεύει κανονικά. Από τις ενέργειες τους, προκύπτει πως θέλουν να διώξουν την Αιτήτρια από το επίδικο διαμέρισμα. Της δημιουργούν προβλήματα και δεν την αφήνουν να απολαύσει την περιουσία την οποία νόμιμα κατέχει. Το ενοίκιο δεν το αυξομείωνε μόνη της. Κατέβαλλε πάντα ό,τι συμφωνούσαν και παρά την όποια διαμαρτυρία της για το ύψος του ενοικίου, πάντα ήταν συνεπής και τυπική. Οι Καθ' ων η Αίτηση κάνουν λόγο για συμφωνία δήθεν 8%, ενώ το ενοίκιο που έλεγαν στην Αιτήτρια και πλήρωνε, ήταν υψηλότερο, ενώ την ίδια στιγμή, υπήρχαν τα Διατάγματα για τις μηδενικές αυξήσεις, γι' αυτό η κα. Νεοφύτου λέγει ότι την εκμεταλλεύτηκαν. Η Αιτήτρια αρνείται ότι οφείλει οποιοδήποτε ποσό ως ενοίκια. Τεχνηέντως, οι Καθ' ων η Αίτηση αποφεύγουν να αναφέρουν πως το ποσό του ενοικίου εμπεριείχε συγκεκριμένο ποσό και για τα κοινόχρηστα, επομένως, οι όποιες αυξομειώσεις αναφέρουν, δεν έχουν να κάνουν με τη δική της δράση, αλλά και με το θέμα των κοινοχρήστων που οι ίδιοι αποφάσιζαν ό,τι ήθελαν. Η Αιτήτρια αναγνώρισε τα ενοικιαστήρια έγγραφα Τεκμήρια 31-34 και το ενοικιαστήριο έγγραφο με την Καθ' ης η Αίτηση 1 (Τεκμήριο 35) και είπε ότι το πρωτότυπο το έχει ο Καθ' ου η Αίτηση
- Συνέταξε Συνοπτικό Πίνακα Ενοικίων, με τις αυξήσεις, από το
- Φαίνονται οι αυξήσεις ενοικίου που επιβάλλονταν κάθε φορά με την ανανέωση του συμβολαίου και είναι επικαιροποιημένο (Τεκμήριο 36). Τα Τεκμήρια 37 - 40, αφορούν σε καταθέσεις των ενοικίων. Κατά την αντεξέταση της, η Αιτήτρια κατέθεσε ότι το Τεκμήριο 35, είναι το τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο που υπεγράφη. Προβλεπόταν ενοίκιο €590.- και το έγγραφο έληγε τον Νοέμβριο
- Η χειρόγραφη λίστα, Τεκμήριο 19, ετοιμάστηκε από την ίδια και καταγράφει τις πληρωμές που έκαμε κάθε μήνα, από την 1.11.2010 μέχρι το
- Μέχρι την 1.3.2013 κατέβαλλε ενοίκιο €590.- και από 1.4.2013, €
- Είναι στο επίδικο από το 1994 και για 29 χρόνια, δεν έγινε ανακαίνιση. Έφτιαξαν την ταράτσα διότι έτρεχε κάθε χειμώνα. Ήταν μαύρα τα ταβάνια. Αρχικά, έκαμαν «πατσιαρίσματα» και εν τέλει, έγινε σωστή δουλειά και δεν έτρεξαν ξανά τα ταβάνια. Ο κ. Παναγιώτης Τσιακλής έκαμε εργασίες. Από το 2016 μέχρι το 2020, έμπαιναν και έβγαιναν τεχνίτες στο κτίριο και έκαναν εξωτερικές δουλειές. Είχαν πάθει έκρηξη τα καζανάκια σχεδόν σε όλα τα διαμερίσματα και τα άλλαξαν, αλλά έβαλαν παλιούς μηχανισμούς και δημιουργήθηκαν προβλήματα. Τελικά, έφερε δικό της υδραυλικό και τα έφτιαξε. Ρωτήθηκε η Αιτήτρια που στηρίζει την απαίτηση της να κρίνει το Δικαστήριο ότι η ενοικιαστική αξία του επίδικου είναι πιο χαμηλή και αποκρίθηκε ότι, όταν το 2013, με την κρίση, πλησίασαν τον Καθ' ου η Αίτηση 2 για να τους μειώσει το ενοίκιο, εκείνος μίλησε με την Καθ' ης η Αίτηση 1 και είπε από €590.-, να το κάμουν €450.-. Δεν έχει εκτίμηση, βασίζεται στο συμβόλαιο της και της είχαν μειώσει το ποσό που αυτό προνοεί. Είχε πληρώσει €500.- όταν της επιβλήθηκε αύξηση στο ποσό των €450.-, κατά 11% και από 1.1.2015, πλήρωνε €500.-. Όταν της υποβλήθηκε ότι οι ιδιοκτήτες της ζητούσαν να καταβάλλει €590.- ενοίκιο, η Αιτήτρια είπε ότι εάν το ζητούσαν προφορικά, το προφορικό δεν ευσταθεί. Η απόδειξη 1.4.2013, λέγει ενοίκιο και όχι έναντι ενοικίου. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 της είπε την 1.12.2018, ότι από 1.1.2019 να του πληρώνει €550.- δηλαδή 10% αύξηση και ότι στο χρόνο, θα της επιβάλει άλλα €50.- αύξηση, για να τη φέρει κοντά στα άλλα διαμερίσματα. Η κα. Νεοφύτου του ζήτησε να το κάμει γραπτώς, επειδή το συμβόλαιο προνοούσε κάθε δύο χρόνια. Διευκρίνισε ότι στο ποσό των €590.-, περιλαμβάνονταν και τα κοινόχρηστα. Από 1.6.2008 μέχρι 2.10.2010 που έμπαιναν τα κοινόχρηστα από τον πρώην ιδιοκτήτη, της είπε να της δίνει μία απόδειξη. Το ενοίκιο ήταν €530.- συν €17.- κοινόχρηστα και εξέδιδε απόδειξη για €547.-. Έτσι συνεχίστηκε. Η Αιτήτρια κατέθεσε επί πολλών και μη ουσιαστικών σε σχέση με την απαίτηση της. Η απόρριψη της Έκθεσης της Λειτουργού, παρέμεινε μετέωρη, τόσο με βάση τη δική της μαρτυρία ή έλλειψη αυτής, όσο και με βάση μαρτυρία εμπειρογνώμονα, εφόσον τέτοια δεν προσκομίστηκε. Η μαρτυρία της χαρακτηρίστηκε από μία δόση υπερβολής. Αναφορικά με την αυξομείωση του ποσού του ενοικίου, μετά από συμφωνία με τους ιδιοκτήτες ή μετά από δική τους απαίτηση, δεν έχουμε πιστέψει την κα. Νεοφύτου. Η μαρτυρία της επί του συγκεκριμένου, δεν αντέχει στη βάσανο της λογικής και δεν δικαιολογήθηκε, ούτε υποστηρίχθηκε από τα Τεκμήρια και άλλη μαρτυρία. Το Δικαστήριο διέκρινε επίσης, προσπάθεια να αναδειχθεί η υπόθεση σε κάτι διαφορετικό από την νομική της υπόσταση και βάση. Η παρούσα υπόθεση αφορά καθορισμό ενοικίου και με βάση την ενώπιον μας αποδεκτή μαρτυρία, κρίνουμε και αποφασίζουμε, λαμβάνοντας υπόψην και ότι, επί των βασικών στοιχείων, δηλαδή θέσμια ενοικίαση, ύψος καταβληθέντος ποσού, οι θέσεις είναι κοινές. Καθ' ων η Αίτηση: Μοναδικός μάρτυρας για τους Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2 και την Εξ' Ανταπαιτήσεως Αιτήτρια, κατέθεσε ο Καθ' ου η Αίτηση 2, κ. Παναγιώτης Τσιακλής. Ο κ. Τσιακλής κατέθεσε Γραπτή Δήλωση, το Τεκμήριο Β, ως μέρος της κυρίως εξέτασης του. Είναι ιδιοκτήτης αριθμού διαμερισμάτων επί του κτιρίου στην οδό Λυκούργου 10, 2001 Στρόβολος, Λευκωσία, καθώς επίσης και διαχειριστής του κτιρίου. Η Καθ' ης η Αίτησις 1 είναι αδελφή του και είναι πλήρως εξουσιοδοτημένος απ' αυτήν να μαρτυρήσει και εκ μέρους της. Αναφορικά προς το επίδικο διαμέρισμα 401, ιδιοκτήτης είναι ο ίδιος από το 1994 και προηγούμενα, ήταν ο πατέρας του, κ. Σταύρος Τσιακλής. Ο πατέρας του συνέχισε να διαχειρίζεται το διαμέρισμα και τα σχετικά με την ενοικίαση του, μετά το
- Περί την 7.10.2010, το επίδικο διαμέρισμα μεταβιβάστηκε επ' ονόματι της Καθ' ης η Αίτησις
- Περί την 27.3.2019, μεταβιβάστηκε ξανά επ' ονόματι του. Η Αιτήτρια ενοικιάζει το επίδικο διαμέρισμα από το έτος
- Από την αρχή της ενοικιάσεως, υπέγραψε ενοικιαστήριο έγγραφο μαζί της, ο πατέρας του Καθ' ου η Αίτηση
- Κάθε φορά που έληγε το ενοικιαστήριο έγγραφο, υπέγραφαν νέο έγγραφο. Κάθε φορά που είχε αύξηση του ενοικίου, τα μέρη υπέγραφαν νέο ενοικιαστήριο έγγραφο ή και συμπληρωματικό ενοικιαστήριο έγγραφο και έτσι, ρυθμιζόταν η όποια αλλαγή. Πάντοτε οι συμφωνίες γίνονταν γραπτώς. Ιδιαίτερα όταν τίθετο θέμα αλλαγής ενοικίου, δεν γινόταν προφορικά, αλλά μόνο γραπτώς, όπως είπε ο μάρτυρας. Το τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο που υπογράφτηκε, ήταν το Τεκμήριο 35, με ημερομηνία 1.11.2010, για την περίοδο από 1.11.2010 μέχρι 1.11.
- Το συμφωνημένο μηνιαίο ενοίκιο ήταν €590.- και ιδιοκτήτρια ήταν η αδελφή του. Από τότε, ουδεμία άλλη συμφωνία υπήρξε μεταξύ των, είτε γραπτή είτε προφορική. Η Καθ' ης η Αίτησις 1 τότε, υπέγραψε Γενικό Πληρεξούσιο Έγγραφο με το οποίο τον διόριζε Γενικό Πληρεξούσιο Αντιπρόσωπο της, αλλά αυτό χάθηκε. Κατά ή περί την 21.3.2014, η Καθ' ης η Αίτησις 1 υπέγραψε εκ νέου Γενικό Πληρεξούσιο Έγγραφο, με το οποίο τον διόρισε να διαχειρίζεται οποιασδήποτε φύσεως κινητή ή ακίνητη περιουσία της. Ο κ. Τσιακλής κατέθεσε ότι διαμένει στο κτίριο επί της οδού Λυκούργου 10, από το Μάιο
- Το τελευταίο μηνιαίο ενοίκιο που έπρεπε να πληρώνει η Αιτήτρια, βάσει του τελευταίου ενοικιαστηρίου εγγράφου, είναι €590.-. Μέχρι τη λήξη του τελευταίου ενοικιαστηρίου εγγράφου, πλήρωνε €590.- μηνιαίως. Μετά τη λήξη, συνέχισε να ενοικιάζει και να πληρώνει €590.- μηνιαίως, μέχρι και το Μάρτιο
- Από τον Απρίλιο 2013, παράνομα και χωρίς να υπάρχει άλλο σε ισχύ ενοικιαστήριο έγγραφο, άρχισε αυθαίρετα να καταβάλλει το ποσό των €450.- μηνιαίως, δηλαδή μειωμένο κατά 24%, σε σχέση με το προβλεπόμενο ενοίκιο, πράγμα το οποίο ουδέποτε αποδέχθηκε η πλευρά του. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 αναφέρθηκε στη μαρτυρία της Αιτήτριας αναφορικά με τις άριστες σχέσεις μεταξύ των, οι οποίες διατηρήθηκαν κατά την περίοδο της ενοικίασης του επίδικου διαμερίσματος μέχρι το Μάρτιο 2019, με την οποία συμφωνεί. Μετά που η Αιτήτρια άρχισε να πληρώνει αυθαίρετα €450.- αντί €590.- μηνιαίως, δηλαδή από 1.4.2013 και μετά, ο ίδιος διατύπωσε τη διαφωνία του. Ο κ. Τσιακλής κατέθεσε πως ανέμενε ότι κάποια στιγμή η Αιτήτρια θα επανόρθωνε και θα πλήρωνε όλα τα οφειλόμενα υπόλοιπα των μηνιαίων ενοικίων της αδελφής του, που ήταν η ιδιοκτήτρια. Εκείνη την περίοδο, δεν είχαν πρόθεση να την εξώσουν και να μαλώσουν. Η Αιτήτρια σταδιακά αποδέχθηκε ότι έπρεπε να καταβάλλει το προβλεπόμενο ενοίκιο των €590.-, με την επιμονή του και ιδιαίτερα, τονίζοντας της ότι πρέπει να καταβάλει και το υπολειπόμενο ποσό των ανείσπρακτων μηνιαίων ενοικίων. Όπως φαίνεται από το Τεκμήριο 19, από την 1.1.2015, η Αιτήτρια άρχισε να πληρώνει €500.- από €450.-. Όμως και πάλιν δεν πλήρωνε το οφειλόμενο των €590.-, ούτε τα υπόλοιπα της προηγούμενης περιόδου που εξακολουθούσε να οφείλει. Είναι η θέση του κ. Τσιακλή, ότι κανένας δεν της επέβαλε αύξηση, όπως αναληθώς ισχυρίζεται. Σε καμία περίπτωση δεν υπάρχει θέμα αύξησης. Το απαράδεκτο αυτό ζήτημα παρουσιάστηκε αργότερα, το
- Λόγω των καλών σχέσεων που είχαν, τις οποίες δεν ήθελαν να χαλάσουν, δεν είχαν κινηθεί Δικαστικά τότε. Επιπλέον, της είχαν κατά κάποιο τρόπο εμπιστοσύνη, όπως είπε, ότι κάποια στιγμή θα εξοφλούσε και τα υπόλοιπα των ενοικίων που δεν πλήρωνε. Το ότι άρχισε να πληρώνει €500.- αντί €450.-, τους καθησύχασε κάπως και τους έκανε να πιστέψουν ότι κάποτε θα συμμορφωνόταν πλήρως και θα εξοφλούσε. Πάνω στις αποδείξεις, διαχρονικά έγραφαν μόνον το εισπραχθέν ποσό και όχι εξόφληση. Επίσης και στις τραπεζικές αποδείξεις που κατέθεσε ως Τεκμήρια η Αιτήτρια, φαίνεται το κατατεθέν ποσόν και όχι οποιαδήποτε εξόφληση του ενοικίου. Οι τραπεζικές πληρωμές γίνονται από το 2019 και μετά. Στις αρχές του 2019, η Αιτήτρια άρχισε να λέγει ότι της έβαλαν αύξηση και ότι δεν έπρεπε, εννοώντας ότι τα €500.- μηνιαίως που πλήρωνε από την 1.1.2015 μέχρι την 1.12.2018, ήταν αύξηση όπως και τα €550.- από τη 1.1.2019, ενώ δεν ήταν αύξηση. Είναι η θέση του Καθ' ου η Αίτηση 2, πως υπήρχε αυθαίρετη μείωση του ενοικίου από τη πλευρά της Αιτήτριας, καθώς και οφειλόμενα υπόλοιπα ενοικίων. Παράνομα αρνείτο και συνεχίζει να αρνείται, να καταβάλει το συμφωνηθέν ενοίκιο ως το προαναφερθέν τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο, όπως και κάθε οφειλόμενο υπόλοιπο ενοίκιο της παρελθούσας περιόδου, μέχρι να εξοφλήσει πλήρως. Η Αιτήτρια τους έστειλε επιστολή ημερομηνίας 5.3.2019, με την οποία τους ζητούσε να της επιστρέψουν τα χρήματα που πλήρωσε πέραν των €450.-, διότι δήθεν, της έβαλαν αύξηση. Εκεί ξεχείλισε το ποτήρι και χάλασαν οι σχέσεις τους. Απέρριψαν αμέσως την απαίτηση της και την κάλεσαν να καταβάλει άμεσα το προβλεπόμενο ενοίκιο με βάση το ενοικιαστήριο έγγραφο και το ανείσπρακτο υπόλοιπο ποσό των ενοικίων. Ακολούθησαν επιστολές της δικηγόρου της Αιτήτριας. Αναφορικά με τη μαρτυρία της Αιτήτριας ότι οι ανανεώσεις των ενοικιαστηρίων εγγράφων ανά διετία, γίνονταν προφορικά, ο μάρτυρας διαφώνησε, δεδομένου ότι, από τα ενοικιαστήρια έγγραφα, προκύπτει ξεκάθαρα ότι ουδέποτε υπήρξε οποιαδήποτε προφορική συμφωνία, αλλά πάντοτε ήταν γραπτή. Σε σχέση με την κατάσταση του διαμερίσματος, κατέθεσε ότι δεν απορρέει υποχρέωση από το ενοικιαστήριο έγγραφο προς τον ιδιοκτήτη να συντηρεί το επίδικο διαμέρισμα και ιδιαίτερα για προβλήματα που προκύπτουν από τη χρήση του από τους διαμένοντες ενοίκους. Ιδιαίτερα σε σχέση με τη μαρτυρία της Αιτήτριας, ότι «έγιναν εκρήξεις στο διαμέρισμα από τα καζανάκια στις τουαλέτες», ο Καθ' ου η Αίτηση 2 κατέθεσε ότι αποτελεί μυθοπλασία. Ο ίδιος είναι εγγεγραμμένος Πολιτικός Μηχανικός στο μητρώο του Ε.Τ.Ε.Κ. Ο κ. Τσιακλής διέψευσε τη μαρτυρία της Αιτήτριας για απρεπή συμπεριφορά εναντίον της εκ μέρους του. Η Αιτήτρια δεν διέμενε στο επίδικο διαμέρισμα για μεγάλη χρονική περίοδο. Σύμφωνα με την μαρτυρία που η ίδια επικαλέστηκε, ανέφερε ότι διέμεναν άλλοι ένοικοι στο επίδικο διαμέρισμα, γεγονός που εμπερικλείει πιθανή υπενοικίαση του. Με βάση τις πληρωμές που έκανε η Αιτήτρια, όπως καταγράφονται στο Τεκμήριο 19 που η ίδια παραδέχεται και με την παράλειψη να πληρώνει όλο το μηνιαίο ενοίκιο των €590.- από 1.4.2013 μέχρι 1.3.2019, αυτή οφείλει προς την Καθ' ης η Αίτησις 1, υπόλοιπα των μηνιαίων ενοικίων από 1.4.2013 μέχρι 1.3.2019 τα οποία συμποσούνται στο ποσόν των €7.380, το οποίο η Καθ' ης η Αίτηση 1 ανταπαιτεί. Περαιτέρω, από την 1.4.2019 μέχρι σήμερα, η Αιτήτρια πληρώνει €550.- και εξακολουθεί να αφήνει απλήρωτο ποσό €40.- το μήνα. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 απαιτεί κάθε οφειλόμενο υπόλοιπο και επιφυλάσσει τα δικαιώματα του. Οι φωτογραφίες που κατέθεσε η Αιτήτρια, είναι κατά την περίοδο συντήρησης, τόσο του κτιρίου, όσο και των μη ενοικιασμένων διαμερισμάτων. Δεν παρουσίασε φωτογραφίες από τους εσωτερικούς χώρους του επίδικου διαμερίσματος που να παρουσιάζουν την «άθλια» κατάσταση του, ως ισχυρίζεται και παραπλανάει. Αν το διαμέρισμα είναι σε τόσο άσχημη κατάσταση όπως προσπαθεί να το παρουσιάσει, θα έπρεπε να το έχει ήδη εγκαταλείψει προ πολλού. Ο ίδιος τερμάτισε την ενοικίαση του επίδικου, με την ειδοποίηση ημερομηνίας 27.2.
- Κατά την αντεξέταση του, ο κ. Τσιακλής κατέθεσε ότι δεν θα καταθέσει η Καθ' ης η Αίτηση 1, επειδή καταθέτει ο ίδιος, ο οποίος έχει Γενικό Πληρεξούσιο Έγγραφο. Διαφώνησε ότι το ενοίκιο καταβαλλόταν κανονικά, εφόσον από το 2013 και μετά, δεν τηρείτο η συμφωνία για €590.-. Οι Υπουργικές Αποφάσεις που αφορούσαν το ενοίκιο, ήταν ξεκάθαρες. Ήταν μηδενική αύξηση και διερωτήθηκε από πού προέκυψε το 24% της μείωσης. Οι Καθ' ων η Αίτηση παραδέχονται ότι η Αιτήτρια είναι θέσμια ενοικιάστρια και λέγουν ότι ουδεμία αλλαγή έγινε στο ενοίκιο των €590.-. Το ενοίκιο ήταν ένα ποσό για όλα τα διαμερίσματα και το ενοικιαστήριο έγγραφο ξεκαθαρίζει ότι περιλαμβάνει τα κοινόχρηστα. Η Αιτήτρια, από το 2019, πάει αυτοβούλως σε Τραπεζικό Ίδρυμα και καταθέτει το ενοίκιο. Άρα δεν γίνεται είσπραξη από τους ιδιοκτήτες, αλλά κατάθεση από την ενοικιάστρια. Όταν εκδίδονταν αποδείξεις πληρωμής, εκδίδονταν από τον ίδιο. Δεν έγραφε «έναντι» επειδή μεταξύ τους υπήρχε εμπιστοσύνη. Η Αιτήτρια αύξησε μόνη της το ενοίκιο από €450.- σε €500.- και σε €550.-. Ούτε προγενέστερα, ούτε μεταγενέστερα έγραφαν «έναντι». Κατέβαλλε διαφοροποιημένα ενοίκια που δεν είχαν σχέση με το 8% ή τη δική της απόφαση να μειώσει το ενοίκιο κατά 24% τον Απρίλιο
- Ο ίδιος ουδέποτε δέχθηκε τη μείωση, ή συμφώνησε. Ουδέποτε ενόχλησε την Αιτήτρια, ούτε καν της κτύπησε την πόρτα και από το 2019 μέχρι σήμερα, ουδείς κατοικεί στο επίδικο διαμέρισμα. Αναφορικά με τις ανακαινίσεις άλλων διαμερισμάτων στο κτίριο, ο κ. Τσιακλής κατέθεσε ότι το διαμέρισμα που κατέχεται από την κα. Θ.Σ. και ενοικιάστηκε το 2022, ανακαινίστηκε, αλλά το διαμέρισμα αρ. 102, δεν ανακαινίστηκε και το ενοίκιο που καταβάλλεται είναι €550.- από τον Αύγουστο
- Δεν είναι ανακαινισμένο και δεν έχουν τοποθετηθεί συσκευές από τον ιδιοκτήτη. Ανακαινίστηκαν ξενοίκιαστα διαμερίσματα. Στο επίδικο και στο διαμέρισμα 102, έγιναν εξωτερικά, οι όψεις, οι βεράντες και τα κάγκελα και έχουν συντηρηθεί. Οι εργασίες στο επίδικο είχαν καθυστερήσει, επειδή απουσίαζε η Αιτήτρια. Για τις πλείστες εργασίες, χρησιμοποιήθηκαν ανυψωτικά μηχανήματα και δεν περνούσαν εργάτες από το επίδικο διαμέρισμα για εργασίες σε άλλα διαμερίσματα. Χειμαρρώδης στις απαντήσεις του, ο Καθ' ου η Αίτηση 2 παρέμεινε σταθερός, δεν ανασκεύασε, δεν κόμπιασε. Απάντησε άμεσα και καθαρά. Η θέση του περί της αποδοχής ποσού ενοικίου έναντι, χωρίς οποιαδήποτε σημείωση ή διαμαρτυρία, δεν γίνεται αποδεκτή, επειδή νομικά δεν είναι ορθή, αλλά αυτό δεν χαρακτηρίζει ή χρωματίζει τη μαρτυρία του ως αναληθή ή αστήρικτη. Κρίνεται ως μάρτυρας της αλήθειας και η μαρτυρία του γίνεται αποδεκτή. Προφορική μαρτυρία Λειτουργού: Η Λειτουργός, κα. Αναστασία Δεληγιάννη, κατέθεσε προφορικά επί της Έκθεσης Εκτίμησης την οποία καταχώρησε στο φάκελο του Δικαστηρίου και αντεξετάστηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο της Αιτήτριας. Η Λειτουργός Εκτιμήσεων, όπως φαίνεται καθαρά από τον Νόμο και τους Κανονισμούς, είναι μάρτυρας του Δικαστηρίου και δεν ενεργεί ούτε για τη μία, ούτε για την άλλη πλευρά. Επειδή ενεργεί και καταθέτει ως πραγματογνώμονας, η μαρτυρία της αντικρούεται μεν από τη μαρτυρία άλλου πραγματογνώμονα, κρίνεται δε από το Δικαστήριο. Στην παρούσα υπόθεση, δεν παρουσιάστηκε μαρτυρία από άλλο πραγματογνώμονα. Συνέταξε Έκθεση Εκτίμησης την 28.7.2023 και χρησιμοποίησε τη συγκριτική μέθοδο. Πήρε παρόμοια με το επίδικο ακίνητα και διενήργησε χρονικές ή άλλες αναπροσαρμογές. Το επίδικο είναι διαμέρισμα στο Δήμο Στροβόλου και το έτος ανέγερσης του είναι περίπου το
- Το εμβαδόν του είναι 119 τ.μ. εσωτερικοί χώροι, 20 τ.μ. καλυμμένη βεράντα και διαθέτει ένα χώρο στάθμευσης. Έγινε επιτόπια έρευνα στο επίδικο διαμέρισμα, όπου διαπιστώθηκαν τα χαρακτηριστικά και η φυσική του κατάσταση. Η κατάσταση του είναι μέτρια. Υπάρχουν φυσικές φθορές και διάφορες βλάβες. Η τοποθεσία του είναι εμπορική και οικιστική και έχει καλή προσπελασιμότητα στη μείζονα Λευκωσία. Η ημερομηνία την οποία λαμβάνει υπόψην η Λειτουργός ως ημερομηνία εκτίμησης, είναι η 18.10.2019, ημερομηνία κατάθεσης της κυρίως Αίτησης. Η Λειτουργός κατέθεσε ότι, τα 4 συγκριτικά ενοίκια στη μικρή περιοχή, αφορούν σε διαμερίσματα, παρόμοιας ηλικίας, με κάποιες διαφορές, που δέχθηκαν αναπροσαρμογές. Όλα αυτά φαίνονται στο Παράρτημα Γ της Έκθεσης της. Ο μέσος όρος έχει υπολογιστεί από τα 4 συγκριτικά και το επίδικο διαμέρισμα και ανέρχεται σε €5,26/τ.μ. Το δίκαιο ενοίκιο στο 90% του μέσου όρου, ανέρχεται σε €4,73/τ.μ. Έγινε αναπροσαρμογή στο εμβαδόν του επίδικου διαμερίσματος και αυτό υπολογίστηκε στα 133 τ.μ., άρα το ενοίκιο ανέρχεται σε €629,09 μηνιαίως. Η κα. Δεληγιάννη κατέθεσε ότι η επιθεώρηση του επίδικου, έγινε εσωτερικά και εξωτερικά. Για να φέρει δε κάποια δεδομένα για τα συγκριτικά, πάει από πόρτα σε πόρτα. Τα επισκέφθηκε, μίλησε με τους ενοικιαστές και είδε τα ακίνητα. Η προηγούμενη Λειτουργός του Δικαστηρίου, κα. Κουκουλαρίδου, είχε ήδη κάνει έρευνα στο κτίριο του επίδικου διαμερίσματος, το 2020 και η κα. Δεληγιάννη χρησιμοποίησε τα δεδομένα της κας. Κουκουλαρίδου και πρόσθεσε και άλλα. Η ημερομηνία της εκτίμησης είναι η 18.10.2019 και οι τιμές ισχύουν για εκείνες τις ημερομηνίες και όχι για το 2023 που συντάχθηκε η Έκθεση της. Εξήγησε ότι τα φυσικά χαρακτηριστικά είναι ο όροφος και η φυσική κατάσταση και τα νομικά είναι η Πολεοδομική ζώνη κλπ. Η αναφορά της σε τζαμαρία, είναι αναφορά στις πόρτες από τις οποίες βγαίνει κάποιος στη βεράντα, δηλαδή η μπαλκονόπορτα. Επειδή το κτίριο είναι κάποιας ηλικίας, αναμένεται να υπάρχουν φυσικές φθορές. Τα συγκριτικά δεν ήταν σε καλύτερη ή χειρότερη κατάσταση. Το αγοραίο ενοίκιο στην περιοχή, είναι €6,00/τ.μ. το οποίο είναι χαμηλότερο από το πραγματικό αγοραίο το
- Η περιοχή του επίδικου, θεωρείται καλή και υψηλής ζήτησης. Οι παράγοντες που επηρεάζουν το ενοίκιο, όπως πχ. η οικονομική κρίση, επηρεάζουν όλα τα υποστατικά, τα συγκριτικά και το επίδικο. Οι μηδενικές αυξήσεις επίσης, επηρεάζουν και τα συγκριτικά ενοίκια. Η Λειτουργός κατέθεσε ότι έλαβε υπόψην το 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής. Η εκτίμηση της βασίζεται στο μέσο όρο των συγκριτικών ενοικίων και η δική της κρίση ασκήθηκε στις αναπροσαρμογές. Έτσι βγαίνει το αγοραίο ενοίκιο και η αγοραία αξία. Το επίδικο είναι κατοικήσιμο και λειτουργήσιμο. Η κατάσταση του είναι μέτρια και ταιριάζει με την ηλικία του. Το κτίριο διαθέτει ασανσέρ και αυτό το λαμβάνει υπόψην διότι το θεωρεί αξία του διαμερίσματος, εφόσον εξυπηρετείται. Η κακή κατάσταση αφορά σε μη λειτουργικό διαμέρισμα. Όποια δε ανακαίνιση και αν έχει γίνει, αν δεν είναι ριζική, δεν έχει σημασία και αυτό φαίνεται και στο ενοίκιο που πληρώνεται. Πραγματικά γεγονότα: Από το σύνολο του ενώπιον μας μαρτυρικού υλικού, τις παραδοχές και τους ισχυρισμούς που παρέμειναν αναντίλεκτοι, βρίσκουμε ότι τα πραγματικά γεγονότα είναι τα ακόλουθα: Ο κ. Παναγιώτης Σταύρου Τσιακλής, Καθ' ου η Αίτηση 2, ήταν εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης, δυνάμει εγγραφής, διαχωρισμού, διανομής και αρχικής εγγραφής, από την 4.1.1994, ενός διαμερίσματος αρ. 2 στον τέταρτο όροφο της πολυκατοικίας ΘΕΑ και αριθμό θύρας 401, αποτελούμενο από τρία υπνοδωμάτια, μπάνιο με αποχωρητήριο, ένα αποχωρητήριο, τρεις βεράντες και με αποκλειστικό δικαίωμα χρήσης του υπόστεγου χώρου στάθμευσης αρ. 5 στο ισόγειο, με αρ. εγγραφής Μ1323, σε κτίριο επί του Τεμαχίου 475, Φ/Σχ.ΧΧΙ.54.6.ΙΙΙ, Τμήμα Μ, στο Στρόβολο, Ενορία Άγιος Δημήτριος, οδός Λυκούργου αρ. 10 (Τεκμήριο 43). Το κτίριο, μέρος του οποίου αποτελεί το επίδικο διαμέρισμα, κείται εντός ελεγχόμενης περιοχής εν τη εννοία του άρθρου 2 του περί Ενοικιοστασίου Νόμου 1983, όπως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα και της Κ.Δ.Π. 519/
- Το κτίριο και το επίδικο διαμέρισμα, συμπληρώθηκαν πριν από την 31.12.1999 και το επίδικο ήταν ενοικιασμένο κατά την εν λόγω ημερομηνία. Η κα. Κοραλία Τσιακλίδου, Καθ' ης η Αίτηση 1 και εξ' Ανταπαιτήσεως Αιτήτρια, ενεγράφη ως ιδιοκτήτρια του επίδικου διαμερίσματος, την 7.10.2010, με αρ. εγγραφής 12/1323 (Τεκμήριο 44). Ο κ. Παναγιώτης Τσιακλής ενεγράφη εκ νέου ως ιδιοκτήτης του επίδικου διαμερίσματος, την 27.3.2019, με αρ. εγγραφής 12/1323 (Τεκμήριο 45) και παραμένει εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης μέχρι σήμερα. Ο κ. Παναγιώτης Τσιακλής διορίστηκε Γενικός Πληρεξούσιος Αντιπρόσωπος της κας. Κοραλίας Τσιακλίδου, δυνάμει Γενικού Πληρεξουσίου Εγγράφου, την 21.3.2014 (Τεκμήριο 46) και την 21.3.2019 (Τεκμήριο 42). Ο κ. Παναγιώτης Τσιακλής είχε ειδοποιήσει γραπτώς την Αιτήτρια αναφορικά με την αλλαγή στο ιδιοκτησιακό καθεστώς το Μάρτιο 2019 (Τεκμήριο 6). Η Αιτήτρια συνομολόγησε ενοικιαστήριο έγγραφο με τον κ. Σταύρο Τσιακλή, πατέρα του τότε ιδιοκτήτη, κ. Παναγιώτη Τσιακλή, την 1.3.1994, το οποίο αφορούσε την ενοικίαση του διαμερίσματος αρ. 401, στην οδό Λυκούργου 10, στην Ακρόπολη, για την περίοδο από 1.3.1994 μέχρι 28.2.1996 (Τεκμήριο 31). Ο ιδιοκτήτης αναγνώρισε αυτή την ενοικίαση, δήλωσε ότι ο πατέρας του ήταν ο διαχειριστής του διαμερίσματος και αναγνώρισε την Αιτήτρια ως ενοικιάστρια του επίδικου. Το ενοίκιο είχε συμφωνηθεί σε £230.- μηνιαίως, προπληρωτέο την πρώτη ημέρα εκάστου μηνός (βλέπετε επίσης Τεκμήριο 3). Η Αιτήτρια κατέβαλε επίσης το ποσό των £230.- ως ντεπόζιτο για το επίδικο διαμέρισμα (Τεκμήριο 4). Το επίδικο ενοικιάστηκε για να χρησιμοποιηθεί ως κατοικία υπό της ενοικιάστριας. Το ενοικιαστήριο έγγραφο περιλαμβάνει ρήτρα ότι η ενοικιάστρια δεν θα πληρώνει κοινόχρηστα (ρήτρα 13). Στο ίδιο Τεκμήριο, είναι συνημμένο φύλο χάρτου, επί του οποίου έχουν υπογράψει οι συμβαλλόμενοι, για τον καθορισμό του ενοικίου σε £245.- για το τρίτο και τέταρτο έτος της ενοικίασης, σε £250.- για το πέμπτο και έκτο έτος της ενοικίασης και σε £255.- μέχρι την 1.6.
- Στη συνέχεια, η Αιτήτρια συνομολόγησε ενοικιαστήριο έγγραφο με τον κ. Σταύρο Τσιακλή, την 1.6.2004, για την ενοικίαση του επίδικου διαμερίσματος αρ. 401, για δύο χρόνια, από 1.6.2004 μέχρι 1.6.2006, με συμφωνηθέν ενοίκιο £270.- μηνιαίως (Τεκμήριο 32). Το ενοικιαστήριο έγγραφο περιλαμβάνει ρήτρα ότι η ενοικιάστρια δεν θα πληρώνει κοινόχρηστα (ρήτρα 17) και ότι, με τη λήξη του συμβολαίου, η ενοικιάστρια όφειλε να πληρώνει 8% αύξηση επί του ενοικίου, για κάθε 2 έτη που ήθελε παραμείνει στο διαμέρισμα (ρήτρα 16). Σχετική είναι και η επιστολή του κ. Σταύρου Τσιακλή, Τεκμήριο 10Β. Η Αιτήτρια συνομολόγησε ενοικιαστήριο έγγραφο με τον κ. Σταύρο Τσιακλή, την 1.6.2006, για την ενοικίαση του επίδικου διαμερίσματος αρ. 401, για δύο χρόνια, από 1.6.2006 μέχρι 1.6.2008, με συμφωνηθέν ενοίκιο £290.- μηνιαίως (Τεκμήριο 33). Το ενοικιαστήριο έγγραφο περιλαμβάνει ρήτρα ότι η ενοικιάστρια δεν θα πληρώνει κοινόχρηστα (ρήτρα 17) και ότι, με τη λήξη του συμβολαίου, η ενοικιάστρια όφειλε να πληρώνει 8% αύξηση επί του ενοικίου, για κάθε 2 έτη που ήθελε παραμείνει στο διαμέρισμα (ρήτρα 16). Σχετική είναι και η επιστολή του κ. Σταύρου Τσιακλή, Τεκμήριο 10Α. Η Αιτήτρια συνομολόγησε ενοικιαστήριο έγγραφο με τον κ. Σταύρο Τσιακλή, για την ενοικίαση του επίδικου διαμερίσματος αρ. 401, για δύο χρόνια, από 1.6.2008 μέχρι 1.6.2010, με συμφωνηθέν ποσό €530.- συν €17.- μηνιαίως ως ενοίκιο και κοινόχρηστα (Τεκμήριο 34). Το ενοικιαστήριο έγγραφο περιλαμβάνει ρήτρα ότι η ενοικιάστρια θα πληρώνει κοινόχρηστα (ρήτρα 17) και ότι, με τη λήξη του συμβολαίου, όφειλε να πληρώνει 8% αύξηση επί του ενοικίου, για κάθε 2 έτη που ήθελε παραμείνει στο διαμέρισμα (ρήτρα 16). Η Αιτήτρια κατέβαλλε €547.- μηνιαίως για το επίδικο διαμέρισμα, από τουλάχιστον το Μάρτιο 2010 μέχρι τον Οκτώβριο 2010 (Τεκμήριο 2). Η Αιτήτρια συνομολόγησε ενοικιαστήριο έγγραφο με την κα. Κοραλία Τσιακλίδου, τότε ιδιοκτήτρια του επίδικου διαμερίσματος, την 1.11.2010, για την ενοικίαση του επίδικου διαμερίσματος αρ. 401, για δύο χρόνια, από 1.11.2010 μέχρι 1.11.2012, με συμφωνηθέν ενοίκιο €590.- μηνιαίως (Τεκμήριο 35). Το ενοικιαστήριο έγγραφο περιλαμβάνει ρήτρα ότι, με τη λήξη του συμβολαίου, η ενοικιάστρια όφειλε να πληρώνει 8% αύξηση επί του ενοικίου, για κάθε 2 έτη που ήθελε παραμείνει στο διαμέρισμα (ρήτρα 16). Σχετικό είναι και το Τεκμήριο
- Η Αιτήτρια παρέμεινε σε κατοχή του επίδικου διαμερίσματος μετά τη λήξη του ενοικιαστηρίου εγγράφου την 1.11.2012 και αυτή κατέστη θέσμια ενοικιάστρια. Σύμφωνα με το άρθρο 27
(1)[1] του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, Ν.23/83 ως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα, οι πρόνοιες του τελευταίου ενοικιαστηρίου εγγράφου εφαρμόζονται στη θέσμια ενοικίαση, πλην των όρων που αφορούν τη διάρκεια της ενοικίασης και το ύψος του ενοικίου. Η Αιτήτρια είναι σε κατοχή του επίδικου διαμερίσματος μέχρι σήμερα. Οι συμβατικές αυξήσεις, δηλαδή ως η συμβατική πρόνοια για αύξηση κατά 8% κάθε δύο χρόνια, δεν ισχύουν κατά τη θέσμια ενοικίαση σύμφωνα με την νομολογία (βλέπετε σχετικά τις αυθεντίες Katsikides v. Constantinides
(1969)1 C.L.R. 31, Elli Meitz and others v. Pelengaris
(1977)1 C.L.R. 226 και Χ''Κυριάκος (Φρου-Φρου) Λτδ. v. Terzian Trading House Ltd. (Αρ. 2)
(1998)1 (Γ) Α.Α.Δ.1292). Το πληρωτέο υπό της Αιτητρίας ενοίκιο κατά την 1.11.2012 οπότε κατέστη θέσμια ενοικιάστρια και εντεύθεν, ήταν €590.- μηνιαίως. Αποτέλεσε κοινό έδαφος ότι η Αιτήτρια κατέβαλλε το ποσό των €590.- μηνιαίως, μέχρι και το Μάρτιο 2013 (βλέπετε Τεκμήρια 20Α και 20Β για τις πληρωμές για τους μήνες Νοέμβριο και Δεκέμβριο 2010, Τεκμήριο 21 για τις πληρωμές για το έτος 2011 και Τεκμήριο 22 για τις πληρωμές για το έτος 2012). Από τον Απρίλιο 2013, άρχισε να καταβάλλει ενοίκιο €450.- μηνιαίως, μέχρι το Δεκέμβριο 2014 (βλέπετε Τεκμήριο 23 για τις πληρωμές για το έτος 2013 και Τεκμήριο 24 για τις πληρωμές για το έτος 2014). Από την ενώπιον μου αποδεκτή μαρτυρία, δεν έχει καταδειχθεί ότι υπήρξε οποιαδήποτε συμφωνία μεταξύ των μερών, δηλαδή της Αιτήτριας και της Καθ' ης η Αίτηση 2 ή του Πληρεξουσίου Αντιπροσώπου αυτής, για τη μείωση του μηνιαίου ενοικίου. Από τον Ιανουάριο 2015 μέχρι το Δεκέμβριο 2018, η Αιτήτρια πλήρωνε €500.- μηνιαίως ως ενοίκιο για το επίδικο διαμέρισμα (βλέπετε Τεκμήριο 25 για τις πληρωμές για το έτος 2015, Τεκμήριο 26 για τις πληρωμές για το έτος 2016, Τεκμήριο 27 για τις πληρωμές για το έτος 2017, Τεκμήριο 28 για τις πληρωμές για το έτος 2018). Από τον Ιανουάριο 2019 μέχρι σήμερα, η Αιτήτρια πληρώνει €550.- μηνιαίως ως ενοίκιο για το επίδικο διαμέρισμα. Βλέπετε σχετικά τα Τεκμήρια 19 και 36, το Τεκμήριο 29, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο 2019, καθώς και το Τεκμήριο 1, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Απρίλιο 2019 έως Δεκέμβριο 2019, το Τεκμήριο 38, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Ιανουάριο 2020 έως Ιούλιο 2020 και Δεκέμβριο 2020, το Τεκμήριο 18, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Αύγουστο 2020 έως Νοέμβριο 2020, το Τεκμήριο 17, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Ιανουάριο 2021 μέχρι Απρίλιο 2021, το Τεκμήριο 39, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Μάιο 2021 έως Δεκέμβριο 2021, το Τεκμήριο 37, το οποίο αφορά τις πληρωμές για τους μήνες από Ιανουάριο 2022 έως Δεκέμβριο 2022, το Τεκμήριο 30, το οποίο αφορά την πληρωμή του ενοικίου Ιανουαρίου 2023 και το Τεκμήριο 40 για την πληρωμή του ενοικίου Φεβρουαρίου
- Η Αιτήτρια αναφέρθηκε στη διαφοροποίηση στο ποσό του ενοικίου ως αύξηση επιβληθείσα υπό των ιδιοκτητών (Τεκμήριο 7). Το ίδιο αναφερόταν και στην επιστολή των δικηγόρων της Αιτήτριας προς τον Καθ' ου η Αίτηση 2, ημερομηνίας 2.4.2019 (Τεκμήριο 41). Κάτι τέτοιο δεν έχει αποδειχθεί ενώπιον μας, ικανοποιητικά ή και καθόλου. Αντιθέτως, αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου, με βάση την ενώπιον μας μαρτυρία, ότι η Αιτήτρια διαφοροποίησε μονομερώς το καταβληθέν ενοίκιο, τον Απρίλιο 2013 και στη συνέχεια, τον Ιανουάριο 2015 και τον Ιανουάριο
- Παρά ταύτα, στις αποδείξεις είσπραξης οι οποίες εκδόθηκαν και παραδόθηκαν από τους Καθ' ων η Αίτηση 1 και/ή 2, για τα έτη 2013 για €450.- μηνιαίως (Απρίλιος - Δεκέμβριος) (Τεκμήριο 23), 2014 (Τεκμήριο 24), 2015 για €500.- μηνιαίως (Τεκμήριο 25), 2016 (Τεκμήριο 26), 2017 (Τεκμήριο 27), 2018 (Τεκμήριο 28) και 2019 για €550.- μηνιαίως (Ιανουάριος - Μάρτιος) (Τεκμήριο 29), δεν υπήρξε καταγραφή της λέξης «έναντι», ή της φράσης «άνευ βλάβης» ή άλλης αναφοράς περί υπολοίπου ενοικίου ή οφειλόμενου ενοικίου, επί των αποδείξεων, ή επιφύλαξης δικαιωμάτων. Η Αιτήτρια στους πιο πάνω αναφερόμενους χρόνους, πλήρωνε σε μετρητά και οι Καθ' ων η Αίτηση εισέπρατταν τα εκάστοτε ποσά ως το ενοίκιο του επίδικου διαμερίσματος, χωρίς οποιαδήποτε επιφύλαξη, σημείωση, ή άλλως πως. Αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι οι Καθ' ων η Αίτηση σιωπηρώς αποδέχθηκαν τη μεταβολή στο ποσό του πληρωτέου ενοικίου και αποποιήθηκαν του δικαιώματος τους να ζητούν το καθορισθέν το τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο ποσό. Κατ' ακολουθίαν, η Ανταπαίτηση της Καθ' ης η Αίτηση 1, αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Η επιστολή των δικηγόρων της Αιτήτριας ημερομηνίας 2.4.2019, απαντήθηκε από τον Καθ' ου η Αίτηση 2 με δική του επιστολή ημερομηνίας 18.4.2019 (Τεκμήριο 47). Αναφορικά με το ζήτημα της επιβολής αύξησης και των μηδενικών αυξήσεων, είναι γεγονός ότι τα σχετικά Διατάγματα του Υπουργικού Συμβουλίου προνοούσαν για μηδενική αύξηση από το 2013 μέχρι το 2023, όμως η πρόνοια για το 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής, ουδέποτε καταργήθηκε. Τύγχανε και τυγχάνει εφαρμογής. Βλέπετε σχετικά και πιο κάτω. Ο Καθ' ου η Αίτηση 2 απέστειλε επιστολή στην Αιτήτρια μέσω του δικηγόρου του, ημερομηνίας 27.2.2020 (Τεκμήριο 9), με την οποία τερμάτισε την ενοικίαση και κάλεσε την Αιτήτρια όπως καταβάλει ως οφειλόμενα ενοίκια, τη διαφορά μεταξύ του πληρωθέντος ποσού των €550.- και του οφειλόμενου ποσού των €590.- μηνιαίως, από τον Απρίλιο 2019 μέχρι το Φεβρουάριο
- Αυτή φαίνεται ότι ήταν και η πρώτη φορά που οι Καθ' ων η Αίτηση αναφέρθηκαν στην καταβολή ενοικίου σε ποσό άλλο από το ποσό το οποίο ήταν πληρωτέο στο τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο. Η επιστολή απαντήθηκε από τη δικηγόρο της Αιτήτριας, με δική της επιστολή ημερομηνίας 5.3.2020 (Τεκμήριο 8). Ακολούθησε επιστολή του δικηγόρου των Καθ' ων η Αίτηση (Τεκμήριο 49). Οι εκάστοτε ιδιοκτήτες δεν έχουν προβεί σε ανακαίνιση του επίδικου διαμερίσματος εσωτερικά, από το 1994 μέχρι σήμερα. Το έχουν ανακαινίσει εξωτερικά, όπως και ολόκληρο το κτίριο. Η Αιτήτρια προέβη σε ορισμένες επιδιορθώσεις στο εσωτερικό του επίδικου διαμερίσματος, με δικά της έξοδα, όπως πχ. στο αποχωρητήριο ξένων (Τεκμήρια 5Α και 5Β). Κρίνουμε ότι η Λειτουργός Εκτιμήσεων είναι μάρτυρας του Δικαστηρίου, με βάση τον Νόμο. Υιοθετούμε την επιλογή των συγκριτικών στην οποία προέβη, επειδή έλαβε υπόψην υποστατικά στην ίδια μικρή περιοχή με το επίδικο διαμέρισμα. Ο ίδιος ο νομοθέτης αναφέρει τους παράγοντες που πρέπει να λάβουμε υπόψη για να καταλήξουμε στα συγκριτικά ενός υπό εξέταση ακινήτου, με βάση τα οποία θα καθορίσουμε το δίκαιο ενοίκιο. Πρέπει να είναι συγκρίσιμα, δηλαδή «comparable» (βλέπετε, μεταξύ άλλων την αυθεντία Branco & Others v. Fandousis
(1978)2 J.S.C. 200, στη σελίδα 203) και συνεπώς παρόμοια σε ηλικία, χαρακτήρα, μέγεθος, τοποθεσία, κατάσταση και παρεχόμενες διευκολύνσεις (βλέπετε σχετικά το άρθρο 8
(5)). Αυτές είναι, ενδεικτικά μόνο, οι περιστάσεις που λαμβάνονται υπόψη. Η άποψη μας αυτή ενισχύεται από την αυθεντία Terence Menelaos Spiby v. Δημοτικού Συμβουλίου Πάφου
(2002)1(Α) Α.Α.Δ. 483, υπόθεση απαλλοτρίωσης γης, όπου το Ανώτατο Δικαστήριο είπε ότι: «Η δυνατότητα σύγκρισης του απαλλοτριωθέντος με άλλη κτήματα προϋποθέτει την ύπαρξη ομοιογένειας μεταξύ τους. Οι παράγοντες, που τείνουν να στοιχειοθετήσουν τέτοια ομοιότητα, εντοπίζονται στην τοποθεσία των ακινήτων, στα γεωφυσικά τους χαρακτηριστικά και στους όρους ανάπτυξης τους.» [υπογράμμιση του Δικαστηρίου] Για τον υπολογισμό του δικαίου ενοικίου, ενόψει των προνοιών του άρθρου 8 του περί Ενοικιοστασίου Νόμου (βλέπετε πιο κάτω), ως συγκριτικά, λαμβάνονται υπόψην τα ενοίκια, συμβατικά, αγοραία και θέσμια, που ίσχυαν κατά το χρόνο καταχώρισης της κυρίως Αίτησης, δηλαδή τον Οκτώβριο
- Μεταξύ των συγκριτικών πρέπει να υπάρχει ομοιομορφία νομικών χαρακτηριστικών. Κρίνουμε ότι η Λειτουργός έχει λάβει υπόψην σχετικά περιστατικά για να καταλήξει στη γνώμη της και ότι κινήθηκε αυστηρά εντός των πλαισίων που η νομοθεσία οριοθετεί. Η Αιτήτρια είναι κάτοχος του επίδικου διαμερίσματος από το
- Είναι η κρίση μου ότι, η ημερομηνία έναρξης της ενοικίασης δέον όπως λαμβάνεται υπόψη για τον καθορισμό του δικαίου ενοικίου, αφού έμμεσα συνδέεται τόσο με την ηλικία του ακινήτου, όσο και με τη κατάσταση του. Κρίνω ότι η έναρξη της ενοικίασης δεν είναι αντινομική περίσταση (βλέπετε σχετικά Λεύκος Π. Γεωργιάδης v. P. SHAFTAKOLAS ESTATES LTD,
(1999)1(Γ) Α.Α.Δ. 1750). Βλέπετε ακόμα σελίδα 28 το σύγγραμμα Modern Methods of Valuation, κάτω από την επικεφαλίδα «Determination of rental value - Comparison of Rents»: «He must have regard not only to the rents of other properties that are let, but also to the dates when the rents were fixed, to the age and condition of the buildings as compared with that with which he is concerned, and to the amount of similar accommodation in the vicinity to be let or sold.» Νομική πτυχή: Καθορισμός: Ο καθορισμός του δικαίου ενοικίου υποστατικού διέπεται από το άρθρο 8 [2] του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, 23/83, ως αυτός έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με την ενώπιον μας μαρτυρία, το πληρωτέο ενοίκιο για το επίδικο διαμέρισμα κατά το χρόνο καταχώρισης της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτησης και μέχρι σήμερα, είναι €590.-. Η Αιτήτρια κατέβαλλε και καταβάλλει ποσό €550.- μηνιαίως και αυτό λαμβάνουμε υπόψην ως το πληρωθέν ενοίκιο, από τον Ιανουάριο 2019. Το τελευταίο ενοίκιο το οποίο συμφωνήθηκε μεταξύ των μερών, συμφωνήθηκε την 1.11.2010. Η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτηση, καταχωρίστηκε την 18.10.2019, δηλαδή μετά την πάροδο πέραν των δύο ετών από τον τελευταίο καθορισμό ενοικίου δια της συμφωνίας των μερών. Το ποσό το οποίο θα καθορίσουμε ως το δίκαιο ενοίκιο υπολογίζεται ως οφειλόμενο από την ημερομηνία καταχώρισης της Αίτησης (βλέπετε εδάφιο
(3)[3]). Το εδάφιο
(4)(α) του άρθρου 8, προνοεί ως εξής: «
(4)(α)Το ανώτατον όριον το υπό του Δικαστηρίου καθοριζομένου δικαίου ενοικίου δεν θα υπερβαίνη ποσοστόν 14 τοις εκατόν δια τα πρώτα δύο έτη από της ενάρξεως ισχύος του παρόντος Νόμου, μετά το πέρας της οποίας περιόδου το ποσοστόν θα καθορίζεται ανά διετίαν υπό του Υπουργικού Συμβουλίου τη συστάσει του Υπουργού δια διατάγματος δημοσιευομένου εις την επίσημον εφημερίδα της Δημοκρατίας.» Δυνάμει Διατάγματος του Υπουργικού Συμβουλίου το οποίο δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας την 12.4.2019 και ίσχυε κατά το χρόνο καταχώρισης της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτησης, Κ.Δ.Π. 120/2019, το ανώτατο όριο αυξήσεως από 22.4.2019 μέχρι 21.4.2021 είναι 0%. Η επιφύλαξη του άρθρου 4(α) προνοεί τα ακόλουθα: «Νοείται ότι, αν η πρώτη αίτηση που υποβάλλεται μετά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ενοικιοστασίου (Τροποποιητικού) Νόμου του 1995 για αύξηση του ενοικίου βάσει του επιτρεπόμενου ποσοστού, που δεν υπερβαίνει τώρα το 14%, οδηγεί στον καθορισμό ενοικίου χαμηλότερου από το 40% του εκάστοτε μέσου όρου των ενοικίων της μικρής περιοχής, τότε καθορίζεται ενοίκιο ίσο προς το 40% του μέσου αυτού όρου. Το ποσοστό 40% ως ανωτέρω, για την πρώτη ή τις επόμενες αιτήσεις αυξάνεται από 1.1.1997 κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες ανά διετία, μέχρις ότου ανέλθει στο 90% του εκάστοτε μέσου όρου των ενοικίων της μικρής περιοχής.» Το ποσοστό αυτό έγινε 50% την 1.1.1997, 60% την 1.1.1999, 70% την 1.1.2001, 80% την 1.1.2003 και 90% την 1.1.2005. Κατά τον ουσιώδη χρόνο της καταχώρισης της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Αίτησης, ίσχυε το ποσοστό του 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής. Είναι η κρίση μου ότι η αυθεντία Χριστόπουλος Φεραίος v. Χρ. Γεωργιάδης Λτδ, Πολιτική Έφεση αρ. 212/2010, απόφαση ημερομηνίας 2.12.2015, δεν τυγχάνει εφαρμογής στην παρούσα υπόθεση, εφόσον δεν υπάρχει ενώπιον μας μαρτυρία περί προηγούμενου καθορισμού ενοικίου υπό του Δικαστηρίου για το επίδικο υποστατικό, με βάση το 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής. Στην εν λόγω αυθεντία, το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάσισε ότι, αφ' ης στιγμής δόθηκε αύξηση μέχρι το 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής, δεν δικαιολογείται η εκ δευτέρου αύξηση και ο καθορισμός του ενοικίου με οποιοδήποτε ποσοστό άλλο από το 14%. Εφόσον κατά το χρόνο καταχώρησης της Αίτησης, το 14%, ποσοστό το οποίο καθορίζεται από το Υπουργικό Συμβούλιο, δεν ίσχυε πλέον, αλλά ίσχυε το 0%, το αποτέλεσμα της Απόφασης είναι ότι, αφ' ης στιγμής καθορίστηκε από το Δικαστήριο μία φορά το δίκαιο ενοίκιο ενός υποστατικού στο 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής (το οποίο εξακολουθεί να ισχύει), με τις επόμενες Αιτήσεις Καθορισμού, το Δικαστήριο μπορεί να καθορίσει το ενοίκιο μόνο με το ποσοστό 0%. Συνεπώς, ουδεμία αύξηση αλλά και ουδεμία μείωση. Ο σκοπός του Νομοθέτη δεν ήταν να καταστήσει τους ιδιοκτήτες υποστατικών εντός της μικρής περιοχής, προνομιούχους, όπως αποφάνθηκε το Ανώτατο Δικαστήριο, ούτε να συνεχίσουν να υπάρχουν μετά το 90%, δύο ειδών αυξήσεις. Η επιφύλαξη του άρθρου 8
(4)(α) του Νόμου, ήταν η προσωρινή εξαίρεση από τον κανόνα, μέχρι που να φθάσει το ενοίκιο στο 90% του μέσου όρου της μικρής περιοχής. Το αγοραίο ενοίκιο λαμβάνεται υπόψη, μεταξύ άλλων (βλέπετε εδάφιο
(5)[4]). Στην υπόθεση Λεύκος Π. Γεωργιάδης v. P. SHAFTAKOLAS ESTATES LTD (πιο πάνω), ο έντιμος Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου είπε στη σελίδα 1754 και σε σχέση με το άρθρο 8
(5)(πριν την τροποποίηση του από τον Νόμο 102
(1)/95): «Οι περιστάσεις που εξειδικεύονται δεν εξαντλούν βέβαια αυτές που μπορεί να ληφθούν υπόψη. Όμως καλύπτουν ευρύ φάσμα των 'περιστάσεων' το οποίο χαρακτηρίζει τα σχετικά περιστατικά και περιορίζει άλλα πιθανά περιστατικά σ' εκείνα που δεν είναι αντινομικά προς τα καθοριζόμενα. Ανεξάρτητα από οποιοδήποτε ερμηνευτικό κανόνα (όπως το ejusdem generis), αποκλείονται από την έρευνα περιστάσεις αντινομικές προς εκείνες που καθορίζονται.» Οι περιστάσεις που περιγράφονται στο εδάφιο
(5)του άρθρου 8 ως αυτό έχει τροποποιηθεί, είναι οι ίδιες. Συνεπώς, η πιο πάνω αυθεντία εφαρμόζεται και σήμερα σε περιπτώσεις όπως η υπό εξέταση. Αναπροσαρμογή: Σε περιπτώσεις όπου ο εμπειρογνώμονας είναι της άποψης ότι ένα συγκριτικό, είτε είναι υποδεέστερο, είτε υπερτερεί, είτε διαφοροποιείται ως προς ένα ή περισσότερα χαρακτηριστικά χωρίς να χάνει την ιδιότητα και δυνατότητα να είναι συγκρίσιμο με το υπό εκτίμηση υποστατικό, πρέπει να προβεί σε αναπροσαρμογή των ενοικίων, σε ποσοστό που θα ορίσει. Οι προσαρμογές στα συγκριτικά, ποιοτικές ή χρονικές, πρέπει να υπολογίζονται ώστε να λαμβάνονται υπόψην δεόντως τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα του καθενός από τα συγκρινόμενα, σε σχέση με τα καταβαλλόμενα ενοίκια. Βλέπετε σχετικά την αυθεντία Αθανασίου κ.ά. v. Χριστοδούλου κ.ά.,
(2006)1(A) Α.Α.Δ.
- Η Λειτουργός του Δικαστηρίου ορθώς προέβη σε αναπροσαρμογές στα ενοίκια των συγκριτικών 1, 2 και
- Υπολογισμός: Το καταβληθέν ενοίκιο για το επίδικο διαμέρισμα, ανέρχεται σε €550.- μηνιαίως ήτοι €4,13/τ.μ. Το αγοραίο ενοίκιο καταγράφεται από τη Λειτουργό ως €6,00/τ.μ. Ο μέσος όρος των ενοικίων της μικρής περιοχής, περιλαμβανομένου του επίδικου διαμερίσματος, δηλαδή συνολικά 5 ενοικιάσεις, ανέρχεται σε €5,26/τ.μ. και το 90% του μέσου όρου σε €4,73/τ.μ. και για το επίδικο σε €629,09 έστω €629.- μηνιαίως. Το ποσό αυτό κρίνεται ως το δίκαιο ενοίκιο, λαμβανομένων υπόψην της τοποθεσίας, της ηλικίας, της κατάστασης, των διευκολύνσεων και του μεγέθους του επίδικου διαμερίσματος. Απόφαση: Ως εκ των ανωτέρω και με τη σύμφωνο γνώμη των Παρέδρων, εκδίδεται Διάταγμα του Δικαστηρίου καθορίζον το μηνιαίο ενοίκιο του διαμερίσματος αρ. 401, στην οδό Λυκούργου 10, 2001 Στρόβολος, Λευκωσία, αρ. εγγραφής 12/1323, σε κτίριο επί του Τεμαχίου 475, Φ/Σχ.ΧΧΙ.54.6.ΙΙΙ, Τμήμα Μ, Ενορία Άγιος Δημήτριος, το οποίο ενοικιάζει η Αιτήτρια, σε €629.- μηνιαίως, από την 18.10.
- Το Διάταγμα Καθορισμού εκδίδεται δυνάμει της θεραπεία υπό Β
(1)της κυρίως Αίτησης και με βάση την ενώπιον μας μαρτυρία. Οι θεραπείες υπό Β
(2)και
(5)της κυρίως Αίτησης, αποτυγχάνουν και απορρίπτονται. Επειδή η Αιτήτρια ουσιαστικά, αποτυγχάνει στην Αίτηση της, αφού το Δικαστήριο καταλήγει στον καθορισμό αυξημένου ενοικίου, κρίνουμε ότι είναι ορθό και δίκαιο όπως καταβάλει το ήμισυ των εξόδων των Καθ' ων η Αίτηση 1 και 2, ως αυτά θα υπολογισθούν από τον Γραμματέα και εγκριθούν από το Δικαστήριο, στην κλίμακα €500 - €2.
- Η Ανταπαίτηση της Καθ' ης η Αίτηση 1, αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Δεν εκδίδεται ξεχωριστή διαταγή για έξοδα. Η απόφαση να συνταχθεί αφού χαρτοσημανθεί το τελευταίο ενοικιαστήριο έγγραφο, Τεκμήριο
- (Υπ.) Λ. Σ. Καμμίτση Πρόεδρος Πιστόν Αντίγραφον Γραμματέας ΛΣΚ/ΕΠ [1] «27
(1)Ενοικιαστής όστις, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, διατηρεί κατοχήν οιασδήποτε κατοικίας ή καταστήματος, εν όσω διατηρεί την τοιαύτην κατοχήν, τηρεί πάντας τους όρους και προϋποθέσεις του τελευταίου ενοικιαστηρίου συμβολαίου, έστω και αν έχει λήξει η ισχύς του και δικαιούται εις τα εξ αυτών απορρέοντα οφέλη, εφ' όσον ούτοι είναι σύμφωνοι προς τας διατάξεις του παρόντος Νόμου, δικαιούται να παραιτηθή της κατοχής της κατοικίας ή του καταστήματος μόνον κατόπιν επιδόσεως τοιαύτης ειδοποιήσεως οία θα απητείτο δυνάμει του ενοικιαστηρίου συμβολαίου και σε περίπτωση που δεν απαιτείται τέτοια ειδοποίησης, μόνο κατόπιν γραπτής προειδοποίησης ένα τουλάχιστον μήνα προηγουμένως: Νοείται ότι εις περίπτωσιν καθ' ην υπενοικιαστής καθίσταται θέσμιος ενοικιαστής ο τοιούτος θέσμιος ενοικιαστής κατέχει την κατοικίαν ή το κατάστημα τηρουμένων επιπροσθέτως οιωνδήποτε υφισταμένων περιοριστικών συμφωνιών περιεχομένων εις τους μεταξύ του ιδιοκτήτου και του ενοικιαστού όρους και προϋποθέσεις ενοικιάσεως.» [2] «
(1)Ουδεμία αύξησις ενοικίου κατοικιών ή καταστημάτων δύναται να επιβληθή επί θεσμίου ενοικιαστού πλην ως εν τω παρόντι Νόμω διαλαμβάνεται.
(2)Είναι νόμιμον δια τον θέσμιον ενοικιαστήν ή τον ιδιοκτήτην οιασδήποτε κατοικίας ή καταστήματος, εάν θεωρή εαυτόν ηδικημένον, να αποτείνεται δι' αιτήσεως εις το Δικαστήριον δια τον καθορισμόν του δικαίου ενοικίου του πληρωτέου εν σχέσει προς την τοιαύτην κατοικίαν ή κατάστημα: Νοείται ότι ουδεμία αίτησις καταχωρίζεται προ της παρελεύσεως δύο ετών από της ημερομηνίας καθ' ην ο ενοικιαστής έλαβε κατοχήν του ακινήτου ή από της ημερομηνίας της τελευταίας αύξησης ή μείωσης του ενοικίου.» [3] «8
(3)Εις ην περίπτωσιν υποβάλλεται τοιαύτη αίτησις εις το Δικαστήριον, το Δικαστήριον εξετάζει ταύτην και, κατόπιν διεξαγωγής τοιαύτης ερεύνης οίαν τούτο ήθελε θεωρήσει κατάλληλον και παροχής εις ένα έκαστον των διαδίκων της ευκαιρίας να τύχη ακροάσεως, και λαμβανομένων υπ' όψιν των εν τοις εδαφίοις
(4)και
(5)αναφερομένων περιορισμών και περιστάσεων, καθορίζει το δίκαιον ενοίκιον από της ημερομηνίας καταχωρήσεως της τοιαύτης αιτήσεως και το ούτω καθορισθέν ποσόν θεωρείται ως το ενοίκιον το οποίον ο ενοικιαστής υποχρεούται να καταβάλλη εις τον ιδιοκτήτην.» [4] «8
(5)Τηρουμένων των πιο πάνω εδαφίων, για τον καθορισμό του δικαίου ενοικίου πρέπει να υπολογίζεται το αγοραίο ενοίκιο και ο μέσος όρος των ενοικίων στην ίδια μικρή περιοχή, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η σπανιότητα παρόμοιων ακινήτων στην ίδια μικρή περιοχή, ενώ πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όλες οι περιστάσεις (εκτός οι προσωπικές), μεταξύ των οποίων η ηλικία, ο χαρακτήρας, το μέγεθος, η τοποθεσία, η κατάσταση του ακινήτου (και, προκειμένου περί διατηρητέας οικοδομής, κατά πόσο έχουν εκτελεσθεί σε αυτή έργα από τον ιδιοκτήτη και με ποιο ύψος δαπανών), καθώς και οι παρεχόμενες σ' αυτό διευκολύνσεις.» cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο