Ελένη Διαμαντίδου ν. M AND M INVESTMENTS LTD, Αρ. Αίτησης: 312/05, 16.2.2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEDLEM:2009:3 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Ελ. Κωνσταντίνου, Δικαστή Μ. Νεοφύτου } Γ. Ιωάννου } Μελών Αρ. Αίτησης: 312/05 Μεταξύ Ελένη Διαμαντίδου Αιτήτριας και M AND M INVESTMENTS LTD Καθ΄ ων η Αίτηση Ημερομηνία 16.2.2009 Εμφανίσεις Για την Αιτήτρια: κα Λία Γεωργιάδη Για τους Καθ΄ ων η Αίτηση: κ. Φωκάς Σωφρονίου Α Π Ο Φ Α Σ Η Η Αιτήτρια προσλήφθηκε στην υπηρεσία των Καθ΄ ων η αίτηση την 1.5.2004 στο τμήμα λογιστηρίου ως λογίστρια. Η Αιτήτρια είχε στα καθήκοντα της μεταξύ άλλων τη τήρηση των λογιστικών βιβλίων των Καθ΄ ων η αίτηση καθώς και την παρακολούθηση των λογαριασμών των Καθ΄ ων η αίτηση. Άμεσα προϊστάμενος της Αιτήτριας ήταν ο κ. Κύπρος Μούζουρος, οικονομικός διευθυντής και υπεύθυνος του λογιστηρίου των Καθ΄ ων η αίτηση, ο οποίος εργοδοτήθηκε στους Καθ΄ ων η αίτηση από τα τέλη Απριλίου 2004 μέχρι τις 26.4.
- Γενικός διευθυντής των Καθ΄ ων η αίτηση κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ο κ. Λέανδρος Κερίμης ο οποίος είναι και μέλος του διοικητικού συμβουλίου των Καθ΄ ων η αίτηση. Το ωράριο εργασίας της Αιτήτριας ήταν 08:00 - 16:30 με 30 λεπτά διακοπή από τις 13:00 - 13:
- Ο μισθός της Αιτήτριας ήταν Λ.Κ.550 μηνιαίως πλέον 13ο μισθό. Οι Καθ΄ ων η αίτηση κατέβαλλαν ποσοστό 8% επί του μηνιαίου μισθού της Αιτήτριας στο Κεντρικό Ταμείο Αδειών το οποίο ιδρύθηκε δυνάμει του περί Ετησίων Αδειών Μετ΄ Απολαβών Νόμο του
- Στις 21.1.2005 ο Δρ. Νέαρχος Παπακώστας, ιατρός, ειδικός μαιευτήρας γυναικολόγος εξέδωσε ιατρικό πιστοποιητικό στο οποίο αναγραφόταν ότι η Αιτήτρια ήταν 6 εβδομάδων έγκυος και ότι η αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού ήταν η 10.9.
- Στις 19.5.2005 οι Καθ΄ ων η αίτηση τερμάτισαν την υπηρεσία της Αιτήτριας άμεσα με επιστολή τους ημερομηνίας 19.5.2005 (Τεκμήριο 3) το περιεχόμενο της οποίας παραθέτουμε πιο κάτω αυτούσιο: « 19 Μαΐου, 2005 Με το χέρι Κυρία Ελένη Διαμαντίδου ΛΕΜΕΣΟ Αγάπητη κα Διαμαντίδου Αναφερόμαστε στην εργοδότηση σας από την εταιρεία M & M Investments Ltd (η «Εταιρεία»), και είμαστε υποχρεωμένοι να σας ειδοποιήσομε ότι η Εταιρεία έχει αποφασίσει τον τερματισμό της απασχόλησης σας με άμεση ισχύ. Αντί προειδοποιήσεως η Εταιρεία θα σας καταβάλει αποζημίωση σύμφωνα με τις πρόνοιες της σχετικής νομοθεσίας και έχει προς τούτο δοθεί εντολή στο λογιστήριο της Εταιρείας για τη διευθέτηση της πληρωμής σας. Είναι πραγματικά με λύπη που η Εταιρεία αναγκάστηκε να πάρει αυτή την απόφαση, πλην όμως η απόφαση αυτή θεωρήθηκε αναγκαία εξ΄ αιτίας της σοβαρής και επαναλαμβανόμενης παράβασης των κανόνων της εργασίας σας δηλαδή της συστηματικής καθυστέρησης σας στην προσέλευση στο χώρο εργασίας σας. Παρά το γεγονός ότι για τον πιο πάνω λόγο σας έχουν κατά καιρούς δοθεί προειδοποιήσεις, συνεχίζετε να τηρείτε την ίδια στάση. Κάτω από τις περιστάσεις αυτές η Εταιρεία δεν είχε άλλη επιλογή παρά να θέσει τέρμα στην εργοδότηση σας όπως και το πράττει. Με εκτίμηση, Για M & M Investments Limited Λέανδρος Κερίμης» Τα πιο πάνω γεγονότα αποτελούν παραδεκτά και ή αναντίλεκτα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης. Η Αιτήτρια με τους τροποποιημένους γενικούς λόγους της αίτησης της ισχυρίζεται ότι ο τερματισμός των υπηρεσιών της στις 19.5.2005 από τους Καθ΄ ων η αίτηση ήταν παράνομος και κατά παράβαση του νόμου περί Ίσης Μεταχείρισης Ανδρών και Γυναικών στην Απασχόληση και στην Επαγγελματική Εκπαίδευση Νόμος του 2002 (Ν.205(Ι)/2002)και ως εκ τούτου αξιώνει από τους Καθ΄ ων η αίτηση τα πιο κάτω: « Α. Προειδοποίηση Β. Αποζημιώσεις Γ. Λ.Κ.550,00 μισθός Μαΐου 2005 δεδουλευμένος Δ. Λ.Κ.229,16 αναλογία 13ου μισθού Ε. Λ.Κ.157,14 άδειες 2005 Ζ. Οιανδήποτε άλλη θεραπεία ήθελε κρίνει το Σεβαστό Δικαστήριο Η. Έξοδα Θ. Νόμιμο τόκο » Οι Καθ΄ ων η αίτηση με τους γενικούς λόγους της έγγραφου εμφάνισης τους απορρίπτουν τις αξιώσεις της Αιτήτριας εναντίον τους ισχυριζόμενοι ότι η Αιτήτρια δεν τους παρέδωσε ιατρικό πιστοποιητικό με το οποίο να τους γνωστοποιεί ότι ήταν έγκυος και ότι παρά τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις και οδηγίες που της δόθηκαν να προσέρχεται στην εργασία της η ώρα 08:00 αυτή επανειλημμένα αργούσε να προσέρχεται στην εργασία της. Ως εκ τούτου ισχυρίζονται ότι ο τερματισμός των υπηρεσιών της Αιτήτριας έγινε εξαιτίας της συστηματικής καθυστέρησης στην προσέλευση της Αιτήτριας στην εργασία της και ότι ο τερματισμός της απασχόλησης της Αιτήτριας ήταν νόμιμος και δικαιολογημένος σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου 1967 (Ν.24/67)(στο εξής ο «Νόμος»). Κατά συνέπεια οι Καθ΄ ων η αίτηση ζητούν απόρριψη της αίτησης της Αιτήτριας. Βάρος Απόδειξης Σύμφωνα με το Άρθρο 6
(1)του Νόμου «.. ο υπό του εργοδότου τερματισμός απασχολήσεως τεκμαίρεται, μέχρις αποδείξεως του εναντίου, ως μη γενόμενος δια τινά των εν των Άρθρο 5 εκτιθεμένων λόγων» δηλαδή των λόγων που καθιστούν νόμιμη και δικαιολογημένη την απόλυση του εργοδοτούμενου. Το Άρθρο 15
(6)του περί Ίσης Μεταχείρισης Ανδρών και Γυναικών στην Απασχόληση και στην Επαγγελματική Εκπαίδευση Νόμου του 2002 (Ν.205
(1)/2002) προβλέπει τ΄ ακόλουθα: «
(6)Χωρίς επηρεασμό της γενικότητας του εδαφίου
(1)του άρθρου 6 των περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμων του 1967 έως (Αρ. 3) του 2002, η οποία εφαρμόζεται σε περιπτώσεις απολύσεων που έγιναν κατά παράβαση των διατάξεων του παρόντος Νόμου, κατά την εκδίκαση από το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών των αναφερομένων στο εδάφιο
(1)του παρόντος άρθρου διαφορών, εφαρμόζεται και το εδάφιο
(1)του άρθρου 14 του παρόντος Νόμου σε σχέση με την αντιστροφή του βάρους αποδείξεως.» Το Άρθρο 14
(1)του Ν.205
(1)/2002 προνοεί ότι: «14.-
(1)Κάθε πρόσωπο που θεωρεί ότι θίγεται από παράβαση του παρόντος Νόμου δικαιούται να διεκδικεί τα δικαιώματα του ενώπιον παντός αρμοδίου Δικαστηρίου και να χρησιμοποιεί κάθε πρόσφορο μέσο για την απόδειξη της παραβάσεως και της πάσης φύσεως υλικής και ηθικής ζημιάς που υπέστη λόγω αυτής, καθώς και για την ανταπόδειξη των ισχυρισμών του αντιδίκου του: Νοείται ότι, σε πολιτική διαδικασία, αν ο διάδικος, που ισχυρίζεται ότι θίγεται από παράβαση διατάξεων του παρόντος Νόμου, επικαλείται και αποδεικνύει πραγματικά περιστατικά, από τα οποία τεκμαίρεται η παράβαση, το Δικαστήριο υποχρεώνει τον αντίδικο του να αποδείξει ότι δεν υπήρξε καμιά παράβαση του παρόντος Νόμου ή ότι η παράβαση που έγινε δεν είχε καμία δυσμενή συνέπεια εις βάρος του εν λόγω διαδίκου: Νοείται περαιτέρω ότι, αν ο αντίδικος δεν αποδείξει την έλλειψη της παραβάσεως ή των δυσμενών συνεπειών της η παράβαση θεωρείται αποδεδειγμένη, για τον προσδιορισμό δε της εκτάσεως των συνεπειών της, το Δικαστήριο τον διατάσσει να προσαγάγει ενόρκως, όλα τα σχετικά στοιχεία που είναι στην κατοχή του ή υπό τον έλεγχο του». Με βάση τις πιο πάνω πρόνοιες οι Καθ΄ ων η αίτηση έχουν το βάρος να αποδείξουν ότι ο τερματισμός της απασχόλησης της Αιτήτριας έγινε νόμιμα και δικαιολογημένα για ένα από τους λόγους που περιοριστικά αναφέρονται στις παραγράφους (ε) και (στ) του Άρθρου 5 του Νόμου. Παράλληλα στην περίπτωση που η Αιτήτρια αποδείξει πραγματικά περιστατικά από τα οποία τεκμαίρεται η παράβαση του Ν.205
(1)/2002, οι Καθ΄ ων η αίτηση είναι υποχρεωμένοι να αποδείξουν ότι δεν υπήρξε καμία παράβαση του Ν.205
(1)/
- Για να αποσείσουν το βάρος απόδειξης που τους βαραίνει οι Καθ΄ ων η αίτηση προσκόμισαν τη μαρτυρία του κ. Λέανδρου Κερίμη. Προς υποστήριξη του αιτήματος της Αιτήτριας κατέθεσαν ενώπιον μας εκτός από την Αιτήτρια, ο κ. Κύπρος Μούζουρος, ο Δρ. Νέαρχος Παπακώστας, η κα Σωτηρούλλα Θρασυβούλου, η υπεύθυνη Πρωτοκολλητης στο Ποινικό Πρωτοκολλητείο του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού, η κα Μαρία Σιαμάρου Επιθεωρήτρια Εργασίας στο Επαρχιακό Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας στη Λεμεσό και η κα Μαριάννα Δήμου, πρώην εργοδοτούμενη στο Τμήμα Πωλήσεων των Καθ΄ ων η αίτηση. Μαρτυρία Η μαρτυρία του κ. Λέανδρου Κερίμη συνοψίζεται ως εξής: Οι Καθ΄ ων η αίτηση αποτελούν μέλος του ομίλου εταιρειών με την επωνυμία «Maximos Group». Ανάμεσα στα καθήκοντα του κ. Κερίμη είναι και αυτά του διευθυντή προσωπικού των εταιρειών που αποτελούν τον όμιλο «Maximos Group». Όλες οι εταιρείες του ομίλου στεγάζονται στα γραφεία των Καθ΄ ων η αίτηση τα οποία βρίσκονται στη λεωφόρο Λεοντίου Α΄ στη Λεμεσό και εκεί εργοδοτείται όλο το προσωπικό των εταιρειών του συγκροτήματος εκτός από μερικά άτομα που εργάζονται εκτός των γραφείων. Η Αιτήτρια απολύθηκε λόγω του ότι αργούσε συστηματικά να προσέρχεται στην εργασία της παρά τις συνεχείς παρατηρήσεις του προς αυτήν να είναι συνεπής στο χρόνο προσέλευσης στην εργασία της. Συγκεκριμένα λόγω της συστηματικής καθυστέρησης της στην προσέλευση της στην εργασία της, της έγιναν πολλές παρατηρήσεις από αυτόν και ειδικότερα αυστηρότατες παρατηρήσεις κατά το τέλος Απριλίου 2005 όπου η ίδια του υποσχέθηκε ότι θα τηρούσε τον χρόνο προσέλευσης της με θρησκευτική ευλάβεια και δεν θα αργούσε πλέον κατά την προσέλευση της στην εργασία της. Παρά τις πιο πάνω υποσχέσεις της η Αιτήτρια εξακολουθούσε να αργοπορεί κατά την προσέλευση της στην εργασία της και ως εκ τούτου στις 19.5.2005 της παρέδωσε με το χέρι το Τεκμήριο 3 με το οποίο τερματίστηκαν άμεσα οι υπηρεσίες της Αιτήτριας. Προς υποστήριξη της θέσης του ότι η Αιτήτρια αργούσε συστηματικά κατά την προσέλευση της στην εργασία της, κατέθεσε τα δελτία προσέλευσης προσωπικού για την περίοδο από 4.5.2005 μέχρι 20.5.2005 (Τεκμήριο 2). Αρνήθηκε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση έδωσαν συγκατάθεση στην Αιτήτρια να αργοπορεί κατά την προσέλευση της στην εργασία της. Στις 18.5.2005 τηλεφώνησε στην Αιτήτρια η οποία απουσίαζε με άδεια ασθενείας να του εξηγήσει που θα έβρισκε ένα έγγραφο στον ηλεκτρονικό υπολογιστή της και αυτή αυτόβουλα πήγε στα γραφεία των Καθ΄ ων η αίτηση για να το βρει και έμεινε να εργαστεί χωρίς να απαιτήσουν οι Καθ΄ ων η αίτηση από την Αιτήτρια να έλθει να εργαστεί ενώ βρισκόταν με άδεια ασθενείας. Στις 19.5.2005 μετά την άφιξη της Αιτήτριας στην εργασία οι Καθ΄ ων η αίτηση μετά από απόφαση τους τερμάτισαν τις υπηρεσίες της. Απορρίπτοντας τον ισχυρισμό ότι η Αιτήτρια απολύθηκε λόγω της εγκυμοσύνης της ισχυρίστηκε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν άρχισαν να αναζητούν υπάλληλο από τον Φεβρουάριο του 2005 για να την αντικαταστήσει και υπεστήριξε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν είχαν πρόθεση να απολύσουν την Αιτήτρια αφού με βάση σχετικό σημείωμα των Καθ΄ ων η αίτηση ημερομηνίας 8.4.2005 (Τεκμήριο 4) οι Καθ΄ ων η αίτηση προχωρούσαν σε αναδιοργάνωση του λογιστηρίου του ομίλου και μέσα στα σχέδια αυτής της αναδιοργάνωσης ήταν και η Αιτήτρια η οποία θα αναλάμβανε την διεκπεραίωση των λογιστικών εργασιών κάποιων εταιρειών του ομίλου. Ήταν η θέση του ότι η Αιτήτρια δεν παρέδωσε προς τους Καθ΄ ων η αίτηση οποιοδήποτε πιστοποιητικό με το οποίο να τους γνωστοποιεί την εγκυμοσύνη της και αναφορικά με τη θέση της Αιτήτριας ότι τους παρέδωσε πιστοποιητικό εγκυμοσύνης στις 21.1.2005 ισχυρίστηκε ότι το πρόσωπο στο οποίο έπρεπε να παραδοθεί ένα τέτοιο πιστοποιητικό ήταν αυτός, ο οποίος ήταν ο διευθυντής προσωπικού και προϊστάμενος της Αιτήτριας. Το προσωπικό του ομίλου γνωρίζει ότι οποιοδήποτε θέμα σχετιζόταν με το προσωπικό όπως άδειες απουσίας, προβλήματα και άλλα θέματα έπρεπε να πάει σε αυτόν ο οποίος θα εξέταζε το θέμα και ανάλογα θα αποφάσιζε. Σύμφωνα με τον κ. Κερίμη ο όμιλος διατηρεί βιβλίο στο οποίο καταχωρούνται όλα τα έγγραφα που αφορούν τους Καθ΄ ων η αίτηση τα οποία έρχονται είτε ταχυδρομικώς είτε παραδίδονται με το χέρι όπως π.χ. τα πιστοποιητικά ασθενείας που αφορούν το προσωπικό. Ήταν η θέση του ότι αν η Αιτήτρια τους παρέδινε πιστοποιητικό για την εγκυμοσύνη της αυτό θα καταχωρείτο στο πιο πάνω βιβλίο (Τεκμήριο 5). Ο κ. Μούζουρος ήταν ο προϊστάμενος στο λογιστήριο και ο οποίος απλώς σημείωνε στα σχετικά έντυπα των Καθ΄ ων η αίτηση για παραχώρηση άδειας υπαλλήλου κατά πόσο συστήνεται ή όχι παραχώρηση άδειας απουσίας. Το αν θα εγκρίνετο ή όχι η άδεια απουσίας ήταν θέμα αρμοδιότητας του μάρτυρα. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι δεν έκανε ποτέ γραπτή παρατήρηση στην Αιτήτρια. Αυτός έκανε απευθείας παρατηρήσεις στην Αιτήτρια και ο κ. Μούζουρος ενημερώθηκε. Ήταν η θέση του ότι το ιατρικό πιστοποιητικό έπρεπε να παραδοθεί σε αυτόν και όχι στον κ. Μούζουρο και ότι έπρεπε να περαστεί στο Τεκμήριο
- Αρνήθηκε ότι η Αιτήτρια τον ενημέρωσε προφορικά για την εγκυμοσύνη της. Από την πλευρά της η Αιτήτρια καταθέτοντας ανέφερε ότι με την συγκατάθεση των Καθ΄ ων η αίτηση υπήρχε χαλάρωση στην πρωϊνή προσέλευση της λόγω κυκλοφοριακού προβλήματος και επειδή καθημερινά εργαζόταν περίπου 30' - 60' πέραν της ώρας που έπρεπε να σχολάσει χωρίς πληρωμή υπερωριών. Κάθε υπάλληλος των Καθ΄ ων η αίτηση είχε τον προσωπικό του φάκελο τον οποίο κρατούσε ο κ. Μούζουρος και σ΄ αυτόν καταχωρούντο ότι αφορούσε τον/την υπάλληλο π.χ. βιογραφικό, παρατηρήσεις και κάθε έγγραφο/δήλωση/αίτηση/πιστοποιητικό που είχε πληροφορίες για τον υπάλληλο σε προσωπικό επίπεδο (βλέπε Τεκμήριο 7 - καρτέλα άδειας υπαλλήλου, Τεκμήριο 11 - αίτηση για παραχώρηση άδειας απουσίας). Τα Τεκμήριο 7 και 11 δεν είναι καταχωρημένα στο Τεκμήριο 5 παρόλο που τα υπογράφουν ο κ. Μούζουρος και ο κ. Κερίμης. Σύμφωνα με την Αιτήτρια η κα Ελευθερία Αυγουστή είχε στην ευθύνη της να καταχωρεί όλα τα εισερχόμενα έγγραφα, επιστολές, λογαριασμούς και πιστοποιητικά στο Τεκμήριο 5 που στέλλονταν. Ισχυρίστηκε ότι στις 21.1.05 την ίδια μέρα που επισκέφθηκε τον γυναικολόγο της και της έδωσε ιατρικό πιστοποιητικό βεβαιώνοντας ότι είναι έγκυος, ετοίμασε επιστολή προς τους Καθ΄ ων η αίτηση με την οποία τους πληροφορούσε για την εγκυμοσύνη της και επισύναψε και το ιατρικό πιστοποιητικό (Τεκμήρια 14 και 15). Παρέδωσε στον κ. Μούζουρο ως προϊστάμενο της την επιστολή της ημερ. 21.1.05 μαζί με το ιατρικό πιστοποιητικό την πρώτη μέρα που πήγε στο γραφείο μετά την 21.1.2005 στην παρουσία της κας Μαριάννας Δήμου και πληροφόρησε τον κ. Κερίμη και τον κ. Παπαδόπουλο για την εγκυμοσύνη της σε προσωπική επίσκεψη στο γραφείο τους μαζί με τον κ. Μούζουρο και την κα Μιχαηλίδου-Παπαδοπούλου όταν πέρασε από το γραφείο της. Λίγες μέρες μετά οι Καθ΄ ων η αίτηση άρχισαν να ψάχνουν για άλλο άτομο για να την αντικαταστήσει και αρχές Μαΐου προσελήφθη η κα Ελπίδα, η οποία της είπε ότι προσελήφθηκε για να αντικαταστήσει μια έγκυο που θα έφευγε. Ήταν η θέση της ότι οι εταιρείες που της ζήτησαν να αναλάβει με το Τεκμήριο 4 στις 8.4.05 εκτός από μία τη Maximos Court οι άλλες δεν είχαν λογιστικές εγγραφές καθ΄ ότι ήταν σε στασιμότητα. Οι Καθ΄ ων η αίτηση, οι οποίοι ήταν κάτω από την ευθύνη της, ήταν ενεργά λογιστική εταιρεία και σύμφωνα με το Τεκμήριο 4 έπρεπε να δοθεί στην κ. Κουμίδου η οποία εργαζόταν στο λογιστήριο μαζί της αλλά ήταν υπάλληλος άλλης εταιρείας του ομίλου. Μέχρι τις 19.5.05 που απολύθηκε δεν εφαρμόστηκε η ισχυριζόμενη αναδιοργάνωση και ασκούσε κανονικά τα καθήκοντα της. Όταν απεχώρησε ο κ. Μούζουρος στις 26.4.2005 τη θέση του την ανέλαβε ο κ. Κερίμης. Κατά ή περί τις 6.5.05 ο κ. Κερίμης της ανέφερε ότι καταργείται η χαλάρωση που είχε στην πρωϊνή προσέλευση της. Ήταν η πρώτη και τελευταία φορά που της έγινε εισήγηση και όχι παρατήρηση να έρχεται στις 08:
- Μόνο σ΄ αυτήν έγινε αυτή η εισήγηση. Από τις 9 Μαΐου και μετά πήγαινε στην εργασία της πριν τις 08:
- Μέχρι την 19.5.05 ουδεμία παρατήρηση της έγινε για την απόδοση της, εκτός από την αναφορά του κ. Κερίμη στις 6.5.05 ότι καταργείται η χαλάρωση στην πρωϊνή προσέλευση της. Κατά ή περί την 10.5.2005 ζήτησε από τον κ. Κερίμη αύξηση αφού συμπλήρωσε ένα χρόνο υπηρεσία. Της υποσχέθηκε ότι θα της απαντούσε αφού θα μιλούσε με την κα Μιχαηλίδου-Παπαδοπούλου. Τον Μάιο ήταν σχεδόν 5½ μηνών έγκυος και ήταν φανερή η εγκυμοσύνη της. Στις 17.5.05 αρρώστησε και έφυγε από το γραφείο της στις 11:00 π.μ. Ο γιατρός της έδωσε άδεια μέχρι τις 20 Μαΐου. Στις 18.5.05 τηλεφώνησε ο κ. Κερίμης να πάει στο γραφείο για να τους βρει ένα έγγραφο και έτσι πήγε στο γραφείο στις 11:00 π.μ. και έμεινε και εργάστηκε μέχρι τις 4:45 μ.μ. Στις 19.5.05 επειδή αισθανόταν πιο καλά και επειδή είχε εργασία να ετοιμάσει πήγε στο γραφείο στις 08:10 παρόλο που ήταν με άδεια ασθενείας. Η ώρα 10:00 o κ. Κερίμης την κάλεσε στο γραφείο του και της έδωσε το Τεκμήριο
- Η μαρτυρία του κ. Μούζουρου συνοψίζεται ως εξής. Αυτός ήταν υπεύθυνος των Καθ΄ ων η αίτηση και του λογιστηρίου των Καθ΄ ων η αίτηση. Είχε τον τίτλο του οικονομικού διευθυντή των Καθ΄ ων η αίτηση και του ομίλου γενικά και εξυπηρετούσε και τις άλλες εταιρείες του ομίλου. Αρχικά τα καθήκοντα της Αιτήτριας ήταν η καταχώρηση λογιστικών εγγράφων, η μισθοδοσία, ο έλεγχος των πιστωτών των Καθ΄ ων η αίτηση και η έκδοση επιταγών σ΄ αυτούς μετά από τη δική του έγκριση και γενικότερα η τήρηση των λογιστικών βιβλίων των Καθ΄ ων η αίτηση. Αργότερα της ανατέθηκαν και οι λογιστικές εργασίες των εταιρειών Maximos Court ltd και Maximos Catering ltd. Ως υπεύθυνος των Καθ΄ ων η αίτηση είχε υπό την κατοχή του τους προσωπικούς φακέλους των υπαλλήλων της. Στον κάθε φάκελο υπήρχαν τα προσωπικά στοιχεία, δεδομένα του κάθε υπαλλήλου και καταχωρούσε τα βιογραφικά τους, επιστολές, τις παρατηρήσεις αν υπήρχαν σε βάρος του/της και ότι είχε σχέση με τον κάθε υπάλληλο. Ήταν η θέση του ότι για τις άδειες απουσίας υπαλλήλων ακολουθείτο η ακόλουθη διαδικασία: O/η υπάλληλος υπέβαλλε αίτηση για παραχώρηση άδειας απουσίας την οποία εξέταζε και ανάλογα την ενέκρινε ή την απέρριπτε. Σε περίπτωση έγκρισης, την έδινε στον κ. Κερίμη για επιβεβαίωση και αφού την υπέγραφε την έδινε στην Αιτήτρια για να την φυλάξει στο σχετικό αρχείο που είχαν για τις άδειες των υπαλλήλων. Η Αιτήτρια σύμφωνα με τον κ. Μούζουρο ήταν καλή, ευγενική και συνειδητή υπάλληλος και υπήρχε ορθή και έγκαιρη εκτέλεση των καθηκόντων της. Μέχρι την ημέρα της αποχώρησης του από τους Καθ΄ ων η αίτηση δεν υπήρξε οποιαδήποτε επίπληξη ή παρατήρηση στην Αιτήτρια ούτε από αυτόν ούτε από τον κ. Κερίμη ή τους κ.κ. Μιχαηλίδου-Παπαδοπούλου και Παπαδοπούλου. Ούτε του δόθηκαν οδηγίες από τον κ. Κερίμη ή την κα Μιχαηλίδου-Παπαδοπούλου να της κάνει οποιαδήποτε παρατήρηση να τηρεί ευλαβικά το ωράριο της. Ούτε ήρθε στην αντίληψη του ότι έγινε οποιαδήποτε παρατήρηση από τους προαναφερθέντες στην Αιτήτρια για το θέμα του ωραρίου. Κατά ή περί το τέλος Ιανουαρίου 2005, η Αιτήτρια τον πληροφόρησε προφορικά ότι ήταν έγκυος και του έδωσε ιατρικό πιστοποιητικό από τον Δρ. Ν. Παπακώστα και μια επιστολή δική της που επιβεβαιωνόταν το γεγονός. Τα έγγραφα αυτά τα έβαλε στον προσωπικό της φάκελο και πληροφόρησε τον κ. Κερίμη. Ένα με δύο μήνες πριν την αποχώρηση του οι Καθ΄ ων η αίτηση άρχισαν να αναζητούν υπάλληλο για να αντικαταστήσουν την Αιτήτρια όταν θα απουσίαζε λόγω τοκετού και άδειας μητρότητας. Ήταν η θέση του ότι τον Απρίλιο του 2005 η εγκυμοσύνη της Αιτήτριας ήταν εμφανέστατη. Κατά ή περί τις αρχές Απριλίου 2005, ο κ. Κερίμης του έδωσε μια επιστολή που τον πληροφορούσε ότι αποφασίστηκε ο διαχωρισμός των εταιρειών του ομίλου μεταξύ της Αιτήτριας και της κας Κουμίδου. Οι περισσότερες εταιρείες που δόθηκαν στην Αιτήτρια ήταν ανενεργές ή δεν είχαν αρκετές λογιστικές πράξεις. Μέχρι την μέρα που αποχώρησε από τους Καθ΄ ων η αίτηση δεν εφαρμόστηκε ο διαχωρισμός. Σύμφωνα με τον κ. Μούζουρο, το Τεκμήριο 5 ήταν στην κατοχή και φύλαξη της κας Ελευθερίας Αυγουστή, η οποία ήταν η γραμματέας της κας Μιχαηλίδου και καταχωρούσε σε αυτό ότι ερχόταν στις εταιρείες του ομίλου ταχυδρομικώς. Ο Δρ. Νέαρχος Παπακώστας με τη γραπτή κατάθεση του ανέφερε στο Δικαστήριο ότι έλεγξε τις σημειώσεις που τηρεί για κάθε πελάτισσα του και από αυτές επιβεβαίωσε ότι την 21.1.2005 κατόπιν ιατρικής εξέτασης της Αιτήτριας διέγνωσε ότι ήταν έγκυος στην 6η εβδομάδα και ότι η αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού ήταν η 10.9.
- Μετά την εν λόγω διάγνωση του, η Αιτήτρια του ζήτησε όπως την εφοδιάσει με ιατρικό πιστοποιητικό αναφορικά με την εγκυμοσύνη της και την αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού για να το δώσει στους εργοδότες της. Ετοίμασε χειρόγραφο πιστοποιητικό και της το έδωσε εκείνη την ώρα που η Αιτήτρια ήταν στο ιατρείο του. Αναγνώρισε το Τεκμήριο 15 ως φωτοαντίγραφο του πιστοποιητικού που εξέδωσε την 21.1.2005 σημειώνοντας ότι στο εν λόγω τεκμήριο υπάρχει μία μονογραφή που δεν γνωρίζει ποιου είναι. Η κα Σωτηρούλλα Θρασυβούλου κατέθεσε από το φάκελο της ποινικής υπόθεσης με αριθμό 9277/06 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού η οποία καταχωρήθηκε από τον Διευθυντή του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας εναντίον των Καθ΄ ων η αίτηση για παράνομο τερματισμό απασχόλησης μισθωτής κατά παράβαση του περί Προστασίας της Μητρότητας Νόμου (Ν.100
(1)/97) τις καταθέσεις που έδωσαν η Αιτήτρια και ο κ. Κερίμης στις 2.6.2005 και στις 19.7.2005 αντίστοιχα (Τεκμήρια 29 και 30) στην κα Σιάμμαρου στα πλαίσια της διερεύνησης της καταγγελίας της Αιτήτριας εναντίον των Καθ΄ ων η αίτηση για τον τερματισμό της απασχόλησης της παρά το ότι τους προσκόμισε ιατρικό πιστοποιητικό εγγεγραμμένου γιατρού με το οποίο τους γνωστοποιούσε την εγκυμοσύνη της. Η κα Μαρία Σιάμαρου καταθέτοντας ανέφερε ότι ανάμεσα στα καθήκοντα της είναι και η παρακολούθηση για την εφαρμογή της νομοθεσίας για την προστασία της μητρότητας. Εντός των πλαισίων αυτών των καθηκόντων της προέβηκε στη διερεύνηση της υπόθεσης που προέκυψε μετά από καταγγελία της Αιτήτριας για τερματισμό της απασχόλησης της κατά παράβαση του περί Προστασίας της Μητρότητας Νόμου, Ν.100
(1)/
- Κατά τη διερεύνηση της υπόθεσης πήρε καταθέσεις από την Αιτήτρια και τον κ. Κερίμη και μίλησε τηλεφωνικώς με τον κ. Μούζουρο ο οποίος της επιβεβαίωσε ότι παρέλαβε σχετικό ιατρικό πιστοποιητικό που γνωστοποιούσε την εγκυμοσύνη της Αιτήτριας από την Αιτήτρια. Ακολούθως ετοίμασε σχετική έκθεση την 1.9.2005 (Τεκμήριο 28) στο οποίο αναφέρονται τα ευρήματα και το συμπέρασμα της διερεύνησης της. Η κα Μαριάννα Δήμου η οποία εργάστηκε στο τμήμα πωλήσεων των Καθ΄ ων η αίτηση και γενικά του ομίλου «Maximos Group» από την 1.7.2004 μέχρι και τον Μάιο του 2005 καταθέτοντας ανέφερε ότι ο κ. Μούζουρος ήταν οικονομικός διευθυντής των Καθ΄ ων η αίτηση και άμεσα προϊστάμενος της και αυτή αναφερόταν σ΄ αυτόν. Ισχυρίστηκε ότι ένα πρωϊνό όταν αυτή βρισκόταν στο γραφείο του κ. Μούζουρου ήλθε η Αιτήτρια και ανακοίνωσε στον κ. Μούζουρο ότι είναι έγκυος. Η Αιτήτρια κρατούσε το χαρτί του γιατρού της που πιστοποιούσε την εγκυμοσύνη της και το έδειξε στον κ. Μούζουρο και τον ρώτησε αν χρειαζόταν να βγάλει φωτοτυπία για να το δώσει στον κ. Κερίμη. Αυτός τη διαβεβαίωσε ότι ήταν δική του ευθύνη να το δώσει στον κ. Κερίμη. Ήταν παρούσα όταν ο κ. Μούζουρος υπέγραψε το πιστοποιητικό. Μετά που υπέγραψε το πιστοποιητικό ο κ. Μούζουρος το άφησε στο γραφείο του. Αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι καθ΄ όλη τη διάρκεια της εργοδότησης της στους Καθ΄ ων η αίτηση δεν ενημερώθηκε ότι ο κ. Κερίμης ήταν υπεύθυνος προσωπικού. Σχετικά με τον τρόπο εξασφάλισης άδειας απουσίας ανέφερε ότι αν ζητούσε άδεια θα υπέβαλλε σχετική αίτηση στον κ. Μούζουρο ο οποίος θα το μετέφερε παρακάτω. Είπε ότι δεν έχει υπόψη της το Τεκμήριο 5 ούτε το είχε δει κατά τη διάρκεια της εργοδότησης της. Αξιολόγηση μαρτυρίας - Πραγματικά Γεγονότα Το πρώτο επίδικο ζήτημα επί του οποίου πρέπει να αποφανθεί το Δικαστήριο είναι κατά πόσον η Αιτήτρια παρέδωσε ιατρικό πιστοποιητικό στους Καθ΄ων η αίτηση με το οποίο τους γνωστοποιούσε ότι εγκυμονεί. Ο κ. Κερίμης στην προσπάθεια του να πείσει το Δικαστήριο ότι η Αιτήτρια δεν γνωστοποίησε την εγκυμοσύνη της στους Καθ΄ ων η αίτηση με ιατρικό πιστοποιητικό εγγεγραμμένου γιατρού προέβαλλε τον ισχυρισμό ότι η Αιτήτρια δεν παρέδωσε το Τεκμήριο 15 σ΄ αυτόν προσωπικά ο οποίος ως ο διευθυντής προσωπικού του ομίλου ήταν ο μόνος αρμόδιος για να του παραδοθεί ένα τέτοιο πιστοποιητικό και επιπρόσθετα ισχυρίστηκε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση τηρούν βιβλίο - αρχείο στο οποίο καταχωρούνται όλα τα εισερχόμενα έγγραφα που αφορούν τις εταιρείες του ομίλου είτε αυτά έρχονται ταχυδρομικώς είτε αυτά παραδίνονται με το χέρι όπως π.χ τα πιστοποιητικά ασθενείας των υπαλλήλων και αν η Αιτήτρια παρέδιδε στους Καθ΄ ων η αίτηση πιστοποιητικό με το οποίο να τους γνωστοποιούσε την εγκυμοσύνη της αυτό θα καταχωρείτο στο εν λόγω βιβλίο -αρχείο ( Τεκμήριο 5). Παρόλη την προσπάθεια του εν λόγω μάρτυρα να πείσει για την εκδοχή που παρουσίασε στο Δικαστήριο δεν το έχει πετύχει. Μέσα από τη μαρτυρία του προβάλλουν στοιχεία τα οποία δημιουργούν αδυναμίες στην εν λόγω εκδοχή. Πιο συγκεκριμένα: Στην κατάθεση του ανέφερε ότι το προσωπικό των εταιρειών του ομίλου γνωρίζει ότι για οποιοδήποτε θέμα που το αφορά π.χ άδειες απουσίας έπρεπε να απευθύνεται σε αυτόν ο οποίος θα εξέταζε το θέμα και θα αποφάσιζε αναλόγως ενώ στην αντεξέταση του ανασκεύασε λέγοντας ότι για άδειες απουσίας η Αιτήτρια δεν απευθυνόταν απευθείας σε αυτόν προσωπικά αλλά απευθυνόταν στον κ. Μούζουρο ο οποίος ήταν ο άμεσα προϊστάμενος της υποβάλλοντας του το σχετικό έντυπο για παραχώρηση άδειας απουσίας και ο κ. Μούζουρος αναλόγως των αναγκών της εργασίας του λογιστηρίου σύστηνε ή δεν σύστηνε το αίτημα της και προωθούσε την αίτηση στον κ. Κερίμη ο οποίος είχε την αρμοδιότητα να εγκρίνει ή να απορρίψει τον εν λόγω αίτημα . Επίσης ο κ.Κερίμης ενώ στην κατάθεση του είπε ότι τα ιατρικά πιστοποιητικά και άλλα δικαιολογητικά που αφορούσαν το προσωπικό έπρεπε να δίνονται μόνο σε αυτόν, κατά την αντεξέταση του διαφοροποιήθηκε αφού ανέφερε ότι τα ιατρικά πιστοποιητικά τα οποία καταχωρούνταν στο βιβλίο- αρχείο (Τεκμήριο 5) το οποίο ήταν κάτω από τον έλεγχο του μπορούσαν να δοθούν είτε σε αυτόν είτε στην κα Αυγουστή η οποία έκανε τις καταχωρήσεις στο εν λόγω τεκμήριο και ισχυρίστηκε ότι δεν θυμόταν αν το ιατρικό πιστοποιητικό που παρέδωσε η Αιτήτρια στους Καθ΄ ων η αίτηση στις 19.5.2005 και το οποίο είναι καταχωρημένο στο εν λόγω τεκμήριο το έδωσε η Αιτήτρια σε αυτόν προσωπικά ή στην κα Αυγουστή. Ο κ. Κερίμης δεν μας εξήγησε για ποιο λόγο να δίνονται τα εν λόγω έγγραφα από τους υπαλλήλους στην κα Αυγουστή αφού σύμφωνα με τους ισχυρισμούς αυτός ήταν ο υπεύθυνος προσωπικού και σ΄ αυτόν έπρεπε να απευθύνονται οι υπάλληλοι και περαιτέρω σημειώνουμε ότι ο κ. Κερίμης σε κανένα σημείο της μαρτυρίας του δεν μας ανέφερε ότι οι υπαλλήλοι είχαν οδηγίες ότι όλα τα έγγραφα που τους αφορούσαν έπρεπε να καταχωρούνται στο Τεκμήριο 5 και ότι για αυτό το λόγο πρέπει να δίνονται σ΄ αυτόν ή στην κα Αυγουστή . Σημειώνουμε ότι στα έντυπα αίτησης για παραχώρηση άδειας απουσίας τα οποία κατατέθηκαν ενώπιον μας (Τεκμήριο 11) φαίνεται ότι ο εργοδοτούμενος όφειλε να σημειώσει και το είδος της άδειας απουσίας που αιτείτο π.χ άδεια ανάπαυσης, άδεια ασθενείας με πιστοποιητικό γιατρού, γονική άδεια, άδεια για υπηρεσία στην Εθνική Φρουρά. Μας δημιουργείται το εύλογο κατά την κρίση μας ερώτημα πως γίνεται εντός των πλαισίων των καθηκόντων του ο κ. Μούζουρος αναλόγως της περίπτωσης να μπορεί να συστήνει και να προωθεί αιτήσεις για άδειες απουσίας χωρίς να εξετάζει και να παραλαμβάνει τα αναγκαία δικαιολογητικά τα οποία σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του κ.Κερίμη έπρεπε να δοθούν από τους υπαλλήλους είτε σε αυτόν είτε στην κα Αυγουστή η οποία σημειώνουμε ήταν μια απλή γραμματέας. Διερωτόμαστε πως γίνεται η παραλαβή δικαιολογητικών από το αρμόδιο πρόσωπο που παραλάμβανε αιτήσεις για άδεια απουσίας και τις προωθούσε στον κ. Κερίμη να μην γίνεται αποδεκτή από τους Καθ΄ ων η αίτηση ενώ η αποδοχή των δικαιολογητικών από μια γραμματέα που τα καθήκοντα της αναφορικά με το προσωπικό περιοριζόταν στις καταχωρήσεις και στην αρχειοθέτηση εγγράφων να θεωρείται ως σωστή ενέργεια. Κρίνουμε λοιπόν ότι η θέση του κ. Κερίμη ότι ο κ. Μούζουρος δεν ήταν αρμόδιο πρόσωπο για να παραλαμβάνει πιστοποιητικά που αφορούσαν τους υπαλλήλους δεν μπορεί να ευσταθήσει. Οφείλουμε να σημειώσουμε ότι ο κ. Κερίμης στην κατάθεση του στην κα Σιάμαρου δεν ανέφερε αυτά που είπε στο Δικαστήριο δηλαδή ότι είναι διευθυντής προσωπικού και ότι μόνο αυτός είναι ο αρμόδιος για να παραλαμβάνει έγγραφα που αφορούν θέματα προσωπικού. Απλώς ανέφερε ότι είναι διευθυντής στους Καθ΄ ων η αίτηση και ισχυρίστηκε γενικά και αόριστα ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν γνώριζαν ότι η Αιτήτρια ήταν έγκυος καθ΄ ότι δεν τους προσκόμισε σχετικό ιατρικό πιστοποιητικό πράγμα που τείνει κατά την γνώμη μας να καταδείξει ότι οι ισχυρισμοί που ο κ. Κερίμης προέβαλλε στο Δικαστήριο αποτελούν εκ των υστέρων σκέψεις των Καθ΄ ων η αίτηση για να υποστηρίξουν την εκδοχή τους . Κατά την κρίση μας το περιεχόμενο του Τεκμήριου 5 δεν ενισχύει και δεν επιβεβαιώνει τη θέση που προέβαλλε ο κ. Κερίμης ότι αν η Αιτήτρια παρέδιδε το ιατρικό πιστοποιητικό στους Καθ΄ ων η αίτηση αυτό θα ήταν καταχωρημένο στο εν λόγω τεκμήριο καθότι παρατηρήσαμε ότι στο Τεκμήριο 5 γίνονταν καταχωρήσεις από το 2001, μέχρι την απόλυση της Αιτήτριας υπάρχουν καταχωρημένα στο εν λόγω τεκμήριο μόνο 6 πιστοποιητικά που δικαιολογούν απουσία υπαλλήλων του ομίλου από την εργασία τους . Δύο αφορούν τον κ. Σύκα (ιατρικό πιστοποιητικό και βεβαίωση από την Εθνική Φρουρά ), ένα τον κ. Ευκλείδη, (οι οποίοι δεν ήταν υπάλληλοι των Καθ΄ ων η αίτηση), δύο τον κ. Μούζουρο (ιατρικό πιστοποιητικό και βεβαίωση από την Εθνική Φρουρά ) και ένα την Αιτήτρια ημερ. 19.5.
- Στο εν λόγω τεκμήριο δεν φαίνεται να υπάρχουν άλλου είδους έγγραφα που αφορούν τους υπαλλήλους του συγκροτήματος. Αξιολογώντας τη μαρτυρία που προσκομίστηκε προς υποστήριξη της εκδοχής της Αιτήτριας σημειώνουμε τ΄ ακόλουθα: Ο Δρ. Παπακώστας δεν αντεξετάστηκε από την πλευρά των Καθ΄ ων η αίτηση και συνακόλουθα η μαρτυρία του παρέμεινε αναντίλεκτη και ως εκ τούτου την αποδεχόμαστε . Δεχόμαστε επίσης τη μαρτυρία της κας Θρασυβούλου όπως την παραθέσαμε πιο πάνω καθότι η εν λόγω μαρτυρία της δεν αμφισβητήθηκε από τους Καθ΄ ων η αίτηση. Η κα Σιάμαρου η οποία υπό την ιδιότητα της ως Επιθεωρήτριας του Γραφείου Εργασίας πρόεβη στη διερεύνηση της υπόθεσης μας έκανε καλή εντύπωση. Απαντούσε άμεσα και ευθέως στις ερωτήσεις που της υποβάλλονταν και εξήγησε πλήρως όλες τις ενέργειες της κατά την διερεύνηση της υπόθεσης. Ως εκ τούτου κρίνουμε ότι η εν λόγω μάρτυρας ήταν αξιόπιστη και δεχόμαστε τη μαρτυρία της αναφορικά με τις ενέργειες της κατά την διερεύνηση της υπόθεσης που προέκυψε μετά από καταγγελία της Αιτήτριας για τερματισμό της απασχόλησης της κατά παράβαση του περί Προστασίας της Μητρότητας Νόμου, Ν.100
(1)/97. Να αναφέρουμε ότι η εισήγηση της δικηγόρου της Αιτήτριας ότι το Τεκμήριο 28 μπορεί να χρησιμοποιηθεί από το Δικαστήριο για σκοπούς απόδειξης της υπόθεση της Αιτήτριας στην παρούσα διαδικασία σύμφωνα με το Άρθρο 27
(1)(γ) του Ν.205
(1)/2002 δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή καθότι η κα Σιαμάρου στην προκειμένη περίπτωση δεν ενήργησε ως διορισμένος Επιθεωρητής σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 24 , 25 και 26 του Ν.205
(1)/2002 καθώς και η έκθεση που συνέταξε (Τεκμήριο 28) δεν συντάχθηκε ως πρακτικό αποτυχίας διευθέτησης διαφοράς που προέκυψε μετά από καταγγελία για παράβαση του Ν.205
(1)/2002 σύμφωνα με το Άρθρο 27 του Ν.205
(1)/
- Η κα Δήμου μας προξένησε καλή εντύπωση κατά τη μαρτυρία της. Η στάση της όταν έδινε μαρτυρία από το εδώλιο ήταν φυσιολογική. Κατέθεσε με απλότητα και ήταν σταθερή στις απαντήσεις της σχετικά με τα επίδικα γεγονότα. Απαντούσε άμεσα στις ερωτήσεις που τις υποβλήθηκαν και η μαρτυρία της ήταν σαφής . Πέραν της θετικής εντύπωσης που άφησε η εν λόγω μάρτυρας στο Δικαστήριο σημειώνουμε ότι παρόλο που η κα Δήμου δεν εργάζεται στους Καθ΄ ων η αίτηση από τον Μάιο του 2005 δεν διαφάνηκε κατά την αντεξέταση της ότι έχει προσωπικό συμφέρον ή τους δικούς της λόγους ώστε να μην να θέσει τα γεγονότα όπως τα βίωσε ενώπιον του Δικαστηρίου. Γενικά μας άφησε με την εντύπωση ότι ήταν μια αντικειμενική και ανεξάρτητη μάρτυρας η οποία προσήλθε στο Δικαστήριο για να πει όσα γνώριζε για την υπόθεση. Όσον αφορά τη θέση του δικηγόρου των Καθ΄ ων η αίτηση ότι η εν λόγω μάρτυρας περιέπεσε σε αντιφάσεις σημειώνουμε ότι (α) δεν συμφωνούμε με την εισήγηση του δικηγόρου των Καθ΄ ων η αίτηση ότι η κα Δήμου διαφοροποιήθηκε από την αρχική της θέση ότι ο κος Μούζουρος ήταν ο άμεσα προϊστάμενος της παραδεχόμενη ότι ο κος Σταυρός Ιωάννου ήταν ο άμεσα προϊστάμενος της και λέγοντας ότι συνέχιζε να δίνει αναφορά στον κ. Μούζουρο γιατί δεν την ενημέρωσαν από τους Καθ΄ ων η αίτηση όταν προσελήφθηκε ο κος Ιωάννου ότι θα έπρεπε να δίνει αναφορά σε αυτόν. Η κα Δήμου εξήγησε με κάθε λεπτομέρεια γιατί θεωρούσε τον κ. Μούζουρο άμεσα προϊστάμενο της και όχι τον κ. Ιωάννου διευκρινίζοντας το ότι δεν της αναφέρθηκε ότι με τη πρόσληψη του κ. Ιωάννου θα αναφέρεται πλέον στον κ. Ιωάννου και όχι στον κ. Μούζουρο. Σημειώνουμε ότι ο κ. Κερίμης όταν έδινε μαρτυρία αναφορικά με τους προϊστάμενους κάθε τμήματος είπε ότι η κα Δήμου ήταν η υπεύθυνη του τμήματος πωλήσεων και δεν ανέφερε ότι ο κ. Ιωάννου ήταν επικεφαλής του εν λόγω τμήματος και (β) δεν αξιολογούμε ως αντιφατική τη μαρτυρία της κας Δήμου αναφορικά με το πόσα χαρτιά έδωσε η Αιτήτρια στον κ. Μούζουρο ενημερώνοντας τον για την εγκυμοσύνη της καθότι η θέση που προέβαλλε η κα Δήμου αρχικά ότι το ιατρικό πιστοποιητικό ήταν ένα χαρτί δόθηκε ως απάντηση σε ερώτηση πόσα χαρτιά ήταν το ιατρικό πιστοποιητικό. Η κα Δήμου δεν ρωτήθηκε ευθέως για την ύπαρξη της συνοδευτικής επιστολής πριν να της υποδειχτεί η συνοδευτική επιστολή (Τεκμήριο 14) . Όταν της υποδείχτηκε η εν λόγω επιστολή απάντησε ευθέως και με πειστικό τρόπο ότι θυμάται μια συνοδευτική επιστολή την οποία όμως δεν έκατσε να την διαβάσει και ότι αυτό που είδε ήταν τον κ. Μούζουρο να υπογράφει το ιατρικό πιστοποιητικό. Η μαρτυρία της κας Δήμου γίνεται αποδεκτή. Ο κ. Μούζουρος κατά την αντεξέταση του από τον δικηγόρο των Καθ΄ ων η αίτηση σχετικά με την αρμοδιότητα που είχε αναφορικά με τα θέματα προσωπικού κατά τον επίδικο χρόνο που εργοδοτείτο στους Καθ΄ ων η αίτηση απαντούσε άμεσα με λεπτομέρειες χωρίς περιστροφές και χωρίς να διστάσει στα σημεία που δεν θυμόταν να το αναφέρει. Ειδικότερα η μαρτυρία που αφορούσε τα θέματα των προσλήψεων νέων εργοδοτούμενων στον όμιλο ήταν ξεκάθαρη και πειστική και σε συνάφεια με τη μαρτυρία που δόθηκε από την Αιτήτρια και την κα Δήμου αναφορικά με την πρόσληψη τους στους Καθ΄ ων η αίτηση και ως εκ τούτου την αποδεχόμαστε. Το γεγονός ότι δεν θυμόταν τις ημερομηνίες πρόσληψης και αποχώρησης συγκεκριμένων υπαλλήλων το θεωρούμε πολύ φυσιολογικό. Επίσης προκύπτει τόσο από τα τεκμήρια που κατατέθηκαν ενώπιον μας όσο και από τη μαρτυρία του κ. Κερίμη και της κας Δήμου ότι ο κ. Μουζουρος παραλάμβανε τις αιτήσεις για παραχώρηση άδειας απουσίας των υπαλλήλων και ότι είχε την αρμοδιότητα να συστήσει ή να απορρίψει την εν λόγω αίτηση πριν να την προωθήσει στον κ. Κερίμη για τελική έγκριση. Σύμφωνα με τη μαρτυρία της κας Δήμου την οποία αποδεχτήκαμε ο κος Μούζουρος είχε και αρμοδιότητες να την ελέγχει για την εργασία της και να επιλαμβάνεται αιτημάτων για παραχώρηση άδειας απουσίας. Με βάση τα πιο πάνω κρίνουμε ότι ο κος Μούζουρος δεν ήταν απλώς ο προϊστάμενος της Αιτήτριας στο λογιστήριο και ότι οι αρμοδιότητες του περιορίζονταν μόνο στον έλεγχο της λογιστικής εργασίας της Αιτήτριας και στην απλή παραλαβή των αιτήσεων για άδεια απουσίας αλλά ότι είχε και κάποιες αρμοδιότητες αναφορικά με την πρόσληψη προσωπικού και με την άσκηση ελέγχου στους εργοδοτούμενους σχετικά με την εκτέλεση των καθηκόντων τους και ότι ήταν το πρόσωπο που μετέφερε αιτήματα και θέματα του προσωπικού στον κ. Κερίμη και στη διεύθυνση των Καθ΄ων η αίτηση. Η θέση της Αιτήτριας ότι παρέδωσε το ιατρικό πιστοποιητικό στον κ. Μούζουρο ενισχύεται από την αποδεκτή μαρτυρία (α)του Δρ. Παπακώστα σύμφωνα με την οποία η Αιτήτρια μετά που της ανέφερε ότι είναι έγκυος του ζήτησε να της δώσει ιατρικό πιστοποιητικό στο οποίο να αναφέρεται το εν λόγω γεγονός για να το παραδώσει στους εργοδότες της και (β)της κας Δήμου. Περαιτέρω η μαρτυρία του κου Μούζουρου επί του συγκεκριμένου σημείου ήταν σαφής και σταθερή και σε πλήρη συμφωνία με αυτή της Αιτήτριας. Επίσης η μαρτυρία του κ. Μούζουρου και της Αιτήτριας αναφορικά με την προφορική ενημέρωση του κ. Κερίμη και των άλλων διευθυντών των Καθ΄ ων η Αίτηση για την εγκυμοσύνη της Αιτήτριας ήταν συναφής . Δεν αξιολογούμε ως αντίφαση το γεγονός ότι κατά την κυρίως εξέταση του ο κος Μούζουρος ανέφερε ότι αναγνωρίζει την μονογραφή του στο ιατρικό πιστοποιητικό ενώ κατά την αντεξέταση του είπε ότι μοιάζει με τη δική του ενόψει του γεγονότος ότι από τα αρχικά στάδια της αντεξέτασης του και πριν να του γίνουν οποιεσδήποτε υποβολές από τον δικηγόρο των Καθ΄ ων η αίτηση παραδέχτηκε ότι δεν θυμάται αν μονόγραψε το εν λόγω πιστοποιητικό. Δεχόμαστε την εξήγηση που μας έδωσε ο εν λόγω μάρτυρας στη συνέχεια ότι δεν θυμόταν αν το μονόγραψε γιατί υπέγραφε και μονόγραφε πολλά έγγραφα και ότι η μονογραφή στο πιστοποιητικό μοιάζει με τη δική του . Σε αυτό το σημείο παρατηρούμε ότι η μαρτυρία που προσκομίστηκε από την πλευρά της Αιτήτριας αναφορικά με το θέμα του φακέλου του προσωπικού ήταν συγκεχυμένη και σε κάποια σημεία αντιφατική. Πιο συγκεκριμένα, η Αιτήτρια αρχικά ανέφερε ότι υπήρχε ένας φάκελος για το προσωπικό ο οποίος βρισκόταν στο γραφείο του κ. Μούζουρου και σε αυτόν καταχωρούνταν όλα τα έγγραφα που αφορούσαν υπαλλήλους π.χ βιογραφικά , παρατηρήσεις , άδειες κ.λ.π. ενώ αργότερα ανέφερε ότι αυτή κρατούσε το φάκελο με τις ετήσιες άδειες των υπαλλήλων των Καθ΄ων η αίτηση. Ο κ. Μούζουρος στη γραπτή κατάθεση του ανέφερε ότι είχε στην κατοχή του τους προσωπικούς φακέλους των υπαλλήλων των Καθ΄ων η αίτηση στους οποίους καταχωρούνταν τα βιογραφικά τους, οι επιστολές και οι παρατηρήσεις εις βάρος τους, τα προσωπικά τους στοιχεία και οτιδήποτε είχε σχέση με τον κάθε υπάλληλο και ότι οι αιτήσεις για παραχώρηση αδειών του προσωπικού μετά που υπογράφονταν από τον κ. Κερίμη δίνονταν στην Αιτήτρια για να τα φυλάξει στο σχετικό αρχείο για τις άδειες του προσωπικού και στην αντεξέταση του ανέφερε ότι τον φάκελο του προσωπικού τον έδωσε στην Αιτήτρια να τον κρατά και ότι αυτός βρισκόταν στο γραφείο της Αιτήτριας και ότι σε αυτόν εκτός από τα βιογραφικά υπήρχαν και οι άδειες των υπαλλήλων. Δεν βρίσκουμε όμως ότι οι πιο πάνω αντιφάσεις είναι τόσο ουσιαστικής σημασίας ώστε να απορρίψουμε καθ ΄ολοκληρία τη μαρτυρία της Αιτήτριας και του κ. Μούζουρου. Σημειώνουμε ότι από την πλευρά των Καθ΄ ων η αίτηση ο κ. Κερίμης ισχυρίστηκε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση διατηρούσαν ένα φάκελο για τα θέματα του προσωπικού ο οποίος βρισκόταν στο γραφείο της κας Αυγουστή και σε αυτόν έμπαιναν τα βιογραφικά, οι επιστολές και οι άδειες του κάθε εργοδοτούμενου και αρνήθηκε υποβολή της δικηγόρου της Αιτήτριας ότι το φάκελο των ετησίων αδειών των υπαλλήλων των Καθ΄ ων η αίτηση τον κρατούσε η Αιτήτρια. Σε αντίθεση με τα πιο πάνω κατά την αντεξέταση του κ. Μούζουρου του υποβλήθηκε από τον δικηγόρο των Καθ΄ ων η αίτηση ότι τον φάκελο του προσωπικού τον κρατούσε η κα Αυγουστή και σε αυτόν έμπαιναν μόνο οι ετήσιες άδειες των υπαλλήλων. Συνακόλουθα κρίνουμε ότι επί του συγκεκριμένου σημείου δεν τέθηκε ενώπιον μας οποιαδήποτε αξιόπιστη μαρτυρία και ως εκ τούτου το Δικαστήριο δεν μπορεί να προβεί σε εύρημα σχετικά με το ποιός τηρούσε το φάκελο του προσωπικού και τι έγγραφα καταχωρούνταν στο εν λόγω φάκελο, ο οποίος σημειώνουμε δεν κατατέθηκε ενώπιον μας. Με βάση την πιο πάνω αξιολόγηση της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μας αποδεχόμαστε την εκδοχή της Αιτήτριας και βρίσκουμε ότι παρέδωσε στον κ. Μούζουρο το Τεκμήριο 15 και ότι ο κος Μούζουρος ήταν αρμόδιο πρόσωπο για να παραλάβει ένα τέτοιο πιστοποιητικό από την Αιτήτρια. Επίσης βρίσκουμε ότι ο κ. Κερίμης και οι άλλοι διευθυντές των Καθ΄ων η αίτηση ενημερώθηκαν προφορικά για την εγκυμοσύνη της Αιτήτριας . Δεν βρίσκουμε ότι η Αιτήτρια είχε υποχρέωση να παραδώσει το εν λόγω τεκμήριο είτε στο αρχείο είτε στον κ. Κερίμη. Ακόμη και αν κρίναμε ότι το υπό αναφορά τεκμήριο έπρεπε να αρχειοθετηθεί στο Τεκμήριο 5 είμαστε της γνώμης ότι αυτό αποτελούσε υποχρέωση του κ. Μούζουρου ο οποίος όφειλε να το παραδώσει στον κ. Κερίμη γι' αυτό το σκοπό και όχι της Αιτήτριας. Σ΄ αυτό το στάδιο οφείλουμε να σημειώσουμε ότι το γεγονός ότι το Τεκμήριο 15 δεν παρουσιάστηκε στους διευθυντές και μετόχους των Καθ΄ων η αίτηση ούτε και στον κ. Κερίμη από τον κ. Μούζουρο δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν παραδόθηκε στους Καθ΄ων η αίτηση. Σύμφωνα με τη μαρτυρία που αποδεχτήκαμε και τα ευρήματα μας η Αιτήτρια ορθά έπραξε με το να παραδώσει το εν λόγω τεκμήριο στον κ. Μούζουρο ο οποίος βρίσκουμε ότι τη στιγμή που του παραδόθηκε το Τεκμήριο 15 ενεργούσε ως αντιπρόσωπος των Καθ΄ων η αίτηση. Συνακόλουθα η παράδοση του Τεκμήριο 15 στον κ. Μούζουρο ισοδυναμεί με παράδοση και γνωστοποίηση του περιεχομένου του από τους Καθ΄ων η αίτηση και κατά συνέπεια καταλήγουμε ότι οι Καθ ΄ ων η αίτηση έλαβαν γνώση για την εγκυμοσύνη της Αιτήτριας . Όσον αφορά τους λόγους απόλυσης της Αιτήτριας παρατηρούμε ότι από τα Τεκμήρια 2, 24,25,26 και 27 (δελτία προσέλευσης προσωπικού) φαίνεται ότι η Αιτήτρια για τις συγκεκριμένες χρονικές περιόδους που αναφέρονται στα πιο πάνω τεκμήρια μέχρι και τις 9.5.2005 καθυστερούσε να προσέλθει στην εργασία της από 10 μέχρι και 30 λεπτά και ότι το απόγευμα η Αιτήτρια καθυστερούσε να αποχωρήσει από την εργασία της από 10 λεπτά μέχρι και 90 λεπτά συμπληρώνοντας έτσι με το παραπάνω τον χρόνο της πρωινής καθυστέρησης. Ο κ. Κερίμης κατά την κυρίως εξέταση του ανέφερε ότι ως εργοδότες οι Καθ΄ ων η αίτηση ήθελαν να υπάρχει ομοιομορφία στο χρόνο προσέλευσης και αναχώρησης των υπαλλήλων τους και για αυτό τον λόγο γίνονταν παρατηρήσεις στην Αιτήτρια να μην αργοπορεί κατά την πρωινή προσέλευση . Κατά την αντεξέταση του είπε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση ζήτησαν η Αιτήτρια να είναι η ώρα 08.00 στη δουλειά της και δεν είχαν απαίτηση να μένει μετά τις 04.30 και ότι δεν ήξερε τι έκανε μετά και δεν τους ενδιέφερε. Εξετάζοντας τα εν λόγω τεκμήρια παρατηρούμε ότι (α) ο κ. Μούζουρος καθυστερούσε τόσο κατά την πρωινή προσέλευση στην εργασία του όσον και κατά την απογευματινή αποχώρηση από την εργασία του και (β) ότι κατά την χρονική περίοδο 10.5.2005 -20.5.2005 καθυστερούσε με την ίδια περίπου συχνότητα με την Αιτήτρια στην προσέλευση του με την έννοια της ευλαβικής τήρηση του ωραρίου που έθεσε ο κ. Κερίμης και ο κ. Σ.Ιωάννου. Προκύπτουν τα εύλογα , κατά την γνώμη μας, ερωτήματα (α) γιατί δεν έγιναν και στον κ. Μούζουρο παρατηρήσεις αναφορικά με την μη ευλαβική τήρηση του ωραρίου της εργασίας του από αυτόν και γιατί στο Τεκμήριο 23 (επιστολή τερματισμού των υπηρεσιών του κ. Μούζουρου) οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν αναφέρονται στο θέμα τήρησης του ωραρίου αφού ήταν τόσο σημαντικό γι' αυτούς και (β) γιατί δεν απολύθηκε και ο κ. Στ. Ιωάννου; Περαιτέρω ο κ. Κερίμης κατά την αντεξέταση του ισχυρίστηκε ότι η Αιτήτρια στην αρχή ήταν καλή υπάλληλος αλλά 6-8 μήνες μετά την πρόσληψη της παρατήρησε ότι αμελούσε την δουλειά της και ότι αργούσε συστηματικά να προσέρχεται στην εργασία της. Σημειώνουμε ότι ο ισχυρισμός ότι η Αιτήτρια αμελούσε την εργασία της τέθηκε ενώπιον μας από τον κ. Κερίμη πρώτη φορά κατά την αντεξέταση του και δεν περιέχεται τέτοιος ισχυρισμός στην επιστολή απόλυσης που δόθηκε στην Αιτήτρια, στην κατάθεση του κ. Κερίμη στην κα Σιάμαρου και στα δικόγραφα. Ο κ. Κερίμης προέβαλλε τον εν λόγω ισχυρισμό γενικά και αόριστα χωρίς να δώσει οποιεσδήποτε λεπτομέρειες και σημειώνουμε ότι ο κ.Κερίμης ανέφερε ότι στην Αιτήτρια της έγιναν παρατηρήσεις για την αργοπορία που επιδείκνυε κατά την πρωινή προσέλευση της στην εργασία της. Δεν μας εξήγησε όμως κ.Κερίμης για ποιο λόγο οι Καθ΄ ων η αίτηση θεωρούσαν πιο σημαντικό το θέμα της τήρησης του ωραρίου από το θέμα της σωστής εκτέλεσης των καθηκόντων της ώστε να της γίνουν παρατηρήσεις και τελικά να απολυθεί μόνο για το θέμα του ωραρίου και όχι για το θέμα της εκτέλεσης των καθηκόντων της. Με βάση την πιο πάνω αξιολόγηση δεν αποδεχόμαστε τη θέση του κ. Κερίμη ότι η Αιτήτρια δεν εκτελούσε σωστά τα καθήκοντα της. Βρίσκουμε πιο λογική και πειστική τη θέση της Αιτήτριας ότι κατά ή περί τις 6.5.2005 για πρώτη φορά της ζητήθηκε να προσέρχεται η ώρα 08.00 στην εργασία της από αυτήν του κ. Κερίμη ότι τις έγιναν αυστηρότατες παρατηρήσεις κατά το τέλος Απριλίου του 2005 αναφορικά με τη τήρηση του ωραρίου εργασίας της ενόψει του περιεχομένου του Τεκμηρίου 2 καθότι στο υπό αναφορά τεκμήριο φαίνεται ότι η Αιτήτρια από τις 4.5.2005- τις 9.5.2005 καθυστερούσε να προσέρχεται στην εργασία της από 10 μέχρι 30 λεπτά ενώ από τις 10.5.2005 τις περισσότερες φορές ήταν πριν τις 08.00 στην εργασία της και μόνο 2 φορές προσήλθε η ώρα 08.05 και μια φορά στις 08.10 ( τη μέρα που απολύθηκε ). Διερωτόμαστε γιατί αν οι κατ ΄ ισχυρισμό παρατηρήσεις έγιναν στην Αιτήτρια κατά το τέλος Απριλίου δεν απολύθηκε η Αιτήτρια αρχές Μάιου όταν καθυστερούσε καθημερινά για 15-30 λεπτά και απολύθηκε μετά που επέδειξε συμπεριφορά συμμόρφωσης και προσπάθεια τήρησης του ωραρίου εργασίας της; Επί του συγκεκριμένου σημείου προτιμούμε τη μαρτυρία της Αιτήτριας από αυτήν του κ.Κερίμη και κατά συνέπεια αποδεχόμαστε λοιπόν τη μαρτυρία της Αιτήτριας και απορρίπτουμε αυτή του κ. Κερίμη. Συνακόλουθα βρίσκουμε ότι πρώτη φορά ζητήθηκε από την Αιτήτρια όπως τηρεί ευλαβικά το ωράριο εργασίας κατά ή περί τις 6.5.2005, ότι μετά από αυτή την παρατήρηση η Αιτήτρια άρχισε να προσέρχεται κανονικά στην εργασία της και ότι η Αιτήτρια μετά τις 9.5.2005 όχι μόνο για τις μέρες που καθυστέρησε το πρωί αλλά και για τις υπόλοιπες έμεινε να εργαστεί μετά το χρόνο λήξης του ωραρίου της καλύπτοντας κατά πολύ την ολιγόλεπτη καθυστέρηση της. Επίσης προκύπτει από τη μαρτυρία ως αναντίλεκτο γεγονός ότι η Αιτήτρια απολύθηκε χωρίς να της δοθεί το δικαίωμα να δώσει τη δική της εξήγηση γιατί τη συγκεκριμένη μέρα καθυστέρησε 10 λεπτά παρά το γεγονός ότι στην Αιτήτρια για τη συγκεκριμένη μέρα της είχε χορηγηθεί άδεια απουσίας από την εργασία της λόγω ασθενείας. Νομική Πτυχή Έχοντας υπόψη τα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης θα πρέπει να εξετάσουμε κατά πόσο οι Καθ΄ων η αίτηση νόμιμα και δικαιολογημένα τερμάτισαν την απασχόληση της Αιτήτριας εντός των πλαισίων του Νόμου και τις αρχές που καθιέρωσε η νομολογία .Οι λόγοι που δικαιολογούν την απόλυση εργοδοτούμενου και κατά συνέπεια απαλλάσσουν τον εργοδότη από την καταβολή οποιασδήποτε αποζημίωσης αναφέρονται περιοριστικά στο Άρθρο 5 του Νόμου. Σύμφωνα με τα εδάφια (ε) και (στ) του συγκεκριμένου άρθρου: «
- Τερματισμός απασχολήσεως δι΄ οιονδήποτε των ακολούθων λόγων δεν παρέχει δικαίωμα εις αποζημίωσιν: ............................ ............................ (ε) όταν ο εργοδοτούμενος επιδεικνύη τοιαύτην διαγωγήν ώστε να καθιστά εαυτόν υποκείμενον εις απόλυσιν άνευ προειδοποιήσεως: ........................................ (στ) άνευ επηρεασμού της γενικότητας της αμέσως προηγούμενης παραγράφου, τα ακόλουθα δύναται, μεταξύ άλλων, να αποτελέσωσι λόγον απολύσεως άνευ προειδοποιήσεως, λαμβανομένων υπ΄ όψιν όλων των περιστατικών της περιπτώσεως: (i) διαγωγή εκ μέρους του εργοδοτουμένου η οποία καθιστά σαφές ότι η σχέσις εργοδότου και εργοδοτουμένου δεν δύναται ευλόγως να αναμένηται όπως συνεχισθή (ii) διάπραξιν σοβαρού παραπτώματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει των καθηκόντων του (iii) διάπραξιν ποινικού αδικήματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει του καθήκοντος του, άνευ της ρητής ή σιωπηράς συγκαταθέσεως του εργοδότη του (ιν) απρεπής διαγωγή του εργοδοτουμένου κατά τον χρόνον της εκτελέσεως των καθηκόντων του (v) σοβαρά ή επαναλαμβανομένη παράβασις ή παραγνώρισης κανόνων της εργασίας ή άλλων κανόνων εν σχέσει προς την απασχόλησιν.» Το κριτήριο για το δικαιολογημένο ή μη της απόλυσης ενός εργοδοτούμενου είναι το εύλογο της κατάληξης του Εργοδότη, ως λογικού Εργοδότη να προβεί στον τερματισμό της εργοδότησης του εργοδοτουμένου υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις για τον συγκεκριμένο λόγο. Το κριτήριο είναι αντικειμενικό και δεν εξαρτάται από την υποκειμενική κρίση του εργοδότη. (Βλέπε Κακοφεγγίτου v. Kυπριακών Αερογραμμών Λτδ
(2005)1 ΑΑΔ 603, Kynigos Hotels Limited v. Γιωργούλλας Χρίστου,
(2004)1 Α ΑΑΔ 665, Galatariotis Telecommunications v. Σωτήρη Βασιλείου
(2003)1 Α.Α.Δ. 318). Σύμφωνα με τη νομολογία, η άμεση απόλυση ως δραστικό μέτρο θα πρέπει να λαμβάνεται μόνο σε ιδιαίτερες περιστάσεις. (Βλέπε: Εκδοτικός Οίκος Δίας Λτδ v. Γιώργου Κόγια,
(2006)1 Β ΑΑΔ 1227, Kanika Developments Ltd ν. Λουκά
(2004)1 A.A.Δ. 603). Καμιά διαγωγή ή συμπεριφορά εκ μέρους του εργοδοτούμενου η οποία δεν ενέχει το στοιχείο του σοβαρού παραπτώματος, δεν είναι δυνατό να λεχθεί ότι δικαιολογεί τον άμεσο και χωρίς προειδοποίηση τερματισμό της απασχόλησης του εργοδοτούμενου (Αναστασία Κασάπη ν. Technoplastics Ltd
(1992)1 Α.Α.Δ. 919). Όπως έχει τονιστεί στη νομολογία δεν υπάρχει κανόνας που να καθορίζει το βαθμό της επιλήψιμου συμπεριφοράς. Η απάντηση στο ερώτημα κατά πόσο δικαιολογείτο ή όχι η απόλυση ποικίλει ανάλογα με τη φύση της επιχείρησης και τη θέση που κατέχει ο εργοδοτούμενος. Να σημειωθεί ότι για μία μεμονωμένη πράξη αμέλειας ή ένα παράπτωμα δεν δικαιολογεί απόλυση χωρίς προειδοποίηση εκτός αν συνοδεύεται από σοβαρές συνέπειες (ΚΕΜ (Taxi) Ltd v. Anastasios Tryphonos
(1968)1 CLR 52, Avghi Constantinidou v. F. W. Woolworth & Co (Cyprus) Ltd
(1980)1 CLR 302). Στην προσπάθεια του το Δικαστήριο να καταλήξει σε εύλογα συμπεράσματα θα πρέπει να εξετάζει την κάθε περίπτωση στα πλαίσια των δικών της γεγονότων ώστε να αποφασίζει κατά πόσο η συγκεκριμένη συμπεριφορά ήταν τόσο σοβαρή, στο βαθμό που να δικαιολογείται η απόλυση. Εφαρμόζοντας τις πιο πάνω νομικές αρχές στα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης κατά τη γνώμη μας η Αιτήτρια δεν επέδειξε είτε διαγωγή που να την καθιστά υποκείμενη σε συνοπτική απόλυση είτε σοβαρά και επαναλαμβανόμενη παράβαση των κανόνων της εργασίας της που να δικαιολογεί την απόφαση τερματισμού των υπηρεσιών της. Στην Αιτήτρια δόθηκε μόνο μια προφορική προειδοποίηση ως προς την απαίτηση των Καθ΄ ων η αίτηση για ευλαβική τήρηση του ωραρίου της εργασίας της κατά ή περί τις 9.5.2005 και η Αιτήτρια μετά από αυτή τη παρατήρηση επέδειξε συμπεριφορά συμμόρφωσης ως προς τον κανόνα εργασίας που τις έθεσαν οι Καθ΄ων η αίτηση καθώς ήταν σχεδόν καθημερινά στην εργασία της στις 08.00 με εξαίρεση 2 φορές που προσήλθε στη εργασία της η ώρα 08.05 και μια φορά στις 19.05.2005 (τη μέρα που απολύθηκε) που προσήλθε στις 08.
- Οι Καθ ΄ ων η αίτηση πήραν την απόφαση απόλυσης της Αιτήτριας χωρίς να της δώσουν την δυνατότητα να τους εξηγήσει το λόγο που καθυστέρησε παρόλο που η Αιτήτρια για τη συγκεκριμένη μέρα τους είχε προσκομίσει χαρτί ιατρού που της παρείχε άδεια απουσίας λόγω ασθένειας. Οι Καθ΄ων η αίτηση με την πιο πάνω συμπεριφορά τους στέρησαν την Αιτήτρια από το δικαίωμα ακρόασης όπως αυτό διασφαλίζεται στο Άρθρο 7 του Κυρωτικού Νόμου της Σύμβασης περί του Τερματισμού της Απασχόλησης του 1985 (Ν.45/85)το οποίο προβλέπει ότι: «Η απασχόληση εργαζομένου δεν πρέπει να τερματίζεται για λόγους σχετιζόμενους με τη συμπεριφορά του ή την εργασία του πριν να του δοθεί η δυνατότητα να υπερασπίσει τον εαυτό του από τις καταγγελίες που έχουν διατυπωθεί σε βάρος τους, εκτός αν δεν μπορεί λογικά να αναμένεται από τον εργοδότη να του δώσει αυτή τη δυνατότητα». Στην απόφαση Κακοφέγγιτου (πιο πάνω) αναφορικά με τη θέση της αρχής που περιέχεται στο πιο πάνω άρθρο του Ν. 45/85 στη διαπίστωση από το Δικαστήριο του ευλόγου της απόφασης για απόλυση αναφέρθηκαν τ΄ ακόλουθα: «Βρισκόμαστε στον τομέα του ιδιωτικού δικαίου και το ζητούμενο είναι όχι η απόδειξη πειθαρχικού παραπτώματος ως υποβάθρου και προϋπόθεσης απόλυσης αλλά η ικανοποίηση των όρων του άρθρου
- Το κριτήριο, όπως και πάλι ορθά το αντελήφθη το Δικαστήριο, είναι το εύλογο της κατάληξης του εργοδότη, ως λογικού εργοδότη υπό τις περιστάσεις, να προβεί σε τερματισμό της εργοδότησης στη βάση των ενώπιον του στοιχείων και πάντοτε, βεβαίως, έχοντας υπ΄ όψη ότι το βάρος στον εργοδότη είναι να αποδείξει τούτο επί του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Στη διαπίστωση του εύλογου της απόφασης για απόλυση είναι που έχει τη θέση της η αρχή του άρθρου 7, καθ΄ όσον συμπέρασμα βασισθέν σε στοιχεία, όσο αδιάσειστα και αν φαίνονται, που δεν έχουν απαντηθεί από τον υπάλληλο με την προβολή και της δικής του θέσης υπόκεινται σε ανάλογη αδυναμία και αμφιβολία. Η παροχή της δυνατότητας στον υπάλληλο να υπερασπίσει τον εαυτό του και να προβάλει τη θέση του όμως δεν συναρτάται προς την τήρηση συγκεκριμένης διαδικασίας προνοούμενης σε κανονισμούς ή ταυτιζόμενης με πειθαρχικές διαδικασίες. Είναι, όπως ορθά αντελήφθη το Δικαστήριο, θέμα ουσίας.» Το δικαίωμα ακρόασης παρέχεται για να δοθεί στον εργοδοτούμενο η ευκαιρία να ανατρέψει ή να αποδυναμώσει την ακρίβεια των γεγονότων και των πληροφοριών επί των οποίων στηρίζεται ο εργοδότης για την σχεδιαζόμενη απόλυση. Περαιτέρω η άμεση επαφή εργοδότη- εργοδοτούμενου μπορεί να συμβάλει στην αποκατάσταση του κλίματος εμπιστοσύνης που για κάποιο λόγο διαταράχτηκε και έτσι να αποφευχθεί η λήψη του μέτρου της απόλυσης . Μια από τις υποχρεώσεις του συνετού και λογικού εργοδότη πριν την άσκηση του δικαιώματος απόλυσης είναι η τήρηση σωστής και δίκαιης διαδικασίας καθότι αυτή αποβλέπει στην προστασία του δικαιώματος εργασίας του εργοδότουμενου όπως λέχθηκε και από τον Δικαστή Νικολάου στην Kanika Developments Ltd(πιο πάνω ) ότι πρέπει να λαμβάνεται υπόψη πάντα ότι ο Νόμος είναι «νομοθέτημα κοινωνικού περιεχομένου και αποβλέπει στην προστασία του δικαιώματος εργασίας». Στη παρούσα υπόθεση λογικά θα αναμενόταν ότι θα δινόταν στην Αιτήτρια η δυνατότητα να ακουστεί πριν ληφθεί η απόφαση τερματισμού των υπηρεσιών της ώστε να εξακριβώσουν οι Καθ΄ ων η αίτηση κάτω από ποιες συνθήκες η Αιτήτρια καθυστέρησε τη συγκεκριμένη μέρα καθώς και τις δύο άλλες φορές ώστε οι Καθ΄ ων η αίτηση να είναι σε θέση να διαμορφώσουν μια σωστή εικόνα των πραγματικών γεγονότων που θα τους οδηγούσαν στην εύλογη κατάληξη ή όχι της απόφασης της απόλυσης της Αιτήτριας. Κατά την γνώμη μας ο λόγος που δόθηκε στην Αιτήτρια ως λόγος απόλυσης της δεν είναι ο πραγματικός αλλά μια δικαιολογία για να τερματίσουν την απασχόληση της Αιτήτριας καθότι οι Καθ ΄ων η αίτηση παρόλη την θέση τους ότι το ωράριο έπρεπε να τηρείται ευλαβικά δεν μας εξήγησαν γιατί δεν απολύθηκε και το άλλο άτομο που δεν ήταν συνεπές με την τήρηση του ωραρίου κατά τον ουσιαστικό χρόνο απόλυσης της Αιτήτριας. Περαιτέρω με δεδομένο ότι (α) δεν αποδείχτηκε ότι υπήρχε πρόβλημα ως προς την εκτέλεση των καθηκόντων της από την Αιτήτρια και (β) δεν τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου οποιοσδήποτε ισχυρισμός ότι η ολιγόλεπτη καθυστέρηση της Αιτήτριας μετά την παρατήρηση που τις έγινε, είχε οποιεσδήποτε αρνητικές συνέπειες στα συμφέροντα της επιχείρησης των Καθ΄ων η αίτηση, ο τρόπος που ενέργησαν οι Καθ΄ ων η αίτηση οι οποίοι απέλυσαν την Αιτήτρια αφού της έκαμαν μια προφορική προειδοποίηση 10 μέρες πριν χωρίς να της δώσουν την ευκαιρία να τους εξηγήσει γιατί καθυστέρησε τη συγκεκριμένη μέρα που απολύθηκε και χωρίς να λάβουν υπόψη τους τις ώρες που εργαζόταν η Αιτήτρια υπερωριακά δεικνύει ότι προσπαθούσαν να στηριχτούν σε μια δικαιολογία για να προχωρήσουν στην απόλυση της Αιτήτριας . Είμαστε της γνώμης ότι ένας λογικός εργοδότης στη συγκεκριμένη περίπτωση κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις δεν θα ενεργούσε με τον τρόπο που ενήργησαν οι Καθ΄ ων η αίτηση. Συνακόλουθα κρίνουμε ότι οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν ενήργησαν μέσα στα πλαίσια που θα ενεργούσε ο συνετός λογικός εργοδότης. Είναι επομένως κατάληξη μας ότι οι Καθ΄ων η Αίτηση δεν τερμάτισαν νόμιμα την εργοδότηση της Αιτήτριας εντός των πλαισίων του άρθρου 5(ε) και (στ) του Νόμου αφού απέτυχαν να αποδείξουν ότι η Αιτήτρια επέδειξε συμπεριφορά που να δικαιολογεί την απόλυση σύμφωνα με τους όρους του άρθρου 5 του Νόμου. Συνακόλουθα η Αιτήτρια δικαιούται σε πληρωμή αντί προειδοποίησης με βάση το άρθρο 9 του Νόμου και αποζημιώσεις σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου. Σύμφωνα με το άρθρο 4 του Πρώτου Πίνακα, το Δικαστήριο έχει απόλυτη διακριτική εξουσία ως προς το ποσό της αποζημίωσης που θα επιδικαστεί λαμβάνοντας υπόψη, μεταξύ άλλων, τ΄ ακόλουθα: (α) τα ημερομίσθια και όλες τις άλλες απολαβές του εργοδοτούμενου, (β) τη διάρκεια της υπηρεσίας του εργοδοτούμενου, (γ) την απώλειαν προοπτικής σταδιοδρομίας του εργοδοτούμενου, (δ) τις πραγματικές συνθήκες του τερματισμού των υπηρεσιών του εργοδοτούμενου, (ε) την ηλικίαν του εργοδοτούμενου. Σημειώνουμε ότι η αποζημίωση δεν μπορεί ούτε να υπερβεί τα ημερομίσθια δύο ετών (παράγραφος 3 του Πρώτου Πίνακα, όπως τροποποιήθηκε), και ούτε να είναι μικρότερη του ποσού που θα ελάμβανε ο εργοδοτούμενος αν είχε κηρυχθεί ως πλεονάζων (παράγραφος 2 του Πρώτου Πίνακα, όπως τροποποιήθηκε). Η Αιτήτρια μας ανέφερε ότι βρήκε άλλη εργασία την 1.4.
- Όταν απολύθηκε λόγω της εγκυμοσύνης της (ήταν 5 1/ 2 μηνών) ήταν δύσκολο να βρει εργασία αμέσως μετά την απόλυση της. Λαμβάνοντας υπόψη τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τερματίστηκαν οι υπηρεσίες της Αιτήτριας (όπως τις παραθέσαμε πιο πάνω και το γεγονός ότι η απόλυση της έγινε κατά την χρονική περίοδο που δυνάμει του Ν.100
(1)/97 απαγορεύετο η απόλυση της Αιτήτριας) , το ύψος των απολαβών της, τη διάρκεια της υπηρεσίας της, και το χρονικό διάστημα που διέρρευσε μέχρι να βρει άλλη εργασία λόγω της κατάστασης της[1] , κρίνουμε ότι το ποσό των €5638.38 το οποίο αντιστοιχεί σε απολαβές 24 εβδομάδων [Λ.Κ.3.300,00 (24 Χ Λ.Κ.137.50)] είναι εύλογο και δίκαιο υπό τις περιστάσεις ως ποσό αποζημίωσης . Η Αιτήτρια δικαιούται σύμφωνα με το άρθρο 9 του Νόμου πληρωμή αντί προειδοποίησης η οποία αντιστοιχεί με τις απολαβές 2 εβδομάδων ήτοι το ποσό των Ευρώ 469.87 (2Χ Λ.Κ 137.5 ). Το επόμενο ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσον ο τερματισμός της απασχόλησης της Αιτήτριας συνιστά ταυτόχρονα και δυσμενή διάκριση εις βάρος της Αιτήτριας κατά παράβαση του Ν.205(Ι)/2002. Το άρθρο 5
(1)σε συνδυασμό με το άρθρο 3 του Ν.205(Ι)/2002 προβλέπει ότι άνδρες και γυναίκες απολαμβάνουν ίσης μεταχείρισης όσον αφορά την απασχόληση και τους όρους και τις προϋποθέσεις απολύσεως απαγορευμένης οποιασδήποτε άμεσης ή έμμεσης διακρίσεως λόγω φύλου, σε συσχετισμό ιδίως με την έγγαμη ή οικογενειακή ζωή. Σύμφωνα με το άρθρο 9
(1)του ιδίου νόμου η αρχή της ίσης μεταχείρισης μεταξύ ανδρών και γυναικών εφαρμόζεται και ως προς τους όρους και τις προϋποθέσεις απολύσεως από οποιεσδήποτε θέσεις απασχολήσεως ή εργασίας. Το εδάφιο
(1)του άρθρου 11 του εν λόγω νόμου προνοεί ότι οι διατάξεις του πιο πάνω αναφερόμενου άρθρου 9 εφαρμόζονται και σε περίπτωση οποιασδήποτε άμεσης ή έμμεσης δυσμενούς μεταχείρισης γυναικών λόγω εγκυμοσύνης , τοκετού , γαλουχίας , μητρότητας ή ασθένειας οφειλόμενης στην εγκυμοσύνη ή στον τοκετό . Στις ερμηνευτικές διατάξεις του εν λόγω νόμου αναφέρεται ότι «διάκριση λόγω φύλου σημαίνει κάθε άμεση ή έμμεση διάκριση, περιλαμβανομένης της σεξουαλικής παρενόχλησης καθώς και οποιασδήποτε δυσμενούς μεταχείρισης γυναίκας που σχετίζεται με την εγκυμοσύνη, τον τοκετό, τη γαλουχία, τη μητρότητα ή ασθένεια οφειλόμενη στην εγκυμοσύνη ή στον τοκετό, αλλά μη περιλαμβανομένων των θετικών δράσεων, ενώ οποιαδήποτε οδηγία ή εντολή για διάκριση εις βάρος προσώπων, λόγω φύλου, αποτελεί διάκριση λόγω φύλου·» (οι υπογραμμίσεις είναι δικές μας). Σημειώνουμε ότι ο Ν.205(Ι)/2002 θεσπίστηκε για σκοπούς εναρμόνισης της κυπριακής νομοθεσίας με το ευρωπαϊκό κοινοτικό δίκαιο και πιο συγκεκριμένα την Οδηγία 76/207/ΕΚ( η «Οδηγία»). Ως εκ τούτου το Δικαστήριο κατά την ερμηνεία των διατάξεων του πιο πάνω αναφερόμενου νόμου θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις ρυθμίσεις της Οδηγίας ώστε η ερμηνεία που θα δίνεται να είναι σύμφωνη με το πνεύμα και τον σκοπό των ρυθμίσεων αυτών με στόχο την επίτευξη του αποτελέσματος που επιδιώκει η Οδηγία. Μεταξύ δε περισσότερων ερμηνειών πρέπει να ακολουθείται εκείνη που βρίσκεται πλησιέστερα στο σκοπό της Οδηγίας[2]. Η παράγραφος 1 του άρθρου 2 της Οδηγίας ορίζει ότι « η αρχή της ίσης μεταχείρισης συνεπάγεται την απουσία κάθε διακρίσεως που βασίζεται στο φύλο είτε άμεσα είτε έμμεσα σε συσχετισμό, ιδίως, με την οικογενειακή κατάσταση.». Σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 5 της Οδηγίας «η εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως, όσον αφορά τους όρους εργασίας, συμπεριλαμβανομένων των όρων απολύσεως, συνεπάγεται την εξασφάλιση σε άνδρες και γυναίκες των αυτών όρων, χωρίς διάκριση βασιζόμενη στο φύλο.» Η Οδηγία τροποποιήθηκε και αντικαταστάθηκε με την οδηγία 2006\54\ΕΚ. Στην τελευταία οδηγία συγκεντρώθηκαν σε ένα ενιαίο κείμενο όλες οι διατάξεις των οδηγιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αποσκοπούν στην εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών καθώς και οι εξελίξεις που απορρέουν από τη νομολογία τους Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(Δ.Ε.Κ). Στο προοίμιο 23 της οδηγίας 2006\54\ΕΚ αναφέρεται ότι από την νομολογία του Δ.Ε.Κ καθίσταται σαφές ότι η δυσμενής μεταχείριση των γυναικών που συνδέεται με την εγκυμοσύνη ή τη μητρότητα συνιστά άμεση διάκριση λόγω φύλου. Βλ.Υπόθεση C-421/92 Habermann - Beltermann [1994] ECR I-1657 όπου το Δ.Ε.Κ αποφάνθηκε ότι πάσα δυσμενής μεταχείριση των γυναικών συνδεόμενη με την εγκυμοσύνη συνιστά άμεση διάκριση λόγω φύλου κατά παράβαση της Οδηγίας 76/207/ΕΟΚ. Σημειώνουμε ότι στην οδηγία 2002/73/ΕΚ στην παράγραφο 7 του άρθρου 2 αναφέρεται ότι τυχόν λιγότερη ευνοϊκή μεταχείριση γυναίκας λόγω εγκυμοσύνης ή άδειας μητρότητας κατά την έννοια της οδηγίας 92/85/ΕΟΚ συνιστά δυσμενή διάκριση. Η παράγραφος 3 του άρθρου 2 της Οδηγίας προβλέπει ότι η Οδηγία δεν θίγει τις διατάξεις που αφορούν την προστασία της γυναίκας , ιδίως όσον αφορά την εγκυμοσύνη και την μητρότητα . Το Δ.Ε.Κ τόνισε στην απόφαση του στην υπόθεση C- 32/93 Webb v EMO Air Cargo ότι επιφυλάσσοντας στα κράτη μέλη το δικαίωμα διατήρησης ή θέσπισης διατάξεων που σκοπεύουν στην προστασία της γυναίκας όσον αφορά την εγκυμοσύνη και την μητρότητα, το άρθρο 2
(3)της Οδηγίας αναγνωρίζει την νομιμότητα της προστασίας , σε σχέση με την αρχή της ίσης μεταχείρισης μεταξύ των φύλων , πρώτον της βιολογικής καταστάσεως της γυναίκας τόσον κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης όσον και μετά από αυτήν και δεύτερον της ειδικής σχέσης μεταξύ της γυναίκας και του παιδιού της κατά την περίοδο που έπεται της εγκυμοσύνης και του τοκετού. Στην υπόθεση C-394/96 Brown v. Rentokill ημερ.30.6.1998 το Δ.Ε.Κ ανέφερε ότι λαμβάνοντας υπόψη το ενδεχόμενο η απόλυση να επηρεάσει δυσμενώς τη σωματική και ψυχική κατάσταση γυναικών που εγκυμονούν, έχουν πρόσφατα γεννήσει ή γαλουχούν, συμπεριλαμβανομένου του ιδιαίτερα σοβαρού κινδύνου να παρακινηθεί εξ αυτού η έγκυος εργαζόμενη να διακόψει την κύηση της , ο κοινοτικός νομοθέτης προέβλεψε με το άρθρο 10 της Οδηγίας 92/85/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή μέτρων που αποβλέπουν στη βελτίωση της υγείας και της ασφάλειας κατά την εργασία των εγκύων, λεχώνων και γαλουχουσών εργαζομένων, ειδική προστασία για τις γυναίκες, με την απαγόρευση απολύσεως εγκύου γυναίκας κατά την χρονική περίοδο από την έναρξη της εγκυμοσύνης μέχρι το τέλος της άδειας μητρότητας εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις που δεν συνδέονται με την κατάσταση τους και προβλέπονται από τις εθνικές νομοθεσίες. Όσον αφορά την εθνική νομοθεσία στην Κύπρο ο νόμος περί Προστασίας και Μητρότητας Ν.100
(1)/97 ως τροποποιήθηκε προβλέπει για την προστασία των εγκύων, λεχώνων, γαλουχουσών ή σε άδεια μητρότητας εργαζομένων[3]. Δυνάμει του άρθρου 4 του νόμου Ν.100
(1)/97 απαγορεύεται σε εργοδότη να δίνει προειδοποίηση τερματισμού απασχόλησης σε εργαζόμενη κατά τη χρονική περίοδο που αρχίζει από τη στιγμή που η εργαζόμενη του έχει γνωστοποιήσει με πιστοποιητικό εγγεγραμμένου γιατρού την εγκυμοσύνη της και που λήγει μετά την παρέλευση τριών μηνών από το τέλος της περιόδου της άδειας μητρότητας. Ο εργοδότης δεν θεωρείται ότι τερμάτισε την απασχόληση της εργαζόμενης κατά παράβαση του πιο πάνω άρθρου 4, στις ακόλουθες περιπτώσεις: « (α) Αν η μισθωτή είναι ένοχη σοβαρού παραπτώματος ή συμπεριφοράς η οποία δικαιολογεί τη ρήξη της σχέσης εργοδότησης· (β) αν η σχετική επιχείρηση έπαυσε να λειτουργεί και (γ) αν η περίοδος διάρκειας της σύμβασης εργασίας έχει λήξει.» Κατά την κρίση μας η ολιγόλεπτη καθυστέρηση της Αιτήτριας κατά την πρωινή προσέλευση της στην εργασία της υπό τις περιστάσεις που αναφέραμε πιο πάνω στη σελίδα 25 δεν συνιστά σοβαρό παράπτωμα ή συμπεριφορά που δικαιολογούσε τη ρήξη της εργασιακής σχέσης (βλέπε επίσης σελ.29-30 πιο πάνω). Κατ ΄ επέκταση ο τερματισμός της απασχόλησης της Αιτήτριας δεν μπορεί να δικαιολογηθεί στη βάση του Ν.100
(1)/97. Στην απόφαση C-342/93 Gillespie v Northern Health and Social Services Boards ημερ.13.2.1996 στην παράγραφο 16 το Δ.Ε.Κ τόνισε ότι η δυσμενής διάκριση συνίσταται στην εφαρμογή του ιδίου κανόνα σε διαφορετικές καταστάσεις ή στην εφαρμογή διαφορετικών κανόνων σε όμοιες καταστάσεις. Με βάση τις πιο πάνω νομοθετικές πρόνοιες και τις αρχές που προκύπτουν από τη νομολογία του Δ.Ε.Κ είναι η κατάληξη μας ότι η απόλυση της Αιτήτριας αποτελεί δυσμενή διάκριση σε βάρος της Αιτήτριας καθότι οι Καθ΄ ων η αίτηση εφάρμοσαν τον ίδιο κανόνα σε διαφορετικές καταστάσεις[4] . Πιο συγκεκριμένα, οι Καθ΄ ων η αίτηση δεν έλαβαν υπόψη τους τον παράγοντα της εγκυμοσύνης της Αιτήτριας, ο οποίος σύμφωνα με τα ευρήματα μας ήταν σε γνώση τους και ο οποίος έθετε την Αιτήτρια σε ιδιάζουσα κατάσταση επιβάλλοντας σ΄ αυτήν την παροχή ειδικής προστασίας σύμφωνα με τον νόμο περί Προστασίας της Μητρότητας Ν.100
(1)/97 και o οποίος διαφοροποιούσε την κατάσταση της Αιτήτριας από μια εργοδοτούμενη που δεν εγκυμονεί και επέβαλλε και την εφαρμογή του Ν.100
(1)/97 στην περίπτωση απόφασης τερματισμού της απασχόλησης των υπηρεσιών της Αιτήτριας. Οι Καθ΄ ων η αίτηση λαμβάνοντας την απόφαση απόλυσης της Αιτήτριας εξάσκησαν το δικαίωμα τους για τερματισμό των υπηρεσιών της Αιτήτριας ως να μην ήταν έγκυος η Αιτήτρια χωρίς να λάβουν υπόψη τους και να εφαρμόσουν τον περιορισμό που τίθεται στον Ν.100
(1)/97. Σύμφωνα με το εδάφιο
(2)του άρθρου 11 του Ν.205(Ι)/2002 η δυσμενής μεταχείρισης γυναίκας που βρίσκεται σε μια από τις αναφερόμενες στο εδάφιο
(1)του άρθρου 11 καταστάσεις τεκμαίρεται, μέχρι αποδείξεως του εναντίον, ότι οφείλεται σε κάποια από τις καταστάσεις αυτές. Οι Καθ΄ων η αίτηση όπως αναφέραμε πιο πάνω απέτυχαν να αποδείξουν ότι η απόλυση της Αιτήτριας ήταν δικαιολογημένη και επιτρεπτή εντός των πλαισίων του Ν. 101/97 και ως εκ τούτου καταλήγουμε ότι οι Καθ΄ων η αίτηση απέτυχαν να αντικρούσουν το εν λόγω μαχητό τεκμήριο ότι η απόλυση της Αιτήτριας δεν οφείλεται στην εγκυμοσύνη της. Κρίνουμε λοιπόν ότι η Αιτήτρια υπέστη δυσμενή διάκριση λόγω της εγκυμοσύνης της κατά παράβαση του Ν.205(Ι)/2002. Το άρθρο 15
(3)του Ν.205(Ι)/2002 προβλέπει ότι : «Το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών επιδικάζει δίκαιη και εύλογη αποζημίωση, η οποία καλύπτει τουλάχιστο ολόκληρη τη θετική ζημιά, συμπεριλαμβανομένων των αποδοχών υπερημερίας και περιλαμβάνει και χρηματική ικανοποίηση για τυχόν ηθική ή σωματική βλάβη του αιτητή, που προκλήθηκαν από τον παραβάτη, σε κάθε δε περίπτωση, το επιδικαζόμενο πιο πάνω ποσό, προστίθεται και νόμιμος τόκος από την ημερομηνία της παραβάσεως έως την ημερομηνία πλήρους καταβολής της αποζημιώσεως» Το Δ.Ε.Κ στην απόφαση του στην υπόθεση C-14/83 Van Colson [1984] ECR 1891 η οποία αφορούσε την Οδηγία 76/207/ΕΚ περί ίσης μεταχείρισης μεταξύ των ανδρών και γυναικών στη πρόσβαση σε απασχόληση, την επαγγελματική εκπαίδευση και προώθηση και τις συνθήκες εργασίας τόνισε ότι έστω και αν η οδηγία δεν επιβάλλει στα κράτη μέλη συγκεκριμένη κύρωση που πρέπει να επιβάλλεται συνεπάγεται από το λεκτικό της οδηγίας ότι αν το κράτος μέλος επιλέξει ως κύρωση για την παραβίαση της απαγόρευσης των δυσμενών διακρίσεων την καταβολή αποζημίωσης, τότε η αποζημίωση αυτή πρέπει να εξασφαλίζει την πραγματική και αποτελεσματική δικαστική προστασία , να έχει αποτρεπτικό αποτέλεσμα έναντι του εργοδότη και να είναι ανάλογη προς τη προκληθείσα ζημιά. Μια αμιγώς συμβολική αποζημίωση (pure nominal compensation) δεν ικανοποιεί τις απαιτήσεις της αποτελεσματικής μεταφοράς της οδηγίας στο εσωτερικό δίκαιο. Σύμφωνα με αναντίλεκτη και μη αμφισβητούμενη μαρτυρία η Αιτήτρια βρήκε εργασία μετά την απόλυση της την 1.4.2006. Κρίνουμε ότι υπό τις περιστάσεις ότι είναι εύλογο και δίκαιο να επιδικαστεί στην Αιτήτρια υπό μορφή δίκαιης και εύλογης αποζημίωσης το ποσό των Ευρώ 7.580,45 (Λ.Κ 4,436.64) το οποίο αντιστοιχεί (α)
(1)με τον υπόλοιπο μισθό του Μαίου 2005(20.5.2005-31.5.2005) (Λ.Κ 550 -Λ.Κ315.86 = Λ.Κ234.14)
(2)με την απώλεια των μισθών Ιουνίου, Ιουλίου , Αυγούστου 2005(οι μήνες κατά τους οποίους η Αιτήτρια θα εργαζόταν πριν να εξασκήσει το δικαίωμα της για απουσία 16 εβδομάδων (δηλαδή για την περίοδο των μηνών Σεπτεμβρίου- Δεκεμβρίου ) από την εργασία της λόγω τοκετού και μητρότητας σύμφωνα με τον Ν.100
(1)/97) (Λ.Κ 550Χ3= Λ.Κ1.650),
(3)με την απώλεια των μισθών μετά το τέλος της άδειας μητρότητας (η περίοδος απαγόρευσης απόλυση εκτείνεται 3 μήνες μετά το τέλος της άδειας μητρότητας σύμφωνα με τον Ν.100
(1)/97 (δηλαδή των μηνών Ιανουαρίου- Μαρτίου 2006) (Λ.Κ 550Χ3= Λ.Κ1.650), (β)με την απώλεια του 13ου μισθού για την περίοδο 20.5.2005-31.12.2005 Λ.Κ 321,00, (γ) με την απώλεια 13ου μισθού για την περίοδο 1.1.2006-31.3.2006 Λ.Κ 137,50, (δ) απώλεια εισφοράς στο κεντρικό ταμείο αδειών των Κοινωνικών Ασφαλίσεων για τους μήνες Ιούνιο - Μάρτιο 2006 Λ.Κ 444,00 (10Χ Λ.Κ.44) (σύμφωνα με τα τεκμήρια που κατατέθηκαν ενώπιον μας οι εισφορές για το μήνα Μάιο 2005 έχουν καταβληθεί από τους Καθ΄ ων η αίτηση). Όπως έχουμε αναφέρει πιο πάνω το γεγονός της απόλυσης της Αιτήτριας συνιστά (α) παράνομη απόλυση εντός της έννοιας του Νόμου και (β) δυσμενή διάκριση κατά παράβαση του Ν.205
(1)/2005 με αποτέλεσμα η Αιτήτρια να δικαιούται αποζημιώσεις με βάσει τον κάθε νόμο ξεχωριστά. Είμαστε της γνώμης ότι στην Αιτήτρια πρέπει να επιδικαστεί μόνο ένα ποσό ως αποζημιώσεις (το μεγαλύτερο) για το λόγο ότι το δικαίωμα της Αιτήτριας για αποζημίωση με βάσει τους δύο νόμους προκύπτει από το ίδιο γεγονός (αυτό της απόλυσης της). Περαιτέρω οι Καθ΄ ων η αίτηση παραδέχονται ότι οφείλουν στην Αιτήτρια το ποσό των (α) Ευρώ 539.68 (Λ.Κ315.86) ως δεδουλευμένο μισθό για τη περίοδο 1.5.2005-19.5.2005 και (β) Ευρώ 391.27 (Λ.Κ 229.00) ως αναλογία 13ου μισθού για την περίοδο 1.1.2005-19.5.2005. Η θέση της ευπαίδευτης δικηγόρου της Αιτήτριας ότι πρέπει να καταβληθεί στην Αιτήτρια και ένα ποσό ως οφειλόμενες άδειες για την περίοδο από 1.1.2005- 19.5.2005 δεν γίνεται αποδεκτή καθότι για την εν λόγω περίοδο οι Καθ΄ων η αίτηση κατέβαλλαν για το πρόσωπο της Αιτήτριας εισφορές στο κεντρικό ταμείο αδειών των Κοινωνικών Ασφαλίσεων και η Αιτήτρια μπορεί να διεκδικήσει τον εν λόγω ποσό από το εν λόγω ταμείο. Κατάληξη Κατά συνέπεια εκδίδεται απόφαση υπέρ της Αιτήτριας και εις βάρος των Καθ΄ ων η αίτηση ως ακολούθως : (α) για το ποσό των Ευρώ 7.580,45 ως αποζημιώσεις δυνάμει του Ν.205
(1)/2005 με νόμιμο τόκο από τις 19.5.2005, και (β) για το ποσό των Ευρώ 1.400,82 ως πληρωμή αντί προειδοποίησης και ως δεδουλευμένα με νόμιμο τόκο από τις 23.6.
- Τέλος επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εις βάρος των Καθ΄ ων η αίτηση το ποσό των Ευρώ 1.700,00 ως έξοδα πλέον ΦΠΑ. (Υπ.) ............... Ελ. Κωνσταντίνου, Δικαστής (Υπ.) ............ (Υπ.).............. Χρ. Νεοφύτου, Μέλος Γ. Ιωάννου, Μέλος Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Δεν τέθηκε ενώπιον μας οποιαδήποτε μαρτυρία σχετικά με την ηλικία της Αιτήτριας κατά το χρόνο της απόλυσης της. [2] Βλέπε Απόφαση ΔΕΚ 14/83 Von Colson v. Land Nordrheim [1984] ECR 1891, Απόφαση ΔΕΚ C-106/89 Marleasing SA [1992] ECR 1-
- [3] Ο εν λόγω νόμος τροποποιήθηκε το 2002 και το 2007 για σκοπούς εναρμόνισης του με το Κοινοτικό Δίκαιο και πιο συγκεκριμένα την Οδηγία 92/85/ΕΟΚ. [4] Βλεπε Equal Opportunities Commission v Secretary of State for Trade and Industry [2007] EWHC 483, [2007] IRLR 327παραγ. 41-47, 59- 63 όπου το High Court της Αγγλίας αποφάσισε ότι η προϋπόθεση για σύγκριση της μεταχείρισης που υπέστηκε η έγκυος εργαζόμενη με αυτή που θα υφίστατο αν δεν έμενε έγκυος που προβλέπεται στο S.3A
(1)of the Sex Discrimination Act 1975 το οποίο αναφέρει: "In any circumstances relevant for the purposes of a provision to which this subsection applies , a person discriminates against a woman if -(a) at a time in protected period , and on the ground of the woman' s pregnancy ,treats her less favourably than he would treat her had she not become pregnant ,"πρέπει να διαγραφεί και η εν λόγω πρόνοια πρέπει να επαναδιατυπωθεί ώστε να μην περιέχεται σε αυτή πρόνοια για σύγκριση με γυναίκα που δεν είναι έγκυος και ότι το θέμα της δυσμενούς μεταχείρισης συναρτάται με το αν η εργοδοτούμενη υπέστηκε δυσμενή μεταχείριση εξαιτίας της εγκυμοσύνης της δηλαδή η μεταχείριση που υπέστηκε είναι ιδιάζουσα επειδή είναι έγκυος καθότι στην περίπτωση που δεν θα ήταν έγκυος η ίδια αυτή μεταχείριση δεν θα συνιστούσε δυσμενή μεταχείριση. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο