ΤΟΥΛΛΑ ΟΔΥΣΣΕΩΣ ν. ΣΠΥΡΟΣ ΝΙΚΟΣ Χ"ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ ΛΤΔ, Αρ. Αίτησης: 451/09, 12/4/2013

(1)του περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου του 1967, Ν.24/67(στο εξής "ο Νόμος"): "3.-

(1)Όταν, κατά ή μετά την έναρξιν της ισχύος του παρόντος άρθρου, ο εργοδότης τερματίζη δι΄ οιονδήποτε λόγον άλλον ή των εν των άρθρω 5 εκτιθεμένων λόγων, την απασχόλησιν εργοδοτουμένου ο οποίος έχει απασχοληθή συνεχώς υπ΄ αυτού επί είκοσι εξ τουλάχιστον εβδομάδας, ο εργοδοτούμενος κέκτηται δικαίωμα εις αποζημίωσιν υπολογιζομένην συμφώνως προς τον Πρώτον Πίνακα: ...". Το άρθρο 6

(1)του περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου, Ν.24/67, όπως διαμορφώθηκε από τον Τροποποιητικό Νόμο, Ν.6/73, προβλέπει ότι: ″Καθ΄ οιανδήποτε ενώπιον του Δικαστηρίου Εργατικών Διαφορών διαδικασίαν ο υπό του εργοδότου τερματισμός απασχολήσεως του εργοδοτουμένου τεκμαίρεται, μέχρις αποδείξεως του εναντίου, ως μη γενόμενος διά τινά των εν τω άρθρω 5 εκτιθεμένων λόγων″ δηλαδή των λόγων που καθιστούν νόμιμη και δικαιολογημένη την απόλυση και δεν παρέχουν στον εργαζόμενο δικαίωμα αποζημίωσης. Συνεπώς, οι Καθ' ών η αίτηση είναι αυτοί που φέρουν το βάρος να ανατρέψουν το καθιερωμένο από το Νόμο μαχητό τεκμήριο και να αποδείξουν ότι δικαιολογημένα τερμάτισαν την απασχόληση της Αιτήτριας. Κατά την ακρόαση της υπόθεσης ακούσαμε μαρτυρία και από τις δύο πλευρές. Για τους Καθ' ών η αίτηση κατέθεσαν ένας εκ των δύο διευθυντών και μετόχων της Εργοδότριας Εταιρείας, ο κ.Νίκος Χ"Παναγιώτου και ο ελεγκτής Θεοδόσης Χ"Ττοφής. Η Αιτήτρια υποστήριξε τη θέση της με τη δική της μαρτυρία μόνο. Ενώπιόν μας υπάρχει επίσης η πραγματική μαρτυρία που είναι τα διάφορα έγγραφα που κατατέθηκαν σαν τεκμήρια, στα οποία θα αναφερθούμε όπου κρίνεται σκόπιμο κατά την παράθεση και αξιολόγηση της μαρτυρίας. Ήταν η θέση του κ.Νίκου Χ"Παναγιώτου ότι η Αιτήτρια συγκρούστηκε τόσο με αρκετούς πελάτες των Καθ' ών η αίτηση όσο και με τους δύο μετόχους. Τις είχαν γίνει επανειλημμένα προφορικές συστάσεις σε σχέση με τη συμπεριφορά της. Τον Αύγουστο του 2009 είχε προκύψει μία λογιστική διαφορά σε σχέση με το Φ.Π.Α. και συγκεκριμένα παρατηρήθηκε από εξωτερικό λογιστή ότι παραποιήθηκε κάποιος αριθμός και δεν συμφωνούσαν οι λογαριασμοί. Όταν ρωτήθηκε η ίδια ανέφερε ότι ήταν μικροί οι αριθμοί και έπρεπε να συμφωνούν οι λογαριασμοί. Τους είπε επίσης ότι αν δεν τους ευχαριστούσε το εν λόγω γεγονός μπορούσαν να την απολύσουν. Η ίδια από μόνη της, χωρίς να της ζητηθεί από τους διευθυντές, συνέταξε μία επιστολή και την έδωσε στον κ.Σπύρο Χ"Παναγιώτου για να την υπογράψει. Η ίδια του ανέφερε ότι επρόκειτο για την παραίτησή της και αυτός την υπέγραψε χωρίς να τη διαβάσει. Ήταν εν πάση περιπτώσει στην πρόθεσή τους να την απολύσουν για απρεπή συμπεριφορά. Παρόλο που πήρε την ίδια ημέρα τα προσωπικά της αντικείμενα και απεχώρησε, επέστρεψε δύο εβδομάδες μετά για να ενημερωθεί προφορικά ότι είχε απολυθεί σύμφωνα με το περιεχόμενο της επιστολής ημερομηνίας 13/8/

1. Συμφώνησαν να επισκεφθεί το Γραφείο Εργασίας για να ενημερωθεί για τυχόν δικαιώματά της τα οποία και της κατέβαλαν. Στο έντυπο του Γραφείου Εργασίας έγραψαν ως λόγο τερματισμού τη συμπεριφορά της. Λόγω του ότι δεν πληρώθηκε από το Ταμείο Πλεονασμού ζήτησε μετά από αυτούς αποζημίωση. Ως παράδειγμα απρεπούς διαγωγής της Αιτήτριας ανέφερε το γεγονός ότι "έβγαζε έξω" τους παραγωγούς πελάτες που ζητούσαν να ενημερωθούν για το λογαριασμό τους και τους έλεγε ότι δεν ήταν ημέρα που μπορούσαν να την απασχολήσουν. Συνεπεία αυτού έχασαν πελάτες αλλά η ίδια αρνείτο την ύπαρξη τέτοιας συμπεριφοράς. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι αυτή η συμπεριφορά συνεχιζόταν για ένα με δύο χρόνια πριν απολυθεί. Στο τελευταίο συμβάν που είχε σχέση με τη διαφορά στο Φ.Π.Α., αντί να απολογηθεί και να βρει ένα τρόπο να λυθεί νόμιμα το θέμα, αντέδρασε ζητώντας να απολυθεί αν δεν την ήθελαν. Ο ίδιος θεώρησε ότι αυτή η συμπεριφορά ήταν ανάρμοστη και το συμβάν πολύ σοβαρό. Επανέλαβε ότι δεν διάβασε ο αδελφός του το Τεκμήριο 1 πριν το υπογράψει γιατί συζητούσαν εκείνη την ώρα με το λογιστή για τη σοβαρότητα του θέματος και έτσι δεν δόθηκε η δέουσα προσοχή. Αρνήθηκε ότι του ανέφερε η Αιτήτρια για πρόβλημα στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και ότι θα έφευγε την επόμενη ημέρα για άδεια αλλά και ότι της υπαγόρευσαν το περιεχόμενο του Τεκμηρίου
2. Περαιτέρω αρνήθηκε ότι είπε στην Αιτήτρια να επιστρέψει μετά τη λήξη της άδειάς της, ενώ παραδέχθηκε ότι προσέλαβαν άλλη στη θέση της. Κατά την επανεξέταση του ανέφερε ότι δεν κατήγγειλαν την Αιτήτρια για ανθρωπιστικούς σκοπούς και γιατί την λυπήθηκαν. Ο κ.Θεοδόσης Χ"Ττοφής είναι λογιστής / ελεγκτής των Καθ' ών η αίτηση από το 1996 και είχε συνεργασία με το λογιστήριο των Καθ' ών η αίτηση. Γνώριζε την Αιτήτρια αφού ήταν το μοναδικό άτομο στο λογιστήριο. Τον τελευταίο καιρό πριν απολυθεί η Αιτήτρια διαπίστωσε ότι η σχέση της με τους ιδιοκτήτες δεν ήταν καλή αφού δεν μιλούσαν μεταξύ τους. Μάλιστα ο κ.Σπύρος Χ"Παναγιώτου του έλεγε να απευθύνεται απευθείας στην Αιτήτρια γιατί δεν θα άκουγε τον ίδιο. Μία μέρα που επισκέφθηκε τους Καθ' ών η αίτηση, ο κ.Σπύρος κρατούσε μία κόλλα και φώναζε ότι ξεγελάστηκε από την Αιτήτρια αφού αντί να του δώσει την παραίτησή της όπως του είπε, του έδωσε επιστολή τερματισμού των υπηρεσιών της από τους Καθ' ών η αίτηση. Ο ίδιος θεωρούσε ότι η Αιτήτρια παρόλο που προσπαθούσε να διεκπεραιώνει καλά τη δουλειά της είχε αδυναμίες. Όταν της επισημάνθηκαν τα προβλήματα στη δουλειά της, η ίδια είπε ότι δεν προλάβαινε τη δουλειά και τον τελευταίο καιρό παραπονιόταν ότι θα έφευγε. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι δεν ήταν παρόν στα γεγονότα με την επιστολή τερματισμού και ότι τα πληροφορήθηκε αμέσως μετά. Σε υποβολή ότι η Αιτήτρια παραιτήθηκε από μόνη της, απάντησε ότι δεν γνώρίζε. Ήταν η θέση της Αιτήτριας ότι ενημέρωσε στις 13 Αυγούστου 2009 τον κ.Νίκο Χ"Παναγιώτου ότι το λογιστικό πρόγραμμα στον υπολογιστή της ήταν κλειδωμένο και έλαβε από αυτόν οδηγίες να ασχοληθεί με άλλη εργασία. Το γεγονός ότι δεν ενημέρωσε τον κ.Σπύρο Χ"Παναγιώτου για το θέμα αυτό τον έκανε να πάει στο γραφείο της και να διαμαρτυρηθεί έντονα αφού δήθεν τον αγνόησε. Δεν μπόρεσε να του εξηγήσει αφού αυτός ήταν εξαγριωμένος και της είπε να φύγει και ότι απολύεται. Αφού η ίδια διαπίστωσε ότι ήταν ανένδοτος ζήτησε να της δοθεί γραπτώς επιστολή απόλυσης. Τότε ο κ.Σπύρος της υπαγόρευσε το Τεκμήριο 1 το οποίο πρώτα διάβασε, μετά υπέγραψε και σφράγισε. Πριν αποχωρήσει ενημέρωσε τον κ.Νίκο ο οποίος της είπε να επιστρέψει στις 24 Αυγούστου 2009 που έληγε η άδειά της αφού θα κανόνιζε το θέμα με τον κ. Σπύρο που ήταν αδελφός του. Όταν όντως επέστρεψε στις 24/8/2009 ο κ.Σπύρος της είπε να φύγει αφού την είχε ήδη απολύσει. Πληρώθηκε στις 14/9/2009 την αναλογία του 13ου μισθού της και οκτώ εβδομάδες προειδοποίηση. Η ίδια θεωρούσε ότι ο κ.Σπύρος ήταν εχθρικός μαζί της γιατί αρνήθηκε να κατασκοπεύει όπως της ζήτησε. Για τη συμπεριφορά του κ.Σπύρου παραπονέθηκε στον κ.Χ"Ττοφή και πιθανό να του ανέφερε ότι σκεφτόταν να φύγει λόγω της πικρίας και της αγανάκτησης που ένιωθε, κάτι όμως που δεν εννοούσε. Τέλος, στη γραπτή κατάθεσή της, Τεκμήριο 3, ανέφερε ότι μέχρι τις 13/8/2009 δεν της έγινε οποιαδήποτε παρατήρηση για σοβαρά λάθη ή παραλείψεις στη δουλειά της. Αντεξεταζόμενη σε υποβολή ότι το επεισόδιο ημερομηνίας 13/8/2009 έγινε συνεπεία υποδείξεων από τους Καθ' ών η αίτηση προς την Αιτήτρια ότι δεν έκανε καλά τη δουλειά της, απάντησε ότι ουδέποτε είχε πρόβλημα στη δουλειά της. Σε άλλη υποβολή ότι, συνεπεία του δικού της λάθους με το Φ.Π.Α. της έγινε παρατήρηση ήπιας μορφής, απάντησε ότι δεν έγινε τέτοια παρατυπία ποτέ. Σε άλλη υποβολή ότι η ίδια οδήγησε τα πράγματα στην απόλυσή της ανέφερε ότι αυτό δεν έγινε αφού είχε ανάγκη να δουλεύει, ενώ διαφώνησε και με υποβολή ότι ο κ.Σπύρος δεν συμμετείχε στην ετοιμασία, σύνταξη και υπαγόρευση του Τεκμηρίου
3. Περαιτέρω, αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι επέστρεψε μετά την άδειά της πίσω στη δουλειά παρόλο που είχε προσβληθεί γιατί χρειαζόταν τη δουλειά της την οποία και έβαζε πάνω απ' όλα. Όπως είπε δεν πίστεψε ότι ο κ.Σπύρος εννοούσε ότι απολύετο και δέχθηκε να χτυπήσει την επιστολή τερματισμού της γιατί δεν είχε επιλογή. Στο Γραφείο Εργασίας πήγε για να δώσει τα στοιχεία της και να λάβει συμβουλή. Τέλος, αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι ο άμεσα υπεύθυνος για την ίδια ήταν ο κ.Νίκος. Ο κ.Σπύρος ήταν ο υπεύθυνος των αποθηκών και η ίδια είχε άμεση σχέση με τις αποθήκες αφού τα τιμολόγια περνούσαν από αυτή ενώ δεχόταν οδηγίες και από τους δύο διευθυντές. Έχουμε παρακολουθήσει με ιδιαίτερη προσοχή τους μάρτυρες των Καθ' ών η αίτηση και την Αιτήτρια να καταθέτουν ενώπιον του Δικαστηρίου και με την ίδια προσοχή εξετάσαμε και τη μαρτυρία τους, έχοντας συνεχώς κατά νου τις έγγραφες προτάσεις, το σύνολο της προσαχθείσας μαρτυρίας, τα αδιαμφισβήτητα γεγονότα που αφορούν την υπόθεση καθώς και τα επιχειρήματα των ευπαίδευτων συνηγόρων. Αξιολογώντας την προσφερθείσα μαρτυρία παρατηρούμε ότι ενώ ο κ.Χ"Παναγιώτου αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι παρατηρήθηκε μη αποδεκτή συμπεριφορά από την Αιτήτρια τα τελευταία ένα με δύο χρόνια, στους γενικούς λόγους των Καθ' ών η αίτηση αναφέρεται ότι απρεπής συμπεριφορά από την Αιτήτρια παρατηρείτο καθ' όλη την περίοδο απασχόλησης της Αιτήτριας στην Εργοδότρια Εταιρεία. Σε υποβολή ότι ο κ.Σπύρος Χ"Παναγιώτου διάβασε το Τεκμήριο 1, το υπέγραψε και έπειτα το σφράγισε, απάντησε ότι δεν έχει σφραγίδα στο Τεκμήριο 1 και αφού του υποδείχθηκε η εν λόγω σφραγίδα, απάντησε ότι πρώτα υπογράφηκε το Τεκμήριο 1 και μετά σφραγίστηκε. Ενώ ισχυρίστηκε ότι το Τεκμήριο 1 ετοιμάστηκε από την Αιτήτρια και υπογράφηκε από τους Καθ' ών η αίτηση χωρίς να διαβαστεί, κατά την κυρίως εξέτασή του παραδέχθηκε ότι το Τεκμήριο 1 ήταν η επιστολή τερματισμού των υπηρεσιών της Αιτήτριας και ότι όταν επέστρεψε η Αιτήτρια μετά την άδειά της, της είπαν ότι είχε ήδη απολυθεί σύμφωνα με το Τεκμήριο
4. Περαιτέρω, αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι είπε στην Αιτήτρια ότι θα απολυθεί λόγω συμπεριφοράς για το λόγο ότι αντί να απολογηθεί σε σχέση με το λάθος που έκανε στο θέμα με το Φ.Π.Α. στις 13/8/2009, είπε στους Καθ' ών η αίτηση να την απολύσουν αν δεν τη θέλουν. Αυτή τη συμπεριφορά τη θεώρησε ανάρμοστη προς τους εργοδότες της και θεώρησε πολύ σοβαρό το εν λόγω θέμα αφού είχε να κάνει με τους λογαριασμούς των Καθ' ών η αίτηση. Από την άλλη στο Επαρχιακό Γραφείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων δήλωσε στις 14/9/2009 ότι η Αιτήτρια απολύθηκε λόγω διαφωνίας στο χώρο εργασίας και όχι λόγω ανάρμοστης συμπεριφοράς ή σοβαρού λάθους. Στην επιστολή τερματισμού δεν αναφέρεται κανένας λόγος για τον τερματισμό των υπηρεσιών της Αιτήτριας και μάλιστα ευχαριστούν την Αιτήτρια για τη μέχρι τότε συνεργασία τους ενώ αντεξεταζόμενος ο κ. Χ''Παναγιώτου απάντησε σε σχετική ερώτηση ότι δεν γνώριζε αν ο λόγος που απολύθηκε η Αιτήτρια ήταν η άρνηση της να ακολουθήσει οδηγίες για να κατασκοπεύει. Τέλος, παρατηρούμε επίσης ότι ενώ αντεξεταζόμενος απάντησε ότι μετά την απόλυση της Αιτήτριας δεν έλαβε από αυτήν επιστολή, όταν του υποδείχθηκε η επιστολή των δικηγόρων της Αιτήτριας ημερομηνίας 14/10/2009, Τεκμήριο 5, συμφώνησε ότι την έλαβε. Σε σχέση με τη μαρτυρία του κ.Χ"Ττοφή παρατηρούμε ότι δε γνώριζε για τους λόγους τερματισμού της Αιτήτριας ή αν αυτή παραιτήθηκε από μόνη της. Γνώριζε όμως ότι τον τελευταίο χρόνο η σχέση της Αιτήτριας με τον κ.Σπύρο δεν ήταν πολύ καλή και δεν μιλούσαν μεταξύ τους, χωρίς να ξέρει το λόγο. Ενώ ο κ.Χ"Παναγιώτου ανέφερε ότι ήταν από τον εξωτερικό λογιστή που παρατηρήθηκε διαφορά σε σχέση με το Φ.Π.Α. και σχετική παραποίηση αριθμού και ότι αυτό ήταν το συμβάν που θεωρήθηκε αρκετά σοβαρό και σε συνδυασμό με την ανάρμοστη επί του θέματος συμπεριφορά της Αιτήτριας προέβηκαν στην απόλυσή της, ο ίδιος ο εξωτερικός λογιστής δεν ανέφερε τίποτα ενώπιον μας για το εν λόγω θέμα. Ούτε και γνώριζε αν η Αιτήτρια απολύθηκε γι' αυτό ή για άλλο λόγο. Δεν γνώριζε επίσης αν τερμάτισε η ίδια τις υπηρεσίες της. Ο κ.Χ"Παναγιώτου είπε ότι η εν λόγω συζήτηση με την Αιτήτρια έγινε στην παρουσία του λογιστή και κατά τη συζήτηση μαζί του ήταν που παρουσίασε η Αιτήτρια το Τεκμήριο 1 το οποίο υπογράφηκε χωρίς να δοθεί η δέουσα προσοχή. Σε αντίθεση με αυτά, ο κ.Χ"Ττοφή είπε ότι όταν επισκέφθηκε τους Καθ' ών η αίτηση ο κ.Σπύρος Χ"Παναγιώτου κρατούσε ήδη στα χέρια του το Τεκμήριο
5. Όπως έχει διαφανεί η μαρτυρία του κ.Χ"Παναγιώτου σε συσχετισμό με αυτή του κ.Χ"Ττοφή παρουσιάζει ουσιαστικές αντιφάσεις. Ως εκ των πιο πάνω και οι δύο μάρτυρες των Καθ' ών η αίτηση δεν κρίνονται αξιόπιστοι. Στους γενικούς λόγους εμφάνισης τους οι Καθ' ών η αίτηση ισχυρίζονται ότι ο λόγος που δεν ήταν δυνατό να συνεχιστεί η εργοδότηση της Αιτήτριας ήταν η διαγωγή της και η παράβαση από αυτή κανόνων εργασίας. Συγκεκριμένα ανέφεραν ότι η Αιτήτρια απείχε από την εργασία της σε πολλές περιπτώσεις χωρίς ουσιαστικό λόγο, ήταν αυθάδης και δεν τηρούσε εντολές των εργοδοτών της. Κανένας από τους δύο μάρτυρες των Καθ' ών η αίτηση δεν έθεσε ενώπιόν μας τέτοια στοιχεία και δεν έγινε καν αναφορά σε οποιαδήποτε αποχή της Αιτήτριας από την εργασία της. Ούτε ανέφεραν ότι η Αιτήτρια παρέβαινε κανόνες εργασίας ή ότι δεν τηρούσε τις εντολές τους. Ο λόγος που απολύθηκε, όπως ισχυρίστηκε ο κ.Χ"Παναγιώτου ήταν η συμπεριφορά της μετά που ρωτήθηκε για τη διαφορά στο Φ.Π.Α. και το σοβαρό λάθος που έκανε, παρόλο που έγινε αναφορά από τον ίδιο μάρτυρα σε διάφορες προηγούμενες συγκρούσεις της Αιτήτριας με πελάτες και σε προφορικές συστάσεις που αφορούσαν τη συμπεριφορά της. Η θέση του κ.Χ"Παναγιώτου δεν συνάδει ούτε με τους δικογραφημένους ισχυρισμούς ούτε με τα όσα ανέφεραν οι Καθ' ών η αίτηση στο Επαρχιακό Γραφείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων Πάφου (Τεκμήριο 2). Περαιτέρω, παρατηρούμε ότι ενώ ο κ.Χ"Παναγιώτου ισχυρίστηκε ότι λόγω της συμπεριφοράς της Αιτήτριας απώλεσαν πελάτες, εντούτοις η αναφορά του παρέμεινε γενική και αόριστη αφού κανένα πελάτη δεν κατονόμασε και ούτε έδωσε οποιαδήποτε λεπτομερή στοιχεία που να επιβεβαιώνουν τη θέση του. Επίσης δεν διαφάνηκε ότι τυχόν παράπονα πελατών διερευνήθηκαν και ουδέποτε απεστάλη οποιαδήποτε επιστολή στην Αιτήτρια γνωστοποιώντας της είτε συγκεκριμένες καταγγελίες, είτε καλώντας την να αλλάξει, είτε προειδοποιώντας την για τυχόν συνέπειες εάν δεν βελτιωνόταν η εργασία και η συμπεριφορά της. Πιστεύουμε ότι αν πραγματικά ένας εργαζόμενος παρουσιάζει προβλήματα με την εργασία του ιδιαίτερα όταν δεν εκτελεί αυτή ικανοποιητικά ή παρουσιάζει απρεπή συμπεριφορά, θα πρέπει στον εργαζόμενο αυτό να δίδονται προειδοποιήσεις από τους εργοδότες και μάλιστα εάν είναι δυνατό γραπτές. Με αυτόν τον τρόπο ο εργοδότης θα μπορούσε να ελέγξει ή/και να συμβάλει στη βελτίωση του εργαζομένου. Σε αντίθεση με τη μαρτυρία που προσκόμισαν οι Καθ' ών η αίτηση, η μαρτυρία της Αιτήτριας μας φάνηκε πιο θετική, φυσική και ειλικρινής και την αποδεχόμαστε. Για όλα τα πιο πάνω η μαρτυρία των Καθ' ών η αίτηση κρίνεται αναξιόπιστη ενώ η μαρτυρία της Αιτήτριας αξιόπιστη. Αποδεχόμαστε συνεπώς ότι η μαρτυρία της Αιτήτριας αποδίδει πλήρως την αλήθεια και ανάλογα είναι και τα ευρήματα του Δικαστηρίου. Σύμφωνα με το άρθρο 5(α), (ε) και (στ) του Νόμου: "
6. Τερματισμός απασχολήσεως δι΄ οιονδήποτε των ακολούθων λόγων δεν παρέχει δικαίωμα εις αποζημίωσιν: (α) όταν ο εργοδοτούμενος παραλείπη να εκτελέση την εργασίαν του κατ΄ ευλόγως ικανοποιητικόν τρόπον: (β) ............ (γ) ............ (δ) ............ (ε) όταν ο εργοδοτούμενος επιδεικνύη τοιαύτην διαγωγήν ώστε να καθιστά εαυτόν υποκείμενον εις απόλυσιν άνευ προειδοποιήσεως: Νοείται ότι όταν ο εργοδότης δεν ασκή το δικαίωμά του προς απόλυσιν εντός λογικού χρονικού διαστήματος από του γεγονότος το οποίον του παρέσχε το δικαίωμα τούτο, θεωρείται ούτος ως εγκαταλείψας το δικαίωμά του να απολύση τον εργοδοτούμενον· (στ) άνευ επηρεασμού της γενικότητος της αμέσως προηγουμένης παραγράφου, τα ακόλουθα δύνανται, μεταξύ άλλων, να αποτελέσωσι λόγον απολύσεως άνευ προειδοποιήσεως, λαμβανομένων υπ΄ όψιν όλων των περιστατικών της περιπτώσεως: (i) διαγωγή εκ μέρους του εργοδοτουμένου η οποία καθιστά σαφές ότι η σχέσις εργοδότου και εργοδοτουμένου δεν δύναται ευλόγως να αναμένηται όπως συνεχισθή· (ii) διάπραξις σοβαρού παραπτώματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει των καθηκόντων του· (iii) διάπραξις ποινικού αδικήματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει του καθήκοντός του, άνευ της ρητής ή σιωπηράς συγκαταθέσεως του εργοδότου του· (iv) απρεπής διαγωγή του εργοδοτουμένου κατά τον χρόνον της εκτελέσεως των καθηκόντων του· (v) σοβαρά ή επαναλαμβανομένη παράβασις ή παραγνώρισης κανόνων της εργασίας ή άλλων κανόνων εν σχέσει προς την απασχόλησιν". Σύμφωνα με τις καθιερωμένες νομολογιακές αρχές σε μια τέτοια περίπτωση ο εργοδότης ενεργώντας εντός των πλαισίων της αρχής της λογικότητας, θα πρέπει οπωσδήποτε να γνωστοποιήσει στον εργοδοτούμενο τις παρατηρήσεις του και να του δώσει μία ευκαιρία να συμμορφωθεί. Τερματίζοντας δε την απασχόλησή του με βάση το άρθρο 5(α) οφείλει να δώσει στον εργοδοτούμενο την υπό του Νόμου προβλεπόμενη προειδοποίηση. Για να κριθεί η νομιμότητα της απόλυσης θα πρέπει να ικανοποιούνται οι προϋποθέσεις των εδαφίων (α), (ε) και (στ) του άρθρου 5 του Νόμου. Πάνω στα εδάφια (α) και (στ) στηρίχθηκε και η ευπαίδευτη συνήγορος της Εργοδότριας Εταιρείας με την αγόρευσή της. Τίθεται επομένως το ερώτημα εάν οι Καθ' ων η αίτηση δικαιολογούνταν να προβούν στον τερματισμό. Το κριτήριο για το δικαιολογημένο ή μη της απόλυσης ενός εργοδοτούμενου είναι το εύλογο της κατάληξης του εργοδότη, ως λογικού εργοδότη, να προβεί στον τερματισμό της απασχόλησης του εργοδοτούμενου υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις για το συγκεκριμένο λόγο βάσει των ενώπιον του στοιχείων. Το κριτήριο είναι αντικειμενικό και δεν εξαρτάται από την υποκειμενική κρίση του εργοδότη, ως λέχθηκε σε σωρεία αποφάσεων (βλ. Χρύσω Κακοφεγγίτου v. Κυπριακές Αερογραμμές Λτδ

(2005)1Β Α.Α.Δ. 1478, Kynigos Hotels Ltd v. Γιωργούλλας Χρίστου

(2004)1Α ΑΑΔ 665 και Galatariotis Telecommunications v. Σωτήρη Βασιλείου

(2003)1 ΑΑΔ 318). Ο Lord Denning M.R. στην υπόθεση British Leyland (U.K.) Ltd v. Swift [1981] ΙRLR 91 CA, στη σελ. 93, παρέθεσε ως καθοδηγητικό του εφαρμοστέου κριτηρίου: "The correct test is this: Was it reasonable for the employers to dismiss him; If no reasonable employer would have dismiss him, then the dismissal was unfair. But if a reasonable employer might reasonably have dismissed him, then the dismissal was fair. It must be remembered in all these cases there is a band of reasonableness, within which one employer might reasonable take one view: another quite reasonably take a different view". To Δικαστήριο οφείλει να εξακριβώσει κατά πόσο ήταν λογικό ο εργοδότης να μην προειδοποιήσει την Αιτήτρια για τις συνέπειες και αντί αυτού, να προχωρήσει με τερματισμό. (Βλέπε Polkey v. AE Dayton Services [1987] IRLR 503 [1988] AC 344, HL). Από την απόφαση KANIKA Developments Ltd v. Λουκά Λουκά

(2004)1Α Α.Α.Δ. 603 αναδύεται το γεγονός ότι η απόλυση πρέπει να είναι το έσχατο μέτρο στο οποίο μπορεί να καταλήξει ο εργοδότης, το οποίο πρέπει να ασκείται με φειδώ. Το ερώτημα που πρέπει να τίθεται είναι κατά πόσον ήταν λογικό ο εργοδοτούμενος να έχανε τη δουλειά του, ίσως και τη σταδιοδρομία του. Για την απάντηση του εν λόγω ερωτήματος θα πρέπει να σταθμίζονται από τη μία η επιλήψιμη συμπεριφορά του εργαζομένου, το εργασιακό περιβάλλον, η σταδιοδρομία, τα προτερήματα και οι αδυναμίες του εργαζομένου και από την άλλη οι ανάγκες του εργοδότη. Στη σελ. 607 λέχθηκε: "Πρέπει πάντως να λαμβάνει κανείς πάντοτε υπόψη και το ότι ο περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμος, με τον οποίο ρυθμίζονται αυτές οι σχέσεις, είναι νομοθέτημα κοινωνικού περιεχομένου που αποβλέπει στην προστασία του δικαιώματος εργασίας, δικαίωμα που αποτελεί σημαντική σύγχρονη κατάκτηση". Σύμφωνα με τη νομολογία, ο εργοδοτούμενος έχει κάθε δικαίωμα να λάβει γνώση των στοιχείων που θεμελιώνουν τους λόγους απόλυσης. Στην προκειμένη περίπτωση η Αιτήτρια στα εννέα χρόνια της υπηρεσίας της δεν δέχθηκε καμία γραπτή παρατήρηση. Ούτε καν κατά τον τερματισμό των υπηρεσιών της δεν της δόθηκε επιστολή στην οποία να αναγράφεται οτιδήποτε σε σχέση με το λόγο του τερματισμού. Άλλωστε, ενημέρωση σε εργοδοτούμενο για ενδεχόμενη απόλυση σε περίπτωση που δεν βελτιώσει την απόδοση ή την συμπεριφορά του είναι σχεδόν πάντοτε επιβεβλημένη και μπορεί να αγνοηθεί για πολύ σοβαρά περιστατικά μόνο. Μετά από τη λήψη τέτοιας προειδοποίησης μπορεί ο εργοδοτούμενος όχι μόνο να βελτιωθεί αλλά και να ανακαλύψει ικανότητες που δεν γνώριζε ότι είχε. Στην αγγλική απόφαση Winterhalter Gastronom Limited v. Webb [1973] ICR 245 λέχθηκε: ".there are many situations in which a man's apparent capabilities may be stretched when he knows what is demanded of him; many do not know they are capable of jumping the five-barred gate until the bull is close behind them". Περαιτέρω, στην απόφαση West Midlands Cooperative Society Ltd v. Tipton [1986] IRLR 112, HL, η Βουλή των Λόρδων έκρινε ότι η συζήτηση με τον εργαζόμενο μπορεί να παραλειφθεί μόνο αν τα υπάρχοντα στοιχεία εις βάρος του, ομολογούνται από τον ίδιο, ή είναι τόσο πρόδηλα και οφθαλμοφανή ώστε δεν μπορούν αντικειμενικά να αμφισβητηθούν. Πάντως η νομολογία, δεν παραλείπει να επισημαίνει ότι οι κυριότερες υποχρεώσεις του συνετού εργοδότη κατά την άσκηση του δικαιώματος της απόλυσης, συνδέονται με την τήρηση μιας σωστής διαδικασίας, όπου υπάρχει πλήρης σεβασμός των δικαιωμάτων του εργαζομένου προτού ληφθεί η απόφαση για απόλυσή του. Δεν διαφεύγει της προσοχής μας ότι η τήρηση της σωστής διαδικασίας αποβλέπει ταυτόχρονα και στην προστασία του δικαιώματος εργασίας του εργαζομένου. Τούτο συμβαδίζει και με τα όσα λέχθηκαν στην υπόθεση Kanika (ανωτέρω). Στην προκειμένη περίπτωση, όπως αναφέρουμε και πιο πάνω, δεν διαφάνηκε ότι τυχόν παράπονα πελατών διερευνήθηκαν και όντως αφορούσαν εργασία της Αιτήτριας και επίσης ότι η Αιτήτρια προειδοποιήθηκε για τις συνέπειες συνέχισης εκτέλεσης μη ικανοποιητικής εργασίας ή συγκεκριμένης συμπεριφοράς. Από τα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης, στα οποία έχουμε καταλήξει, καθίσταται φανερό ότι οι Καθ' ών η αίτηση δεν κατάφεραν να αποδείξουν οποιοδήποτε από τους λόγους που επικαλούνται για την απόλυση της Αιτήτριας με τους γενικούς λόγους εμφάνισης. Επί του σημείου τούτου θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ακόμη και αν αποδεικνυόταν το περιστατικό με το Φ.Π.Α., αυτό δεν θα αποτελούσε από μόνο του λόγο για νόμιμο τερματισμό. Ομόφωνα λοιπόν καταλήγουμε ότι οι Καθ' ών η αίτηση δεν απέσεισαν το βάρος απόδειξης που τους βαρύνει και κατ' επέκταση δεν κατάφεραν να αποδείξουν οποιοδήποτε λόγο που με βάση το άρθρο 5(α), (ε) και (στ) του Νόμου θα δικαιολογούσε τον τερματισμό της απασχόλησης της Αιτήτριας. Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου όπως τροποποιήθηκε από τον Ν.92/79, όταν εργοδότης τερματίσει παράνομα την απασχόληση εργοδοτουμένου που έχει απασχοληθεί συνεχώς από αυτόν επί 26 τουλάχιστον εβδομάδες, ο εργοδοτούμενος έχει δικαίωμα σε αποζημίωση που υπολογίζεται σύμφωνα με τον Πρώτο Πίνακα του Νόμου. Σύμφωνα με τον Πίνακα το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών έχει απόλυτη διακριτική εξουσία για το επιδικασθησόμενο ποσό. Κατά τον υπολογισμό όμως του εν λόγω ποσού το Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών δέον να λάβει υπόψη του, μεταξύ άλλων τα ακόλουθα: ″(α) Τα ημερομίσθια και πάσας τας άλλας απολαβάς του εργοδοτουμένου˙ (β) την διάρκειαν της υπηρεσίας του εργοδοτουμένου˙ (γ) την απώλειαν προοπτικής σταδιοδρομίας του εργοδοτουμένου˙ (δ) τας πραγματικάς συνθήκας του τερματισμού των υπηρεσιών του εργοδοτουμένου˙ (ε) την ηλικίαν του εργοδοτουμένου″. Ευθύς εξαρχής θα πρέπει να πούμε ότι η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ως προς το ποσό της αποζημίωσης που θα επιδικάσει κρίνεται με βάση τα ενώπιον του τιθέμενα πραγματικά γεγονότα. Σε καμία περίπτωση το Δικαστήριο δεν μπορεί να στηριχθεί σε υποθέσεις για να καταλήξει σε εύλογα συμπεράσματα. Από τα γεγονότα της υπόθεσης προκύπτει ότι η Αιτήτρια εργάστηκε στην υπηρεσία των Καθ΄ ών η αίτηση για εννέα συναπτά έτη. Ο τελευταίος εβδομαδιαίος μισθός της ανέρχετο σε €279,23. Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψη τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τερματίστηκε η απασχόληση της Αιτήτριας, σε συνάρτηση με τους υπόλοιπους παράγοντες που απαριθμούνται στην παράγραφο 4 του Πρώτου Πίνακα του Νόμου, κρίνουμε υπό τις περιστάσεις εύλογο να της επιδικάσουμε ως αποζημίωση το ποσό των €5.724,15, που αντιστοιχεί με τις απολαβές 20.5 εβδομάδων. Εκδίδεται επομένως ομόφωνα απόφαση υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον των Καθ' ών η αίτηση για το συνολικό ποσό των €5.724,15, πλέον νόμιμο τόκο. Περαιτέρω επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εις βάρος των Καθ' ών η αίτηση έξοδα όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ................ Χ. Παπαγεωργίου, Δικαστής. (Υπ.) ............................................... (Υπ.) .................................................. Αιμ. Θεοδούλου, Μέλος. Γ. Χριστοδούλου, Μέλος. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /ΜΠ Subject: Industrial/Final (Αναφορά: Παράνομη Απόλυση). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο