ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΣΑΒΒΑ ν. G.A.P. AKIS EXPRESS LTD κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 930/13, 30/11/2015

(1)του περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου (Ν.24/67), όπως διαμορφώθηκε από τον Τροποποιητικό Νόμο 6/73 (ο «Νόμος»), καθιερώνει νόμιμο μαχητό τεκμήριο υπέρ του εργοδοτούμενου σύμφωνα με το οποίο: «...ο υπό εργοδότου τερματισμός απασχολήσεως τεκμαίρεται, μέχρις αποδείξεως του εναντίου, ως μη γενόμενος δια τινά των εν τω άρθρω 5 εκτιθεμένων λόγων», δηλαδή των λόγων που καθιστούν νόμιμη και δικαιολογημένη την απόλυση και δεν παρέχουν στον εργοδοτούμενο δικαίωμα αποζημίωσης. Συνεπώς, στους Καθ' ων η αίτηση απόκειται να ανατρέψουν το καθιερωμένο από το Νόμο μαχητό τεκμήριο και να αποδείξουν ότι δικαιολογημένα απόλυσαν την Αιτήτρια για τους λόγους που επικαλούνται. Προς ανατροπή του εν λόγω τεκμηρίου κατέθεσε για τους Καθ' ων η αίτηση 1 ο Γενικός Διευθυντής τους κ. Γιώργος Χριστοφίδης. Κατέθεσε επίσης η Αιτήτρια. Το Ταμείο δεν προσκόμισε μαρτυρία. Παράλληλα κατατέθηκαν ως Τεκμήρια διάφορα έγγραφα, στα οποία θα αναφερθούμε όπου κρίνεται σκόπιμο κατά την παράθεση και αξιολόγηση της μαρτυρίας. Από τις έγγραφες προτάσεις, τις δηλώσεις των μερών και το ενώπιον μας μαρτυρικό υλικό προκύπτουν ως παραδεκτά και ή αδιαμφισβήτητα γεγονότα τα ακόλουθα: Οι Καθ' ων η αίτηση 1 είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με έδρα τη Λευκωσία που ασχολείται μεταξύ άλλων με τη μεταφορά αντικειμένων. Η Αιτήτρια προσλήφθηκε στην υπηρεσία των Καθ' ων η αίτηση στις 4.5.2001 ως γραφέας και εργάστηκε ανελλιπώς μέχρι που η υπηρεσία της τερματίστηκε άμεσα με σχετική επιστολής ημερ. 26.3.2012 το περιεχόμενο της οποίας παραθέτουμε: «βρισκόμαστε στην δυσάρεστη θέση να σας γνωστοποιήσουμε ότι λόγω αναδιοργάνωσης / αναδιάρθρωσης της εταιρείας μας η οποία είχε σαν συνέπεια την ελάττωση του αναγκαίου προσωπικού, οι υπηρεσίες σας στην εταιρεία μας τερματίζονται άμεσα λόγω πλεονασμού στις 26.3.

1. Ως εκ των ανωτέρω δια της παρούσης σας δίδεται προειδοποίηση οκτώ εβδομάδων στις οποίες θα πληρωθείτε και δεν θα εργαστείτε. ..» Με βάση την πιο πάνω επιστολή και τη δήλωση των μερών η περίοδος απασχόλησης της Αιτήτριας ήταν από 4.5.2001 μέχρι 20.5.
2. Επίσης οι απολαβές συμφωνήθηκαν στο ποσό των €227,25 εβδομαδιαίως. Μαρτυρία Σύμφωνα με τον κ. Χριστοφίδη οι Καθ' ων η αίτηση 1 ανήκουν στον όμιλο εταιρειών της G.A.P. Vasilopoulos και αποτελούν ξεχωριστό νομικό πρόσωπο που ασχολείται κυρίως με τις ταχυμεταφορές φακέλων, εμπορευμάτων και αντικειμένων. Η Αιτήτρια ήταν λειτουργός εξυπηρέτησης πελατών στο υποκατάστημα της οδού Νάξου και τα καθήκοντα της ήταν η παραλαβή και παράδοση φακέλων και αντικειμέ-νων, η είσπραξη λεφτών από πελάτες, η παροχή πληροφοριών και οτιδήποτε άλλο είχε να κάνει με την εξυπηρέτηση πελατών. Αρχές του 2012 αποφασίστηκε από το Δ.Σ. του Ομίλου με τη σύμφωνο γνώμη του Δ.Σ. των Καθ' ων η αίτηση, όπως στα υποκαταστήματα της Εταιρείας πραγματοποιηθούν αλλαγές στη δομή οργάνωσης του προσωπικού οι οποίες επιβάλλονταν λόγω σοβαρών προβλημάτων που παρατηρούνταν στον συντονισμό και την εφαρμογή της γενικότερης πολιτικής των Καθ' ων η αίτηση και του Ομίλου. Κατά συνέπεια αποφασίστηκε η κατάργηση όλων των θέσεων Διευθυντών υποκατα-στημάτων, η διοίκηση των οποίων θα γινόταν εξ ολοκλήρου από τα κεντρικά γραφεία της Εταιρείας. Προηγουμένως ο κάθε Διευθυντής υποκαταστήματος αποφάσιζε από μόνος του και το κάθε υποκατάστημα ακολουθούσε διαφορετική πολιτική με αποτέ-λεσμα να δημιουργείται ένα κομφούζιο και μεγάλη ασυνεννοησία. Με την κατάργηση των θέσεων των Διευθυντών επηρεάστηκε και η θέση της Αιτήτριας γιατί στο υποκατάστημα Νάξου η πρώην Διευθύντρια Κατερίνα Νίκου Μιχαήλ αποδέχθηκε και υποβιβάστηκε σε υπεύθυνη εξυπηρέτησης πελατών με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν τρεις θέσεις εξυπηρέτησης πελατών αντί δύο που υπήρχαν προηγου-μένως. Πολύ σύντομα διεφάνη ότι το υποκατάστημα αυτό δεν μπορούσε να έχει τρεις θέσεις εξυπηρέτησης πελατών γιατί ο όγκος εργασίας του δεν ήταν τόσο μεγάλος για να έχουν πλήρη απασχόληση όλοι οι λειτουργοί εξυπηρέτησης πελατών και έτσι αποφασίστηκε η κατάργηση της μίας θέσης. Με την κατάργηση της θέσης αυτής απολύθηκε η Αιτήτρια που κατείχε μια εκ των τριών θέσεων. Ισχυρίστηκε ο μάρτυρας ότι προ της απολύσεως της καταβλήθηκε προσπάθεια μεταφοράς της σε άλλο υποκατάστημα, κάτι που δεν κατέστη δυνατό αφού δεν υπήρχε καμία κενή θέση στην ειδικότητα της. Αντεξεταζόμενος, συμφώνησε ότι η Αιτήτρια εργαζόταν ως λειτουργός εξυπηρέτησης και ότι με βάση το ερωτηματολόγιο που οι Καθ' ων η αίτηση κοινοποίησαν στο Ταμείο, για σκοπούς εξέτασης του αιτήματος της Αιτήτριας, προ της απολύσεως της στο κατάστημα Νάξου απασχολούσαν δύο άτομα εκ των οποίων το έναν στην ειδικότητα της. Σε υποβολή επίσης ότι καμία αναδιοργάνωση δεν έγινε σε σχέση με τα καθήκοντα της Αιτήτριας, ο μάρτυρας διαφώνησε λέγοντας ότι η αναδιοργάνωση που έγινε τότε έθεσε τις βάσεις όπως όλα τα καταστήματα λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο. Στο κατάστημα Νάξου, καθώς είπε, εργάζονταν η διευθύντρια και δύο άτομα εξυπηρέτησης πελατών. Όταν καταργήθηκε η θέση διευθυντή προτάθηκε στην κα Μιχαήλ ο υποβιβασμός σε λειτουργό εξυπηρέτησης κάτι που αποδέχτηκε με αποτέλεσμα η Αιτήτρια αν καταστεί πλεονάζουσα. Μαρτυρία έδωσε επίσης και η Αιτήτρια υποστηρίζοντας τις θέσεις της όπως αυτές φαίνονται από τους γενικούς λόγους της Αίτησης της. Ανάλυση - Συμπεράσματα Σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 18 του Νόμου, εργοδοτούμενος είναι πλεονάζων, και κατά συνέπεια δικαιούται πληρωμή από το ομώνυμο Ταμείο όταν η απασχόληση του ετερματίσθη: (α)......................................................................................................................................... (β)........................................................................................................................................... (γ) Ένεκα οιουδήποτε των ακολούθων άλλων λόγων σχετιζομένων προς την λειτουργίαν της επιχειρήσεως: (i) εκσυγχρονισμού, μηχανοποιήσεως ή οιασδήποτε άλλης αλλαγής εις τας μεθόδους παραγωγής ή οργανώσεως η οποία ελαττώνει τον αριθμόν των αναγκαιούντων εργοδοτουμένων. (ii) αλλαγών εις τα προϊόντα ή εις τα μεθόδους παραγωγής ή εις τας αναγκαιούσας ειδικότητας των εργοδοτουμένων (iii) καταργήσεις τμημάτων (iv) δυσκολιών εις την τοποθέτησιν προϊόντων εις την αγοράν ή πιστωτικών δυσκολιών (v) ελλείψεων παραγγελιών ή πρώτων υλών (vi) σπάνεως μέσων παραγωγής, και (vii) περιορισμού του όγκου της εργασίας ή της επιχειρήσεως Να σημειώσουμε, ότι ο κάθε εργοδότης έχει δικαίωμα, μέσα στα πλαίσια της επιχειρηματικής του δράσης, να διενεργεί οποιαδήποτε αλλαγή ή αναδιοργάνωση σχετιζόμενη με τη λειτουργία της επιχείρησης του. Αυτό φυσικά δεν σημαίνει ότι οποιαδήποτε αλλαγή η μορφή αναδιοργάνωσης που γίνεται από τον εργοδότη συνιστά συγχρόνως και λόγο πλεονασμού στη βάση των προλεγομένων προνοιών του Νόμου. Όπως αναφέρθηκε στην απόφαση Α/φοι Γαλαταριώτη Λτδ ν. Παρασκευής Γρηγορά κ.α.

(2001)1 Α.Α.Δ. 1985, 1990: «Σε περιπτώσεις όπως η παρούσα, ο εκσυγχρονισμός ή αναδιοργάνωση ή οποιαδήποτε αλλαγή της επιχείρησης για να συνιστά βάσιμο λόγο πλεονασμού πρέπει να είναι τέτοιου βαθμού, σε έκταση και σοβαρότητα, ώστε να επιφέρει μεταβολή στη φύση των καθηκόντων του εργοδοτουμένου ή την κατάργησή τους ώστε το αποτέλεσμα να συνεπάγεται "ελάττωση του αριθμού των αναγκαιούντων εργοδοτουμένων" κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 18(γ)(i) του Νόμου. Μια μέθοδος εξακρίβωσης του αν υπάρχει ή όχι πλεονασμός καθορίστηκε στην υπόθεση Hindle -v- Percival Boats Ltd

(1969)1All ER 836. Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης αυτής, σε κάθε περίπτωση για να δικαιολογηθεί πλεονασμός πρέπει να διακριβωθούν οι πραγματικές απαιτήσεις της επιχείρησης και κατά πόσο αυτές μειώθηκαν κατά τον ουσιώδη χρόνο. Στη συνέχεια πρέπει να διακριβωθεί κατά πόσο οι συγκεκριμένες μειωμένες απαιτήσεις συνδέονται με τα καθήκοντα του εργοδοτούμενου που θα απολυθεί ως πλεονάζον. Αν στη διαδικασία αυτή, με αντικειμενικά κριτήρια επιβεβαι-ωθεί ο επηρεασμός της εργασίας του εργοδοτούμενου, αυτός θεωρείται πλεονάζον προσωπικό. Στην ίδια απόφαση κρίθηκε επίσης ότι η στοιχειοθέτηση πλεονασμού δεν εξαρτάται από το πώς ο ίδιος ο εργοδότης χαρακτηρίζει την πράξη του. Το Δικαστήριο παρατήρησε ότι το θέμα ήταν: «εντελώς αντικειμενικό υπό την έννοια ότι το εφαρμοζόμενο κριτήριο αναφέρεται στις πραγματικές ανάγκες της επιχείρησης και όχι τη γνώμη των εργοδοτών ή οποιουδήποτε άλλου επί του σημείου εκείνου.» (Βλ. και United Hotels (Lordos) Ltd v. Ανδρούλας Σταύρου κ.α.

(2003)1 Α.Α.Δ. 515.) Στην προκείμενη περίπτωση, οι Καθ' ων η αίτηση 1 προχώρησαν στην απόλυση της Αιτήτριας επικαλούμενοι τόσο με την επιστολή απόλυσης όσο και με τους γενικούς λόγους εμφάνισης την αναδιοργάνωση / αναδιάρθρωση, η οποία είχε ως αποτέλεσμα την ελάττωση του αναγκαίου προσωπικού ως λειτουργού εξυπηρέτησης στο κατάστη-μα της Εταιρείας επί της Οδού Νάξου στη Λευκωσία. Οι λόγοι της αναδιοργάνωσης, όπως τέθηκαν με τη μαρτυρία του κ. Χριστοφίδη, σχετίζονται με την κατάργηση της θέσης όλων των διευθυντών υποκαταστημάτων και τη μεταφορά της διευθυντικής ευθύνης στα κεντρικά γραφεία της Εταιρείας. Στο υποκατάστημα Νάξου όπου εργαζόταν η Αιτήτρια, η Διευθύντρια του εκεί υποκαταστήματος κα Μιχαήλ δέχθηκε όπως υποβιβαστεί από τη θέση διευθυντού στη θέση λειτουργού εξυπηρέτησης πελατών με αποτέλεσμα οι Καθ' ων η αίτηση 1 να τερματίσουν την απασχόληση της Αιτήτριας επικαλούμενοι σε τελικό στάδιο ότι με τη τοποθέτηση της κας Μιχαήλ στη θέση λειτουργού εξυπηρέτησης πελατών, δεν δικαιολογείτο η απασχόληση τριών ατόμων της αυτής ειδικότητας επειδή ο όγκος εργασίας του υποκαταστήματος δεν ήταν τόσο μεγάλος. Προφανώς η αναδιοργάνωση που οι Καθ' ων η αίτηση 1 επικαλούνται δεν συνδέεται με τα καθήκοντα της Αιτήτριας αλλά με τις θέσεις των διευθυντών υποκαταστημάτων τις οποίες οι Καθ' ων η αίτηση 1 αποφάσισαν να καταργήσουν. Κανένας στοιχείο δεν τέθηκε ενώπιον μας που να καταδεικνύει ότι οι ανάγκες της θέσης λειτουργού εξυπηρέτησης στο υποκατάστημα της οδού Νάξου έπαυσαν να υφίστανται. Συνεπώς οι λόγοι απόλυσης της Αιτήτριας θα πρέπει να εξεταστούν σε συνάρτηση με το εάν δικαιολογείτο η κατάργηση της θέσης των διευθυντών για ένα από τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 18 του Νόμου. Σημειώνουμε κατ' αρχάς ότι η κατάργηση θέσης δεν δικαιολογεί από μόνη της συνθήκες πλεονασμού. Για να δικαιολογεί πλεονασμό θα πρέπει να στηρίζεται σε ένα από τους λόγους που προβλέπονται στο άρθρο 18 του Νόμου. Θα πρέπει δηλαδή να υπάρχει αντιστοιχία μεταξύ των γεγονότων της υπόθεσης με μια από τις περιπτώσεις που αναφέρονται στον Νόμο. Είτε γιατί η κατάργηση της θέσης ήταν το αποτέλεσμα αναδιοργάνωσης είτε γιατί ο απολυθείς εργοδοτούμενος ήταν ο μοναδικός υπάλληλος του τμήματος που ο εργοδότης απεφάσισε να καταργήσει. Εν προκειμένω οφείλουμε να παρατηρήσουμε ότι από η μαρτυρία του κ. Χριστοφίδη δεν προκύπτουν οποιαδήποτε στοιχεία που να καταδεικνύουν την ύπαρξη οποιασδήποτε σοβαρής αναδιοργάνωσης ή αλλαγής η οποία σε τελικό στάδιο επέφερε μεταβολή στη φύση των καθηκόντων της διευθυντού του υποκαταστήματος ή την κατάργησή τους ώστε το αποτέλεσμα να δικαιολογεί την απόλυση της διευθυντού και κατά συνέπεια της ίδιας της Αιτήτριας η οποία με τον υποβιβασμό της κας Μιχαήλ και την παραμονή της τελευταίας στην υπηρεσία ουσιαστικά αντικαταστήθηκε στα καθήκοντα της. Περαιτέρω ενώ μέσα από τη μαρτυρία του κ. Χριστοφίδη προκύπτει ότι και μετά την τοποθέτηση της κας Μιχαήλ στη θέση της λειτουργού εξυπηρέτησης συνέχισε η Αιτήτρια να προσφέρει τις υπηρεσίες της, εν τούτοις κανένα στοιχείο δεν τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου που να φανερώνει ότι ο όγκος εργασίας του υποκαταστή-ματος δεν μπορούσε να δικαιολογήσει τη συνέχιση της απασχόλησης της ως οι ίδιοι διατείνονται. Εν κατακλείδι ομόφωνα καταλήγουμε ότι οι Καθ' ων η αίτηση 1 δεν απέσεισαν το βάρος απόδειξης που τους βαρύνει και κατ' επέκταση δεν κατάφεραν να αποδείξουν στη βάση αντικειμενικών κριτηρίων οποιοδήποτε λόγο που θα δικαιολογούσε την απόλυση της Αιτήτριας λόγω πλεονασμού. Υπολογισμός των Αποζημιώσεων Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου, όπως τροποποιήθηκε από το Ν.92/79, όταν εργοδότης τερματίσει παράνομα την απασχόληση εργοδοτούμενου που έχει απασχοληθεί συνεχώς από αυτόν επί 26 τουλάχιστον εβδομάδες, ο εργοδοτούμενος έχει δικαίωμα σε αποζημίωση που υπολογίζεται σύμφωνα με τον Πρώτο Πίνακα του Νόμου. Η αποζημίωση εργοδοτούμενου επαφίεται, σύμφωνα με το άρθρο 4 του Πρώτου Πίνακα του Νόμου, στην απόλυτο διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου. Στην άσκηση της εξουσίας αυτής ορίζεται από το ίδιο άρθρο του Νόμου, ότι πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, ορισμένοι παράγοντες που είναι οι ακόλουθοι: (α) τα ημερομίσθια και πάσας τας άλλας απολαβάς του εργοδοτούμενου (β) την διάρκεια της υπηρεσίας του εργοδοτουμένου (γ) την απώλειαν προοπτικής σταδιοδρομίας του εργοδοτουμένου (δ) τας πραγματικάς συνθήκας του τερματισμού των υπηρεσιών του εργοδοτουμένου (ε) την ηλικίαν του εργοδοτουμένου Από τα γεγονότα της υπόθεσης προκύπτει ότι η Αιτήτρια εργάστηκε στην υπηρεσία των Καθ' ων η αίτηση 1 για 11 συναπτά έτη και ότι λάμβανε για σκοπούς αποζημίωσης με βάση τον Νόμο το ποσό των €227,25 εβδομαδιαίως. Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψη τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τερματίστηκε η απασχόληση της Αιτήτριας, σε συνάρτηση με τους υπόλοιπους παράγοντες που απαριθμούνται στην παράγραφο 4 του Πρώτου Πίνακα του Νόμου, κρίνουμε υπό τις περιστάσεις να της επιδικάσουμε ως εύλογη αποζημίωση το ποσό των €5.908,50- που αντιστοιχεί με τις απολαβές 26 εβδομάδων. Εκδίδεται επομένως απόφαση υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον των Καθ' ων η αίτηση 1 για το ποσό των €5.908,50- πλέον νόμιμο τόκο. Περαιτέρω επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον των Καθ' ων η αίτηση 1 €1200 ως έξοδα πλέον ΦΠΑ. Η Αίτηση εναντίον του Ταμείου απορρίπτεται χωρίς καμιά διαταγή για έξοδα. (υπ)..................... Ι.Α. Χατζητζιοβάννης, Πρόεδρος Π. Φιλίππου, Μέλος Π. Ρήγας, Μέλος ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο