Μ. Κ. ν. ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΥΠΡΟΥ, Υπόθεση αρ: 831/2014, 20/6/2019 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEDLEF:2019:42 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ι. Α. Χατζητζιοβάννη, Προέδρου Γ. Στυλιανού και Χ. Πρατσή, Μελών. Υπόθεση αρ: 831/2014 Μεταξύ: Μ. Κ. Αιτητής -και- ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΥΠΡΟΥ Καθ' ων η αίτηση Ημερομηνία: 20η Ιουνίου, 2019 Εμφανίσεις: Για τον Αιτητή: κα Ι. Παπαμιλτιάδους Για τους Καθ' ων η αίτηση: κα Μ. Αντωνίου ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα Αίτηση ο Αιτητής αξιώνει από τους Καθ' ων η αίτηση (στο εξής το «ΡΙΚ») αποζημιώσεις για παράνομο τερματισμό της απασχόλησης του, νόμιμο τόκο, έξοδα και ΦΠΑ. Το ΡΙΚ αμφισβητεί τις εναντίον του αξιώσεις και ισχυρίζεται ότι ο τερματισμός της απασχόλησης του Αιτητή ήταν καθόλα νόμιμος και δικαιολογημένος. Συγκεκριμένα, στους γενικούς λόγους εμφάνισης αναφέρει ότι ο Αιτητής παράλληλα με την απασχόληση του στο ΡΙΚ εργαζόταν και στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας. Ο Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής του ΡΙΚ με επιστολή του ημερ. 10.2.2014 προς τον Αιτητή κάλεσε αυτόν όπως μέχρι την 17.2.2014 αποστείλει γραπτώς την απάντηση του σε σχέση με την επιλογή του μεταξύ της εργοδότησης του στο ΡΙΚ και της εργοδότησης του στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας. Με την πιο πάνω επιστολή το ΡΙΚ ενημέρωνε επίσης τον Αιτητή ότι σε περίπτωση που αρνηθεί να προβεί σε επιλογή ή δεν απαντήσει εντός της καθορισμένης προθεσμίας, το ΡΙΚ θα εξέταζε το ενδεχόμενο τερματισμού της απασχόλησης του. Ο Αιτητής στην επιστολή του ημερ. 17.2.2014 δεν ανάφερε την πρόθεση του για εγκατάλειψη της δεύτερης εργασίας του. Επακόλουθο, το Διοικητικό Συμβούλιο του ΡΙΚ με απόφαση του ημερ. 26.2.2014 αποφάσισε όπως τερματιστεί η υπηρεσία του Αιτητή στ ΡΙΚ από 1.3.2014. Με τη έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας δηλώθηκαν ως παραδεκτά γεγονότα η περίοδος απασχόλησης του Αιτητή που ήταν από 30.9.1990 μέχρι 28.2.2014 και οι απολαβές του που ανέρχονταν στο ποσό των €2.438,15 πλέον 13ο μισθό. Το άρθρο 6
(1)του περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου (Ν.24/67), όπως διαμορφώθηκε από τον Τροποποιητικό Νόμο 6/73 (ο «Νόμος»), καθιερώνει νόμιμο μαχητό τεκμήριο υπέρ του εργοδοτούμενου δυνάμει του οποίου: «...ο υπό εργοδότου τερματισμός απασχολήσεως τεκμαίρεται, μέχρις αποδείξεως του εναντίου, ως μη γενόμενος δια τινά των εν τω άρθρω 5 εκτιθεμένων λόγων», δηλαδή των λόγων που καθιστούν νόμιμη και δικαιολογημένη την απόλυση και δεν παρέχουν στον εργοδοτούμενο δικαίωμα αποζημίωσης. Συνεπώς, στο ΡΙΚ απόκειται να ανατρέψει το καθιερωμένο από το Νόμο μαχητό τεκμήριο και να αποδείξει ότι δικαιολογημένα απόλυσε τον Αιτητή για τους λόγους που επικαλείται. Προς ανατροπή του εν λόγω τεκμηρίου η πλευρά του ΡΙΚ δεν προσέφερε καμία μαρτυρία. Η μοναδική μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αυτή του Αιτητή. Ο Αιτητής δεν αντεξετάστηκε με αποτέλεσμα τα όσα κατέθεσε να παραμείνουν αναντίλεκτα. Ο Αιτητής προσλήφθηκε στην υπηρεσία του ΡΙΚ στις 30.9.1990 ως συνεργάτης κατ' αποκοπή για να καταστεί στη συνέχεια συνεργάτης αορίστου χρόνου μερικής απασχόλησης (140 ώρες μηνιαίως / 32,5 ώρες εβδομαδιαίως). Τα καθήκοντα του ήταν η παραγωγή ραδιοφωνικών προγραμμάτων τα οποία είχαν σχέση με πολιτιστικά, κοινωνικά, πολιτικά, θρησκευτικά και μουσικά θέματα. Παράλληλα είχε αναπτύξει μια δυνατή σχέση μέσω του ραδιοφώνου με τους απόδημους Έλληνες και ασχολήθηκε επί μακρόν με θέματα νεολαίας, δια βίου μάθησης. Πριν από την εργοδότηση του στο ΡΙΚ και συγκεκριμένα από τις 9.10.1978 μέχρι σήμερα εργάζεται στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, στη θέση αχθοφόρου/κλητήρα, κλίμακα Ε6 (εργατικό, ωρομίσθιο προσωπικό), σε γνώση της διεύθυνσης του ΡΙΚ από την αρχή της εργοδότησης του και δη το Σεπτέμβριο του
- Στο ΡΙΚ εργαζόταν συνήθως κατά τις μεταμεσονύκτιες ζώνες. Με το πέρασμα των χρόνων η διεύθυνση του ΡΙΚ τον μετακίνησε σε ώρες απογευματινές αναθέτοντας του διάφορα σημαντικά έργα (projects) σε θέματα νεολαίας, δια βίου μάθησης, πολύ-πολιτισμικότητας κ.α. Ασχολήθηκε επίσης και με διάφορα θέματα όπως κοινωνικά, πολιτικά, θρησκευτικά, ευρωπαϊκά κ.α. με απόλυτη επιτυχία. Ταυτόχρονα η διεύθυνση του ΡΙΚ του ανέθετε συμμετοχές και παρουσιάσεις σε τηλεοπτικές εκπομπές πάνω σε διάφορα θέματα καθώς επίσης συνεργαζόταν με το περιοδικό του ΡΙΚ με συνεντεύξεις και ρεπορτάζ. Επίσης είχε φοιτήσει σε κολλέγιο στην Κύπρο όπου και πήρα το πτυχίο στα ΜΜΕ με βράβευση. Παράλληλα, φοιτούσε στο ινστιτούτο Γκαίτε για εκμάθηση της γερμανικής γλώσσας. Το 2009 το ΡΙΚ κατέστησε σχεδόν όλους τους συνεργάτες αορίστου χρόνου. Το 2012 έγινε αξιολόγηση των συνεργατών αορίστου χρόνου κι ο ίδιος βαθμολογήθηκε σε όλα Α. Είχε έντονη δραστηριότητα στα ΜΜΕ και κατά καιρούς έλαβε αρκετά βραβεία και επαίνους και προσκλήθηκε να παρουσιάσει στο εξωτερικό διάφορες εκδηλώσεις. Το 2014 το νεοδιορισθέν τότε συμβούλιο του ΡΙΚ, δύο μήνες από την ανάληψη των καθηκόντων του, τον απέλυσε με τη δικαιολογία ότι εργαζόταν ταυτόχρονα ως χαμηλόμισθος ωρομίσθιος εργάτης Ε6 κλίμακα στο Τμήμα Κτηματολογίου, αφού του έβαζαν ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα να αποφασίσει ποια εργασία ήθελε να κρατήσει. Κατά τον χρόνο της απόλυσης του ήταν 55 ετών. Επτά μήνες μετά την απόλυση του, τον Οκτώβριο του 2014, προσελήφθηκε στο ΛΟΓΟ με το ποσό των €200 ευρώ μηνιαίως. Ισχυρίζεται ό Αιτητής ότι λόγω της απόλυσης του τέθηκε σε απελπιστική οικονομική κατάσταση επειδή είχε τακτοποιήσει τη ζωή του ανάλογα με τα εισοδήματα που είχε πριν την απόλυση. Έκανε δάνεια για τις σπουδές των παιδιών του αλλά και για ιδιοκατοίκηση δίνοντας μια ψηλή δόση δανείου και έτσι έπρεπε να συμβιβαστεί έστω και με τα λίγα αυτά λεφτά από τον ΛΟΓΟ. Βρισκόταν στο χείλος της οικονομικής καταστροφής αλλά και σε ψυχολογική κατάρρευση. Επισκεπτόταν ψυχολόγο τα επόμενα χρόνια μετά την απόλυση του, επειδή δεν μπορούσε να δεχτεί το γεγονός ότι χωρίς πολλή σκέψη το ΔΣ του ΡΙΚ διέγραψε μια επιτυχημένη πορεία 24 χρόνων και ότι αναγκαζόταν να εργάζεται με πολύ χαμηλό μισθό χάνοντας αυτό το οποίο είχε. Ένα χρόνο μετά την απόλυση του διαγνώστηκε με καρκίνο μαστού η 28χρονη κόρη του και δύο χρόνια μετά η σύζυγο του με το ίδιο πρόβλημα. Και στις δύο περιπτώσεις βρέθηκε να δανείζεται επιπλέον χρήματα για εξετάσεις και εγχείριση στο Λονδίνο. Από τον Μάιο το 2018 έπαυσε να εργάζεται στα ΜΜΕ επειδή λόγω και της ηλικίας του κανένας δεν ενδιαφέρεται να τον εργοδοτήσει παρόλο που απευθύνθηκα σε όλα τα ΜΜΕ. Επεδίωξε επανειλημμένως την επιστροφή του στο ΡΙΚ αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Με την απόλυση του ισχυρίζεται ότι η καριέρα του έχει καταστραφεί και ότι αυτό τον καθηλώνει ως άνθρωπο. Επίσης ότι άνισα και άδικα τον αντιμετώπισε το ΔΣ του ΡΙΚ καθώς μέχρι σήμερα εργοδοτεί άτομα που εργάζονται ως δημόσιοι υπάλληλοι αλλά και άτομα από άλλους ημικρατικούς οργανισμούς. Ανάλυση - Συμπεράσματα Οι λόγοι που δικαιολογούν τον τερματισμό της απασχόλησης εργοδοτούμενου και συνεπώς απαλλάσσουν τον εργοδότη από την καταβολή οποιασδήποτε αποζημίωσης, αναφέρονται περιοριστικά στο άρθρο 5 του Νόμου. Σύμφωνα με τα εδάφια (α), (ε) και (στ) του συγκεκριμένου άρθρου: «
- Τερματισμός απασχολήσεως δι' οιονδήποτε των ακολούθων λόγων δεν παρέχει δικαίωμα εις αποζημίωσιν: (α) Όταν εργοδοτούμενος παραλείπη να εκτελέση την εργασία του κατ' ευλόγως ικανοποιητικόν τρόπον: Νοείται ότι προσωρινή ανικανότης προς εργασίαν οφειλόμενη εις ασθένειαν, βλάβην, τοκετον ή νόσον δεν θεωρείται ως εμπίπτουσα εντός της παραγράφου ταύτης: (β)................................................................................................................................................... (γ)................................................................................................................................................... (δ).................................................................................................................................................. (ε) Όταν ο εργοδοτούμενος επιδεικνύη τοιαύτην διαγωγήν ώστε να καθιστά εαυτόν υποκείμενον εις απόλυσιν άνευ προειδοποιήσεως. Νοείται ότι όταν ο εργοδότης δεν ασκεί το δικαίωμα του προς απόλυσιν εντός λογικού χρονικού διαστήματος από του γεγονότος το οποίον του παρέσχε το δικαίωμα τούτο, θεωρείται ούτος ως εγκαταλείψας το δικαίωμα του να απολύση τον εργοδοτούμενον. (στ) Άνευ επηρεασμού της γενικότητας τη αμέσως προηγούμενης παραγράφου, τα ακόλουθα δύνανται, μεταξύ άλλων, να αποτελέσωσι λόγον απολύσεως άνευ προειδοποιήσεως, λαμβανομένων υπ' όψιν όλων των περιστατικών της περιπτώσεως: (i) διαγωγή εκ μέρους του εργοδοτουμένου η οποία καθιστά σαφές ότι η σχέσις εργοδότου και εργοδοτουμένου δεν δύναται ευλόγως να αναμένηται όπως συνεχισθή (ii) διάπραξιν σοβαρού παραπτώματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει των καθηκόντων του (iii) διάπραξιν ποινικού αδικήματος υπό του εργοδοτουμένου εν τη εκτελέσει του καθήκοντος του, άνευ της ρητής ή σιωπηράς συγκαταθέσεως του εργοδότη του (iv) απρεπής διαγωγή του εργοδοτουμένου κατά τον χρόνον της εκτελέσεως των καθηκόντων του (v) σοβαρά ή επαναλαμβανομένη παράβασις ή παραγνώρισης κανόνων της εργασίας ή άλλων κανόνων εν σχέσει προς την απασχόλησιν.» Στην προκείμενη περίπτωση, το ΡΙΚ που έφερε και το βάρος απόδειξης δεν έθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου οποιαδήποτε μαρτυρία που να αποδεικνύει τον δικογραφημένο ισχυρισμό του, ότι δικαιολογημένα απέλυσε τον Αιτητή για τους λόγους που επικαλείται, με επακόλουθο το νόμιμο μαχητό τεκμήριο να μην ανατραπεί και ο τερματισμός της απασχόλησης του Αιτητή να θεωρείται παράνομος και μη γενόμενος για ένα από του λόγους που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο 5 του Νόμου. Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου, όπως τροποποιήθηκε από το Ν.92/79, όταν εργοδότης τερματίσει παράνομα την απασχόληση εργοδοτούμενου που έχει απασχοληθεί συνεχώς από αυτόν επί 26 τουλάχιστον εβδομάδες, ο εργοδοτούμενος έχει δικαίωμα σε αποζημίωση που υπολογίζεται σύμφωνα με τον Πρώτο Πίνακα του Νόμου. Σύμφωνα με τον Πρώτο Πίνακα του Νόμου:
- Πάσα αποζημίωσις επιδικαζόμενη εις εργοδοτούμενον υπό του Δικαστηρίου εργατικών Διαφορών δυνάμει του άρθρου 3 υπολογίζεται ως εκτίθεται εις τον παρόντα Πίνακα.
- Εν ουδεμία περιπτώσει η αποζημίωσις θα είναι μικροτέρα του ποσού το οποίον ο εργοδοτούμενος θα ελάμβανε εάν είχε κηρυχθεί υπό του εργοδότη του ως πλεονάζον και εδικαιούτο εις πληρωμήν λόγω πλεονασμού δυνάμει του Μέρους IV, ως αύτη υπολογίζεται δυνάμει του Τέταρτου Πίνακος, λαμβανομένης όμως υπ' όψιν απασχολήσεως από της 1ης Ιανουαρίου
- Εν ουδεμία περιπτώσει η αποζημίωσις θα υπερβαίνη τα ημερομίσθια δύο ετών.
- Πλην ως προνοείται υπό των παραγράφων 2 και 3 του παρόντος Πίνακος, το Δικαστήριον εργατικών Διαφορών έχει απόλυτον διακριτικήν εξουσίαν ως προς το υπ' αυτού επιδικασθησόμενον ποσόν. Κατά τον υπολογισμόν όμως του επιδικασθησομένου τούτου ποσού, το Δικαστήριον Εργατικών Διαφορών δέον να λάβη υπ' όψιν του, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: (α) τα ημερομίσθια και πάσας τας άλλας απολαβάς του εργοδοτούμενου (β) την διάρκεια της υπηρεσίας του εργοδοτουμένου (γ) την απώλειαν προοπτικής σταδιοδρομίας του εργοδοτουμένου (δ) τας πραγματικάς συνθήκας του τερματισμού των υπηρεσιών του εργοδοτουμένου (ε) την ηλικίαν του εργοδοτουμένου Όπως αποφασίστηκε στην Louis Tourist Agency Ltd v. Αντιγόνης Ηλία
(1992)1 Α.Α.Δ. 98, 105: «Η υλική ζημία την οποία υφίσταται από τον τερματισμό ο εργοδοτούμενος είναι αναμφίβολα παράγοντας σχετικός, αλλά όχι ο μόνος που λαμβάνεται υπόψη. Η διαγωγή των μερών είναι άλλος σχετικός παράγοντας, όπως συνάγεται από την παράγραφο 4(δ) του πίνακα». Ευθύς εξ αρχής θα πρέπει να πούμε ότι η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ως προς το ποσό που θα επιδικάσει υπό μορφή αποζημίωσης, κρίνεται με βάση τα ενώπιον του τιθέμενα πραγματικά γεγονότα. Σε καμία περίπτωση το Δικαστήριο δεν μπορεί να στηριχθεί σε υποθέσεις για να καταλήξει σε εύλογα συμπεράσματα. Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψη τις πραγματικές συνθήκες κάτω από τις οποίες τερματίστηκε η απασχόληση του Αιτητή, τις απολαβές του, που για σκοπούς του Νόμου ανέρχονταν στα €609,50 εβδομαδιαίως, την επί 24 έτη συνεχή περίοδο απασχόλησης του, την ηλικία του (55 ετών κατά τον χρόνο τερματισμού της απασχόλησης του - ηλικία δύσκολη για εξεύρεση νέας εργασίας), τη ζημία που υπέστη με τον τερματισμό της απασχόλησης του, το γεγονός ότι δεν κατάφερε να εξεύρει νέα εργασία με ανάλογα εισοδήματα, την οικογενειακή του κατάσταση και τις εν γένει υποχρεώσεις του, κρίνουμε υπό τις περιστάσεις εύλογο και δίκαιο να του επιδικάσουμε, υπό μορφή αποζημίωσης, το ποσό των €51.807,50- που αντιστοιχεί με ημερομίσθια 85 εβδομάδων. Εκδίδεται επομένως απόφαση υπέρ του Αιτητή και εναντίον ΡΙΚ για το ποσό των €51.807,50- με νόμιμο τόκο από 29.10.2014 μέχρι τελικής εξόφλησης. Σύμφωνα με το άρθρο 3
(2)του Νόμου ποσό €31.694- που αντιστοιχεί με ημερομίσθια ενός έτους πλέον νόμιμο τόκο από 29.10.2009 μέχρι τελικής εξόφλησης, θα καταβληθεί στον Αιτητή από το ΡΙΚ και το υπόλοιπο ποσό των €20.113,50 πλέον νόμιμο τόκο από 29.10.2014 μέχρι τελικής εξόφλησης, από το Ταμείο Πλεονάζοντος Προσωπικού. Τέλος επιδικάζονται υπέρ του Αιτητή και εναντίον του ΡΙΚ το ποσό των €2.500 ως δικηγορικά έξοδα πλέον νόμιμο τόκο πλέον ΦΠΑ επί των εξόδων. (υπ).................... Ι.Α. Χατζητζιοβάννης, Πρόεδρος Γ. Στυλιανού, Μέλος Χ. Πρατσής, Μέλος ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο