Αντώνη Αντωνίου ν. Ευφημίας Κωνσταντίνου, Αρ. Αίτησης: 12/05, 19.5.2008 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODPAF:2008:3 ΣΤΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Δικαιοδοσία Γονικής Μέριμνας ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Χ" Αθανασίου-Σιαμτάνη, Δ. Αρ. Αίτησης: 12/05 Μεταξύ: Αντώνη Αντωνίου, από τη Γεροσκήπου Αιτητή/Καθ΄ ου η Αίτηση στην Ανταπαίτηση - και - Ευφημίας Κωνσταντίνου, από την Πάφο Καθ΄ ης η Αίτηση/Αιτήτριας στην Ανταπαίτηση ------------------------------------- Ημερομηνία: 19.5.2008 Εμφανίσεις: Για Αιτήτρια στην Ανταπαίτηση/Καθ΄ ης η Αίτηση στην Απαίτηση: κα. Γ. Κωμοδρόμου Για Καθ΄ ου η Αίτηση στην Ανταπαίτηση/Αιτητή στην Απαίτηση : Καμιά Εμφάνιση -------------------------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Η απόσυρση της Απαίτησης του Αιτητή στις 12 Δεκεμβρίου 2007, οδήγησε σε εξέταση της Ανταπαίτησης της Καθ΄ ης η Αίτηση, Αιτήτριας στην Ανταπαίτηση, στο εξής καλουμένης ως «Αιτήτριας». Η επιδίωξη της Αιτήτριας με αυτή είναι ν΄ αναλάβει εξ ολοκλήρου την άσκηση της γονικής μέριμνας των ανήλικων παιδιών τους, Ανδρέα και Δήμητρας. Eπίσης ζητά από το Δικαστήριο να απαγορεύσει την επικοινωνία του Καθ΄ ου η Αίτηση με τα παιδιά του. Κατά την εξέλιξη της ακρόασης και μετά τη μαρτυρία της Λειτουργού Ευημερίας κας Χρύσως Παναγιώτου, η δικηγόρος του Καθ΄ ου η Αίτηση δήλωσε ότι ο Καθ΄ ου η Αίτηση δεν προτίθετο να υπερασπιστεί στην Ανταπαίτηση και ζήτησε την άδεια του Δικαστηρίου ν΄ αποσυρθεί. Άδεια δόθηκε και η δικηγόρος του αποχώρησε από τη διαδικασία, η δε υπόθεση συνέχισε με περαιτέρω μαρτυρία. Το αίτημα για εξασφάλιση αποκλειστικής άσκησης γονικής μέριμνας από την Αιτήτρια στηρίχθηκε κυρίως στην μετά από ακροαματική διαδικασία καταδίκη του συζύγου της από το Μόνιμο Κακουργιοδικείο Πάφου για το αδίκημα της σεξουαλικής κακοποίησης του υιού τους και την επιβολή σ΄ αυτόν φυλάκισης 8 ετών. Όπως η Αιτήτρια ανέφερε κατά τη μαρτυρία της, ενώ το ζευγάρι βρισκόταν σε διάσταση ρυθμίστηκαν τα θέματα επικοινωνίας του πρώην συζύγου της με τα παιδιά του. Στις 6/2/05, ο γιος τους, μετά από διανυκτέρευση στον πατέρα του, παραπονέθηκε για πόνο στον πρωκτό και σύγκαμα. Υποψιάστηκε τότε, ότι το παιδί παρενοχλήθηκε σεξουαλικά. Οι υποψίες της δυστυχώς επαληθεύθηκαν, ο δε πατέρας, μετά από καταγγελία και διερεύνηση της υπόθεσης από τους αρμόδιους Λειτουργούς και Τμήματα, αντιμετώπισε τη δικαιοσύνη, με αποτέλεσμα την καταδίκη του. Σήμερα εκτίει την ποινή του στις Κεντρικές Φυλακές. Κατά της καταδικαστικής απόφασης, ημερομηνίας 10/7/06 και της ποινής, ημερομηνίας 13/7/06, ασκήθηκε έφεση. Σύμφωνα με τον Πρωτοκολλητή του Οικογενειακού Δικαστηρίου, κ. Ματθαίο Αταλιώτη, η έφεση δεν έχει μέχρι σήμερα εκδικαστεί και δεν έχει εκδοθεί οποιαδήποτε απόφαση. Τόσο η καταδικαστική απόφαση όσο και η ποινή κατατέθηκαν ως Τεκμήρια 1 και 2 κατά την ακρόαση της υπόθεσης. Η μητέρα δίνοντας τη μαρτυρία της, ανέφερε ότι το παιδί μετά το συμβάν ήταν πολύ τραυματισμένο. Κατέρρεε συνέχεια και έκλαιγε. Με τη δική της βοήθεια, καθώς και βοήθεια ψυχολόγου, προσπαθεί να συνεχίσει με τη ζωή του. Η ίδια έχει αναλάβει εκ των πραγμάτων αποκλειστικά τη στήριξη των παιδιών. Επίσης το Γραφείο Ευημερίας της πρόσφερε υποστήριξη. Πιστεύει ακόμα ότι έχει αποδείξει όλ΄ αυτά τα χρόνια ότι είναι ικανή να φροντίζει τα παιδιά της και ζητά να έχει εξ ολοκλήρου τη γονική μέριμνα για να αντιμετωπίσει τα οποιαδήποτε προβλήματα πιθανό να προκύψουν στην καθημερινότητα και από την ενδεχόμενη άρνηση συναίνεσης από το σύζυγό της, ο οποίος βρίσκεται στη φυλακή, να προβεί σε ορισμένες πράξεις που αφορούν τα παιδιά. Επίσης γιατί ο πατέρας, ο οποίος εκτίει αυτή τη στιγμή την ποινή του δεν είναι ικανός να έχει αποκλειστική ή από κοινού τη γονική μέριμνα των παιδιών. Πρόσθεσε περαιτέρω, ότι τα παιδιά δεν επιθυμούν σήμερα οποιαδήποτε επαφή μαζί του ούτε και ο ίδιος συνεισφέρει οτιδήποτε για τη διατροφή τους. Το Δικαστήριο ως είχε καθήκον από τη σχετική νομοθεσία, έδωσε οδηγίες στο Γραφείο Ευημερίας για ετοιμασία κοινωνικής έρευνας και η Λειτουργός του Γραφείου Ευημερίας κλήθηκε από το Δικαστήριο κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας να παρουσιάσει την έκθεσή της. Ζητήθηκε λόγω των εξελίξεων στην υπόθεση, καθώς όταν καταχωρήθηκε η ανταπαίτηση η σεξουαλική κακοποίηση ήταν σε επίπεδο υποψιών και ισχυρισμών της Αιτήτριας, η ετοιμασία συμπληρωματικής έκθεσης. Αμφότερες οι εκθέσεις παρουσιάστηκαν από την κ. Παναγιώτου κατά την ακρόαση της υπόθεσης. Σ΄ αυτές η κ. Παναγιώτου, αφού παραθέτει λεπτομέρειες για τη διερεύνηση της υπόθεσης, εισηγείται ότι θα ήταν προς όφελος των παιδιών η άσκηση της γονικής μέριμνας να ανατεθεί αποκλειστικά στη μητέρα, λόγω της κατάστασης του πατέρα που βρίσκεται στη φυλακή. Επίσης πιστεύει, από τη συνεργασία που είχε με τη μητέρα, ότι η μητέρα μπορεί ν΄ ανταπεξέλθει από μόνη της στα οποιαδήποτε προβλήματα παρουσιάζονται. Είχε ακόμα συναντήσεις και με τα παιδιά τα οποία έχουν, όπως ανέφερε, έντονα αρνητική στάση προς τον πατέρα και απορρίπτουν κάθε προσπάθεια για επικοινωνία μαζί του. Ο Ανδρέας, όπως πληροφόρησε το Δικαστήριο η Λειτουργός, έχει συνεργασία με την παιδοψυχίατρο του Παιδοψυχιατρικού Τμήματος του Νοσοκομείου Λεμεσού, η οποία προσπαθεί να τον βοηθήσει να ξεπεράσει τα προβλήματα και τις φοβίες που αντιμετωπίζει. Ακόμα η κ. Παναγιώτου διαπίστωσε από την έρευνά της, ότι τα παιδιά σήμερα έχουν πολύ καλή σχολική επίδοση και πολύ καλή συμπεριφορά και ότι η μητέρα στα πλαίσια της διαπαιδαγώγησης και αφότου έχει αναλάβει όλες τις ευθύνες, προσπαθεί πάντοτε για το καλύτερο των παιδιών της, δίνοντας στα παιδιά τόσο ευκαιρίες μόρφωσης όσο και ψυχαγωγίας. Τα τελικά συμπεράσματα και εισηγήσεις, όπως αποτυπώνονται στην έκθεση προόδου της κ. Παναγιώτου, ημερομηνίας 11.12.07, έχουν ως ακολούθως: "Μετά τις εξελίξεις στην υπόθεση αυτή και της καταδίκης του πατέρα πιστεύω ότι: 1. Η Γονική Μέριμνα θα πρέπει να ασκείται από τη μητέρα (άρθρο 21
(1)του Νόμου 216/90).
- Η εξέταση του Ανδρέα από άλλο ιατροδικαστή δεν ενδείκνυται πλέον λόγω καταδίκης του πατέρα.
- Η συνέχιση απαγόρευσης των παιδιών όπως ταξιδέψουν στο εξωτερικό δεν φαίνεται πλέον δικαιολογημένη.
- Η οποιαδήποτε προσπάθεια ή επιβολή στα παιδιά για επικοινωνία με τον πατέρα θα έχει αρνητική συνέπεια στη ψυχοσυναισθηματική τους κατάσταση.
- Η συνεργασία του Ανδρέα με ψυχολόγο πιστεύω ότι θα τον βοηθήσει για θεραπευτικούς σκοπούς και στην καλύτερη αντιμετώπιση των δυσκολιών που προέκυψαν ή θα αντιμετωπίσει στο μέλλον." Οι εισηγήσεις της κ. Παναγιώτου για ορισμένα θέματα, όπως αυτά της απαγόρευσης στα παιδιά να ταξιδέψουν και της επικοινωνίας του πατέρα με τα παιδιά, αλλά και εκείνης που αφορά την περαιτέρω εξέταση του παιδιού από άλλο ιατροδικαστή, έγιναν με αφορμή τις αξιώσεις που υπήρχαν στην αίτηση του ίδιου του πατέρα, η οποία όμως απορρίφθηκε ως αποσυρθείσα. Επομένως παρέλκει η εξέτασή τους. Μοναδικό ζήτημα παραμένει αν θα αποβεί προς το συμφέρον των παιδιών να ανατεθεί η άσκηση της γονικής μέριμνας στη μητέρα. Νομική πτυχή Φορείς της γονικής μέριμνας των ανήλικων τέκνων είναι οι γονείς. Και μετά το διαζύγιο ή τη διακοπή της συμβίωσης οι γονείς εξακολουθούν να είναι οι φορείς της γονικής μέριμνας και να την ασκούν από κοινού υπό την έννοια ότι συναποφασίζουν για υποθέσεις που αφορούν τα τέκνα τους, είτε αυτές αφορούν προσωπικά ή περιουσιακά θέματα. Το περιεχόμενο της γονικής μέριμνας περιλαμβάνει την επιμέλεια του τέκνου, τη διοίκηση της περιουσίας του και την εκπροσώπησή του στις προσωπικές και περιουσιακές του σχέσεις. Η γονική μέριμνα αποτελεί καθήκον των γονέων. Δημιουργεί ακόμα σ΄ αυτούς δικαιώματα και υποχρεώσεις. Θα πρέπει δε πάντοτε ν΄ ασκείται προς το συμφέρον των τέκνων. Ο νόμος εναποθέτει στο Δικαστήριο το καθήκον ρύθμισης της άσκησης της γονικής μέριμνας στην περίπτωση διαζυγίου, ακύρωσης του γάμου ή διακοπής της συμβίωσης, όταν η από κοινού άσκηση της γονικής μέριμνας δεν μπορεί να λειτουργήσει και όταν υπάρξει προσφυγή ενός ή και των δύο γονέων. Το άρθρο 14 του Περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου (216/90), όπως έχει τροποποιηθεί, δίνει τις ακόλουθες επιλογές στο Δικαστήριο που είναι επιφορτισμένο με το έργο αυτό: (α) Δύναται να αναθέσει την άσκησης της γονικής μέριμνας στον ένα από τους δύο γονείς. (β) Δύναται να αναθέσει την άσκηση της γονικής μέριμνας στους δύο γονείς από κοινού. (γ) Δύναται να κατανείμει την άσκηση της γονικής μέριμνας μεταξύ των γονέων. (δ) Δύναται ακόμα να αναθέσει την άσκηση της γονικής μέριμνας σε τρίτο. Το συμφέρον του τέκνου ορίζεται ως πρωταρχικός οδηγός της δικαστικής κρίσης. Σύμφωνα με το άρθρο 6 του Νόμου κάθε απόφαση του Δικαστηρίου σχετικά με την άσκηση της γονικής μέριμνας πρέπει ν΄ αποβλέπει στο συμφέρον του τέκνου. Ως συμφέρον δε του τέκνου νοείται το σωματικό, το υλικό, το πνευματικό, το ψυχικό, το ηθικό και γενικά κάθε είδους συμφέρον με προέχουσα βαρύτητα εκείνο που συνιστά βασικό παράγοντα της ορθής ψυχοσωματικής και ψυχοδιανοητικής ανάπτυξης και ανάπλασης του παιδιού. Ακόμη μπορεί σύμφωνα με το Νόμο, το Δικαστήριο να αφαιρέσει από τον γονέα την άσκηση της γονικής μέριμνας. Αποτελεί δε αυτή η τιμωρία την εντονότερη αποδοκιμασία της συμπεριφοράς του γονέα προς το τέκνο. Προϋποθέσεις για την αφαίρεση της γονικής μέριμνας είναι, κατά το άρθρο 21, οι ακόλουθες:
(1)Το Δικαστήριο ύστερα από αίτηση του άλλου γονέα ή του Διευθυντή μπορεί να αφαιρέσει από γονέα την άσκηση της γονικής μέριμνας αν αυτός καταδικάστηκε για αδίκημα που αφορά τη ζωή, την υγεία ή τα ήθη του τέκνου.
(2)Το Δικαστήριο μπορεί σ΄ αυτή την περίπτωση, εκτιμώντας τις περιστάσεις να αφαιρέσει από το γονέα τη γονική μέριμνα και για τα υπόλοιπα τέκνα του, ύστερα από αίτηση του άλλου γονέα ή του Διευθυντή.
(3)Σε περίπτωση αφαίρεσης της γονικής μέριμνας σύμφωνα με τις πιο πάνω πρόνοιες θα ισχύουν οι διατάξεις του άρθρου
- Στην παρούσα υπόθεση όμως η απόφαση δεν κατέστη τελεσίδικη. Αμφισβητήθηκε με την άσκηση έφεσης, η οποία ακόμη δεν έχει εκδικαστεί. Εξάλλου αίτημα της μητέρας σύμφωνα με τα δικόγραφά της είναι η ανάθεση σε αυτήν της αποκλειστικής άσκησης γονικής μέριμνας, θέμα το οποίο καλείται να εξετάσει το Δικαστήριο. Με γνώμονα τις πιο πάνω αρχές, προχωρώ να εξετάσω λοιπόν τι απαιτεί το συμφέρον των παιδιών σε αυτή την ιδιαίτερα ευαίσθητη περίπτωση. Συνεκτιμώντας όλα τα πιο πάνω, τη μαρτυρία της Λειτουργού του Γραφείου Ευημερίας η οποία διερεύνησε κάθε πτυχή της υπόθεσης με κάθε επιμέλεια, τις συνθήκες στις οποίες διαβιούν τα παιδιά, την καταλληλότητα της μητέρας ν΄ αναλάβει εξ ολοκλήρου τη φροντίδα των παιδιών, την αναντίλεκτη μαρτυρία της μητέρας, αλλά και την εντέλει εγκατάλειψη από τον πατέρα διεκδίκησης της άσκησης της γονικής μέριμνας από τον ίδιο, θεωρώ πως το συμφέρον των παιδιών εξυπηρετείται μόνο με την ανάθεση της άσκησης της γονικής μέριμνας στη μητέρα. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω ζωντανά τη μητέρα. Έδειξε ένα σοβαρό, συγκροτημένο και μετριοπαθές άτομο που έχει αφοσιωθεί στο μεγάλωμα των παιδιών της. Προσπαθεί, όπως φάνηκε, να ανταποκριθεί όσο το δυνατό καλύτερα στις ψυχοσυναισθηματικές και υλικές ανάγκες των παιδιών και έχει σταθεί στήριγμα στο γιο της μετά από αυτό το θλιβερό γεγονός. Προσπαθεί δε με κάθε θυσία να το βοηθήσει να ξεπεράσει αυτό τον εφιάλτη που σημάδεψε τη ζωή του. Η άσκηση της γονικής μέριμνας από τη μητέρα, την οποία και ουσιαστικά ασκεί μόνη της από τη διάσταση και την καταδίκη του πατέρα, θα τη βοηθήσει να αντιμετωπίσει τα προβλήματα που παρουσιάζονται καθημερινά λόγω και της αντικειμενικής αδυναμίας του πατέρα να ανταποκριθεί στο λειτούργημα αυτό. Η φυλάκιση του πατέρα δεν πρέπει να αποτελέσει εμπόδιο στην ομαλή εξέλιξη και συνέχιση της ζωής των παιδιών. Κρίνω δε ότι θα αποβεί προς όφελος των παιδιών να ανατεθεί η άσκηση της γονικής μέριμνας και για τα δύο παιδιά στη μητέρα τους. Συνακόλουθα, εκδίδονται τα ακόλουθα διατάγματα: Α. Εκδίδεται Διάταγμα, με το οποίο ανατίθεται η άσκηση της γονικής μέριμνας αποκλειστικά στην Αιτήτρια. Β. Εκδίδεται Διάταγμα, με το οποίο καθορίζεται ως τόπος διαμονής των ανήλικων τέκνων των διαδίκων η εκάστοτε κατοικία της Αιτήτριας στην Κύπρο. Η ανάθεση της αποκλειστικής άσκησης της γονικής μέριμνας στην Αιτήτρια, αναπόφευκτα οδηγεί στην ακύρωση του προηγούμενου διατάγματος στην υπόθεση αρ. 72/
- Επομένως, παύει και το δικαίωμα επικοινωνίας που προβλέπεται στο διάταγμα αυτό. Η επικοινωνία του Καθ΄ ου η Αίτηση, σ΄ αυτό το στάδιο, με τα παιδιά δεν θα αποβεί προς όφελός τους, δεδομένης και της αρνητικής στάσης που έχουν γι΄ αυτή. Λόγω της φύσης της υπόθεσης, θεωρώ ορθό να μην εκδώσω οποιαδήποτε διαταγή για έξοδα. Οποιαδήποτε δε άλλη προηγούμενη διαταγή για έξοδα ακυρώνεται. Δίνονται περαιτέρω οδηγίες στο Γραφείο Ευημερίας να παρακολουθεί την οικογένεια με περιοδικές επισκέψεις για περίοδο ενός έτους. (Υπ.) ................. Κ. Χ" Αθανασίου-Σιαμτάνη, Δ. Πιστό αντίγραφο, Πρωτοκολλητής ./ΓΑΚ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο