CATHERINE O' HARA ν. ΑΝΤΩΝΗ ΣΙΒΙΤΑΝΙΔΗ, Αρ. Υπόθεσης: 142/05, 23/12/08 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODPAF:2008:8 ΣΤΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Δικαιοδοσία Γονικής Μέριμνας ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Χ" Αθανασίου-Σιαμτάνη, Δ. Αρ. Υπόθεσης: 142/05 Μεταξύ: CATHERINE O' HARA, από την Πάφο Αιτήτριας - και - ΑΝΤΩΝΗ ΣΙΒΙΤΑΝΙΔΗ, από την Πάφο Καθ' ου η αίτηση -------------------------------- Αίτηση Τροποποίησης, ημερομηνίας 27.10.2008 Ημερομηνία: 23/12/08 Εμφανίσεις: Για Αιτητή στην Αίτηση Τροπ.-Καθ' ου η Αίτηση στην αίτηση: κ. Κουρίδης Για Καθ' ης η αίτηση στην Αίτηση Τροπ.-Αιτήτρια στην αίτηση: κα. Κ.Κακουλλή Για ν' ακούσει την απόφαση η κα Χριστοφόρου --------------------------------- ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Ενώ η μαρτυρία του καθ' ου η αίτηση βρισκόταν σε εξέλιξη και η πλευρά της αιτήτριας είχε ολοκληρώσει τη δική της μαρτυρία, ανέκυψε η ανάγκη για τροποποίηση των δικογράφων του, καθώς διαπίστωσε ότι δεν μπορούσε να προβάλει τις πραγματικές του θέσεις και επιθυμίες του αφού παρέλειψε να τις δικογραφήσει. Καταχωρήθηκε γι' αυτό η παρούσα αίτηση με την οποία ο καθ' ου η Αίτηση στην αίτηση Γονικής Μέριμνας, αιτητής στην παρούσα, στο εξής «ο καθ' ου η αίτηση» ζητά από το Δικαστήριο όπως του επιτρέψει να τροποποιήσει την υπεράσπισή του και εισαγάγει Ανταπαίτηση με το ακόλουθο περιεχόμενο: Α. Στην παράγραφο 1 της έκθεσης υπεράσπισης στην δεύτερη γραμμή μετά τις λέξεις «και τη νομική βάση που την υποστηρίζει» να προστεθεί το πιο κάτω κείμενο: «και ο καθ' ου η αίτηση ανταξιώνει όπως του ανατεθεί η αποκλειστική φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των ανήλικων παιδιών τους, Σοφίας και Κυριακής Σιβιτανίδη («οι ανήλικοι») στον εκάστοτε τόπο διαμονής του στην Πάφο μέχρι την ενηλικίωσή τους και ολόκληρη η παράγραφος 1 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την πιο πάνω προσθήκη όπως πιο κάτω: «Ο καθ' ου η αίτηση αρνείται τις αιτούμενες θεραπείες της παρούσας αίτησης γενικά, ειδικά και κάθε μια ξεχωριστά, καθώς και τη νομική βάση που την υποστηρίζει και ο καθ' ου η αίτηση ανταξιώνει όπως του ανατεθεί η αποκλειστική φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των ανήλικων παιδιών τους, Σοφίας και Κυριακής Σιβιτανίδη («οι ανήλικοι») στον εκάστοτε τόπο διαμονής του στην Πάφο μέχρι την ενηλικίωση τους». Β. Στην παράγραφο 3 της έκθεσης υπεράσπισης στην πρώτη γραμμή μετά τις λέξεις «ο καθ' ου η αίτηση από την παράγραφο 4 της αίτησης παραδέχεται» να προστεθεί το πιο κάτω κείμενο «ότι ήταν διευθυντής ξενοδοχείου και/ή εκτελούσε χρέη διευθυντή ξενοδοχείου» και ολόκληρη η παράγραφος 3 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την αντικατάσταση όπως πιο κάτω: «ο καθ' ου η αίτηση από την παράγραφο 4 της αίτησης παραδέχεται ότι ήταν διευθυντής ξενοδοχείο και/ή εκτελούσε χρέη διευθυντή ξενοδοχείου». Γ. Στην παράγραφο 4 της έκθεσης υπεράσπισης στην δεύτερη γραμμή μετά τις λέξεις «που προκάλεσε όλα τα προβλήματα» να προστεθεί το πιο κάτω κείμενο «Περαιτέρω ο καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι η αιτήτρια είναι αυτή που προκάλεσε κατ' αποκλειστικότητα την διάσταση και στην συνέχεια το διαζύγιο των διαδίκων λόγω των εξωσυζυγικών σχέσεων της και ότι η αιτήτρια δεν είχε καθόλου χρόνο να ασχοληθεί με την επιμέλεια και την φροντίδα των ανήλικων παιδιών τους πριν την διάσταση και μετά την διάσταση και ότι η αιτήτρια απουσίαζε και απουσιάζει πολλές ώρες από το σπίτι ένεκα της εργασίας της και της δικής της προσωπικής ψυχαγωγίας» και ολόκληρη η παράγραφος 4 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την προσθήκη όπως πιο κάτω: «ο καθ' ου η αίτηση παραδέχεται τις παραγράφους 5 και 6 της αίτησης και ισχυρίζεται ότι η στάση της αιτήτριας απέναντι του είναι που προκάλεσε όλα τα προβλήματα. Περαιτέρω ο καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι η αιτήτρια είναι αυτή που προκάλεσε κατ' αποκλειστικότητα την διάσταση και στη συνέχεια το διαζύγιο των διαδίκων λόγω των εξωσυζυγικών της σχέσεων και ότι η αιτήτρια δεν είχε καθόλου χρόνο να ασχοληθεί με την επιμέλεια και την φροντίδα των ανήλικων παιδιών τους πριν την διάσταση και μετά την διάσταση και ότι η αιτήτρια απουσίαζε και απουσιάζει πολλές ώρες από το σπίτι ένεκα της εργασίας της και της δικής της προσωπικής ψυχαγωγίας». Δ. Στην παράγραφο 5 της έκθεσης υπεράσπισης στην τέταρτη γραμμή μετά τις λέξεις «στην δική της πραγματική συμπεριφορά» να προστεθεί το πιο κάτω κείμενο: «Περαιτέρω ο καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι ουδέποτε συμφώνησε με την αιτήτρια να έχει η αιτήτρια την αποκλειστική φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των ανηλίκων παιδιών τους, αλλά συμφώνησε με την αιτήτρια όπως για την μεταβατική περίοδο μέχρι την εκδίκαση του διαζυγίου τους παραμείνουν τα ανήλικα παιδιά τους στην κοινή οικογενειακή στέγη με την αιτήτρια και ότι η επικοινωνία του με τα ανήλικα παιδιά τους θα ασκείτο για αυτή την μεταβατική περίοδο σε ένα από κοινού με την αιτήτρια συμφωνημένο πρόγραμμα. Περαιτέρω ισχυρίζεται ο καθ' ου η αίτηση ότι είναι ικανός και έχει την ευελιξία του χρόνου, ούτως ώστε να φροντίζει τα ανήλικα παιδιά του, όπως τα φρόντιζε πάντοτε πριν και μετά το διαζύγιο, σε αντίθεση με την αιτήτρια, η οποία δεν έχει την ευελιξία χρόνου που έχει αυτός, το οποίο δεν είναι προς το συμφέρον και σίγουρα αντιστρατεύεται τα καλώς νοούμενα συμφέροντα των ανήλικων παιδιών τους» και ολόκληρη η παράγραφος 5 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την αντικατάσταση και την προσθήκη όπως πιο κάτω: «Ο καθ' ου η αίτηση αρνείται τις παραγάφους 7, 8 και 9 και ισχυρίζεται ότι η αιτήτρια προσπαθεί με κάθε τρόπο να δημιουργήσει λανθασμένες εντυπώσεις και να παρουσιάζεται ως θύμα της κακής συμπεριφοράς του καθ' ου η αίτηση χωρίς να αναφέρεται στην δική της πραγματική συμπεριφορά. Περαιτέρω ο καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι ουδέποτε συμφώνησε με την αιτήτρια να έχει η αιτήτρια την αποκλειστική φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των ανήλικων παιδιών τους, αλλά συμφώνησε με την αιτήτρια όπως για την μεταβατική περίοδο μέχρι την εκδίκαση του διαζυγίου τους παραμείνουν τα ανήλικα παιδιά τους στην κοινή οικογενειακή στέγη με την αιτήτρια και ότι η επικοινωνία του με τα ανήλικα παιδιά τους θα ασκείτο για αυτή την μεταβατική περίοδο σε ένα από κοινού με την αιτήτρια συμφωνημένο πρόγραμμα. Περαιτέρω ισχυρίζεται ο καθ' ου η αίτηση ότι είναι ικανός και έχει την ευελιξία του χρόνου, ούτως ώστε να φροντίζει τα ανήλικα παιδιά του, όπως τα φρόντιζε πάντοτε πριν και μετά το διαζύγιο, σε αντίθεση με την αιτήτρια, η οποία δεν έχει την ευελιξία χρόνου που έχει αυτός, το οποίο δεν είναι προς το συμφέρον και σίγουρα αντιστρατεύεται τα καλώς νοούμενα συμφέροντα των ανήλικων παιδιών τους». Ε. Στην παράγραφο 6 της έκθεσης υπεράσπισης όπως μετά τις λέξεις «τις παραγράφους 10, 11, 12 και 13 της αίτησης» προστεθεί το πιο κάτω κείμενο «Ο καθ' ου η αίτηση δεν αρνείται όπως η αιτήτρια μεταφέρει τα ανήλικα παιδιά τους μια φορά τον χρόνο στην Αγγλία για περίοδο δεκαπέντε
(15)ημερών για επίσκεψη στην μητέρα της αιτήτριας, νοουμένου ότι θα υπάρχουν αρκετές ασφαλιστικές δικλείδες ούτως ώστε η αιτήτρια να είναι υποχρεωμένη να επιστρέψει τα παιδιά στην πατρίδα τους στην Κύπρο. Περαιτέρω ισχυρίζεται ο καθ' ου η αίτηση ότι είναι προς το συμφέρον των ανήλικων παιδιών τους να μην δοθεί η επιμέλεια και η φύλαξη στην αιτήτρια, καθ' ότι η μέχρι σήμερα άστατη και επιπόλαιη συμπεριφορά της, καθιστά επικίνδυνη την παραμονή των ανήλικων παιδιών τους στην κατοικία της, σε σχέση με την ηρεμία και την ασφάλεια τους» και ολόκληρη η παράγραφος 6 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την αντικατάσταση όπως πιο κάτω: «Ο καθ' ου η αίτηση αρνείται τις παραγράφους 10, 11, 12 και 13 της αίτησης. Ο καθ' ου η αίτηση δεν αρνείται όπως η αιτήτρια μεταφέρει τα ανήλικα παιδιά τους μια φορά το χρόνο στην Αγγλία για περίοδο δεκαπέντε
(15)ημερών για επίσκεψη στην μητέρα της αιτήτριας, νοουμένου ότι θα υπάρχουν αρκετές ασφαλιστικές δικλείδες ούτως ώστε η αιττήτρια να είναι υποχρεωμένη να επιστρέψει τα παιδιά στην πατρίδα τους στην Κύπρο. Περαιτέρω ισχυρίζεται ο καθ' ου η αίτηση ότι είναι προς το συμφέρον των ανήλικων παιδιών τους να μην δοθεί η επιμέλεια και η φύλαξη στην αιτήτρια, καθ' ότι η μέχρι σήμερα άστατη και επιπόλαιη συμπεριφορά της, καθιστά επικίνδυνη την παραμονή των ανήλικων παιδιών τους στην κατοικία της, σε σχέση με την ηρεμία και την ασφάλεια τους». ΣΤ. Στην παράγραφο 7 της έκθεσης υπεράσπισης στην τρίτη γραμμή μετά τις λέξεις «και ουσιαστικά αβάσιμη με έξοδα υπέρ του» να προστεθεί το πιο κάτω κείμενο «και ανταπαιτητικώς ο καθ' ου η αίτηση αξιώνει όπως πιο κάτω» και ολόκληρη η παράγραφος 7 της έκθεσης υπεράσπισης θα είναι μετά την προσθήκη όπως πιο κάτω: «Ο καθ' ου η αίτηση αρνείται ότι η αιτήτρια δικαιούται σε ικανοποίηση της αξίωσης της, αρνείται ότι δικαιούται τις αξιούμενες θεραπείες και/ή οποιαδήποτε θεραπεία και ζητεί την απόρριψη της παρούσας αίτησης ως νομικά και ουσιαστικά αβάσιμης με έξοδα υπέρ του και ανταπαιτητικώς ο καθ' ου η αίτηση αξιώνει όπως πιο κάτω». ΑΝΤΑΠΑΙΤΗΣΗ (Α) Διάταγμα του Δικαστηρίου, με το οποίο να ανατίθεται η αποκλειστική φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των ανηλίκων παιδιών τους Σοφίας και Κυριακής Σιβιτανίδη στον καθ' ου η αίτηση στον εκάστοτε τόπο διαμονής του την Πάφο μέχρι την ενηλικίωση τους ή διαζευκτικά την ανάθεση εξ' ημισείας της φύλαξης, φροντίδας και επιμέλειας των πιο πάνω ανηλίκων παιδιών, τόσο στον καθ' ου η αίτηση, όσο επίσης στην αιτήτρια. (Β) Διάταγμα του Δικαστηρίου, που να επιτρέπει στην αιτήτρια να μεταφέρει και/ή συνοδεύει στο εξωτερικό τα πιο πάνω ανήλικα παιδιά τους μια φορά το χρόνο για χρονική περίοδο δεκαπέντε
(15)ημερών για επίσκεψη στην μητέρα της αιτήτριας που διαμένει μόνιμα στην Αγγλία, αφού θα καταχωρούνται για το κάθε ταξίδι, μια φορά το χρόνο, στο Πρωτοκολλητείο του Οικογενειακού Δικαστηρίου Πάφου ικανοποιητικές ασφαλιστικές δικλείδες για την επιστροφή των ανήλικων παιδιών στον τόπο διαμονής τους στην Πάφο. (Γ) Διάταγμα του Δικαστηρίου που να απαγορεύει σε οποιοδήποτε από τους διαδίκους, εξαιρουμένου του δικαιώματος της αιτήτριας όπως η παράγραφος Β της παρούσας αίτησης, να μεταφέρουν και/ή συνοδεύουν τα ανήλικα παιδιά τους εκτός Κύπρου χωρίς την γραπτή συγκατάθεση του άλλου γονέα. (Δ) Διάταγμα του Δικαστηρίου, που να διατάσσει όπως τα έξοδα της παρούσας διαδικασίας ακολουθούν τα έξοδα της ακροαματικής διαδικασίας, σε σχέση με την επιμέλεια και την φροντίδα των ανήλικων παιδιών των διαδίκων. (Ε) Οποιαδήποτε άλλη θεραπεία το Δικαστήριο ήθελε θεωρήσει ορθή, δίκαιη και εύλογη υπό τις περιστάσεις. Ο σημαντικότερος λόγος που προβάλλεται για την αναγκαιότητα τροποποίησης είναι ότι πάντοτε είχε την επιθυμία και ο ίδιος να διεκδικήσει την αποκλειστική φύλαξη φροντίδα και επιμέλεια των παιδιών του ή διαζευκτικά να αναλάβει εξ ημισείας με τη μητέρα τους τη φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των παιδιών υπό τη έννοια του διαμοιρασμού των ημερών της εβδομάδας ώστε και οι δύο γονείς να έχουν τον ίδιο χρόνο με τα παιδιά, αξιώσεις που η προηγούμενη δικηγόρος του παρά τις οδηγίες του δεν είχε δικογραφήσει. Στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την ένσταση του διατυπώνει αναλυτικά γιατί επιδιώκει σε αυτό το στάδιο την τροποποίηση των δικογράφων του. Παραθέτω αυτούσιους τους ισχυρισμούς που προβάλλει.
- Είμαι ο καθ' ου η αίτηση στην υπό τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο αίτηση και ο αιτητής στην παρούσα αίτηση και είμαι προσωπικά γνώστης των αληθών και πραγματικών γεγονότων της παρούσας υπόθεσης.
- Εκ λάθους και/ή κακής συνεννόησης με την προηγούμενη δικηγόρο μου στην υπό τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο αίτηση δεν είχε προετοιμαστεί με την ανάλογη φροντίδα και επιμέλεια η έκθεση υπεράσπισής μου, με αποτέλεσμα να μην αντικατοπτρίζονται σ' αυτή τα πραγματικά και αληθή γεγονότα και αυτή να μην εκφράζει τις πραγματικές μου επιθυμίες και επιδιώξεις σε σχέση με την επιμέλεια και την φύλαξη των ανήλικων παιδιών μου.
- Συνέπεια τούτου προχώρησα στην αλλαγή του δικηγόρου μου και εξουσιοδότησα το νέο μου δικηγόρο να προχωρήσει με αίτηση τροποποίησης της ήδη καταχωρημένης έκθεσης υπεράσπισης αν και ήδη είχε αρχίσει η ακροαματική διαδικασία της πιο πάνω αίτησης, ούτως ώστε αυτή να συνάδει με τα πραγματικά και τα αληθή γεγονότα και να εκφράζει τις πραγματικές και αγνές επιθυμίες μου σε σχέση με την επιμέλεια και την φροντίδα των ανήλικων παιδιών μου.
- Εξ' όσων κάλλιον γνωρίζω και πιστεύω είναι ορθό και δίκαιο και ακόμη σε αυτό το στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας, να επιτραπεί η τροποποίηση της έκθεσης υπεράσπισης μου, καθ' ότι η αιτούμενη τροποποίηση της έκθεσης υπεράσπισης μου από την μια δεν ξεφεύγει από τα γεγονότα που έχουν ήδη ακουσθεί κατά την διάρκεια της μέχρι σήμερα ακροαματικής διαδικασίας και από την άλλη δεν βρίσκεται σε αντίθεση με αυτά που ζητούσα από την αρχή μέχρι σήμερα και τα οποία συζήτησα αρκετές φορές προσωπικά με την αιτήτρια με απώτερο σκοπό την ανεύρεση εξωδικαστηριακής φόρμουλας και τα οποία ανάφερα διά ζώσης κατά την διάρκεια της μέχρι σήμερα ακροαματικής διαδικασίας.
- Εξ' όσων κάλλιον γνωρίζω και πιστεύω και όπως με συμβουλεύει και ο δικηγόρος μου είναι ορθό και δίκαιο και προς το συμφέρον της δικαιοσύνης και προς το συμφέρον των ανήλικων τέκνων όπως τροποποιηθεί η έκθεση υπεράσπισης στις παραγράφους 1, 2, 3, 4 5, 6 και 7, σύμφωνα με τις πιο πάνω αιτούμενες διορθώσεις και προσθήκες.
- Εν όψει όλων των ανωτέρω πιστεύω ότι είναι ορθό και δίκαιο να εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα. Ας σημειωθεί, ότι την αίτηση γονικής μέριμνας προκάλεσε η ίδια η αιτήτρια με κύρια αξίωση την ανάθεση σε αυτήν της αποκλειστικής φύλαξης, φροντίδας και επιμέλειας των ανηλίκων παιδιών τους Σοφίας και Κυριακής στον εκάστοτε τόπο διαμονής της στην Πάφο, επίσης τη ρύθμιση της επικοινωνίας του καθ' ου η αίτηση κατά τις καθημερινές, Σαββατοκυρίακα και κατά τις περιόδους διακοπών. Zητά επίσης με την αίτηση της διάταγμα του Δικαστηρίου, με το οποίο να επιτρέπεται σε αυτήν να μεταφέρει τα παιδιά στο εξωτερικό για περίοδο τριών εβδομάδων για επίσκεψη στη γιαγιά τους στην Αγγλία. Ακόμα αιτείται διατάγματος με το οποίο να απαγορεύεται σε οποιονδήποτε από τους γονείς να μεταφέρουν τα παιδιά στο εξωτερικό, εξαιρουμένου του ταξιδιού στην Αγγλία, χωρίς την άδεια του άλλου γονέα. Οι υπόλοιπες αξιώσεις της εγκαταλείφθηκαν κατά την ακρόαση. Στην αίτηση της μητέρας, ο καθ' ου η αίτηση καταχώρησε υπεράσπιση στην οποία αρνείται κυρίως τους ισχυρισμούς που προβάλλει η αιτήτρια για να υποστηρίξει την αίτηση της, χωρίς όμως ο ίδιος να διεκδικεί οτιδήποτε. Στην υπό κρίση αίτηση ενέστη σφόδρα η καθ' ης αίτηση (αιτήτρια στην αίτηση Γονικής Μέριμνας), και προέβαλε αρκετούς λόγους για τους οποίους το Δικαστήριο δεν θα πρέπει κατά τη γνώμη της να επιτρέψει την τροποποίηση. Κρίνω ορθό να τους παραθέσω αυτούσιους:
- Η αίτηση υποβάλλεται με αδικαιολόγητη καθυστέρηση και σε πολύ προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας χωρίς επαρκή και ικανοποιητική δικαιολογία.
- Ο Αιτητής/ Καθ' ου η Αίτηση ενεργούσε με την ίδια δικηγόρο επί τρία χρόνια και γνώριζε την Υπεράσπιση του που είχε καταχωρίσει γι' αυτόν και την ανυπαρξία Ανταπαίτησης, ενώ ο νέος δικηγόρος του Αιτητή / Καθ' ου η Αίτηση διορίστηκε στις 2/6/08 αντεξετάστηκε απ' αυτόν η Καθ' ης η Αίτηση/ Αιτήτρια και έγινε απ' αυτόν η κυρίως εξέταση του Αιτητή Καθ' ου η Αίτηση και καταχώρησε την αίτηση μετά την έναρξη της αντεξέτασης του Αιτητή/ Καθ' ου η Αίτηση.
- Τυχόν έγκριση της αίτησης θα παραβλάψει τα δικαιώματα της Καθ' ης η Αίτηση / Αιτήτριας χωρίς να μπορεί η καταβολή των εξόδων που θα χαθούν να αποκαταστήσει τη βλάβη στα δικαιώματα της Καθ' ης η Αίτηση / Αιτήτριας, επειδή (α) θα προκαλέσει μεγάλη καθυστέρηση στη διάγνωση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων της κατά παράβαση του ατομικού δικαιώματος της για διάγνωση των αστικών δικαιωμάτων και υποχρεώσεων της εντός ευλόγου χρόνου και (β) θα παραβιαστεί το δικαίωμα της να παρουσιάσει την υπόθεση και υπεράσπιση της, δεδομένου του γεγονότος ότι , έκλεισε την υπόθεση της και έδωσε μαρτυρία η ίδια, η ψυχολόγος κα Θέκλα Πετρίδου αλλά και η Κοινωνική Λειτουργός.
- Η κοινωνική λειτουργός κατέθεσε μόνο με βάση την αίτηση και όχι οποιαδήποτε ανταπαίτηση. Τυχόν έγκριση της τροποποίησης θα πρέπει κανονικά να οδηγήσει σε οδηγίες για σύνταξη νέας έκθεση του Γραφείου Ευημερίας που συνεπάγεται μεγάλη καθυστέρηση. Τα γεγονότα στα οποία στηρίζεται η ένσταση της αναφέρονται σε ένορκη δήλωση της έχουν ως ακολούθως.
- Είμαι η αιτήτρια στην πιο πάνω αίτηση για γονική μέριμνα κι η Καθ' ης η Αίτηση στην αίτηση για την τροποποίηση της Υπεράσπισης , η οποία καταχωρίστηκε κατά τρόπο ώστε αυτή να καθίσταται Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση και έχω προσωπική γνώση των γεγονότων της υπόθεσης.
- Η δικηγόρος μου με πληροφόρησε για το περιεχόμενο της αίτησης τροποποίησης της Υπεράσπισης που καταχωρίστηκε από τον αιτητή/Καθ' ου η Αίτηση ( ο οποίος θα αναφέρεται πιο κάτω ως « ο κ. Σιβιτανίδης») στις 27/10/08
- 'Εχω διαβάσει την ειδοποίηση για πρόθεση ένστασης η οποία ετοιμάστηκε , εκ μέρους μου , από τη δικηγόρο μου και μέσω αυτής της ένορκης δήλωσης την υιοθετώ πλήρως και εξηγώ τους λόγους της ένστασης μου.
- Τρία χρόνια μετά την καταχώρηση αυτής της αίτηση γονικής μέριμνας και δυόμιση χρόνια μετά την καταχώρηση της Υπεράσπισης ο κ. Σιβιτανίδης αποφάσισε να αλλάξει την Υπεράσπιση του και να καταχωρήσει Ανταπαίτηση στην οποία ζητά την αποκλειστική και/ ή από κοινού γονική μέριμνα των παιδιών. Η δικηγόρος μου με πληροφορεί ότι η Ανταπαίτηση συνιστά χωριστή αγωγή , έτσι είναι εντελώς αδύνατο να εισαχθεί όχι μόνο νέα βάση αγωγής, αλλά εντελώς αδύνατο να εισαχθεί όχι μόνο μια νέα βάση αγωγής, αλλά ολόκληρη « αγωγή» κατά τη διάρκεια άλλης αγωγής. 5 .Επιπλέον, η Κοινωνική Λειτουργός, ετοίμασε μια έκθεση μετά που έλαβε σχετικές οδηγίες του Δικαστηρίου, με βάση στην αίτηση μου μόνο και γι' αυτό θα ήταν αναγκαίο να ετοιμαστεί μια νέα έκθεση από την Κοινωνική Λειτουργό για να εξυπηρετηθεί η νέα αξίωση του κ. Σιβιτανίδη.
- Όλοι οι μάρτυρες μου (συγκεκριμένα η ψυχολόγος κα Θέκλα Πετρίδου και εγώ) κατέθεσαν με βάση τα δικόγραφα που υπήρχαν κατά το χρόνο της κατάθεσης μας, έτσι η ψυχολόγος και εγώ η ίδια δεν είχαμε την ευκαιρία να σχολιάσουμε την αξίωση του κ. Σιβιτανίδη και εγώ προσωπικά , δεν είχα την ευκαιρία να απαντήσω στους νέους ισχυρισμούς του που λέει ότι δεν φρόντιζα και δεν φροντίζω τα παιδιά μου και στο ότι δεν έχω χρόνο για να τα φροντίσω, ενώ ο κ. Σιβιτανίδης ισχυρίζεται ότι έχει το χρόνο να τα φροντίσει.
- Περαιτέρω ο κ. Σιβιτανίδης προσπαθεί να εισάγει κάποιους ισχυρισμούς που είναι εντελώς άσχετοι ( και αναληθείς ) που αφορούν τις αιτίες του χωρισμού και ως αποτέλεσμα αυτό θα οδηγήσει στην εισαγωγή άσχετης μαρτυρία και από τους δύο μας γιατί σε τέτοια περίπτωση θα αναγκαστώ να απαντήσω και να εξηγήσω τους αληθινούς λόγους του χωρισμού.
- Αν αυτή η τροποποίηση επιτραπεί, όλοι οι μάρτυρες που έχουν ήδη καταθέσει θα πρέπει να επανακλητευθούν για να καταθέσουν ξανά.
- Η αίτηση μου εκκρεμεί από το Σεπτέμβριο του 2005 και ως αποτέλεσμα δημιουργείται ιδιαίτερο άγχος και αγωνία στα παιδιά μου τα οποία ξέρουν ότι η υπόθεση αυτή εκκρεμεί και σε μένα την ίδια, και γι' αυτό το λόγο ευσεβάστως ζητώ από το Δικαστήριο να μην επιτρέψει περαιτέρω καθυστέρηση αυτής της δίκης. Είναι, όπως συμβουλεύομαι , συνταγματικό μου δικαίωμα να τύχω δίκης που να ολοκληρωθεί μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα και αυτό μου το δικαίωμα θα παραβιαστεί σε περίπτωση που επιτραπεί αυτή η τροποποίηση.
- Γι' αυτό το λόγο , και με βάση τα όσα είπα πιο πάνω, ειλικρινά πιστεύω ότι θα ήταν πολύ άδικο να επιτρέψει το Δικαστήριο τις επιδιωκόμενες τροποποιήσεις της Υπεράσπισης του Καθ' ου η Αίτηση , έτσι ώστε αυτή να αλλάξει εντελώς και να μετατραπεί σε Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση. Η αίτηση για τροποποίηση στις 25 Νοεμβρίου 2008 οδηγήθηκε σε ακρόαση. Κατά την ημέρα εκείνη, οι συνήγοροι των διαδίκων παρέδωσαν στο Δικαστήριο γραπτές αγορεύσεις στις οποίες προβάλλουν ο καθένας την πραγματική και νομική του επιχειρηματολογία. Ο κ. Κουρίδης στη δική του επιχειρηματολογία, υποστήριξε ότι η αίτηση θα πρέπει να γίνει αποδεκτή και να δοθεί η αιτούμενη άδεια. Αποδεχόμενος ότι όντως μπορεί να διαπιστώθηκε κάποια καθυστέρηση στην υποβολή της, τόνισε πως αυτή δεν είναι κακόπιστη και ότι εν πάση περιπτώσει δεν θα μπορούσε αφ' εαυτής να αποκλείσει τη δυνατότητα έγκρισης του αιτήματος του. Προέβαλε ακόμα ότι ο καθ' ου η αίτηση είχε πεπλανημένη εντύπωση ότι στην παρούσα ακροαματική διαδικασία διεκδικούσε και ο ίδιος την αποκλειστική και/ή εξ ημισείας με την πρώην σύζυγο του φύλαξη, φροντίδα και επιμέλεια των παιδιών του. Και αυτό γιατί η προηγούμενη δικηγόρος του δεν του είχε δώσει ακριβείς πληροφορίες σε σχέση με τα καταχωρηθέντα δικόγραφα. Ότι γι' αυτό βρισκόταν σε κατάσταση πλάνης αναφορικά με τις πραγματικές του απαιτήσεις ως καταχωρήθηκαν στα δικόγραφα του. Πρόσθεσε ακόμα ότι η πραγματική του επιθυμία διαφάνηκε από τις απαντήσεις του στην ακροαματική διαδικασία. Επίσης ότι προέκυψε η αναγκαιότητα τροποποίησης, όταν του εξηγήθηκε από το νέο δικηγόρο ότι δεν συμπεριλήφθηκαν οι απαιτήσεις του στα δικόγραφα του. Ανέφερε ακόμα ότι και η Κοινωνική Λειτουργός τόσο γραπτώς στην έκθεση της όσο και κατά την ακροαματική διαδικασία αναφέρθηκε στο θέμα της εξ' ημισείας φύλαξης για το οποίο και αντεξετάστηκε και από τη δικηγόρο της άλλης πλευράς. Ότι με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις παρέχονται λεπτομέρειες των ήδη διατυπωθέντων κατά την διεξαγωγή της μέχρι σήμερα ακροαματικής διαδικασίας προφορικά ισχυρισμών, και ότι γίνεται αυτή η αίτηση ώστε να συνάδει η μαρτυρία με το αιτούμενο περιεχόμενο των δικογράφων. Ακόμα ότι η τροποποίηση δεν θα προκαλέσει οποιαδήποτε αδικία στην άλλη πλευρά που δεν μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα. Υποστήριξε περαιτέρω ότι με την τροποποίηση θα συγκεκριμενοποιηθούν τα επίδικα θέματα και θα καταστεί ευχερέστερη η διεξαγωγή της δίκης. Η κα Κακουλλή στον αντίποδα, αγόρευσε υπέρ της απόρριψης της αίτησης. Παραπέμποντας σε σχετική νομολογία, εισηγήθηκε πως η αίτηση υποβλήθηκε με αδικαιολόγητη καθυστέρηση, σε προχωρημένο στάδιο της ακρόασης και οι προτεινόμενες τροποποιήσεις θα προκαλέσουν μεταβολή του πλαισίου της δίκης, ταλαιπωρία στην Αιτήτρια καθυστέρηση και κατ' ουσία επανακρόαση της υπόθεσης. της αίτησης, Νομική Πτυχή Η Δ.25 Θ. 1 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών αποτελεί το δικαιοδοτικό βάθρο εξέτασης τέτοιων αιτήσεων. Προβλέπει τα ακόλουθα: "Το Δικαστήριο ή ο Δικαστής μπορεί σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας να επιτρέψει σε οποιοδήποτε από τους διαδίκους να διορθώσει ή να τροποποιήσει την οπισθογράφηση ή τα δικόγραφα με τέτοιο τρόπο και με τέτοιους όρους που θα είναι δίκαιοι και όλες οι τέτοιες τροποποιήσεις θα πρέπει να γίνουν σαν αναγκαίες για σκοπούς αποπερατώσεως των πραγματικών ζητημάτων που αμφισβητούνται μεταξύ των διαδίκων." Οι αρχές οι οποίες διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου να εγκρίνει τροποποίηση των δικογράφων έχουν αναλυθεί εκτενώς σε σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η σύγχρονη τάση είναι ότι τα Δικαστήρια επιτρέπουν τροποποιήσεις στις κατάλληλες υποθέσεις ακόμη και όταν τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης, νοουμένου, βέβαια, ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε να αποτιμηθεί με χρήμα [Βλ. Χριστοδούλου v. Χριστοδούλου
(1991)1 Α.Α.Δ. 934]. Στην υπόθεση Geto Trading Import /Export. v. Το Πλοίο Μ V Vladimir Vaslyayev (αρ. 4)
(1993)1 Α.Α.Δ. 714, τονίστηκε πως το κυρίαρχο στοιχείο που λαμβάνει υπόψη το Δικαστήριο για να επιτρέψει τροποποίηση, είναι να δοθεί η ευκαιρία στους διαδίκους να θέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου τις πραγματικές διαφορές. Στην αγγλική επίσης υπόθεση Assosiated Leisure Ltd and Others v. Assosiated Ltd
(1970)2 All E. R. 754, τέθηκε η θεμελιώδης αρχή εξέτασης αίτησης τροποποίησης. Λέχθηκαν τα πιο κάτω: "I start with the principle, well settled, than an amendment ought to be allowed, even if it comes late, if it is necessary to do justice between the parties , so long as any hardship done thereby can be compensated in money. That principle applies here." Στην Astor Manufacturing and Exporting Co και άλλων v. Levendis και άλλων
(1993)1 Α.Α.Δ.726 ειπώθηκαν τα εξής αναφορικά με τον παράγοντα του χρόνου. «Ο παράγοντας χρόνος είναι σχετικό. Δεν είναι όμως εκ προοιμίου και απαρέγκλιτα αποφασιστικής σημασίας.» Οι παραπάνω αρχές συνοψίστηκαν στην σχετικά πρόσφατη απόφαση Νικολάου v. Μιλτιάδους, Πολιτική ΄Εφεση 96/2006, ημερομηνίας 27/7/2007. Το Εφετείο είπε επί του προκειμένου: "Η εξουσία για έκδοση άδειας για τροποποίηση περιέχεται στη Δ.25 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, όπου προνοείται ότι, σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας μπορεί να δοθεί η άδεια, ούτως ώστε να γίνουν όλες οι αναγκαίες τροποποιήσεις για να εκδικαστούν όλα τα επίδικα θέματα που εγείρονται μεταξύ των διαδίκων. Το κυρίαρχο στοιχείο στην άσκηση της διακριτικής εξουσίας του Δικαστηρίου είναι το συμφέρον της δικαιοσύνης. Κατά την εξέταση του θέματος, το Δικαστήριο βασίζεται σε διάφορους παράγοντες, αλλά τελικά ο κρίσιμος παράγων είναι η ανάγκη για προσδιορισμό των επίδικων θεμάτων και η διατύπωση των θέσεων των διαδίκων. Τροποποίηση μπορεί να επιτραπεί, ασχέτως του αν επιδείχθηκε αμέλεια και καθυστέρηση από διάδικο, αν αυτό απαιτεί το συμφέρον της δικαιοσύνης. Η άδεια για τροποποίηση δίδεται ευκολότερα στα αρχικά στάδια, αλλά τούτο μπορεί ακόμη να γίνει και σε πολύ προχωρημένο στάδιο, μέχρι και το τελικό της διαδικασίας, αν δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο. Ο όρος ανεπανόρθωτη ζημιά χρησιμοποιείται με την έννοια του ότι αυτή δεν μπορεί να αποκατασταθεί με την καταβολή εξόδων." Στην επίσης πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Π.Ε. 293/2005, Παναγιώτης Χατζηχρήστου και Υιοί Λτδ v. Oralia Travel και Tours Ltd, ημερομηνίας 31/5/2007, η πρωτόδικη απόφαση με την οποία επιτράπηκε η τροποποίηση της υπεράσπισης επικυρώθηκε. Η τροποποίηση σ' εκείνη την περίπτωση εγκρίθηκε σε πολύ προχωρημένο στάδιο και μετά το κλείσιμο της υπόθεσης για τους εναγομένους. Αποσκοπούσε δε στη διόρθωση ονόματος εταιρείας, ώστε οι αναφορές που έγιναν να συνάδουν με τη δοθείσα μαρτυρία. Εξηγήθηκε πως για το λάθος δεν είχε ενημερωθεί εξ αρχής ο δικηγόρος τους. Απορρίπτοντας, το Εφετείο, τους λόγους εφέσεως, έκρινε πως δεν δικαιολογείτο παρέμβαση στον τρόπο με τον οποίο άσκησε τη διακριτική του εξουσία του το Πρωτόδικο Δικαστήριο. Ανέφερε σχετικά: «Η δυνατότητα τροποποίησης δεν υπόκειται σε χρονικό περιορισμό. Σύμφωνα με τη Δ.25
(1)μπορεί να γίνει σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας στο βαθμό που είναι απαραίτητη για την απόφαση επί των πραγματικών ζητημάτων που χωρίζουν τους διαδίκους. Η περίπτωση ήταν βεβαίως ακραία και είναι γεγονός πως μόνο ενόψει ιδιαίτερα ισχυρών λόγων, πάντοτε συνυπολογιζόμενης και της πιθανής βλάβης της άλλης πλευράς, δικαιολογείται τροποποίηση σε τόσο προχωρημένο στάδιο της δίκης. Ακόμα και υπό το δεδομένο πως δεν αποκλείεται ως θέμα αρχής, τροποποίηση με στόχο να συνάδει η μαρτυρία προς τις έγγραφες προτάσεις. Η νομολογία που αναφέρθηκε είναι σχετική αλλά είναι και πολλές άλλες οι περιπτώσεις που αιτήσεις τέτοιας μορφής εγκρίθηκαν ή απορρίφθηκαν, ανάλογα με τα ιδιαίτερα περιστατικά τους και τους συσχετισμούς που προέκυπταν. Το πρωτόδικο Δικαστήριο ενήργησε εν γνώσει όλων των παραμέτρων και δεν λειτούργησε υπό πλάνη αναφορικά με τους παράγοντες που θα έπρεπε να συνυπολογίσει. Είδε την ουσία του πράγματος. Πως το κυρίως αμφισβητούμενο, ως ο άξονας της υπεράσπισης, αφορούσε στο αν αποκάλυψαν ή όχι οι εφεσίβλητοι ότι ενεργούσαν υπό αντιπροσωπευτική ιδιότητα. Και πως, σε αυτό το πλαίσιο, ενόψει όλων των δεδομένων, το όνομα του πράγματι, κατά την εκδοχή των εφεσιβλήτων, αντιπροσωπευόμενου, ήταν λεπτομέρεια. Στην οποία δεν θα ήταν δίκαιο να εγκλωβιστούν, ενόψει και των χειρισμών που έγιναν, όταν μάλιστα ο όποιος επηρεασμός της άλλης πλευράς, μπορούσε να αντιμετωπιστεί.» Εξέταση της αίτησης Έχοντας κατά νου τις παραπάνω αρχές, προχωρώ να εξετάσω τους λόγους ένστασης σε συνάρτηση με αυτές. Και θεωρώ σωστό να ασχοληθώ καταρχάς με την εισήγηση ότι με την προτεινόμενες τροποποιήσεις και προβολή ανταπαίτησης εισάγεται όχι μόνο νέα βάση αγωγής αλλά χωριστή αγωγή. Και ότι θα αφήσει την άλλη πλευρά εκτεθειμένη. Έχει τονιστεί επανειλημμένα στη νομολογία ότι στις υποθέσεις γονικής μέριμνας, δεν υπάρχει το στοιχείο αντιπαράθεσης μεταξύ των γονέων. Πρόκειται για διαδικασία εξεταστικού χαρακτήρα της οποίας ο τελικός σκοπός είναι η καλύτερη εξυπηρέτηση του συμφέροντος των παιδιών . Το Δικαστήριο δε στα πλαίσια της κατ' εξοχήν εξεταστικής διαδικασίας έχει καθήκον να αναθέσει στο Τμήμα Κοινωνικής Ευημερίας να ετοιμάσει σχετική έκθεση . Οι Λειτουργοί του Γραφείου Ευημερίας στα πλαίσια της εντολής αυτής διερευνούν κάθε πτυχή των οικογενειακών και/ή άλλων συνθηκών των ανηλίκων που είναι αναγκαία για τον προσδιορισμό των συμφερόντων των ανηλίκων. Η εξασφάλιση ανεξάρτητης πηγής για τη διαφώτιση του Δικαστηρίου αποτελεί ουσιαστική νομοθετική πρόνοια και δικαιολογείται από τη φύση των υποθέσεων γονικής μέριμνας στον ευαίσθητο αυτό τομέα των συμφερόντων των ανηλίκων. Γι' αυτό άλλωστε έχει υπό μορφή καθοδήγησης στην υπόθεση Στυλιανού ν. Στυλιανού
(1993)1 Α.Α.Δ. 130 λεχθεί ότι τα θέματα γονικής μέριμνας θα πρέπει να τίθενται με τρόπο γενικό ώστε να καθίσταται δυνατή η διερεύνηση από το Δικαστήριο κάθε θέματος που άπτεται της επιμέλειας και μέριμνας για τα παιδιά Στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας η Κοινωνική Λειτουργός, διερεύνησε όπως προκύπτει από τη σχετική της έκθεση που κατατέθηκε ως τεκμήριο 1 κατά την ακρόαση και το ενδεχόμενο τα παιδιά να έχουν τον ίδιο χρόνο και με τους δύο γονείς. Φαίνεται ακόμα ότι το θέμα αυτό να έχει απασχολήσει και προβληματίσει και τα παιδιά. Η δε τελική της εισήγηση όπως αποτυπώνεται στην έκθεση ήταν ότι «είναι προς το συμφέρον των παιδιών να έχουν εξ' ίσου χρόνο και με τους δύο γονείς, οι οποίοι φαίνεται να αγαπούν και να ενδιαφέρονται για τα παιδιά τους». Αυτή η θέση της Λειτουργού αμφισβητήθηκε έντονα κατά την ακρόαση. Ακόμα η Λειτουργός αντεξετάστηκε επί μακρόν επί της ορθότητας της άποψης της. Σχολιάστηκε ακόμα σε έκταση από τη ψυχολόγο κα Θέκλα Πετρίδου, κατά τη μαρτυρία της. Και αφιερώθηκε σημαντικό μέρος στην έκθεση της τελευταίας στο θέμα αυτό, με τελική της εισήγηση ότι κάτι τέτοιο δεν θα ωφελούσε τα παιδιά. Δόθηκε επίσης η ευκαιρία στη μητέρα να σχολιάσει τη θέση αυτή κατά τη δική της μαρτυρία της , τόσο κατά το στάδιο της κυρίως εξέτασης όσο και κατά την αντεξέτασή της. Ερωτήθηκε συγκεκριμένα, κατά την κυρίως εξέταση, κατά πόσο αν μοιράζοντο οι μέρες της εβδομάδας κατά τρόπον που τα παιδιά να διαμένουν τις μισές νύχτες στο σπίτι της μητέρας και τις υπόλοιπες στο σπίτι του πατέρα, αν με αυτή τη διευθέτηση θα δημιουργείτο οποιοδήποτε πρόβλημα και έδωσε τη δική της άποψη. Επομένως δε συμφωνώ ότι η εισαγωγή ανταπαίτησης με το περιεχόμενο αυτό θα αφήσει την άλλη πλευρά εκτεθειμένη γιατί έχει ήδη ολοκληρωθεί η μαρτυρία της. Στην παρούσα περίπτωση εκείνο που ουσιαστικά αναδύεται από τις αιτούμενες τροποποιήσεις και την εισαγωγή ανταπαίτησης, είναι η επιθυμία να διεκδικήσει και ο πατέρας το δικαίωμα άσκησης της γονικής μέριμνας και/ή της από κοινού άσκησης της γονικής μέριμνας. Η εισαγωγή ανταπαίτησης δεν επιφέρει ριζική μετατροπή της φύσης της επίδικης διαφοράς , ούτε εισάγει νέα βάση αγωγής. Η ρύθμιση της άσκησης ορισμένων πτυχών της γονικής μέριμνας είναι και το ζητούμενο στην παρούσα περίπτωση. Το επίδικο θέμα είναι ένα και το αυτό. Η εισαγωγή ανταπαίτησης δεν θα μεταβάλει το πλαίσιο της δίκης, ούτε θα επιφέρει ζημιογόνες συνέπειες στα δικαιώματα της αιτήτριας στην υπόθεση. Έχω δε την άποψη ότι οι οικογενειακές διαφορές θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με περισσότερη ελαστικότητα και ευαισθησία από την αυστηρή αντιμετώπιση των υπόλοιπων αστικών διαφορών. Ο αποκλεισμός του ενός γονέα να διεκδικήσει και αυτός τη γονική μέριμνα των παιδιών του ή ορισμένων πτυχών της, επειδή έστω από αμέλεια ή παράλειψη του δικηγόρου του ή έστω και δική του δεν τη διεκδίκησε εξαρχής, θα οδηγούσε σε άδικα και ανεπιεική αποτελέσματα. Στην Ετήσια Πρακτική ( Annual Practice ) του 1959 στη σελίδα 627 αναφέρεται συγκεκριμένα: «The Court will not refuse to allow an amendment simply because it introduces a new case. But it will do so where the amendment would change the action into one of a substantially different character which would more conveniently be the subject of a fresh action» Στην προκείμενη περίπτωση με την εισαγωγή ανταπαίτησης δεν μεταβάλλεται ο χαρακτήρας της παρούσας διαδικασίας , αντίθετα αποφεύγονται διπλές διαδικασίες με την έγερση ξεχωριστής αγωγής για το ίδιο θέμα. Παρά τις παραπάνω επισημάνσεις μου και του γεγονότος ότι τα θέματα της από κοινού άσκησης της φύλαξης και επιμέλειας των παιδιών έχουν αποτελέσει αντικείμενο σχολιασμού, με αφορμή την εισήγηση της Κοινωνικής Λειτουργού, δεν πρέπει να διαφεύγει της προσοχής μας ότι αν επιτραπεί μια τροποποίηση παρέχεται η δυνατότητα στην άλλη πλευρά να αιτηθεί την επανακλήτευση κάποιου μάρτυρα, αν κριθεί αναγκαίο για να αντεξεταστεί ή να προσκομίσει μαρτυρία επί των ζητημάτων που εγείρονται από την υπεράσπιση και ανταπαίτηση. Συνεπώς η άλλη πλευρά δεν θα βρεθεί σε δυσμενέστερη θέση. Όσον αφορά την ανάγκη ετοιμασίας νέας έκθεσης, θα εκτιμηθεί, όταν τα τροποποιημένα δικόγραφα θα έχουν συμπληρωθεί και καταχωρηθούν στο φάκελο της υπόθεσης. Εν πάση όμως περιπτώσει, όπως έχω αναφέρει πιο πάνω αναφορικά με το θέμα της από κοινού άσκησης της φύλαξης και επιμέλειας των παιδιών, το θέμα καλύπτεται από την υποβληθείσα έκθεση. Ακόμα φαίνεται πως η έρευνα της Λειτουργού επεκτάθηκε και στα υπόλοιπα θέματα στο χρόνο που αφιερώνουν οι διάδικοι στα παιδιά, ως επίσης και τη δυνατότητα να ταξιδεύει η μητέρα με τα παιδιά στην Αγγλία κάθε χρόνο, θέματα τα οποία σχολιάστηκαν επίσης αναλυτικά από την κάθε πλευρά κατά τη μαρτυρία τους. Στην Κκούφου v Kκούφου
(1997)1 Α.Α.Δ. 1588, ο πρωτόδικος Δικαστής έκρινε πως ήταν επιτρεπτό, στο πλαίσιο της αίτησης , παρά την έλλειψη ανταπαίτησης, να αξιοποιήσει το σύνολο των επιλογών που του πρόσφερε ο νόμος , για να απολήξει πράγματι η διαδικασία προς όφελος του ανηλίκου. Και ενόψει των επιλογών των άρθρων 14 και 15 του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου 216/90 κατένειμε τη άσκηση της γονική μέριμνας μεταξύ των γονέων. Δεν αμφισβητήθηκε βέβαια στο Εφετείο η ορθότητα αυτής της προσέγγισης του Δικαστηρίου, γι' αυτό δεν εξετάστηκε περαιτέρω το εν λόγω ζήτημα. Στην παρούσα περίπτωση θα ήταν άδικο προς το γονέα που ο ίδιος έστω και αργοπορημένα ζητά να ρυθμιστούν αυτά τα θέματα, να εγκλωβιστεί στις προηγούμενες του παραλείψεις και χειρισμούς. Έρχομαι τώρα στις τροποποιήσεις τις οποίες ζητά να περιλάβει στην υπεράσπιση του ο καθ' ου η αίτηση σε συνάρτηση με τη θέση της αιτήτριας ότι θα επηρεαστεί η δική της θέση γιατί όλοι οι μάρτυρες κατάθεσαν με βάση τα υφιστάμενα δικόγραφα και δεν θα έχουν την ευκαιρία να σχολιάσουν τους νέους ισχυρισμούς. Καθώς και τη θέση της ότι δεν θα έχει την ευκαιρία να απαντήσει και να σχολιάσει τη νέα αξίωση του. Αλλά και ότι με τις επιδιωκόμενες τροποποιήσεις της υπεράσπισης η υπεράσπιση αλλάζει εντελώς και μετατρέπεται σε υπεράσπιση και ανταπαίτηση. Κυρίαρχο στοιχείο για την έγκριση αίτησης τροποποίησης είναι το συμφέρον της δικαιοσύνης, αλλά και η ανάγκη για προσδιορισμό των επίδικων θεμάτων. Θεωρώ δε ότι το συμφέρον της δικαιοσύνης θα εξυπηρετηθεί καλύτερα με τη παραχώρηση της δυνατότητας να παρουσιάσει και ο πατέρας τη δική του θέση. Και θα αναφέρω στη συνέχεια ποιους ισχυρισμούς θα επιτρέψω να προστεθούν με την αιτούμενη τροποποίηση. Θα ασχοληθώ γι' αυτό πρώτα με την εισήγηση της κας Κακουλλή ότι γίνεται προσπάθεια εισαγωγής, ορισμένων νέων άσχετων ισχυρισμών και καινούργιας υπεράσπισης και αναφέρομαι ειδικότερα στους ισχυρισμούς περί ακαταλληλότητας της αιτήτριας εξαιτίας της δημιουργίας κατά τους ισχυρισμούς του καθ' ου η αίτηση, εξωσυζυγικών σχέσεων ή του κατ' ισχυρισμό άστατου χαρακτήρα της. Δεν θα επιτρέψω σε αυτό το στάδιο την εισαγωγή τέτοιων ισχυρισμών. θεωρώ ότι δεν παρασχέθηκε καμία δικαιολογία γιατί οι εν λόγω ισχυρισμοί ενώ ήταν γνωστοί στον καθ' ου η αίτηση δεν τέθηκαν εξαρχής στο δικόγραφο του. Άλλωστε εισαγωγή τέτοιων ισχυρισμών που αφορούν τις μεταξύ των διαδίκων συζυγικές σχέσεις, και κυριότερα τους λόγους που οδήγησαν στο χωρισμό του ζευγαριού, σε αυτό το στάδιο της ακρόασης θα οδηγήσουν σε εκτροπή της διαδικασίας, από το βασικό της σκοπό της, που είναι η αναζήτηση του συμφέροντος των παιδιών. Στην υπόθεση Δημητρώφ ν. Ιωάννου
(2003)1 Α.Α.Δ. 1645, επιχειρήθηκε τροποποίηση μετά από έξι χρόνια από την καταχώρηση της αγωγής και ήταν η 4η στη σειρά τροποποίηση. Λέχθηκε πως η αιτούμενη τροποποίηση μπορούσε κάλλιστα να περιληφθεί σε προηγούμενη αίτηση για τροποποίηση, εφόσον οι λεπτομέρειες ήσαν γνωστές από το
- Θεωρήθηκε με τα παραπάνω δεδομένα ότι η αίτηση ενείχε κακοπιστία. Δεν συμφωνώ όμως ότι οι υπόλοιποι ισχυρισμοί, που θα εισαχθούν με την τροποποιημένη υπεράσπιση και αφορούν το χρόνο που είχε και έχει στη διάθεση της η μητέρα για τη φροντίδα των παιδιών είναι νέα θέματα και εισαγωγή νέας υπεράσπισης. Τα θέματα αυτά έστω και αν δεν προβλήθηκαν ειδικά στην καταχωρηθείσα υπεράσπιση, άπτονται της καταλληλότητας εκάστου γονέα να ασκήσει ορθά το γονικό του ρόλο και αποτελούν θέματα τα οποία μελετήθηκαν στα πλαίσια της διεξαγωγής της έρευνας από την Κοινωνική Λειτουργό και περιλήφθηκαν στην υποβληθείσα στο Δικαστήριο έκθεση. Έχουν δε σχολιαστεί κατά κόρον στην ήδη ακουσθείσα μαρτυρία τόσο των διαδίκων, όσο και της Λειτουργού αλλά και της ψυχολόγου κας Θέκλας Πετρίδου. Έχω μελετήσει ακόμα την υπεράσπιση σε συνάρτηση με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις στα θέματα αυτά και δεν έχω διαπιστώσει να υπάρχει αλλαγή πλεύσης της υπεράσπισης από την ήδη ακουσθείσα μαρτυρία. Οι δε προτεινόμενες τροποποιήσεις, εκτός από τα θέματα τα οποία ανέφερα, στρέφονται γύρω από τον πυρήνα της υπόθεσης που είναι η επίλυση των θεμάτων που αφορούν την άσκηση της γονικής μέριμνας των παιδιών. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δεν εκφεύγουν των ισχυρισμών που έχουν τεθεί μέχρι σήμερα κατά την ακρόαση και σχολιάστηκαν από την πλευρά της αιτήτριας, την αρμόδια λειτουργό και τη ψυχολόγο. Και όπως αναφέρθηκε από τη νομολογία τροποποίηση είναι επιτρεπτή ώστε να συνάδει η μαρτυρία με τις έγγραφες προτάσεις. Έρχομαι τώρα στο ζήτημα του χρόνου υποβολής της παρούσας αίτησης όσο και στη δικαιολογία που δόθηκε περί ανεπαρκούς αιτιολογίας περί πλάνης του καθ' ου η αίτηση στην αντίληψη του περί των δικογραφημένων του ισχυρισμών. Το όλο ιστορικό της υπόθεσης και η πορεία της αίτησης δεν παρέχει περιθώριο για την εξαγωγή συμπερασμάτων περί κακοπιστίας του καθ' ου η αίτηση. Θα επαναλάβω το τι έχει λεχθεί από τη νομολογία ότι μια τροποποίηση πρέπει να επιτρέπεται έστω και αν ζητείται αργά, εάν είναι αναγκαία για να αποδοθεί δικαιοσύνη μεταξύ των διαδίκων, μια και οποιαδήποτε δυσχέρεια προκληθεί από αυτή μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα. Η σύγχρονη δε τάση των Δικαστηρίων όπως βγαίνει από τη νομολογία είναι να επιτρέπουν στις κατάλληλες υποθέσεις τροποποιήσεις έστω και αν μια τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή αβλεψίας νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήμα. Στη Νικολάου (ανωτέρω) λέχθηκε: "Tροποποίηση μπορεί να επιτραπεί ασχέτως αν επιδείχθηκε αμέλεια και καθυστέρηση των διαδίκων αν αυτό απαιτεί το συμφέρον της δικαιοσύνης." Τα παραπάνω απαντούν και στη δικαιολογία που δόθηκε για την αιτούμενη τροποποίηση και τον ισχυρισμό ότι βρισκόταν σε πλάνη αναφορικά με την υπεράσπιση του και την ανυπαρξία ανταπαίτησης. Δίνεται επαρκής λόγος για την παραλείψεις αυτές. Οφειλόταν, όπως και η εξήγηση που δόθηκε σε παράλειψη της δικηγόρου του να τα δικογραφήσει και πλάνη του καθ' ου η αίτηση ως προς το τι συνιστούσαν οι δικογραφημένοι ισχυρισμοί. Δεν βλέπω το λόγο να τιμωρείται ο καθ' ου η αίτηση γι' αυτή την παράλειψη και να παραμείνει εγκλωβισμένος στα προηγούμενα δικόγραφα, τη στιγμή που τα θέματα τα οποία ζητά τα περιλάβει στα δικόγραφα θα ευθυγραμμίσουν τα δικόγραφα του με τη δοθείσα μαρτυρία. Η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου θα πρέπει να ασκείται αφού ληφθεί υπόψη το σύνολο των περιστατικών και οι ιδιαιτερότητες της συγκεκριμένης υπόθεσης. Έχω δε την πεποίθηση ότι το συμφέρον της δικαιοσύνης και το καθήκον του Δικαστηρίου για αναζήτηση του συμφέροντος και της ευημερίας των παιδιών, επιβάλλει στην παρούσα περίπτωση όπως κατά την άσκηση της διακριτικής μου εξουσίας επιτρέψω παρά απορρίψω στον καθ' ου η αίτηση όπως προβάλει τους ισχυρισμούς εκείνους που θεμελιώνουν την υπεράσπιση και ανταξίωση του. Όσον αφορά το δικαίωμα της μητέρας να τύχει δίκης εντός ευλόγου χρόνου, είναι γεγονός ότι η υπόθεση καταχωρήθηκε το 2005 και η ακρόαση βρίσκεται σε εξέλιξη. Έγκριση της τροποποίησης θα προκαλέσει κάποια μικρή καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της ακρόασης. Απόρριψη όμως της αίτησης θα αντιστρατευόταν στο ευρύτερο συμφέρον της δικαιοσύνης και το ευρύτερο συμφέρον των παιδιών, όπως έχω αναλύσει πιο πάνω, ούτε θα επέτρεπε την επίλυση όλων των διαφορών των διαδίκων. Και στην παρούσα διαδικασία μπορούν να επιλυθούν διεξοδικά όλες οι μεταξύ τους διαφορές που αφορούν τη γονική μέριμνα των παιδιών τους. Αλλά και οποιαδήποτε καθυστέρηση θα αντιμετωπιστεί με κατάλληλες οδηγίες για σύντομη υποβολή των τροποποιημένων δικογράφων και συνέχιση της ακρόασης, σε βαθμό που η καθυστέρηση αυτή να περιοριστεί σε μέγιστο βαθμό. Λαμβάνοντας υπόψη όλους τους πιο πάνω παράγοντες, ότι δεν υπάρχει κακοπιστία αλλά η τροποποίηση ζητείται καλόπιστα ότι η τροποποίηση δεν θα προκαλέσει οποιαδήποτε ζημιά στην άλλη πλευρά η οποία δεν μπορεί ν' αποκατασταθεί με την καταβολή των εξόδων, ότι η οποιαδήποτε καθυστέρηση θα αντιμετωπιστεί με κατάλληλες οδηγίες του Δικαστηρίου για την έγκαιρη καταχώρηση των τροποποιημένων εγγράφων και συνέχιση της ακρόασης, το συντομότερο, αλλά και ότι είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης να δοθεί η ευκαιρία στον καθ' ου η αίτηση, να θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου την πραγματική επίδικη διαφορά, κυρίαρχο παράγοντα για την άσκηση της διακριτικής μου εξουσίας, θεωρώ ορθό και δίκαιο να εγκρίνω στο μεγαλύτερο μέρος την παρούσα αίτηση. Συνακόλουθα, επιτρέπεται η τροποποίηση της υπεράσπισης και εισαγωγή ανταπαίτησης στην ακόλουθη έκταση: Εκδίδονται διατάγματα για τροποποίηση της υπεράσπισης ως οι ακόλουθες παράγραφοι της αίτησης ημερομηνίας 27/10/
- 1) Ως Α, 2) Ως Β, 3) Ως Γ, με εξαίρεση τη φράση στην παράγραφο Γ στην 3η γραμμή μέχρι 5η γραμμή «ότι η Αιτήτρια είναι αυτή που προκάλεσε κατ' αποκλειστικότητα τη διάσταση και στη συνέχεια το διαζύγιο των διαδίκων λόγω των εξωσυζυγικών της σχέσεων και», τη φράση που περιέχεται στην 9η γραμμή της παραγράφου Γ «και της δικής της προσωπικής ψυχαγωγίας», της φράσης η οποία περιέχεται στην παράγραφο Γ από τη γραμμή 13 μέχρι 16 στην αρχή, «ότι η αιτήτρια είναι αυτή που προκάλεσε κατ' αποκλειστικότητα τη διάσταση και στη συνέχεια το διαζύγιο των διαδίκων λόγω των εξωσυζυγικών της σχέσεων και» καθώς και της φράσης η οποία περιέχεται στη γραμμή 19 « και της δικής της προσωπικής ψυχαγωγίας.» Δηλαδή τροποποίησης της παραγράφου 4 της υπεράσπισης ώστε η νέα παράγραφος 4 να έχει ως εξής. «Ο καθ' ου η αίτηση παραδέχεται τις παραγράφους 5 και 6 της αίτησης και ισχυρίζεται ότι η στάση της αιτήτριας απέναντι του είναι που προκάλεσε τα προβλήματα . Περαιτέρω ο καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι η αιτήτρια δεν είχε καθόλου χρόνο να ασχοληθεί με την επιμέλεια και φροντίδα των ανηλίκων παιδιών τους πριν τη διάσταση και μετά τη διάσταση και ότι η αιτήτρια απουσίαζε και απουσιάζει πολλές ώρες από το σπίτι ένεκα της εργασίας της.» 4) Ως Δ 5) Ως Ε, με εξαίρεση τη φράση ως περιέχεται στη γραμμή 9 ως 11 « καθ' ότι η μέχρι σήμερα άστατη και επιπόλαιη συμπεριφορά της, καθιστά επικίνδυνη την παραμονή των ανήλικων παιδιών τους στην κατοικία της, σε σχέση με την ηρεμία και την ασφάλεια τους.» και της φράσης που περιέχεται στη γραμμή 20 μετά τη λέξη αιτήτρια και το κόμμα μέχρι τέλος της παραγράφου «καθ' ότι η μέχρι σήμερα άστατη και επιπόλαιη συμπεριφορά της, καθιστά επικίνδυνη την παραμονή των ανήλικων παιδιών τους στην κατοικία της, σε σχέση με την ηρεμία και την ασφάλεια τους», Δηλαδή τροποποίηση της παραγράφου 6 της υπεράσπισης , ώστε η νέα παράγραφος 6 να έχει ως εξής. «Ο καθ' ου η αίτηση αρνείται τις παραγράφους 10, 11, 12 και 13 της αίτησης. Ο καθ' ου η αίτηση δεν αρνείται όπως η αιτήτρια μεταφέρει τα ανήλικα παιδιά τους μια φορά τον χρόνο στην Αγγλία για περίοδο δεκαπέντε
(15)ημερών για επίσκεψη στην μητέρα της αιτήτριας, νοουμένου ότι θα υπάρχουν αρκετές ασφαλιστικές δικλείδες ούτως ώστε η αιττήτρια να είναι υποχρεωμένη να επιστρέψει τα παιδιά στην πατρίδα τους στην Κύπρο. Περαιτέρω ισχυρίζεται ο καθ' ου η αίτηση ότι είναι προς το συμφέρον των ανήλικων παιδιών τους να μην δοθεί η επιμέλεια και η φύλαξη στην αιτήτρια. 5) Ως ΣΤ της αίτησης. Τροποποιημένη υπεράσπιση και Ανταπαίτηση να καταχωρηθεί σε 5 μέρες από τη σύνταξη του διατάγματος (το διάταγμα να συνταχθεί ενόψει των αργιών των Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς εντός 15 ημερών από σήμερα), απάντηση στην τροποποιημένη υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση να καταχωρηθεί εντός περαιτέρω 10 ημερών από την παράδοση της τροποποιημένης υπεράσπισης. Η υπόθεση ορίζεται για προγραμματισμό με σκοπό να δοθεί σύντομη ημερομηνία για συνέχιση της ακρόασης στις 23/1/2009. Από την τροποποίηση δημιουργήθηκαν και δημιουργούνται έξοδα τα οποία θα πρέπει να είναι σε βάρος του διαδίκου που προκάλεσε τη διαδικασία, γι' αυτό τα έξοδα της αίτησης και αυτά που θα χαθούν λόγω της τροποποίησης, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας-Καθ' ης η Αίτηση στην αίτηση τροποποίησης και εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση-Αιτητή στην αίτηση τροποποίησης. (Υπ.) ................. Κ. Χ" Αθανασίου-Σιαμτάνη, Δ. Πιστό αντίγραφο, Πρωτοκολλητής /ΑΧ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο