Καλλισθένης Μάριου Θεοδώρου ν. Αριστοκλή Ανδρέα Νεοφύτου, Αρ. Αίτησης: 32/04, 22 Δεκεμβρίου 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLEM:2009:42 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Δικαιοδοσία Περιουσιακών Διαφορών Ενώπιον: Φ. Κωνσταντίνου, Δ. Αρ. Αίτησης: 32/04 Μεταξύ: Καλλισθένης Μάριου Θεοδώρου Αιτήτριας και Αριστοκλή Ανδρέα Νεοφύτου Καθ' ου η αίτηση Ημερομηνία: 22 Δεκεμβρίου 2009 Εμφανίσεις: Για Αιτήτρια: κ. Ε. Αντωνιάδης. Για Καθ' ου η Αίτηση: κ. Μ. Ιωάννου. Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι διάδικοι τέλεσαν θρησκευτικό γάμο στις 14.6.
- Από το γάμο τους δεν απέκτησαν τέκνα. Επήλθε διάσταση στην έγγαμη σχέση τους το Φεβρουάριο του
- Η ΑΙΤΗΣΗ Η αιτήτρια, με την παρούσα αίτηση, αξιώνει τη συνεισφορά της στην αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση, η οποία αποκτήθηκε κατά τη διάρκεια του γάμου τους. Διεκδικεί το ½ μερίδιο κατοικίας η οποία ανεγέρθηκε επί του ακινήτου με αρ. εγγραφής 26144 Φ/Σχ. 54/33, τεμάχιο 1139 στην Αγία Φύλα, στη Λεμεσό. Διαζευκτικά, ζητά το ποσό της αξίας του ½ μεριδίου επί της αναφερόμενης ακίνητης περιουσίας. Ζητά περαιτέρω να αναγνωριστεί ως δικαιούχος του οικιακού εξοπλισμού, ο οποίος βρίσκεται εντός της επίδικης κατοικίας. Η αιτούμενη αυτή θεραπεία αποσύρθηκε από το δικηγόρο της στο τέλος της αγόρευσης του. Ο καθ' ου η αίτηση πρόβαλε ένσταση στην αίτηση καταχωρώντας υπεράσπιση. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ Κατά την ακρόαση, ένορκη προφορική μαρτυρία προς υποστήριξη της αίτησης έδωσαν εκτός από την αιτήτρια, ο Φώτος Φωτίου, εργολάβος οικοδομών στην εργοληπτική εταιρεία F.G. Fotiou Developments Ltd. Για την υπεράσπιση έδωσε μαρτυρία ο καθ' ου η αίτηση. Θα αναφερθώ στη μαρτυρία στην οποία θα κριθεί η έκβαση της αίτησης και της υπεράσπισης. Η αιτήτρια ανέφερε στην κυρίως εξέταση ότι κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης εργαζόταν σε εταιρεία με μηνιαίο μισθό ΛΚ500,
- Αγόρασαν με τον καθ' ου η αίτηση το αναφερόμενο ακίνητο, το οποίο γράφτηκε στο όνομα του καθ' ου η αίτηση. Το Δεκέμβριο του 1999 καταρτίστηκε έγγραφη συμφωνία μεταξύ του καθ' ου η αίτηση και της εργοληπτικής εταιρείας F.G. Fotiou Developments Ltd για την ανέγερση της επίδικης κατοικίας επί του αναφερόμενου ακινήτου. Κατέθεσε ότι εξέδωσε από λογαριασμό της στη Λαϊκή Τράπεζα επιταγή ημερομηνίας 21.12.1999, ποσού ΛΚ6.000,00 στο όνομα Φώτος Φωτίου (τεκμήριο 1). Ανέφερε στη συνέχεια ότι στις 2.6.2000 πληρώθηκε στο Φώτο Φωτίου ποσό ΛΚ9.000,00, το οποίο προέκυψε από χρήματα που πήραν ως δώρα του γάμου. Κατατέθηκε κατάσταση κοινού λογαριασμού των διαδίκων στη Λαϊκή τράπεζα ημερομηνίας 22.4.2004, στην οποία αναγράφεται το ποσό των ΛΚ9.055,00 ως δώρα γάμου και ότι ο λογαριασμός αυτός έκλεισε στις 2.6.2000 (τεκμήριο 2). Εξέδωσε από λογαριασμό της στη Λαϊκή Τράπεζα επιταγή ημερομηνίας 8.11.2000, ποσού ΛΚ5.000,00 στο όνομα Φώτος Φωτίου (τεκμήριο 3). Στις 27.2.2001 συνήψε δάνειο από κοινού με τον καθ' ου η αίτηση με τη ΣΠΕ Ορεινών Θερέτρων Λεμεσού ποσού ΛΚ40.000,
- Κατατέθηκε εκ συμφώνου σχετική κατάσταση λογαριασμού ημερ. 2.2.2009, στην οποία αναγράφεται ως υπόλοιπο λογαριασμού του εν λόγω δανείου κατά τις 31.12.2008 το ποσό των €81.552,49 (ΛΚ47.730,55) (τεκμήριο 4). Ανέφερε ότι το ποσό των ΛΚ40.000,00 πληρώθηκε στην αναφερόμενη εργοληπτική εταιρεία. Κατέθεσε ακολούθως πως εξέδωσε επιταγή ημερομηνίας 13.2.2002, ποσού ΛΚ8.000,00 στο όνομα Φώτος Φωτίου. Ανέφερε πως το εν λόγω ποσό προήλθε από δάνειο που συνήψε με τη Λαϊκή τράπεζα (τεκμήριο 5). Ανέφερε στη μαρτυρία της ότι ξόδευε χρήματα για τα καθημερινά ψώνια αυτής και του καθ' ου η αίτηση και ασχολείτο με το καθάρισμα του σπιτιού και το μαγείρεμα. Αναφέρθηκε στη συνέχεια στη συνεισφορά της στην αγορά του εξοπλισμού της κατοικίας. Κατέθεσε ότι κατέβαλε ποσό ΛΚ10.000,
- Δε θα παραθέσω τη μαρτυρία της σχετικά με το θέμα αυτό, αφού η αξίωση της όσον αφορά τον εξοπλισμό αποσύρθηκε. Σε σχετική ερώτηση του δικηγόρου της αν έπαιρνε αποδείξεις για τις επιταγές που εξέδιδε, απάντησε ότι τις αποδείξεις τις έπαιρνε ο καθ' ου η αίτηση. Αντεξεταζόμενη, ανέφερε ότι εργαζόταν κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης, εκτός από την περίοδο Σεπτέμβρη - Οκτώβρη
- Σε ερώτηση για τα έξοδα του σπιτιού, απάντησε ότι ξοδευόταν το ποσό των ΛΚ100,00 τη βδομάδα. Όσον αφορά τη μηνιαία δόση που καταβαλλόταν για το δάνειο των ΛΚ40.000,00 που συνήψαν από κοινού με τον καθ' ου η αίτηση, κατέθεσε ότι καταβαλλόταν το ποσό των ΛΚ450,00 το μήνα. Κατέθεσε αντεξεταζόμενη ότι είχαν συμφωνήσει με τον καθ' ου η αίτηση, ο τελευταίος να καταβάλλει τη δόση του δανείου και η ίδια να αναλαμβάνει τα έξοδα του σπιτιού. Σε υποβολή ότι είχε ένα παιδί ηλικίας οκτώ χρόνων από προηγούμενο γάμο και ότι ανέλαβε όλα τα έξοδα του, απάντησε ότι ξόδευε γι' αυτό το ποσό των ΛΚ50,00 το μήνα. Ανέφερε πως δεν εξέδωσε άλλες επιταγές για την αποπληρωμή της ανέγερσης της κατοικίας παρά μόνο αυτές που κατέθεσε στο Δικαστήριο. Απάντησε αντεξεταζόμενη, σε σχετική ερώτηση, ότι στο ποσό των ΛΚ75.000,00 που αναφέρει στο δικόγραφο της ότι ξοδεύτηκε για την ανέγερση της κατοικίας, περιλαμβάνεται και το ποσό των ΛΚ10.000,00 που κατέθεσε ότι πλήρωσε για τα έπιπλα. Διευκρίνισε ότι το κόστος ανέγερσης της κατοικίας ήταν ΛΚ65.000,00 και των επίπλων ήταν ΛΚ10.000,
- Κατατέθηκε η συμφωνία που υπογράφτηκε μεταξύ του καθ' ου η αίτηση και της αναφερόμενης εργοληπτικής εταιρείας για την ανέγερση της κατοικίας (τεκμήριο 6) και βεβαίωση της εν λόγω εταιρείας ημερομηνίας 26.4.2004 στην οποία αναφέρεται ότι ο καθ' ου η αίτηση αγόρασε το έτος 1999 κατοικία, η οποία ανεγέρθηκε επί του αναφερόμενου ακινήτου, για το ποσό των ΛΚ58.000,00 (τεκμήριο 7). Ως μάρτυρας για την αιτήτρια κατέθεσε ο Φώτος Φωτίου. Ανέφερε ότι με συμφωνία ημερομηνίας 20.12.1999 μεταξύ της εταιρείας F.G. Fotiou Developments Ltd και του καθ' ου η αίτηση, ο τελευταίος αγόρασε το αναφερόμενο ακίνητο (τεκμήριο 10). Αναφέρθηκε ακολούθως στην ανέγερση της κατοικίας όσον αφορά τις αποδείξεις που εξέδωσε. Εξέδωσε απόδειξη για το ποσό των ΛΚ7.000,00 που αφορούσε, την επιταγή ημερομηνίας 21.12.1999 ποσού ΛΚ6.000,00 και το ποσό των ΛΚ1.000,00 που δόθηκε σε μετρητά. Εξέδωσε αποδείξεις για το ποσό των ΛΚ5.000,00 στις 7.11.2000 και το ποσό των ΛΚ8.000,00 στις 14.2.
- Κατέθεσε περαιτέρω πως εξέδωσε αποδείξεις για το ποσό των ΛΚ39.000,00 την 1.3.2001, το ποσό των ΛΚ3.000,00 στις 28.2.2000 και το ποσό των ΛΚ3.000,00 στις 25.7.
- Αντίγραφα των αποδείξεων κατατέθηκαν ως τεκμήρια. Ανέφερε πως εισέπραξε και το ποσό των ΛΚ10.000,00 για το οποίο εξέδωσε απόδειξη την οποία δεν είχε για να την καταθέσει. Κατέθεσε αντεξεταζόμενος ότι δεν θυμόταν πόσα πωλήθηκε το οικόπεδο. Ανέφερε περαιτέρω ότι το συνολικό ποσό που εισέπραξε από την πώληση του οικοπέδου και την ανέγερση της κατοικίας ήταν ΛΚ75.000,
- Σε σχετική ερώτηση κατά την αντεξέταση γιατί εισέπραξε το ποσό των ΛΚ75.000,00 ενώ το κόστος ανέγερσης της κατοικίας ήταν ΛΚ58.000,00, κατέθεσε ότι ήταν η διαφορά του οικοπέδου και συμφώνησε με το δικηγόρο του καθ' ου η αίτηση ότι το οικόπεδο πωλήθηκε στο ποσό των ΛΚ17.000,
- Ανέφερε περαιτέρω ότι κατά την υπογραφή της συμφωνίας πώλησης του οικοπέδου εισέπραξε το ποσό των ΛΚ7.000,00 εκδίδοντας απόδειξη ημερομηνίας 20.12.
- Κατέθεσε ότι το υπόλοιπο ποσό των ΛΚ10.000,00 πλήρωσε ο καθ' ου η αίτηση με επιταγή του πατέρα του. Ο καθ' ου η αίτηση κατέθεσε στην κυρίως εξέταση του ότι κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης εργαζόταν σε εταιρεία κατασκευής αλλαντικών με μηνιαίο μισθό ΛΚ670,
- Κατέθεσε σχετική κατάσταση μισθοδοσίας ημερομηνίας 30.4.2004 στην οποία αναγράφεται ως καθαρός μισθός το ποσό των ΛΚ696,32 (τεκμήριο 15). Σχετικό με την εξεταζόμενη υπόθεση είναι το ποσό στο οποίο αναφέρθηκε στην προφορική μαρτυρία του, αφού κρίσιμος είναι ο χρόνος της διάστασης που είναι ο Φεβρουάριος του
- Ανέφερε πως τα βράδια εργαζόταν σε εστιατόριο, το οποίο κατονόμασε, λαμβάνοντας το ποσό των ΛΚ30,00 κάθε βράδυ. Κατέθεσε ακολούθως πως κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης του με την αιτήτρια είχε μηνιαίο εισόδημα ποσού ΛΚ1.300,
- Κατέθεσε στη συνέχεια ότι η αιτήτρια ξόδευε το μισθό της στα δικά της αποκλειστικά έξοδα «ντύσιμο, κομμωτήρια, αισθητικούς», όπως είπε χαρακτηριστικά και στο γιο της. Ανέφερε ότι τα μηνιαία έξοδα του γιου της ήταν περισσότερα από ΛΚ50,00 το μήνα. Κατέθεσε ότι το οικόπεδο αγοράστηκε στο ποσό των ΛΚ7.000,
- Κατατέθηκε σχετική απόδειξη είσπραξης του εν λόγω ποσού ημερομηνίας 20.12.1999 στην οποία αναφέρεται «αγορά μεριδίου οικοπέδου εις Αγία Φύλα Λεμεσός» καθώς και τιμολόγιο που εκδόθηκε από την αναφερθείσα εταιρεία ημερομηνίας 20.12.1999 του ίδιου ποσού με την ίδια αναφορά ως προς την αγορά του μεριδίου στο εν λόγω οικόπεδο (τεκμήρια 1Α και 1Β). Ανέφερε ότι το κόστος ανέγερσης της κατοικίας ήταν ΛΚ58.000,00, το κόστος αγοράς του οικοπέδου ήταν ΛΚ7.000,00, διευκρινίζοντας ότι πληρώθηκε συνολικά το ποσό των ΛΚ65.000,
- Αναφέρθηκε ακολούθως στην πληρωμή προς την εργοληπτική εταιρεία του ποσού των ΛΚ39.000,00 την 1.3.2001, των ΛΚ3.000,00 στις 28.2.2000, των ΛΚ3.000,00 στις 25.7.2000 και των ΛΚ5.000,00 στις 7.11.
- Κατατέθηκαν ως τεκμήρια οι πρωτότυπες αποδείξεις και τα τιμολόγια. Αναφέρθηκε περαιτέρω στην καταβολή στην εταιρεία του ποσού των ΛΚ10.000,
- Κατέθεσε ως τεκμήριο απόδειξη ημερομηνίας 28.2.2000 στην οποία αναγράφεται το όνομα Φώτος Φωτίου και είναι υπογραμμένη (τεκμήριο 14). Επισημαίνω ότι στην απόδειξη αυτή δεν αναγράφεται ο αριθμός της εταιρείας στο μητρώο Φόρου Προστιθέμενης Αξίας. Πέραν τούτου δεν κατατέθηκε το τιμολόγιο για το οποίο εκδόθηκε. Εν πάση περιπτώσει λαμβάνεται υπόψη ως απόδειξη καταβολής του ποσού το οποίο αναγράφεται. Κατέθεσε αντεξεταζόμενος ότι το υπόλοιπο ποσό που πληρώθηκε, πέραν του ποσού των ΛΚ40.000,00 το οποίο προήλθε από δάνειο, προήλθε από προσωπικά χρήματα τα οποία είχε κατατεθειμένα στην τράπεζα και από χρήματα τα οποία του έδωσε ο πατέρας του. Αναφέρθηκε ακολούθως στο ποσό των ΛΚ4.880,00 το οποίο πλήρωσε για την αγορά επίπλων. Δε θα παραθέσω τη μαρτυρία του σχετικά με το θέμα αυτό, αφού η σχετική αξίωση της αιτήτριας αποσύρθηκε. Αντεξεταζόμενος ο καθ' ου η αίτηση, συμφώνησε ότι συνήψε δάνειο από κοινού με την αιτήτρια για το ποσό των ΛΚ40.000,
- Κατέθεσε ότι αυτός πλήρωνε και πληρώνει τις δόσεις και ότι θα το πληρώσει μέχρι τέλους. Δικαιοδοσία Οικογενειακού Δικαστηρίου Ο δικηγόρος του καθ' ου η αίτηση πρόβαλε στην αγόρευση του, υπό τύπο ερωτήματος, αν το Οικογενειακό Δικαστήριο είναι αρμόδιο να εκδικάσει την παρούσα υπόθεση. Αναφέρθηκε στη μαρτυρία της αιτήτριας ότι μετά τη διάσταση, τον Απρίλιο του 2004, έγινε συμφωνία μεταξύ αυτής και του καθ' ου η αίτηση να πωληθεί το σπίτι και να μοιράσουν τα χρήματα που θα έπαιρναν. Επισημαίνω ότι αυτό κατέθεσε η αιτήτρια στη μαρτυρία της, δεν είναι όμως παραδεκτό γεγονός από τον καθ' ου η αίτηση. Για το λόγο αυτό δεν πρόβαλε τον ισχυρισμό για έλλειψη δικαιοδοσίας στην υπεράσπιση του. Εν πάση περιπτώσει το θέμα δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου εξετάζεται αυτεπάγγελτα. Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Σ. Κοζάκη ν. Γ. Κοζάκη
(2002)1 ΑΑΔ 1710, 1715, λέχθηκε πως αφότου οι σύζυγοι, μετά τη διάσταση τους, διευθετήσαν τις περιουσιακές τους διαφορές με γραπτή συμφωνία, την ίδια στιγμή μεταφέρουν τις διαφορές τους εκτός των προνοιών του περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμου του 1991 (Ν.232/91)και οποιαδήποτε μελλοντική περιουσιακή διαφορά δεν μπορεί να αφορά τίποτε άλλο παρά μόνο τη σύμβαση τους. Στην εξεταζόμενη υπόθεση δεν κατατέθηκε ως τεκμήριο στη διαδικασία γραπτή συμφωνία ούτε έγινε αναφορά σε τέτοια κατά τη μαρτυρία της αιτήτριας και του καθ' ου η αίτηση. Συνεπώς κρίνω ότι το Οικογενειακό Δικαστήριο έχει δικαιοδοσία να εκδικάσει την παρούσα αίτηση. Νομική Πτυχή - Διαπιστώσεις Ο δικηγόρος του καθ' ου η αίτηση ισχυρίστηκε στην αγόρευση του ότι η αίτηση θα πρέπει να απορριφθεί για το λόγο ότι η αιτήτρια δεν προσκόμισε οποιαδήποτε μαρτυρία για την αρχική και τελική αξία της επίδικης περιουσίας κατά το χρόνο της διάστασης και συνεπώς δεν αποδείχθηκε η αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση. Θα εξετάσω τον ισχυρισμό αυτό με αναφορά στο δικόγραφο της αίτησης και στη μαρτυρία. Στην αίτηση δεν υπάρχει καμιά αναφορά στην αξία της επίδικης περιουσίας κατά το χρόνο της διάστασης. Η αιτήτρια, κατά την κυρίως εξέταση της, δε ρωτήθηκε και συνεπώς δεν έδωσε μαρτυρία για την αρχική περιουσία του καθ' ου η αίτηση. Όσον αφορά την περιουσία του καθ' ου η αίτηση κατά το χρόνο της διάστασης, δεν υπάρχει μαρτυρία, αφού δεν έγινε εκτίμηση από εμπειρογνώμονα. Η εξεταζόμενη αίτηση βασίζεται στον περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμο του 1991 (Ν.232/91). Στο άρθρο 14 αυτού καθορίζεται: «
(1)Σε περίπτωση που ο γάμος λυθεί ή ακυρωθεί, ή σε περίπτωση διάστασης των συζύγων, και η περιουσία του ενός συζύγου έχει αυξηθεί, ο άλλος σύζυγος, εφόσον συνέβαλε με οποιοδήποτε τρόπο στην αύξηση αυτή, δικαιούται να εγείρει αγωγή στο Δικαστήριο και να απαιτήσει την απόδοση του μέρους της αύξησης το οποίο προέρχεται από τη δική του συμβολή.
(2)Η συνεισφορά του ενός συζύγου στην αύξηση της περιουσίας του άλλου τεκμαίρεται ότι ανέρχεται στο ένα τρίτο της αύξησης, εκτός αν αποδειχθεί μεγαλύτερη ή μικρότερη συνεισφορά.
(3)Στην αύξηση της περιουσίας των συζύγων δεν υπολογίζεται ότι αυτοί απέκτησαν: (α) Από δωρεά, κληρονομιά, κληροδοσία ή άλλη χαριστική αιτία. (β) με διάθεση περιουσίας που αποκτήθηκε με τις αναφερόμενες στην παράγραφο (α) αιτίες». Στο άρθρο 2 ερμηνεύεται η λέξη «περιουσία» ως εξής: « «περιουσία» σημαίνει την κινητή και ακίνητη ιδιοκτησία η οποία αποκτήθηκε πριν από το γάμο με την προοπτική του γάμου ή οποτεδήποτε μετά τη σύναψη του γάμου από οποιοδήποτε από τους συζύγους». Στην απόφαση Α. Ορφανίδης ν. Ν. Ορφανίδη
(1998)1 Α.Α.Δ. 179, 187, 189 έχουν τεθεί οι αρχές για την επίλυση των περιουσιακών διαφορών των συζύγων. Λέχθηκαν τα ακόλουθα: «.αφετηρία για την επίλυση διαφορών αυτής της φύσης αποτελεί η διαπίστωση των περιουσιακών στοιχείων των συζύγων κατά το χρόνο του γάμου. Σε δεύτερο στάδιο, έρχεται η διαπίστωση της αύξησης, (αν υπάρχει), και σε τρίτο η προέλευση της αύξησης και η συνάρτησή της με τη συνεισφορά του ετέρου των συζύγων στην πραγμάτωσή της». Καθώς και τα πιο κάτω: «Η αύξηση της περιουσίας είναι στοιχείο σχετικό. Συναρτάται, αφενός, με την αξία της περιουσίας και αφετέρου, με τις οικονομικές υποχρεώσεις του ιδιοκτήτη. Το αντικείμενο του μερισμού είναι η αύξηση της περιουσίας, όχι αυτή τούτη η περιουσία. ................................................................................ Το πρώτο που πρέπει να τυγχάνει εξακρίβωσης είναι η αύξηση της περιουσίας του συζύγου ώστε να διαπιστωθεί το αντικείμενο του πιθανού διαμοιρασμού. Εξαιρείται από τη διανομή και δεν προσμετρά ως αύξηση περιουσία η οποία δωρίζεται σε σύζυγο καθώς και το προϊόν της διάθεσης της. Το δεύτερο θέμα που εξετάζεται είναι κατά πόσο ο έτερος των συζύγων συνεισέφερε στην αύξηση, άμεσα ή έμμεσα, και το τρίτο, ο καθορισμός του ύψους της συνεισφοράς. Εάν η μαρτυρία δεν είναι καταληκτική, ως προς την έκταση της συνεισφοράς, υπεισέρχεται το τεκμήριο που δημιουργεί το άρθρο 14
(2)του νόμου». Για τον υπολογισμό της αύξησης είναι αναγκαία η αποτίμηση της αρχικής και της τελικής περιουσίας του καθ' ου η αίτηση . Ακολουθεί σύγκριση τους και αφαίρεση των χρεών και των άλλων οικονομικών υποχρεώσεων του καθ' ου η αίτηση. Τότε ανευρίσκεται η αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση, την οποία η αιτήτρια είχε το βάρος να αποδείξει. Η αναφορά στην αίτηση ορισμένων περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν μετά το γάμο δεν αποδεικνύει τίποτε, χωρίς σύγκριση αρχικής και τελικής περιουσίας. Κρίσιμο στοιχείο στην εξεταζόμενη υπόθεση ήταν να αποτιμηθεί η αρχική περιουσία του καθ' ου η αίτηση κατά το χρονικό σημείο τέλεσης του γάμου, τον Ιούνιο του 1998 και η τελική περιουσία του κατά το χρονικό σημείο που προέκυψε η αξίωση, το χρόνο της διάστασης, το Φεβρουάριο του 2004. Η διαφορά όπως πιο πάνω ανέφερα, αφού αφαιρεθούν τα χρέη και οι άλλες οικονομικές υποχρεώσεις του καθ' ου η αίτηση, αποτελεί την αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση και το αντικείμενο διαμοιρασμού. Αν τεκμηριωνόταν αύξηση, τότε κρίσιμο στοιχείο θα ήταν η απόδειξη της συνεισφοράς της αιτήτριας στην αύξηση. Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Ν. Μικρού ν. Μ. Κωνσταντινίδου, Εφ. ΔΟΔ αρ. 188, ημερομηνίας 7.10.2004, σελ. 2 (μη δημοσιευθείσα), επιδοκιμάστηκε η πρωτόδικη απόφαση και τονίστηκε πως αυτό που έχει σημασία είναι η απόδειξη της αύξησης της επίδικης περιουσίας. Παραθέτω το πιο κάτω απόσπασμα από την απόφαση αυτή: «Το πρωτόδικο Δικαστήριο, αφού ανέλυσε τη μαρτυρία που προσκομίστηκε ενώπιον του, κατέληξε στο συμπέρασμα πως ο εφεσείων δεν απέδειξε οποιαδήποτε αύξηση της περιουσίας της εφεσίβλητης μέσα στην ορθή έννοια του άρθρου 14 του περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμου, (Ν.232/91), (όπως τροποποιήθηκε), ώστε να εγείρεται οποιοδήποτε θέμα υπολογισμού της συνεισφοράς του. Το είδος της μαρτυρίας που έδωσε ο εφεσείων, και που ο συνήγορος του επιβεβαίωσε ενώπιον μας, αφορούσε τη συνεισφορά του στην ανοικοδόμηση κτιρίων επί του ακινήτου της εφεσίβλητης χωρίς να υπάρχει η απαραίτητη νομική προϋπόθεση της αύξησης της επίδικης ακίνητης ιδιοκτησίας. Συγκεκριμένα δεν παρουσιάστηκε οποιαδήποτε εκτίμηση της επίδικης περιουσίας κατά το χρόνο τέλεσης του γάμου των διαδίκων, εκτίμηση της ακίνητης ιδιοκτησίας κατά το χρόνο της διάστασης των διαδίκων, και βεβαίως το ύψος των επιβαρύνσεων επί της επίδικης ακίνητης ιδιοκτησίας που υφίσταντο κατά τις δύο πιο πάνω χρονικές περιόδους». Προκύπτει από την απόφαση αυτή, πως είναι λανθασμένη η άποψη, πως όσα χρήματα συνεισέφερε ένας σύζυγος για απόκτηση περιουσίας κατά τη διάρκεια του γάμου, θα πρέπει να τα πάρει πίσω κατά τη λύση του γάμου, αν δεν αποδειχθεί αύξηση στην περιουσία. Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Τζ. Σοφοκλέους ν. Π. Σοφοκλέους
(2005)1 ΑΑΔ 1030, 1033 λέχθηκαν τα πιο κάτω: «Στις πιο κρίσιμες διαπιστώσεις του, στη βάση της μαρτυρίας, κατέληξε το πρωτόδικο Δικαστήριο πως η εφεσείουσα δεν παρουσίασε καμιά μαρτυρία για την απόδειξη της αξίας της περιουσίας του εφεσίβλητου κατά το χρόνο της διάστασης, η οποία, και ως εκ τούτου παραμένει άγνωστη. Ορθά δε υπέδειξε το Δικαστήριο πως δεν μπορούσε να λειτουργήσει ως πραγματογνώμονας για να αποτιμήσει το ενεργητικό της περιουσίας του εφεσίβλητου κατά τον πιο πάνω χρόνο». Στην εξεταζόμενη υπόθεση, η αιτήτρια επέλεξε τον πραγματικό υπολογισμό με τη διεκδίκηση του ενός δευτέρου μεριδίου στην επίδικη περιουσία. Όπως προκύπτει από την απόφαση στην Α. Ορφανίδης ν. Ν. Ορφανίδη (ανωτέρω), το Δικαστήριο δεν εξετάζει θέμα συνεισφοράς, αν δεν αποδειχθεί πρώτα αύξηση στην περιουσία. Η αύξηση όπως αναλύθηκε πιο πάνω, δεν αποδείχθηκε. Η αιτήτρια δεν μπορεί να επωφεληθεί του τεκμηρίου του άρθρου 14
(2)του Νόμου. Θα έπρεπε να αποδείξει συνεισφορά στην αύξηση. Η αύξηση είναι άγνωστη. Η αιτήτρια παρέλειψε να δικογραφήσει και συνεπώς να αποδείξει ουσιώδη γεγονότα για την έκβαση της υπόθεσης της. Για το λόγο αυτό δε θα προβώ σε αξιολόγηση της μαρτυρίας των διαδίκων αναφορικά με τη συνεισφορά της αιτήτριας στην απόκτηση της επίδικης περιουσίας. Η αξιοπιστία της ίδιας και του μάρτυρα της θα ήταν απαραίτητη μόνο αν η μαρτυρία αφορούσε γεγονότα απαραίτητα για την εφαρμογή του άρθρου 14 του Νόμου. Ενώπιον του Δικαστηρίου δεν αποδείχθηκε η αρχική και η τελική περιουσία του καθ' ου η αίτηση και συνεπώς δεν αποδείχθηκε η αύξηση της περιουσίας του κατά τον ουσιώδη χρόνο της διάστασης στο γάμο των διαδίκων, ώστε να υπολογιστεί η συνεισφορά της αιτήτριας σ' αυτή. Εύλογα διερωτάται κανείς, τι ακριβώς αξιώνει η αιτήτρια, αφού δεν απέδειξε αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση. Αναμφίβολα το Δικαστήριο δεν μπορεί να λειτουργήσει ως πραγματογνώμονας για να αποτιμήσει το ενεργητικό της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση κατά το Φεβρουάριο του 2004, χρονικό σημείο της διάστασης [Τζ. Σοφοκλέους ν. Π. Σοφοκλέους (ανωτέρω)]. Η κυρίως εξέταση της αιτήτριας περιορίστηκε στο κόστος ανέγερσης της επίδικης κατοικίας και σε ό,τι πληρώθηκε από την ίδια για την απόκτηση της, προσπαθώντας να αποδείξει τη συνεισφορά της. Όπως έχει λεχθεί στη νομολογία, το αντικείμενο του μερισμού είναι η αύξηση της περιουσίας, όχι αυτή τούτη η περιουσία. [Α. Ορφανίδης ν. Ν. Ορφανίδη, (ανωτέρω)]. Καταλήγω ότι η αιτήτρια δεν απέδειξε αύξηση της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση. Είναι αδύνατη η απόδοση οποιασδήποτε (τυχόν) συμβολής της αιτήτριας, γιατί παρέμεινε άγνωστη η αξία της περιουσίας του καθ' ου η αίτηση κατά το χρόνο της διάστασης. Η μαρτυρία για τη συνεισφορά της δεν μπορεί να αξιολογηθεί, αφού πρέπει να συνδέεται με την αύξηση της περιουσίας που δεν αποδείχθηκε. Για τους πιο πάνω λόγους, η αίτηση απορρίπτεται ως προς τις αιτούμενες θεραπείες Α, Γ και Δ. Η αιτούμενη θεραπεία Β της αίτησης, απορρίπτεται ως αποσυρθείσα. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ του καθ' ου η αίτηση και εναντίον της αιτήτριας όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ..................................................... Φ. Κωνσταντίνου, Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /Σ.Χ. (Subject: Family Court Jurisdiction / Final Judgment) (Αναφορά: Δικαιοδοσία Περιουσιακών Διαφορών). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο