Μαρίας Δίσπυρου - Καρατζιά ν. Νικόλαου Π. Καρατζιά, Αρ. Αίτησης: 31/08, 11 Δεκεμβρίου, 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLAR:2009:20 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Δικαιοδοσία Χρήσης Οικογενειακής Στέγης Ενώπιον: Σ. Κ. Καρατσή, Π. Αρ. Αίτησης: 31/08 Μεταξύ: Μαρίας Δίσπυρου - Καρατζιά, από τη Ξυλοφάγου Αιτήτριας κ α ι Νικόλαου Π. Καρατζιά, από τη Ξυλοφάγου Καθ΄ου η Αίτηση ------------------------- Ημερομηνία: 11 Δεκεμβρίου, 2009. ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αιτήτρια: κ. Χρ. Μούσκος Για τον Καθ΄ου η Αίτηση: κ. Σ. Σάββα Α Π Ο Φ Α Σ Η «Ό,τι ο νομοθέτης επεδίωξε με τις διατάξεις του Άρθρου 17», επισημαίνεται στην υπόθεση Βουνού[1] «..... ήταν ο περιορισμός στο βαθμό του εφικτού των δυσμενών επιπτώσεων για την οικογένεια από τη διακοπή της συμβίωσης». Αυτή την τόσο σαφώς διατυπωμένη αρχή δε φαίνεται να κατανοούν συχνά οι σύζυγοι σε υποθέσεις αυτής της φύσης. Η παρούσα δεν αποτελεί εξαίρεση. Η Αιτήτρια επιμένει όπως της παραχωρηθεί η αποκλειστική χρήση ολόκληρου του ακινήτου που στη διάρκεια της συμβίωσης χρησίμευε ως η οικογενειακή τους στέγη, αδιαφορώντας για τη στέγαση του Καθ΄ου η αίτηση. Ο τελευταίος εμφανίζεται με διαφορετικές προσεγγίσεις. Αφού παραθέτει ό,τι θεωρεί ως υπεράσπιση στην αξίωση της Αιτήτριας, με ανταπαίτηση, επιδιώκει όπως του παραχωρηθεί τμήμα της οικογενειακής στέγης για δική του χρήση. Ανάλογες ήσαν και οι θέσεις που προώθησαν στη δίκη. «Ούτε τον θέλω, ούτε να το θωρώ μπροστά μου» απάντησε η Αιτήτρια, όταν της τέθηκε πως ο Καθ΄ου η αίτηση την αγαπά και δεν επιθυμεί να χωρίσουν. «Βεβαίως μπορούμε να ζούμε χωρίς κανένα πρόβλημα μέχρι να πεθάνουμε», αντέταξε ο Καθ΄ου η αίτηση, όταν ρωτήθηκε καταπόσο μπορούν να συνυπάρχουν στο ίδιο σπίτι. Η ύπαρξη παιδιών και η διαμονή τους με τον ένα ή τον άλλο σύζυγο αποβαίνει συνήθως καθοριστικό στοιχείο, εφόσο κατά το άρθρο 17
(1)του περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Νόμου του 1990, (Ν.23/90), το συμφέρον των παιδιών συγκαταλέγεται στα κριτήρια άσκησης της διακριτικής εξουσίας του δικαστηρίου να επιλέγει ανάμεσα στις προσφερόμενες εναλλακτικές λύσεις. Εδώ κανένας από τους συζύγους δεν μπορεί να έχει πλεονέκτημα επικαλούμενος το συμφέρον των παιδιών. Τα παιδιά τους, ενήλικα πια, δε διαμένουν μαζί τους μια που με τη σειρά τους δημιούργησαν τη δική τους οικογένεια. Στην προκειμένη περίπτωση προεξάρχουσα θέση λαμβάνουν οι ειδικές συνθήκες του καθενός από τους συζύγους. Αυτό σε ό,τι αφορά την περίπτωση παραχώρησης ολόκληρης της στέγης στον ένα. Γιατί στην περίπτωση παραχώρησης τμήματος στον ένα σύζυγο - εννοείται πως το υπόλοιπο παραμένει για χρήση από τον άλλο - υπεισέρχονται και άλλοι παράγοντες. Μερικοί αφορούν στην ίδια τη στέγη. Εφόσο το άρθρο 17
(1)επιτρέπει το μείζον που είναι η παραχώρηση της χρήσης στον ένα σε αποκλεισμό του άλλου, επιτρέπει και το ελάσσον που είναι η παραχώρηση της χρήσης και στους δυο (σύγχρηση). Η σύγχρηση της στέγης από τους δυο συζύγους εντάσσεται συνεπώς στις προσφερόμενες εναλλακτικές λύσεις, ιδίως όταν αποτελεί τη μόνη επιλογή για περιορισμό των δυσμενών επιπτώσεων για την οικογένεια από τη διακοπή της συμβίωσης. Η έκταση και διαρρύθμιση τη στέγης έχουν ξεχωριστή σημασία. Συμφωνούν οι διάδικοι πως η οικογενειακή στέγη αποτελείται από δυο υπνοδωμάτια, σαλόνι με τραπεζαρία, μπάνιο, αποχωρητήριο και αποθήκη. Συμφωνούν ακόμη πως το δωμάτιο που η Αιήτρια περιέγραψε ως αποθήκη εχρησιμοποιείτο από το γιο τους ως υπνοδωμάτιο, ενόσω διέμενε μαζί τους. Συμφωνούν, τέλος πως από 29.06.08, ημερομηνία διακοπής της συμβίωσης μέχρι και σήμερα διαμένουν και οι δυο στην οικογενειακή στέγη, δεδομένο που αποδεικνύει τη δυνατότητα σύγχρησης της οικογενειακής στέγης. Την ίδια δυνατότητα επιβεβαιώνει και η μη προώθηση μονομερούς αίτησης με ταυτόσημο με την εναρκτήρια αίτησης περιεχόμενο. Ωστόσο, η Αιτήτρια που επιδιώκει την παραχώρηση της χρήσης στην ίδια σε αποκλεισμό του Καθ΄ου η αίτηση προέβαλε ως κυρίαρχο παράγοντα τις μεταξύ τους διαπροσωπικές σχέσεις. Οι §§10 έως 13 των γεγονότων της αίτησης στοχεύουν σ΄ αυτή την κατεύθυνση. Η στοιχειοθέτηση όσων αναφέρει στην §11 θα απέκλειαν την επιλογή της λύσης της σύγχρησης της στέγης. Την παραθέτω: «
- Ο Καθ΄ου η αίτηση δεν εγκατέλειψε τη συζυγική οικία, αναγκάζοντας την Αιτήτρια όσες ώρες δεν εργαζόταν να είναι κλειδωμένη στο υπνοδωμάτιο της, να περιμένει για να χρησιμοποιήσει την κουζίνα ή το μπάνιο είτε στην απουσία του Καθ΄ου η αίτηση από την οικία είτε όταν κοιμάται πρώτα» Η θέση που ο Καθ΄ου η αίτηση αντιπαρέθεσε αποτελεί προέκταση της στάσης του στην απόφαση της Αιτήτριας να θεωρεί τη σχέση τους νεκρή από 29.06.
- Αναφέρει στην §9 της υπεράσπισης: «
- ......... είναι αυτή η οποία αρνείται να διαμένει στο ίδιο δωμάτιο με τον καθ΄ου η αίτηση, δεν μαγειρεύει, δεν συγυρίζει, δεν πλένει τα ρούχα και τον αποφεύγει, αρνείται να μιλήσει και να συζητήσει μαζί του τι προβλήματα έχει και γιατί αυτή η στάση και συμπεριφορά απέναντί του». Η Αιτήτρια (Μ.Ε.1) επέμενε στη δίκη πως εκείνη καθαρίζει το σπίτι. Σε ό,τι αφορά τα ρούχα του Καθ΄ου η αίτηση είπε: «Τα πλένει μόνος του αφού είμαστε στα μασιέρκα πώς θα του πλένω τα ρούχα του;». Η υπερβολή είναι διάχυτη σε όλη τη μαρτυρία της Αιτήτριας. Στην κύρια εξέταση παρουσίασε τα πράγματα τραγικά. «Μπαίνει τζιείνος, φκαίνω εγώ, είπε. Σε άλλο σημείο είπε πως αισθάνεται φόβο και τρόμο. Είναι, ωστόσο δική της η θέση πως η ίδια εργάζεται απόγευμα και ότι σχολάζει στις 11.00 το βράδυ, γεγονός που της επιτρέπει να ζει άνετα μόνη της στο σπίτι όλο το πρωινό. Είναι επίσης δική της η παραδοχή πως ο Καθ΄ου η αίτηση πληρώνει τους λογαριασμούς του ρεύματος και του νερού. Έδωσε μεγάλη βαρύτητα η Αιτήτρια σε περιστατικό της 14.12.08, μετά την καταχώρηση της αίτησης. Οι συνθήκες των συζύγων αποτιμούνται βεβαίως κατά το χρόνο της διακοπής της συμβίωσης [Βλ. Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου
(1996)1 Α.Α.Δ. 260, στη σ. 265]. Ωστόσο, το υπό συζήτηση επεισόδιο δεν αποτελεί παρά μια ακόμη υπερβολή στις θέσεις της Αιτήτριας. Την έπιασε από το λαιμό και απειλούσε να την σκοτώσει, είπε στην κύρια εξέταση. Ωστόσο, τέτοιο περιστατικό δε φαίνεται να συνάδει με όσα η ίδια κατέθεσε στην αντεξέταση. Ήταν 2.30 το πρωί, όταν γύρισε στο σπίτι και βρήκε την πόρτα κλειδωμένη. Του φώναξε, είπε, να της ανοίξει και πρόσθεσε: «..... Μου άνοιξε. Μπήκα σπίτι. Πήγε στο δωμάτιο του. Εγώ πήγα να κάμω μπάνιο και άρχισε να μου φωνάζει. Έπιασε με που το λαιμό, έτσι. Πού γυρίζεις βρωμισμένη, σιυλλοπουτάνα. Μου κτύπησε μπουνιές». Η παραπάνω περιγραφή θέλει τον Καθ΄ου η αίτηση ν΄ αρχίζει να φωνάζει στην Αιτήτρια μετά που εκείνη πήγε στο μπάνιο. Για να την πιάσει από το λαιμό θα έπρεπε βεβαίως ή αυτός να πάει στο μπάνιο ή εκείνη στο δωμάτιό του ή εν πάση περιπτώσει η μεταξύ τους απόσταση να επιτρέπει τέτοια ενέργεια. Τα πράγματα δεν μπορούν να είχαν εξελιχθεί έτσι. Ό,τι η Αιτήτρια απέδωσε στον Καθ΄ου η αίτηση θα είχαν θέση εάν συνέβαιναν μόλις της άνοιξε και όχι ετεροχρονισμένα. Ο Καθ΄ου η αίτηση έδωσε κάποια εξήγηση πώς έτυχε να ξεχάσει το κλειδί στην πόρτα εκείνο το βράδυ. Κατά τον ίδιο είναι η Αιτήτρια που άρχισε να υβρίζει, όταν διεπίστωσε πως δεν μπορούσε να μπει στο σπίτι. Δέχομαι τη δική του εκδοχή όπως εκτέθηκε στην κύρια εξέτασή του. Τα όσα η Αιτήτρια του απέδωσε δεν τέθηκαν στον ίδιο στην αντεξέταση. Απλά ρωτήθηκε, εάν κατηγορήθηκε για το περιστατικό και απάντησε καταφατικά. Αποτελεί μέρος της μαρτυρίας της Αιτήτριας ότι η ίδια δεν μαγειρεύει στο σπίτι και ότι τρώει στο σπίτι της μητέρας της. Αυτό βεβαίως δε στοιχειοθετεί απαραίτητα ό,τι επεδίωξε η Αιτήτρια. Ότι δηλαδή δεν αισθάνεται ασφάλεια στο σπίτι της. Κοιμάται στην οικογενειακή στέγη, χρησιμοποιεί το μπάνιο στις 2.30 το πρωί. Αν γι΄ αυτές τις ενέργειες αισθάνεται ασφάλεια τι έχει να φοβηθεί από τη χρήση της κουζίνας; Από πλευράς εισοδημάτων υπερτερεί ο Καθ΄ου η αίτηση. Το ποσό των €680 που αποτελεί το μηνιαίο εισόδημα της Αιτήτριας από το ζαχαροπλαστείο στο οποίο εργάζεται είναι αρκετά χαμηλότερο από τις ΛΚ2,000 που προσδιόρισε ο Καθ΄ου η αίτηση ως τα κατά μέσο όρο μηνιαία εισοδήματα του από το φωτογραφείο που διατηρεί. Αναφερόταν βεβαίως σε μεικτό ποσό χωρίς ν΄ αναφερθεί στα έξοδα ούτε ακόμη στο μισθό της θυγατέρας τους που εργάζεται μαζί του. Η εισοδηματική ικανότητα του Καθ΄ου η αίτηση επηρεάζεται βεβαίως από την κατάσταση της υγείας του. Δεν αμφισβητείται ότι υποβλήθηκε σε εγχείρηση στομάχου, εγχείρηση καρδίας και εγχείρηση για αφαίρεση όγκου από το θυροειδή αδένα. Οι ειδικές συνθήκες του Καθ΄ου η αίτηση δεν επιτρέπουν στο παρόν στάδιο την εκδίωξη του από την οικογενειακή στέγη. Θα πρέπει βεβαίως ν΄ αντιληφθεί πως αποτελεί δικαίωμα της Αιτήτριας να μην επιθυμεί αναθέρμανση της σχέσης τους. Θα πρέπει ακόμη ν΄ αντιληφθεί πως παραμονή του στην οικογενειακή στέγη λήγει την ημέρα που ο γάμος του με την Αιτήτρια θα λυθεί. Και ότι μετά τη λύση του γάμου δεν μπορεί να παραμένει σ΄ αυτή έστω και αν έχει οποιαδήποτε περιουσιακή διαφορά με την Αιτήτρια. Τα παραπάνω δε συνηγορούν στην παραχώρηση της χρήσης στην Αιτήτρια σε αποκλεισμό του Καθ΄ου η αίτηση. Οι προσωπικές σχέσεις των διαδίκων και οι συνθήκες του καθενός ευνοούν τη συστέγαση τους με σύγχρηση της οικογενειακής στέγης. Πέραν των δυο υπνοδωματίων που ο καθένας θα διατηρήσει την αποκλειστική χρήση του δικού του για το υπόλοιπο μέρος της στέγης θα πρέπει να εκδοθεί διάταγμα σύγχρησης. Εκδίδονται ανάλογα διατάγματα στην αίτηση. Κάθε πλευρά τα έξοδά της. Η ανταπαίτηση ενόψει των διαταγμάτων στην αίτηση απορρίπτεται χωρίς καμμιά διαταγή για έξοδα. (Υπ.) ............. Σ. Κ. Καρατσής, Π. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /ΠΑΝ [1] Βουνού ν. Βουνού
(1995)1 Α.Α.Δ. 168 στη σ. 176 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο